Page 1

íÜóÜÚ": 04 †Ø‘": 1 – 2 ôÜìØÄÜ †Ø‘ : 33-34 • ¡ÃÑÜà.–ÊåËÜà. 2016

“âü‘ Õ‘ÏÜ´Ü": _ 25


íÜóÜÚ": 04 †Ø‘": 1 – 2 ôÜìØÄÜ †Ø‘ : 33-34 • ¡ÃÑÜà.–ÊåËÜà. 2016 “âü‘ Õ‘ÏÜ´Ü": _ 25

´ÜصÜß ÝíÜíÜå‘ ¹åôÜ܉

 ÃÜíÜ¢íÜÃÜ — ÃÜíÜôÜØô‘Ó±ÜÃÜÜ íÜóÜÜÛ´Üå. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .3

ôÜØÆÜܹ‘ ‘å´ÜÃÜ éÆÜåÓÜ

2. ÆÜàô´Ü‘ ÆÜÝÓœÜÑÜ : Õ÷¹ ôíÜÓÜè . . . . . . . . . . . . . †ÝòÜÃÜ‘àÏÜÜÓ. . . . . . 8

ÆÜÓÜÏÜïÜÚ‘ ‘ÝÆÜêÜ ÓÜíÜêÜ

4. ïÜà˜´ÜÜÓ‘ ôÜÏÜÜ. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع. . . . . 19

ôÜÜèôÜŸ¡ †ÆÜâíÜÚ †ÜïÜÓ

6. †ÜÆܱÜå `ÄÜÜØÁÜߢÃÜå' êÜÜÑÜ‘ “߆å?. . . . . . . . . . . . ÃÜÜÃÜß ÆÜÜê܃ÜßíÜÜêÜÜ. . . . . 30

ÍÜÜóÜÜïÜàݽ ¹ßÆÜ‘ «Ü‘Ó †ÜíÜ 1 ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß, êÜزÃÜ, 1909 Õ÷¹ôíÜÓÜè ÃÜß ÆÜ÷åêÜß †ØÄÜÂå¢ †ÜíÜäݶÜ, 1910 †ÜíÜ 4 ÏÜÜåÓÜÓ¢ ¹åôÜ܉ÃÜàØ ÝíܾܳÜßÚ†ÜåÃÜå ôÜØËÜÜåÁÜÃÜ [÷ÝÓèÃÜËÜØÁÜà, 14 †åÝÆÜÂêÜ, 1951] íÜÜ„óÜ‘ êÜíÜÜèÏÜ : _150/- (¹åïÜÏÜÜØ) _1500/- (ÝíܹåïÜÏÜÜØ) ÆÜÂÝ´ÜÍÜÜíÜ/êÜíÜÜèÏÜ ÏÜÜå‘êÜíÜÜÃÜàØ ôÜÓÃÜÜÏÜàØ íÑÜíÜô³ÜÜÆÜ‘, ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ü×ôü ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß« ÆÜÜ“ì ÆÜÜå. ÃÜíÜ¢íÜÃÜ, †ÏܹÜíÜܹ-380 014 ÉÜåÃÜ": 079-27540635 079-27542634

1. ÄÜÜØÁÜßÀÝóü : ôíÜÓÜèÃÜÜå †³ÜÚ. . . . . . . . . . . . . . . . . . . ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß. . . . . . 4 3. ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ‹ÏÜÜïÜØ‘Ó ¡åïÜß. . . . . 14 5. ËÜÃÜÜÓôÜ Õ÷¹à ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüßÏÜÜØ †ÜÆÜåêÜàØ ÍÜÜóܱÜ. . . . . . . . . ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß. . . . . 23 7. ÆÜàô´Ü‘ ÆÜÝÓœÜÑÜ : êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ : ¢íÜÃÜÃÜàØ ÝËÜ÷ÜÏܱÜàØ ÝœÜµÜ Óèâ ‘Ó´Üß ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ . . . . . . . . . . . . . . . . œÜعà ÏÜ÷åÝÓÑÜÜ. . . . . 33 8. ÏÜÜÓàØ ÝÆÜÂÑÜ ÆÜàô´Ü‘ : ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå. . . . . . . . . . . . . . Ó™ÜàíÜßÓ œÜÜæÁÜÓß . . . . 37 9. ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ ÆÜàÓô‘ÜÓ – 2015. . . . . . . . ‘å´ÜÃÜ éÆÜåÓÜ . . . . 41

ÆÜàÓô‘ÜÓ ÆÜÂÝ´ÜÍÜÜíÜ ÆÜÂíÜœÜÃÜ": ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜ ‘êÜܳÜßÚ . . . . . . . . . . . . . . . . . 42

10. ôÜÜå ôÜÜå †ØèÝêÜ ÓÏÜåïÜ «Ü‘ÓÃÜå. . . . . . . . . . . . . . . . . . ‘ÝÆÜêÜ ÓÜíÜêÜ. . . . . 45 11. ÄÜÜØÁÜߢÃÜß Ý¹ÃÜíÜÜÓß  : 100 íÜóÜÚ ÆÜ÷åêÜÜØ. . . œÜعàêÜÜêÜ ÍÜÄÜàÍÜ܉ ¹êÜÜêÜ. . . . . 47  `ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷'ÃÜÜ œÜÜ÷‘Üå – íÜܜܑÜå – ÄÜÂÜ÷‘ÜåÃÜå . . .. . . . . . . . . . . . . . 50

`ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷'ÃÜÜ “âü‘ †Ø‘ÃÜÜ íÜåœÜÜ±Ü ÏÜÜüå Ýíܘå´ÜÜÃÜÜÇÁܱÜß ´Ü³ÜÜ êÜíÜÜèÏÜ êÜåíÜÜ ÏÜÜüå †åèÃôÜßÃÜß ïÜÜåÁÜÃÜàØ ‘ÜÑÜÚ œÜÜêÜà “å. 079-27540635 (218) ÆÜÓ ôÜØÆÜ‘Ú ‘ÓßÃÜå ÝíÜÄÜ´Üå ÏÜÜÝ÷´Üß ÏÜåìíÜß ïÜ‘ÜïÜå.

ôÜà¤Ü íÜܜܑÜåÃÜå. . .

ôÜÜÏÜÝÑÜ‘ÏÜÜØ ŸÑÜÜØ ÆÜ±Ü ôÜÜæèÃÑÜ ôÜܳÜå ê܃ÜÜ±Ü †ÆÜÜÑÜàØ “å, ´ÑÜÜØ ÏÜâìÃÜå íÜÁÜàÏÜÜØ íÜÁÜà íÜÉܹÜÓ Ó÷åíÜÜÃÜÜå ÆÜÂÑÜ´ÃÜ ‘ÓÜÑÜÜå “å. ¡å²±Üß èåÏÜÃÜß ´ÜåÏÜ Ó܃ÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß “å, ´ÜåÏÜ “´ÜÜØ ŸÑÜÜØ èéÓ è±Ü܉ ´ÑÜÜØ ÏÜັÜÃÜÜ ¹ÜåóÜÜå †ÃÜå ¡å²±Üß ôÜàÁÜÜÓíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß “å †ÃÜå ÆÜܹüßÆÜ ÏÜâ‘íÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß “å. ÆÜÂô´Üà´Ü ÆÜܹüßÆÜ ÑܳÜÜ´Ü³Ü Ó܃ÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß “å, †å ÝôÜíÜÜÑÜÃÜß ÆÜܹüßÆÜ ¹âÓ ‘Ó܉ “å. ôÜÜæèÃÑÜÆÜâíÜÚ‘ÃÜÜØ ê܃ÜܱÜÜå †ÃÜå ÃÜíÜÜØ ê܃ÜܱÜÜåÏÜÜØ ( ) ‘ÜÌôÜÃÜß ôÜÜÏÜÄÜÂß ÏÜâì ê܃ÜÜ±Ü ÆÜÂÏÜܱÜåÃÜß “å. [ ] ‘ÜÌôÜÏÜÜØ ÏÜâ‘åêÜß ôÜÜÏÜÄÜÂß †ÃÜå èéÓ è±Ü܉ ´ÑÜÜØ ÃÜíÜß ‘åüêÜß‘ ÆÜܹüßÆÜ ôÜØÆÜܹ‘ ¿ÜÓÜ e-mail":"sales@navajivantrust.org ê܃ÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß “å. èå ÆÜÜÃÜÜØ ÆÜÓ ÏÜâì ê܃ÜܱÜÃÜß ÆÜܹüßÆÜ †ÃÜå ôÜØÆÜܹ‘ÃÜß ÆÜܹüßÆÜ, †åÏÜ website":"www.navajivantrust.org ËÜØÃÜå ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜØ ÏÜâì ÏÜÜüå ÏÜâ. †ÃÜå ôÜØÆÜܹ‘ ÏÜÜüå ôÜØ. ‹êêÜåƒÜ ‘ÓÜÑÜÜå “å. èå ÆÜÜÃÜÜ ÆÜÓ ÏÜÜµÜ ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ü×ôüå ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÏÜັÜÜêÜÑÜÏÜÜØ “ÜÆÜßÃÜå ÏÜâì ÆÜܹüßÆÜ “å ´ÑÜÜØ ‘ïÜÜå ‹êêÜåƒÜ ‘ÓÜÑÜÜå ÃܳÜß. èå ÆÜÜÃÜÜØ ÆÜÓ †å‘³Üß íÜÁÜà ÆÜܹüßÆÜ ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜØ †ÏܹÜíÜܹ ƒÜÜ´Üå³Üß ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ‘ÑÜàÛ. ËÜÁÜå è ‘ÜåÃÜÜ ¿ÜÓÜ ´Üå ‹êêÜåƒÜ ÃÜ ‘Ó´ÜÜØ ËÜÁÜß ÆÜܹüßÆÜÃÜå †Ø´Üå ´ÜåÃÜß ÃÜÜÇÁÜ ÏÜà‘܉ “å. 2


ÃÜíÜ¢íÜÃÜ — ÃÜíÜôÜØô‘Ó±ÜÃÜÜ íÜóÜÜÛ´Üå. . . ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ÃÜíÜôÜØô‘Ó±ÜÃÜå ËÜÓÜËÜÓ †å‘ íÜóÜÚ ÆÜâÓàØ ³ÜÑÜàØ `‘ÏÜÚ ‘ÜÉå' ÃÜå `ôÜ´ÑÜ †ÜüÚ ÄÜçêÜåÓß'"†å ïÜé†Ü´ÜÏÜÜØ ‘åüêÜÜ‘ ÄÜÜØÁÜßíÜܹ߆ÜåÃÜß ÏÜÜÇ–ÏܜܑÜå²ÃÜÜå ôÜÜÏÜÃÜÜå ‘ÓíÜÜå ÆܲåêÜÜå, èå †ÆÜåÝšÜ´Ü ÆÜ±Ü ÷´ÜÜå. ÆܱÜ, †Üèå íÜóÜÚ ÆÜ“ßÃÜÜå Ý÷ôÜÜËÜÝ‘´ÜÜËÜ ôÜËÜ ôÜêÜÜÏÜ´ÜÃÜÜå “å. †åüêÜàØ è ÃÜ÷Î, †Ü ÃÜíÜôÜØô‘Ó±ÜÃÜå ôÜ÷à†å ôÜܳÜå ÏÜìßÃÜå íÜÁÜÜíÜß êÜßÁÜàØ “å. `‘ÏÜÚ ‘ÜÉå', `ôÜ´ÑÜ †ÜüÚ ÄÜçêÜåÓß' ÃÜå ÷íÜå ´ÜæÑÜÜÓ ƒÜܹßÃÜÜØ íÜôµÜÃÜß ¹à‘ÜÃÜ `ôíÜ´íÜ' êÜÜå‘ÜåÃÜàØ è “å †åíÜÜå êÜÜå‘ÜåÃÜå †÷åôÜÜôÜ †ÆÜÜíÜíÜÜÏÜÜØ †ÏÜå ôÜÉì ÓûÜ “ß†å †åÃÜÜå †ÜÃÜع “å. ÄÜÜØÁÜß ³ÜÜìß èÏÜßÃÜå è´ÜÜ êÜÜå‘ÜåÃÜÜ †ÜïÜßíÜÜÚ¹å è `‘ÏÜÚ ‘ÜÉå'"ÃÜå ÝèíÜܲÒàØ “å ÃÜå †ÜÄÜì è´ÜÜØ ¢íÜܲïÜå. ôÜ´ÑÜ `†ÜüÚ ÄÜçêÜåÓß'"ÏÜÜØ ÆÜ±Ü †Ü íÜóÜÚ³Üß ¡±Üß´ÜÜ ÝœÜµÜ‘ÜÓÜå-ÉÜåüÜåÄÜÂÜÉÓÜå ÃÜå ËÜß¡ šÜåµÜÃÜÜ ‘êÜÜ‘ÜÓÜåÃÜÜ ôÆÜÜçÃôÜ²Ú ïÜÜå ‘ÓíÜÜÃÜß ´ÜæÑÜÜÓ߆Üå œÜÜêÜß Ó÷ß “å. ÏÜÜœÜÚ ÏÜÝ÷ÃÜÜÏÜÜØ œÜÜÓ Ý¹íÜôÜÃÜÜå `ÄÜàèÓÜ´Ü ÉÜåüÜå ÉçÞôüíÜêÜ' ÆÜ±Ü `ôÜ´ÑÜ †ÜüÚ ÄÜçêÜåÓß' ¿ÜÓÜ ÑÜÜå¡ïÜå. èåÏÜÜØ ÝíÜòÜô´ÜÓå ¡±Üß´ÜÜ ËÜÃÜåêÜÜ ÍÜÜíÜÃÜÄÜÓÃÜÜ ÉÜåüÜåèÃÜÚÝêÜôü ÃÜå ÍÜÜÓ´ÜÃÜÜ †å‘ ÏÜÜµÜ íÜÜçÓ ÉÜåüÜåÄÜÂÜÉÓ ôíÜ. ñÜß Ý‘ïÜÜåÓ ÆÜÜÓåƒÜÃÜå ÝíÜïÜåóÜ †ØèÝêÜ †ÜÆÜ´ÜÜå ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜ ÆÜ±Ü ÑÜÜå¡ïÜå. ´ÜåÏÜÃÜß ËÜÜØÄêÜܹåïÜ íÜÜçÓ í܃ܴÜÃÜß ´ÜôÜíÜßÓÜå †÷Î Óèâ ³ÜÜÑÜ †åíÜÜ ÆÜÂÑÜ´ÃÜÜå ‘Óß ÓûÜ “߆å. ÄÜÜØÁÜßÃÜß ¹Üå°ôÜÜåÏÜß íÜóÜÚÄÜÜØ« †ÜíÜß Ó÷ß “å ´ÑÜÜÓå ´ÜÏÜÜÏÜ ÃÜíÜÜ ÆÜÂÜåèåøüÜå †å íÜÜ´ÜÃÜå ÁÑÜÜÃÜÏÜÜØ ê܉ÃÜå ïÜé ³Ü‰ œÜâøÑÜÜ “å. †Ü ÆÜÂÜåèåøüÜåÃÜß ¡±Ü‘ÜÓß ¹Ó ÏÜÝ÷ÃÜå ‘å ôÜÏÜÑÜÜØ´ÜÓå †ÜÆÜ´ÜÜ Ó÷ßïÜàØ. ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜØ ÃÜíÜÜØ ÆÜ‘ÜïÜÃÜÜå ´Ü³ÜÜ ÃÜíÜÜ ôíÜéÆÜÏÜÜØ ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜåêÜÜØ èâÃÜÜØ ÆÜ‘ÜïÜÃÜÜå, †Ü ôÜ÷àÃÜå êÜÜå‘Üå†å ù¹ÑܳÜß íÜÁÜÜíÜß êÜßÁÜÜØ “å èåÃÜß ÃÜÜÇÁÜ êÜŒ “àØ. ÃÜå †ÜÃÜعÃÜß ËÜߢ †å‘ íÜÜ´Ü †å ‘å `ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع' ÃÜÜØ ´ÜÏÜÜÏÜ ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ‘ÜçÆÜßÓ܉ü ÷íÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜå ÏÜëÑÜÜ “å. †åüêÜå ³ÜÜå²Ü ôÜÏÜÑÜÏÜÜØ è ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜàØ ôÜÏÜÄÜ ôÜÜÝ÷´ÑÜ †å‘ ÆÜ“ß †å‘ ÆÜàô´Ü‘ ôíÜéÆÜå ÆÜÂÄÜü ³ÜïÜå. Õ÷¹ ôíÜÓÜŸÑÜ"ÃÜß ƒÜܹߑÜÄÜì ÆÜÓ “ÜÆÜåêÜß ÃÜíÜß †ÜíÜäÞ¶Ü ÆÜ±Ü ÝËÜêÜ‘àêÜ ÃÜíÜÜ è †Ü‘óÜÚ‘ ôíÜéÆÜÏÜÜØ †ÜíÜ´ÜÜ ÏÜÝ÷ÃÜå ÏÜì´Üß ³ÜïÜå. ÃÜå ÆÜÜ“ì ÝôÜêÜåøüå² íÜøôÜÚ †ÜçÉ ÏÜ÷Ü´ÏÜÜ ÄÜÜØÁÜß"ÃÜÜØ ÆÜÜØœÜ ÄÜàèÓÜ´Üß ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜå ôÜåü †ÃÜå ÄÜÜØÁÜß ÝœÜµÜ‘³ÜÜ üâØ‘ ôÜÏÜÑÜÏÜÜØ †ÜíÜß è ÓûÜØ “å. ÓÏÜåïÜ «Ü‘Ó èåíÜÜ †ÏÜÜÓÜ ôíÜèÃÜ ÃÜå êÜåƒÜ‘ÃÜß ÝíܹÜÑÜ †å‘ ¹à:ƒÜ¹ ôÜØÍÜÜÓ±ÜàØ †Ü íÜóÜÚÃÜàØ ´ÜÜå Ó™ÜàíÜßÓ œÜÜæÁÜÓßÃÜå ¤ÜÜÃÜÆÜß« ÆÜàÓô‘ÜÓ ÏÜëÑÜÜå †åÃÜß ÃÜíÜ¢íÜÃÜ íÜ´Üß ƒÜàïÜß ƒÜàïÜß ÃÜå “åêêÜå ËÜÜÆÜàÃÜß ÆÜà±ÑÜÝ´ÜÝ³Ü†å †åÏÜÃÜå ÆܱÜÜÏÜ. . . ÝíÜíÜå‘ ¹åôÜ܉ ÏÜçÃÜåÕèÄÜ ü×ôüß, ÃÜíÜ¢íÜÃÜ

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 3


ôíÜÓÜèÃÜÜå †³ÜÚ ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß ÍÜêÜå ôíÜÓÜè ÏÜëÑÜå ÃÜ÷Î, ôíÜÜ´ÜصÑÜ ÏÜëÑÜå ´ÜÜå ÍÜÜÓ´ÜÃÜå 68 íÜóÜÚ ÆÜâÓÜØ ³ÜÑÜÜØ. ÆÜ±Ü 1947 ÆÜ÷åêÜÜØÃÜß †ÃÜå †´ÑÜÜÓÃÜß ÆÜ¡‘ßÑÜ Þô³ÜÝ´ÜÏÜÜØ èéÝÓÑÜÜ´ÜÃÜå íÜìÜåüßÃÜå íÜÁÜß ÆܲåêÜÜ êÜÜåÍÜÃÜå ËÜܹ ‘Ó´ÜÜØ ”Ü”àØ èà¹ÜÆܱÜàØ ¡åíÜÜ ÏÜì´ÜàØ ÃܳÜß. ïÜÜôÜ‘ ÆÜšÜå ÃÜå ïÜÜÝôÜ´Ü ÆÜšÜå, Þô³ÜÝ´Ü ôÜàÁÜÓíÜÜÃÜå ËܹêÜå †ÜåÓ ‘³Üìß Ó÷ß ÷ÜåÑÜ †åíÜàØ íÜÁÜÜÓå ÍÜÜôÜå “å. ÷Ü, “âüÜ“íÜÜÑÜÜØ ‘å üâØ‘Ü ÄÜÜìÜÃÜÜ ÝíÜÓÜåÁÜíÜØüÜåì ‘å †ÜعÜåêÜÃÜÃÜå ÆÜÄÜêÜå ‘Ø‰‘ †ÜòÜÜôÜÃÜ èéÓ ÏÜìå “å, ÆÜ±Ü †åÃÜܳÜß ‘؉ ¹ì¹Ó Éßü´ÜàØ ÃܳÜß.".". ´ÑÜÜÓå, ÍÜÜÓ´ÜßÑÜ ‘÷å´ÜÜØ †ÜÆܱÜÜ ÆÜšÜå ‘ïÜàØ‘ ÃÜ’Ó ‘ÓíÜÜ èåíÜàØ ïÜàØ? ÆÜÂô´Üà´Ü ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ `ôíÜÓÜèÃÜÜå †³ÜÚ' Ýôܽ ‘ÑÜÜÚ ÆÜ“ß ÄÜÜØÁÜߢ `ÏÜÜÓß ‘êÆÜÃÜÜÃÜàØ ôíÜÓÜè ´ÑÜÜÓå è †ÜíÜïÜå.".".' ‘÷ßÃÜå ÆÜ¡ôܶÜÜ‘ ÓÜŸÑÜÏÜÜØ ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÃÜÜÄÜÝÓ‘ èå ‘Ø‰ ÆÜ±Ü ‘Óß ïÜ‘å ´Üå ‘ÓíÜÜ ÏÜÜüå ÆÜÜÃÜÜå œÜ°ÜíÜß ¡ÑÜ “å. ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÷ܑܳÜÄÜìÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ÷ô´ÜÜšÜÓíÜÜìß Õ÷¹ ôíÜÓÜŸÑÜ — ÏÜâì ÄÜàèÓÜ´Üß, Õ÷¹ß †ÃÜå †ØÄÜÂå¢ †ÃÜàíÜܹ ôÜܳÜå — ÃÜß ôÜØíÜÝÁÜÚ´Ü †ÜíÜäÝ¶Ü ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ‘Óß ÓûàØ “å ´ÑÜÜÓå ´ÜåÃÜÜå ÓôÜÜôíÜܹ ‘Ó´ÜÜØ ÆÜ÷åêÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ïÜ˹ÜåÏÜÜØ ôíÜÓÜèÃÜÜå †³ÜÚ ÆÜàÃÜ:ÏÜàݺ´Ü. . .

ôíÜÓÜè †å ÆÜÝíÜµÜ ïÜ˹ “å, íÜ幑Üì èåüêÜÜå ÆÜÂÜœÜßÃÜ “å †ÃÜå †åÃÜÜå †³ÜÚ ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ ÝÃÜÑÜÏÜÃÜ, ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜå †Ø‘àïÜ †åíÜÜå “å. `‡ÞòÆÜåòÃôÜ'ÃÜÜå †³ÜÚ èåÏÜ ‘åüêÜß‘ íÜÜÓ ôÜØÆÜâ±ÜÚ ÝÃÜÓØ‘àïÜ´ÜÜ ³ÜÜÑÜ “å †åíÜàØ `ôíÜÓÜè'ÃÜàØ ÃܳÜß. ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜØ ÃÜÜÏÜÜå ÏܴܹÜÓ ´ÜÓß‘å ÃÜÜÇÁÜÜíÜß †ÜíÜíÜÜÃÜß ´Üô¹ß êÜåÃÜÜÓ ´Ü³ÜÜ †ØÄÜÏÜ÷åÃÜ´Ü ‘Óß ÓÜŸÑÜÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ôÜåíÜÜ †ÜÆÜÃÜÜÓ ¹Óå‘ è±Ü, ÏÜÓ¹ †³ÜíÜÜ †ÜåÓ´Ü, †ôÜêÜ íÜ´ÜÃÜß †³ÜíÜÜ Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜå ¹åïÜ ‘Óß †÷Î íÜôÜåêÜÜ, ÏÜÜåüß ŒÏÜÓÃÜÜ íÜÁÜÜÓåÏÜÜØ íÜÁÜÜÓå êÜÜå‘ÜåÃÜÜ ÏÜ´ÜÜå íܲå ÏÜåìíÜåêÜß Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜß ôÜØÏÜݴܳÜß ³Ü´ÜàØ ïÜÜôÜÃÜ †åüêÜå ôíÜÓÜè.".".íÜìß ‘åüêÜÜ‘ êÜÜå‘Üå †ÝÁÜ‘ÜÓÃÜß êÜÄÜÜÏÜ ÏÜåìíÜß êÜå ´Üå³Üß ÃÜ÷Î ÆÜ±Ü ËÜÁÜÜ êÜÜå‘Üå†å †ÝÁÜ‘ÜÓÃÜÜ ¹àÓàÆÜÑÜÜåÄÜÃÜß ôÜÜÏÜå ³ÜíÜÜÃÜß ïÜÞø´Ü ôÜÏÜÜÃÜÆܱÜå ÏÜåìíÑÜܳÜß è ƒÜÓàØ ôíÜÓÜè ÏÜìíÜÜÃÜàØ “å.".". ËÜß¡ ïÜ˹ÜåÏÜÜØ ‘÷àØ ´ÜÜå ôÜÜÏÜÜÃÑÜ íÜÄÜÚÃÜå ÓÜŸÑÜÜÝÁÜ‘ÜÓ߆ÜåÃÜå ÏÜÑÜÜÚ¹ÜÏÜÜØ Ó܃ÜíÜÜÃÜß ´Ü³ÜÜ ´ÜåÏÜÃÜÜ ‹ÆÜÓ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜå †Ø‘àïÜ Ó܃ÜíÜÜÃÜß ïÜÞø´ÜÃÜàØ ÆÜâÓåÆÜâÓàØ ÍÜÜÃÜ ‘ÓÜíÜíÜܳÜß ôíÜÓÜè ÏÜìß ïÜ‘å ´ÜåÏÜ “å. ôíÜÓÜèÏÜܵÜÃÜÜå †ÜÁÜÜÓ ôÜíÜÜÛïÜå †ÜÆܱÜß ÆÜÜå´ÜÜÃÜß è †ÜØ´ÜÝÓ‘ ïÜÞø´Ü ÆÜÓ “å, ÍÜÜÓåÏÜÜØ ÍÜÜÓå ôÜØ‘üÜå ôÜÜÏÜå êÜ²ß ÆÜÜÓ ¥´ÜÓíÜÜÃÜß †ÜÆܱÜß ´ÜÜ‘Ü´Ü ÆÜÓ “å. ƒÜÓàØ ¡å´ÜÜØ 4 

èå ôíÜÓÜèÃÜå ÏÜåìíÜíÜÜÏÜÜØ ÃÜå ü‘ÜíÜíÜÜÏÜÜØ †åíÜÜ ôÜ´Ü´Ü ÆÜàÓàóÜܳÜÚÃÜß èéÓ ÃܳÜß ´ÜåÃÜå ôíÜÓÜè è ÃÜ ‘÷ß ïÜ‘ÜÑÜ. ´Üå³Üß ÏÜÇ íÜܱÜß³Üß ´ÜåÏÜ è ‘ÏÜÚ³Üß ËÜ´ÜÜíÜíÜÜÃÜÜå ÆÜÂÑÜ´ÃÜ ‘ÑÜÜåÚ “å ‘å ÓÜè‘ßÑÜ ôíÜÓÜè — †åüêÜå ‘å ôµÜßÆÜàÓàóÜÜåÃÜß ÏÜÜåüß ôÜ؃ÑÜÜÃÜàØ ôíÜÓÜè †å íÑÜÞø´ÜÄÜ´Ü ôíÜÓÜè ‘Ó´ÜÜØ èÓÜÑÜå èà¹ß íÜô´Üà ÃܳÜß, †ÃÜå ´Üå³Üß íÑÜÞø´ÜÄÜ´Ü ôíÜÓÜèÃÜå ÏÜÜüå èå ôÜÜÁÜÃÜÜåÃÜß èéÓ “å ´Üå è ôÜÜÁÜÃÜÜå³Üß †Ü ÓÜè‘ßÑÜ ôíÜÓÜè ÆÜ±Ü ÏÜåìíÜíÜÜÃÜàØ “å. ôíÜÓÜè †åüêÜå ôÜÓ‘ÜÓÃÜÜ †Ø‘àïÜÏÜÜسÜß ÏÜàø´Ü ³ÜíÜÜÃÜÜå ôÜ´Ü´Ü ÆÜÂÑÜÜôÜ; ÆÜ“ß ÍÜêÜå ´Üå ôÜÓ‘ÜÓ ÆÜÓ¹åïÜß ÷ÜåÑÜ ‘å ¹åïÜÃÜß. ¡å êÜÜå‘Üå ¢íÜÃÜÃÜß ¹Óå‘ ÝíÜÄÜ´ÜÃÜÜ ÝÃÜÑÜÏÜÃÜ ÏÜÜüå ôíÜÓÜè ôÜÓ‘ÜÓ ´ÜÓÉ ¡åïÜå ´ÜÜå ´Üå ôíÜÓÜèÏÜÜØ ”Ü”Üå ôÜÜÓ ÃÜ÷Î ÷ÜåÑÜ. ÏÜÜÓàØ ôíÜÓÜè †ÜÆܱÜß ôÜØô‘äÝ´ÜÃÜÜå †Ü´ÏÜÜ †ÏÜÓ Ó܃ÜíÜÜÏÜÜØ Ó÷åêÜàØ “å. ÷àØ †ÃÜå‘ ÃÜíÜß íÜô´Üà†Üå ê܃ÜíÜÜ ÏÜÜÄÜàØ “àØ ÆÜ±Ü ´Üå Õ÷¹ß ÁÜÓ´Üß ‹ÆÜÓ è ê܃ÜÜíÜß ¡å‰ïÜå. ÆÜÞÿÜÏÜÃÜß ÆÜÜôÜå³Üß êÜßÁÜåêÜß íÜô´Üà ™Üü´ÜÜ íÑÜÜè ôÜܳÜå ÷àØ ÆÜÜ“ß íÜÜìß ïÜ‘ßïÜ ´ÑÜÜÓå ÆÜÞÿÜÏÜÃÜß ÆÜÜôÜå ‘Óè êÜå´ÜÜØ ÷àØ ÃÜ÷Î †œÜ‘ÜŒ.

