Page 1

Jaarrapport 2011


2011

Inhoudsopgave DELTA Netwerkbedrijf

. ......................................................................................................

3

. ...............................................................................................................

5

Toelichting op de geconsolideerde winst en verliesrekening

Onze medewerkers

DNWB in één oogopslag

. ..........................................................................................

Jaaroverzicht

...........................................................................................................................................

.....................................................................................

53

Toelichting op het kasstroomoverzicht

. ...........................

58

Controleverklaring

..............................................................................................................

60

Verklaring

..................................................................................................................................................

61

6 8

Verslag van de directie Ontwikkelingen

..........................................................................................................................

11

Verslag van de directie Veiligheid

.....................................................................................................................................................

13

Verslag van de directie Betrouwbaarheid van onze netten

. ..........................................

15

..................................................................................................

19

Verslag van de directie Beheer en onderhoud

Verslag van de directie Kwaliteit en processen

..............................................................................................

21

Verslag van de directie Risicomanagement

..............................................................................................................

22

Verslag van de directie In control verklaring

.......................................................................................................

23

Financiële gang van zaken

...........................................................................

25

Corporate Governance

.............................................................................................

26

Vooruitblik

................................................................................................................................................

27

Verslag van de ondernemingsraad

.........................................

29

Bericht van de raad van commissarissen

. ...............

30

Jaarrekening 2011

............................................................................................................

32

Toelichting op de jaarrekening

............................................................

37

Toelichting op de balans

.......................................................................................

42

Begrippenlijst

....................................................................................................................................

63

Personalia

..................................................................................................................................................

66


2011

2


2011

DELTA Netwerkbedrijf Profiel

vastgestelde aspecten waaraan onze resultaten en onze netten

DELTA Netwerkbedrijf B.V. (DNWB) is de regionale

worden afgemeten, zijn geconcretiseerd in de bedrijfswaarden:

netbeheerder voor elektriciteit en gas in de provincie Zeeland.

Veiligheid

Wij staan voor veilig, betrouwbaar en kostenefficiënt beheer

Bevat kaders voor de mate waarin risico’s voor eigen

van de gas- en elektriciteitsnetten. Als netbeheerder zijn wij

medewerkers, derden en omgeving worden beheerst;

verantwoordelijk voor de aanleg, het onderhoud en de ontwikkeling van deze netten. Wij realiseren nieuwe en

Kwaliteit van levering

wijzigen bestaande aansluitingen en stellen meters,

Bevat kaders voor de stabiliteit en betrouwbaarheid van de

transformatoren en gasdrukregelstations beschikbaar.

elektriciteits- en gasvoorziening en daarnaast voor de kwaliteit

Daarnaast onderzoeken we nieuwe methoden en technieken

van de overige geleverde diensten;

binnen alle aspecten van onze dienstverlening. Deze kennis wordt ook toegepast om de overgang naar duurzame

Kosten

energieoplossingen mogelijk te maken.

Bevat kaders voor onze financiële prestaties;

DNWB beheert in Zeeland de 10 kV, 20 kV- en 50 kV-netten

Imago

die dienen voor het transport en de aansluiting van de grootverbruikers, alsmede de laagspanningsnetten ten behoeve van de huishoudens, kleinzakelijke gebruikers en de openbare verlichting. Voor gas zijn wij de beheerder van de regionale netten met een druk van 4 en 8 bar (ten behoeve van transport en grootverbruikers) en 30-100 mbar voor de huishoudens. Naast deze hogedruk- en lagedruknetten hebben wij eveneens een extra hogedruknet waarmee gas wordt getransporteerd naar industriële afnemers en tuinders. Deze Midden Zeeland leiding is gekoppeld aan het gasnetwerk van ZEBRA Gasnetwerk B.V. dat van Zelzate naar Moerdijk loopt. DNWB is een 100% dochteronderneming van DELTA N.V. en staat onder toezicht van een eigen raad van commissarissen. Eind 2011 had DNWB 132 medewerkers in dienst (125,3 fte). Onze missie Onze missie is het optimaal aanleggen, onderhouden, vernieuwen en voortdurend verbeteren van de vitale Zeeuwse netinfrastructuur door te zorgen voor veilige, toegankelijke, doelmatige en betrouwbare gas- en elektriciteitsnetten. Wij bieden op non-discriminatoire wijze toegang tot de netten en faciliteren de geliberaliseerde markt. Onze visie Wij hebben de ambitie om herkend en erkend te worden als de vierde regionale netbeheerder van Nederland. DNWB is onafhankelijk en wil een partner van klanten, personeel en aandeelhouders zijn en blijven. Daarnaast willen we de ontwikkeling naar een duurzame energievoorziening faciliteren.

Bevat kaders voor de gewenste beeldvorming van DNWB bij de stakeholders; Stakeholderrelatie Bevat kaders voor de gewenste relatie met onze stakeholders; Duurzaamheid (D) Bevat kaders voor het waarderen van grondstoffen en energie in alle activiteiten en beslissingen door DNWB. Onze kerncompetenties De door ons gedefinieerde kerncompetenties vormen de basis voor het gewenste gedrag binnen de onderneming. Deze competenties vormen een rode draad in de diverse afdelingsplannen. Daarom vormen de kerncompetenties een standaard onderdeel van de resultaatgerichte afspraken die met elke medewerker zijn gemaakt. In de jaarlijkse functionerings- en beoordelingsgesprekken wordt met de medewerker besproken op welke wijze deze invulling heeft gegeven aan de kerncompetenties: Kostenbewust Denk en handel vanuit ondernemerschap; Proactief Neem initiatief, liever uit eigen initiatief handelen dan passief afwachten; Afspraak is afspraak Betrouwbaarheid, verantwoordelijkheid nemen, geen vrijblijvendheid.

Onze bedrijfswaarden De door de directie en belanghebbenden (stakeholders)

3


2011

4


2011

Onze medewerkers

Onze medewerkers vormen de belangrijkste waarde binnen

Ontwikkeling & mobiliteit

ons bedrijf. Betrokken medewerkers aantrekken en vasthouden

Vakkundige, goed geschoolde medewerkers staan aan de

bepaalt in hoge mate ons succes. Het is ondenkbaar dat wij

basis van ons bedrijf. Wij staan voor goedopgeleide

onze taken naar behoren zouden kunnen verrichten zonder te

medewerkers, die op hun taak berekend zijn. De kracht van

beschikken over deskundig en gemotiveerd personeel. DNWB

ons bedrijf wordt immers voor een groot deel bepaald door

presteerde in 2011 goed en dit is eerst en vooral te danken

ondernemerschap, creativiteit, kennis, vaardigheden en

aan de inzet van onze medewerkers. Zij zorgden er onder

ervaringen van de individuele medewerkers. Daarom

andere met hun toewijding, creativiteit en ondernemerschap

investeren wij graag in hun ontwikkeling. De opleidingsplannen

voor dat wij beter hebben gepresteerd dan verwacht. Dank

komen voort uit de functioneringsgesprekken, uit individuele

daarom aan al onze medewerkers voor hun niet aflatende inzet

verzoeken of worden gemaakt op initiatief van de verschillende

in 2011!

bedrijfsonderdelen.

Het afgelopen jaar stond in het teken van de verhuizing van

Talentmanagement speelt dan ook een belangrijke rol binnen

Middelburg naar Goes op 31 januari 2011, het verder splitsen

DNWB. Door regelmatig kritisch ons personeelbestand te

van onze processen van moederbedrijf DELTA N.V., veiligheid

bekijken en continu op zoek te zijn naar talent, streven wij

en het vervullen van de nog openstaande vacatures. De

ernaar om cruciale functies in de toekomst zo veel mogelijk te

organisatie is nu volledig bemenst en heeft ook dit jaar enige

vervullen vanuit onze interne organisatie.

verandering ondergaan. Zo hebben we halverwege het jaar afscheid genomen van onze COO en zijn we teruggegaan

Om de mobiliteit van de medewerkers te bevorderen,

naar een eenhoofdige directie.

stimuleren wij hen om af en toe een andere functie te bekleden.

Flexibele arbeidsvoorwaarden

ontwikkeling van de eigen kennis en vaardigheden, maar ook

Wij spelen in op de behoeftes van de verschillende generaties

voor de ontwikkeling van de organisatie als totaal.

Zowel groei in de breedte als een bevordering is goed voor de

die bij ons werkzaam zijn, zodat we medewerkers van alle leeftijden aan ons weten te binden. In 2011 zijn wij net als de moederorganisatie DELTA N.V. gestart met het benefitbudget. Met het benefitbudget krijgt iedere medewerker per maand een eigen budget tot zijn beschikking, waarbij hij of zij de vrijheid krijgt de eigen arbeidsvoorwaarden te bepalen. Op deze manier kunnen medewerkers zelf de beste balans kiezen tussen werk en privĂŠ. Gezondheid Ziekteverzuim kost veel geld en een hoog ziekteverzuim leidt tot een minder goede dienstverlening. Daarom vinden wij het van belang om de ontwikkeling van het verzuim goed in de gaten te houden. Bij arbeidsongeschiktheid of een ongeval willen we snel en adequaat kunnen reageren, maar ook een eventuele herhaling voorkomen. Daar is beleid voor nodig, bijvoorbeeld om een gezonde levensstijl bij medewerkers te stimuleren. Deze inspanningen zijn belangrijk, zowel voor DNWB als voor onze medewerkers. Hoe gezonder onze medewerkers, hoe lager het ziekteverzuim en hoe meer plezier onze medewerkers in hun werk hebben.

5


2011

DNWB in één oogopslag Kengetallen

eenheid

2011

2010

Financiële kengetallen Resultaat Totale omzet

mln. €

105,1

99,1

Omzet elektriciteit

mln. €

72,4

65,4

Omzet gas

mln. €

32,7

33,7

Bedrijfsresultaat (EBIT)

mln. €

26,0

14,8

Resultaat vóór belasting

mln. €

19,1

9,9

Resultaat na belasting

mln. €

16,0

8,7

Balans Nettowerkkapitaal

mln. €

20,1

24,4

Vaste activa

mln. €

386,8

375,8

Geïnvesteerd vermogen

mln. €

406,9

400,2

Eigen vermogen

mln. €

188,5

169,4

Kasstroom uit operationele activiteiten

mln. €

43,5

37,9

Financiële ratio’s Solvabiliteit

%

46

43

Return on invested capital

%

3,9

2,2

Return on equity

%

8,5

5,1

Norm

2011

2010

werkelijk

werkelijk

1. EBIT/rentedekking

≥ 1,7

4,4

2,7

2. FFO (voor rente)/rentedekking

≥ 2,5

7,7

6,7

3. FFO (na rente)/schuld

≥ 11%

19%

15%

4. Schuld/kapitalisatie

≤ 60%

54%

57%

Definities 1. (Operationeel resultaat+resultaat deelnemingen)/(bruto) rentelasten 2. (Operationeel resultaat+afschrijvingen+dotaties aan voorzieningen+resultaat deelnemingen)/brutorentelasten 3. (Operationeel resultaat+afschrijvingen+dotaties aan voorzieningen+resultaat deelnemingen-rentelasten)/totale schuld 4. Totaal schuld/ Totaal vermogen Nettowerkkapitaal

Totaal vlottende activa minus kortlopende verplichtingen

Geïnvesteerd vermogen

Som van de vaste activa en netto werkkapitaal

Solvabiliteit

Eigen vermogen x 100% gedeeld door het balanstotaal

Return on invested capital

Resultaat vóór belasting x 100% gedeeld door het geïnvesteerd vermogen

Return on equity

Resultaat vóór belasting x 100% gedeeld door het eigen vermogen

6


2011

2011

2010

Gemiddelde onderbrekingsduur elektriciteit in minuten

15

26,3

Hoeveelheid storingen middenspanning met onderbreking

85

111

Getransporteerde hoeveelheid elektriciteit GWh

2138

2138

Aansluitingen elektriciteit grootverbruik

2509

2302

Elektriciteit

Aansluitingen elektriciteit kleinverbruik

207923

206877

Totale lengte van alle elektriciteitskabels

10479 km

10364 km

38

35

438,3

541,3

Gas Gemiddelde onderbrekingsduur gas in seconden Getransporteerde hoeveelheid gas mln. m3 Aansluitingen gas grootverbruik

763

763

Aansluitingen gas kleinverbruik

187886

187030

Totale lengte van alle gasleidingen

4811 km

4801 km

Electriciteit

7524

5384

Gas

7105

6482

Totaal

14629

11866

Personeelsleden

132

128

FTE

125,3

124

Verzuim % jaargemiddelde

3,3

2,5

33,4

33,2

Switches KV klanten EV opgaven

Personeel

Investeringen Bruto investeringen In 2010 is de definitie voor “aansluitingen� voor zowel elektriciteit als voor gas aangepast zo worden de aansluitingen in aanleg nu meegenomen, dit in lijn met het CODATA handboek.

7


2011

Jaaroverzicht

Januari

April

Omroep Zeeland geeft aandacht aan energie en DNWB geeft

Op 1 april wordt het convenant getekend waarbij de Zeeuwse

op tv uitleg over de ontwikkelingen op het gebied van energie

gemeenten, het waterschap Scheldestromen en Stichting E-laad.

en de gevolgen voor de netbeheerder.

nl overeenkomen 75 oplaadpunten voor elektrische auto’s in de

DNWB verhuist van Middelburg naar Goes. 31 januari 2011 is de eerste werkdag in het kantoor aan Stationspark 28. Het nieuwe veiligheidsbeleid van DNWB wordt vastgesteld: “We werken veilig of we werken niet!”. Februari Een aantal DNWB medewerkers fietst op het moment van verhuizing van Middelburg naar Goes. Dit doen zij om aandacht te vestigen op duurzaamheid. Zij koppelen de verhuizing aan een goed doel. Het geld dat wordt opgehaald

provincie Zeeland te plaatsen. DNWB is als één van de oprichters van E-laad.nl een drijvende kracht geweest bij de totstandkoming van dit convenant. De 50 kV-verbinding Zierikzee-Oosterland wordt in gebruik genomen. Na een intensieve voorbereiding is in oktober 2010 gestart met de aanleg van de negen kilometer lange verbinding. Mei DNWB geeft voorlichting over de procedure bij invallen en

is voor Stichting De Figurant uit Goes.

zekerstellen van ‘henneppanden’. Bij het illegaal aftappen van

In het kader van de WON richt DNWB een flink aantal

levensgevaarlijke situaties.

processen anders in. De laatste technische applicaties worden gesplitst om deze processen te ondersteunen. DNWB handelt vanaf nu alle zaken onafhankelijk af, zoals bijvoorbeeld de intake van storingen, afhandeling klantcontacten en facturering

stroom ten behoeve van hennepteelt ontstaan vaak

Op 16 mei is de kick off van het project Regie en Control. Het project zorgt dat service providers die uit naam van DNWB activiteiten uitvoeren, de wettelijke taak en

van klanten.

verantwoordelijkheid van DNWB uitdragen. Goede

Op 25 februari komt GroenLinks (Zeeuwse Statenfractie) op

activiteiten op het gebied van tijd, geld, kwaliteit en veiligheid

werkbezoek bij DNWB. Zij worden voorgelicht over het energienetwerk en de mogelijkheden om dit netwerk ‘slimmer’

werkafspraken over het bewaken van de voortgang van de vormen hierbij een belangrijk onderdeel.

te maken.

Juni

Maart

leerzame en succesvolle oefening waarbij het realistische

DNWB opent zijn eigen afdeling Klantcontact. Alle vragen over storingen, de opvang en de afhandeling van storingen worden per telefoon en mail afgehandeld door de

Op 17 juni voert DNWB een calamiteitenoefening uit. Een scenario de mogelijkheid geeft om het calamiteitenplan van DNWB waar nodig aan te scherpen.

medewerkers van deze afdeling.

DNWB gaat samenwerken met netbeheerder Liander op het

Eind maart wordt tijdens de tweedaagse strategiesessie

van Liander op dit gebied komt DNWB goed van pas.

nagedacht over de toekomst van DNWB. Er wordt onder meer gesproken over duurzaamheid, innovatie, energietransitie en klantgericht denken & handelen.

8

gebied van de uitrol van slimme meters. De kennis en ervaring Tegelijkertijd is DNWB van toegevoegde waarde binnen de samenwerking vanwege zijn pragmatische manier van werken.


2011

Juli

November

In de landelijke media is aandacht voor het thema grijs

Goedkeuring van het programma initiatie document van het

gietijzeren gasleidingen. Grijs gietijzer heeft als nadelige

project gericht op de invoering van het Nieuwe Marktmodel

eigenschap dat het een bros materiaal is dat kan breken als er

per 1 april 2013. In het kader van dit project zal DNWB in de

grote krachten op worden uitgeoefend. In Zeeland is in de

loop van 2012 aansluiten bij het Centraal

jaren zestig slechts twee kilometer grijs gietijzer aangelegd op

Aansluitingenregister.

een totale lengte van 4.800 kilometer. Er is in Zeeland nimmer een incident opgetreden met grijs gietijzer. Toch vervangt

Workshops informatiebeveiliging om het risicobewustzijn ten

DNWB van de bestaande twee kilometer in 2011 0,7

aanzien van informatiebeveiliging te vergroten en de

kilometer. Het restant volgt in 2012.

belangrijkste risico’s te identificeren.

Augustus

December

Ten behoeve van de kabelverbinding van het windmolenpark

De risicomatrix 2012 is vastgesteld met de aangepaste

Roggeplaat op Neeltje Jans naar Middelburg wordt een

bedrijfswaarden en financiĂŤle grenzen. Zo is Duurzaamheid

gestuurde boring onder het Veerse meer uitgevoerd in opdracht

opgenomen in onze bedrijfswaarden.

van DNWB. Door het boorgat (van 1633 meter lengte) worden later de hoogspanningskabels getrokken. De verbinding moet

Oplevering van de Kwaliteits- en capaciteitsdocumenten

in het eerste kwartaal van 2012 worden opgeleverd.

Elektriciteit en Gas 2012 - 2018.

September

Oplevering van de productbladen in het kader van project

DNWB behaalt het NTA 8120 certificaat.

Regie en Control. De doelstelling voor 2011 is behaald met betrekking tot het beschrijven en normeren van de activiteiten

Oktober

die vanuit DNWB aan DELTA Infra B.V. worden uitbesteed. Het

Op 27 oktober arriveert bij DNWB de eerste elektrische auto,

project wordt in 2012 voortgezet met als doel het ontwikkelen

een auto voor algemeen gebruik. DNWB reduceert zo CO2

van rapportages en implementatie door middel van een

uitstoot en we laten zien dat DNWB duurzaamheid belangrijk

beheerplatform.

vind. In samenwerking met onder meer DELTA N.V. en Marsaki is een start gemaakt met de Smart Grid proeftuin Westerschans in Goes. Met deze proeftuin, waarvoor door het ministerie van EL&I subsidie wordt verleend, willen partijen de mogelijkheden van Intelligente Netten demonstreren. In andere samenwerkingsverbanden met onder meer Provincie, gemeenten en onderwijsinstellingen worden ook andere proeftuinen in Zeeland ontwikkeld.

9


2011

10


2011

Verslag van de directie Ontwikkelingen Aanhoudende recessie

van het Centraal Aansluitingenregister (C-AR) ter vervanging

De afname van de bouw van nieuwe woningen zet door in

van de individuele aansluitregisters, zoals momenteel in

2011. Met name het particuliere segment kent een sterke

gebruik bij elk van de netbeheerders. Stap twee is het integraal

terugval. Hoewel in de sector appartementen nog een aantal

ontwerp van de ondersteuning van verdere marktfaciliterende

complexen is gerealiseerd, tekent zich ook hier een daling van

taken, zoals allocatie en reconciliatie. Wij participeren in

het aantal initiatieven af. De terugval wordt nog enigszins

diverse verbanden op actieve wijze in de ontwikkeling van

gecompenseerd door een aantal redelijk goed lopende

deze centrale marktfacilitering.

bouwprojecten van huizen in de recreatieve sector. De vraag is of dit zo blijft wanneer de recessie voortduurt. Ook viel een

Sectorordening

vertraging van de renovatieplannen van de woningbouw­

Na de publicatie van het rapport Kist in 2008 waarin

verenigingen waar te nemen. De terugval in activiteiten is

aanbevelingen werden gedaan om de mogelijkheden van een

overigens niet waarneembaar in het aantal wijzigingen van

opschaling van de sector te onderzoeken, lijkt de rust wat te

aansluitingen door particulieren.

zijn weergekeerd rondom dit thema. De wijze waarop het dekkingsgebied is verdeeld tussen de bestaande netbeheerders

Als gevolg van de ongunstige economische omstandigheden

wordt in zijn algemeenheid niet als problematisch ervaren.

verloopt het verkrijgen van financiering voor de realisatie van

Herverkaveling wordt daarom niet noodzakelijk geacht. Een

nieuwe projecten moeizaam in alle sectoren van het

aantal kleine netbeheerders is ondertussen overgenomen door

bedrijfsleven, in het bijzonder in de glastuinbouw. Deze sector

de grotere netbeheerders. De overige netbeheerders

werd nog eens extra getroffen door de besmetting met de

centraliseren een toenemend aantal gemeenschappelijke en

EHEC-bacterie. Verder zien we binnen Zeeland het aantal

marktfaciliterende systemen. De publieke aandeelhouders raken

warmtekrachtinstallaties in deze sector afnemen. Aansluitingen

inmiddels meer betrokken bij de netbeheerders die binnen hun

van deze installaties worden door DNWB op verzoek van de

regio’s opereren.

eigenaren ontmanteld. Contracten met veelal een looptijd van 10 tot 15 jaar lopen af en worden niet meer verlengd. Ook

Slimme meter

andere projecten lopen ten gevolge van financierings­

In het nieuwe marktmodel is een belangrijke rol weggelegd

problematiek vertraging op of worden in de ijskast gezet.

voor de digitale energiemeter, ook wel de slimme meter

Enkele initiatieven van de ontwikkeling van windenergie zijn

genoemd. Deze nieuwe meter stelt energiebedrijven in staat om

hierdoor vertraagd of afgeblazen. Ook bij de overheid zien

op afstand de meterstanden uit te lezen en biedt de consument

we nu toch een afname van projecten. Hierbij moet men

de mogelijkheid energie te besparen. Vanwege

bijvoorbeeld denken aan reconstructies van wegen en aanleg

privacyaspecten en keuzevrijheid is de uitrol van de slimme

van rotondes door gemeenten.

meter vertraagd. De bestaande wetsvoorstellen zijn inmiddels op deze onderdelen aangepast.

