Page 134

Tắc thứ 11: Bọn ăn hèm của Hoàng Bá

mắt quyết định rồng rắn, là cơ quan bắt cọp, bắt tê giác. Tuyết Đậu cũng nói như sau [trong một bài thơ khá dài của mình]: Chẳng phân biệt được rồng rắn với một cặp mắt vững chắc Để bắt cọp, tê giác thì cơ quan quá yếu. 定龍蛇兮眼何正 擒 虎 兕 兮 機 不 全。 Định long xà hề nhãn hà chính Cầm hổ huỷ hề cơ bất toàn. »Thiên tử thời Đại Trung chỉ một lần đụng chạm nhẹ. Ba lần nếm phải nanh vuốt ông ta.« Chớ có nghĩ là Hoàng Bá chân tay thô bạo ngày hôm nay! Sư xưa nay là như vậy.19 Tục Cao Tăng truyện, Đạo Tuyên biên tập trong thời Hàm Thông [860-873] ghi: Hoàng đế Đường Hiến Tông20 có hai con trai, một người [khi lên ngôi] tên Mục Tông, người kia là Tuyên Tông. Tuyên Tông chính là hoàng đế Đại Trung. Ở tuổi mười hai [sau khi cha là Hiến Tông bị hãm hại và người anh là Mục Tông kế vị], ông đã là một cậu bé tâm tư lanh lợi, thích ngồi kết già theo kiểu nhà Phật. Thời Mục Tông21 trị vì, sau lúc bãi triều, Đại Trung thường chơi đùa bằng cách bước lên long sàng, hay tay chéo trước ngực khen ngợi quần thần chung quanh. Một vị quan thấy vậy nghi ngờ, đem sự việc trình Mục Tông. Mục Tông thấy vậy thở ra có vẻ tự trấn an: Em ta có tâm anh hùng của tổ tiên. Năm thứ tư thời Trường Khánh, Mục Tông băng hà [824]. Ông để lại ba người con là Kính Tông [824-826], Văn Tông [826-840] và Vũ Tông [840-846]. Hai năm sau khi thừa kế cha lên ngôi, Kính Tông bị nội quân âm mưu sát hại. Văn Tông kế vị. Sau 14 năm thì Vũ Tông lên ngôi [tức là vị hoàng đế ra lệnh ép buộc tăng ni hoàn tục vào năm 845; chùa chiền bị tàn phá rất nhiều, Phật pháp bị bức hại]. Ông gọi Tuyên Tông [người chú của mình] là một gã si độn. Và một hôm, sau khi biết được sự tích Tuyên Tông đùa bỡn lên long sàng của cha mình, ông căm hận đến mức sai người đánh chết, mang xác ra sau vườn rồi rưới nước bẩn lên. Nhưng hoàng tử tỉnh lại. [Một hoạn quan thương tình, giúp ông thay áo giả dạng du tăng rồi sau đó trốn lánh]. Ông dấu tung tích, đến pháp hội của Thiền sư Chí Nhàn22 [đệ tử của Qui Sơn] tại chùa Hương Nghiêm [phía Nam tỉnh Hồ Nam]. Sau đó, ông xuống tóc, thụ giới sa-di [một tiểu tăng, chưa thụ đủ tất cả các giới luật của một vị Tỉ-khâu]. Sau này, ông cùng Thiền sư Chí Nhàn du phương, đến Lư Sơn.23 Nhân lúc gặp một thác nước, Chí Nhàn cao hứng làm một bài thơ về thác nước này, bắt đầu với những câu: Xuyên mây, đục đá chẳng từ lao Đáy sâu mới biết xuất xứ cao 穿 雲 透 石 不 辭 勞。 地 遠 方 知 出 處 高 Xuyến vân thấu thạch bất từ lao Địa viễn phương tri xuất xứ cao. Sau khi ngâm hai câu đầu này, Chí Nhàn ngừng lại suy tư một hồi. Sư muốn dò xem người đồng hành sẽ tiếp tục bài thơ như thế nào, qua đó biết được huyết mạch của ông ta. [Bởi vì Sư đã ám chỉ qua hai dòng kệ mình đã biết chút ít về lai lịch của ông. Sư rất muốn biết ông ta có hiểu và điều mình dự đoán có đúng hay không.] Đại Trung làm tiếp bài kệ: Lưu lại chi khe truông chật hẹp? Quay về biển lớn dậy ba đào 溪澗豈能留得住 終歸大海作波濤 19

Và một Vương tử đã phải nếm vị thô bạo này trong thời gian lưu lại nơi Hoàng Bá, như đoạn văn đi sau trình bày. Vương tử này là Đường Tuyên Tông, trị vì từ 847-859, và khoảng thời gian này cũng được gọi là Đại Trung. Quyền hành lực lượng của nhà Đường lúc bấy giờ đã sa sút nhiều. Để kháng cự lại những chủng tộc xâm chiếm từ những vùng bán sa mạc lân cận, triều đình lại phải dựa vào những chủng tộc khác, với giá phải trả là nhượng đất cho họ sinh sống. Các vị chư hầu, các vị tướng quân ngày càng phản loạn tham nhũng, không chuyển tiếp thuế má về vương triều. Và ngay trong triều đình thì phe phái của bọn hoạn quan kháng cự nhau. Bọn này thường chơi một trò chơi ác hiểm với hoàng tộc. 20 Hiến Tông (憲 宗), cai trị từ 806-820. 21 Mục Tông (穆 宗), cai trị từ 820-824. 22 ◊ Đúng ra là Trí Nhàn (智 閑). 23 Thắng cảnh được viếng thăm, ca tụng nhiều, nằm ở phía Nam thành phố cảng Cửu Giang bên bờ Dương Tử, tỉnh Giang Tây, không xa hồ Ba Dương bao nhiêu. Đây là nơi an trú cổ kính của nhiều vị cao tăng.

134

Bich Nham LucPDF  

BÍCH NHAM LỤC Chân Nguyên dịch Việt ngữ Thiền sư Tuyết Đậu Trọng Hiển & Viên Ngộ Khắc Cần trứ Giáo sư Wilhelm Gundert dịch Đức ngữ và bì...

Bich Nham LucPDF  

BÍCH NHAM LỤC Chân Nguyên dịch Việt ngữ Thiền sư Tuyết Đậu Trọng Hiển & Viên Ngộ Khắc Cần trứ Giáo sư Wilhelm Gundert dịch Đức ngữ và bì...

Advertisement