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ôíÜÓÜè ´ÑÜÜØ è ¡ìíÜß ïÜ‘ÜÑÜ ‘å ŸÑÜÜØ ™Ü±ÜÜØ ÏÜܱÜôÜÜå ôÜÜœÜÜØ ÃÜå ôíܹåïÜÜÝÍÜÏÜÜÃÜß †åüêÜå ÆÜ¡ÃÜÜ Ý÷´ÜÏÜÜØ ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ Ý÷´Ü ôÜÏÜèÃÜÜÓÜØ ÷ÜåÑÜ ÃÜå ³ÜÜå²ÜØ è êÜÜêÜœÜà, ôíÜܳÜßÚ ÃÜå †ÆÜÂÜÏÜÜݱܑ ÷ÜåÑÜ. ôíÜÓÜèÃÜÜå †å‘ †³ÜÚ ´ÜÜå †å “å è ‘å `™Ü±ÜÜÃÜàØ ÓÜŸÑÜ'. †å ™Ü±ÜÜ ¡å †ÃÜßÝ´ÜÏÜÜÃÜ †³ÜíÜÜ ôíÜܳÜßÚ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ÓÜŸÑÜÏÜÜØ †ØÁÜÜÁÜâØÁÜß è ÷ÜåÑÜ †å œÜÜ僃ÜàØ “å. ÏÜÜÓÜ.".". †ÜÆܱÜÜ ôíÜÆÃÜÃÜÜ ôíÜÓÜèÏÜÜØ ¡Ý´Ü ‘å ÁÜÏÜÚÃÜÜ ÍÜå¹ÍÜÜíÜÃÜå ô³ÜÜÃÜ ÃܳÜß. ´ÜåÏÜ è ´Üå ÍܱÜåêÜÜÃÜÜå ‘å ÁÜÝÃÜ‘ÃÜÜå ‡¡ÓÜå ÃÜ÷Î ÷ÜåÑÜ. ôíÜÓÜè ËÜÁÜÜÃÜå ÏÜÜüå ÷ïÜå. ËÜÁÜÜÏÜÜØ ƒÜå²â´ÜÜåÃÜÜå †ÃÜå ƒÜÜôÜ ‘ÓßÃÜå êÜâêÜÜêÜØÄܲÜ, †ÜØÁÜìÜ †ÃÜå ÍÜâƒÜå ÏÜÓ´ÜÜ ‘ÓÜå²Üå ÏÜ÷åÃÜ´Üà êÜÜå‘ÜåÃÜÜå ôÜÏÜÜíÜåïÜ ³Ü‰ ¡ÑÜ “å. ‘÷åíÜÜÑÜ “å ‘å Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÏÜÜØ ŸÑÜÜÓå ôíÜÓÜè †ÜíÜïÜå ´ÑÜÜÓå èå ‘ÜåÏÜÃÜß ôÜ؃ÑÜÜ ÏÜÜåüß ÷ïÜå ´Üå ‘ÜåÏÜÃÜàØ ÓÜè ³ÜïÜå. †ÜÃÜÜ ‘Ó´ÜÜØ ÏÜÜåüß ÍÜâêÜ ËÜߢ ‘‰ ÷Üå‰ ïÜ‘å? ¡å †Ü íÜÜ´Ü ôÜÜœÜß ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå †Üèå ÏÜÜÓÜÏÜÜØ †åüêÜß ïÜÞø´Ü “å ‘å ÷àØ †å‘êÜÜå †å ÓÜŸÑÜ ôÜÜÏÜå êܲàØ. †å ÓÜŸÑÜÃÜå ÷àØ ´ÜÜå ôíÜÓÜè ÃÜ è ‘÷àØ. ÏÜÜÓàØ Õ÷¹ ôíÜÓÜè †åüêÜå ôÜÜæÃÜàØ ÓÜŸÑÜ “å, ÃÑÜÜÑÜÃÜàØ ÓÜŸÑÜ “å. ¡å ôíÜÓÜè †ÜÆܱÜß ôÜÍÑÜ´ÜÜÃÜå ôíÜœ“ †ÃÜå ô³ÜÜÑÜß ‘ÓíÜÜÃÜå ÏÜÜüå ÃÜ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ´Üå ÃÜ‘ÜÏÜàØ “å. †ÜÆܱÜß ôÜÍÑÜ´ÜÜÃÜÜå †³ÜÚ †å ‘å ÃÜßÝ´ÜÃÜå íÑÜíÜ÷ÜÓÏÜܵÜÏÜÜØ – ÁÜÏÜÚ, ÓÜŸÑÜ, ôÜÏÜÜè, ´ÜÏÜÜÏÜ íÑÜíÜ÷ÜÓÏÜÜØ — ôÜíÜÜåÚÆÜÓß ô³ÜÜÃÜ †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜå. ÆÜâ±ÜÚ ôíÜÓÜè.".".`ÆÜâ±ÜÚ' †åüêÜÜ ÏÜÜüå ‘å ¡Ý´Ü, ÁÜÏÜÚ ‘å ¹ÓŸ¡ÃÜÜ ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÆÜ‘ÜÓÃÜÜ ÍÜå¹ÍÜÜíÜ íÜÄÜÓ †å èåüêÜàØ ÓÜ¡ ÏÜÜüå ´ÜåüêÜàØ è ƒÜå²â´Ü ÏÜÜüå, èåüêÜàØ ÁÜÝÃÜ‘ èÏÜßÃܹÜÓ ÏÜÜüå ´ÜåüêÜàØ è ÍÜâÝÏÜ÷ßÃÜ ƒÜå²â´Ü ÏÜÜüå, èåüêÜàØ Õ÷¹à ÏÜÜüå ´ÜåüêÜàØ è ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜ ÏÜÜüå, èåüêÜàØ ÆÜÜÓôÜß †ÃÜå èæÃÜ ÏÜÜüå, ´ÜåüêÜàØ è ÑÜ÷â¹ß †ÃÜå ïÜ៚ ÏÜÜüå “å. ôíÜÓÜè ïÜ˹ÃÜÜå †³ÜÚ ÆÜÜå´Üå ´Ü³ÜÜ †åÃÜå Ýôܽ ‘ÓíÜÜ ÏÜÜüåÃÜÜØ ôÜÜÁÜÃÜÜå †åüêÜå ôÜ´ÑÜ †ÃÜå †Õ÷ôÜÜ – èåÃÜÜ

ôíÜÓÜèÃÜÜå †å‘ †³ÜÚ ´ÜÜå †å “å è ‘å `™Ü±ÜÜÃÜàØ ÓÜŸÑÜ'. †å ™Ü±ÜÜ ¡å †ÃÜßÝ´ÜÏÜÜÃÜ †³ÜíÜÜ ôíÜܳÜßÚ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ÓÜŸÑÜÏÜÜØ †ØÁÜÜÁÜâØÁÜß è ÷ÜåÑÜ †å œÜÜ僃ÜàØ “å ÏÜÜÓÜ. . . †ÜÆܱÜÜ ôíÜÆÃÜÃÜÜ ôíÜÓÜèÏÜÜØ ¡Ý´Ü ‘å ÁÜÏÜÚÃÜÜ ÍÜå¹ÍÜÜíÜÃÜå ô³ÜÜÃÜ ÃܳÜß. ´ÜåÏÜ è ´Üå ÍܱÜåêÜÜÃÜÜå ‘å ÁÜÝÃÜ‘ÃÜÜå ‡¡ÓÜå ÃÜ÷Î ÷ÜåÑÜ. ôíÜÓÜè ËÜÁÜÜÃÜå ÏÜÜüå ÷ïÜå. ËÜÁÜÜÏÜÜØ ƒÜå²â´ÜÜåÃÜÜå †ÃÜå ƒÜÜôÜ ‘ÓßÃÜå êÜâêÜÜêÜØÄܲÜ, †ÜØÁÜìÜ †ÃÜå ÍÜâƒÜå ÏÜÓ´ÜÜ ‘ÓÜå²Üå ÏÜ÷åÃÜ´Üà êÜÜå‘ÜåÃÜÜå ôÜÏÜÜíÜåïÜ ³Ü‰ ¡ÑÜ “å

ÆÜÜêÜÃÜ ÏÜÜüå †ÜÆܱÜå ÆÜÂݴܤÜÜËܽ “߆å – ´Üå ôíÜÓÜè ‘Üå‰ÃÜå ÏÜÜüå †Üå“àØ ´ÜÜå ‘Üå‰ÃÜå ÏÜÜüå íÜÁÜÜÓå, †ÏÜà‘ÃÜå ÏÜÜüå êÜÜÍܹÜÑÜß †ÃÜå ËÜß¡ÃÜå ÏÜÜüå ÃÜà‘ôÜÜÃÜ‘ÜÓ‘ ÷ÜåíÜÜÃÜß ËÜÁÜß ïÜøÑÜ´Ü܆ÜåÃÜå †ôÜØÍÜÝíÜ´Ü ËÜÃÜÜíÜß ¹å “å. ÏÜÜÓÜ ôíÜÆÃÜÃÜàØ ôíÜÓÜè †å ÄÜÓßËÜÃÜàØ ôíÜÓÜè “å. ÓÜ¡ †ÃÜå ÁÜÝÃÜ‘ íÜÄÜÚ ¢íÜÃÜÃÜß èå èéÝÓÑÜÜ´ÜÜåÃÜÜå ‹ÆÜÑÜÜåÄÜ ‘Óå “å ´Üå ´ÜÏÜÃÜå ÆÜ±Ü ôÜàêÜÍÜ ÷ÜåíÜß ¡å‰†å. ÆÜ±Ü †åÃÜÜå †³ÜÚ †åíÜÜå ÃܳÜß ‘å ´Üå†ÜåÃÜß ÏÜÜÉ‘ ´ÜÏÜÜÓå ÆÜ±Ü ÏÜ÷åêÜÜå ÷ÜåíÜÜ ¡å‰†å. ôÜàƒÜÃÜå ÏÜÜüå ´ÜåÃÜß èéÓ ÃܳÜß. ´ÜÏÜå ‘å ÷àØ †åÏÜÜØ ÍÜâêÜÜ Æܲ߆å. ÆÜ±Ü ´ÜÏÜÃÜå ÁÜÝÃÜ‘ ÍÜÜåÄÜíÜ´ÜÜå ÷ÜåÑÜ †åíÜß ¢íÜÃÜÃÜß ËÜÁÜß ôÜÜÏÜÜÃÑÜ ôÜÄÜíܲÜå ÏÜìíÜß ¡å‰†å. †å ËÜÜËÜ´ÜÏÜÜØ ÏÜÃÜå ôÜ÷åè ÆÜ±Ü ïÜØ‘Ü ÃܳÜß ‘å ŸÑÜÜØ ôÜàÁÜß ôíÜÓÜèÏÜÜØ †Ü ôÜÄÜíܲÜåÃÜß ƒÜÜ´ÜÓß †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ ÃܳÜß †ÜíÜ´Üß ´ÑÜÜØ ôÜàÁÜß †å ÆÜâ±ÜÚ ôíÜÓÜè ÃܳÜß. ÏÜÜÓß ‘êÆÜÃÜÜÃÜàØ ÆÜâ±ÜÚ ôíÜÓÜè †å‘êÜíÜÜÑÜàØ ôíÜÜ´ÜصÑÜ ÃܳÜß ÆÜ±Ü ÃÜßÓÜåÄÜß †ÃÜå ÆÜÂÝ´ÜÝó«´Ü ôíÜÜ´ÜصÑÜ “å. ÏÜÜÓÜå ÓÜóü×íÜܹ ‹ÄÜ “å “´ÜÜØ †å‘êÜÆÜåüÜå ÃܳÜß, †ÃÜå ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÆÜ¡ ‘å íÑÜÞø´ÜÃÜå ÷ÜÝÃÜ ‘ÓíÜÜÃÜÜå ´ÜåÃÜÜå ‹¼åïÜ ÃܳÜß. ‘ÜÑܹÜÃÜÜØ ôÜâµÜÜå èåüêÜÜØ ‘ÜÑܹÜÃÜÜØ ÃܳÜß ´ÜåüêÜÜØ ôܹܜÜÜÓÃÜÜØ ôÜâµÜÜå “å. `´ÜÜÓÜ ÆܲÜåïÜßÃÜß ÝÏÜêÜ‘´ÜÃÜå ÷ÜÝÃÜ

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 5


ÆÜ¡ÃÜàØ ôíÜÓÜè †åüêÜå ÆÜ´ÑÜå‘ íÑÜÞø´ÜÃÜÜ ôíÜÓÜèÏÜÜسÜß ‹´ÆÜÃÃÜ ³ÜÑÜåêÜàØ ÆÜ¡ôܶÜÜ‘ ÓÜŸÑÜ. †ÜíÜàØ ÓÜŸÑÜ †å ‘åíÜì ÆÜ´ÑÜå‘ íÑÜÞø´ÜÃÜÜ ïÜ÷åÓß ´ÜÓß‘åÃÜÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÁÜÏÜÚÃÜÜ ÆÜÜêÜÃÜÏÜÜسÜß è ‹´ÆÜÃÃÜ ³ÜÜÑÜ “å. †Ü ôíÜÓÜèÏÜÜØ ‘Üå‰ÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †ÝÁÜ‘ÜÓÃÜÜå ƒÑÜÜêÜ ôÜÓƒÜÜåÑÜ ÃܳÜß ÷Üå´ÜÜå. †ÝÁÜ‘ÜÓ †ÜíÜïÑÜ‘ ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜÓå †åÃÜß ÏÜåìå ¹Üå²ß †ÜíÜå “å

ÃÜ ÆÜ÷ÜÇœÜå †åíÜß Óß´Üå ´ÜÜÓß ÝÏÜêÜ‘´Ü ÍÜÜåÄÜíÜ,' †å ôÜâµÜÃÜÜ ôÜÃÜÜ´ÜÃÜ ôÜ´ÑÜ ÆÜÓ ÏÜÜÓÜå ÝíÜòÜÜôÜ “å. †å ËÜÁÜÜÃÜÜå †ÜÁÜÜÓ †ÜÆܱÜå ÆÜâ±ÜÚ ôíÜÓÜèÃÜÜå ïÜÜå †³ÜÚ ‘Óß†å “ß†å †ÃÜå ´ÜåÃÜß ÏÜÜÓÉ´Ü ïÜàØ Ýôܽ ‘ÓíÜÜ ÏÜÜÄÜß†å “ß†å ´ÜåÃÜÜ ÆÜÓ “å. †ÜÆܱÜå ¡å ÆÜâ±ÜÚ ôíÜÓÜèÃÜÜå †³ÜÚ †ÜÏÜèÃÜ´ÜÜÃÜß ¡ÄÜäÝ´Ü †ÃÜå ´ÜåÏÜÃÜÜÏÜÜØ ´ÜåÏÜÃÜÜ ôÜÜœÜÜ Ý÷´ÜÃÜß ôÜÏÜè †ÃÜå ´Üå Ý÷´ÜÃÜå ÏÜÜüå †ÜƒÜß ¹àÝÃÜÑÜÜ ôÜÜÏÜå ¥ÍÜÜ Ó÷åíÜÜÃÜß ïÜÞø´Ü †åíÜÜå ‘Ó´ÜÜ ÷Üå‰†å ´Ü³ÜÜ ÆÜâ±ÜÚ ôíÜÓÜè ¿ÜÓÜ ôÜØÆÜ, †Ø¹ÓÃÜÜ ‘å ËÜ÷ÜÓÃÜÜ †Ü˜ÏܱܳÜß ÏÜàÞø´Ü, †ÃÜå †ÜÏÜèÃÜ´ÜÜÃÜß †ÜݳÜÚ‘ ÷ÜêÜ´ÜÏÜÜØ ‹¶ÜÓÜå¶ÜÓ ôÜàÁÜÜÓ œÜÜ÷´ÜÜ ÷Ü剆å, ´ÜÜå †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜàØ ÁÑÜåÑÜ ÓÜè‘ßÑÜ ôܶÜÜ íÜÄÜÓ †ÃÜå œÜÜêÜà ôܶÜÜ ÆÜÓ ôÜßÁÜÜå ÆÜÂÍÜÜíÜ ÆÜܲßÃÜå ÷ÜØôÜêÜ ‘Óß ïܑ߆å. ôíÜÓÜŸÑÜ, ÆÜâ±ÜÚ ôíÜÓÜŸÑÜ ‘å †Ü”Ü¹ß †åüêÜå †ÜÆܱÜÜ ‹ÆÜÓ ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÆÜÓ¹åïÜß ôÜê´ÜÃÜ´Ü ÓÜŸÑÜ ÃÜ ‘Óå. †å †Ü”Ü¹ß œÜÜÓå ËÜÜèàÃÜß ÷ÜåíÜß ¡å‰†å": (1) †åÏÜÜØ †³ÜÚÝôÜݽ ÷ÜåíÜß ¡å‰†å. (2) ËÜߢ ÓÜŸÑÜÆÜ‘ӱÜß †Ü”ܹß. (3) ôíÜÓÜŸÑÜÃÜÜå µÜß¡å ÍÜÜÄÜ ÃÜæÝ´Ü‘ ‘å ôÜÜÏÜÜÝè‘ ôíÜÜ´ÜصÑÜÃÜÜå “å.".". (4) œÜÜå³ÜÜå ƒÜâ±ÜÜå ÁÜÏÜÚÃÜÜå “å. ´ÜåÏÜÜØ Õ÷¹à ÁÜÏÜÚ, ‡ôêÜÜÏÜ, ݃ÜÂô´Üß 6 

ÁÜÏÜÚ íÜÄÜåÓåÃÜÜå ôÜÏÜÜíÜåïÜ ³ÜÜÑÜ “å, “´ÜÜØ ´Üå ËÜÁÜܳÜß ñÜåó« “å.".". †ÜÆܱÜàØ ôíÜÓÜŸÑÜ œÜ´Üàó‘Üå±Ü ÷ÜåÑÜ.".". œÜÜÓå ƒÜâ±ÜÜÃÜå †ÜÆܱÜå ËÜÓÜåËÜÓ ôÜØÍÜÜìíÜÜÃÜÜ “å. †åÃÜå ‘Üå‰ ‘ÜÃÜôÜ êÜÄÜÜíÜßÃÜå ™ÜôÜß ÃÜ܃Üß ÃÜ÷Î ïÜ‘å. †å ´ÜÜå ôÜÜæ 90 †ØïÜÃÜÜ ‘ÜüƒÜâ±Ü܆Üå “å. †å œÜÜÓ ‘ÜüƒÜâ±ÜÜÃÜàØ ËÜÃÜåêÜàØ èå ÓÜŸÑÜ ´ÜåÃÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ‘÷Üå; ÷àØ †åÃÜå ÓÜÏÜÓÜè ‘÷àØ. ÏÜÜÓß ‘êÆÜÃÜÜÃÜàØ ôíÜÓÜŸÑÜ ´ÑÜÜÓå è †ÜíÜïÜå ŸÑÜÜÓå †ÜÆܱÜå ôÜ÷à À°ÆܱÜå ÏÜÜÃÜßïÜàØ ‘å †å‘ÏÜÜµÜ ôÜ´ÑÜ †Õ÷ôÜÜ ³Ü‘ß è ôíÜÓÜè ÏÜåìíÜÜÑÜ, œÜêÜÜíÜÜÑÜ †ÃÜå ÃÜÍÜÜíÜÜÑÜ. ƒÜÓÜ †ÜÏÜíÜÄÜÚÃÜàØ ÆÜ¡´ÜØµÜ ƒÜÜåüÜØ †ÃÜå Õ÷ôÜ‘ ôÜÜÁÜÃÜÜå³Üß ‘¹ß ÃÜ ÏÜìå. ‘Ü ´ÜåÏÜÜØ ¹ËÜÜíÜßÃÜå †ÄÜÓ ´ÜÜå ÏÜÜÓß ÃÜ܃ÜßÃÜå ËÜÁÜÜ ÝíÜÓÜåÁÜ߆ÜåÃÜÜ ÃÜÜïÜÃÜå ôíÜÜÍÜÜÝíÜ‘ ÆÜÝÓ±ÜÜÏÜ ´ÜÓß‘å ôíÜß‘ÜÓíÜÜå Æܲå. †åÏÜÜسÜß íÑÜÞø´ÜÃÜß ÏÜàÞø´Ü ÃÜ è Éìå. íÑÜÞø´ÜÄÜ´Ü ÏÜàÞø´Ü ÝÃÜÍÜåÚì †Õ÷ôÜÜÏÜÜسÜß è ÆÜÝÓ±ÜÏÜå. †Õ÷ôÜ‘ ôíÜÓÜèÏÜÜØ êÜÜå‘Üå†å ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÷‘ ¡±ÜíÜÜÆܱÜàØ ÃܳÜß ÷Üå´ÜàØ ÆÜ±Ü ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÁÜÏÜÚ ¡±ÜíÜÜ ÆÜÜìíÜÜÆܱÜàØ †íÜïÑÜ ÷ÜåÑÜ “å. ‘Üå‰ ÉÓè †åíÜß ÃܳÜß ‘å èåÃÜå “å²å ‘؉‘ ÷‘ ÃÜ ÷ÜåÑÜ. †ÃÜå ƒÜÓÜ ÷‘ ‘å †ÝÁÜ‘ÜÓ †å ‘å èå ‘åíÜì ÆÜÜìåêÜÜ ÁÜÏÜÚÏÜÜسÜß ‹´ÆÜÃÃÜ ³ÜÜÑÜ “å. èå ôÜåíÜÜÁÜÏÜÚ ÆÜÜìå “å ´ÜåÃÜå è ïÜ÷åÓßÃÜÜ ƒÜÓÜ ÷‘ ÏÜìå “å, ÃÜå ´Üå è ´ÜåÃÜå ¢ÓíÜß ïÜ‘å “å. èâ«àØ ËÜÜåêÜíÜÜÃÜÜå, ÏÜÜÓÆÜßü ‘ÓíÜÜÃÜÜå †ÝÁÜ‘ÜÓ ´ÜÜå ôÜ÷àÃÜå “å, ÆÜ±Ü ´Üå †ÝÁÜ‘ÜÓÃÜÜå †ÏÜêÜ ‘Ó´ÜÜØ †ÏÜêÜ ‘ÓÃÜÜÓÃÜå ´ÜåÏÜ è ôÜÏÜÜèÃÜå ÃÜà‘ôÜÜÃÜ ³ÜÜÑÜ “å. ÆÜ±Ü èå èâ«àØ ÃÜ ËÜÜåêÜíÜÜÃÜÜå †åüêÜå ôÜ´ÑÜÃÜÜå ÃÜå ÏÜÜÓÆÜßü ÃÜ ‘ÓíÜÜÃÜÜå †åüêÜå †Õ÷ôÜÜÃÜÜå ÁÜÏÜÚ ÆÜÜìå “å ´ÜåÃÜå èå ÆÜÂÝ´Üó«Ü ÏÜìå “å ´Üå ´ÜåÃÜå ™Ü±ÜÜ †ÝÁÜ‘ÜÓ †ÆÜÜíÜå “å. †ÃÜå ´ÜåíÜÜ ÏÜܱÜôÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †ÝÁÜ‘ÜÓÃÜå ÆÜ±Ü ôÜåíÜÜ ôÜÜÓà íÜÜÆÜÓå “å, ôíÜܳÜÚ ôÜÜÓà ‘¹ß ÃÜ÷Î. ÆÜ¡ÃÜàØ ôíÜÓÜè †åüêÜå ÆÜ´ÑÜå‘ íÑÜÞø´ÜÃÜÜ ôíÜÓÜèÏÜÜسÜß ‹´ÆÜÃÃÜ ³ÜÑÜåêÜàØ ÆÜ¡ôܶÜÜ‘ ÓÜŸÑÜ. †ÜíÜàØ ÓÜŸÑÜ †å ‘åíÜì ÆÜ´ÑÜå‘ íÑÜÞø´ÜÃÜÜ ïÜ÷åÓß ´ÜÓß‘åÃÜÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÁÜÏÜÚÃÜÜ ÆÜÜêÜÃÜÏÜÜسÜß è ‹´ÆÜÃÃÜ ³ÜÜÑÜ “å. †Ü ôíÜÓÜèÏÜÜØ ‘Üå‰ÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †ÝÁÜ‘ÜÓÃÜÜå ƒÑÜÜêÜ ôÜÓƒÜÜåÑÜ [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÁÜÝÃÜ‘ ÏÜßÃÜÜ‘ÜÓßÃÜÜ ÏÜ÷åêÜÏÜÜØ Ó÷å †ÃÜå ÷¡ÓÜå ‘å êÜ܃ÜÜå êÜÜå‘ ÷íÜ܆èíÜÜìàØ ÃÜ ÷ÜåÑÜ †åíÜÜØ †ØÁÜÜÝÓÑÜÜØÏÜÜØ Ó÷å †åÏÜ ÃÜ ÷ÜåÑÜ. ‘Üå‰ÃÜÜ íÜÜèËÜß ÷‘ ‹ÆÜÓ †Õ÷ôÜ‘ ôíÜÓÜèÏÜÜØ ‘Üå‰ ´ÜÓÜÆÜ ÃÜ ÏÜÜÓß ïÜ‘å. †å³Üß ¥êÜüàØ ‘Üå‰ ÄÜåÓíÜÜèËÜß ÷‘ ÆÜ±Ü ÃÜ ÍÜÜåÄÜíÜß ïÜ‘å. ŸÑÜÜØ ´ÜØµÜ íÑÜíÜÞô³Ü´Ü “å ´ÑÜÜØ ÄÜåÓíÜÜèËÜß ÷‘ ‘Ü剳Üß ÍÜÜåÄÜíÜß ïÜ‘Ü´ÜÜ è ÃܳÜß. ÄÜåÓíÜÜèËÜß ÷‘ ÍÜÜåÄÜíÜÃÜÜÓÃÜß ôÜÜÏÜå Õ÷ôÜÜÃÜÜå ‹ÆÜÑÜÜåÄÜ ‘ÓíÜÜÆܱÜàØ ÃܳÜß Ó÷å´ÜàØ.