Het gevolg voor DNWB was dat in de loop van 2011 de projectplanning met betrekking tot het realiseren van

De Europese wetgeving verplicht lidstaten ervoor te zorgen dat

uitbreidingsinvesteringen en het maken van aansluitingen

in het jaar 2020 80% van de huishoudens is uitgerust met een

enkele malen in omvang naar beneden moest worden

slimme meter. De zogenaamde kleinschalige uitrol van de

bijgesteld.

slimme meter is in 2011 voorbereid om vanaf 1 januari 2012 aan te vangen. De grootschalige uitrol van de slimme meter zal

Marktfacilitering

vanaf 2014 voor ons, net als voor de andere regionale

Op dit moment is elke netbeheerder zelf verantwoordelijk voor

netbeheerders, een aanzienlijke financiële inspanning vergen.

het verzamelen, valideren en vaststellen van de meterstanden. In het nieuwe marktmodel, dat conform wetgeving op 1 april

Wet- en regelgeving

2013 in werking treedt, wordt de energieleverancier hiervoor

Op 24 februari 2012 heeft de Hoge Raad uitspraak ge-

verantwoordelijk. Vooruitlopend op dit nieuwe marktmodel

daan in de ‘Splitsingzaak’. Centraal in de door de Staat der

hebben de regionale netbeheerders besloten om een aantal

Nederlanden tegen twee energiebedrijven - waaronder DELTA

projecten gezamenlijk aan te pakken. Stap één is de inrichting

N.V. - ingestelde cassatieberoepen, stond de vraag of het

11


2011

groepsverbod dat verplicht tot afsplitsing van het netwerkbedrijf van energiebedrijven, in strijd is met het vrij verkeer van kapitaal. In de uitspraak houdt de Hoge Raad de cassatieberoepen aan en verwijst enkele prejudiciële vragen naar het Hof van Justitie van de Europese Unie. Naar verwachting zal het ongeveer twee jaar duren voordat het Hof uitspraak doet over de prejudiciële vragen. De Hoge Raad zal daarna, met inachtneming van de aanwijzingen van het Hof van Justitie, uiteindelijk op de cassatieberoepen van de Staat beslissen. Op grond van de Methodebesluiten voor regionale netbeheerders elektriciteit en gas zoals door de Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa) vastgesteld en de tariefbesluiten voor het jaar 2011, hebben wij in 2011 onze gereguleerde omzet zien stijgen. Deze omzetstijging zal zich ook in 2012 en 2013 doorzetten. Op 1 juli 2011 is het wetsvoorstel tot wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en de Gaswet 2000, tot versterking van de werking van de gasmarkt, verbetering van de voorzieningszekerheid en houdende regels met betrekking tot de voorrang voor duurzame elektriciteit (‘Wet voorrang voor duurzaam’) in werking getreden. Door de wijziging van de Elektriciteitswet en de Gaswet wordt de energietransitie beter ondersteund en gestimuleerd. Tenslotte heeft de NMa in de zaak Windpark Bernhardweg tegen DNWB bevestigd dat wij op grond van de geldende wet- en regelgeving windparken met een aansluitcapaciteit tot en met 10 MVA een eenmalig aansluittarief in rekening mogen brengen op grond van aansluiting op de MS-rail van het dichtstbijzijnde HS/MS transformatorstation in plaats van het dichtstbijzijnde punt in het MS-net. De NMa herstelt hiermee de gebruikelijke wijze van aansluiten van dergelijke aansluitingen, zoals beschreven in de Tarievencode en voorkomt daarmee dat kosten die veroorzaakt worden door het windpark voor een substantieel deel ongedekt afgewenteld worden op DNWB.

12


2011

Verslag van de directie Veiligheid Veiligheid voorop

ontruiming van nabijgelegen panden plaatsgevonden,

Veiligheid heeft een hoge prioriteit binnen DNWB. Wij streven

waarbij er in één geval ook daadwerkelijk sprake was

deze doelstelling na door het voeren van een integraal veilig-

van een gevaarlijke gasophoping in de woning.

heidsbeleid en het stimuleren van het veiligheids­bewustzijn. Personele ongevallen Veiligheid is een wezenlijk onderdeel van ons Kwaliteits- en ca-

DNWB besteedt de technische werkzaamheden aan

paciteitsdocument en is opgenomen in onze bedrijfswaarden.

de netten uit aan service providers. Door deze verdel-

Het gaat hier niet alleen om veiligheid van en veilig werken

ing van de werkzaamheden verrichten de eigen

door ons eigen personeel, maar ook om het veilig werken door

medewerkers met name beheerswerkzaamheden en

de ketenpartners en de veiligheid van de Zeeuwse bevolking

heeft DNWB zelf een laag risicoprofiel. In 2011 heeft

en het milieu. Speciaal voor onze ketenpartners richten we ons

zich bij DNWB één arbeidsgerelateerd (verkeers)on-

sinds 2010 op het implementeren van een veiligheidsbeheers-

geval voorgedaan welke resulteerde in ziekteverzuim.

systeem conform de eisen van de Veiligheid, Gezondheid en Milieu Checklist Opdrachtgevers (VCO). Dit systeem richt

Bij onze voornaamste service provider, DELTA Infra B.V.,

zich met name op de gezagsverhouding tussen DNWB als

hebben zich in 2011 bij het werken aan de netten van

opdrachtgever en de verschillende ketenpartners en is afge-

DNWB twee ongevallen met verzuim voorgedaan. Beide

stemd op het veiligheidsmanagementsysteem van die partners.

ongevallen hebben geleid tot ziekteverzuim en hadden als oorzaak vallen/struikelen/stoten. Bij DELTA Infra

Veiligheidscultuur

Meterdienst, die in opdracht van ons de meterstanden

Veiligheid begint bij het ontwerp van de netten. Door veilig te

vergaart, heeft zich één ongeval met letsel en verzuim

ontwerpen, veilig te bouwen en veilig te onderhouden zorgen

voorgedaan. Het betrof hier een verstuikte enkel.

we ervoor dat risico’s nu en in de toekomst zoveel mogelijk worden beperkt. Deze gedachte komt voort uit onze ambitie

Calamiteitenoefeningen

om de proactieve vierde trede op de veiligheidscultuurladder

Ondanks het feit dat calamiteiten in de elektriciteits- en

van Hudson te gaan bereiken. In 2011 hebben wij opnieuw

gasvoorziening slechts weinig voorkomen, is het van belang

een onderzoek uit laten voeren naar onze veiligheidscultuur. Uit

om daarop voorbereid te zijn. Vanzelfsprekend beschikken wij

de resultaten van dit onderzoek kwam naar voren dat wij veel

over noodplannen in het geval van calamiteiten met elektriciteit

aandacht hebben besteed aan het aspect veiligheid rondom

of gas en worden deze jaarlijks geoefend.

het primaire proces, maar in mindere mate aan de eigen kantooromgeving. Daar waar bij de veiligheid rond het beheer van

Een explosie en brand in hoofdverdeelstation Middelburg, een

onze netten diverse zaken als ‘proactief’ of soms zelfs al als

dodelijk ongeval, een stroomstoring in Middelburg (inclusief het

‘vooruitstrevend’ bestempeld kunnen worden, bevindt DNWB

hoofdkantoor van DELTA N.V.) en Arnemuiden, een explosie en

zich als geheel nog in de ‘berekenende’ fase. Ten opzichte

uitval van de conventionele centrale in Borssele en twee uur

van het onderzoek in 2008 hebben wij vooruitgang geboekt.

later uitschakeling van de elektriciteitsvoorziening naar Grijpskerke, Veere, Oostkapelle, Domburg, Westkapelle,

Veiligheid voor de omgeving

Biggekerke, een deel van Vlissingen-Oost en enkele wijken in

In 2011 hebben zich zeven incidenten in het gasdistri-

Vlissingen. Dit was de ellende waarmee het crisisteam op 17

butienet voorgedaan waarbij een melding aan de On-

juni 2011 werd geconfronteerd tijdens een calamiteiten­

derzoeksraad voor Veiligheid (OvV) is gedaan. In vijf

oefening Elektriciteit. Op 18 december 2011 stond een

van de zeven gevallen was er direct of indirect sprake

oefening voor gas op de rol. Bij een buitentemperatuur van min

van graafschade en in twee gevallen was er sprake van

10 graden Celsius ontstond in de late avond een gaslek in de

een spontane breuk. In alle gevallen is er een onderzoek

ondergrondse garage van een appartementencomplex in

naar de directe en indirecte oorzaken uitgevoerd.

Terneuzen. De situatie verslechterde in de loop van de nacht, waardoor het uiteindelijk noodzakelijk werd om de 150

In drie van de zeven gevallen heeft er een preventieve

appartementen te ontruimen. De opschaling vanaf de melding

13


2011

‘gaslucht’ door bewoners en het formeren en operationeel zijn van een adequaat beleidsteam tijdens nachtelijke uren waren de doelen van deze calamiteitenoefening. Arbeidsomstandigheden In 2011 is de risico-inventarisatie & evaluatie (RI&E) van DNWB uitgevoerd. Het betrof hier de beleidsmatige onderwerpen, de functiegebonden risico’s en de werkplekgebonden risico’s. Tijdens de verbouwing en in de aanloop naar de verhuizing naar Goes waren al veel maatregelen getroffen om de werkplekgebonden risico’s zoveel mogelijk uit te sluiten, maar met name de klimaatbeheersing leidde tot veel klachten. De RI&E heeft de resterende knelpunten op het gebied van de arbeidsomstandigheden in kaart gebracht. Alle in de risicoinventarisatie geconstateerde knelpunten zijn gewogen en opgenomen in een plan van aanpak om de knelpunten weg te nemen. Energiediefstal De bestrijding van energiediefstal heeft grote aandacht van zowel de overheid, justitie en politie als van de netbeheerders. Samenwerking, onder andere in het platform Energie Diefstal, tussen de verschillende partijen en initiatieven zoals bijvoorbeeld de Stichting M. (Meld Misdaad Anoniem - MMA) hebben ertoe geleid dat de pakkans bij energiediefstal is vergroot. Naar aanleiding van een MMA-melding wordt vaak een blokmeting uitgezet, waarmee het verbruik van een bepaalde wijk kan worden uitgelezen. Wanneer hier verdachte waarden uitkomen, wordt in overleg met de politie bepaald of er voldoende aanleiding is om het betreffende pand binnen te vallen. In 2011 zijn er meer gevallen van energiediefstal aan het licht gekomen dan voorheen. Deze ontwikkeling is deels te verklaren door de toegenomen aandacht en de getroffen maatregelen. In ongeveer 50% van de gevallen van energiediefstal, kan door DNWB de geleden schade naderhand worden geïnd. In vergelijking met andere netbeheerders scoort DNWB hiermee boven het landelijke gemiddelde van ongeveer 35%. Het verhalen van de geleden schade is belangrijk. Echter, voor DNWB is veiligheid de belangrijkste drijfveer bij het bestrijden van energiediefstal. Veiligheid van de bewoners, de omgeving en de eigen medewerkers.

14


2011

Verslag van de directie Betrouwbaarheid van onze netten Elektriciteitsnetten

de jaren heen vervangen door nieuwere, op afstand

In 2011 had het elektriciteitsnet van DNWB een hoge

bedienbare types. Hierdoor kunnen we in geval van storingen

beschikbaarheid. De beschikbaarheid wordt door drie factoren

korte hersteltijden bereiken hetgeen natuurlijk bijdraagt aan

beïnvloed: de staat van onderhoud, de wijze waarop het net

een hogere beschikbaarheid van het netwerk.

wordt bewaakt en de storingsafhandeling. Over het algemeen is het net van DNWB sterk gestandaardiseerd, waardoor er

In de bediening van de vermogensschakelaars in

efficiënter en beter onderhoud kan worden gepleegd. In het

middenspanningsnetten loopt DNWB voor op de andere

verleden is tijdig geïnvesteerd in nieuwe bedrijfsmiddelen. De

netbeheerders. Onze ervaringen met dit type netwerk zal ons

leeftijd van de componenten zegt overigens niet alles over de

goed van pas komen bij het versneld implementeren van ​

kwaliteit ervan. Zo bestaat 3.500 van ons 4.000 kilometer

Smart Grids.

middenspanningsnet nog steeds uit papier-loodkabel, een wat ouder type. Regelmatig onderzoek wijst uit dat dit type kabel

Een belangrijke taak en daarmee onderdeel van onze missie is

kwalitatief nog vaak in goede staat is en dus niet vervangen

de stabiliteit en betrouwbaarheid van onze netten te bewaken

hoeft te worden. Wel zijn er regelmatig storingen in de

en te optimaliseren. De kwaliteit van de netten komt onder meer

zogenaamde massamoffen, een verouderd type

tot uiting in de jaarlijkse cijfers die DNWB rapporteert over

verbindingsmof. Er loopt dan ook een programma om dit type

storingen. De ontwikkeling van de onderbrekingsduur in het

moffen uit te faseren. De schakelapparatuur en het centrale

Zeeuwse elektriciteitsnet over de afgelopen jaren (zie grafiek)

besturingssysteem van het Zeeuwse elektriciteitsnetwerk zijn

was als volgt (uitgedrukt in gemiddeld aantal minuten

modern en up to date. Verouderde typen schakelaars zijn door

per klant):

Jaarlijkse onderbrekingsduur Elektriciteit in minuten

2011

2010

2009

2008 LS MS

0

5

10

15

Het HS-net droeg ook dit jaar niet bij aan de onderbrekingsduur.

20

25

30

15


2011

In 2011 hadden we te maken met aanzienlijk minder storingen

In 2011 hebben zich drie grote storingen voorgedaan in ons

in het middenspanningsnet dan in het voorgaande jaar.

gasdistributienet.

Aangezien het middenspanningsnet veelal bepalend is voor de totale jaarlijkse onderbrekingsduur zien we dit direct terug in de verbetering van 26 (2010) naar 15 minuten per klant in 2011. Dat de onderbrekingsduur in het laagspanningsnet een licht oplopende trend vertoont, is terug te voeren op een betere registratie van de storingen in dit netdeel.

Op 10 oktober 2011 werden in Zaamslagveer ongeveer 100 aansluitingen getroffen door een onderbreking in de gaslevering. De storing werd veroorzaakt door graafwerkzaamheden. De onderbreking duurde vier uur. In Rilland Bath werd een leiding bij drainagewerkzaamheden

Op vrijdag 15 april 2011 trad een storing op in het 150 kV-net van TenneT in Zeeuws-Vlaanderen. Als gevolg hiervan heeft een groot deel van de klanten van DNWB in ZeeuwsVlaanderen een korte tijd zonder spanning gezeten. De onderbreking duurde 23 minuten. Met uitzondering van het hoofdverdeelstation Terneuzen zijn alle hoofdverdeelstations in Zeeuws-Vlaanderen spanningloos geweest. Het betrof ongeveer

beschadigd op 2 en op 3 november 2011. In beide gevallen raakte een draineermachine de polyetheentransportleiding, met vrije uitstroming van gas als gevolg. In verband met de veiligheid is de 4 bar transportleiding buiten bedrijf gesteld. Het gevolg hiervan was een onderbreking van de gaslevering bij 61 klanten. De duur van de onderbrekingen waren respectievelijk vijf uur en vijfenveertig minuten en vier uur en

60.000 aansluitingen.

vijfenveertig minuten.

In het hoogspanningsnet van DNWB zijn na 2008 geen

In Hoek ontstond op 17 november 2011 spontaan een gaslek

storingen opgetreden die gepaard gingen met onderbreking

in een hogedrukleiding. Met het oog op de veiligheid werd

van de levering.

besloten over te gaan tot evacuatie van een aantal

Gasnetten

1.350 aansluitingen) zonder gas gezet zou moeten worden.

De jaarlijkse onderbrekingsduur is ook voor het gasnet de

Dit kon uiteindelijk worden voorkomen door het aansluiten van

belangrijkste parameter met betrekking tot de niet-

een noodset.

omwonenden. De kans was aanwezig dat Hoek (ongeveer

beschikbaarheid. De jaarlijkse onderbrekingsduur (in minuten) is de tijd dat een klant gemiddeld geen gas heeft. Jaarlijkse onderbrekingsduur Gas in minuten

2011

2010

2009

2008

0

0,10

0,20

0,30

0,40

0,50 Storingen

16

0,60

0,70

0,80

Aandeel grote storingen


2011

Klanttevredenheidsonderzoeken

aantal zeer bruikbare verbeterpunten opgeleverd op het gebied van de vindbaarheid en de inhoud van de website.

Klanttevredenheidsonderzoeken

Verder zijn er afspraken gemaakt over de telefonische

grootverbruikaansluitingen

bereikbaarheid van de klantadviseurs voor klanten die er op de

Aanvragers van nieuwe grootverbruikaansluitingen elektriciteit

site niet uitkomen of een niet-standaard vraag hebben.

en gas ontvangen standaard een enquĂŞteformulier met vragen over het verloop van de aanvraag, de offerte, de uitvoering van de werkzaamheden en de facturatie. Naast de vragen op de diverse onderdelen wordt er een totaalscore gevraagd. Bij een onvoldoende score of andere relevante opmerkingen wordt door onze afdeling Regie contact opgenomen met de aanvrager om een nadere toelichting te vragen. Medio 2011 is besloten bij het retour ontvangen van de enquĂŞte de klant standaard eveneens persoonlijk te benaderen. De bevindingen worden vervolgens besproken in het werkoverleg Regie en het regulier overleg met service provider DELTA Infra B.V. met als doel het proces te verbeteren. De gemiddelde totaalscore was een 6,6. Met name de score (5,7) in het segment grootverbruikaansluitingen elektriciteit, dat volledig wordt gefaciliteerd door de service provider, heeft geleid tot een aantal concrete verbeterafspraken met de service provider. Het relatiemanagement van de overige grootverbruikaansluitingen ligt bij DNWB zelf. De score ligt hier hoger (7,0). Klanttevredenheidsonderzoek kleinverbruikaansluitingen Ook in het kleinverbruiksegment is in 2011 een klanttevredenheidsonderzoek gehouden door TNS-NIPO. Het onderzoek was onderverdeeld in: 1.

Particuliere klanten die in het afgelopen half jaar een elektriciteits- en/of gasaansluiting hebben laten aanleggen of wijzigen;

2.

Aannemers en installatiebedrijven die in het afgelopen half jaar elektriciteits- en/of gasaansluitingen hebben laten aanleggen of wijzigen.

Omdat dit onderzoek nu een aantal keer is uitgevoerd, kunnen de resultaten vergeleken worden met voorgaande jaren. Zowel de particuliere aanvragers van kleinverbruikaansluitingen als de aannemers en installateurs waren in 2011 gemiddeld iets meer tevreden over de afhandeling van hun aanvragen. Ruim 80% van de particuliere klanten is tevreden (en geeft rapportcijfer 7-10). Het gemiddelde cijfer in 2011 is een 7,0 ten opzichte van een 6,6 in 2010. Van de zakelijke aanvragers is 74% tevreden. Het gemiddelde cijfer in 2011 is een 6,7 ten opzichte van een 6,4 in 2010. Uit deze ontwikkeling kan de conclusie worden getrokken dat klanten de introductie van de Synfra website positief waarderen. Deze website is een portal voor het aanvragen van aansluitingen in dit segment. Het onderzoek heeft ook een

17


2011

18


2011

Verslag van de directie Beheer en onderhoud Elektriciteitsnetten

en dit vermogen zal worden geleverd vanuit het bestaande

In 2011 zijn wij begonnen met het inventariseren van de

150/50/10 kV station in Westdorpe. Zuidelijk van Terneuzen,

keuzes die er zijn om in te spelen op ontwikkelingen in de

in de kanaalzone, komt het industrieterrein Axelse Vlakte

elektriciteitsnetten die te maken hebben met de energietran-

tot ontwikkeling en dat vraagt om een nieuw sterk voeding-

sitie. Dit doen we door een heroriëntatie uit te voeren op

spunt in die omgeving. Om deze ontwikkelingen te kunnen

de netontwerpcriteria. Deze heroriëntatie is nodig om de

faciliteren wordt in het 150/50/10 kV station Westdorpe

energietransitie te faciliteren. Vooruitlopend op de te maken

een nieuwe hal gebouwd, voorzien van een 10 kV batterij.

keuzes wordt er in 2012 een pilot uitgevoerd in het mid-

Vanwege de planning van de aanleg van de Sluiskiltun-

denspanningsnet op het eiland Tholen, waarbij er in een

nel, zal het project 1 juni 2012 worden opgeleverd.

aantal middenspanningsringen op strategische locaties op afstand bedienbare middenspanningsinstallaties worden

Gasnetten

geplaatst. Leerdoelen zijn het reduceren van storingsmi-

In de gasinfrastructuur hebben we het vervangen van

nuten, het verhogen van de veiligheid en tijdsbesparing bij

asbestcementleidingen in het afgelopen jaar op voortvarende

onderhoudswerkzaamheden, en het toepassen van mobiele

wijze voortgezet. Asbestcement behoort tot de zogenaamde

communicatie om schakelaars op afstand te sturen.

brosse leidingmaterialen, waarvan de overheid de netbeheerders heeft aanbevolen uit kwalitatieve overweging

Om invulling te geven aan de doelstelling ‘handhaven en op-

over te gaan tot de sanering. Deze asbestcementleidingen

timaliseren van de kwaliteit van het elektriciteitsnet’ zijn in het

bevinden zich in Zeeland alleen in de stad Middelburg. ​In

afgelopen jaar onder meer de volgende projecten uitgevoerd.

goed overleg met de gemeente Middelburg is besloten deze leidingen te vervangen in de periode van 2010 tot en met

Met de komst van nieuwe glastuinbouwbedrijven en windparken op Schouwen-Duiveland, St-Philipsland en Tholen werd de maximale capaciteit van de 50 kV kabel tussen Zierikzee en Oosterland in storingssituaties bereikt. Daarom werd een tweede 50 kV kabel aangelegd tussen betreffende stations. Tot dit project behoorde ook het aanbouwen van een tweetal velden aan de bestaande 50 kV installatie in Zierikzee. Deze velden zijn gekocht van een collega-netbeheerder en na revisie ingezet in dit project, dat begin mei 2011 werd opgeleverd. In 2011 is in opdracht van DNWB gestart met het aanleggen van een circa 20 kilometer lange 20 kV verbinding, waarmee drie windparken op de Oosterscheldekering aan het net in Middelburg worden gekoppeld. Het totale vermogen van deze parken bedraagt 18,2 MW. Om deze verbinding tot stand te brengen was onder andere een 1,6 kilometer lange gestuurde boring nodig onder het Veersemeer. In maart 2012 wordt het project opgeleverd. Met dit project faciliteren we duurzame energieopwekking.

2025. Daarnaast beschikken wij nog over enkele kilometers gasleidingen van grijs gietijzer. Ook dit materiaal behoort tot de brosse leidingmaterialen waarvan de overheid heeft aanbevolen om over te gaan tot sanering. In het afgelopen jaar hebben we circa 40% van deze leidingen vervangen. Het restant zullen we in 2012 saneren. Voorts heeft DNWB het afgelopen jaar circa 1.000 stalen gasaansluitingen vervangen als onderdeel van een saneringsprogramma dat in 2013 afgerond zal worden. In 2011 hebben we een aantal gastransportleidingen aangelegd in verband met een lokale toename in de gasvraag en hebben we ook een aantal omleggingen gerealiseerd om de gasinfrastructuur te verbeteren. Enkele projecten die er uitspringen zijn: •

Voeding Tholen naar de Speelmansplaten. De aanleg van circa drie kilometer gastransportleiding ten behoeve van

Voorts is opdracht gegeven voor het realiseren van een

de gasvoorziening van het recreatiegebied

elektriciteitsaansluiting voor het boren van een tunnel onder

Speelmansplaten. Om deze voeding te kunnen realiseren

het kanaal van Gent naar Terneuzen. De booropstelling

is onder andere een gestuurde boring onder het

wordt op het oostelijke gedeelte van het kanaal opgesteld.

Zoommeer van ruim 1,2 kilometer uitgevoerd;

Het gevraagde vermogen tijdens het boorproces is 8 MW

19


2011

Wegens de toename van de gasvraag door uitbreiding

De reguliere overlegstructuur is in het verlengde van de

van een industrieterrein en de komst van een

rolverdeling tussen DNWB en DELTA Infra B.V. neergezet.

aardgastankstation in Kapelle is een 4 bar

Binnen DNWB is de regiefunctie verder vormgegeven door de

hogedruktransportleiding aangelegd vanaf het

invulling van een drietal nieuwe functies binnen de afdeling

gasontvangststation Plasweg;

Regie.

Vanwege een grote gasstoring in 2010 bij de Val in

Bedrijfsvoering

Zaamslag - welke was veroorzaakt door een

Om de bedieningsdeskundigen Elektriciteit van het Regionaal

draineermachine die een stalen transportleiding raakte

Centrum van DNWB in Middelburg ook als

met vrije gasuitstroom tot gevolg – hebben wij besloten

bedieningsdeskundige Gas te kunnen laten optreden, hebben

deze leiding te verleggen naar een veiliger tracé. De

zij met succes in 2011 een viertal modules van de opleiding

uitvoering van deze werkzaamheden, waarbij een nieuwe

Middelbare Gastechniek (MGT) doorlopen. Deze opleiding

gastransportleiding van 1,7 kilometer is aangelegd en de

was tevens van belang vanwege de inzet in regiefunctie met

oude leiding is verwijderd, heeft in het afgelopen jaar

controles op de werkvloer door de bedrijfsvoerders. De

plaatsgevonden.

afdeling Netcoördinatie die daarbij een ondersteunende en

In diverse samenwerkingsverbanden, met projectontwikkelaars, energieleveranciers, Provincie, gemeenten en onderwijsinstellingen wordt onderzoek verricht naar nieuwe opwek- en verbruikspatronen, en de mogelijkheden van intelligente netten. De ontwikkelingen van met name nieuwe

coördinerende rol heeft gehad, is tevens actief geweest bij de introductie van de vernieuwde normen Bedrijfsvoering Elektrische Installaties (BEI-BS) en Veiligheidsinstructie Aardgas (VIAG), inclusief de daaraan gekoppelde veiligheidswerkinstructies.

woonwijken wordt met interesse gevolgd, omdat dat plaatsen

In juni 2011 is op de regelzaal van het Regionaal Centrum een

zijn waar zonnepanelen, warmtepompen, HRe-ketels en

nieuwe videowall in bedrijf genomen. Deze is in de plaats

elektrische auto’s een grote vlucht kunnen nemen. En naast

gekomen van het zogenaamde mimic-bord dat aan vervanging

windparken worden nu ook toekomstige invoeders van groen

toe was. Nu is het - in tegenstelling tot voorheen - mogelijk om

gas gefaciliteerd. Met de meetgegevens en ervaringen die dit

alle details van het transportnet op een groot scherm te

oplevert, kunnen wij inschatten wat de gevolgen zijn voor de

presenteren, inclusief het behoud van het overzicht van het

netten en de informatiebehoeften van onze klanten en andere

volledige elektriciteitsnet in Zeeland. Ook kan nu schematisch

stakeholders. Deze informatie gebruiken we om innovatieve

het transportdeel van de 10 kV-netten en de geografische

oplossingen te genereren die ervoor zorgdragen dat onze

ligging van de elektriciteits- en gasnetten op de videowall

klanten op een betrouwbare, veilige en duurzame manier

worden getoond, waarmee het geheel veel dynamischer en

worden voorzien van de gewenste transporten van elektriciteit

functioneler is geworden.

en gas. Nu en in de toekomst. Regie Naast het deel van de netbeheerdertaken dat de netbeheerder zelf dient uit te voeren, laat DNWB een deel uitvoeren door derden. Voorwaarde is dat de netbeheerder aantoonbaar regie voert over deze werkzaamheden. DELTA Infra B.V. in Goes is onze hoofduitvoerder. In samenwerking met DELTA Infra B.V. is in 2011 deze regiefunctie (opdrachtgeversrol) binnen ons bedrijf verder geprofessionaliseerd. Hierbij is met name ook de eerder genoemde NTA 8120 gebruikt met zijn eisen als leidraad voor de noodzakelijke ontwikkeling. De regiefunctie heeft in het certificeringsproces op basis van deze NTA veel aandacht gekregen met - zoals eerder beschreven - een positief resultaat. Als onderdeel van deze ontwikkeling is samen met DELTA Infra B.V. het project Regie & Control vormgegeven. Dit project heeft geresulteerd in een zodanige omschrijving van de dienst­ verlening dat de te leveren kwaliteit inzichtelijk en meetbaar is, de te leveren diensten aantoonbaar en beheersbaar en dat markconformiteit beter kan worden getoetst.

20


2011

Verslag van de directie Kwaliteit en processen Datakwaliteit assetinformatie

het certificeringonderzoek, het gedocumenteerde systeem van

Het verbeteren van de datakwaliteit van assetinformatie heeft in

DNWB onder de loep genomen. Dit onderzoek leverde een

2011, net als in 2010, opnieuw grote aandacht gekregen.

elftal punten ter verbetering op. Zes weken later (in juni) kon

Datakwaliteit is ruim onder de aandacht gekomen van de

het certificeringonderzoek worden vervolgd met fase 2. Dit

toezichthouder welke eisen heeft gesteld aan de volledigheid,

keer werd de praktische werking van het (assetmanagement)

juistheid en actualiteit van data. In het afgelopen jaar hebben

systeem onderzocht. Dit onderzoek, dat ook deels werd

wij veel ontbrekende data toegevoegd aan de systemen,

uitgevoerd bij onze service provider DELTA Infra B.V., leverde

waarbij het met name ging om leeftijden van elektriciteitskabels

drie zogenoemde tekortkomingen op. Nadat deze punten

en gasleidingen.

voortvarend waren opgepakt, ontvingen wij begin september

Prestatiemanagement Prestatiemanagement is een systematiek waarbij managers op basis van financiële en niet-financiële informatie kunnen sturen op de activiteiten binnen de organisatie. Vanuit de DNWBstrategie zijn de operationele doelstellingen top-down uitgewerkt in een corporate balanced scorecard. De afzonderlijke afdelingen hebben hun plannen bottom-up aan deze balanced scorecard 'opgehangen'. Deze gezamenlijke operationele en financiële doelstellingen dragen bij aan de uiteindelijke realisatie van onze strategie.

het felbegeerde certificaat NTA 8120. Begin oktober werd ook de jaarlijkse opvolgingsaudit ISO 9001 met goed gevolg doorstaan. Opnieuw werd slechts één tekortkoming vastgesteld. Komend jaar staat, naast het behouden van de genoemde certificaten, het behalen van het certificaat ISO 27001 (informatiebeveiliging) op de rol. Hiernaast zal, na de introductie van ons intranetplatform SharePoint 2010, de digitale omgeving van het kwaliteitbeheersysteem (KBS) verder worden geprofessionaliseerd.

Processen Nadat in 2010 ons kwaliteitbeheersysteem is vormgegeven, werd in 2011 de aandacht gericht op het actualiseren en verder professionaliseren van de vastgestelde processen. Met de WON als referentie is gedurende de splitsing intensief samengewerkt met service provider DELTA Infra B.V. om afstemming en synergievoordelen op het procesgebied te kunnen realiseren. Vanwege systeemtechnische en organisatorische wijzigingen is er een processenboek opgesteld waarin naast de ketenprocesbeschrijvingen, ook werkafspraken zijn opgenomen. Dit processenboek heeft als leidraad gediend tijdens het splitsingsproject en staat nog steeds aan de basis van eventuele procesaanpassingen. In het verlengde hiervan zijn de regieprocessen nader uitgewerkt. Tot slot is in 2011 een start gemaakt met een nadere introductie van de Lean Six Sigma methodiek binnen DNWB. Inmiddels hebben wij een medewerker met Black Belt en - in opleiding drie medewerkers met Green Belts, waarmee (ook in 2012) ingezet wordt op procesoptimalisatie en -verbetering. Kwaliteit Het afgelopen jaar stond in het teken van het behalen van het NTA 8120-certificaat. Het eerste kwartaal werd gebruikt om de laatste openstaande punten vanuit de 1-meting - gehouden in 2010 - weg te werken. In april werd, tijdens de eerste fase van

21


2011

Verslag van de directie Risicomanagement Risicomanagement In 2011 is risicomanagement een integraal onderdeel van het management geworden. Elk kwartaal komt de risicomanagementcommissie bijeen en wordt het beleid, de risico’s en het risicoprofiel besproken. Vanuit het financiële langetermijnplan is de risicocapaciteit berekend en de risicobereidheid bepaald. Vanuit de strategie zijn de bedrijfswaarden bijgesteld. In ons risicobeleid worden voor alle ontoelaatbare en zeer hoge risico’s aanvullende beheersmaatregelen uitgewerkt in strategieën en tactieken die moeten leiden tot risicoreductie. Daarbij wordt voor die maatregelen gekozen die het meest effectief en efficiënt zijn. Voor de overige risico’s worden maatregelen getroffen die de maximale risicoreductie sorteren per geïnvesteerde euro. Wij hanteren hiervoor een risicomatrix. In de matrix wordt de (potentiële) kans van optreden (het aantal keer per jaar dat het incident zich voor kan doen) afgezet tegen de bedrijfswaarden met effectcategorieën. Voor 2012 is een nieuwe risicomatrix vastgesteld waarin de wijziging in bedrijfswaarden en het inzicht in de risicobereidheid zijn doorgevoerd.

22


2011

Verslag van de directie In control verklaring De directie van DNWB is verantwoordelijk voor de inrichting en effectieve werking van het interne risicobeheersing- en controlesysteem. Dit systeem is gericht op het waarborgen van

de Letter of Representation (LOR);

de beschrijving van de administratieve organisatie en internal control voor de belangrijke financiële processen;

de mate waarin strategische, operationele en financiële doelstellingen worden bereikt. Betrouwbare financiële en nietfinanciële verslaglegging en het handelen in overeenstemming met de wet- en regelgeving zijn op alle organisatorische niveaus geïmplementeerd. De opzet van het risicomanagement is gebaseerd op het verkrijgen van zogenoemde ‘early warning systems’ waarbij het vertrekpunt wordt gevormd door voor een belangrijk deel te voldoen aan het COSO Enterprise Risk Management-Integrated Framework (COSO-ERM). Gezien het maatschappelijk belang worden hoge eisen gesteld aan de continuïteit van energietransport via de verschillende netten die DNWB beheert. De nadruk ligt daarbij op kwaliteit en veiligheid. Deze eisen zijn verwoord in diverse wetten en regelgeving. Om aan deze hoge eisen te voldoen, investeren wij veel in processen en systemen. Belangrijke onderdelen hiervan zijn: •

het DNWB kwaliteitbeheersysteem en de certificering ISO 9001 en NTA 8120;

de uitgebreide informatievoorziening aan toezichthouders

procuratieregeling. Al deze onderdelen worden uitgebreid aan de medewerkers van DNWB gecommuniceerd door ontsluiting via het intranet. Op de goede werking van de controlesystemen worden gedurende het jaar interne audits uitgevoerd. De conclusies en aanbevelingen die vanuit de bevindingen van de interne en externe auditors worden gerapporteerd worden steevast opgevolgd door het nemen van passende maatregelen en het implementeren van verbeteringen. Dit wordt periodiek gemonitord door de stuurgroep Kwaliteit. Ten behoeve van de jaarrekeningcontrole beoordeelt de externe accountant, voor zover dit efficiënt is in het kader van diens controleaanpak, maatregelen van interne beheersing ten aanzien van de financiële verslaglegging. De externe accountant rapporteert de bevindingen aan de directie en de raad van commissarissen. De accountant brengt aan de hand van de bevindingen een managementletter uit. Hierin is prioritering aangebracht in de uitkomsten van bevindingen met

de audits op opzet, bestaan en werking van de ingerichte

opgelost. De prioriteiten in de managementletter worden met

en beschreven processen door de toezichthouders;

sterren weergegeven waarbij drie sterren een hogere prioriteit

de crisismanagementorganisatie en -procedure, -trainingen

de regelmatige bewustwordingsacties voor de medewerkers op het gebied van veiligheid; waarbij DNWB veiligheidscultuur score 4 wil behalen op de Hudson (2003) ladder;

de interne autorisatieregeling en externe

als de NMa, SodM en de raad van commissarissen;

en -trainingsevaluaties; •

de periodieke risicoanalyses en risicorapportages voor directie en managementteam;

de grootst mogelijke risico’s die als eerste moeten worden

hebben dan één ster. In 2011 heeft de accountant een managementletter uitgebracht met daarin uitsluitend één ster issues. We streven ernaar de kans op fouten, op het nemen van verkeerde beslissingen en op het verrast worden door onvoorziene omstandigheden, zo veel mogelijk te reduceren. Volledigheid valt hierbij echter niet te garanderen. Het is mogelijk dat DNWB bloot staat aan risico’s die nog niet bekend zijn of die (nog) niet belangrijk worden geacht. Geen enkel systeem van interne risicobeheersing en -controle kan een

het project-risicomanagement;

absolute zekerheid bieden tegen het niet realiseren van

het personeelsselectiebeleid;

fraude en overtredingen van wetten en regels niet geheel

de planning & control cyclus en het proces voor maanden jaarafsluiting;

ondernemingsdoelstellingen. Ook kan het onjuistheden, verlies, voorkomen. De directie rapporteert en legt verantwoording af over de opzet en de effectieve werking van het systeem van interne

23


2011

risicobeheersing en -controle aan de auditcommissie en de raad van commissarissen. Op basis van de uitgevoerde evaluatie met behulp van de Nederlandse Corporate Governance Code, is de directie van DNWB van oordeel dat het risicobeheersing- en controlesysteem ten aanzien van financiÍle verslagleggingrisico’s gedurende het verslagjaar naar behoren heeft gefunctioneerd en een redelijke mate van zekerheid verschaft dat de jaarrekening over het verslagjaar geen materiÍle onjuistheden bevat. De directie van DNWB blijft zich ook in 2012 inzetten voor een verdere versterking en professionalisering van het interne risicobeheersing- en controlesysteem en confirmeert zich daarbij aan het DELTA Internal Control Framework (DICF).

24


2011

Financiële gang van zaken

De netto omzet van DNWB bedroeg € 105 mln. In vergelijking

naar € 8 mln., voornamelijk als gevolg van

met 2010 betekent dit een stijging met 6%.

waardevermindering van derivaten en ‘break’-kosten in

De toename van de omzet komt volledig voor rekening van

verband met vervroegde aflossing van € 20 mln.

elektriciteit. De omzet gas daalde met € 1 mln. (3%). De

De effectieve belastingdruk was in 2011 met 16,2% iets hoger

voornaamste oorzaak voor de omzettoename bij elektriciteit

dan in 2010.

vormt de stijging van de tarieven die voortvloeit uit het Methodebesluit dat de NMa nam voor de reguleringsperiode 2011 tot en met 2013. De omzetdaling bij gas wordt deels veroorzaakt door de door NMa opgelegde tariefdaling voor aansluitdiensten en deels door een correctie op de omzet uit voorgaande jaren. De inkoopwaarde van de omzet elektriciteit is met 8% gedaald. Met name een incidentele correctie op voorgaande jaren in 2010, voor de inkoop van transportvermogen bij TenneT is hiervan de oorzaak. Daarnaast is nu rekening gehouden met kosten van administratieve netverliezen over de jaren 2007 tot en met 2009, die voor het eerst in 2011 konden worden gekwantificeerd.

Het resultaat na belasting steeg met 84,7% naar € 16 mln. Kasstroom en investeringen De kasstroom uit operationele activiteiten was met bijna € 41 mln. ruim voldoende om de investeringen in (im)materiële vaste activa met -/- € 36 mln. te financieren. De overtollige liquide middelen werden deels aangewend voor een vervroegde aflossing ad € 20 mln. op de leningen o/g. De resterende middelen ad € 26 mln. werden in de vorm van een dagelijks opvraagbare intercompany lening aan DELTA N.V. uitgeleend. Vermogenspositie en ratio’s Besluit financieel beheer netbeheerder Het eigen vermogen nam toe met 9% tot € 185 mln. door

De brutomarge stijgt hiermee met bijna 10% naar € 88 mln.

toevoeging van het resultaat na belasting ad € 16 mln.

Het beleid van stringente kostenbeheersing heeft zijn vruchten

DNWB keert ter verdere versterking van het eigen vermogen,

afgeworpen. De kosten zijn gedaald met ruim € 3 mln. naar een bedrag van € 62 mln. De verdere ontwikkeling naar een zelfstandige organisatie ging gepaard met het in eigen beheer nemen van werkzaamheden, zoals facturatie en incasso van kleinverbruikers en klantcontact. Het personeelsbestand groeide met circa 15 fte en de personeelskosten namen toe met € 1,5 mln. Tegelijkertijd vond een verdere afbouw plaats van de uitbestede werkzaamheden en diensten aan met name de

in lijn met de bindende aanwijzing van de minister van Economische Zaken bij het splitsingsplan, tot en met het jaar 2011 geen dividend uit. Ultimo 2011 voldeed DNWB ruimschoots aan alle ratio’s uit het Besluit financieel beheer netbeheerder. De solvabiliteit bedroeg 46% (2010: 42%).

stafdiensten van DELTA N.V., waardoor de kosten structureel daalden. De kosten van onderhoud en beheer van de netten, in opdracht gegeven aan DELTA Infra B.V., namen eveneens af. In totaal daalden de externe kosten hiermee met ruim € 4 mln. De afschrijvingen op materiële vaste activa bleven vrijwel gelijk, de afschrijvingen op immateriële vaste activa namen af met € 1 mln. voornamelijk als gevolg van een incidentele extra afschrijving op software in 2010. De incidentele kosten voor het afronden van splitsingsprojecten bedroegen € 0,5 mln. tegen € 2 mln. in 2010. Het bedrijfsresultaat verbeterde sterk (met 75%) naar € 26 mln. Het saldo van de financiële baten en lasten nam toe met 35%

25


2011

Corporate Governance

Vennootschap

De bezoldiging en verdere arbeidsvoorwaarden van de leden

DNWB is een 100% dochteronderneming van de Zeeuwse

van de directie worden vastgesteld door de raad van

Netwerk Holding N.V., die op zijn beurt een 100% deelneming

commissarissen. De bezoldiging van de raad van

is van DELTA N.V. Jaarlijks stelt de directie een statutaire

commissarissen wordt vastgesteld door de algemene

jaarrekening op, gebaseerd op International Financial

vergadering van aandeelhouders. De aandeelhouder onthoudt

Reporting Standards (IFRS) en de Nederlandse wetgeving.

zich van iedere bemoeiing met de uitvoering van de

Daarnaast wordt een regulatorische jaarrekening opgesteld

gereguleerde taken van de netbeheerder. Besluitvorming over

gebaseerd op de grondslagen vastgesteld door de

andere dan gereguleerde taken worden voorgelegd aan de

Energiekamer. Elke twee jaar stuurt DNWB aan de

aandeelhouder.