ÃܳÜß ÷Üå´ÜÜå. †ÝÁÜ‘ÜÓ †ÜíÜïÑÜ‘ ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜÓå †åÃÜß ÏÜåìå ¹Üå²ß †ÜíÜå “å. †Õ÷ôÜ‘ ôíÜÓÜèÏÜÜØ ‘Üå‰ ‘Üå‰ÃÜÜ ¹àïÏÜÃÜ ÃÜ ÷ÜåÑÜ. ËÜÁÜÜ ÆÜÜå´ÜÆÜÜå´ÜÜÃÜÜå ÉÜìÜå ÍÜÓå. ‘Üå‰ ÝÃÜÓšÜÓ ÃÜ ÷ÜåÑÜ. ‹¶ÜÓÜå¶ÜÓ ´ÜåÃÜàØ ¤ÜÜÃÜ íÜÁÜ´ÜàØ ¡ÑÜ. †ÜíÜß ÆÜ¡ÏÜÜØ ÓÜåÄÜ †Üå“ÜÏÜÜØ †Üå“Ü ÷ÜåÑÜ. ‘ØÄÜÜêÜ ‘Üå‰ ÷ÜåÑÜ ÃÜ÷Î. ÏÜ÷åÃÜ´Ü ‘ÓÃÜÜÓÃÜå ÏÜ÷åÃÜ´Ü ÏÜì´Üß ÷ÜåÑÜ. ´ÜåÏÜÜØ èàÄÜÜÓ, ÏܾÆÜÜÃÜ, íÑÜÝÍÜœÜÜÓ ÃÜ ÷ÜåÑÜ, íÜÄÜÚÝíÜÄÜÂ÷ ÃÜ ÷ÜåÑÜ. ÁÜÝÃÜ‘ ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ ÁÜÃÜ ÝíÜíÜå‘ôÜÓ íÜÜÆÜÓå, ÍÜÜåÄÜÝíÜêÜÜôÜ íÜÁÜÜÓíÜÜÏÜÜØ ‘å †Ý´ÜïÜÑÜ Ó܃ÜíÜÜÏÜÜØ ÃÜ÷Î. ÏÜâ«ßÍÜÓ

 

[ÆÜàô´Ü‘ : ÏÜÜÓÜ ôíÜÆÃÜÃÜàØ ÍÜÜÓ´Ü, ôÜØ‘êÜÃÜ : †ÜÓ. ‘å. ÆÜÂÍÜà, ÆÜ÷åêÜß †ÜíÜäݶÜÃÜÜ ¹ôÜÏÜÜ ÆÜàÃÜÏÜàÚº±ÜÏÜÜسÜß]

ÄÜÜÁÜߢÃÜÜØ ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ - ôÜíÜÜåÚ¹ÑÜ - ôíÜÓÜè ôÜØËÜØÝÁÜ´Ü ÆÜàô´Ü‘ÜåÃÜß ÑÜÜ¹ß †Õ÷ôÜÜÃÜÜå ÆÜ÷åêÜÜå ÆÜÂÑÜÜåÄÜ  _25.00 †ÜÆܱÜå ôÜÜæ †åå‘ ÝÆÜ´ÜÜÃÜÜØ ôÜØ´ÜÜÃÜ  _30.00 ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå †³ÜíÜÜ †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ (‘ÜœÜàØ ÆÜâØ«àØ)  _80.00 ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå †³ÜíÜÜ †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ (ݲêÜøôÜ)  _200.00 †å‘ ôÜ´ÑÜíÜßÓÃÜß ‘³ÜÜ †³ÜíÜÜ ôÜÜç˜åÝüôÜÃÜÜå ËÜœÜÜíÜ  _15.00 ÄÜÂÜÏÜôíÜÓÜè  _50.00 ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ôÜØÝšÜÆ´Ü †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ  _40.00 ÄÜÜØÁÜߢÃÜàØ ¢íÜÃÜ †åÏÜÃÜÜ è ïÜ˹ÜåÏÜÜØ  _15.00 œÜÜÝ †ÃÜå ÓÜóü×ÝÃÜÏÜÜÚ±Ü   _10.00 ¹ÝšÜ±Ü †ÜÝÊ‘ÜÃÜÜ ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ÃÜÜå ‰Ý´Ü÷ÜôÜ  _90.00

¹ÜéËÜØÁÜß ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÍÜÜåÄÜå  ÏÜÜÓÜ ôíÜÆÃÜÃÜàØ ÍÜÜÓ´Ü  ÏÜØÄÜìÆÜÂÍÜÜ´Ü   ÓœÜÃÜÜ´ÏÜ‘ ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜ  êÜÜå‘ïÜÜ÷ß — ôÜÜœÜß †ÃÜå ÍÜÂÜÏÜ‘  ôÜíÜÜåÚ¹ÑÜ   ôÜíÜÜåÚ¹ÑÜ ¹ïÜÚÃÜ  Õ÷¹ ôíÜÓÜè  Õ÷¹ ôíÜÓÜè – ÷ô´ÜÜšÜÓ – (÷ܑܳÜÄÜì)  Õ÷¹ ôíÜÓÜè – ÷ô´ÜÜšÜÓ – (ÏÜçÆÜêÜß³ÜÜå) 

_10.00 _70.00 _10.00 _15.00 _15.00 _10.00 _40.00 _20.00 _2000.00 _600.00

ôÜàÁÜÜÓÜå : Õ÷¹à, Õ÷¹à ÁÜÏÜÚ †ÃÜå ÄÜÜåÓšÜÜ(†ÜçøüÜå-ÃÜíÜå. 2015, ÆÜä. 325)ÃÜß ÆÜÂÜô´ÜÜÝíÜ‘ ÃÜÜÇÁÜÏÜÜØ `...ÆÜ±Ü †Õ÷ôÜÜ †å ôÜÝ÷ó±Üà´ÜÜÃÜß ÆÜ÷åêÜß ïÜÓ´Ü “å...' ´ÜåÏÜ ôÜàÁÜÜÓÜ ôÜܳÜå íÜÜØœÜíÜàØ. ÝÃܹåÚïÜ : íÜÜôÜà¹åíÜ íÜÜåÓÜ, íܲÜå¹ÓÜ • ÓÝ´ÜêÜÜêÜ ËÜÜåÓßôÜÜÄÜÓ, †ÏܹÜíÜܹ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 7


Õ÷¹ ôíÜÓÜè : ÝíÜÝïÜóü †ÜíÜäݶÜÃÜß íÜÜ´Ü

ÆÜàô´Ü‘ ÆÜÝÓœÜÑÜ

†ÝòÜÃÜ‘àÏÜÜÓ †ÜÄÜìÃÜÜ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ †ÜÆܱÜå ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ôÜÆÜÃÜÜÃÜÜ `ôíÜÓÜèÃÜÜå †³ÜÚ"' ¡±ÑÜÜå, èåÃÜå ôÜÜ‘ÜÓ ‘ÓíÜÜ ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÃÜÜÄÜÝÓ‘ íÑÜÞø´ÜÄÜ´Ü Óß´Üå èå ‘Ø‰ ÆÜ±Ü ‘Óß ïÜ‘å ´ÜåÃÜß íÜÜ´Ü “å. ÆÜÓØ´Üà ¡å ‘Ü剆å íÑÜÞø´ÜÄܴܳÜß †ÜÄÜì íÜÁÜßÃÜå ÄÜÜÏÜ, ïÜ÷åÓ, ôÜØô³ÜÜ, ôÜÏÜÜè, ÓÜóü× ‘å ÝíÜòÜ ÝíÜïÜå `ôíÜÓÜè' ‡œ“íÜàØ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå? Õ÷¹ ôíÜÓÜè ÆÜàô´Ü‘ ´ÜåÃÜß ÆÜ´ÜßÝ´Ü ‘ÓÜíÜå “å. ÷Ü, †Ü ÆÜàô´Ü‘ ÏÜÜüå ÄÜÜåÆÜÜêÜ‘äó±Ü ÄÜÜåƒÜêÜå†å ‘ûàØ ÷´ÜàØ ´ÜåÏÜ `†Ü ÏÜâÓƒÜ ÏÜܱÜôÜÃÜß ‘äÝ´Ü “å"' †å ÍÜêÜå ÑÜܹ Ó÷å ÆÜ±Ü ôÜܳÜÜåôÜÜ³Ü `†å ÆÜàô´Ü‘ (Õ÷¹ ôíÜÓÜè) ÏÜÜÓå †Üèå ÉÓß ê܃ÜíÜÜÃÜàØ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ÷àØ øÑÜÜØ‘ øÑÜÜØ‘ ´ÜåÃÜß ÍÜÜóÜÜ ËܹêÜàØ. ÆÜ±Ü †å ê܃ÑÜÜ ÆÜ“ßÃÜÜØ èå µÜßôÜ íÜÓôÜ ÏÜÇ †ÃÜå‘ ”Ø”ÜíÜÜ´ÜÜåÏÜÜØ ÆÜôÜÜÓ ‘ÑÜÜÛ “å ´ÜåÏÜÜØ ÏÜÃÜå †å ÆÜàô´Ü‘ÏÜÜØ ¹ïÜÜÚíÜåêÜÜ ÝíÜœÜÜÓÜåÏÜÜØ ÉåÓÉÜÓ ‘ÓíÜÜÃÜàØ ‘؉ ‘Ü ÏÜëÑÜàØ ÃܳÜß.' (1938) — ÄÜÜØÁÜß ÝêÜÝƒÜ´Ü †Ü ‹Þø´Ü ÆÜ±Ü ÃÜ ÍÜâêÜíÜÜ èåíÜß è ÷‘ß‘´Ü “å. ÄÜÜØÁÜߢ ô³ÜÜÝÆÜ´Ü ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ÆܑܵÜÓ´íÜ ÝíÜÍÜÜÄÜÃÜÜ ôÜ÷ÆÜÂÜÁÑÜÜÆÜ‘ †ÃÜå ÆܑܵÜÓ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ †ÍÑÜÜôÜà êÜåƒÜ‘ †ÝòÜÃÜ‘àÏÜÜÓÃÜß ‘êÜÏÜå †Ü ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜå ÓôÜÜôíÜܹ. . .

Õ÷¹ ôíÜÓÜè †å ÏÜÜå÷ÃܹÜôÜ ‘ÓÏÜœÜع ÄÜÜØÁÜßÃÜàØ ôÜÜæÆܳÜÏÜ  †ÃÜå †å Óß´Üå ƒÜÓåƒÜÓ †Ý¿´ÜßÑÜ ÆÜàô´Ü‘ “å. ´ÜåÏܱÜå ´ÜÜ.  13-11-1909³Üß  ´ÜÜ.  22-11-1909  ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ  †åüêÜå  ‘å  ÏÜܵÜ  ¹ôÜ  è  ݹíÜôÜÃÜÜ  ôÜÏÜÑÜÄÜÜìÜÏÜÜØ  Õ÷¹  ôíÜÓÜè  ê܃ÑÜàØ  “å.  ÏÜÜå.  ‘.  ÄÜÜØÁÜ߆å  ˆÄêÜçò³Üß  ¹ÝšÜ±Ü †ÜÝÊ‘Ü ÆÜÓ´Ü ÉÓ´Üß íÜåìÜ èìè÷ÜèÃÜß œÜÜêÜà  ÏÜàôÜÜÉÓß  ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ  è  Õ÷¹  ôíÜÓÜèÃÜå  èÃÏÜ  †ÜÆÑÜÜå  ÷´ÜÜå!  œÜÜìßôÜ  íÜóÜÚÃÜÜ  ÄÜÜØÁÜßÃÜÜ  ÏÜÜÃÜôÜÏÜÜØ  ÏÜÁܹÝÓÑÜå  ÝíÜœÜÜÓÜåÃÜàØ  †åíÜàØ  ´ÜÜå  ÷ܳÜßÆÜâÓ  ¥ÏÜüÒàØ  ÷´ÜàØ  ‘å,  ´ÜåÏܱÜå  èÏܱÜÜ †ÃÜå  ²ÜËÜÜ †åÏÜ ËÜØÃÜå  ÷ܳÜÃÜÜå  ‹ÆÜÑÜÜåÄÜ ‘ÓßÃÜå  ‘êÜÏÜÃÜå ÏÜïÜÜêÜÃÜß èåÏÜ ôÜ´Ü´Ü èêÜ´Üß Ó܃Üß ÷´Üß. †åüêÜå  ôÜàÁÜß ‘å ´ÜåÏܱÜå `Ý‘êܲÜåÃÜÃÜ ‘çôÜêÜ' ÃÜÜÏÜÃÜÜ †å è÷ÜèÃÜÜå  ô³ÜìÃÜÜÏÜ  ´ÜÓß‘å  ‹êêÜåƒÜ  ‘ÓßÃÜå,  22-11-1909ÃÜß  ´ÜÜÓ߃ÜÃÜÜÇÁÜ  ôÜܳÜå  Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß  ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜ  ÆܱÜ  ê܃Üß ¹ßÁÜß ÷´Üß! †å í܃ܴÜÃÜÜ èÄÜ´ÜïÜÜôÜ‘ †ØÄÜÂå¡åÃÜß  ÍÜÜóÜÜ ËÜÓÜËÜÓ ôÜÏÜè´ÜÜ-ËÜÜåêÜ´ÜÜ †ÃÜå  íÜÜ؜ܴÜÜ-ê܃ܴÜÜ  Õ÷¹ ôíÜÓÜè êÜåƒÜ‘":  ÏÜÜå÷ÃܹÜôÜ ‘ÓÏÜœÜع ÄÜÜØÁÜß ÆÜ‘ÜïÜ‘":  ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ ÏÜØÝ¹Ó ôÜØíÜÝÁÜÚ´Ü ïÜ´ÜÜ˹ß †ÜíÜäݶÜ, ôÜ܇”": 8.5'× 11' ÆÜÜÃÜÜØ 40+312, _2000

8

ÄÜÜØÁÜ߆å  Õ÷¹ ôíÜÓÜè  ÄÜàèÓÜ´ÜßÏÜÜØ  ê܃ÜßÃÜå  ÆÜÜå´ÜÜÃÜß  ÏÜÜ´ÜäÍÜÜóÜÜÃÜå  ÄÜÜæÓíÜÃÜÜå  †ÃÜàÍÜíÜ ‘ÓÜíÑÜÜå  “å. ÑÜà½ÍÜâÝÏÜ  ‹ÆÜÓ †èàÚÃÜ-ñÜß‘äó±ÜÃÜÜ ôÜØíÜܹ ¿ÜÓÜ `ÍÜÄÜíܹÖÄÜß´ÜÜ'ÃÜàØ  ÆÜÂÜÄÜüÒ ³ÜÑÜàØ “å ´ÜÜå ôÜÜÄÜÓèì ‹ÆÜÓ íÜܜܑ-†ÝÁÜÆÜÝ´ÜÃÜÜ  ôÜØíÜܹ  ³Ü‘ß  Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß  ÆÜÂÝôÜݽ  ³Ü‰  “å.  ÏÜÜå.  ‘.  ÄÜÜØÁÜ߆å  ÏÜâìå  †Ü  ÆÜàô´Ü‘  ´ÜÜå  Õ÷ôÜÜíÜܹß  íÜÄÜÚ  †ÃÜå  ÝíÜœÜÜÓÁÜÜÓÜÃÜå  èíÜÜËÜ éÆÜå  ê܃ÑÜàØ  ÷´ÜàØ. Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜÜØ  ÆܳÜÏÜ  ËÜÜÓ  ÆÜ‘ӱÜÜå  `‡ÞòÑÜÃÜ  †ÜåÆÜßÝÃÜÑÜÃÜ'  ÆܵÜÃÜÜ  11ÏÜß  ݲôÜåÏËÜÓ,  1909ÃÜÜ  †Ø‘ÏÜÜØ  †ÃÜå  ËÜÜ‘ßÃÜÜØ  †Ü«  ÆÜ‘ӱÜÜå  18ÏÜß  ݲôÜåÏËÜÓ,  1909ÃÜÜ  †Ø‘ÏÜÜØ  ÆÜÂÝôܽ ³ÜÑÜÜØ  ÷´ÜÜØ. Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜÜØ  †Ü íÜßôÜ ÆÜ‘ӱÜÜå  ¡ÃÑÜà†ÜÓß, 1910ÏÜÜØ ÃÜÜÃÜ‘²Ü ÆÜàô´Ü‘ éÆÜå ÆܱÜ ÆÜÂÄÜü  ³ÜÑÜÜØ  ÷´ÜÜØ.  ÏÜàØË܉  ôÜÓ‘ÜÓå  24ÏÜß  ÏÜÜœÜÚ,  1910ÃÜÜ  ÓÜåè ´ÜåÃÜÜ ‹ÆÜÓ ÆÜÂÝ´ÜËÜØÁÜ ÏÜâøÑÜÜå  ÷´ÜÜå. Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß  ïÜ´ÜÜ˹ß  ÝÃÜÝÏܶÜå  íÜóÜÚ  2009ÏÜÜØ  ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ ÏÜØݹÓ, †ÏܹÜíÜܹ ¿ÜÓÜ †Ü ÆÜàô´Ü‘ÃÜß  ÝíÜÝïÜóü  †ÜíÜäݶÜÃÜå  ÆÜÂÄÜü  ‘ÓíÜÜÏÜÜØ  †ÜíÜß  ÷´Üß.  íÜóÜÚ  2016ÏÜÜØ, †ÄÜÜ‹ÃÜß †êÜÄÜ †êÜÄÜ †ÜíÜäݶÜÏÜÜØ ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü  ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜ ôÜÏÜÜíÜßÃÜå †Ü †ÜíÜäݶÜ íÜÁÜà ôÜ™ÜÃÜ ËÜÃÜÜíÜíÜÜÏÜÜØ  †ÜíÜß “å. ´ÜåÃÜß œÜßíÜü †ÃÜå ôÜ¡íÜü ÁÑÜÜÃÜ ƒÜÇœÜå †åíÜÜØ  “å. †Ü ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ‘åôÜÓß-ÆÜßìÜ ÝÏÜñÜÓØÄÜß ÏÜàƒÜÆÜäó« ‹ÆÜÓ  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016]  ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


†šÜÓÜåÃÜå ôÜÜåÃÜåÓß ïÜÜ÷ß³Üß ÍÜÓíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜ “å. ÏÜÜå÷ÃܹÜôÜ ‘ÓÏÜœÜع ÄÜÜØÁÜßÃÜÜ ƒÜà¹ÃÜÜ †šÜÓÏÜÜØ ê܃ÜÜÑÜåêÜàØ Õ÷¹ ôíÜÓÜè ïÜßóÜÚ‘ †ÃÜå †åÏÜÃÜß ÆÜâ±ÜÚÃÜÜÏÜß ôÜ÷ß ‹ÆÜÓ íÜܜܑå ÃÜèÓ Þô³ÜÓ ‘ÓíÜß è Ó÷ß! †Ü ÝíÜÝïÜóü †ÜíÜäݶÜÏÜÜØ Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜÜ ÆÜ´ÑÜå‘ ÆÜäó«ÃÜå ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜßÃÜÜ ÏÜâì ÷ô´ÜÝêÜÝƒÜ´Ü ê܃ÜÜ±Ü ‹ÆÜÓÜØ´Ü ÄÜàèÓÜ´Üß, †ØÄÜÂå¢ †ÃÜå Õ÷¹ßÏÜÜØ ôÜܳÜå ôÜܳÜå ÏÜâ‘íÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜØ “å. †Ü ÆÜàô´Ü‘ÃÜß ÓœÜÃÜÜ-ÝíÜÍÜÜíÜÃÜÜ ÃÜçïÜÃÜêÜ ‡ÞÃôüüÒâü †ÜçÉ Ý²”܇ÃÜÜ ôÜàñÜß ôíÜÜÝ´Ü ôÜÓßÃÜ ËÜšÜß(ÏÜàØË܉)†å ´ÜæÑÜÜÓ ‘Óß “å. ÄÜÜØÁÜߢ†å Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜ ÏÜÜüå ÆÜÜØœÜ ÷ô´ÜÝêÜÝƒÜ´Ü ÆÜÜÃÜÜØ †ÃÜå Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜÜØ íÜßôÜ ÆÜ‘ӱÜÜå ê܃ÜíÜÜ ÏÜÜüå 271 ÷ô´ÜÝêÜÝƒÜ´Ü ÆÜÜÃÜÜØ †åÏÜ ‘àêÜ 276 ÆÜÜÃÜÜØ ê܃ÑÜÜØ “å. Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß †Ü ÝíÜÝïÜóü †ÜíÜäݶÜÏÜÜØ ÆÜ‘ÜïÜ‘ÃÜàØ ÝÃÜíÜå¹ÃÜ, Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß †êÜÄÜ †êÜÄÜ †ÜíÜäݶÜÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ üܱÜå ôÜÏÜÜíÜÜÑÜåêÜß ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜ †ÃÜå ´ÜåÃÜÜØ íÜßôÜ ÆÜ‘ӱÜÜå ‹ÆÜÓÜØ´Ü ÏÜ÷¶íÜÆÜâ±ÜÚ “ ÆÜÝÓÝïÜóü ôÜÝ÷´Ü 40 íܶÜÜ 312 †åüêÜå ‘å ‘àêÜ 352 ÆÜÜÃÜÜØ “å. ISBN : 81-7229-404-2 ˜ÏÜ ÁÜÓÜíÜ´ÜÜ †Ü ÆÜàô´Ü‘ÃÜß Õ‘ÏÜ´Ü ËÜå ÷¡Ó éÝÆÜÑÜÜ “å. Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß ÄÜàèÓÜ´Üß †ÜíÜäÝ¶Ü ´ÜÜå ÏÜÜµÜ ÆÜØ¹Ó éÝÆÜÑÜÜÏÜÜØ ÏÜìå “å. ÆÜÓØ´Üà †÷Î Õ÷¹ ôíÜÓÜè †å‘ôÜܳÜå ÷ô´ÜÝêÜÝƒÜ´Ü ê܃ÜÜ±Ü ‹ÆÜÓÜØ´Ü ÄÜàèÓÜ´Üß, †ØÄÜÂå¢ †ÃÜå Õ÷¹ßÏÜÜØ ôÜ÷è ‹ÆÜêÜËÁÜ “å. †Ü³Üß †ÃÜàíÜܹ †ÃÜå ôÜØïÜÜåÁÜÃÜÏÜÜØ ÓôÜ ÁÜÓÜíÜ´Üß íÑÜÞø´Ü ÆÜ´ÑÜå‘ ÆÜÜÃÜÜ ‹ÆÜÓ †Ü µÜ±Üå ÍÜÜóÜÜÃÜÜØ ê܃ÜܱÜÜåÃÜå ôÜÓƒÜÜíÜßÃÜå ´ÜåÃÜÜå ³ÜÜÑÜ †åüêÜÜå §²Üå †ÍÑÜÜôÜ ‘Óß ïÜ‘å “å. íÜìß, ÷Ü³Ü ËÜÃÜÜíÜüÃÜÜ ‘ÜÄÜì ‹ÆÜÓ †Ü ÆÜàô´Ü‘ ÏÜàݺ´Ü"- ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜàØ ÷ÜåíÜܳÜß ´ÜåÃÜß Õ‘ÏÜ´Ü †ÜüêÜß íÜÁÜÜÓå “å ´Üå ôÜÏÜèíÜàØ-ôíÜß‘ÜÓíÜàØ ÓûàØ. ÃÜíÜ¢íÜÃÜå ÝíܘÏÜ ôÜØíÜ´Ü 1979ÏÜÜØ ÓÇÝüÑÜÜËÜÜÓôÜ ÝÃÜÝÏܶÜå, ÆÜ‘ÜïÜ‘ ÓÜÏܹÜôÜ ÏÜÜå÷ÃܹÜôÜ ‘ÓÏÜœÜع ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