Energiekamer een kwaliteits- en capaciteitsdocument op, waarin de investeringsplannen met betrekking tot de netten voor de komende jaren worden toegelicht. De statutaire jaarrekening wordt vastgesteld door de algemene vergadering van aandeelhouders na verkregen preadvies door de raad van

Toezichthouders De Energiekamer is, als onderdeel van de NMa, belast met de uitvoering en het toezicht op de naleving van de Elektriciteitsen Gaswet. Daarnaast is de Energiekamer verantwoordelijk

commissarissen.

voor de tarief- en kwaliteitsregulering van de energiemarkt. Het

Directie

het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Het Agentschap

De directie heeft tot taak het besturen van de vennootschap. De

Telecom houdt toezicht op de naleving van de Wet Informatie-

directie is belast met de ontwikkeling en uitvoering van het

uitwisseling Ondergrondse Netten. De Onderzoeksraad voor

strategisch beleid van de onderneming en de bijbehorende

de Veiligheid is belast met het onafhankelijk onderzoek naar

risicobeheersing. Tot 1 september 2011 bestond de directie uit

oorzaken of vermoedelijke oorzaken van 'voorvallen' en

twee personen, te weten de heren S.G. Quast en M.R. van

categorieĂŤn voorvallen.

Neutigem. Per 1 september is de heer Van Neutigem teruggetreden in verband met het aanvaarden van een functie elders in de DELTA groep. Als gevolg hiervan is de heer Quast

toezicht op de veiligheid van het gastransport is in handen van

Externe accountant Deloitte Accountants is de accountant van de DELTA Groep.

nu enig en algemeen directeur

Voor DNWB verricht zij de controle van zowel de statutaire als

Raad van commissarissen

jaarrekening wordt een bevindingenrapport uitgebracht met

De raad van commissarissen heeft tot taak toezicht te houden

daarin aanbevelingen ter verbetering. In de vergadering van

op het beleid van de directie en op de algemene gang van

de raad van commissarissen waarin de jaarrekening wordt

zaken in de vennootschap en de daarmee verbonden

besproken, is de externe accountant aanwezig om vragen te

ondernemingen. Hij staat de directie met raad terzijde en richt

beantwoorden.

zich naar het belang van de vennootschap en de daarmee verbonden ondernemingen. Tot 1 april 2011 was de raad van commissarissen als volgt samengesteld: de heer D.J. van der Zaag (president-commissaris), de heer L.A. van Gelder, de heer F. Verhagen, de heer J.J. van Ginkel en de heer P.B. van Raaij. Per 1 april 2011 is de voltallige raad van commissarissen teruggetreden en werd een nieuwe raad van commissarissen benoemd. De nieuwe raad van commissarissen bestaat uit de heer G.J.L. Zijl (president-commissaris), mevrouw C.J.G. Zuiderwijk-Jacobs en de heer F. Verhagen. Aandeelhouder De algemene vergadering van aandeelhouders benoemt de directie en de leden van de raad van commissarissen.

26

de regulatorische jaarrekening. Bij controle van de

Werknemersreglement Binnen DNWB is een werknemersreglement van kracht voor eigen en ingehuurd personeel. In dit reglement is bepaald dat het op grond van de bepalingen in de Elektriciteits- en Gaswet, verboden is groepsmaatschappijen van DELTA te bevoordelen bij het uitoefenen van werkzaamheden ten behoeve van DNWB boven concurrenten in de markt. Eveneens voorziet het reglement erin dat er geen informatie wordt verstrekt over aansluitingen en afnemers van DNWB aan DELTAgroepsmaatschappijen.


2011

Vooruitblik

Financieel

Groen Gas is biogas uit een vergisterinstallatie die door

Voor 2012 staat voor € 52 mln. aan investeringen op het

kwaliteitsverbetering tot aardgaskwaliteit wordt

programma, waaraan derden in totaal € 14 mln. zullen

opgewaardeerd. Hierdoor wordt levering aan het net en

bijdragen. Investeringen in de aansluiting van decentrale

afname door eindverbruikers mogelijk. Omdat het project in

opwek zijn hierin begrepen tot een bedrag van € 10 mln.

aanmerking is gekomen voor subsidie in het kader van de

In 2012 stijgen de gereguleerde tarieven voor zowel elektriciteit als gas op basis van de vigerende Methodebesluiten van de NMa voor de reguleringsperiode

SDE-regeling is ons gevraagd een offerte uit te brengen voor het realiseren van het gasaansluitpunt (als wettelijke taak van DNWB) en de aanleg van de aansluitleiding.

2011 tot en met 2013. Als gevolg hiervan zal het resultaat

Infrastructuur

in 2012 naar verwachting nog iets beter zijn dan het resultaat

DNWB participeert actief in een aantal Smart Grid initiatieven,

in 2011.

zoals het SEC (smart energy collective) en de verduurzaming

Slimme meter In januari 2012 zijn we van start gegaan met de kleinschalige uitrol van de slimme meter. In de komende twee jaar zal op beperkte schaal begonnen worden met het plaatsen van slimme meters in nieuwbouw- en renovatieprojecten en plaatsing op verzoek (de zogenaamde prioriteitsplaatsing). Vanaf 1 januari 2014 start de grootschalige uitrol. Tot 2020 zullen in het verzorgingsgebied van DNWB dan jaarlijks circa 30.000 slimme meters worden geplaatst. De verwachting is dat in de komende jaren het aantal toepassingen voor de slimme meter sterk zal toenemen. Nieuwe marktmodel Een andere belangrijke ontwikkeling betreft de voorbereiding op de invoering van het nieuwe marktmodel op 1 april 2013. Vanaf die datum wordt de leverancier (en niet de netbeheerder)

van de jachthaven Marina Port Zélande. Deze initiatieven zijn nog in de opstartfase, waar onze bijdrage vooralsnog bestaat uit advisering. Voor het eigen net hebben wij een plan opgesteld om een deel te transformeren naar Smart Grid. Het gaat hier om een pilot waarbij gebruikt wordt gemaakt van technieken als op afstand bedienbare schakeling, smart cable guard (systeem dat onder meer schade aan de kabels door graafwerk detecteert), power quality metingen en mobiele datacommunicatie met het Regionaal Centrum in Middelburg. Toepassing van nieuwe technologieën die ons in staat stellen storingen sneller op te sporen en te verhelpen en zodoende de kwaliteit van het net (storingsminuten) te verbeteren. In de loop van 2012 willen wij een storingsapplicatie voor smartphones introduceren waarmee onze klanten sneller geïnformeerd worden omtrent storingen in hun buurt.

verantwoordelijk voor het verzamelen, valideren en vaststellen

Deltius B.V., onderdeel van DELTA N.V., is eigenaar van een

van de afrekenstanden. Voor de klant houdt het nieuwe

elektriciteitsnet en een gastransportnet gelegen op het

marktmodel onder meer in dat er nog maar één contractmodel

voormalige terrein van Hoechst in Vlissingen-Oost. Bij brief van

wordt gehanteerd. Alleen het leveranciersmodel wordt dan nog

16 november 2011 is DNWB door Deltius aangewezen als

gebruikt; de leverancier brengt zowel het leveringstarief als de

netbeheerder van het elektriciteitsnet met een spanningsniveau

netkosten in rekening. Gedurende 2012 zal veel werk verzet

van 30 kV en het gastransportnet met een druk van 8 bar.

moeten worden om op tijd systemen aan te passen aan dit

Conform de wet hebben wij onverwijld melding gedaan van

nieuwe model. Een belangrijke mijlpaal in dit proces betreft de

de aanwijzingen en het ministerie verzocht hiermee in te

aansluiting van DNWB op het Centraal Aansluitingenregister

stemmen. Deze instemming is verkregen bij brief van 23

(C-Ar), voorzien voor medio 2012.

januari 2012. Op 20 februari 2012 is de economische

Duurzaamheid

eigendom van voornoemde netten overgedragen aan DNWB.

Duurzaamheid krijgt een steeds prominentere rol bij DNWB,

Eind 2011 is in overleg met de toezichthouders NMa en SodM

zowel voor wat betreft de eigen bedrijfsvoering als die van

een plan gemaakt om uitwerking te geven aan de eis gesteld in

onze klanten. Medio 2011 hebben wij ten behoeve van een

het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) om een

haalbaarheidsonderzoek een quickscan uitgevoerd naar de

exploitant aan te wijzen voor de Midden Zeeland Leiding.

mogelijkheden van invoeding van Groen Gas op Tholen.

DNWB zal ZEBRA Gasnetwerk B.V. aanwijzen als exploitant

27


2011

en zal de dienstverleningsovereenkomst/service level agreement met ZEBRA Gasnetwerk B.V. hierop inrichten. In februari 2012 zal worden begonnen met de realisatie van fase 1 van het project Kreekraksluis. Het betreft hier de bouw van een nieuw 20 kV station op Hoofdverdeelstation Rilland en aansluiting hierop van drie windparken gelegen langs het RijnScheldekanaal. Fase 2 (de bouw van twee nieuwe transformatoren voor aansluiting op het hoogspanningsnet van Tennet) volgt dan een jaar later. Organisatie Om te kunnen blijven werken aan de verbetering van onze netwerken, moeten wij voortdurend oog hebben voor de verbetering van DNWB als organisatie. Het behouden van kwaliteitscertificaten als NTA 8120 en ISO 9001 vormen een belangrijk onderdeel in dit proces en zorgt ervoor dat wij als organisatie voor wat betreft het aspect kwaliteit blijven streven naar verbetering. Hetzelfde geldt voor het aspect veiligheid. Het gaat hierbij zowel om fysieke veiligheid (veilig werken) van onze medewerkers en zij die in opdracht van DNWB werkzaamheden verrichten, als om veiligheid van processen en installaties. Zo zal gedurende 2012 samen met service provider DELTA Infra B.V. verder vorm worden gegeven aan het nog beter op elkaar afstemmen van alle aspecten die te maken hebben met veilig werken. Voorts zullen in 2012 maatregelen worden genomen om de veiligheid van onze systemen verder te verhogen. Bij realisatie van bovengenoemde ambities speelt het aspect ‘Human Capital’ een cruciale rol. De kwaliteit van DNWB als organisatie, de fysieke staat van onze netten en de diensten die wij verlenen, wordt bepaald door het opleidingsniveau, ervaring, motivatie en inspiratie van onze medewerkers. Zij zorgen ervoor dat onze ambities worden omgezet in realiteit. DNWB wil een organisatie zijn waar medewerkers gemotiveerd en met plezier naar hun werk gaan. Elke dag weer. En ook daar zullen we aan blijven werken in 2012!

Steven G. Quast Algemeen directeur

28


2011

Verslag van de ondernemingsraad In dit jaarrapport van DELTA Netwerkbedrijf B.V. (DNWB) doet

opmerkingen die door de collega’s naar voren zijn gekomen.

de ondernemingsraad (OR) op compacte wijze verslag van de

Hiervoor een welgemeend woord van dank.

belangrijkste zaken die dit jaar door de OR zijn behandeld.

De samenstelling van de ondernemingsraad is in het

Begin 2011 heeft de verhuizing van Middelburg naar Goes

verslagjaar niet gewijzigd en is als volgt: Martijn Hofman

plaatsgevonden. De ondernemingsraad heeft over een aantal

(voorzitter), Han Franzen, Hans de Groot (secretaris), Eric

praktische zaken afspraken gemaakt met de bestuurder. Tijdens

Jasperse en Wil Polderman.

en na de verhuizing zijn er een aantal zaken naar voren gekomen die de aandacht vroegen. De ondernemingsraad is op de hoogte gehouden van de status van deze punten. Aangezien de prikklokken niet zijn meeverhuisd, is er een verzoek om instemming behandeld om afspraken te maken over een andere wijze van tijdregistratie. De OR heeft een instemmingsverzoek ontvangen en behandeld inzake de resultaatdelingsregeling. Dit betroffen de normen en scores voor 2011. Op verzoek van de OR is een toelichting gemaakt op de doelstelling en de scores zodat voor de werknemers duidelijk is hoe een en ander is opgebouwd. In het verslagjaar heeft de heer M.R. van Neutigem een andere functie aanvaard binnen DELTA N.V. Als gevolg hiervan staat DNWB nu onder leiding van een eenhoofdige directie. De OR heeft geadviseerd over de organisatiewijziging die als gevolg hiervan heeft plaatsgevonden. De OR heeft ingestemd met het voorgenomen besluit van de directie voor het intrekken van de regeling inzake nachtdiensten en volcontinudiensten Regionaal Centrum voor 57 jaar en ouder. Dit betrof een regeling waar men indien men 57 jaar of ouder is een beroep op kon doen om niet meer in de nachtdienst te worden ingeroosterd. Om een goed beeld te krijgen wat dit voor een impact heeft voor de mensen, is dit door de OR geïnventariseerd onder de medewerkers. De OR is bij de behandeling van deze aanvraag gestuit op het feit dat de Commissie Gelijke Behandeling over dergelijke regelingen uitspraken heeft gedaan. In verband hiermee heeft de OR hierover extern advies ingewonnen. Op basis hiervan is besloten de regeling te beëindigen en is er een overgangsregeling afgestemd. De komende tijd zal de OR zich in gaan zetten voor de ontwikkeling van een ‘levensfasebewust personeelsbeleid’, waaronder een ‘ouderenbeleid’. De OR wordt regelmatig op de hoogte gehouden over de ontwikkelingen omtrent veiligheid en HR-aangelegenheden. Ook dit jaar heeft de OR veel gehad aan de input, vragen en

29


2011

Bericht van de raad van commissarissen Met de aanbieding van het door de directie van DELTA

De jaarrekening is door de raad van commissarissen in zijn

Netwerkbedrijf B.V. (DNWB) opgestelde jaarrapport waarin de

vergadering van 4 april 2012 uitvoerig besproken met de

jaarrekening over het boekjaar 2011 is opgenomen, spreekt

directie en de accountant. De winstbestemming die de directie

de raad van commissarissen zijn waardering uit over de

voorstelt heeft onze instemming.

resultaten en de geleverde prestaties.

Aan de aandeelhouder is voorgesteld om de jaarrekening met

De jaarrekening is gecontroleerd en goedgekeurd door Deloitte

daarin opgenomen voorstel tot winstverdeling, rekening

Accountants. De goedkeurende verklaring is opgenomen op

houdend met wettelijke en statutaire bepalingen ongewijzigd

pagina 60. De jaarrekening is te vinden op de pagina’s 32 tot

vast te stellen.

en met 59 van dit jaarrapport.

30


2011

Samenstelling raad van commissarissen

vergaderingen was de directie aanwezig. Met ingang van 7

Tot 1 april 2011 was de raad van commissarissen als

december 2011 is de heer C.A. de Regt benoemd tot secretaris

volgt samengesteld:

van de raad.

De heer D.J. van der Zaag

Invulling toezicht

De heer L.A. van Gelder

Tijdens de vergaderingen en in de contacten met de directie

De heer F. Verhagen

heeft de raad van commissarissen gesproken over de strategie

De heer J.J. van Ginkel

van DNWB, de behaalde resultaten, besluiten die de

De heer P.B. van Raaij

goedkeuring van de raad van commissarissen behoefden en

Vanaf 1 april 2011 was de samenstelling van de raad van commissarissen als volgt: De heer G.J.L. Zijl, president-commissaris Mevrouw C.J.G. Zuiderwijk-Jacobs De heer F. Verhagen Bij brief van 28 februari 2012 heeft mevrouw ZuiderwijkJacobs aangegeven haar functie als commissaris bij DNWB neer te leggen in verband met het aanvaarden van een functie als commissaris bij Indaver N.V., onderdeel van DELTA N.V. De procedure voor de vervulling van de vacature die is ontstaan door het vertrek van mevrouw Zuiderwijk-Jacobs is inmiddels gestart.

alle overige relevante zaken die onder de aandacht werden gebracht. In de vergadering van 7 december 2011 is het Ondernemingsplan 2012 vastgesteld. Waardering In de korte tijd dat de raad van commissarissen actief is in de onderneming, is de raad onder de indruk geraakt van de professionaliteit en betrokkenheid van de medewerkers van DNWB. De raad van commissarissen wil de directie en alle medewerkers bedanken voor het werk dat in het voorbije jaar met zoveel enthousiasme en inzet werd verricht en voor de goede resultaten die werden behaald. G.J.L. Zijl President-commissaris

Persoonlijk informatie over de leden van de raad van commissarissen is opgenomen op pagina 66. De raad van commissarissen wil vanaf deze plaats grote waardering uitspreken voor de wijze waarop de afgetreden commissarissen in de afgelopen, vaak turbulente jaren hun toezichthoudende en adviserende rol bij DNWB hebben vervuld. Samenstelling directie Tot 1 september 2011 bestond de directie uit de heer S.G. Quast (CEO) en de heer M.R. van Neutigem (COO). Met ingang van 1 september 2011 is eervol ontslag verleend aan de heer Van Neutigem in verband met de aanvaarding van een nieuwe positie elders binnen DELTA N.V. Vanaf die datum is de heer Quast enig en tevens algemeen directeur. De raad van commissarissen is de heer Van Neutigem dankbaar voor de wijze waarop hij zijn rol als directeur van DNWB heeft vervuld. Bijeenkomsten raad van commissarissen De raad van commissarissen kwam in 2011 drie keer bijeen. Geen van de leden was frequent afwezig. Bij alle

31


2011

Jaarrekening 2011 Balans (voor bestemming van het resultaat) (bedragen x 1.000 euro)

31-12-2011

31-12-2010

Activa Vaste activa ImmateriĂŤle vaste activa (1) MateriĂŤle vaste activa (2)

5.616

4.362

373.705

362.258

FinanciĂŤle vaste activa (3) - Deelnemingen - Derivaten

6.707

6.658

798

2.544

386.826

375.822

Vlottende activa Belastingen

-

-

Debiteuren (4)

14.436

4.899

Vorderingen op verbonden partijen (5)

25.750

37.946

2.192

1.636

678

377

Overlopende activa (6) Liquide middelen

43.056

44.858

Totaal

32

429.882

420.680


2011

31-12-2011

31-12-2010

Passiva Eigen vermogen

Geplaatst en gestort aandelenkapitaal

18

18

140.199

140.199

1.485

1.485

-

47

Overige reserves

27.667

19.002

Te bestemmen resultaat

16.004

8.665

Agioreserve Wettelijke reserves Hedge-reserve

185.373

169.416

Langlopende verplichtingen

Leningen o/g (7) Voorzieningen (8) Vooruit ontvangen bijdragen van derden (9)

189.128

208.899

1.061

384

28.907

21.530

Kortlopende verplichtingen

219.096

230.813

Belastingen Crediteuren (10) Schulden aan verbonden partijen (11) Overige schulden en passiva (12)

1.559

1.672

3.981

2.723

11.764

8.168

8.109

7.888

25.413

20.451

Totaal

429.882

420.680

33


2011

Winst- en verliesrekening (bedragen x 1.000 euro) Opbrengsten

2011

2010

Netto omzet (1)

105.084

99.063

Inkoopwaarde van de omzet (2)

17.658

19.192

Operationele bruto marge

87.426

79.871

Overige bedrijfsopbrengsten (3)

663

417

Brutomarge

88.089

80.288

Kosten

Diensten van derden, materialen en

29.054

33.404

andere externe kosten (4) Afschrijvingen (5) Personeelskosten (6) Overige bedrijfskosten (7)

23.290

24.528

9.807

8.382

-57

-872

62.094

65.442

Bedrijfsresultaat

25.995

14.846

Resultaat deelnemingen

1.104

1.013

Operationeel resultaat

27.099

15.859

Overige rentebaten en soortgelijke opbrengsten Rentelasten en soortgelijke kosten (8)

315

-

8.321

5.913

Saldo van de financi毛le baten en lasten

8.006

5.913

Resultaat v贸贸r belasting

19.093

9.946

Vennootschapsbelasting (9)

3.089

1.281

Resultaat in het jaar na belasting

34

16.004

8.665


2011

Overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten (bedragen x 1.000 euro) 2011

2010

Resultaat in het jaar na belasting gerealiseerd 16.004

8.665

Niet-gerealiseerde resultaten Effectieve deel van winsten en verliezen op afdekkingsinstrumenten in een kasstroomafdekking Rentederivaten

-47

47

15.957

8.712

2011

2010

Totaal van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten

Kasstroomoverzicht (bedragen x 1.000 euro)

Uit operationele activiteiten

Bedrijfsresultaat

25.995

14.846

Afschrijvingen

23.290

24.528

Ontvangen bijdragen van derden

8.432

Correctie vooruitontvangen omzet

-663

Mutatie voorzieningen

677

35

Mutatie debiteuren

-9.537

-1.983

Mutatie crediteuren

1.257

-6.015

Mutatie overige vorderingen/schulden

Uit bedrijfsactiviteiten

Kasstromen voortvloeiend uit financiĂŤle baten en lasten

-448

6.545 -417

6.838

49.003

Kasstromen voortvloeiend uit ontvangen dividenden deelnemingen

44.377

-6.077

-6.018

1.055

800

Kasstromen voortvloeiend uit winstbelastingen

-3.089

-1282

Kasstroom uit operationele activiteiten

40.892

37.877

Uit investeringsactiviteiten

Investeringen en desinvesteringen in (im)materiĂŤle vaste activa

Investeringen in derivaten

Kasstroom uit investeringsactiviteiten

Uit financieringsactiviteiten

Vermogensinbreng door verbonden partijen

Mutatie leningen o/g

Mutatie positie met verbonden partijen Kasstroom uit financieringsactiviteiten

Saldo liquide middelen begin boekjaar Saldo liquide middelen ultimo boekjaar

-28.624

-

-36.383

-2.250

-36.383

Kasstroomontwikkeling in het jaar

-30.874

-

4.500

-20.000

208.758

15.792

-220.404

-4.208

-7.146

301

-143

377

520

678

377

35


2011

Mutatieoverzicht eigen vermogen (bedragen x 1.000 euro)

Gestort

Agio-

Wettelijke

aandelen-

reserve reserve

kapitaal

Hedge-

Overige Onverdeelde

reserve

reserves

Totaal

winst

Stand per 31 december 2009

18

135.699

10.027

156.204

-10.027

-

800

-

4.500

4.500

Winstverdeling 2009

1.280

-

1.075

9.180 8.952

Dividend uitkering deelneming Kapitaalstorting

-800

Totaal van gerealiseerde en niet- gerealiseerde resultaten

-70

47

70

8.665

8.712

1.485

Stand per 31 december 2010

18

140.199

Winstverdeling 2010

47

19.002

8.665

169.416

1.013

7.652

-8.665

-

-1.013

1.013

-

Dividend uitkering deelneming Totaal van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten

-47

16.004

15.957

16.004

185.373

Stand per 31 december 2011

18

140.199

1.485

De wettelijke reserve betreft de niet uitgekeerde winst uit deelneming ZEBRA. De wettelijke reserve en de hedge-reserve zijn niet vrij uitkeerbaar.

36

-

27.667


2011

Toelichting op de jaarrekening Algemeen

Aangepaste richtlijnen

DELTA Netwerkbedrijf B.V. maakt deel uit van de DELTA-groep

1) IFRS 7 Financiële Instrumenten: informatieverschaffing, aard

en is opgericht per 22 oktober 1998. Aan het hoofd van deze

en omvang van risico’s voortvloeiend uit financiële instrumenten.

groep staat DELTA N.V. te Middelburg. Per 9 juli 2002 is DELTA

De wijzigingen bevorderen kwalitatieve informatieverschaffing

Netwerkbedrijf Gas B.V. een juridische fusie aangegaan met

in de context van vereiste kwantitatieve informatieverschaffing

DELTA Gas Grid B.V., waarna beide vennootschappen zijn

om de gebruikers een totaal beeld te geven van de aard

opgegaan in DELTA Netwerkbedrijf B.V. (DNWB). DNWB is

en omvang van risico’s samenhangend met financiële

statutair gevestigd te Goes aan Stationspark 28.

instrumenten. Tevens verduidelijken de wijzigingen dat het

Per 26 april 2010 is als 100% dochter van DELTA N.V. de

vereiste niveau van de informatieverschaffing met betrekking

Zeeuwse Netwerkholding (ZNH) opgericht, die vanaf deze

tot het kredietrisico en verkregen zekerheden verlichting

datum fungeert als moeder van DNWB.

geeft op het gebied van de informatieverschaffing over heronderhandelde leningen. Met deze wijzigingen is in deze

Voor de uitoefening van zijn taken maakt DNWB voor het

jaarrekening rekening gehouden.

merendeel gebruik van de diensten van andere entiteiten, die onderdeel vormen van de DELTA-groep. Deze dienstverlening

2) IAS 1 Presentatie van de jaarrekening, Informatie die in het

is vastgelegd in dienstverleningsovereenkomsten. Op grond

mutatieoverzicht eigen vermogen moet worden opgenomen.

van artikel 43, lid 6 Elektriciteitswet 1998 en artikel 32 lid 7

Verduidelijkt dat de analyse van de niet-gerealiseerde

Gaswet dient DNWB het aantal overeenkomsten per entiteit

resultaten per bestanddeel, kan worden opgenomen in het

te vermelden voor zover deze een bedrag van € 4,5 mln. te

mutatieoverzicht eigen vermogen of in de toelichting.

boven gaan. In 2011 betreft het overeenkomsten afgesloten

Tevens een aanvulling op de presentatie van dividenden

met de volgende tot de DELTA-groep behorende entiteiten,

per aandeel. Een mutatieoverzicht van de niet-gerealiseerde

DELTA Infra B.V. (1), DELTA N.V. (1) en DELTA Energy B.V (1).

resultaten kan gepresenteerd worden als onderdeel van het mutatieoverzicht eigen vermogen of afzonderlijk in de

Overeenstemmingverklaring IFRS en samenvatting

toelichting.

van wijzigingen in de waarderingsregels IFRS.

Met deze wijzigingen is in deze jaarrekening rekening

De geconsolideerde jaarrekening van de vennootschap is

gehouden.

opgesteld in overeenstemming met de International Financial Report Standards (IFRS), uitgegeven door de International

Nieuwe interpretaties

Accounting Standards Board (IASB), en de interpretaties

Niet van toepassing.

uitgegeven door het IFRS Interpretations Committee van de IASB die door Europese Commissie (EC) zijn goedgekeurd tot

Het niet vervroegd toepassen van nieuwe en/of gewijzigde

en met 31 december 2011.

richtlijnen is naar de mening van het bestuur niet nadelig voor het beeld van de financiële positie van DNWB.

Ten opzichte van het voorgaande boekjaar zijn de volgende nieuwe richtlijnen of aanvullingen/verbeteringen door de IASB

Schattingen en veronderstellingen

uitgegeven en door de EC goedgekeurd voor gebruik binnen

Het opstellen van een jaarrekening brengt met zich mee dat

de Europese Unie. De nog niet door de EC goedgekeurde

gebruik wordt gemaakt van schattingen en veronderstellingen

wijzigingen zijn niet in onderstaand overzicht meegenomen.

die zijn gebaseerd op ervaringen uit het verleden en op factoren die naar het oordeel van het management

A: De volgende richtlijnen en verbeteringen zijn

aanvaardbaar zijn. Deze schattingen en veronderstellingen

door DNWB toegepast in de jaarrekening 2011:

hebben invloed op de jaarrekeninggegevens waarbij de

Hieronder zijn alleen die nieuwe richtlijnen opgenomen, die

werkelijke gegevens kunnen afwijken. De effecten van

rechtstreeks invloed hebben op de jaarrekening van DNWB.

schattingswijzigingen worden verwerkt in de winst- en verliesrekening. De schattingen en veronderstellingen voor wat

Aangepaste richtlijnen vervroegd toegepast

betreft de gereguleerde activiteiten zijn gebaseerd op inzichten

Niet van toepassing.

op basis van de wetgeving per 31 december 2011.

37


2011

Schattingswijzigingen kunnen eveneens leiden tot wijzigingen

Materiële vaste activa

in activa en verplichtingen of in een component van het eigen

De materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen

vermogen. Dergelijke schattingswijzigingen worden verwerkt

kostprijs onder aftrek van gecumuleerde lineaire afschrijvingen

in de periode waarin een dergelijke schattingswijziging heeft

op basis van geschatte levensduur, welke op technisch-

plaatsgevonden door de boekwaarde van het betreffende

economische maatstaven wordt bepaald, rekening houdend

actief, verplichting of component van het eigen vermogen te

met een geschatte restwaarde en onder aftrek van (eventuele)

wijzigen.

gecumuleerde bijzondere waardeverminderingen. Als een actief uit meerdere componenten met verschillende

Bijzondere waardevermindering van activa

afschrijvingstermijnen en restwaarden bestaat, worden

Gedurende het verslagjaar wordt beoordeeld of er

deze componenten afzonderlijk verantwoord. Investeringen

aanwijzingen zijn voor een bijzondere waardevermindering

ten behoeve van het vervangen van componenten worden

van activa. Indien dit het geval is, wordt een schatting gemaakt

geactiveerd onder gelijktijdige verwijdering van het

van de realiseerbare waarde van het actief. Voor de activa

vervangen component. De geschatte levensduur wordt jaarlijks

is de realiseerbare waarde gelijk aan de hoogste van de

beoordeeld; indien op basis van impairmentberekeningen

reële waarde minus verkoopkosten (fair value less costs to

sprake is van een bijzondere waardevermindering, wordt de

sell) of de bedrijfswaarde (value in use). De bedrijfswaarde

waardering aangepast. De materiële vaste activa in aanbouw

wordt bepaald door de contante waarde van de geschatte

zijn in de balans opgenomen tegen de per balansdatum

toekomstige kasstromen, gebruikmakend van een discontovoet

daaraan bestede kosten van materiaal en diensten, kosten van

vóór belastingen die zowel de actuele marktrente als de

directe manuren en de direct toerekenbare overheadkosten.

specifieke risico’s met betrekking tot het actief weergeeft. Ten aanzien van verantwoorde goodwill wordt jaarlijks een

Financiële vaste activa

impairmentberekening opgemaakt.

Deelnemingen De deelnemingen waarin DNWB een belang van 20% of

Een bijzondere waardevermindering wordt verwerkt indien

meer heeft, zijn opgenomen tegen reële waarde. Volgens deze

de boekwaarde van een actief of de kasstroomgenererende

methode vindt de initiële waardering plaats tegen kostprijs

eenheid waartoe het actief behoort, hoger is dan de

waarna de boekwaarde wordt verhoogd of verlaagd met

realiseerbare waarde. Bijzondere waardeverminderingen

het aandeel van DNWB in het resultaat van de deelneming.

van aan kasstroomgenererende eenheden toegewezen activa

Dividenduitkeringen worden op de waardering in mindering

worden eerst in mindering gebracht op de boekwaarde van

gebracht. Eventuele rechtstreekse eigen vermogen mutaties

eventueel aan kasstroomgenererende eenheden (of groepen

worden bij DNWB evenzo verwerkt. Waardestijgingen van

van eenheden) toegerekende goodwill en vervolgens naar

deelnemingen waarvan DNWB uitkering niet kan afdwingen,

rato in mindering gebracht op de boekwaarde van de

worden onder de wettelijke reserve verantwoord.

overige activa van de eenheid (groep van eenheden). De

Onder financiële vaste activa worden ook de deelnemingen

betreffende activa worden niet lager gewaardeerd dan de

geclassificeerd waarin DNWB een belang heeft dat kleiner is

eigen (individuele) realiseerbare waarde. Een bijzondere

dan 20%. Waardering vindt plaats volgens de equity methode,

waardevermindering wordt eventueel teruggenomen indien

tenzij onvoldoende informatie beschikbaar is. Waardering

vastgesteld wordt dat de uitgangspunten zijn veranderd op

vindt dan plaats tegen kostprijs.

basis waarvan in het verleden de realiseerbare waarde is bepaald. Een bijzondere waardevermindering wordt alleen

Derivaten

teruggenomen voor zover de resterende boekwaarde van het

DNWB maakt gebruik van renteopties in de vorm van caps en

actief niet hoger is dan de boekwaarde die zou zijn bepaald,

swaptions. Dit zijn instrumenten die bescherming bieden tegen

na aftrek van afschrijvingen, in de veronderstelling dat geen

renteschommelingen. De reële waarde van deze rentederivaten

bijzondere waardevermindering had plaatsgevonden.

wordt berekend op basis van opgaven van verschillende banken en getoetst met behulp van marktinformatie, welke

Grondslagen voor de waardering

beschikbaar is via Bloomberg, e.d.

Immateriële vaste activa De immateriële vaste activa hebben alleen betrekking

Financiële instrumenten

op geactiveerde software. De geactiveerde software is

DNWB maakt gebruik van financiële instrumenten om de

gewaardeerd tegen historische kostprijs onder aftrek van

normale marktrisico’s, die samenhangen met zijn renteposities

afschrijvingen. Zij wordt in beginsel over een periode van

te beheersen en te optimaliseren. DNWB past de richtlijnen IAS

vijf jaar lineair afgeschreven. De gebruiksduur wordt jaarlijks

32 ‘Financial Instruments: Presentation’ en IAS 39 ‘Financial

beoordeeld. Eventuele aanpassingen worden prospectief

Instruments: Recognition and Measurement’ toe. Op grond

verwerkt.

van deze richtlijnen worden derivaten (afgeleide financiële instrumenten) gewaardeerd tegen reële waarde (fair value).

38


2011

Definiëring

Hedge-accounting

Een derivaat is een financieel instrument of ander contract dat

Doel van de renteopties is om de variabiliteit van de

binnen het toepassingsgebied van IAS 39 valt en dat de drie

kasstromen in rentebetalingen van de variabel rentende schuld

volgende kenmerken bezit:

weg te nemen. DNWB past hiervoor cash flow hedging

de waarde verandert als gevolg van veranderingen in een

(kasstroomafdekking) toe, waarbij door middel van hedge-

bepaalde rentevoet, prijs van een financieel instrument,

transacties het risico van schommelingen in (toekomstige)

commodityprijs, valutakoers, index van prijzen of

kasstromen die het resultaat kunnen beïnvloeden, wordt

rentevoeten of andere variabelen, mits, in geval van een

afgedekt. De hedges zijn toewijsbaar aan een specifiek risico

niet-financiële variabele, de variabele niet specifiek voor

dat is gerelateerd aan een balanspost of een toekomstige

een contractpartij is (soms ‘de onderliggende waarde’

transactie die hoogst waarschijnlijk is. Het effectieve deel van

genoemd);

de wijzigingen in de reële waarde van de hedge-reserve wordt

er is geen of slechts een geringe netto aanvangsinvestering

(via het overzicht van de niet-gerealiseerde resultaten) in het

benodigd in verhouding tot andere soorten contracten

eigen vermogen onder de hedge-reserves verwerkt. Het niet-

die op vergelijkbare wijze reageren op veranderingen in

effectieve deel wordt verwerkt in het resultaat. De cumulatieve

marktfactoren;

bedragen die in het eigen vermogen zijn verwerkt, worden

de afwikkeling vindt in de toekomst plaats.

overgeheveld naar het resultaat in dezelfde periode waarin de

afgedekte transactie in het resultaat wordt verwerkt. Rubricering en saldering Derivaten worden onder de kortlopende, respectievelijk

Criteria voor toepassing van hedge-accounting

langlopende activa geclassificeerd indien de reële waarde

Voor het toepassen van hedge-accounting gelden strikte

positief is; onder de kortlopende, respectievelijk langlopende

regels ten aanzien van noodzakelijke documentatie en

verplichtingen indien de reële waarde negatief is.

effectiviteitmeting. Een derivaat kan onder hedge-accounting worden gebracht indien het voldoet aan de volgende criteria:

Verwerking reële waarde mutaties (fair-value)

1. bij het aangaan van de transactie dient het derivaat

Onder IAS 32 en 39 en onder IFRS 7 worden alle derivaten

formeel als hedge te worden aangemerkt en moeten

vanaf eerste opname gewaardeerd tegen reële waarde. Onder

de hedge-relatie, de doelstellingen van de hedge en de

IAS 39 worden swaptions en caps als derivaat aangemerkt. Aanpassingen in de reële waarde (fair value mutaties) van derivaten worden in het resultaat verwerkt.

risicomanagement strategie worden gedocumenteerd; 2. voor cash flow hedges geldt, dat ingedekte, verwachte, toekomstige transacties hoogst waarschijnlijk dienen te zijn en dat voornoemde verwachte toekomstige transacties

Op het algemene principe dat alle mutaties in de fair value

de onderneming blootstellen aan schommelingen in

in het resultaat moeten worden verwerkt, bestaan twee

(toekomstige) kasstromen die invloed op het resultaat

uitzonderingen:

kunnen hebben;

1. Own use behandeling: voor commodity-contracten voor eigen gebruik, productie en in- en verkoopcontracten die bestemd zijn voor fysieke levering aan eindgebruikers past DNWB accrual accounting toe, hetgeen impliceert dat tussentijdse waardestijgingen niet in het resultaat

3. de effectiviteit van de hedge-transactie kan betrouwbaar worden vastgesteld; 4. de hedge-transactie is naar verwachting in hoge mate effectief; 5. de hedge-transactie wordt periodiek beoordeeld op effectiviteit.

worden verwerkt. Dergelijke transacties worden op het moment van effectuering tegen de dan geldende

Effectiviteitmeting van hedges

prijzen verwerkt als aan- of verkoop (op dit moment

DNWB beoordeelt formeel, zowel bij het aangaan van

heeft DNWB geen own-use contracten);

de hedge-relatie als gedurende de looptijd daarvan, of de

2. Hedge-accounting:

derivaten waarvan gebruik is gemaakt ten behoeve van

Dit biedt de mogelijkheid om het effect van fair

hedge-transacties effectief zijn geweest voor het opvangen

value mutaties op het resultaat te beperken, doordat

van veranderingen in de reële waarde of kasstromen van de

bij hedge-accounting rekening wordt gehouden

afgedekte positie. Hiertoe beoordeelt en bepaalt DNWB of

met tegengestelde effecten op het resultaat van fair

veranderingen in de reële waarde of de kasstromen van de

value mutaties van de hedge-transacties en van

afgedekte positie worden gecompenseerd door veranderingen

de afgedekte positie; de fair value mutaties van

in de reële waarde of kasstromen van het hedge-instrument,

derivaten worden in dit geval (via het overzicht

binnen een bandbreedte van 80% tot 125%.

van de niet gerealiseerde resultaten) in het eigen vermogen verwerkt tot het moment dat de afgedekte

Het ineffectieve deel van een hedge-relatie is de mate waarin

positie/transactie plaatsvindt.

de veranderingen in de reële waarde van het derivaat

39


2011

verschillen van de veranderingen in de reële waarde van

op basis van actuariële grondslag. De bestaande rechten en

de afgedekte positie in een reële waarde hedge of de mate

verplichtingen ten aanzien van voormalig DELTA-medewerkers,

waarin veranderingen in de reële waarde van het derivaat

die in de loop van 2011 (en 2010) een dienstbetrekking bij

uitstijgen boven de reële waardeverandering van de verwachte

DNWB hebben aanvaard, zijn overgenomen met als peildatum

kasstroom in een kasstroom hedge. Ineffectieve hedges en

de datum van indiensttreding.

winsten en verliezen op componenten van een derivaat die bij de beoordeling van de effectiviteit van de hedge-

Vooruitontvangen bijdragen van derden

transactie buiten beschouwing worden gelaten, worden

De van derden vooruitontvangen bijdragen worden bij

direct in het resultaat verwerkt. De tijdswaarde component

ontvangst als langlopende verplichting gepassiveerd. De

van de renteopties wordt buiten beschouwing gelaten omdat

amortisering vindt plaats volgens de lineaire methode waarbij

het effect van alle variabelen in de prijs van de opties

rekening wordt gehouden met de verwachte gebruiksduur van

(zoals bijvoorbeeld volatiliteit) reflecteert. Veranderingen in

het actief.

tijdswaarde van de optie worden daarom direct verwerkt in de winst en verliesrekening

Leningen o/g De leningen o/g worden gewaardeerd tegen geamortiseerde

DNWB beëindigt hedge-accounting indien de hedge-relatie

kostprijs met behulp van de effectieve rentemethode. De binnen

niet langer effectief is of indien niet langer verwacht wordt dat

een jaar vervallende aflossingsverplichtingen op langlopende

deze effectief zal blijven.

verplichtingen worden opgenomen onder de kortlopende verplichtingen.

Vorderingen Vorderingen op debiteuren worden gewaardeerd tegen

Overige posten

nominale waarde onder aftrek van de noodzakelijk geachte

De niet hiervoor genoemde balansposten zijn

voorzieningen ter zake van eventuele oninbaarheid. Bijzondere

opgenomen tegen reële waarde, met uitzondering van de

waardeverminderingsverliezen worden in het resultaat

personeelsvoorzieningen.

verwerkt, indien objectief is vast te stellen dat bedragen oninbaar zijn.

Grondslagen voor de resultaatbepaling Netto-omzet

Liquide middelen

Onder netto-omzet wordt verstaan de omzet verkregen uit

Onder de liquide middelen worden niet alleen de geldmiddelen

de in het kalenderjaar verrichte netwerk- en meetdiensten

opgenomen, maar ook kasequivalenten, die zonder materieel

conform artikel 16 van de Elektriciteitswet, respectievelijk

risico van waardeverandering in liquide middelen kunnen

artikel 14 en van de Gaswet, die door de toezichthouder

worden omgezet. Liquide middelen worden gewaardeerd

NMa worden gereguleerd. Onder de netto-omzet zijn ook

tegen nominale waarde.

begrepen de opbrengsten van diensten die bedoeld worden in artikel 17 van de Elektriciteitswet, de opbrengsten van

Eigen vermogen

periodieke aansluitvergoedingen gas en de opbrengsten van

In het mutatieoverzicht Eigen vermogen is het verloop van

diensten zoals benoemd in artikel 10 van de Gaswet lid 5.

het eigen vermogen toegelicht. Het maatschappelijk kapitaal

Laatstgenoemde diensten vallen niet onder de regulering van

van de vennootschap bedraagt € 18.000 verdeeld in 180

de toezichthouder.

aandelen met een nominale waarde van elk € 100. Per 31 december 2011 is € 18.000 geplaatst en volgestort.