Õ÷¹ôíÜÓÜè"ÃÜÜ ÆܳÜÏÜ ÆÜ‘ӱÜÃÜàØ ÆܳÜÏÜ ÆÜäó«

ÄÜÜØÁÜßÃÜÜ ÆÜÂÑÜ´ÃܳÜß, ôÜÜæÆܳÜÏÜ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ÷ô´ÜÜšÜÓÏÜÜØ Õ÷¹ ôíÜÓÜè ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜØà ÷´ÜàØ. †å ÆÜ“ß Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜÜ ïÜ´ÜÜË¹ß íÜóÜåÚ †Ü ÝíÜÝïÜóü †ÜíÜäݶÜÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜ‘ßÑÜ ÝÃÜíÜå¹ÃÜÏÜÜØ Ýè´Üåú ¹åôÜ܉ ê܃Üå “å": †Ü ÆÜàô´Ü‘ †ÃÜå‘ Óß´Üå †ÃÜÜåƒÜàØ “å. ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ‘êÜÏÜå, ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ÷ô´ÜÜšÜÓÏÜÜØ, ÏÜÜ´ÜäÍÜÜóÜÜ ÄÜàèÓÜ´ÜßÏÜÜØ ê܃ÜÜÑÜàØ ÷ÜåÑÜ †ÃÜå èå ÷ô´ÜÜšÜÓÏÜÜØ “ÆÜ܉ÃÜå ÆÜÂÝôܽ ³ÜÑÜàØ ÷ÜåÑÜ ´ÜåíÜàØ ÄÜÜØÁÜß ôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜàØ †Ü †å‘ÏÜÜµÜ ÆÜàô´Ü‘ “å. ËÜßèàØ, èåÃÜÜå ôÜØÆÜâ±ÜÚ †ØÄÜÂå¢ †ÃÜàíÜܹ ÄÜÜØÁÜߢ†å ÆÜÜå´Üå ‘ÑÜÜåÚ ÷ÜåÑÜ ´ÜåíÜØà ÆÜ±Ü †Ü †å‘ÏÜÜµÜ ÆÜàô´Ü‘ “å. µÜßèàØ †ÃÜå ôÜÜæ³Üß †ÄÜ´ÑÜÃÜàØ ÄÜÜØÁÜßÝíÜœÜÜÓÃÜå ôÜÏÜèíÜÜÃÜàØ œÜÜíÜßéÆÜ †åíÜàØ †Ü ÆÜàô´Ü‘ ôÜÜå íÜÓôÜåÑÜ ¢íÜ´ÜàØ “å!  9


Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜÃÜÜ ÆÜÂÜÓØÍÜå è ÄÜÜØÁÜ߆å ôÆÜóü´ÜÜ ‘Óß “å ‘å, `ŸÑÜÜÓå ÏÜÜÓܳÜß ÃܳÜß Ó÷åíÜÜÑÜàØ ´ÑÜÜÓå è ÏÜÇ ê܃ÑÜàØ “å.".". èå ÏÜÜÓÜ ÝíÜœÜÜÓ “åíÜüÃÜÜ êÜÜÄÑÜÜ ´Üå íÜÜØœÜÃÜÜÓÃÜß ÆÜÜôÜå ÏÜâ‘íÜÜ †å ÏÜÜÓß ÉÓè ôÜÏÜŸÑÜÜå.' ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜ߆å ËÜ÷à íÜÜØœÑÜàØ, ËÜ÷à ÝíÜœÜÜÑÜàÛ. ´Üå†Üå†å ´ÜåÏÜÃÜܳÜß ËÜÃÑÜÜ †åüêÜÜ Õ÷¹ß†ÜåÃÜß ôÜܳÜå ÝíÜœÜÜÓ ‘ÑÜÜÚ †ÃÜå ËÜÃÑÜÜ ´ÜåüêÜÜ †ØÄÜÂå¡åÃÜå ÆÜ±Ü ÏÜëÑÜÜ. `‡ÞòÑÜÃÜ †ÜåÆÜßÝÃÜÑÜÃÜ'ÃÜÜ ÄÜÂÜ÷‘Üå, íÜܜܑÜå †ÃÜå œÜÜ÷‘Üå†å ÄÜÜØÁÜßÃÜß ÆÜÜôÜå Õ÷¹ÃÜß ¹ïÜÜ ÝíÜïÜå ËÜ÷à ôÜíÜÜêÜ ‘ÑÜÜÚ. †åíÜÜ è ôÜíÜÜêÜ ÄÜÜØÁÜßÃÜß ÆÜÜôÜå ÝíÜêÜÜÑÜ´ÜÏÜÜØ ³ÜÑÜÜ. †Ü³Üß ´ÜåÏÜÃÜå êÜÜÄÑÜàØ ‘å ´ÜåÏܱÜå èå ÝíÜœÜÜÓÜå †ÜÏÜ ƒÜÜÃÜÄÜßÏÜÜØ ËÜ´ÜÜíÑÜÜ ´Üå ´ÜåÏܱÜå ¡÷åÓÏÜÜØ ÏÜâ‘íÜÜ †å ¹ÜåóÜ ÃÜ÷Î ÄܱÜÜÑÜ. Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜß ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜÃÜÜ †Ø´Üå ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß ôÜåíÜÜ †ÃÜå ôÜ´ÑÜ, ÝíÜœÜÜÓ †ÃÜå íÜ´ÜÚÃÜÃÜå ôÜÜØ‘ì´ÜÜØ ‘÷å “å": ‹¼åïÜ ÏÜÜµÜ ¹åïÜÃÜß ôÜåíÜÜ ‘ÓíÜÜÃÜÜå, ÃÜå ôÜ´ÑÜ ïÜÜåÁÜíÜÜÃÜÜå, ÃÜå ´Üå ÆÜÂÏÜܱÜå íÜ´ÜÚíÜÜÃÜÜå “å. †åüêÜå ÏÜÜÓÜ ÝíÜœÜÜÓ ƒÜÜåüÜ ÃÜßíÜ²å ´ÜÜå ´ÜåÃÜå ÆÜ‘²ß Ó܃ÜíÜÜÃÜÜå ÏÜÃÜå †ÜÄÜÂ÷ ÃܳÜß. ¡å ´Üå ôÜÜœÜÜ ÃÜßíÜ²å ´ÜÜå ´Üå ÆÜÂÏÜܱÜå ËÜß¡†Üå ‘Óå †åÏÜ ¹åïÜÃÜÜ Ý÷´ÜܳÜåÚ ôÜÜÁÜÜ Óß´Üå êÜÜÄܱÜß Ó÷åïÜå. Õ÷¹ ôíÜÓÜèÏÜÜØ ‘àêÜ íÜßôÜ ÆÜ‘ӱÜÜå “å. ´ÜåÃÜàØ ÆܳÜÏÜ ÆÜÂ‘Ó±Ü `‘ÜýÄÜÂåôÜ †ÃÜå ´ÜåÃÜÜ ‘ÜÓÍÜÜÓ߆Üå' ÝíÜïÜå “å. †Ü ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ ÆÜ÷åêÜÜå è ÆÜÂðÃÜ íÜܜܑå Õ÷¹ßÃÜå ÷‘Üå ÏÜåìíÜíÜÜÃÜß ÍÜÜÓå ÷ÜÏÜ ³Ü‰ ¡åíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜå “å †å ÝíÜïÜå †ÝÁÜÆÜÝ´ÜÃÜÜ ÝíÜœÜÜÓ ¡±ÜíÜÜ ÏÜÜüå ÆÜâ“ÒÜå “å. †åÃÜÜ èíÜÜËÜÏÜÜØ ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß †ÝÁÜÆÜÝ´Ü ³Ü‘ß “ÜÆÜÜÃÜÜØ µÜ±Ü ‘ÜÏÜ †Ü ÆÜÂÏÜܱÜå è±ÜÜíÜå “å": “ÜÆÜÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ êÜÜå‘ÜåÃÜß êÜÜÄܱÜß ¡±ÜíÜß †ÃÜå ´ÜåÃÜå ÆÜÂÄÜü ‘ÓíÜß †å †å‘ “å; ËÜßèàØ ‘ÜÏÜ êÜÜå‘ÜåÏÜÜØ †ÏÜà‘ êÜÜÄܱÜ߆Üå èéÓÃÜß ÷ÜåÑÜ ´Üå ÆÜå¹Ü ‘ÓíÜß †å “å; ÃÜå µÜßèàØ ‘ÜÏÜ êÜÜå‘ÜåÏÜÜØ †åËÜ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ´Üå ÄÜÏÜå ´ÜåüêÜß ÏÜàôÜßËÜ´ÜÜå ÆÜ²å ´ÜÜåÆÜ±Ü ËÜåÁܲ‘ ³Ü‰ ËÜ´ÜÜíÜíÜß. 10 

†Ü †íÜ´Ü †Üèå ÆÜ±Ü ÆܑܵÜÓ´íÜ †ÃÜå ÆÜ´ÑÜÜÑÜÃÜÃÜàØ ÝïÜšÜ±Ü †ÜÆÜ´Üß ôÜØô³Ü܆ÜåÃÜÜ †ÃÜå ÝíÜïÜåóÜ ‘ÓßÃÜå †ƒÜËÜÜÓÜå ôÜÝ÷´ÜÃÜÜØ ôÜÏÜâ÷ ÏÜÜÁÑÜÏÜÜåÃÜÜ ‘ÜÑÜÜÚêÜÑÜÃÜÜ ÆÜÂíÜåïÜ¿ÜÓ †ÜÄÜì ÏÜÜåüÜ †šÜÓÜåÏÜÜØ ÏÜâ‘ß ïÜ‘ÜÑÜ †åüêÜàØ ôÜÜØÆÜ嫆 †ÃÜå ÆÜÂô´Üà´Ü êÜÜÄÜå “å! †Ü è ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ èàíÜÜÝÃÜÑÜ܆ÜåÃÜå íܲßêÜÜåÃÜÜå ôÜ´‘ÜÓ ‘ÓíÜÜÃÜàØ ‘÷å´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ê܃Üå “å": ôíÜÓÜè ÍÜÜåÄÜíÜíÜÜ ‡œ“´Üß ÆÜ¡ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ íܲßêÜÜåÃÜÜå Ý´ÜÓô‘ÜÓ ‘Óß ïÜ‘´Üß ÃܳÜß. †ÜÆܱÜÜÏÜÜسÜß ÏÜÜÃÜ †ÜÆÜíÜÜÃÜß üåíÜ ¡ÑÜ ´ÑÜÜÓå †ÜÆܱÜå ÃÜ‘ÜÏÜÜ ³Ü‰ ÆܲíÜÜÃÜÜ. ôíÜÓÜè †å ÆÜß° ÏÜܱÜôÜÜå ÍÜÜåÄÜíÜß ïÜ‘å “å, ÃÜ÷Î ‘å ‹œ“äØ ƒÜêÜ ÏÜܱÜôÜÜå. `ËÜØÄÜÜìÜÃÜÜ ÍÜÜÄÜêÜÜ' ÝíÜïÜåÃÜÜ ËÜß¡ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ôíÜÓÜè-¡ÄÜäÝ´Ü ÏÜÜüå ‘÷å “å": `èåÏÜ Ý¹íÜôÜ ¡ÑÜ “å ´ÜåÏÜ ÆÜ¡ ™Ü²ÜÑÜ “å. ÆÜ¡ ‘؉ †å‘ ¹÷ܲÜÏÜÜØ ³Ü´Üß ÃܳÜß; ´ÜåÃÜå íÜÓôÜÜå ¡å‰†å “å.' `†ïÜÜØÝ´Ü †ÃÜå †ôÜØ´ÜÜåóÜ' †ØÄÜåÃÜÜ µÜß¡ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜÜ †å ôÜÏÜÑÜ-ôÜØ¡åÄÜÃÜÜ ôÜعÍÜÚÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ê܃Üå “å": ŸÑÜÜØ ôÜàÁÜß ÏÜܱÜôÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜß œÜÜêÜà Ýô³ÜÝ´ÜÏÜÜØ ÓÜ¢ Ó÷å ´ÑÜÜØ ôÜàÁÜß ´ÜåÃÜå ´ÜåÏÜÜسÜß ÃÜß‘ìíÜÜÃÜàØ ôÜÏÜ¡íÜíÜàØ †å ÏÜàï‘åêÜßÃÜß íÜÜ´Ü “å. ´Üå³Üß ¹Óå‘ ôÜàÁÜÜÓÜÃÜß ÆÜâíÜåÚ †ôÜØ´ÜÜåóÜ ÷ÜåíÜÜå è ¡å‰†å. œÜÜêÜà œÜßèÃÜÜå †±ÜÄÜÏÜÜå ÆÜå¹Ü ³ÜÜÑÜ ´ÑÜÜÓå è ´ÜåÃÜå ÃÜ܃Üß ¹åíÜÜÃÜàØ ÏÜÃÜ ³ÜÜÑÜ. `ôíÜÓÜè ´Üå ïÜàØ? ' †å ÝíÜïÜåÃÜÜ œÜÜå³ÜÜ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ œÜå´ÜíܱÜßôÜâÓ ‘Ü°´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å": ´ÜÏÜå íÜÜ™ÜÃÜÜå ôíÜÍÜÜíÜ ÏÜÜÄÜÜå “Üå, ÆÜ±Ü íÜÜ™ÜÃÜå ÏÜÜÄÜ´ÜÜ ÃܳÜß. †åüêÜå ‘å ´ÜÏÜå Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜå †ØÄÜÂåè ËÜÃÜÜíÜíÜÜ ÏÜÜØÄÜÜå “Üå †ÃÜå ŸÑÜÜÓå Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ †ØÄÜÂå¢ ³ÜïÜå ´ÑÜÜÓå ´Üå Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ ÃÜ÷Î ‘÷åíÜÜÑÜ ÆÜ±Ü ƒÜÓåƒÜÓàØ ˆÞÄêÜô´ÜÜÃÜ ‘÷åíÜÜïÜå. †Ü ôíÜÓÜè ÏÜÜÓÜ ÝíÜœÜÜÓÃÜàØ ÃܳÜß. `ˆÄêÜçòÃÜß Þô³ÜÝ´Ü' †ØÄÜåÃÜÜ ÆÜÜØœÜÏÜÜ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ ÆÜÜêÜÚÏÜåÃü, ´ÜåÃÜÜ ôÜÍÑÜÜå, ´ÜåÏÜÃÜß ‘ÜÏÜÄÜßÓß ‹ÆÜÓ †Ü‘ÓÜ ïÜ˹ÆÜÂ÷ÜÓ ‘ÓßÃÜå ´ÜåÏÜÃÜß ÃÜ‘êܳÜß †ÜÆܱÜÃÜå ôÜÜíÜÁÜÜÃÜ [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


‘Ó´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ê܃Üå “å": `¡å Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ †ØÄÜÂå¢ ÆÜ¡ÃÜß ÃÜ‘êÜ ‘Óå ´ÜÜå Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ ÆÜÜÑÜÏÜÜêÜ ³Ü‰ ¡ÑÜ †åíÜÜå ÏÜÜÓÜå ´ÜÜå ƒÜÜôÜ ÝíÜœÜÜÓ “å.' Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜàØ “¬àØ ÆÜÂ‘Ó±Ü †åüêÜå ` ôÜàÁÜÜÓÜÃÜàØ ¹ïÜÚÃÜ'. èåÏÜÜØ ` ôÜàÁÜÜÓÜå ´Üå ‘àÁÜÜÓÜå “å' †åíÜß ¹êÜßêÜÃÜå †ÜÄÜì ÁÜÓßÃÜå ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å": ÝÃܺÜíÜïÜ ³ÜÑÜåêÜÜå ÏÜܱÜôÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜå ôíÜÆÃÜàØ †ÜíÜå “å ´Üå ƒÜÓàØ è ÏÜÜÃÜå “å. ŸÑÜÜÓå ´ÜåÃÜß §™Ü ¥²å ´ÑÜÜÓå è ´ÜåÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ÍÜâêÜ ÏÜÜêÜâÏÜ ÆÜ²å “å. †ÜíÜß ¹ïÜÜ ôÜàÁÜÜÓÜíÜïÜ ÏÜܱÜôÜÃÜß “å. †ÜÆܱÜå èå ‘Ø‰ íÜÜØœÜß†å “ß†å ´Üå ôÜàÁÜÜÓÜÃÜÜ Ý÷ÏÜÜÑÜ´ÜßÃÜÜØ ê܃ÜÜ±Ü ÷ÜåÑÜ “å. ´ÜåÏÜÜØ ËÜ÷à ÷ÜåÝïÜÑÜÜÓ †ÃÜå ËÜ÷à ÍÜêÜÜ ÏÜܱÜôÜÜå ÆܲÒÜ “å. ´Üå†ÜåÃÜÜØ ê܃ÜܱܳÜß †ÜÆܱÜå †Ø¡‰ è‰†å “ß†å. †ÜÏÜ †å‘ ÆÜ“ß †å‘ ÏÜܱÜôÜ ÉôÜÜ´ÜÜ ¡ÑÜ “å. ` Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ ‘åÏÜ ÄÜÑÜàØ? ' †å ÝíÜïÜåÃÜÜ ôÜÜ´ÜÏÜÜ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ †ØÄÜÂå¡åÃÜß íÜåÆÜÜÓíÜäݶÜ, ‘ÜíÜܹÜíÜÜ †ÃÜå ôܶÜÜôíÜܳÜÚÃÜß ´Ü‘ÚËܽ œÜœÜÜÚ ‘ÓßÃÜå, ÆÜÂðÃÜÃÜß ´ÜÆÜÜôÜÏÜÜØ §²Ü èíÜÜÃÜàØ ‘÷å´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ê܃Üå “å":  ÏÜÃÜå ËÜ÷à ƒÜÜíÜܳÜß †ÆÜœÜÜå ³ÜÑÜÜå ÷ïÜå ´ÜÜå ÷àØ ÆÜܱÜßÃÜÜå ¹ÜåóÜ ‘Ü°ß †ÆÜœÜÜå ¹âÓ ÃÜ÷Î ‘Óß ïÜ‘àØ. ´ÜËÜßËÜ ´ÜÜå †å ‘å èå ¹Ó¹ÃÜàØ ÏÜâì ïÜÜåÁÜå. ´ÜÏÜå Õ÷¹ß ÓÜåÄÜßÃÜÜ ´ÜËÜßËÜ ³ÜíÜÜ ÏÜÜÄÜÜå “Üå ´ÜÜå ´ÜÏÜÜÓå ¹Ó¹ÃÜàØ ÏÜâì ïÜÜåÁÑÜå è “âü‘Üå “å. ` Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜß ¹ïÜÜ' ÝíÜïÜåÃÜÜ †Ü«ÏÜÜ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ ¹àÃÑÜíÜß êÜÜåÍÜ †ÃÜå ÁÜÜÝÏÜÚ‘ êÜÜåÍÜ íÜœœÜå ÷¹ÓåƒÜÜ †ÜØ‘ßÃÜå ôÜ™ÜìÜ ÁÜÏÜÜåÚÃÜÜ ôÜÜÓÃÜå üÜØ‘´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å":  Õ÷¹à, ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜ, ÆÜÜÓôÜß, ݃ÜÂô´Üß ËÜÁÜÜ ÁÜÏÜÚ ïÜ߃ÜíÜå “å ‘å, †ÜÆܱÜå ¹àÃÑÜíÜß íÜô´Üà†Üå ÝíÜïÜå ÏÜع Ó÷åíÜàØ ÃÜå ÁÜÜÝÏÜÚ‘ íÜô´Üà†Üå ÝíÜïÜå ‹´ôÜÜ÷ß Ó÷åíÜàØ; †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜÜ ¹àÃÑÜíÜß êÜÜåÍÜÃÜß ÷¹ ËÜÜØÁÜíÜß ÃÜå ÁÜÜÝÏÜÚ‘ êÜÜåÍÜÃÜå ÏÜÜå‘ìÜå Ó܃ÜíÜÜå. †ÜÆܱÜÜå ‹´ôÜÜ÷ ´ÜåÏÜÜØ è Ó܃ÜíÜÜå. ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß ÆÜÂ‘Ó±Ü 9, 10, 11 †ÃÜå 12ÏÜÜØ ÆÜ±Ü ` Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜß ¹ïÜÜ'ÃÜÜ ÏÜàƒÑÜ ïÜßóÜÚ‘ ÷å«ì œÜœÜÜÚÃÜå œÜÜêÜà Ó܃Üå “å. èåÏÜÜØ †ÃÜà˜ÏÜå ` ÓåêÜíÜå†Üå', ` Õ÷¹àÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜ', `íÜ‘ßêÜ' †ÃÜå `¹Üø´ÜÓ' èåíÜÜØ ÆÜåüÜïÜßóÜÚ‘ ÷å«ì ÄÜÜØÁÜß íÜܜܑÃÜÜ ÆÜÂðÃÜÜå †ÃÜå ¹êÜßêÜÜåÃÜÜ ¹ÜƒÜêÜÜ ¹‰ÃÜå èíÜÜËÜ íÜÜìå “å. ´Üå†Üå ôÜÜÉ ôÜØÍÜìÜíÜå “å ‘å, ` Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜå ÓåêÜíÜå†å, íÜ‘ßêÜÜå†å ÃÜå ¹Üø´ÜÓÜå†å ‘ØÄÜÜêÜ ËÜÃÜÜíÑÜàØ “å. ´Üå ¹ïÜÜ †åíÜß “å ‘å, ¡å †ÜÆܱÜå íÜåìÜôÜÓ ÃÜ÷Î ¡ÄÜß†å ´ÜÜå œÜÜåÏÜåÓ³Üß ™ÜåÓ܉ è‰ïÜàØ'. ÄÜÜØÁÜßÃÜÜ ÏÜÜÃÜíÜÜ ÆÜÂÏÜܱÜå ÓåêÜíÜå³Üß †ØÄÜÂå¡å†å Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ ‹ÆÜÓ íÜÁÜÜÓå ‘ÜËÜâ èÏÜÜíÑÜÜå †ÃÜå ÓåêÜíÜå†å ÓÜåÄÜœÜÜìÜå, ¹à‘Üì ´ÜåÏÜ è ¹àóü´ÜÜ, †ÆÜÝíܴܵÜÜ ”²ÆܳÜß ÉåêÜÜíÑÜÜØ. ÄÜÜØÁÜßÃÜÜ ÏÜ´Üå íÜ‘ßêÜÜå†å Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜå ÄÜàêÜÜÏÜß †ÆÜÜíÜß, Õ÷¹à-ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜÃÜÜ ‘ÝèÑÜÜ íÜÁÜÜÑÜÜÚ †ÃÜå †ØÄÜÂå¢ ôܶÜÜ íÜÁÜÜÓß. †Ü è Óß´Üå ÄÜÜØÁÜßÃÜß ÏÜÜÃÑÜ´ÜÜ “å ‘å ÆÜÜÆÜÃÜß è² èåíÜß ‡ÝôÆÜ´ÜÜêÜÜå³Üß ÏÜܱÜôÜÜå ïÜÓßÓÃÜàØ è´ÜÃÜ †Üå“àØ †ÃÜå †ÃÜßÝ´Ü íÜÁÜÜÓå ‘Óå “å. íÜìß, ` Õ÷¹à-ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜ'ÝíÜóÜÑÜ‘ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ÍÜÜÓÆÜâíÜÚ‘ ‘÷å “å ‘å": †å‘-ÆÜ¡ ³Ü‰ Ó÷åÃÜÜÓ ÏÜܱÜôÜÜå †å‘ËÜß¡ÃÜÜ ÁÜÏÜÚÃÜß íÜœÜÏÜÜØ Æܲ´ÜÜ è ÃܳÜß; ¡å ÆÜ²å ´ÜÜå ôÜÏÜèíÜàØ ‘å ´Üå†Üå †å‘-ÆÜ¡ ³ÜíÜÜÃÜå êÜÜÑÜ‘ ÃܳÜß. Õ÷¹à ¡å †åÏÜ ÏÜÜÃÜå ‘å †ÜƒÜàØ Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ Õ÷¹à³Üß è ÍÜÓåêÜàØ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ´Üå ôíÜÆÃÜàØ “å. ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜ †åÏÜ ÏÜÜÃÜå ‘å ´ÜåÏÜÜØ ÏÜÜµÜ ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜ è íÜôÜå ´ÜÜå ´Üå ÆÜ±Ü ôíÜÆÃÜ ôÜÏÜèíÜàØ. “´ÜÜØ Õ÷¹à, ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜ, ÆÜÜÓôÜß, ݃ÜÂô´Üß èå†Üå ´Üå ¹åïÜÃÜå ÏÜàêÜ‘ ‘Óß íÜôÑÜÜ “å, ´Üå†Üå †å‘¹åïÜß, †å‘ÏÜàêÜ‘ß “å, ´Üå ÏÜàêÜ‘ß ÍÜ܉ “å, †ÃÜå ´ÜåÏܱÜå †å‘ËÜß¡ÃÜÜ ôíÜܳÜÚÃÜå ƒÜÜ´ÜÓ ÆÜ±Ü †å‘ ³Ü‰ Ó÷åíÜàØ ÆܲïÜå. †Ü è ËÜÜËÜ´ÜÃÜå ê܉ÃÜå ÄÜÜØÁÜß ÏÜÜÝÏÜÚ‘ ü‘ÜåÓ ‘Óå “å ‘å",  ôÜ÷à ÆÜÜå´ÜÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÁÜÏÜÚÃÜàØ ôíÜéÆÜ ôÜÏÜ¢ ´ÜåÃÜå íÜìÄÜß Ó÷å “å ÃÜå ïÜÜôµÜß-ÏÜàêêÜÜØÃÜå íÜœÜÏÜÜØ ÃÜ ÆܲíÜÜ ¹å ´ÜÜå ‘ÝèÑÜÜÃÜàØ ÏÜÜÇ ‘ÜìàØ Ó÷åíÜÜÃÜàØ. 11