Netto bedrijfslasten

Gedurende 2011 is hierin geen wijziging opgetreden.

De kosten worden bepaald op basis van aangegane verplichtingen en op basis van de hiervoor genoemde

Voorzieningen

grondslagen voor de waardering. De kosten worden

Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare

toegerekend aan het verslagjaar waarop zij betrekking

feitelijke verplichtingen welke samenhangen met de

hebben. Verliezen worden genomen in het jaar waarin zij

bedrijfsactiviteiten. De voorzieningen worden opgenomen

voorzienbaar zijn.

tegen de contante waarde van de te verwachten uitgaven. De contante waarde wordt berekend met behulp van

Financiële baten en lasten

een disconteringsvoet vóór belasting waarin de actuele

De financiële baten en lasten worden toegerekend aan de

marktbeoordeling van de tijdswaarde van geld tot uitdrukking

periode waarop zij betrekking hebben volgens de effectieve

komt. De verwachte uitgaven binnen een jaar na balansdatum

rente methode.

worden opgenomen onder de kortlopende verplichtingen. Daar waar deze voorzieningen betrekking hebben op

Vennootschapsbelasting

pensioenverplichtingen en ziektekosten, zijn deze berekend

De vennootschapsbelasting over het resultaat wordt berekend

40


2011

door toepassing van het nominaal geldende tarief op het in de jaarrekening getoonde resultaat voor belasting, rekening houdend met permanente en tijdelijke verschillen in dit resultaat en het resultaat op basis van fiscale grondslagen. Grondslagen voor het kasstroomoverzicht Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. Onderscheid is aangebracht tussen de operationele, investerings- en financieringsactiviteiten.

41


2011

Toelichting op de balans Immateriële vaste activa (1) (bedragen x 1.000 euro)

Totaal

Software

AIA

4.998

-

    Boekwaarde per 1 januari 2010

4.998

Investeringen

2.102

1.871

231

Afschrijvingen

-2.738

-2.738

-

4.131

231

Boekwaarde per 31 december 2010

4.362

Cumulatieve afschrijvingen

6.599

6.599

-

Aanschafwaarde per 31 december 2010

10.961

10.730

231

4.131

231

Boekwaarde per 1 januari 2011

4.362

Investeringen

3.031

2.678

353

Afschrijvingen

-1.777

-1.777

-

5.032

584

Boekwaarde per 31 december 2011

5.616

Cumulatieve afschrijvingen

8.376

8.376

-

Aanschafwaarde per 31 december 2011

13.992

13.408

584

5

n.v.t.

Afschrijvingstermijn in jaren In 2011 is voor een bedrag van € 0,4 mln. (2010: € 1,0 mln.) versneld afgeschreven. Deze afwaardering betrof software die ultimo 2011 niet meer in gebruik was.

42


2011

Materiële vaste activa (2) (bedragen x 1.000 euro)

Totaal

Gebouwen Machines

Andere

Activa in Bijdrage

en

en

vaste

aanbouw van

terreinen

installaties

bedrijfs-

derden

middelen

Boekwaarde per 1 januari 2010

357.526

24.441

458.381

126

15.573

-140.995

Investeringen

26.522

265

20.772

74

5.411

-

Afschrijvingen

-21.652

-1.207

-26.949

-36

-

6.540

-138

-

-138

-

-

-

Desinvesteringen

Boekwaarde per 31 december 2010

362.258

23.499

452.066

164

20.984

-134.455

Boekwaarde voor aftrek bijdragen

496.713

23.499

452.066

164

20.984

Cumulatieve afschrijvingen

83.306

3.537

79.683

86

-

580.019

27.036

531.749

250

20.984

Aanschafwaarde per 31 december 2010

Boekwaarde per 1 januari 2011

362.258

23.499

452.066

164

20.984

-134.455

Investeringen

32.877

316

30.280

819

1.462

-

Afschrijvingen

-21.513

-1.158

-26.649

-157

-

6.451

54

29

Overige mutaties

83

Boekwaarde per 31 december 2011

373.705

22.657

455.697

880

22.446

-127.975

Boekwaarde voor aftrek bijdragen

501.680

22.657

455.697

880

22.446

Cumulatieve afschrijvingen

111.214

4.694

106.332

188

-

612.894

27.351

562.029

1068

22.446

Aanschafwaarde per 31 december 2011

Afschrijvingstermijn in jaren

10-40

10-40

5

n.v.t.

De investeringen in 2010 en 2011 betroffen nieuwe investeringen in het Elektriciteits- en Gasnet.

43


2011

Financiële vaste activa (3) Geassocieerde deelnemingen en financiële instrumenten. DNWB heeft een 33 1/3% belang in ZEBRA Gasnetwerk B.V., de netbeheerder van de hoofdtransportleiding voor hoogcalorisch gas van Zelzate naar Moerdijk. Verder betreft deze post een in december 2007 verworven belang van 1,65% in Energie Data Services Nederland B.V. (EDSN). (bedragen x 1.000 euro) Totaal

Geassocieerde

Financiële

deelnemingen

instrumenten

6.433

12

Stand per 1 januari 2010

6.445

Resultaat

1.013

1.013

Dividend

-800

-800

Stand per 31 december 2010

6.658

6.646

12

Resultaat

1.104

1.104

Dividend

-1.055

-1.055

Stand per 31 december 2011

6.707

6.695

De deelneming in ZEBRA is aangemerkt als geassocieerde deelneming. Samenvattende balansinfo met betrekking tot ZEBRA: Balans

31 december 2011

31 december 2010

Immateriële vaste activa

195

174

Materiële vaste activa

36.198

39.028

Financiële vaste activa

12.000

13.900

Vlottende activa

358

459

Liquide middelen

4.416

2.450

53.167

56.011

Eigen vermogen

20.085

19.938

Langlopende schulden

29.299

31.740

Kortlopende schulden

3.783

4.333

53.167

56.011

Resultaat

Totaal baten

12.167

11.350

Totaal lasten

7.862

7.218

4.305

4.132

44

12


2011

Derivaten Renterisico’s Het risicobeleid van DNWB met betrekking tot renterisico’s is er op gericht om renteschommelingen te beperken. Voor het afdekken van de risico’s maakt DNWB hierbij gebruik van derivaten zoals caps en swaptions. Met behulp van deze renteopties wordt de maximale rente voor DNWB beperkt tot een vooraf vastgelegd niveau. Liquiditeitsrisico Het liquiditeitsrisico is het risico dat DNWB onvoldoende financiële middelen ter beschikking heeft om aan zijn korte termijn betalingsverplichtingen te voldoen. De afdeling Treasury stelt periodiek kasstroomprognoses op om een inschatting te maken of DNWB voldoende financiële middelen heeft voor een periode van tenminste 12 maanden. Eind 2011 had DNWB een positief kassaldo van € 0,7 mln. Mutaties De reële waarde van de financiële instrumenten, die zijn toegewezen als commodity cashflow hedging instrumenten, bedroeg per 31 december 2011 € 0,8 mln. De reële waarde van de financiële instrumenten per 31 december 2010 bedroeg € 2,5 mln. Van de waardemutaties is een bedrag van € 47.000 verwerkt via de hedge-reserve en het restant van de mutatie is verwerkt via de winst en verliesrekening (financiële baten en lasten). Prijsrisico’s uit hoofde van variabele rente-instrumenten Over de rentederivaten wordt geen Value-at-Risk (VaR) berekend. DNWB heeft een aantal rente-opties. Deze renteopties zijn alle effectief per balansdatum. De gevoeligheid is berekend door de floating spot met 10% te verhogen respectievelijk te verlagen. In de tabel is het verschil van 10% stijging, dan wel 10% daling weergegeven ten opzichte van de boekwaarde per 31 december 2011. Sensitiviteitsanalyse (bedragen x 1.000 euro) 31 december 2011

Derivatenbalans

Hedge-reserve

Winst- en verliesrekening

Intrest rates 10% stijging

+255

0

+255

Intrest rates 10% daling

-212

0

-212

Als het interestpercentage op rentedragende leningen met een variabele rente, 10% hoger dan wel lager zou zijn op 31 december 2011 en alle andere variabelen constant worden verondersteld, dan zou het resultaat dalen respectievelijk stijgen met € 199.000. Debiteuren (4) De toename van de debiteuren in 2011 is voornamelijk een gevolg van nog te verzenden nota’s per jaareinde. Vanaf het eerste kwartaal 2011 wordt de facturatie van afnemers kleinverbruik in eigen beheer uitgevoerd. In voorgaande jaren werden deze klanten namens DNWB door het Customer Service Center van DELTA N.V. gefactureerd en opgenomen in de post vorderingen op verbonden partijen. In 2010 zijn een aantal openstaande vorderingen overgenomen van het Customer Service Center van DELTA N.V. Deze vorderingen stonden tot en met 2009 bij DELTA N.V. op de balans. De voorziening die door DELTA N.V. gevormd was vanwege deze vorderingen (€ 0,5 mln.) is eveneens overgenomen en vormt een belangrijk deel van de voorziening welke per 31 december 2010 op de balans was opgenomen. In 2011 zijn al deze openstaande vorderingen afgewikkeld en/of afgeboekt ten laste van de voorziening. In 2011 is een gedeelte van de voorziening (€ 0,2 mln.) vrijgevallen ten gunste van het resultaat. De gemiddelde looptijd van de vorderingen op debiteuren per 31 december 2011 is minder dan een jaar.

45


2011

Mutaties in voorziening voor dubieuze debiteuren (bedragen x 1.000 euro) Boekwaarde per 1 januari 2010

747

Overname voorziening

535

Overige mutaties

768

Afboeking

-343

Vrijval

-872

Boekwaarde per 31 december 2010

835

Dotatie

115

Afboeking

-439

Vrijval

-180

Boekwaarde per 31 december 2011

331

Vorderingen op verbonden partijen (5) Deze post representeert de intercompany lening met DELTA N.V. voor een bedrag van € 25,8 mln. per 31 december 2011. De overeenkomst is afgesloten voor zes maanden en eindigt van rechtswege op 1 januari 2012. Echter de intentie van beide partijen is om deze overeenkomst halfjaarlijks te verlengen. De maximale kredietfaciliteit bedraagt € 40 mln. en vervroegde dan wel gedeeltelijke aflossing is toegestaan zonder aanvullende kosten. Overlopende activa (6) Deze post bestaat voor een belangrijk deel uit de nog te ontvangen compensatie coulanceregeling (€ 0,8 mln.) en de nog te verrekenen transportkosten met een grote afnemer (€ 0,5 mln.). Voor deze laatste post is een vergelijkbaar bedrag opgenomen onder de overige schulden en passiva. De nog te ontvangen compensatie coulanceregeling heeft betrekking op uitbetaalde compensatiebedragen in het kader van de coulanceregeling. Deze regeling heeft tot doel bepaalde groepen klanten te compenseren voor het financiële nadeel als gevolg van de introductie van het capaciteitstarief kleinverbruik vanaf 1 januari 2009 voor Elektriciteit. Compensatie van deze uitbetaling is voorzien in de tarieven 2012 en 2013. Tevens zijn in deze post begrepen de (positieve) nacalculaties en correcties in de tarievenmandjes 2012 en 2013 als gevolg van (diverse) besluiten van de Energiekamer (€ 0,4 mln.) en terug te ontvangen bedragen van TenneT vanwege effecten van wijzigingsbesluiten door de Energiekamer inzake de vaststelling van lagere tarieven TenneT over de jaren 2010 en 2009. Leningen o/g (7) bedragen x 1.000 euro)

2011

2010

Beginstand per 1 januari

208.899

-

Opgenomen leningen

210.000

210.000

Vervroegde aflossing

-20.000

-

Geamortiseerde kosten

-1.102

-1.242

Subtotaal

188.898

208.758

geamortiseerde kosten

230

141

Eindstand per 31 december

189.128

208.899

Afschrijvingen op

46


2011

De langlopende schulden betreffen schulden aan banken. De gemiddelde rentevoet van de schuld per 31 december 2011 was 2,975%. Van dit saldo heeft â‚Ź 150 mln. een looptijd van meer dan vijf jaar. De geamortiseerde kosten betreffen de kosten om de leningen aan te kunnen trekken. Deze kosten worden gedurende de looptijd van de leningen afgeschreven. Voorzieningen (8) Personeelsvoorzieningen (bedragen x 1.000 euro) Boekwaarde per 1 januari 2010

349

Dotaties

66

Vrijval

-

Onttrekkingen

-84

Overige mutaties

53

Boekwaarde per 31 december 2010

384

Dotaties

50

Vrijval

-

Onttrekkingen

-37

Boekwaarde per 31 december 2011

397

Deze post bestaat uit de contante waarde van de toegerekende rechten op uitgestelde personeelsvoorzieningen met name jubileauitkeringen en uitkeringen bij pensionering. DNWB kent als gevolg van CAO-bepalingen diensttijdgebonden uitkeringen toe aan personeelsleden. Vanaf het moment van indiensttreding wordt voor deze uitkeringen een voorziening gevormd op basis van verstreken dienstjaren, verwachte prijs- en salarisstijgingen (gemiddeld 1,5%), kansen op ontslag, invaliditeit en sterfte. De desbetreffende disconteringsvoet bedraagt 4,5%. DNWB heeft de pensioenverplichting voor zijn werknemers ondergebracht bij pensioenfondsen in Nederland. De pensioenpremies die DNWB afdraagt aan het ABP zijn gebaseerd op verwachtingen ten aanzien van de ontwikkeling van inflatie, de stijging van salarissen, de vergrijzing van het personeelsbestand, de sterftekansen en de rendementen van de beleggingsportefeuille van het pensioenfonds. Door het ABP branchepensioenfonds is aangegeven dat er geen consistente en betrouwbare basis is om de pensioenverplichting, fondsbeleggingen en kosten toe te rekenen aan de separate deelnemende partijen. Dientengevolge maakt DNWB gebruik van de vrijstelling onder IAS 19 om de toegezegde pensioenregeling te behandelen als een toegezegde bijdrageregeling. De overige mutaties bestaan uit het overgeboekte saldo van de bestaande rechten en verplichtingen ten aanzien van voormalige DELTA-medewerkers, die in de loop van 2010 een dienstbetrekking bij DNWB hebben aanvaard. Peildatum is de datum van indiensttreding.

47


2011

Voorziening voor administratieve netverliezen (bedragen x 1.000 Euro) Boekwaarde per 1 januari 2010

-

  Dotaties   Vrijval   Onttrekkingen   Overige mutaties       Boekwaarde per 31 december 2010

-

  Dotaties

1.200

Vrijval

-500

Onttrekkingen

-36

Overige mutaties     Boekwaarde per 31 december 2011

664

In haar beleidsdocument (IC011) heeft de Nederlandse Energie Data Uitwisseling (hierna NEDU) beschreven hoe zij de processen van optimalisatie allocatie en reconciliatie Elektriciteit meer transparant wil maken naar marktpartijen. Daarbij streven de marktpartijen er naar dat in de gehele keten aan de juiste partij, het juiste volume, op het juiste moment wordt toegewezen. In het programma “Stroomopwaarts” is hiervoor een marktprocessenmodel vastgesteld waarin een aantal zaken is geregeld ten aanzien van het vaststellen van het standaardverbruik, het aanleveren van verbruiken ter reconciliatie en de wachttijd daarin om correcties voorafgaand aan de reconciliatie uit te voeren. Marktpartijen hebben echter andere belangen op een aantal deelonderwerpen in de IC011 waardoor er tot dusver nog geen bevredigende oplossing is gevonden waarin men zich kan vinden. Vooruitlopend op deze beweging heeft DNWB in haar jaarcijfers 2011 een voorziening getroffen voor de administratieve netverliezen waarbij geldt dat een inschatting is gemaakt op basis de registratie in haar aanwezige IT-systemen rond het proces van allocatie en reconciliatie van de administratieve netverliezen. Deze verliezen betreft het saldo van nog af te rekenen claims (€ 0,7 mln.) met marktpartijen als gevolg van allocatie-, reconcilliatie- en meetfouten in het allocatie- en reconciliatieproces over de jaren 2007 tot en met 2009. In 2010 waren deze nog niet bekend. Vooruit ontvangen bijdragen van derden (9) (bedragen x 1.000 euro) Boekwaarde per 1 januari 2010

15.402

Ontvangen bijdragen

6.545

Afschrijvingen

-417

Boekwaarde per 31 december 2010

21.530

Ontvangen bijdragen

8.432

Afschrijvingen

-663

Desinvestering

-463

Overige mutaties

71

Boekwaarde per 31 december 2011

28.907

De desinvestering is een gevolg van de terugbetaling van ontvangen bijdrage op aansluiting van een windpark, vanwege de uitspraak van het CBb dat voor kleine windparken <10 MW slechts eenmalige kosten in rekening gebracht mogen worden van windpark tot op het dichtstbijzijnde punt in het net met de benodigde spanning. Zie ook de niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen.

48


2011

Crediteuren (10) De post crediteuren bestaat eind 2011 voor een belangrijk deel uit facturen van TenneT (€ 3,0 mln.) Volgens DNWB is een bedrag van ongeveer € 0,5 mln. hiervan onverschuldigd. Voor dit laatste is een bedrag van gelijke omvang opgenomen onder de post overlopende activa. Schulden aan verbonden partijen (11) Deze post representeert het saldo van de schulden aan in de DELTA-groep verbonden partijen. Deze post is opgebouwd uit de afrekening van exploitatiekosten uit hoofde van de dienstverleningsovereenkomsten en de afrekening van gereedgekomen investeringsprojecten en activa in aanbouw in opdracht van DNWB. Overige schulden en passiva (12) Deze post is opgebouwd uit nog te ontvangen facturen van TenneT voor een bedrag van € 3,3 mln. Ook is in deze post de nog verschuldigde interest op langlopende schulden per balansdatum opgenomen voor een bedrag van € 2,6 mln. Voor het overige betreft het onder meer de nominale waarde van de verplichtingen inzake opgebouwde rechten op vakantiegeld en verlofdagen. De resterende looptijd van de schulden en overige passiva is minder dan een jaar. Voor de schulden zijn geen zekerheden gesteld. Transacties met verbonden partijen (bedragen x 1.000 euro)

Ingekochte

goederen

Verkochte

en diensten 2011

2010

DELTA Infra B.V.

2.459

Crediteuren

en diensten 2011

2010

DELTA N.V.

Debiteuren

goederen

9.833

31-12 2011 25.750

31-12 2010 37.946

31-12 2011 11.764

15.358

14.794

2.008

799

31-12 2010 8.168

Zeelandnet Zakelijk B.V. ZEBRA Gasnetwerk B.V.