ÆÜÂ‘Ó±Ü 13 `ƒÜÓÜå ôÜàÁÜÜÓÜå ïÜàØ? ' †å ÝíÜïÜå “å. èåÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å": ôÜàÁÜÜÓÜå †å íÜ´ÜÚÃÜ “å ‘å èå³Üß ÏÜܱÜôÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ÉÓè ËÜ¡íÜå. ÉÓè ËÜ¡íÜíÜß ´Üå ÃÜßÝ´Ü ÆÜÜìíÜß †å “å. ÃÜßÝ´Ü ÆÜÜìíÜß †å †ÜÆܱÜÜØ ÏÜÃÜÃÜå ´Ü³ÜÜ †ÜÆܱÜß ‡ÞúÑÜÜåÃÜå íÜïÜ Ó܃ÜíÜß †å “å. †åÏÜ ‘Ó´ÜÜØ †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜÃÜå †ÜåìƒÜß†å “ß†å. †Ü è ` ôÜà' †åüêÜå ôÜÜÓÜå ÁÜÜÓÜå “å. ´Üå³Üß èå ÝíÜÓའ´Üå ‘àÁÜÜÓÜå “å. ` Õ÷¹ ‘åÏÜ “âüå? ' †å †ØÄÜåÃÜÜ ÆÜÂ‘Ó±Ü 14ÏÜÜØ ôíÜÓÜèÃÜå ôíÜÆÃÜíÜ´ÜÖ ÃÜ ÏÜÜÃÜíÜÜÃÜàØ ‘÷å´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ê܃Üå “å":  ÏÜÃܳÜß ÏÜÜÃÜßÃÜå ËÜåôÜß Ó÷åíÜÜÃÜàØ †å ôíÜÓÜè ÃܳÜß. †å ´ÜÜå †åíÜàØ “å ‘å ´ÜÏÜå œÜ܃ÑÜÜ ÆÜ“ß ËÜß¡ÃÜå ´ÜåÃÜÜå ôíÜܹ †ÜÆÜíÜÜ ´ÜÓÉ ´ÜÏÜÜÓß Õè¹ÄÜß ÆÜÑÜÛ´Ü ÑÜ´ÃÜ ‘ÓïÜÜå. ÆÜ±Ü ÏÜàƒÑÜ íÜÜ´Ü è±Üå è±Üå ôíÜÓÜè ÍÜÜåÄÜíÜíÜÜÃÜß “å. ²âËÜ´ÜÜå ËÜß¡ÃÜå ÃÜ÷Î ´ÜÜÓå, ÆÜ±Ü ´ÜÓ´ÜÜå ´ÜÜÓïÜå. †ÜÆܱÜå ÆÜÜå´Üå ÄÜàêÜÜÏÜ ÷Üå‰ïÜàØ ÃÜå ËÜß¡ÃÜå “Üå²íÜÜÃÜß íÜÜ´Ü ‘ÓßïÜàØ ´Üå ËÜÃÜíÜÜ ¡åÄÜ ÃܳÜß. `‡üÜêÜß †ÃÜå Õ÷¹' ÝíÜïÜåÃÜÜ ÆÜÂ‘Ó±Ü 15ÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜ߆å ÏÜåÝ”ÃÜß1 †ÃÜå ÄÜçÝÓËÜÜê²ß2ÃÜÜå ´ÜÉÜíÜ´Ü è±ÜÜíÜßÃÜå, ‡üÜêÜßÃÜß †íܹïÜÜÃÜàØ ôÜØšÜåÆÜÏÜÜØ ÝœÜµÜ±Ü ‘ÓßÃÜå `ôíܹåïÜÜÝÍÜÏÜÜÃÜ †åüêÜå ÷àØ ¹åïÜÃÜàØ Ý÷´Ü ôÜÏÜèàØ “àØ' †åíÜàØ ôÆÜóü ‘ûàØ “å. †Ü ÆÜ‘ӱÜÃÜÜ †Ø´Üå ´ÜåÏܱÜå †åíÜàØ ÍÜÜÓÆÜâíÜÚ‘ ê܃ÑÜàØ “å ‘å, `ÁÜÜô´Üß³Üß ÏÜìåêÜß íÜô´Üà ÁÜÜô´Üß ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜØ ôÜàÁÜß è ÃÜÍÜß ïÜ‘å “å.' 1. Giuseppe Mazzini (1805–1872). ‡üÜêÜßÃÜå ôÜØÄÜÝ«´Ü ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÄܱÜß ÍÜâÝÏÜ‘Ü ÍÜèíÜÃÜÜÓ ÓÜèÃÜßݴܤÜ. ‡üÜêÜßÃÜÜ ËÜØÁÜÜ †ÃÜå †ÜÁÜàÝÃÜ‘ ÑÜàÓÜåÝÆÜÑÜÝÃÜ”ÏÜÃÜÜ ƒÑÜÜêÜÏÜÜØ ÏÜçÝ”ÃÜßÃÜÜ ÝíÜœÜÜÓÜåÃÜÜå ÆÜÂÍÜÜíÜ Ý”êÜÜÑÜÜå “å. – ôÜØ. 2. Giuseppe Garibaldi (1807–1882). ‡üÜêÜßÃÜÜ ‘åüêÜÜ‘ `ÉÜÁÜôÜÚ †ÜçÉ ÉÜÁÜôÜÚêÜçò' ÏÜÜØÃÜÜ †ÄܱÜß ÓÜóü×íÜÜ¹ß ÓÜèÃÜßݴܤÜ. ´ÜåÃÜÜ ÃÜå¡ ÷å«ìÃÜàØ ôÜæÃÑÜ ËÜÂÜÝ”êÜ, ‹ÓàÄíÜå †ÃÜå ÑÜàÓÜåÆÜÏÜÜØ ÆÜ±Ü ÝíÜô´ÜÓåêÜàØ ÷Üå‰ `Hero of Two Wolds' ÃÜß ÆÜ±Ü ÃÜÜÏÜÃÜÜ ÏÜìåêÜß. – ôÜØ.

12 

ÆÜÂ‘Ó±Ü 16ÃÜàØ ïÜßóÜÚ‘ “å": `¹ÜéÄÜÜåìÜå'. †Ü ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ ôÜÜÁÜÃÜ †ÃÜå ôÜÜÁÑÜÃÜß ôÆÜóü´ÜÜ ‘Ó´ÜÜØ ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å": ` ôÜÜÁÜÃÜ †å ËÜßè “å; †ÃÜå ôÜÜÁÑÜ"—"ÏÜåìíÜíÜÜÃÜàØ †å ”ܲ “å. †åüêÜå èåüêÜÜå ôÜØËÜØÁÜ ËÜßè †ÃÜå ”Ü² íÜœœÜå “å ´ÜåüêÜÜå ôÜÜÁÜÃÜ †ÃÜå ôÜÜÁÑÜ íÜœœÜå “å. ôÜå´ÜÜÃÜÃÜå ÍÜ¢ÃÜå ÷àØ ‰òÜÓÍÜèÃÜÃÜàØ Éì ÏÜåìíÜàØ †å ËÜÃÜíÜÜ ¡åÄÜ ÃܳÜß. †åüêÜå †åÏÜ ‘÷åíÜàØ ‘å †ÜÆܱÜå ´ÜÜå ‰òÜÓÃÜå è ÍÜèíÜÜå “å, ôÜÜÁÜÃÜ ÍÜêÜå ôÜå´ÜÜÃÜ ÷ÜåÑÜ, †å ´ÜÜå ´Ü¼ÃÜ †¤ÜÜÃÜÃÜß íÜÜ´Ü “å. èåíÜß ‘Ó±Üß ´ÜåíÜß ÆÜÜÓ ‹´ÜÓ±Üß ÷ÜåÑÜ “å.' ` ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷"—"†Ü´ÏÜËÜì' ÝíÜïÜåÃÜÜ, ÆÜÂÏÜܱÜÏÜÜØ ÝíÜÄÜ´Üå ê܃ÜÜÑÜåêÜÜ †Ü ÆÜÂ‘Ó±Ü 17ÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å": ¹àÝÃÜÑÜÜÏÜÜØ †ÜüêÜÜ ËÜÁÜÜ ÏÜܱÜôÜÜå ÷èà “å †å è±ÜÜíÜå “å ‘å, ¹àÝÃÜÑÜÜÃÜàØ ËÜØÁÜÜ ÷ݳÜÑÜÜÓËÜì ‹ÆÜÓ ÃܳÜß, ÆÜ±Ü ôÜ´ÑÜ, ¹ÑÜÜ ‘å, †Ü´ÏÜËÜì ‹ÆÜÓ “å. †åüêÜå ÏÜÜåüÜå †æÝ´Ü÷ÜÝôÜ‘ ÆÜàÓÜíÜÜå ´ÜÜå †å è “å ‘å ¹àÝÃÜÑÜÜ êܲ܉ÃÜÜ ÷ØÄÜÜÏÜÜ “´ÜÜØ ÃÜÍÜß “å. †åüêÜå êܲ܉ÃÜÜ ËÜì ‘Ó´ÜÜØ ËÜßèàØ ËÜì ´ÜåÃÜÜå †ÜÁÜÜÓ “å. Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜÜ ƒÜå²â´ÜÜåÃÜàØ ÄÜÜæÓíÜ íÜÁÜÜÓ´ÜÜØ ´Üå†Üå ‘÷å “å ‘å, ` ÏÜÜÓå ÏÜÃÜ ´ÜÜå Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ ´Üå ‘ÓÜå²Üå ƒÜå²â´ÜÜå “å ‘å èåÃÜÜ †ÜÁÜÜÓå ÓÜ¡ ´Ü³ÜÜ †ÜÆܱÜå ËÜÁÜÜ íÜôÜß†å “ß†å.' †Ü³Üß è ƒÜå²â´ÜÜåÃÜå ÏÜ÷ÜÃÜ ÆÜ¡ ÄܱÜÜíÜ´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ê܃Üå “å": `ƒÜå²â´ÜÜå ‘Üå‰ÃÜÜ ´ÜêÜíÜÜÓËÜìÃÜå íÜïÜ ³ÜÑÜÜ ÃܳÜß ÃÜå ³ÜíÜÜÃÜÜ ÃܳÜß. ´Üå†ÜåÃÜå ´ÜêÜíÜÜÓ íÜÜÆÜÓ´ÜÜØ †Üíܲ´Üß ÃܳÜß, ËÜß¡ÃÜß ´ÜêÜíÜÜÓ³Üß ´Üå†Üå ²Ó´ÜÜ ÃܳÜß. ÏÜÜå´ÜÃÜå ÷ØÏÜåïÜÜØ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜå ´ÜÝ‘ÑÜÜå ‘Óß ôÜàÃÜÜÓß ´Üå ÏÜ÷ÜÃÜ ÆÜ¡ “å. ´Üå±Üå ÏÜÜå´ÜÃÜÜå ²Ó “Üå²ÒÜå “å, †åüêÜå ËÜÁÜÜÃÜÜå ²Ó “Üå²ÒÜå “å.' †Ü ÆÜ‘ӱÜÃÜÜ †Ø´Üå †ÍÜÑÜÃÜÜ ÄÜà±ÜÄÜÜÃÜ ÄÜÜ´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å ‘å, `.".". ŸÑÜÜØ †ÍÜÑÜ´ÜÜ “å ´ÑÜÜØ ôÜ´ÑÜ´ÜÜ ôÜ÷åèå íÜôÜå “å. ÏÜܱÜôÜ ŸÑÜÜÓå ôÜ´ÑÜ “Üå²å “å ´ÑÜÜÓå ´Üå ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÆÜ‘ÜÓÃÜÜ ÍÜÑÜÃÜå êÜßÁÜå è “Üå²å “å.' ÆÜÂ‘Ó±Ü 18 `‘åìíܱÜß' ÝíÜïÜå “å. èåÏÜÜØ ´Üå†Üå ‘÷å “å": ‘åìíܱÜß †åüêÜå ïÜàØ? ¡å ´ÜåÃÜÜå †³ÜÚ †šÜÓ¤ÜÜÃÜ †åüêÜÜå è ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ´Üå †å‘ ÷ݳÜÑÜÜÓéÆÜ ³ÜÑÜàØ. [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


´ÜåÃÜÜå ôܹàÆÜÑÜÜåÄÜ ÆÜ±Ü ³ÜÜÑÜ †ÃÜå ¹àÓàÆÜÑÜÜåÄÜ ÆÜ±Ü ³ÜÜÑÜ. †å‘ ÷ݳÜÑÜÜÓ³Üß íÜÜ°‘ÜÆÜ ‘Óß ¹Ó¹ßÃÜå ôÜÜ¡å ‘ÓÜÑÜ, ´Üå è ÷ݳÜÑÜÜÓ ¡ÃÜ êÜåíÜÜÃÜå ôÜÜÓà íÜÆÜÓÜÑÜ. †åÏÜ †šÜÓ¤ÜÜÃÜ “å. íÜìß, `†ÜÆܱÜå ôíÜÓÜèÃÜß íÜÜ´Ü ÆÜÓÍÜÜóÜÜÏÜÜØ ‘Óß†å “ß†å †å ‘åíÜß ‘ØÄÜÜÝêÜÑÜ´Ü! ' †åíÜß ÏÜÜÝÏÜÚ‘ ü‘ÜåÓ ‘ÓßÃÜå ÄÜÜØÁÜß ÍÜÜóÜÜÃÜÜ ÏÜà¼å †ÜÆܱÜÃÜå ôÜÏÜè †ÜÆÜ´ÜÜØ ‘÷å “å": ¹Óå‘ ‘åìíÜÜÑÜåêÜÜ Õ÷¹ßÃÜå ôíÜÍÜÜóÜÜ, Õ÷¹àÃÜå ôÜØô‘ä´Ü, ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜÃÜå †ÓËÜß, ÆÜÜÓôÜßÃÜå ÆÜÝïÜÚÑÜÃÜÃÜàØ †ÃÜå ËÜÁÜÜÃÜå Õ÷¹ßÃÜàØ ¤ÜÜÃÜ ÷ÜåíÜàØ ¡å‰†å. ‘åüêÜÜ‘ Õ÷¹à†å †ÓËÜß †ÃÜå ‘åüêÜÜ‘ ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜå ´Ü³ÜÜ ÆÜÜÓôÜ߆å ôÜØô‘ä´Ü ïÜ߃ÜíÜàØ ¡å‰†å. ‹¶ÜÓ †ÃÜå ÆÜÞÿÜÏÜ Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜÜ Õ÷¹ß†å ´ÜÜÝÏÜêÜ ïÜ߃ÜíÜàØ ¡å‰†å. †ÜƒÜÜ Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜå ¡å‰†å ´Üå ´ÜÜå Õ÷¹ß ÷ÜåíÜß ¡å‰†å. ´Üå ‹¹âÚ †³ÜíÜÜ ÃÜÜÄÜÓß ÝêÜÝÆÜÏÜÜØ ê܃ÜíÜÜÃÜß “âü ™Üüå “å, Õ÷¹à-ÏÜàôÜêÜÏÜÜÃÜÃÜÜ ÝíÜœÜÜÓ «ß‘ Ó÷å, ´Üå³Üß †Ü ËÜØÃÜå ÝêÜÝÆÜ ™Ü±ÜÜ Õ÷¹ß†å ¡±Üß êÜåíÜÜÃÜß èéÓ “å. †ÜÏÜ ³Ü´ÜÜØ †ÜÆܱÜå †å‘ËÜß¡ÃÜß ôÜܳÜå íÑÜíÜ÷ÜÓ Ó܃ÜíÜÜÏÜÜØ †ØÄÜÂå¢ÃÜå ÷Ø‘ÜÓß ïÜ‘ßïÜàØ. ` ôÜØœÜÜ‘ÜÏÜ' ÝíÜïÜåÃÜÜ ÆÜÂ‘Ó±Ü 19ÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜß†å †åíÜÜå †ÝÍÜÆÜÂÜÑÜ íÑÜø´Ü ‘ÑÜÜåÚ “å ‘å, ôÜØœÜÜÃÜÜå íÜÜÑÜÓÜå íÜÁÜå ´ÜÜå Õ÷¹àô´ÜÜÃÜÃÜß ËÜ÷à ¹à:ƒÜß ¹ïÜÜ ³ÜïÜå †ÃÜå †ÃÜßݴܳÜß †å‘«Üå ‘ÓÜÑÜåêÜÜå ÆÜæôÜÜå †ÜÆܱÜàØ êÜÜå÷ß êÜåïÜå. `†ÏÜåÝÓ‘ÜÃÜÜ ÓÜå‘ÉåêÜÓ ‘Ó´ÜÜØ Õ÷¹ÃÜÜ ÓÜå‘ÉåêÜÓ ‘؉ ¥´ÜÓå †åÏÜ ÏÜÜÃÜíÜàØ †å ´ÜÜå †¤ÜÜÃÜ è ÄܱÜÜÑÜ.' †åíÜÜ ‹¹Ü÷ ôÜܳÜå †å ËÜÜËÜ´Ü ôÆÜóü ‘Óå “å ‘å, `ÄÜÓßËÜ Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ “âüß ïÜ‘ïÜå, ÆÜ±Ü †ÃÜßݴܳÜß ³ÜÑÜåêÜàØ ÆÜæôÜܹÜÓ Õ÷¹àô´ÜÜÃÜ “âüÃÜÜÓ è ÃܳÜß.' ÆÜÂ‘Ó±Ü 20ÃÜàØ ïÜßóÜÚ‘ “å": `“àü‘ÜÓÜå'. èåÏÜÜØ ÏÜÜå÷ÃܹÜôÜ ‘ÓÏÜœÜع ÄÜÜØÁÜß ôíÜÓÜè ÝíÜïÜå ‘÷å “å ‘å, `ôíÜÓÜè ´ÜÜå ôÜ÷à†å ôÜ÷àÃÜàØ êÜåíÜàØ ¡å‰†å – ‘ÓíÜàØ ¡å‰†å. ËÜß¡ ÏÜåìíÜå ´Üå ôíÜÓÜè ÃܳÜß, ÆÜ±Ü ÆÜÓÓÜŸÑÜ “å.' †Ü ‹ÆÜÓÜØ´Ü ÄÜÜØÁÜß ÏÜà¼ÜÃÜß íÜÜ´Ü ‘Ó´ÜÜØ ê܃Üå “å": ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

´ÜÏÜÃÜå “Üå²ÒÜ ÆÜ÷åêÜÜØ íÜìß ÷àØ ‘÷ß èíÜÜÃÜß Ó¡ êÜŒ “àØ": 1. ôíÜÓÜè ´Üå †ÜÆܱÜÜ ÏÜÃÜÃÜàØ ÓÜŸÑÜ “å. 2. ´ÜåÃÜß œÜÜíÜß ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷, †Ü´ÏÜËÜì ‘å ¹ÑÜÜËÜì “å. 3. ´Üå ËÜì †èÏÜÜíÜíÜÜ ôÜíÜÚ³ÜÜ ôíܹåïÜß ÆÜ‘²íÜÜÃÜß èéÓ “å. 4. èå †ÜÆܱÜå ‘ÓíÜÜ ÏÜÜÄÜß†å “ß†å ´Üå †ØÄÜÂåèÃÜß ‹ÆÜÓ ¿åóÜÍÜÜíÜå ÃÜ÷Î, ´ÜåÏÜÃÜå ¹Ø² ‘ÓíÜÜÃÜå ƒÜÜ´ÜÓ ÃÜ÷Î, ÆÜ±Ü ´ÜåÏÜ ‘ÓíÜàØ †å †ÜÆܱÜàØ ‘´ÜÚíÑÜ “å.".". †ÃÜå †Ø´Üå ôíÜÓÜè ƒÜÜ´ÜÓ ôíÜÜÆÜÚ±Ü ‘Ó´ÜÜØ ÄÜÜØÁÜß ‘÷å “å ‘å":  ÏÜÃÜå êÜÜÄÜå “å ‘å †ÜÆܱÜå ôíÜÓÜèÃÜàØ ÃÜÜÏÜ êÜßÁÜàØ “å. ´ÜåÃÜàØ ôíÜéÆÜ ôÜÏÜŸÑÜÜ ÃܳÜß. ´Üå èåíÜàØ ÷àØ ôÜÏÜŸÑÜÜå “àØ, ´ÜåíÜàØ ôÜÏÜ¡íÜíÜÜ ÏÜÇ ÆÜÂÑÜ´ÃÜ ‘ÑÜÜåÚ “å. ´ÜåíÜàØ `ôíÜÓÜè êÜåíÜÜ ƒÜÜ´ÜÓ †Ü ¹å÷ †ÆÜÚ±Ü “å, †åÏÜ ÏÜÃÜ ôÜÜšÜß ÆÜâÓå “å. †Ü ÆÜàô´Ü‘ ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜÜÃÜÜ 14 íÜóÜÚ ÆÜ“ß ƒÜ๠ÏÜÜå÷ÃܹÜôÜ ‘ÓÏÜœÜع ÄÜÜØÁÜß†å ¡ÃÑÜà†ÜÓß, 1921ÏÜÜØ ` ÑÜØÄÜ ‡ÞòÑÜÜ'ÏÜÜØ ê܃ÑÜàØ ÷´ÜàØ":  ÏÜÜÓÜ †ÝÍÜÆÜÂÜÑÜ ÆÜÂÏÜܱÜå †Ü œÜÜåÆÜ²ß †åíÜß “å èå ËÜÜì‘ÃÜÜ ÷ܳÜÏÜÜØ ÆÜ±Ü ÏÜâ‘ß ïÜ‘ÜÑÜ. ´Üå ¿åóÜÁÜÏÜÚÃÜß èÄÜ܆å ÆÜÂåÏÜÁÜÏÜÚ ïÜ߃ÜíÜå “å; Õ÷ôÜÜÃÜå ô³ÜÜÃÜå †ÜÆÜÍÜÜåÄÜÃÜå ÏÜâ‘å “å; ÆÜïÜàËÜìÃÜß ôÜÜÏÜå ü’Ó ”ßêÜíÜÜ †Ü´ÏÜËÜìÃÜå ƒÜ²àØ ‘Óå “å. ´ÜåÃÜß †ÃÜå‘ †ÜíÜäݶ܆Üå ³Ü‰ “å, †ÃÜå èåÏÜÃÜå ´Üå íÜÜØœÜíÜÜÃÜß ¹Ó‘ÜÓ ÷ÜåÑÜ ´ÜåÏÜÃÜå ´Üå ƒÜôÜâôÜ íÜÜØœÜíÜÜÃÜß ÷àØ ÍÜêÜÜÏÜ±Ü ‘ÓàØ “àØ. ôÜÏÜÄÜ ¹àÝÃÜÑÜÜÏÜÜØ †ôÜ´ÑÜ, †ÝíÜòÜÜôÜ, †ôÜØ´ÜÜåóÜ, †ÃÑÜÜÑÜ, †ÃÜßÝ´Ü, †ÜôÜÞø´Ü, †ÜìôÜ, †ôÜÏÜ´ÜàêÜÜ, †ÓÜè‘´ÜÜ, †ØÁÜÜÁÜâØÁÜß †ÃÜå †Ü´ÜØ‘íÜܹ íÜÁÜ´ÜÜØ ¡ÑÜ “å ´ÑÜÜÓå ÏÜÜå÷ÃܹÜôÜ ‘ÓÏÜœÜع ÄÜÜØÁÜßÃÜàØ Õ÷¹ ôíÜÓÜè íÜÁÜà ÃÜå íÜÁÜà ÆÜÂô´Üà´Ü ³Ü´ÜàØ è Ó÷åíÜÜÃÜàØ “å. ÝíÜòÜïÜÜØÝ´Ü †ÃÜå ÍÜâêÜÜå‘-ÍÜêÜ܉ ‘Üèå Õ÷¹ ôíÜÓÜèÃÜÜ ÄÜÜØÁÜßÓô´ÜÜ ‹ÆÜÓ ÄÜÝ´Ü-ÆÜÂÄÜÝ´Ü ‘ÓíÜÜ ÏÜÜüå ÆÜ÷åêÜÜØ ¡´ÜÃÜå †ÃÜå †å ÆÜ“ß èÄÜ´ÜÃÜå ´ÜæÑÜÜÓ ‘Ó´ÜÜØ Ó÷߆å. 

E-mail": ashwinkumar.phd@gmail.com

13


ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع ‹ÏÜÜïÜØ‘Ó ¡åïÜß ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜàØ ÃÜÜÏÜ ÆÜ²å †åüêÜå †ÜÆܱÜÃÜå ´ÜÓ´Ü ÁÜÓ´ÜßÃÜß †ÜÓ´Üß ÃÜå ÏÜÜåÃÜ¢ é¹Ó ÑÜܹ †ÜíÜå †åÏÜ è ôÜÓ¹ÜÓ ÆÜüåêÜÃÜå ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜÜ ÃÜÜÏÜ ôÜܳÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÑÜܹ †ÜíÜå — ÃÜíÜ¢íÜÃÜ `†ôÜêÜ ´ÜÜå ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع †ÃÜå ÏÜ÷ܹåíÜÃÜß ‘äÝ´Ü “å', ´ÜåÏÜ 1950ÏÜÜØ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ÷ÜêÜÃÜÜ ÏÜ‘ÜÃÜÃÜÜ ‹¹Ö™ÜÜüÃÜ üܱÜå ôÜÓ¹ÜÓ ÆÜüåêÜå ‘÷åêÜàØ. ÄÜàèÓÜ´Üß ôÜÜÝ÷´ÑÜÏÜÜØ œÜÝÓµÜÜå, ôÜØôÏÜÓ±ÜÜå, ՜ܴÜÃÜÜ´ÏÜ‘ êÜåƒÜÜå, ÆÜÂíÜÜôÜíܱÜÚÃÜÜåÏÜÜØ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ Äܾ³Üß †å‘ †êÜÄÜ è ƒÜàïÜËÜÜå êÜ÷åÓÜíÜÃÜÜÓ ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜàØ íÑÜÞø´Ü´íÜ ÆÜ±Ü †åÏÜÃÜÜ ôÜèÚÃÜ èåíÜàØ è ÝÃÜÓÜìàØ ÓûàØ. ´ÜåÏÜÃÜÜ ÏÜÜåÃÜ¢ é¹Ó ôÜÝ÷´ÜÃÜÜØ †ÃÜå‘ ê܃ÜܱÜÜå èåÏÜÃÜÜØ ôÜØÆÜܹ‘ÆܱÜÜ ÷å«ìÃÜÜ ôÜÜÏÜÝÑÜ‘ `ôÜØô‘äÝ´Ü'ÏÜÜØ ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜÜ ÷´ÜÜ ´Üå ‘ÝíÜ ‹ÏÜÜïÜØ‘Ó ¡åïÜß ôíÜÜÏÜßÃÜàØ ÓåƒÜÜÝœÜµÜ †ÜêÜåƒÜå ´ÑÜÜÓå †å íÜÜØœÜßÃÜå ÃÜ. †.ÃÜÜ ôÜØÆÜܹ‘ÃÜå ³ÜÑÜåêÜß êÜÜÄܱÜß — ‹ÏÜÜïÜØ‘ÓÃÜß êÜåƒÜÃÜß œÜ°å “å ‘å ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜàØ (1911 • 1988) íÑÜÞø´Ü´íÜ, †å ‘ìíÜàØ ÏÜàï‘åêÜ “å — ‘åüêÜÜ‘ íÜܜܑÜåÃÜå ÆÜ±Ü ³Ü‰ ïÜ‘å. ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜÜ ôÜÏÜÄÜ ôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜå ÆÜàÃÜ:ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ‘ÓíÜÜÃÜÜ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ÑܤÜÜÓØÍÜå †Ü ÆÜ÷åêÜàØ †™ÑÜÚ. . .