674

DELTA Energy B.V. 6.112

233 6.370

1.251

156

15

801

De exploitatiekosten die door groepsmaatschappijen bij DNWB in rekening zijn gebracht, zijn sterk gedaald. Eén van de oorzaken is het factureren van afnemers kleinverbruik in eigen beheer uitgevoerd vanaf het eerste kwartaal 2011. In voorgaande jaren werden deze klanten namens DNWB door het Customer Service Center van DELTA N.V. gefactureerd. Daarnaast zijn in 2011 de beheertaken ICT verder overgeheveld naar de eigen organisatie. Tot slot worden facilitaire zaken in toenemende mate in eigen beheer uitgevoerd met ingang van begin 2011. De debiteuren dalen sterk vanwege de vervroegde aflossing van DELTA N.V. op de intercompany lening. Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen Lopende procedures Per balansdatum liepen nog de volgende procedures: DNWB dient rekening te houden met een eventuele verplichting tot schadevergoeding aan op de 150/20/10 kV transformator aangesloten windparken indien het College van Beroep voor het bedrijfsleven van oordeel is dat op DNWB een wettelijke verplichting rust om genoemde transformator redundant uit te voeren. Het CBb zal naar alle waarschijnlijkheid in 2012 uitspraak doen. Het maximale risico is ingeschat op € 0,2 mln. Windpark Zeeland I B.V. heeft een civielrechtelijke vordering ingesteld tegen DNWB bij de rechtbank Middelburg. Grondslag voor de vordering is dat DNWB onrechtmatig heeft gehandeld door het windpark geen standaardaansluiting aan te bieden tegen een gereguleerd tarief behorend bij aansluiting op het dichtstbijzijnde punt in het MS-net. De vordering bedraagt ongeveer € 3,0 mln. DNWB voert verweer tegen de vordering. De uitspraak wordt medio 2012 verwacht. De kans op een positieve uitspraak wordt als zeer realistisch beoordeeld, gelet op de complexiteit van de materie moet echter altijd rekening gehouden worden met een procesrisico. 49


2011

DCO

compensatie in de vorm van (toekomstige) opbrengsten

Omdat de decentrale invoeding behoort tot de wettelijke taken

tegenover staan. Op basis van een schatting verwacht DNWB

van de netbeheerder, maken de invoedingskosten onderdeel uit

mogelijk ongeveer € 5,9 mln. aan ontvangen (klant)bijdragen

van de op economische kosten gebaseerde maatstaf. Hierdoor

te moeten terugbetalen. Naar verwachting zal er op korte

krijgen de netbeheerders gezamenlijk de kosten voor invoeding

termijn (i.c. in het jaar 2012) geen uitspraak gedaan worden

vergoed. Door invoeding als onderdeel van de samengestelde

door het CBb.

output op te nemen, wordt in de reguleringssystematiek het kostenveroorzakende karakter van invoeding erkend en

Asbestcement leidingen

wordt hiermee rekening gehouden bij het bepalen van de

In Middelburg ligt nog circa 63kilometer aan asbestcement

efficiënte kosten per netbeheerder. Door het ontbreken van een

leidingen. Vóór 2026 is het de bedoeling dat dit materiaal

invoedingstarief ontvangen de netbeheerders bij een groei van

planmatig wordt vervangen. Er wordt daarbij zoveel

invoedingsvolumes niet een directe compensatie in de zin van

mogelijk gecombineerd met reconstructiewerken en/of

een tarief dat zij in rekening kunnen brengen bij de invoeder.

bestratingswerkzaamheden van de gemeente om overlast

De uitbreiding van de samengestelde output voorziet echter wel

voor externen waar mogelijk te beperken en zo kostenefficiënt

in een indirecte compensatie voor groei van inkomensvolumes

mogelijk te opereren. Het projectmatig vervangen van dit type

via de productiviteitsverandering. Op 8 december 2009 heeft

gasleidingen is een van 2010 tot en met 2025 doorlopend

Netbeheer Nederland hiervoor een voorstel gedaan en dat

project. De geschatte kosten over de hele looptijd van het

was voor NMa de aanleiding de invoeding voortaan mee te

project bedragen € 17,3 miljoen. Het betreft een landelijk

wegen binnen de samengestelde output. Dit resulteert in een

spelende problematiek waarbij geldt dat naar verwachting

herverdeling van inkomsten tussen netbeheerders, waarbij

de kosten worden opgenomen in de tarieven. Gelet op

netbeheerders met (relatief) veel invoeding een groter deel

voorgaande heeft DNWB besloten geen voorziening op te

van de toegestane sectorinkomsten krijgen toebedeeld en

nemen voor dit project om reden dat DNWB lagere kosten

netbeheerders met (relatief) weinig invoeding een kleiner

heeft dan het landelijk gemiddelde. DNWB heeft voor de

deel. De totale inkomsten van de netbeheerders gezamenlijk

restant boekwaarde van ca. € 0,4 miljoen voor dit type leiding

veranderen hierdoor niet. Het College van Beroep voor het

geen correctie toegepast gelet op de doorlooptijd van het

bedrijfsleven heeft op 16 december 2011 geoordeeld dat

totale project.

het methodebesluit, met betrekking tot deze uitwerking van de invoeding van elektriciteit en de invloed daarvan op

Splitsingsplan – WON

de tarieven, in strijd is met artikel 29, eerste lid, alsmede

De minister heeft op 2 december 2009 het splitsingsplan

artikel 41b, eerste lid, sub a, van de Wet. De NMa zal het

goedgekeurd. In dit splitsingsplan wordt de juridische

methodebesluit moeten repareren, hetgeen het risico met

splitsing van het netwerkbedrijf beschreven. De voorwaarden

zich meebrengt dat de DCO-vergoeding voor het jaar 2011

waaronder dit zal plaatsvinden, zullen worden neergelegd in

nagecalculeerd zal gaan worden en naar beneden wordt

een overeenkomst. De minister heeft in haar besluit opgenomen

bijgesteld. Daar zal in de loop van het jaar 2012 meer

dat DELTA N.V. DNWB in de beginperiode van extra financiële

duidelijkheid over ontstaan.

zekerheid moet voorzien, door een aanvullende storting van eigen vermogen ad € 10 mln. en een garantie van € 40 mln.

Daarnaast is in 2008 is door het CBb een uitspraak gedaan

waarop DNWB gedurende vijf jaar na splitsing een beroep

naar aanleiding van een bezwaar van een windpark (<10

kan doen indien zij tenminste aan één van de ratio’s uit het

MW) tegen het in rekening brengen van eenmalige kosten

Besluit Financieel Beheer Netbeheerders niet voldoet.

voor het realiseren van een aansluiting door DNWB. Het CBb heeft deze partij in het gelijkgesteld en oordeelt dat

Het Gerechtshof in Den Haag heeft op 22 juni 2010 de

voor kleine windparken <10 MW slechts eenmalige kosten

splitsingswet op onderdelen onverbindend verklaard. Twee

in rekening gebracht mogen worden van windpark tot op het

delen van de splitsingswetgeving zijn onverbindend wegens

dichtstbijzijnde punt in het net met de benodigde spanning. Dit

schending van Europese vrijheden. Tegen de uitspraak is

laatste geldt ongeacht of de op dit punt beschikbare capaciteit

cassatie ingesteld door de Staat.

toereikend is. DNWB heeft de uitspraak van het CBb in de zaak Windpark Bernhardweg bij de NMa ter discussie gesteld.

Op 24 februari 2012 heeft de Hoge Raad geoordeeld

De NMa bevestigde het standpunt van DNWB en stelde

in de ‘Splitsingzaak’. Centraal in de door de Staat der

feitelijk de uitspraak van het CBb ter zijde. De zaak is nu door

Nederlanden tegen twee energiebedrijven - waaronder

het windpark voorgelegd aan het CBb. Indien het CBb de

DELTA N.V. - ingestelde cassatieberoepen, stond de vraag

eerdere uitspraak in de zaak Windpark Zeeland I bevestigt,

of het groepsverbod dat verplicht tot afsplitsing van het

en DNWB niet gerechtigd is de volledige aansluitkosten bij

netwerkbedrijf van energiebedrijven, in strijd is met het vrij

de betrokken partijen in rekening te brengen, levert dit een

verkeer van kapitaal. In het oordeel houdt de Hoge Raad

aanzienlijke kostenpost op voor DNWB. Kosten waar geen

de cassatieberoepen aan en verwijst hij enkele prejudiciële

50


2011

vragen naar het Hof van Justitie van de Europese Unie. Het gaat ongeveer twee jaar in beslagnemen voordat het Hof uitspraak doet over de prejudiciële vragen. De Hoge Raad zal pas daarna in de aangehouden cassatieberoepen van de Staat beslissen. Huurcontract Stationspark 28, Goes Inzake de bedrijfshuisvesting is in november 2010 het huurcontract getekend voor een periode van zes jaar en één maand. De verplichting die hieruit op balansdatum volgt voor de jaren 2012-2016 bedraagt € 1,5 mln. Dit is gebaseerd op het prijspeil 2011. De huurprijs wordt via indexering jaarlijks aangepast op aanwijzing van de verhuurder.

51


2011

52


2011

Toelichting op de geconsolideerde winst en verliesrekening Netto omzet (1) (bedragen x 1.000 euro)

2011

2010

Netbeheer Elektriciteit Omzet transportafhankelijke transportdiensten

52.350

47.837

Omzet transportonafhankelijke transportdiensten

4.727

4.710

Omzet systeemdiensten

2.599

2.999

Omzet meterhuur

5.264

5.118

-552

-2.069

6.290

5.843

Omzet voorgaande boekjaren Omzet aansluitdiensten Nacalculatie en overige reguleringseffecten Omzet huur transformatoren en overige bedrijfsopbrengsten

343

-467

1.394

1.453

72.415

65.424

Netbeheer Gas Omzet transportafhankelijke transportdiensten

19.584

19.572

Omzet transportonafhankelijke transportdiensten

3.429

3.430

Omzet aansluitdiensten

4.521

5.015

Omzet meterhuur

5.038

4.924

Nacalculatie en overige reguleringseffecten

415

462

Omzet voorgaande boekjaren

-318

236

Overige bedrijfsopbrengsten

-

-

32.669

33.639

Totaal omzet

105.084

99.063

De omzet Elektriciteit neemt met 10,7% toe ten opzichte van het jaar 2010. Een belangrijke reden voor deze stijging is het besluit van de Energiekamer om gedurende de periode 2011 tot en met 2013 de DNWB-tarieven met gemiddeld 6,6% (excl. inflatiecorrectie) te laten stijgen. In 2010 is een negatieve (incidentele) correctie in de post omzet voorgaande boekjaren verwerkt vanwege een geschil met TenneT. Dit geschil betrof de doorbelasting door DNWB aan TenneT van een gedeelte van de kosten die verband houden met secundaire en tertiaire activa (-/- € 1,2 mln.). Verder zijn de afloopverschillen over de jaren 2009 en 2010 in de omzet 2011 verwerkt voor een bedrag van -/- € 0,3 mln. (2010 -/- € 0,9 mln.). De post nacalculatie en overige reguleringseffecten heeft voornamelijk betrekking op de te ontvangen compensatie in de tarieven 2012 in het kader van de coulanceregeling Elektriciteit. Hierbij worden de netbeheerders gecompenseerd voor de negatieve effecten in de omzet vanwege de coulanceregeling Elektriciteit ter gelegenheid van de invoering van het capaciteitstarief voor kleinverbruikers. De omzet Gas is ongeveer 2,9% lager. De tarieven van aansluitdiensten zijn met gemiddeld ongeveer 10% gedaald. In de post omzet voorgaande boekjaren zijn de afloopverschillen over de jaren 2009 en 2010 opgenomen (2010 € 0,2 mln.).

53


2011

Inkoopwaarde van de omzet Elektriciteit (2) (bedragen x 1.000 euro)

2011

2010

Inkoop transport TenneT

8.134

9.919

Inkoop energie ter compensatie van netverliezen

6.812

6.370

Af te dragen vergoeding voor systeemdiensten

2.712

2.903

17.658

19.192

De post inkoop transport TenneT laat een sterke daling zien. De inkooptarieven 2011 liggen in lijn met de tarieven 2010. In 2010 is echter het incidentele effect (-/- € 1,7 mln.) verwerkt van een mogelijk nadelige uitspraak van het CBb in het geschil met TenneT ten aanzien van de inkooptarieven 2007. De uitspraak van het CBb in 2011 is conform verwachting. In 2011 is de post netverliezen € 0,7 mln. hoger vanwege de kosten van administratieve netverliezen. Deze verliezen betreft het saldo van nog af te rekenen claims met marktpartijen als gevolg van allocatie-, reconcilliatie- en meetfouten in het allocatie –en reconciliatieproces over de jaren 2007 tot en met 2009. In 2010 waren deze nog niet bekend. De technische netverliezen zijn circa € 0,2 mln. lager. In 2011 zijn de inkoopprijzen weliswaar hoger, maar vanwege 8% lagere inkoopvolume is sprake van per saldo lagere kosten voor technische netverliezen. Overige bedrijfsopbrengsten (3) Dit betreft vooruitontvangen bijdragen van derden. Deze bijdragen worden parallel aan de afschrijving van betreffende activa geamortiseerd. Diensten van derden, materiaal en andere externe kosten (4) (bedragen x 1.000 euro)

2011

2010

Door groepsmaatschappijen in rekening gebrachte bedragen: Exploitatiekosten Overige exploitatiekosten Bezoldiging bestuurders (RvC)

19.825

23.413

9.216

9.949

13

42

29.054

33.404

De exploitatiekosten die door groepsmaatschappijen bij DNWB in rekening zijn gebracht, zijn sterk gedaald. Eén van de oorzaken is het factureren van afnemers kleinverbruik in eigen beheer uitgevoerd vanaf het eerste kwartaal 2011. In voorgaande jaren werden deze klanten namens DNWB door het Customer Service Center van DELTA N.V. gefactureerd. Daarnaast zijn in 2011 de beheertaken ICT verder overgeheveld naar de eigen organisatie. Tot slot worden facilitaire zaken in toenemende mate in eigen beheer uitgevoerd met ingang van begin 2011. De post overige exploitatiekosten neemt af in 2011. De door DNWB uitgegeven incidentele splitsingskosten dalen met ongeveer € 1,3 mln. ten opzichte van 2010 tot een bedrag van € 0,5 mln. Daarnaast was nog sprake van structurele splitsingskosten. Deze kosten hebben betrekking op personeel en worden nader toegelicht onder de personeelskosten. Vanwege het overhevelen van ICT beheertaken naar de eigen organisatie stijgen deze kosten ten opzichte van 2010 met ongeveer € 0,6 mln.

54


2011

Afschrijvingen (5) (bedragen x 1.000 euro) 2011

2010

Immateriële vaste activa Afschrijvingen op immateriële vaste activa

1.777

2.738

Materiële vaste activa Afschrijvingen op materiële vaste activa Desinvesteringen

21.513

21.652

-

138

Totaal

23.290

24.528

In 2010 is eenmalig versneld afgeschreven op software, welke niet langer wordt gebruikt voor een bedrag van € 1,0 mln. Personeelskosten (6) (bedragen x 1.000 euro)

2011

2010

Salarissen

7.108

6.944

847

593

Sociale lasten

50

66

Pensioenlasten

Dotaties aan personeelsvoorzieningen

1.008

879

Overige personeelskosten

1.503

901

10.516

9.383

Dekking pers. kosten i.v.m. activering en detachering

-709

-1.001

Totaal

9.807

8.382

Het aantal medewerkers (fte) bedroeg per 31 december 2011 in totaal 124,3 (2010: 124,0) De belangrijkste oorzaak voor de hogere personeelskosten was de groei van de organisatie. Dit werd veroorzaakt door het groeiend aantal werkzaamheden, die door de eigen organisatie voortaan zelfstandig werden uitgevoerd. Voorheen werden deze werkzaamheden nog ingekocht bij DELTA groepsmaatschappijen. Daarnaast waren in de personeelskosten structurele splitsingskosten begrepen. In 2011 bedroegen de structurele personeelskosten als gevolg van splitsing ongeveer € 0,5 mln. Beloning bestuurders (in euro)

2011

2010

Bezoldiging Pensioenlasten Variabele beloning Totaal

249.462

277.483

39.283

41.236

17.593

26.350

306.338

345.069

Overige bedrijfskosten (7) Deze post bedraagt in 2011 ongeveer € 0,1 mln. In 2010 bestaat deze voornamelijk uit de gedeeltelijke vrijval van de voorziening dubieuze debiteuren (€ 0,9 mln.).

55


2011

FinanciĂŤle baten en lasten (8) (bedragen x 1.000 euro)

2011

2010

Rentelasten

-6.191

-6.018

-231

-141

-1.699

246

Afschrijving geamortiseerde kosten Mutatie rentederivaten Breakcosts vervroegde aflossing Rente baten Totaal

-200 315 -8.006

-5.913

De waarde mutatie van de rentederivaten, welke niet door de hedge-reserve loopt, wordt verantwoord via de financiĂŤle baten en lasten. Zowel de mutatie in de rentederivaten als de afschrijving op de geamortiseerde kosten is een non-cash mutatie en zullen derhalve ook niet worden gepresenteerd in het kasstroomoverzicht Vennootschapsbelasting (9) (bedragen x 1.000 euro) Winst- en verliesrekening Vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting over boekjaar

2011

2010

-3.089

-1.182

Mutatie uitgestelde belastingvordering/verplichting Belastingen gerapporteerd in de winst- en verliesrekening

-3.089

-99 -1.281

Effectieve belastingdruk

16,2%

12,9%

Actueel verschuldigde vennootschapsbelasting: De aansluiting tussen het resultaat voor belastingen en het feitelijk belastbaar bedrag met de hieruit voortvloeiende belastinglast is als volgt: Resultaat voor belastingen Overige verschillen Deelnemingsvrijstelling

19.093

9.946

452

75

-1.104

-1.013

-6.044

-4.331

12.397

4.677

Verschillen als gevolg van verschillen tussen fiscale en commerciĂŤle waardering Belastbaar bedrag

Vigerende belastingtarief Nederland

25,00%

25,50%

-3.089

-1.182

Verschuldigde belasting over jaar

-3.089

-1.182

Effectieve belastingdruk jaar

16,2%

11,9%

Belasting

56


2011

In het kader van de Wet Onafhankelijk Netbeheer (WON) zijn begin 2008 activa gekocht van DELTA N.V. Door de wettelijke regeling zijn verschillen ontstaan tussen de commerciële en fiscale afschrijvingen. Deze verschillen zijn van tijdelijke aard. Over het resultaat vóór belasting 2011 bedraagt de te betalen vennootschapsbelasting € 3,1 mln. Het feitelijke belastingtarief (16,2%) is lager dan het nominale tarief (25,0% voor 2011) vanwege permanente verschillen ten gevolge van het resultaat uit deelnemingen en hierboven toegelichte tijdelijke verschillen. DNWB vormt met DELTA N.V. een fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting en is uit dien hoofde aansprakelijk voor de belastingschuld van de fiscale eenheid als geheel. Of uiteindelijk over 2011 vennootschapsbelasting moet worden betaald aan, dan wel kan worden verrekend met de belastingdienst, is afhankelijk van het totale fiscale resultaat van de fiscale eenheid.

57


2011

Toelichting op het kasstroomoverzicht Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. Het resultaat uit deelnemingen in de winst- en verliesrekening leidt niet tot directe kasstromen, derhalve is dit bestandsdeel in de kasstromen geneutraliseerd. Het resultaat uit deelnemingen wordt niet volledig uitgekeerd in de vorm van dividend. Het niet-uitgekeerde deel van het resultaat leidt tot een toename van het eigen vermogen bij deze deelneming en daarmee tot een balansmutatie van de financiële vaste activa bij DNWB. Daarom is gekozen om slechts de werkelijke dividendontvangsten in de kasstroom te verwerken. In 2010 heeft DNWB de kredietfaciliteit met DELTA N.V. volledig afgelost. Met een aantal banken en institutionele beleggers is DNWB een externe financiering aangegaan voor een bedrag van € 210 mln. tegen een gemiddelde rentevoet van 2,8% in 2010. De geamortiseerde kosten zijn op de leningen in mindering gebracht. Eind 2011 is een bedrag van € 20 mln. vervroegd afgelost op de leningen. Voor het afdekken van de risico’s van renteschommelingen maakt DNWB gebruik van derivaten zoals caps en swaptions, welke in 2010 zijn aangekocht. De tijdelijk overtollige gelden worden kortlopend uitgezet bij DELTA N.V. De toename van de post debiteuren in 2011 is voornamelijk een gevolg van nog te verzenden nota’s per jaareinde. Vanaf het eerste kwartaal 2011 wordt de facturatie van afnemers kleinverbruik in eigen beheer uitgevoerd. In voorgaande jaren werden deze klanten namens DNWB door het Customer Service Center van DELTA N.V. gefactureerd en opgenomen in de post vorderingen op verbonden partijen. De posten crediteuren en overlopende activa dalen aanzienlijk vanwege de afwikkeling van de afrekening met TenneT begin 2010. Daarnaast leidt de verwerking van de mogelijk (gedeeltelijk) nadelige uitspraak van het CBb in het geschil met TenneT ten aanzien van de inkooptarieven 2007 tot een voorlopig lager te vorderen bedrag van TenneT. In 2010 heeft DELTA N.V. een storting van € 4,5 mln. gedaan ter compensatie van DNWB voor de gemaakte kosten (ter voorbereiding) op de splitsing. Overige gegevens Statutaire bepalingen inzake de winstbestemming In artikel 31 van de statuten zijn de volgende bepalingen inzake de winstbestemming opgenomen: 1. De vennootschap kan aan de aandeelhouders en andere gerechtigden tot de voor uitkering vatbare winst slechts uitkeringen doen voor zover het eigen vermogen van de vennootschap groter is dan het bedrag van het gestorte kapitaal van de vennootschap, vermeerderd met de reserves die krachtens de wet moeten worden aangehouden. 2. De winst blijkende uit de door de algemene vergadering vastgestelde winst- en verliesrekening staat ter beschikking van de algemene vergadering. 3. De directie kan besluiten tot het doen van tussentijdse uitkeringen, indien aan het vereiste van lid 1 is voldaan en mits na voorafgaande goedkeuring van de raad van commissarissen. 4. Op de door de vennootschap verkregen aandelen in zijn kapitaal en op aandelen waarvan de vennootschap certificaten houdt vindt geen uitkering ten behoeve van de vennootschap plaats. 5. Bij de berekening van de winstverdeling tellen de aandelen, waarop ingevolge het in lid 4 bepaalde geen uitkering ten behoeve van de vennootschap plaatsvindt, niet mee. 6. De vordering tot uitkering vervalt door een tijdsverloop van vijf jaren te rekenen vanaf de dag van betaalbaarstelling.

58


2011

Voorstel winstbestemming 2011 (bedragen x 1.000 euro) Voorgesteld wordt om het resultaat 2011 als volgt te bestemmen:

2011

2010

Resultaat na belasting Interim dividend Te bestemmen resultaat Mutatie wettelijke reserve Voor winstbestemming beschikbare winst Dividend

16.004

8.665

-

-

16.004

8.665

-1.104

-1.013

14.900

7.652

0

0

Toevoeging aan overige reserves

14.900

7.652

59


2011

Controleverklaring Controleverklaring van de onafhankelijke

Bij het maken van deze risico-inschattingen neemt de

accountant

accountant de interne beheersing in aanmerking die

Aan: de aandeelhouder van DELTA Netwerkbedrijf B.V.

relevant is voor het opmaken van de jaarrekening en

Verklaring betreffende de jaarrekening Wij hebben de in dit rapport opgenomen jaarrekening 2011 van DELTA Netwerkbedrijf B.V. te Middelburg gecontroleerd. Deze jaarrekening bestaat uit de balans per 31 december 2011, het overzicht van gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten, het mutatieoverzicht eigen vermogen en het kasstroomoverzicht over 2011 en de toelichting, waarin opgenomen een overzicht van de belangrijke grondslagen voor financiĂŤle verslaggeving en overige toelichtingen. Verantwoordelijkheid van het bestuur Het bestuur van de vennootschap is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die het vermogen en het resultaat getrouw dient weer te geven in overeenstemming

voor het getrouwe beeld daarvan, gericht op het opzetten van controlewerkzaamheden die passend zijn in de omstandigheden. Deze risico-inschattingen hebben echter niet tot doel een oordeel tot uitdrukking te brengen over de effectiviteit van de interne beheersing van de vennootschap. Een controle omvat tevens het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiĂŤle verslaggeving en van de redelijkheid van de door het bestuur van de vennootschap. gemaakte schattingen, alsmede een evaluatie van het algehele beeld van de jaarrekening. Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controleinformatie voldoende en geschikt is om een onderbouwing voor ons oordeel te bieden.

met International Financial Reporting Standards zoals

Oordeel betreffende de jaarrekening

aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2

Naar ons oordeel geeft de jaarrekening een getrouw beeld

van het in Nederland geldende Burgerlijk Wetboek (BW),

van de grootte en samenstelling van het vermogen van DELTA

alsmede voor het opstellen van het Verslag van de directie in

Netwerkbedrijf B.V. per 31 december 2011 en van het

overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. Het bestuur is tevens

resultaat en de kasstromen over 2011 in overeenstemming met

verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing als

International Financial Reporting Standards zoals aanvaard

het noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening

binnen de Europese Unie en Titel 9 Boek 2 BW.

mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten.

Verklaring betreffende overige bij of krachtens de wet gestelde eisen

Verantwoordelijkheid van de accountant

Ingevolge artikel 2:393 lid 5 onder e en f BW vermelden wij

Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over

dat ons geen tekortkomingen zijn gebleken naar aanleiding

de jaarrekening op basis van onze controle. Wij hebben

van het onderzoek of het Verslag van de directie, voor zover

onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands

wij dat kunnen beoordelen, overeenkomstig Titel 9 Boek 2 BW

recht, waaronder de Nederlandse controlestandaarden. Dit

is opgesteld, en of de in artikel 2:392 lid 1 onder b tot en met

vereist dat wij voldoen aan de voor ons geldende ethische

h BW vereiste gegevens zijn toegevoegd. Tevens vermelden

voorschriften en dat wij onze controle zodanig plannen

wij dat het Verslag van de directie, voor zover wij dat kunnen

en uitvoeren dat een redelijke mate van zekerheid wordt

beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening zoals vereist in

verkregen dat de jaarrekening geen afwijking van materieel

artikel 2:391 lid 4 BW.

belang bevat.

Goes, 4 april 2012

Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden

Deloitte Accountants B.V.

ter verkrijging van controle-informatie over de bedragen

was getekend: W.A. de Leeuw RA

en de toelichtingen in de jaarrekening. De geselecteerde werkzaamheden zijn afhankelijk van de door de accountant toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip van het inschatten van de risicoâ&#x20AC;&#x2122;s dat de jaarrekening een afwijking van materieel belang bevat als gevolg van fraude of fouten.

60


2011

Verklaring Verklaring ex artikel 18, derde lid Elektriciteitswet 1998 en ex artikel 10d, derde lid Gaswet Ondergetekende, mr S.G. Quast, verklaart hierbij in zijn hoedanigheid van statutair directeur van DELTA Netwerkbedrijf B.V. dat: De financiële verhouding tussen DELTA Netwerkbedrijf B.V. en een via DELTA N.V. met DELTA Netwerkbedrijf B.V. verbonden groepsmaatschappij die activiteiten verricht die de netbeheerder op grond van artikel 17 van de Elektriciteitswet 1998 en artikel 10b van de Gaswet niet zelf mag verrichten, in het jaar 2011 voldoet aan de eisen die gesteld worden in artikel 18, eerste lid, van de Elektriciteitswet 1998 en artikel 10d, eerste lid, van de Gaswet, hetgeen betekent dat DELTA Netwerkbedrijf B.V. in het jaar 2011 een dergelijke groepsmaatschappij niet heeft bevoordeeld boven andere ondernemingen waarmee een dergelijke groepsmaatschappij in concurrentie treedt, of anderszins voordelen heeft toegekend die verder gaan dan in normaal handelsverkeer gebruikelijk is. Als bevoordelen van een groepsmaatschappij of het toekennen van voordelen die verder gaan dan in normaal handelsverkeer gebruikelijk is, worden in ieder geval aangemerkt: •

Het verstrekken van gegevens aan een groepsmaatschappij over afnemers, niet zijnde afnemers als bedoeld in artikel 95a, eerste lid, van de Elektriciteitswet 1998 en afnemers, niet zijnde afnemers als bedoeld in artikel 43, eerste lid, van de Gaswet, die een verzoek hebben gedaan als bedoeld in artikel 23 of 24 van de Elektriciteitswet 1998 respectievelijk een verzoek als bedoeld in hoofdstuk 2 van de Gaswet;

Het leveren van goederen of diensten aan een groepsmaatschappij tegen een vergoeding die lager is dan de redelijkerwijs daaraan tot te rekenen kosten;

Het toestaan van het gebruik door een groepsmaatschappij van de naam of het beeldmerk van de netbeheerder op een wijze waardoor verwarring bij het publiek te duchten is over de herkomst van goederen of diensten.

Goes, 4 april 2012

mr S.G. Quast Algemeen directeur

61


2011

62


2011

Begrippenlijst Agentschap Telecom

worden door TenneT, terwijl DCO-eenheden volkomen

Agentschap Telecom is de Nederlandse overheidsorganisatie

autonoom zijn.

die het gebruik van de etherfrequenties in Nederland verdeelt, optimaliseert, reguleert en controleert. Onderdeel

Energiekamer

hiervan is de controle op de naleving van de Wet informatie-

De Energiekamer (voorheen DTe) voert de Elektriciteitswet 1998

uitwisseling ondergrondse netten (WION). Agentschap Telecom

en de Gaswet 2000 uit, en houdt toezicht op naleving van

is onderdeel van het Ministerie van Economische Zaken,

deze wetten. De Energiekamer is er om de energiemarkten zo

Landbouw en Innovatie.

effectief mogelijk te laten werken. Dit betekent dat de toegang tot de netten moet worden gewaarborgd, dat er voldoende

Asset owner, asset manager en service provider

transparantie (toegang tot essentiële informatie) bestaat, dat

DNWB is georganiseerd volgens het ‘Asset owner - Asset

de tarieven van netbeheerders fair zijn en dat de consument

manager - Service provider-model’. Elk van deze organisaties

wordt beschermd tegen mogelijk misbruik door bijvoorbeeld

heeft specifieke taken en verantwoordelijkheden, namelijk:

energieleveranciers. De Energiekamer is onderdeel van de

Nederlandse Mededingingsautoriteit NMa.

De asset owner is verantwoordelijk voor het bepalen van de missie, de bedrijfswaarden alsook de te realiseren

doelstellingen. Deze doelstellingen worden geformuleerd

Energietransitie

in financiële en operationele termen, waarbij de belangen

De energietransitie is de omslag in Nederland van een

van de verschillende stakeholders (aandeelhouders,

energiesysteem dat gebaseerd is op de import en het gebruik

personeel, afnemers) worden betrokken. De rol van asset

van grote hoeveelheden fossiele energie naar een meer

owner berust bij de directie van DNWB.

duurzame energiehuishouding. Het doel is dat iedereen

De asset manager vertaalt de doelstellingen van de asset

toegang houdt tot betrouwbare, betaalbare en schone energie.

owner naar uitvoeringsplannen voor de service provider.

Energiebesparing, duurzame energieopwekking en het

Dit vindt plaats met behulp van gestructureerde processen

minimaliseren van uitstoot van broeikasgassen en vervuilende

rekening houdend met mogelijke risico’s volgens het Risk

stoffen krijgen daarbij speciale aandacht. De energietransitie

Based Asset Management (RBAM) proces van DNWB.

leidt tot een hogere flexibiliteit en lagere voorspelbaarheid van

Ook deze rol is belegd bij de directie van DNWB.

vraag en aanbod. Daarom worden Smart Grids ontworpen

De service provider is verantwoordelijk voor het

om de kosten, betrouwbaarheid en beschikbaarheid van de

marktconform, effectief en veilig uitvoeren van de door

energievoorziening te handhaven.

de asset manager ontwikkelde en door de asset owner geaccordeerde plannen. De rol van service provider wordt

Gas Transport Services (GTS)

voor DNWB ingevuld door DELTA N.V., DELTA Infra B.V.

GTS is de beheerder van het landelijk gastransportnet (40

en ZEBRA Gasnetwerk B.V.

bar en hoger), in opdracht van GasUnie. GTS verzorgt het transport van gas, de permanente balancering tussen

BEI-BS

vraag en aanbod, en de aanleg, exploitatie en beheer van

BEI staat voor Bedrijfsvoering Elektrische Installaties. In de

transportnetten. GTS is tevens de spil in het berichtenverkeer

BEI staan veiligheidsprocedures voor het werken aan en in

ten behoeve van de marktfacilitering op het gebied van gas.

nabijheid van elektrische installaties.

DNWB is op 21 plaatsen met het net van GTS verbonden, door middel van zogenoemde Gas Overdracht Stations (GOS).

Decentrale Opwekeenheden (DCO) DCO zijn veelal kleinschalige producenten van elektriciteit.

Gereguleerd domein en vrije domein

Vaak zijn DCO windparken, WKK’s bij tuinders en

Onder gereguleerd domein worden alle activiteiten verstaan

afvalverwerkingsbedrijven. Dit in tegenstelling tot grootschalige

die uitsluitend door een netbeheerder mogen worden verricht.

opwekkers, zoals kolen- en kerncentrales. Het onderscheid

Deze activiteiten staan onder toezicht van de Energiekamer,

tussen decentrale en grootschalige opwekkers is vooral dat

die ook de tarieven daarvoor vaststelt. Niet-gereguleerde

grootschalige opwekkers actief zijn bij het regelen van de

activiteiten mogen ook door andere aanbieders worden

balans tussen vraag en aanbod, en dus ‘centraal’ aangestuurd

verricht. Dit laatste is het zogenoemde vrije domein.

63


2011

Ook netbeheerders mogen niet-gereguleerde activiteiten

Tot administratieve netverliezen worden zaken als fraude en

ondernemen, maar deze moeten wel goed gescheiden zijn

energiediefstal gerekend, alsmede administratieve verschillen.

van gereguleerde activiteiten. Voorbeelden van gereguleerde activiteiten zijn het aanbrengen van de verbinding met het

SDE-regeling

net, aanleg, onderhoud, vernieuwing en beheer van gas- en

De Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE) is voor

elektriciteitsnetten en het transporteren van elektriciteit en gas.

iedereen die duurzame elektriciteit of gas gaat produceren.

Niet-gereguleerde activiteiten zijn bijvoorbeeld de plaatsing

Duurzame energie is energie die niet wordt opgewekt

van meters voor grootverbruikers en het aanleggen van grote

door aardolie, aardgas of steenkool te verbranden, maar

aansluitleidingen.

door schone, onuitputtelijke bronnen zoals wind en zon. Het ministerie ondersteunt met deze regeling projecten

Kwaliteits- en capaciteitsdocument (KCD)

die nog net niet uit de kosten komen. De SDE-regeling

In het KCD zijn de maatregelen beschreven die een

stimuleert fotovoltaĂŻsche zonnepanelen, windmolens op land,

netbeheerder de komende jaren beoogt te nemen om alle

waterkrachtinstallaties, afvalverbrandingsinstallaties, riool

afnemers te voorzien van voldoende transportcapaciteit

en afvalwaterzuiveringsinstallaties, winning van stortgas en

en een optimale veiligheid en betrouwbaarheid van de

verbranding, vergisting en vergassing van vaste of vloeibare

energievoorziening. Het KCD wordt (wettelijk verplicht) elke

biomassa.

twee jaar opgesteld, en bestrijkt een periode van zeven jaar. In het KCD wordt onder meer beschreven hoe de kwaliteit van de

Slimme meter

netwerken zich ontwikkelt, welke ontwikkelingen er verwacht

De slimme meter meet net als de huidige meter het elektriciteits-

worden ten aanzien van verbruik en decentrale invoeding

en gasverbruik. Het verschil met de huidige meter is dat bij

en met welk onderhouds- en investeringsbeleid de gewenste

de nieuwe meter de meterstanden op afstand kunnen worden

kwaliteit en capaciteit wordt bereikt en behouden. Daarmee

uitgelezen.

maakt de netbeheerder op een zeer transparante manier

Daarnaast biedt de slimme meter de mogelijkheid om zelf

inzichtelijk de wijze waarop hij zijn verantwoordelijkheden

nauwkeurig het energieverbruik te volgen. Slimme meters

en taken plant en uitvoert. Het KCD wordt gepubliceerd op de

vormen een schakel in de energietransitie. Huishoudens en

website en is een van de belangrijkste beleidsdocumenten van

andere kleinverbruikers kunnen met meetgegevens van de

een netbeheerder.

slimme meter meer inzicht krijgen in hun energieverbruik. Ook kunnen energiebedrijven met behulp van de slimme meter hun

Lean Six Sigma

klanten helpen met het verhogen van het energiebewustzijn.

Lean Six Sigma is een methodiek die veel grote bedrijven gebruiken om hun winstgevendheid en kwaliteit te verbeteren.

Smart Grids

De focus van deze methodiek ligt op het verhogen van de

Bij Smart Grids gaat het om het voorzien in en uitbreiden van

klanttevredenheid en het genereren van (financiĂŤle) resultaten

informatie- en communicatietechnologie in de elektriciteits-

voor de organisatie. Door te focussen op datgene wat voor

en gasnetten. Doel ervan is het besparen van kosten, het

de klant ĂŠcht belangrijk is en fouten in de uitvoering terug te

actiever betrekken van kleinere verbruikers en opwekkers

dringen, wordt het aantal processtappen gereduceerd (Lean)

bij de totstandkoming van de grids en het handhaven van

en de uitkomst van de processen voorspelbaar gemaakt (Six

de betrouwbaarheid van de energievoorziening. Omdat

Sigma).

de energietransitie leidt tot een hogere flexibiliteit en een lagere voorspelbaarheid van vraag en aanbod, is er voor

Nederlandse Mededingingsautoriteit (NMa)

netbeheerders de noodzaak om meer informatie te verzamelen

De NMa treedt op tegen kartelvorming, misbruik van

en te meten en daar actief mee om te gaan. Bijvoorbeeld het

machtsposities en houdt toezicht op fusies en de energie- en

actief sturen van vraag en aanbod door tariefdifferentiatie.

vervoerssector. De Energiekamer is onderdeel van de NMa. Splitsing Netverliezen

Met splitsing wordt bedoeld de (voorgenomen)

Transport van energie leidt tot verliezen. Deze verliezen zijn

juridische afsplitsing van DELTA Netwerkbedrijf B.V. van

onder te verdelen in technische verliezen en administratieve

moedervennootschap DELTA N.V. Dit was de ultieme

verliezen. Technische netverliezen worden onder meer

doelstelling van de Wet Onafhankelijk Netbeheer (WON). De

veroorzaakt door de weerstand in het elektriciteitsnetwerk.

idee was dat alleen door een volledige juridische afsplitsing

64


2011

van de netbeheerder de onafhankelijkheid van de netbeheerder

opdrachtgever in deze situatie dient te tonen.

kon worden gewaarborgd. Als gevolg van de uitspraak van het Gerechtshof Den Haag van 22 juni 2010 is de juridische

Veiligheidsladder van Hudson

afsplitsing, althans voorlopig, van de baan.

De veiligheidscultuur van een organisatie kan worden uitgedrukt in vijf niveaus van ontwikkeling. Deze niveaus volgen

Staatstoezicht op de Mijnen (SodM)

elkaar op. Het verbeteren van een organisatie kan daarmee

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) is een Nederlandse

worden gezien als het klimmen op een â&#x20AC;&#x2DC;veiligheidsladderâ&#x20AC;&#x2122;. De

dienst die is belast met het toezicht en de naleving van

treden (niveaus) zijn:

wettelijke bepalingen zoals die van toepassing zijn bij het

1. Pathologisch: Wat maakt het uit zolang we niet

opsporen, winnen, opslaan en transporteren van delfstoffen. Daaronder valt ook het transport van gas. SodM ressorteert

gepakt worden. 2. Reactief: Veiligheid is belangrijk, wij doen er veel

onder de Minister van Economische Zaken, Landbouw en

aan telkens wanneer we een ongeluk hebben.

Innovatie.

3. Berekenend: Wij hebben systemen om alle gevaren

Tarievencode

4. Proactief: Leiderschap en waarden op het gebied

te hanteren. In de Elektriciteitswet (1998) staat dat de gezamenlijke

van veiligheid zijn de motor achter continue

netbeheerders een voorstel moeten doen aan de Energiekamer voor een tarievenstructuur en technische voorwaarden

verbeteringen. 5. Vooruitstrevend: Veiligheid en gezondheid zijn hier

(regelingen) voor netbeheer. De tarievenstructuur is vastgelegd

onze manier van zaken doen.

in de Tarievencode. De Energiekamer heeft het voorstel van de netbeheerders voor de Tarievencode beoordeeld en

VIAG

vastgesteld.

VIAG staat voor Veiligheidsinstructie Aardgas. In de VIAG

In de Tarievencode staan de tariefstructuren die de elementen

staan veiligheidsprocedures voor het veilig werken aan

en de wijze van berekening beschrijven van de gereguleerde

en in nabijheid van hoge en lage druk aardgasnetten,

tarieven die netbeheerders in rekening mogen brengen bij

aardgasleidingnetwerken en aardgasinstallaties.

afnemers. TenneT TenneT is de eigenaar en beheerder van het landelijk hoogspanningsnet (110 kV, 150 kV, 220 kV en 380 kV) voor elektriciteit. TenneT verzorgt het transport van elektriciteit, de permanente balancering tussen vraag en aanbod en de aanleg, exploitatie en beheer van transportnetten. Daarnaast is TenneT de spil in het berichtenverkeer ten behoeve van de marktfacilitering op het gebied van elektriciteit en milieu. DNWB is op tien plaatsen met het net van TenneT verbonden door middel van zogenoemde Hoofdverdeelstations (HVS). VCO VCO staat voor Veiligheid, Gezondheid en Milieu Checklist Opdrachtgevers en komt voort uit VCA. VCA is er voor aannemers en richt zich op: veiligheid, gezondheid en milieu (VGM). De VCO is er voor opdrachtgevers die de juiste voorwaarden willen scheppen om VCA-gecertificeerde aannemers, die voor hen of op hun terrein risicovolle werkzaamheden uitvoeren, tot optimale VGM-prestaties te kunnen laten komen. De VCO stelt eisen en geeft invulling aan het leiderschap dat de

65


2011

Personalia Directie

Raad van commissarissen

De heer S.G. Quast

De heer G.J.L. Zijl

De heer Quast is sinds 2010 algemeen directeur van DELTA

De heer Zijl is in 2011 benoemd als president-commissaris

Netwerkbedrijf B.V. (DNWB). Hij trad 1983 als bedrijfsjurist in

van DNWB. Hij vervulde een aantal bestuurlijke functies

dienst bij de Koninklijk VanderHave Groep (uitgangsmaterialen

in de energiesector, waaronder directeur van de N.V.

voor de land- en tuinbouw). Vanaf 2000 bekleedde hij

Samenwerkende Elektriciteitsproductiebedrijven (1990-1998)

verschillende managementposities in binnen- en buitenland.

en algemeen directeur van TenneT B.V. (1998-2002). Voorts

Sinds februari 2012 is hij lid van de raad van toezicht van de

was hij werkzaam als directeur DTe (2003-2005) en als lid van

EduDelta Onderwijsgroep.

de raad van bestuur van de NMa (2005-2009).

66


2011

Raad van commissarissen

Raad van commissarissen

Mevrouw C.J.G. Zuiderwijk-Jacobs

De heer F. Verhagen

Mevrouw Zuiderwijk-Jacobs is in 2011 benoemd als lid van de

De heer Verhagen maakt sinds 2009 deel uit van de raad

raad van commissarissen van DNWB. Zij werkte vanaf 1987

van commissarissen van DNWB. Hij is directeur FinanciĂŤn en

tot mei 2003 in de IT sector in verschillende functies, laatstelijk

Control van DELTA N.V. Hij bekleedt vanaf medio 2006 diverse

als lid van hoofddirectie van PinkRoccade Nederland. In mei

CFO-functies binnen de energiebranche. Van 2006 tot 2009

2003 stapte zij over naar de zorg sector in de functie van

vervulde hij deze bij Essent NV. Sinds januari 2009 is hij in

algemeen directeur van Ziekenhuis Hilversum en in 2006 als

zijn functie als CFO bij DELTA N.V. verantwoordelijk voor alle

voorzitter Raad van Bestuur van Tergooiziekenhuizen. Mevrouw

aspecten van financiĂŤn, risicomanagement en IT. Momenteel

Zuiderwijk maakt tot maart 2012 deel uit van de raad van

is hij tevens interim CEO van DELTA NV. De heer Verhagen is

commissarissen van ProRail, de Nederlandse infrabeheerder

tevens lid van de raad van toezicht van het Admiraal De Ruyter

van het Spoor, waar zij gedurende een deel van 2011

Ziekenhuis.

president directeur was.

67


2011


Colofon Dit jaarrapport is een uitgave van DELTA Netwerkbedrijf B.V. Postbus 5013, 4330 KA Middelburg

Bladconcept en eindredactie

DNWB

Bladconcept, productie,

JHR Communicatie, www.jhrcommunicatie.nl

vormgeving en realisatie

Weergaloos, www.weergaloos.com

Fotografie

Eric Konings, www.erickoningsfotografie.nl

Drukwerk

Drukkerij Zoeteweij, www.dzy.nl


DNWB Jaarverslag 2011  

DNWB Jaarverslag 2011