‘ÜçêÜåèÃÜß

ÝïÜóÑÜíÜäݶÜÃÜß  Ó‘ÏÜ  ÆÜ÷åêÜß  íÜÜÓ  ÷ܳÜÏÜÜØ  Æܲß ÃÜå  ´Üå  ݹíÜôÜå  èå  ÆÜàô´Ü‘Üå  ƒÜÓß¾ÜØ  ´ÜåÏÜÜØ  †å‘ ÷´ÜàØ  ‰ïÜàÃÜàØ ËÜÝêܹÜÃÜ.  ôíÜÜÏÜß  †ÜÃÜعÃÜàØ  †å  ÄÜàèÓÜ´Üß  Äܾ  “å  †å  ´ÜÜå  ™Ü±ÜÜ ôÜÏÜÑÜ ÆÜ“ß ¡±ÑÜàØ. ÆÜàô´Ü‘ ÆÜÓ ÃÜÜÏÜ  ÃÜ  ÷´ÜàØ.  `ôíÜÜÏÜß  †ÜÃÜع'ÃÜàØ  ÏÜâì  †ÜƒÜàØ  ÃÜÜÏÜ  †´ÑÜÜÓå,  †åÏÜÃÜß ôÜܳÜå ƒÜâËÜ ôÜØËÜØÁÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜ ÆÜ“ß, ÆܱÜ ¡±Ü´ÜÜå  ÃܳÜß. èåÃÜàØ ÃÜÜÏÜ è †ÜÃÜع, †ÜìÆÜØÆÜÜìÃÜß ÍÜÜÓå “Üå“.  ÆÜÜØœÜ  ÝÏÜÝÃÜü  ÆܱÜ  †åÏÜÃÜå  ÏÜëÑÜÜ  ÷ÜåÑÜ  ´Üå  ¡±Üå  “å  ‘å  ôÜÜæ³Üß  †ÜôíÜܾ  ´ÜÜå  ÷´ÜàØ  †åÏÜÃÜàØ  íÑÜÞø´Ü´íÜ,  †åÏÜÃÜÜå  ôÜÓì  ÷âØÉÍÜÑÜÜåÚ  íÜ´ôÜêÜ  íÑÜíÜ÷ÜÓ.  ÆܱÜ  ÷íÜå  ÆÜ“ß  ´ÜÜå  ÏÜàƒÑÜ´íÜå  †åÏÜÃÜÜØ  ê܃ÜܱÜÜå  ¿ÜÓÜ è †å  †ÜåìƒÜÜïÜå. ÆܱÜ ‘Üå‰ †åÏÜÃÜå  `êÜåƒÜ‘' ÏÜÜÃÜå  †å  ÆÜÜå´ÜÜÃÜå  ÝíÜïÜåÃÜß  †åÏÜÃÜß †ÆÜåšÜÜ è ÃÜ÷Î. ÝíÜÃÜÜåËÜÜ¢ ÆܹÑÜܵÜÜÏÜÜØ íܲÜå¹ÓÜ  †ÜíÑÜÜ ´ÑÜÜÓå êÜåƒÜ‘Üå ôÜܳÜå †åÏÜÃÜàØ ÝÏÜêÜÃÜ ÄÜÜå«íÜÜÑÜàØ ÷´ÜàØ.  ôíÜÜÏÜß  †ÜÃÜع  ÆܲƒÜåÃÜÜ  ÏÜ‘ÜÃÜÏÜÜØ  ÷´ÜÜ  ´ÑÜÜØ  è  ËÜåôÜß  ÓûÜ.  ê܃ÜܱÜ  ôÜܳÜå  íÜìÄÜåêÜÜ  ÑÜïÜ  †ÃÜå  †³ÜÚ  ËÜØÃÜåÃÜÜ  íܱܓÜÏÜÜسÜß ËÜœÜíÜÜÃÜß †åÏÜÃÜß ôÜ´Ü´Ü ´Ü‘å¹ÜÓß. ôÜÜÝ÷´ÑÜ  †‘ܹÏÜßÃÜÜå  ÆÜàÓô‘ÜÓ †åÏÜÃÜÜ ÆÜàô´Ü‘ ÏÜÜüå  ¡÷åÓ ³ÜÑÜÜå  ´Üå  ´Üå†Üå  ÃÜ÷Î  êÜå  †åíÜàØ  “ÜÆÜÜسÜß  ¡±ÜßÃÜå  ¹åïÜÃÜÜ  †å‘  ôÜàÆÜÂÝôܽ ôÜÜÆ´ÜÜÝ÷‘ÃÜÜ ôÜÜÝ÷´ÑÜ‘ÜÓ ´ÜصÜß ‘÷å: ÏÜܱÜôÜÜå 

14 

ÃÜÜ  ‘÷å  “å,  ÆܱÜ  ÆÜ“ß  œÜâÆÜœÜÜÆÜ  ê܉  êÜå´ÜÜ  ÷ÜåÑÜ  “å.  ÆÜ“ß³Üß  †å  ôÜÜÝ÷´ÑÜ‘ÜÓÝÏܵÜ  †å  ôÜÏÜÜœÜÜÓ  ÷‘ß‘´Ü  «Ó´ÜÜØ  ƒÜâËÜ  ÆÜÂôÜÃÃÜ  ³ÜÑÜÜ  ÷´ÜÜ.  êÜåƒÜ‘ÃÜÜ  ÑÜïÜ  †ØÄÜå  ´ÜÜå  ‘¹ÜœÜ  ôíÜÜÏÜߢÃÜå  ‘ßüÖôÜÃÜÜ  ïÜ˹Üå  †ÆÜÃÜÜíÜíÜÜÃÜàØ 

ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع (1887 • 1976) [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016]  ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÄÜÏÜ´Ü": `†åÃÜàØ ÃÜÜÏÜ ÆÜܱÜß ‹ÆÜÓ †ÜìåƒÜÜÑÜåêÜàØ “å.' èå ‘Ü؉ ê܃ÜÜÑÜàØ ´Üå †ÜÃÜعÃÜàØ †ÜÃÜعÃÜå †ÆÜÚ±Ü. ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ôÜܳÜ߆ÜåÏÜÜØ ™Ü±ÜÜÃÜß íÜÜ‘ÖÆÜÂÝ´ÜÍÜÜ ÆÜ±Ü †ôÜÜÏÜÜÃÑÜ. ÆÜ±Ü ´Üå†Üå êÜÄÜÍÜÄÜ ËÜÁÜÜ è †åÃÜå ÄÜÜæ±Ü ÄܱÜíÜÜ-ÄܱÜÜíÜíÜÜÏÜÜØ ÓÜœÜÃÜÜÓÜ. ÓÜíÜ¢ÍÜ܉ ÆÜüåêÜÃÜÜ ÆÜàô´Ü‘ÃÜß ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜÏÜÜØ Ý‘ïÜÜåÓêÜÜêÜÍÜ܉†å ÑÜܹ ‘ÓÜíÜíÜÜÃÜß ´Ü‘ ÆÜ±Ü êÜßÁÜß ‘å †ÜüêÜàØ ôÜÜÓàØ ê܃ÜíÜàØ †ÃÜå ‘÷åíÜàØ ‘å ÷àØ êÜåƒÜ‘ ÃܳÜß †å ËÜÓÜåËÜÓ “å? ÆÜ±Ü ôíÜÜÏÜߢÏÜÜØ ÄÜèËÜÃÜàØ ôíÜÍÜÜíÜÄÜ´Ü ïÜÓÏÜÜìÆܱÜàØ. (‘Üå‰ ê܃ÜÜ±Ü ôÜÜÓàØ “å †åÏÜ ‘÷Üå ´ÜÜå ‘÷åïÜå: `ÏÜÃÜå œÜ±ÜÜÃÜÜ ”ܲ ÆÜÓ ïÜàØ ‘ÓíÜÜ œÜ²ÜíÜÜå “Üå?') ‹ÆÜÓÜØ´Ü †åÏÜÃÜÜ `ôíÜÜÏÜß'– ÆܱÜÜÃÜÜ †¿æ´Ü íÜêܱÜÃÜß ÆÜ±Ü †ôÜÓ ƒÜÓß. êÜÆÜüÜíÜàØ ïÜÜ ÏÜÜüå? †åÏÜÃÜÜå †å‘ ÝÆÜÂÑÜ ‹¹ÖÄÜÜÓ ´Üå †ƒÜÜÃÜÜå ÏÜÜÑÜÜ ÝíÜïÜåÃÜÜå “ÆÆÜÜå ÷´ÜÜå? ‘Ü؉ ÃÜ÷Î ´ÜÜå †²ÁÜÜå ²”ÃÜ íÜÜÓ ÏÜÇ †åÏÜÃÜå ÏÜÜÇ†å †å ôÜÜØÍÜëÑÜÜå ÷ïÜå": ”ß±Üß ÏÜÜÑÜÜ ´Üå “ÜÃÜß “Óß,  ÏÜß«ß ³Ü‰ÃÜå ÏÜÜÓå ƒÜÓß; íÜìÄÜß ÆÜ“ß †ìÄÜß ÃÜ÷Î ³ÜÜÑÜ.  ¤ÜÜÃÜß ÆÜØݲ´ÜÃÜå ÏÜÜØ÷ß³Üß ƒÜÜÑÜ. . . ÏÜÃÜå ´Üå ‘÷å´ÜÜ ‘å ÃÜæÃÜß´ÜÜêÜÃÜÜ ôÜÜÁÜàœÜÝÓ´Ü ²Üç. ÏÜÜÑÜܹÜôÜ¢ÃÜå †ÜÆÜ‘÷ܱÜß ê܃ÜíÜÜÃÜàØ íÜœÜÃÜ †ÜÆÑÜàØ “å, ´Üå ´ÜÜå ÄÜÑÜÜ, ÏÜÜÓå ê܃ÜíÜß “å. †åÏܱÜå †å ê܃Üß. ËÜß¡†Üå ÝíÜïÜåÃÜÜ †ÃÜå‘ ÄܾêÜåƒÜÜå, ÓåƒÜÜݜܵÜÜå íÜÄÜåÓå ÆÜÂÄÜü ³ÜíÜÜ ¹ßÁÜÜØ, ÆÜ±Ü †åÏܱÜå †å ê܃Üß Ó܃ÜåêÜß †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ †ÜƒÜß ‘å †ØïÜ´Ü: ¢íÜ´Üå¢íÜ´Ü ÆÜÂÄÜü ÃÜ ‘Óß ´Üå ÃÜ è ‘Óß. †Ü ËÜÁÜÜÏÜÜØ íÜÓ´ÜÜÑÜ “å ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜß ôÜâšÏÜ †÷ÏÜÖ ‹ÆÜÓÃÜß ‘÷Üå ‘å †å‘ Óß´ÜÃÜß ‘²‘ œÜÜå‘ß. ÆÜ±Ü ê܃ÜܱÜÃÜå ôÜØ™Üå²Ü‹´ÜÜÓ ËÜÃÜÜíÜíÜÜ ÏܳÜÃÜÜÓ, †å‘ †å‘ ïÜ˹ ÏÜÜüå ¢íÜ ‘Ü°ß ÃÜ܃ÜÃÜÜÓ, †åÏÜÃÜÜ èåíÜÜ œÜßíÜüíÜÜìÜ êÜåƒÜ‘Üå ‘Ü剑 è ¡åÑÜÜ “å. `ôÜØô‘äÝ´Ü' 1947ÏÜÜØ ïÜé ³ÜÑÜàØ ´Üå †ÓôÜÜÏÜÜØ †ÜñÜÏÜÏÜÜØ †åÏÜÃÜÜå ÆÜÝÓœÜÑÜ ³ÜÑÜÜå ´ÑÜÜÓå †åÏܱÜå ÏÜÃÜå ôíÜÜÏÜß ÆÜÂÍÜíÜÜÃÜعÃÜß †ç˜ÜçôÜ ÁÜ ÄÜØÄÜÜåµÜß ÄêÜåÝïÜÑÜôÜÚ ‹ÆÜÓÃÜß ÃÜÜÇÁÜÜå íÜÜØœÜíÜÜ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

ôíÜÜÏÜߢÃÜß ÄÜì³Üâ³ÜßÏÜÜØ ôÜÜæÓÜóü×ÃÜß ÄÜÂÜÏÜÍÜÜóÜÜ, ÆÜ“ß ³ÜܱÜÜ ÝèêêÜÜÏÜÜØ ‘ÜÏÜ ‘ÑÜàÛ †åüêÜå ´ÑÜÜØÃÜß êÜÜå‘ÍÜÜóÜÜ ÆÜ±Ü †åÏÜÃÜß ¢ÍÜå †ÃÜå ôÜàÓ´Ü ÝèêêÜÜÃÜß ÆܱÜ. †ÜÏÜ, ôíÜÜÏÜߢÃÜß ÍÜÜóÜÜ ÆÜ؜ܑ±Ü‘ß èåíÜß ËÜÃÜß Ó÷ß. ôÜàӴܳÜܱÜÜÃÜß íÜÜ´Ü ê܃Üå †åÏÜÜØ ‘ÜÝ«ÑÜÜíÜÜ²ß ÆÜÂíÜåïÜß ¡ÑÜ †ÃÜå ‰ïÜà †ØÄÜåÃÜß íÜÜ´ÜÜåÏÜÜØ ´ÜÜå ôÜàÓ´Üß, ³ÜܱÜÜïÜ܉, ‘ÜÝ«ÑÜÜíÜܲß, ôÜÜÁÜàïÜ܉—ËÜÁÜßÃÜå è ´Ü‘ ÏÜìå. ÆÜ±Ü èå ïÜ˹ †å ÑÜÜåèå ´Üå íÜÜøÑÜêÜÑÜ, ÍÜÜíÜôÜعÍÜÚ, ôÜÏÜÄÜ †³ÜÚ, ËÜÁÜß ÀÞóü†å `œÜÜåü²â‘' ÷ÜåÑÜ. ¡åôôÜÜå ¥“ì´ÜÜå †ÃÜå ÍÜÜóÜÜÝÓݽ †°ì‘ †åüêÜå ôÜ÷åèå †åÏÜÃÜß ïÜæêÜß †Üå™ÜíÜ´Üß ËÜÃÜß Ó÷ß. íÜÜØœÜÃÜÜÓ ´Ü±ÜÜÑÜ

†ÜÆÜß, èåÃÜàØ ÆÜ“ß³Üß ÆÜàô´Ü‘éÆÜå †åÏܱÜå ôÜØÆÜܹÃÜ ‘ÑÜàÛ “å. ¡å´Ü¡å´ÜÜÏÜÜØ `ôÜØô‘äÝ´Ü'ÏÜÜØ êÜåƒÜ †ÜÆÜíÜÜ ´ÜÓÉ ´Üå†Üå íÜëÑÜÜ. ÍÜ܉ ñÜß Ý‘ïÜÃÜÕôÜ÷ [`ôÜØô‘äÝ´Ü' ‘ÜÑÜÜÚêÜÑÜ íÜ´Üß ÏÜຑ – ÆÜ‘ÜïÜ‘] è †åÏÜÃÜÜ “ÜÆÜ‘ÜÏÜ †ØÄÜåÃÜÜ †ÜÄÜÂ÷ÜåÃÜå ÆÜ÷ÜÇœÜß ïÜ‘å. ´Üå†Üå Ý÷ÏÜÜêÜÑÜÏÜÜØ ‘ÜæôÜÜÃÜßÏÜÜØ Ó÷å, œÜÜÓ Ý¹íÜôÜå üÆÜÜêÜ ÆÜ÷ÜÇœÜå, ‘Ü좳Üß ´Üå è ݹíÜôÜå ÆÜÜ“ß ÏÜÜå‘êÜå ´ÜÜåÑÜå ËÜß¡ œÜÜÓ Ý¹íÜôÜ ³ÜÜÑÜ. íÜìß ÉÓß ÆÜÂâÉ ÏÜÄÜÜíÜå ´ÜÜå íÜÁÜà †Ü« ݹíÜôÜ. ÆÜ±Ü †Ü ËÜÁÜÜÃÜå ÆÜ÷ÜÇœÜß íÜìÜÑÜàØ †ÃÜå †å‘†å‘ ‘Ó´ÜÜØ œÜݲÑÜÜ´ÜÜØ †ÃÜå‘ ê܃ÜܱÜÜå `ôÜØô‘äÝ´Ü' ¿ÜÓÜ ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜå ÄÜÑÜÜØ. (´Üå†Üå êÜåƒÜ ÃÜßœÜå `ôÜØô‘äÝ´Ü ÏÜÜüå ƒÜÜôÜ'—íÜÄÜåÓå ê܃ܴÜÜ. †å‘ ÏÜ÷ÜÓÜóü×ßÑÜ ÝíÜ¿ÜÃÜå ÏÜÃÜå ê܃ÑÜàØ: ÷àØ ‡” ÝÁÜôÜ ôíÜÜÏÜß, èå ËÜß¡ÃÜå “ÜÆÜíÜÜÃÜß ÏÜÃÜ܉ ÉÓÏÜÜíÜå “å? ôíÜÜÏÜߢ ƒÜÜôÜ ´ÜÜå ÍÜâêÜÜå ‹ÏÜåÓ܉ÃÜå “ÆÜÜÑÜ ÃÜ÷Î ´Üå ƒÜÜ´ÜÓ †ÜíÜÜå †ÜÄÜÂ÷ Ó܃ܴÜÜ.1) ñÜß Ý‘ïÜÃÜÕôÜ÷å ÆÜÂåôÜÃÜàØ ÝíÜôÜèÚÃÜ ‘ÑÜàÛ 1. ¡å²±Üß, ôÜÏÜÜôÜ, ÝíÜ‘êÆÜÜå, ÝíÜÓÜÏÜÝœÜîÜå ‰^ÃÜå êÜÄÜ´ÜàØ †ØÁÜåÓ †Ü ÆÜàô´Ü‘ÏÜÜØ ÆÜ±Ü œÜÜêÜà ÓûàØ “å, †å íÜÜ´ÜÃÜÜå ÏÜÃÜå §²Üå †ÉôÜÜåôÜ “å. †ôÜêÜ íÜÜ´Ü †å “å ‘å †å ËÜÁÜÜÃÜß, †ÄÜÓ ´ÜÜå ôÜÜšÜÓÜåÑÜå ‘å ÝïÜïüíÜÄÜåÚ ¹ÜåÓåêÜÜ ÝÃÜÑÜÏÜÜå, ÆܳÜ܆ÜåÃÜß ÏÜÃÜå ÄÜÏÜ ÃܳÜß. ¡åíÜÜ ËÜåôÜàØ ´ÜÜåÑÜ ÷Ó í܃ܴÜå †ÃÜå ÷Ó èÄÜ܆å ÏÜÃÜå ôÜØ´ÜÜåïÜß ïÜ‘´ÜÜØ ÃܳÜß. ü܇ÆÜÜåÄÜÂÜÉßÃÜß ‹±ÜÆÜÜå †ÃÜå

15


ôíÜÜÏÜߢÃÜÜå ‘ÜÃÜ ôÜÓíÜÜå ÷´ÜÜå. ïÜ˹ †å œÜâ‘å ÃÜ÷Î. ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜØ ÏÜÜåüÜØ ËÜ÷åÃÜ ÆÜÜôÜå³Üß ôÜÇ‘²Üå ïÜ˹Üå †åÏܱÜå ÃÜÜÇÁÑÜÜ. “åêêÜÜØ íÜÓôÜÜåÏÜÜØ †åÏܱÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †ÃÜàÍÜíÜÏÜÜØ †ÜíÜåêÜÜ ÷¡Ó ËÜå ÷¡Ó ‹ÆÜÓ ïÜ˹ÜåÃÜß ÑÜܹ߆Üå ‘Óß. ôܹÖÄÜ´Ü ²Üç. ÆÜÂËÜÜåÁÜ ÆÜØݲ´Ü, ÆÜØ. ËÜåœÜÓ¹ÜôÜ¢, †Üݹ ÆÜÜôÜå `†Ø‘å ‘ÓÜíÜß' ´Üå ÆÜÂÝôܽ ‘ÓíÜÜÃÜß ÁÜÜÓ±ÜÜ ÷´Üß

´Üå ÆÜ“ß “ÜÆÜ‘ÜÏÜÃÜß †ïÜàݽ†Üå †ØÄÜå †ôÜØ´ÜÜåóÜÃÜàØ ‘Ü ¥ÍÜàØ ³ÜÑÜàØ. ‘Üå‰ ÝíÜœÜÜÓÜå †ØÄÜå ÃÜå ËÜß¡ ÆÜ±Ü ÏÜ´ÜÍÜå¹Üå Ó÷å´ÜÜ. ³ÜÜå²Üå íÜƒÜ´Ü †åÏÜÃÜÜØ ê܃ÜܱÜÜå ÃÜ ¡å´ÜÜØ (¡å‘å †åÏÜÜØ ÏÜâì ‘Ü †åÏÜÃÜß ™Üü´Üß è´Üß †Ü؃ÜÜåÃÜß ïÜÞø´Ü ÷´Üß) †å‘ ôÜØÆÜܹ‘å íÜÜ´ÜœÜß´ÜÏÜÜØ †åÃÜß ÃÜÜÇÁÜ ÆÜ±Ü êÜßÁÜß. ´Üå†ÜåÃÜå íÜÓôÜÜå ôÜàÁÜß ÃÜíÜ܉ Ó÷ß ÷´Üß ‘å ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع `ôÜØô‘äÝ´Ü'ÃÜå †å‘ÁÜÜÓÜØ ê܃ÜܱÜÜå †ÜÆÑÜå ¡ÑÜ “å ïÜß Óß´Üå. ÏÜÜÓÜå èíÜÜËÜ ÆÜ±Ü †å ¡±Ü´ÜÜ ÷´ÜÜ: `÷àØ ÏÜÜÄÜ´ÜÜå ÃܳÜß †å³Üß.' ÆÜ±Ü ³ÜÜå²Ü ôÜÏÜÑÜÏÜÜØ è ôíÜÜÏÜߢ†å ÆÜåêÜÜ ÍÜ܉ÃÜå ÝÃÜÓÜïÜ ‘ÑÜÜÚ — ñÜß ¹ïÜÚ‘å èåÃÜå ÷ÏܱÜÜØ ôíÜÜÏÜߢÃÜÜ ôÜíÜÚñÜåó« ê܃ÜÜ±Ü ´ÜÓß‘å †ÜåìƒÜÜíÑÜÜå “å ´Üå `ÏÜÜçÃÜ¢ é¹Ó'ÃÜÜå œÜÝÓµÜêÜåƒÜ ´ÑÜÜØ ´ÜÜå `ôÜØô‘äÝ´Ü'ÏÜÜØ ÆÜÂÄÜü ³ÜÑÜÜå. ÏÜັÜÀÞïü†å ÆÜ±Ü ÏÜàï‘åêÜ߆Üå “å è. †Ü ËÜÁÜÜØ íÜœœÜå, ÏÜÜÓß ÍÜÜïÜÜÃÜß èåÏÜ è ¡å²±Üß ‰^ÏÜÜØ ÆÜ±Ü ÏÜÜÓÜå ËÜÜÓÍÜÜÑÜÜå ƒÜߜܲÜå œÜÜêÜà Ó÷å “å. †Ü ËÜ冹ËÜßÏÜÜسÜß ÏÜÃÜå ‹ÄÜÜÓíÜÜ ÃÜíÜÓÜå ÷ÜåÑÜ †åíÜÜå ôÜÜšÜÓ ‘å ÍÜÜïÜÜïÜÜôµÜß ÏÜÜÓß ‘êÆÜÃÜÜ ËÜ÷ÜÓ “å, ´Üå³Üß ÏÜÜÓàØ †Ü ÃÜßœÜÜÆܱÜàØ ÏÜÜÓå è ÷æÑÜå ôÜØ™ÜÓßÃÜå ÷àØ ÏÜÜÓß ôÜØ‘êÆÜåêÜß íÜÜÓå œÜÜêÑÜå ¡Œ “àØ.  [ôÜàÓåïÜ ¹êÜÜêÜ ôÜØÆÜÜݹ´Ü †ÜÃÜعÆÜàÓàóÜÏÜÜسÜß,  ÏÜâì ÆÜàô´Ü‘ †ÃÜØ´Ü‘ìÜ, ¡å²±Üß ÏÜâì ÆÜÂÏÜܱÜå] –ôÜØ.

16 

ÄÜàèÓÜ´Üß è ÃÜ÷Î, †ØÄÜÂå¢ – ÏÜÓÜ«ß ‹ÆÜÓ ÆÜ±Ü ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜàØ †åüêÜàØ è ÆÜÂÍÜà´íÜ ÷´ÜàØ. ‘Ü‘Ü ‘ÜêÜåêÜ‘Ó †ÃÜå †ÃÜØ´ÜËÜàíÜÜ ôÜܳÜå Ý÷ÏÜÜêÜÑÜÏÜÜØ ÷¡ÓÜå ÏÜ܉êÜ œÜÜêÑÜÜ ´ÜåÃÜàØ, ÏÜ¡ÃÜß íÜÜ´Ü “å ‘å, ‘Ü‘ÜôÜÜ÷åËÜå ÄÜàèÓÜ´ÜßÏÜÜØ †ÃÜå ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعå ÏÜÓÜ«ß (`êÜÜå‘ÝïܚܱÜ')ÏÜÜØ ËÜÑÜÜÃÜ ê܃ÑÜàØ. ôíÜÜÏÜߢÃÜß ÄÜì³Üâ³ÜßÏÜÜØ ôÜÜæÓÜóü×ÃÜß ÄÜÂÜÏÜÍÜÜóÜÜ, ÆÜ“ß ³ÜܱÜÜ ÝèêêÜÜÏÜÜØ ‘ÜÏÜ ‘ÑÜàÛ †åüêÜå ´ÑÜÜØÃÜß êÜÜå‘ÍÜÜóÜÜ ÆÜ±Ü †åÏÜÃÜß ¢ÍÜå †ÃÜå ôÜàÓ´Ü ÝèêêÜÜÃÜß ÆܱÜ. †ÜÏÜ, ôíÜÜÏÜߢÃÜß ÍÜÜóÜÜ ÆÜ؜ܑ±Ü‘ß èåíÜß ËÜÃÜß Ó÷ß. ôÜàӴܳÜܱÜÜÃÜß íÜÜ´Ü ê܃Üå †åÏÜÜØ ‘ÜÝ«ÑÜÜíÜÜ²ß ÆÜÂíÜåïÜß ¡ÑÜ †ÃÜå ‰ïÜà †ØÄÜåÃÜß íÜÜ´ÜÜåÏÜÜØ ´ÜÜå ôÜàÓ´Üß, ³ÜܱÜÜïÜ܉, ‘ÜÝ«ÑÜÜíÜܲß, ôÜÜÁÜàïÜ܉—ËÜÁÜßÃÜå è ´Ü‘ ÏÜìå. ÆÜ±Ü èå ïÜ˹ †å ÑÜÜåèå ´Üå íÜÜøÑÜêÜÑÜ, ÍÜÜíÜôÜعÍÜÚ, ôÜÏÜÄÜ †³ÜÚ, ËÜÁÜß ÀÞóü†å `œÜÜåü²â‘' ÷ÜåÑÜ. ¡åôôÜÜå ¥“ì´ÜÜå †ÃÜå ÍÜÜóÜÜÝÓݽ †°ì‘ †åüêÜå ôÜ÷åèå †åÏÜÃÜß ïÜæêÜß †Üå™ÜíÜ´Üß ËÜÃÜß Ó÷ß. íÜÜØœÜÃÜÜÓ ´Ü±ÜÜÑÜ. ÍÜÜóÜÜÃÜÜ †Ø´ÜÓØÄÜ ôÜÜæùÑÜÚÃÜß, †³ÜÚÆÜزÃÜß †ÜÄÜíÜß ôÜÜæùÑÜÚÏÜàºÜÃÜß †åÏÜÃÜå ôÜâšÏÜ ôÜâ” ÷´Üß. ÆܹÑÜܵÜÜÏÜÜØ ÝíÜÃÜÜåËÜÜ¢†å ÆÜÞÿÜÏÜ ËÜØÄÜÜìÏÜÜØ 25ÏÜß Ý²ôÜåÏËÜÓå †å‘ üå‘Óß ÆÜÓ³Üß ‰ïÜà ‹ÆÜÓ ÆÜÂíÜœÜÃÜ †ÜÆÑÜàØ. ôíÜÜÏÜߢ†å ´ÜÓ´Ü ¡÷åÓ ÏÜÃÜ܉ ÉÓÏÜÜíÜß ¹ßÁÜß ‘å ‘Üå‰ †å ÆÜÂíÜœÜÃÜÃÜàØ †ØÄÜÂå¢ ‘ÓíÜÜÃÜß ´Üô¹ß ÃÜ êÜåíÜß. †ÃÜå ÆÜ“ß ÆÜÜå´Üå ‘Ü؉‘ œÜß´ÜÑÜàÛ. ÝíÜÃÜÜåËÜÜ¢ÃÜß †ÜÄÜì ÏÜâøÑÜàØ. †å‘ †šÜÓ, †å ËÜÜåêÑÜÜ ÷´ÜÜ ´Üå ÆÜÂÏÜܱÜåÃÜÜå ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ÃÜå? ÝíÜÃÜÜåËÜÜ¢ÏÜÜØ ´ÜÜåÉÜÃÜß íÜäÝ¶Ü †ÃÜå ÍÜÜóÜ܆ÜåÃÜÜ ÷ܹÚÃÜß §²ß ÆÜ‘² “å è, †åÏܱÜå êÜåƒÜÃÜÜØ ÆÜÜÃÜÜØ †ÜÏܳÜß íÜÜØœÑÜÜØ ´ÜåÏܳÜß íÜÜØœÑÜÜØ †ÃÜå ÆÜ“ß ‘÷ß ¹ßÁÜàØ ‘å ÷Ü, ËÜÓÜåËÜÓ †Ü è íÜô´Üà ÷àØ ËÜÜåêÑÜÜå “àØ. †ÃÜà-íÜܹ ‘åÏÜ ³ÜÜÑÜ ´ÜåÃÜÜ êÜÜšÜݱܑ ÀóüÜØ´Ü ´ÜÓß‘å †Ü Ý‘ôôÜÜå ÷àØ ÷ÏÜåïÜÜØ †ÜÄÜì ÁÜÓàØ “àØ. ‹ÆÜÓÜØ´Ü †å‘ ÍÜÜóÜܳÜß èå ÓØÄÜÜÑÜÜå “å ´Üå ËÜÁÜß³Üß ÓØÄÜ܉ ïÜ‘å “å †å ôÜ´ÑÜ ÆÜ±Ü ôíÜÜÏÜߢÃÜå †ØÄÜÂå¢ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ‘ÜÏÜ ÆÜâÓ´Üß íÜïÜ ÷´Üß ´Üå ¡å´ÜÜØ ôÜÏÜ¡ÑÜ “å. [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ôíÜÜÏÜߢÃÜÜå ‘ÜÃÜ ôÜÓíÜÜå ÷´ÜÜå. ïÜ˹ †å œÜâ‘å ÃÜ÷Î. ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜØ ÏÜÜåüÜØ ËÜ÷åÃÜ ÆÜÜôÜå³Üß ôÜÇ‘²Üå ïÜ˹Üå †åÏܱÜå ÃÜÜÇÁÑÜÜ. “åêêÜÜØ íÜÓôÜÜåÏÜÜØ †åÏܱÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †ÃÜàÍÜíÜÏÜÜØ †ÜíÜåêÜÜ ÷¡Ó ËÜå ÷¡Ó ‹ÆÜÓ ïÜ˹ÜåÃÜß ÑÜܹ߆Üå ‘Óß. ôܹÖÄÜ´Ü ²Üç. ÆÜÂËÜÜåÁÜ ÆÜØݲ´Ü, ÆÜØ. ËÜåœÜÓ¹ÜôÜ¢, †Üݹ ÆÜÜôÜå `†Ø‘å ‘ÓÜíÜß' ´Üå ÆÜÂÝôܽ ‘ÓíÜÜÃÜß ÁÜÜÓ±ÜÜ ÷´Üß. ôíÜÜÏÜߢÃÜÜØ †ÆÜÂÝôܽ ê܃ÜܱÜÜå ÄÜÂسÜô³Ü ³ÜíÜÜØ ¡å‰†å. ËÜÃÜå ´ÜÜå ÆÜ÷åêÜß ÆÜà±ÑÜÝ´ÜÝ³Ü ÆÜ÷åêÜÜØ è1. ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع ÄÜàèÓÜ´ÜßÃÜÜ †å‘ †œ“Ü Äܾ‘ÜÓ ´ÜÓß‘å êÜÜØËÜÜ ‘Üì ôÜàÁÜß ¢íÜå †åíÜß ‹¶ÜÏÜ ‘äݴ܆Üå †åÏÜÃÜß ÆÜÜôÜå³Üß ÏÜìß “å, èåÏÜÜØ †ÃÜå‘ ´ÜÜå ôÜàÓåƒÜ ݜܵÜÜå “å. ÁÜÃÜßÏÜÜÃÜàØ ÝœÜµÜ, †åÏÜÃÜå ´ÑÜÜØÃÜÜ ÏÜÜåÓà ™ÜÜå²ÜÃÜàØ ÝœÜµÜ †ÃÜå ƒÜÜôÜ ‘ÓßÃÜå ƒÜÓÜËÜå œÜ²´ÜÜ íÜ÷ܱÜÃÜå ÏÜÁܹÝÓÑÜå ´ÜÜåÉÜÃÜÏÜÜسÜß ËÜœÜÜíÜíÜÜ †ØÄÜåÃÜß †ÜƒÜß ‘ÜÓíÜ܉ ÃÜå ÃÜä´ÑÜ ¿ÜÓÜ ƒÜÜÓíÜÜ-ƒÜÜÓíܱÜÜå ÍÜèíÜß ËÜ´ÜÜíÜå “å ´ÜåÃÜàØ †¹ÖÍÜà´Ü ïÜË¹ÝœÜµÜ ÄÜàèÓÜ´Üß ÍÜÜóÜÜÏÜÜØ ÝœÜÓØ¢íÜ Ó÷åïÜå. †åÏܱÜå ÆÜÜå´Üå ê܃ÜåêÜß ¢íÜÃÜ¡µÜÜ ´ÜÜå ÆÜÂÄÜü ³ÜïÜå è, (ÏÜä´ÑÜàÃÜß “åêêÜß `üâØ‘' ÝíÜÃÜÜÃÜß) ÆÜ±Ü ÏÜÃÜå ²Ó “å ‘å ÆÜÜå´ÜÜÃÜå ÝíÜïÜå ËÜÜåêÜ´ÜÜØ ÆÜ±Ü ´Üå ËÜß¡†Üå ÝíÜïÜå è íÜÁÜÜÓå ´ÜÜå ‘÷å “å. ‘Üå‰ †å íÜåìÜôÜÓ †åÏÜÃÜàØ ¢íÜÃÜœÜÝÓµÜ, †åÏÜÃÜÜ †ÃÜå‘ ÝíܾÏÜÜÃÜ ôÜܳÜß ôÜØËÜØÁÜ߆ÜåÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´ÜÜå íÜÄÜåÓå ¿ÜÓÜ ÏÜÜÝ÷´Üß ÏÜåìíÜßÃÜå ´ÜæÑÜÜÓ ‘ÓíÜàØ ¡å‰†å. ÓÜÏÜ‘äó±Ü ÝÏÜïÜÃÜÏÜÜØ ¡å²Ü‰ “åíÜüå ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜÜôÜå †å «ÑÜÜÚ. †ÜÓØÍÜÏÜÜØ “†å‘ ÏÜÜôÜÃÜß ‘å †åíÜß ÏÜà¹´Ü ÏÜÜüå ÆÜÂåôÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ †åÏܱÜå ôíÜß‘ÜÑÜàÛ ÷´ÜàØ. ËÜÓÜåËÜÓ èå ݹíÜôÜå †å †íÜÝÁÜ ÆÜâÓß ³Ü‰ ´Üå ݹíÜôÜå, ÄÜÜØÁÜߢ ´ÜÜå 1. ôíÜÜÏÜߢÃÜÜ †ÆÜÂÝôܽ ê܃ÜܱÜÜåÏÜÜسÜß ÆÜ÷åêÜß ÆÜà±ÑÜÝ´ÜݳÜÃÜÜ íÜóÜÚ(1977)ÏÜÜØ ËÜå ÆÜàô´Ü‘Üå ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜÜØ 1. Path of Saints as the fulfilment of vedanta (íÜå¹ÜØ´Ü †ÃÜå ÁÜÏÜÚÝíÜóÜÑÜ‘ †ØÄÜÂå¢ êÜåƒÜÜå), 2. ‰ïÜà ÍÜÜÄÜíÜ´Ü (êÜÜå‘ËÜÜåêÜßÏÜÜØ ê܃ÜÜÑÜåêÜ ‰ïÜàœÜÝÓµÜ) †å ÆÜ“ßÃÜÜØ íÜóÜÜåÚÏÜÜØ ÏÜâìïÜØ‘Ó ÏÜÜå. ÍÜ©, ÑÜïÜíÜØ´Ü ¹ÜåïÜß, Ý÷ÏÜÜØïÜß ïÜåêÜ´Ü, ¹ßÃÜ‘Ó ¡åóÜß, œÜú‘ÜÃ´Ü ÏÜ÷å´ÜÜ, ôÜàÓåïÜ ¹êÜÜêÜ íÜÄÜåÓåÃÜÜØ ÝíÜÝíÜÁÜ ôÜØÆÜܹÃÜÜå ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ³ÜÑÜÜØ. – ôÜØ.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

ÓÜÏÜ‘äó±Ü ÝÏÜïÜÃÜÏÜÜØ ¡å²Ü‰ “åíÜüå ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜÜôÜå †å «ÑÜÜÚ. †ÜÓØÍÜÏÜÜØ “†å‘ ÏÜÜôÜÃÜß ‘å †åíÜß ÏÜà¹´Ü ÏÜÜüå ÆÜÂåôÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ †åÏܱÜå ôíÜß‘ÜÑÜàÛ ÷´Üà.Ø ËÜÓÜåËÜÓ èå ݹíÜôÜå †å †íÜÝÁÜ ÆÜâÓß ³Ü‰ ´Üå ݹíÜôÜå, ÄÜÜØÁÜߢ ´ÜÜå ôÜÇ‘²Üå ÏÜ܉êÜ ¹âÓ ÷´ÜÜ ´ÑÜÜسÜß ´ÜåÏÜÃÜÜå ÆÜµÜ †ÜíÜ´ÜÜå‘ÃÜå ôíÜÜÏÜßÃÜÜ ÷ܳÜÏÜÜØ ÆܲÒÜå—´ÜÏÜå èåüêÜÜå ôÜÏÜÑÜ †ÜÆÜíÜÜ ËÜØÁÜÜÑÜÜ ÷´ÜÜ ´Üå †Üèå ÆÜâÓÜå ³ÜÜÑÜ “å, ´ÜÏÜå “âüÜ “Üå. øÑÜÜسÜß “âüÜ ³ÜÜÑÜ? ‘ÜœÜå ´ÜÜشܱÜå ¢íÜÃÜÍÜÓ ÆÜÜ‘Ü ËÜØÁÜÜÑÜÜ. †ÏܹÜíÜܹÏÜÜØ ‘ÜýÄÜÂåôÜ ÏÜìß ´ÑÜÜÓå µÜ±Ü Ý¹íÜôÜ ôÜàÁÜß ôíÜÜÏÜ߆å ÆÜÂåôÜÏÜÜØ è †Õ²ÄÜÜ êÜÄÜÜíÑÜÜ

ôÜÇ‘²Üå ÏÜ܉êÜ ¹âÓ ÷´ÜÜ ´ÑÜÜسÜß ´ÜåÏÜÃÜÜå ÆÜµÜ †ÜíÜ´ÜÜå‘ÃÜå ôíÜÜÏÜßÃÜÜ ÷ܳÜÏÜÜØ ÆܲÒÜå—´ÜÏÜå èåüêÜÜå ôÜÏÜÑÜ †ÜÆÜíÜÜ ËÜØÁÜÜÑÜÜ ÷´ÜÜ ´Üå †Üèå ÆÜâÓÜå ³ÜÜÑÜ “å, ´ÜÏÜå “âüÜ “Üå. øÑÜÜسÜß “âüÜ ³ÜÜÑÜ? ‘ÜœÜå ´ÜÜشܱÜå ¢íÜÃÜÍÜÓ ÆÜÜ‘Ü ËÜØÁÜÜÑÜÜ. †ÏܹÜíÜܹÏÜÜØ ‘ÜýÄÜÂåôÜ ÏÜìß ´ÑÜÜÓå µÜ±Ü Ý¹íÜôÜ ôÜàÁÜß ôíÜÜÏÜ߆å ÆÜÂåôÜÏÜÜØ è †Õ²ÄÜÜ êÜÄÜÜíÑÜÜ. ‘ÜÄÜìÃÜß ³ÜÆÆÜ߆Üå ‹ÆÜÓ ™Ü²ß‘ íÜÜØôÜÜå íÜÜìå ´ÜÜå ÍÜêÜå. “åêêÜå ݹíÜôÜå ÏÜÜå²ß ôÜÜØèå ôÜåíÜ‘íÜ´ôÜêÜ íÜêêÜÍÜÍÜ܉ †ÜíÑÜÜ. ôíÜÜÏÜß, œÜÜêÜ, ÏÜÇ ÏÜزÆÜÃÜß ïÜÜåÍÜÜ ‘åíÜß ‘Óß “å ´Üå ´ÜÜå ¡å‰ êÜå ËÜÁÜàØ ‹«ÜíÜß êÜå †å ÆÜ÷åêÜÜØ. (ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ôÜàíܱÜÚ ÏÜ÷Üå´ôÜíÜ ÆÜÂôÜØÄÜå ´ÜåÃÜÜå ‡Ý´Ü÷ÜôÜ ôíÜÜÏÜß ÆÜÜôÜå ê܃ÜÜíÜíÜÜÃÜàØ ‘Üå‰ ÃÜå ôÜâ”ÖÑÜàØ ÃÜ÷Î — ôÜàíܱÜÚÃÜÜØ ÆÜäó«Üå ƒÜÜåÑÜÜØ.) ËÜÜÆÜàÃÜå ôíÜÜÏÜßÃÜß ‘ÏÜÚ«´ÜÜ ‹ÆÜÓ ÍÜÜÓå ‡´ÜËÜÜÓ. †å‘ ôÜÜØèå †ÜñÜÏÜÃÜß ÆÜÂܳÜÚÃÜÜÏÜÜØ ´ÜåÏܱÜå ¡÷åÓ ‘ÑÜàÛ: ôíÜÜÏÜß ‘ÜØ ´ÜÜå ÏÜÓß ÄÜÑÜÜå “å, ‘ÜØ ´ÜÜå ô܃´Ü ËÜßÏÜÜÓ “å, †Üèå †ÜíÑÜÜå ÃÜ÷Î. ƒÜÓå è ôíÜÜÏÜß ËÜßÏÜÜÓ ³Ü‰ ÄÜÑÜÜ ÷´ÜÜ, ËÜßèå ݹíÜôÜå ‘å †åÏÜ †ÜíÑÜÜ. ôíÜÜÏÜߢ ÏÜàƒÑÜ´íÜå ¹âÁÜ ÆÜÓ Ó÷å´ÜÜ. †å‘عÓå ïÜÓßÓÃÜß ÃÜÓíÜ܉ ôÜÜÓß èìíÜ܉. êÜÄÜÍÜÄÜ ËÜÆÜÜåÓå ‘Ü«ÄÜÜå¹ÜÏÜ ôüåïÜÃÜå ¥´ÜÓå ÃÜå ÏÜÜØ²å œÜÜêÜíÜÜ, ¹ßíÜÜüܱÜå †êÜÏÜÜå²ÜÃÜß 17


†å‘ ÏÜÜå²ß ÓÜ´Üå †å‘ ôÜÜ؉ɑßÓÃÜß íÜÜ´Ü ‘Óß ÓûÜ ÷´ÜÜ. ÏÜ÷ÜÓÜóü×ÏÜÜØ ÃÜÜÃÜÜ ÄÜÜÏܲÜÏÜÜØ ÄÜÜÏÜ“å²å ´ÜâüßÉâüß ”âØÆܲßÏÜÜØ É‘ßÓ Ó÷å´ÜÜ. ÷àØ ¡Œ †åüêÜå ‘÷å, ËÜœœÜÜ, ÆÜåêÜàØ íÜÜØœÜ. “ÜÆÜÓßÏÜÜسÜß ÉÜüåêÜß œÜÜåÆÜ²ß ‘Ü°ß ÏÜÜÓå ÷ØÏÜåïÜÜØ †åÃÜß †å íÜÜ´Ü íÜÜØœÜíÜÜÃÜß: ÏÜ÷Ïܹ ÆÜÑÜÄÜØËÜÓ ôÜÜ÷åËÜÃÜå ‘Üå‰ ÏÜܱÜôÜíÜÜüÏÜÜØ ÏÜìå †ÃÜå ÆÜ÷åêÜÜå ÷Ü³Ü †åÏܱÜå †åÃÜß ´ÜÓÉ êÜØËÜÜíÑÜÜå ÃÜ ÷ÜåÑÜ †åíÜàØ ‘¹ß ÃÜ ËÜÃÜå. †Ü íÜÜøÑÜ ôÜÜØÍÜìå †åüêÜå É‘ßÓÃÜÜå ¢±ÜÚ¹å÷ ƒÜ²Üå ³ÜÜÑÜ †ÃÜå †å `÷ÜØ Óå ÏÜåÓå íÜêêÜÜ!' ÄÜÜ´ÜÜ ¡ÑÜ †ÃÜå ÃÜܜܴÜÜ ¡ÑÜ. †Ü íÜÜ´Ü ‘÷å´ÜÜØ ‘÷å´ÜÜØ ƒÜËÜÓå ÆÜ²å ´Üå ÆÜ÷åêÜÜ ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع ÆÜÜå´Üå `÷ÜØ Óå ÏÜåÓå íÜêêÜÜ!' ÄÜÜ´ÜÜØ ÄÜÜ´ÜÜØ ÃÜÜœÜíÜÜ ÏÜÜزÒÜ. ÁÜÃÑÜ ÆÜÂåšÜ‘íÜäعÏÜÜØ †ÏÜå ÆÜÝ´ÜÆÜ´ÃÜß è ÷´ÜÜØ. †Ü؃ÜÜå ôÜÏÜšÜ ÷´ÜàØ ÆÜÂåÏÜ-†ÜÃÜعÃÜàØ íÜæÝòÜ‘ ÃÜä´ÑÜ.

ÆÜåêÜß ÆÜÜÓ. Óô´Üå `ÄÜçêÜÃÜÃÜå Ý÷ôÜÜËÜå' ¹âÁÜ ÆÜß´ÜÜ ¡ÑÜ. `´ÜÏÜå †Üè‘ÜêÜÃÜÜØ “Üå‘ÓÜØ Ó‘ÜËÜß³Üß ¹âÁÜ ÆÜ߆Üå, ÷àØ ´ÜÜå ÏÜÜåüàØ ´ÜÆÜåêÜàØ †ÁÁÜÓ ‹«ÜíÜß †å‘ òÜÜôÜå ÄÜüÄÜüÜíÜß è´ÜÜå.' ËÜå ÏÜ÷åÏÜÜÃÜ ÏÜÜ´Ü܆ÜåÃÜå †åÏܱÜå ÝíÜÃÜØ´Üß ‘Óß, †Ü ¹âÁÜ †ÜíÑÜàØ ´ÜåÃÜß œÜÜ ‘ÓÜå, ÆÜåêÜß ´ÜÆÜåêÜßÃÜàØ (èâÃÜàØ) Ó÷åíÜÜ ¹Üå. ÏÜÜÃÜß ÃÜ÷Î, †åüêÜå ´ÜÆÜåêÜß ‹«ÜíÜß ¹âÁÜ ‹¹Óô³Ü ‘Óß ÝÃÜíÜå²Üå †Ü±ÑÜÜå. ôíÜÜÏÜß ôíÜÜÝÍÜÏÜÜÃÜß ÆÜâÓÜ. †Üå“Ü ƒÜœÜåÚ ¢íÜíÜÜ ÆÜÂÑÜ´ÃÜ ‘Ó´ÜÜ. ÄÜܲßÃÜÜ ‹ÆÜêÜÜ íÜÄÜÚÏÜÜØ ‘å ÝíÜÏÜÜÃÜÏÜÜØ ÏÜàôÜÜÉÓß üÜì´ÜÜ. ÆÜ±Ü ÏÜÜå‘ìÜ ù¹ÑÜå †ÃÜå‘, †ÃÜå‘ÜÃÜå‘, ‘àüàØËÜÜåÏÜÜØ ÍÜì´ÜÜ, êÜåíÜÜ ‘Ó´ÜÜØ íÜÁÜÜÓå †ÜÆÜíÜÜô´ÜÜå. ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع ÏÜÓÏÜß ¢íÜÃÜÃÜÜ ÉàíÜÜÓÜ ôÜÏÜÜ ÷´ÜÜ. †åÏÜÃÜÜ ËÜÜêÜôÜ÷è ÝÃܹÜåÚóÜ íÜÜ´ÜÜÚêÜÜÆÜÏÜÜØ ôÜâšÏÜ ÏÜÜÝÏÜÚ‘ íÜÜ´ÜÜå ¥ÍÜÓÜ´Üß, †åÃÜÜ ù¹ÑÜôÆÜïÜßÚ ÆÜâ±ÜÚ ôÜÜæùÑÜÚ ôÜܳÜå.

18-2-1976 [ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜå ù¹ÑÜÜØèÝêÜ †ÆÜÚ´ÜÜ ÏÜâìéÆÜå `ôÜØô‘äÝ´Ü'ÏÜÜØ ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü êÜåƒÜ ù¹ÑÜÏÜÜØ ÆܲåêÜß “ËÜ߆Üå"ÏÜÜسÜß] 

ôíÜÜÏÜ߹ܹÜÃÜàØ ïÜË¹ÝœÜµÜ íÜܲßêÜÜêÜ ²ÄÜêÜß ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع ÄÜàèÓß ÄÜÑÜÜ ´ÑÜÜÓå ÏÜÜÓÜ ÏÜÃÜÏÜÜØ †åÏܱÜå ÓœÜåêÜÜØ †ÃÜå‘ †ÏÜÓ ïÜ˹ݜܵÜÜå œÜ²ß †ÜíÑÜÜØ. ÏÜÃÜå ³ÜÑÜàØ ‘å †Ü ïÜ˹ݜܑܵÜÓÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ´ÜôÜíÜßÓ ¹ÜåÓíÜÜÃÜß ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ïÜàØ ê܃Üå? ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع †åüêÜå ÃÜÓíÜÜ ‹¹ÖÄÜÜÓÜåÃÜÜå ÉàíÜÜÓÜå. ïÜ˹ †åÏÜÃÜÜ ÝœÜ¶ÜÏÜÜسÜß œÜì܉ÃÜå †ÜíÜå ´ÑÜÜÓå †åíÜÜå ÃÜíÜÜå ÃÜ’ÜåÓ êÜÜÄÜå ‘å †ÃÜÜÑÜÜôÜå ݜܶÜÏÜÜØ †ÜÃÜع †ÜÃÜع ³Ü‰ ¡ÑÜ. ôíÜÜÏÜ߹ܹÜÃÜàØ ïÜË¹ÝœÜµÜ ÏÜÜÓß ÆÜÜ؃Üß ‘êÜÏÜå ÷àØ †ÜÏÜ ¹ÜåÓàØ":

ÄÜàêÜÜËÜÃÜÜ ÄÜàœ“Ü èåíÜàØ ÏÜÜÇ, ÍÜδÜÃÜß †ÜÓÆÜÜÓ ¡å´Üß èìÜìß †Ü؃ÜÜå. Õè¹ÄÜßÃÜÜ íÜÜíÜÜ”Üå²ÜÏÜÜØ Ý÷ÏÜÜêÜÑÜÃÜß üÜçœÜ ôÜàÁÜß ¥“ìåêÜàØ †ÃÜå íÜô܉ÃÜß ƒÜܲßÏÜÜØ ÆÜ“²ÜÑÜåêÜàØ ÆÜ±Ü ôÜÜÓß ÆÜå«å ôÜÜœÜíÜåêÜàØ ÝÓüÜÑÜ²Ú ÓÜèíÜß èåíÜàØ ËÜÜØÁÜß ¹²ßÃÜàØ ôÜÜå÷ÜÏܱÜàØ ïÜÓßÓ. †å‘ œÜÜØÆÜ ¹ÜËÜå ´ÜÜå ÏÜÜÇÏÜÜسÜß ÄÜÜåìÃÜàØ ÄÜܲàØ “âüå †ÃÜå ËÜߢ œÜÜØÆÜ ¹ÜËÜå ´ÜÜå ¢ÍÜÏÜÜسÜß ²ØÄÜÜåÓÜå ÃÜß‘ìå. íÜåïÜ †åíÜÜå ‘å ôÜÜÁÜàÑÜå ÃÜ÷Î ÃÜå ôÜØôÜÜÓßÑÜå ÃÜ÷Î. üß‘ß-üß‘ßÃÜå ¡åÑÜÜ è ‘ÓíÜÜÃÜàØ ÏÜÃÜ ³ÜÜÑÜ. ÏÜâØÄÜÜ ËÜå«Ü ÷ÜåÑÜ ´ÜÜåÑÜ êÜÜÄÜå ‘å †Ü ´Üå ‘ÑÜÜ ÏÜêÜ‘ÃÜß ÏÜÜÑÜÜ! ËÜÜåêÜå ´ÑÜÜÓå êÜÜå‘ݲšÜÃÜåÓßÃÜÜ ïÜ˹Üå ÁÜܱÜßÃÜß èåÏÜ ÉüÉü ÉâüíÜÜ ÏÜÜزå. ÏÜܱÜ÷ †å‘êÜÜå; ÆÜ±Ü ôüåè ÝíÜÃÜÜ, êÜ܇ü ÝíÜÃÜÜ, ²×åôÜ ÝíÜÃÜÜ †ÃÜå ËÜß¡ †çøüÓ-†çøüÖÓåôÜÜå ÝíÜÃÜÜ ÄÜÜØÁÜß ÏÜ÷Ü´ÏÜÜÃÜÜ ÃÜÜü‘ÃÜÜØ ÀïÑÜÜå ¹åƒÜܲ´ÜÜå ¡ÑÜ. ‘ÜÏÜ ÆÜ´ÜÜíÜß ÝíܹÜÑÜ ³ÜÜÑÜ ´Üå ÆÜ“ß ÆÜ±Ü †ÜåÓ²ÜÏÜÜØ ËÜÜØÑÜÜå œÜ²ÜíÜåêÜß œÜå´ÜÃÜÜÃÜÜ ÝêÜôÜÜåüÜ ÏÜåêÜ´ÜÜå ¡ÑÜ. [ôÜÜæèÃÑÜ": ³ÜÜå²Ü ÃÜÜåƒÜÜ ¢íÜ, ÆÜ‘ÜïÜ‘": †ÜÓ. †ÜÓ. ïÜå«]

18 

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ïÜà˜´ÜÜÓ‘ ôÜÏÜÜ1 ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜع ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ `ÆÜßÓ-ËÜËÜÓœÜß-ÝÍÜô´Üß-ƒÜÓ' †åíÜÜØ ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ ´ÜåÏÜÃÜÜ ôÜèÚÃÜ èåüêÜÜØ è ‘å øÑÜÜÓå‘ †å³ÜßÑÜ íÜÁÜà ´ÜåÏÜÃÜÜ íÑÜÞø´Ü´íܳÜß †ÜåìƒÜÜ´ÜÜ ÓûÜ “å. `‰òÜÓ, èå ËÜ÷à †Üå“Ü ÆÜÂÏÜܱÜÏÜÜØ ‘Óå “å †åíÜÜ ‹ÏÜ¹Ü ôÜèÚÃÜÜåÏÜÜØ ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ †å‘ ÷´ÜÜ. †åÏÜÃÜàØ †ÜÝÍÜ¡´ÑÜ ²ÜÑÜÓ߆ÜåÏÜÜØ, ÓåƒÜÜݜܵÜÜåÏÜÜØ, ÆܵÜÜåÏÜÜØ †ÃÜå ¢íÜÃÜíÑÜíÜ÷ÜÓÜåÏÜÜØ “êÜ‘Ü´ÜàØ ¡åíÜÜ ÏÜìå “å. †åÏÜÃÜÜ ÍÜÞø´ÜôÜÍÜÓ ÷æÑÜÜÏÜÜسÜß ÏÜßÓÜØ ‘å œÜæ´ÜÃÑܹåíÜ ÃÜßÆÜ¢ †ÜíÜå †åíÜß †åÏÜÃÜß ÄÜàØ¡ïÜ ÷´Üß.' †åÏÜ ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ èÃÏÜ ïÜ´ÜÜË¹ß ôÜÝÏÜݴ܆å ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ‘ÓåêÜÜ ÄÜÂØ³Ü ïÜà˜´ÜÜÓ‘ ôÜÏÜÜ ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ÃÜÜ ôÜØÆÜܹ‘ èÑÜØ´Ü ÆÜزÒÜ (‘ÜÞÃ´Ü ïÜÜ÷ ôÜܳÜå) ôÜØÆÜܹ‘ßÑÜÏÜÜØ ê܃Üå “å. ÄÜÂسÜÃÜàØ †Ü ÃÜÜÏÜ èå ïÜßóÜÚ‘ÏÜÜسÜß ôÜÜØÆܲÒàØ “å ´ÜåÃÜÜ êÜåƒÜ‘ ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜß ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ôÜܳÜåÃÜß ÏÜæµÜß ÄÜÜØÁÜßÑÜàÄÜÃÜß ‹´‘äóü ÏÜæµÜ߆ÜåÏÜÜØÃÜß †å‘. ÏÜÜµÜ 12 ÆÜåüÜ ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ íܱÜÚíÜÜÑÜåêÜß, ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ ôÜܳÜåÃÜÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÆܳÜÏÜ ÆÜÝÓœÜÑܳÜß ê܉ÃÜå ÄÜÜØÁÜߢ ôÜܳÜåÃÜÜ ÏÜ.¹å.ÃÜÜ ÆÜÝÓœÜÑÜ †ÃÜå ÄÜÜØÁÜߢ ôÜܳÜå ÄÜÜìåêÜÜØ ÆÜâÓÜØ ÆÜœÜßôÜ íÜóÜÚ (1917 –1942)ÃÜß ôÜÉÓ ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ÃÜÜ ÄÜÜØÁÜߢíÜÃÜÏÜÜØ ÆܹÜÃÜÃÜß ÀÞóü†å ÏÜÜµÜ ÃÜ÷Î, ôíÜÜÏÜß †ÜÃÜعÃÜß ïÜæêÜß³ÜßÑÜå ÏÜܱÜíÜÜ èåíÜß “å. . . . †Ü‘ÜïÜÃÜÜ ´ÜÜÓ܆ÜåÏÜÜØ ïÜà˜ÃÜÜå ¡åüÜå ÃܳÜß. †åÃÜå œÜغÃÜÜå ¡å²ß¹ÜÓ ÄܱÑÜÜå “å. †åÃÜß †ÜÍÜÜÆÜÂÍÜÜÃÜÜØ íܱÜÚÃÜ ‘Ó´ÜÜØ ôÜØôÜÜÓÃÜÜ ‘Ýí܆Üå ³ÜÜøÑÜÜ ÃܳÜß. ‘Üå‰ †å‘ ôÜØÁÑÜÜ‘Üìå †Ü‘ÜïÜÏÜÜØ ¡å²Ü¡å² †ÜíÜß ÄÜÑÜåêÜÜ œÜغïÜà˜ÃÜå †œÜÜÃÜ‘ ¡å‰ÃÜå †å ËÜåÏÜÜØ ÓܱÜß ‘‰ ÃÜå ¹ÜôÜß ‘‰ †åíÜß ïÜØ‘Ü †ØÄÜÂåè ‘ÝíÜÃÜå ³Ü‰. †ÜÏÜ “´ÜÜØ †ÜÍÜÜÏÜزìÃÜß ‘êÜÄÜß ôÜÏÜÜ †Ü ´ÜåèôíÜß ´ÜÜÓÜÃÜå ¹àÝÃÜÑÜÜ ôÜÏÜßôÜÜØèå ‘å íÜ÷åêÜß ôÜíÜÜÓå ‘êÜÜ‘ËÜå ‘êÜÜ‘³Üß íÜÁÜà ¹åƒÜß ïÜ‘´Üß ÃܳÜß. ´ÜåÏÜ ÍÜ܉ ÏÜ÷ܹåíÜ ÆÜ±Ü †ÜÁÜàÝÃÜ‘ ÍÜÜÓ´ÜíÜïÜÚÃÜÜ ôíÜÜ´ÜصÑÜÃÜÜ ‹óÜ:‘Üìå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ´ÜåíÜß è †ÜÍÜܳÜß †ÜÆܱÜÜ †Ü‘ÜïÜÃÜå ”ìÜØ÷ìÜØ ‘Óß, ¹åïܹàÝÃÜÑÜÜÃÜå ÏÜàÄÁÜ ‘Óß, ïÜà˜´ÜÜÓ‘ÃÜß èåÏÜ è †œÜÜÃÜ‘ †Ü³ÜÏÜß ÄÜÑÜÜ!

ÏÜÜåÄÜêÜ



ÄÜÜØÁÜߢ ôÜܳÜå ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ôÜåíÜÜÄÜÂÜÏÜ, ¡ÃÑÜà†ÜÓß 1942

1

ÄÜܲÚÃÜÃÜÜØ ÄÜàêÜÜËÜ, °Ü‘ÜÃÜß ïÜËÜÃÜÏÜ ‘å ÄÜÜØÁÜߢÃÜå ÆÜàµÜ³Üß †¹‘Ü ÷´ÜÜ. ôÜÃÜå 1917ÏÜÜØ ÏÜÜåÃÜÜÝêÜôÜÜ èåíÜß ‘êÜÜ‘äݴ܆ÜåÃÜß ËÜÓÜåËÜÓ ‘Óå †åíÜß ÄÜÜØÁÜߢ ‘ÃÜå †ÜíÑÜÜ ´Üå è ™Ü²ß†å ¡±Üå ÄÜÜØÁÜߢ†å ôÜØÆÜâ±ÜÚ´ÜÜ ê܉ÃÜå ¹åíÜÜåÃÜåÑÜ †¹åƒÜ܉ †ÜíÜå †åíÜß ‘ÜÏÜÄÜßÓß †åÏÜÃÜå †ÜåìƒÜß êÜÁÜÜ, †ÃÜå ÝüêÜÜü ÆÜÜüíÜßÃÜå Æܹå ËÜ¡íÜíÜÜ †íÜÝÃÜ ÆÜÓ ¥´ÜÓß †ÜíÜåêÜÜ ôíÜ. ÏÜ÷ܹåíÜ [ÄÜܹßÃÜÜ íÜÜÓôÜ ´ÜÓß‘å]ô³ÜÜÆÑÜÜ. 1919ÃÜÜ èÝêÜÑÜÜØíÜÜêÜÜ ¹åôÜ܉ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ÏÜصÜß ÷´ÜÜ. ÝÏܵÜÜå †ÜÄÜì ÝíÜÃÜÜå¹ÏÜÜØ ÷´ÑÜÜ‘ÜزÃÜå ‘Üìå ÆÜØ¡ËÜ è´ÜÜØ ÆÜêÜíÜêÜ ôüåïÜÃÜå ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜÜå´ÜÜÃÜå ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ `÷ÏÜÜêÜ' ´ÜÓß‘å, ´ÜÜå øÑÜÜÓå‘ †åÏÜÃÜÜ ÆÜ‘²ÜÑÜÜ, ´Üå è í܃ܴܳÜß †åÏܱÜå †åÏÜÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ íÜÜÓôÜ `ÆÜßÓ ËÜËÜÓœÜß ÝÍÜô´Üß ƒÜÓ' ´ÜÓß‘åÑÜ †ÜåìƒÜÜíÜíÜÜÏÜÜØ ‘÷åêÜÜ. 1921ÏÜÜØ †ÜôÜå´ÜàÝ÷ÏÜÜœÜêÜ œÜÜÓå “å²å ¹åïÜ ÄÜÜæÓíÜ êÜå´ÜÜ! †ÜƒÜÜÃÜÜ ¹àêÜÜÓÜ ³Ü‰ œÜâøÑÜÜ ÷´ÜÜ. 1. ÏÜâì ôÜØ´ÜÜåÃÜÜ †ÃÜàè ÏÜÜسÜß ôÜØÆÜÜݹ´Ü êÜåƒÜ.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

19


†œÜÜÃÜ‘ †Ü³ÜÏÜß ´ÑÜÜÓå ¹åïÜÆÜÓ¹åïÜÃÜÜØ ÷¡ÓÜå-÷¡ÓÜå ÏÜÜÃÜíÜ߆Üå†å, ÆÜÜ“ì³Üß ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ÷´ÑÜÜ ôÜÜØÍÜìßÃÜå †ÃÜàÍÜíÜåêÜÜå ´ÜåíÜÜå è ‘Ø‰‘, †Ü؜ܑÜå †ÃÜàÍÜíÜåêÜÜå.

†ÜíÜß †Ü †ÆÜâíÜÚ ÏÜÝ÷ÏÜÜíÜØ´Ü ÝíÜÍÜâÝ´Ü ôÜÃÜå 1942ÏÜÜØ †Ü”ܹßÃÜÜ †ÜƒÜÓß èØÄÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ¡å²å †ÜÄÜ܃ÜÜÃÜ ÏÜ÷åêÜÃÜß èåêÜÏÜÜØ ÆÜ÷ÜǜܴÜÜØíÜÇ´Ü ŸÑÜÜÓå

2 è‰ Ó÷å´ÜÜå ÃÜå ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜå. ÏÜ÷ܹåíÜÃÜÜå ôÜØÆÜ‘Ú 1917 †ÜƒÜÓ ‘å 1918 ïÜéÏÜÜØ è ³ÜÑÜÜå. ÏÜ÷ܹåíÜ ÏÜÜÓܳÜß ŒÏÜÓå ÃÜÜÃÜÜ. ÆÜ±Ü ÆÜÂÝ´ÜÍÜÜ †åíÜß ‘å †åÏÜÃÜàØ ÏÜàƒÜßÆܹ ôÜÜæÃÜå íÜ÷ÜêÜôÜÜåÑÜàØ êÜÜÄÜå. Óß´ÜÍÜÜ´ÜÏÜÜØ ´ÜÜå †åÏÜÃÜå ‘Üå‰ ÆÜ÷ÜÇœÜå è ÃÜ÷Î. †åüêÜå ÃÜÜ´ÜÜå íÜÁÜ´ÜÜØ íÜÜÓ ÃÜ êÜÜÄÜß.

ÍÜ܉ ÏÜ÷ܹåíÜÃÜÜ ÝÆÜ´ÜÜ¢ ÷ÝÓÍÜ܉ ¹åôÜ܉ÃÜå ÏÜÇ íÜ÷åêÜß íÜÑÜå †å‘³Üß íÜÁÜà íÜåìÜ ¡åÑÜåêÜÜ. ÆÜ±Ü “ÜåüàÍÜ܉, ÏÜ÷ܹåíÜ, ÄÜàêÜÜËÜÍÜ܉ ‘Üå‰ÃÜå ´Üå ‘Üìå ÏÜÇ ÃÜ ¡åÑÜåêÜÜ. ÍÜ܉ ÏÜ÷ܹåíÜ ´Ü³ÜÜ ÃÜÓ÷ÝÓ 1917ÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜÜôÜå †ÜíÑÜÜ. ÷àØ 1915³Üß è ÄÜÜØÁÜߢ ‘ÃÜå ÆÜ÷ÜÇœÜåêÜÜå. ÏÜàØË܉–ÆÜâÃÜÜ Ó÷å´ÜÜå. ÆÜÜ“ì³Üß íܲÜå¹Óå ³ÜÜå²àØ Ó÷åêÜÜå. ÆÜ±Ü ‘ÜåœÜÓËÜ †ÜñÜÏÜ ô³ÜÆÜÜÑÜàØ ´ÑÜÜÓ³Üß ´ÑÜÜØ íÜÜÓØíÜÜÓ

3 †å‘ ݹíÜôÜÃÜß íÜÜ´Ü. ÏÜ÷ܹåíÜå ôÜíÜÜÓ³Üß è ÷Ü³Ü ÆÜÓÃÜÜØ ‘ÜÏÜÜå íÜ÷åêÜÜØ íÜ÷åêÜÜØ †ÜüÜåÆÜíÜÜØ ÷ÜåÑÜ †åÏÜ ‹‘åêÜíÜÜ ÏÜÜزÒÜØ. ÏÜÃÜå ‘÷å": ``¹Ü¹ÓÏÜÜØ †å‘ ôÜØ´Ü †ÜíÑÜÜ “å. œÜÜÓ íÜÜÄÜå ÏÜÜÓå †åÏÜÃÜÜØ ¹ïÜÚÃÜå èíÜàØ “å.'' ÏÜÃÜå ÆÜ±Ü ôÜܳÜå †ÜíÜíÜÜ ‘÷åíÜÜÃÜàØ †åÏÜÃÜå ÏÜÃÜ. ÆÜ±Ü ÏÜÃÜÜåÏÜÃÜ ³ÜÜå³ÜíÜÜÑÜ, ÓƒÜå ÃÜå ÷àØ ÷ÜØôÜß ‘ÓàØ ‘å Áܲâ‘ß ¥«àØ! ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ôÜØ´Ü ÏÜÜÓß †ìƒÜÜÏܱÜß ËÜÂÜòÃÜÜ `ÍÜÜǹâ' ÃܳÜß †åÃÜß ÏÜÃÜå ïÜß ƒÜËÜÓ ÷ÜåÑÜ! †Ü ËÜÜèà ÏÜÜÓÜ ÏÜÃÜÏÜÜØ ÆÜ±Ü ôÜíÜÜÓ³Üß Ýè¤ÜÜôÜÜ ¡ÄÜåêÜß. ÏÜÃÜå `ôÜܳÜå œÜÜêÜÜå' ‘÷å ´ÜÜå ‘åíÜàØ ôÜÜÓàØ? ``ÆÜ±Ü †åÏÜÃÜå ‘ïÜß †ØÄÜ´Ü íÜÜ´Ü ‘ÓíÜß ÷ÜåÑÜ, ÃÜå ÷àØ íÜœÜÏÜÜØ ÃÜÜ÷‘ÃÜß íÜìÄÜ±Ü êÜÜÄÜàØ ´ÜÜå?'' ËÜå‹ÃÜå ÷æÑÜå †å‘ è ÄܲÏܳÜêÜ †ÃÜå ôÜØ‘ÜåœÜ. èíÜÜ íÜåìÜ ³Ü‰. ÷àØ ôÜÜØèå ‘å±Üß ÏÜåÓ †Ü°íÜàØ, †å ÝíÜÏÜÜôܱÜÏÜÜØ. †Ø´Üå ÏÜ÷ܹåíܳÜß ÃÜ è Ó÷åíÜÜÑÜàØ": ``ôíÜÜÏÜß! ´ÜÏÜ ÏÜÜÓß ¡å²å ÃÜ œÜÜêÜÜå? ËÜ÷à §œÜß ‘ÜåÝüÃÜÜ ôÜ´ÆÜàÓàóÜ “å. ôÜíÜÜÓ³Üß è ÏÜÃÜå ³Ü´ÜàØ ÷´ÜàØ, ´ÜÏÜÃÜå ‘÷àØ, ÆÜ±Ü ôÜØ‘ÜåœÜ ³Ü´ÜÜå ÷´ÜÜå.'' ``ôÜÜœÜàØ ‘÷àØ? ÷à ØÑÜå Í܉! ôÜíÜÜÓå ´ÜÏÜå ‘ûàØ ´Üå ™Ü²ß³Üß è ÝíÜÏÜÜôܱÜÏÜÜØ ÷´ÜÜå. ‘÷àØ ‘å ÃÜ ‘÷àØ? ÆÜ±Ü ôÜÜœÜå è, 20 

ÏÜÜÓß ¢ÍÜ ¥Æܲ´Üß ÃÜ÷Üå´Üß. ÏÜÃÜÏÜÜØ ³ÜÜÑÜ, øÑÜÜØ‘ ´ÜÏÜÃÜå êÜÉÓàØ êÜÜÄÜàØ ´ÜÜå?'' †ÜÄÜì ‘ïÜàØ ‘÷åíÜÜÆܱÜàØ è ÃÜ ÓûàØ. Óô´Üå ÄÜÂÜÃü ÓÜå² †ÜÄÜì³Üß ÏÜÇ Éì êÜßÁÜÜØ. ¹Ü¹Ó íÜôÜÃÜ¢ ÆÜÜ‘Ú ÆÜ÷ÜÇœÑÜÜ. †å ´ÜÜå ÏÜÜÓß †ÜåìƒÜß´Üß èÄÜÜ. ËÜœÜÆܱܳÜß è †ÃÜå‘ íÜåìÜ ´ÑÜÜØ ôÜÜÁÜàôÜØ´ÜÜåÃÜÜØ ¹ÓïÜÃÜå ÏÜÜÏÜÜ ¡å²å ÄÜÑÜåêÜÜå. ÷ÜçêÜÏÜÜØ ÆÜ÷ÜÇœÜßÃÜå ¡åŒ ´ÜÜå ÄÜÜåÁÜÓÜíÜÜìÜ ËÜÜÆÜ¢! ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ÃÜß èåÏÜ ÏÜÃÜåÑÜ †ÜåìƒÜå. ‘÷å": ``†Ü ‘Üå±Ü? ÓÜ¡ËÜåÃÜÃÜÜå ÍÜܱÜÜå ´ÜÜå ÃÜ÷Î? ‘åüêÜå íÜÓôÜå ´ÜÃÜå ¡åÑÜÜå? ´ÜàØ ´ÜÜå ‘êÜ‘¶Üå ÷åÏÜÜìå ÷Ó¿ÜÓ ËܺßÃÜÜÓÜÑÜ±Ü †åÏÜ øÑÜÜØ‘ Óå'´ÜÜå' ´ÜÜå ÃÜå?'' ``÷íÜå ´ÜÜå ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ ¡å²å “àØ, ËÜÜÆÜ¢. ÄÜÜØÁÜߢÃÜàØ ‘ÜÏÜ ‘ÓàØ “àØ.'' ``ÍÜêÜå ÍÜêÜå. ËÜåïÜ. ËÜ÷à é²àØ. ËÜåÑÜ ôÜÄÜÜ ÍÜ܉ ïÜÜåÍÜÜå †åíÜÜ “Üå.'' †ÏÜå ËÜå‹ êÜìßÃÜå ÉÓß íÜÜÓ ôÜØ´ÜÃÜå ÆÜÄÜå êÜÜÄÑÜÜ. ÆÜ“ß êÜÜÄÜêÜÜ è †å‘ËÜß¡ÃÜå ÍÜåüß ÆܲÒÜ. íÜä½ ôÜشܹØÆÜ´Üß †ÏÜß “êÜ‘´Üß †Ü؃Üå †ÏÜÃÜå ËÜå‹ÃÜå ¡å‰ ÓûÜØ.

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÏÜ÷ܹåíÜÃÜÜ œÜ÷åÓÜ ‹ÆÜÓ †èËÜ ÆÜÜåÓôÜÃÜß “ÜÑÜÜ ¥ÏÜüß. ËÜôÜ, ´Üå ™Ü²ß³Üß †ÏÜå ËÜå‹ ôÜÄÜÜ ÍÜ܉ÃÜß èåÏÜ †å‘ËÜß¡ÃÜå †å‘íÜœÜÃÜå ËÜÜåêÜÜíÜ´ÜÜ ³Ü‰ ÄÜÑÜÜ.

†ÜÏÜ ôÜØ´ÜÃÜÜ †ÜïÜßíÜÚœÜÃÜå †ÏÜÜÓß ÍÜåÓàËÜØÁÜß ‹ÆÜÓ ÏÜ÷ÜåÓ ÏÜÜÓß. ÷ßÓÃÜß ÄÜÜØ« ÃÜå ´ÜåêÜÃÜàØ üßÆÜàØ. ``Í܉! ´ÜÇ ÏÜÃÜå ôÜܳÜå ÃÜ êÜßÁÜÜå ÷Üå´Ü, ´ÜÜå ÄÜèËÜ è ³ÜÜ´Ü ÃÜå?''

4 †åÏÜÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ íÜÜÓôÜ ´ÜÓß‘å †ÜåìƒÜÜíÑÜÜ. †ÃÜå “å²å ÓÜ¡¢†å †åÏÜÃÜå ÄÜÜØÁÜߢÃÜàØ `ËÜßèàØ ÉåÉôÜàØ' ‘÷ßÃÜå ÝËÜÓ¹ÜíÑÜÜ. †åÏÜÃÜß ÝÃÜó«ÜÍÜÞø´Ü, ôÜåíÜÜôÜÏÜÆÜÚ±ÜÏÜÜØ ‹ÆÜÏÜÜ ‘å ôÜÓƒÜÜÏܱÜßÃÜå †íÜ‘ÜïÜ ÃÜ÷Üå´ÜÜå. ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ËÜ÷ÜÓ †åÏÜÃÜå Õè¹ÄÜß è ÃÜ÷Üå´Üß. ÷´Üß ´ÜÜå ´Üå ‘åíÜì ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜ´ÑÜåÃÜß ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ÍÜÞø´ÜÝÃÜó«ÜÃÜß ÆÜàÓíܱÜßéÆÜå. ôíÜÍÜÜíÜÃÜß è ÍÜÜíÜà‘; ÍÜÜíÜÍÜÞø´ÜÏÜÜØ ´ÜÓËÜÜåì. ÄÜÜØÁÜߢ†å ‘ûàØ, `Mahadev lived on his emotion.' ÃÜÜÃÜÜÍÜ܉ ÍÜ© ÍÜø´ÜÜåÃÜå †åüêÜå ÏÜ÷ܹåíÜÃÜå †ÃÜå ÏÜÃÜå ÓÜåÏÜÜÞÃü‘ ô‘âêÜÃÜÜ, †ÃÜå ÃÜÓ÷ÝÓ ´Ü³ÜÜ ÏÜïÜéíÜÜìÜÃÜå øêÜÜÝôÜ‘êÜ ô‘âêÜÃÜÜ ‘÷å´ÜÜ. ‘÷å´ÜÜ, ``ÄÜÜØÁÜߢ ÃÜ ÷Üå´Ü ´ÜÜå ÏÜ÷ܹåíÜ ËÜß¡ œÜæ´ÜÃÑÜ ³ÜÜ´Ü.''

ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜÜôÜå †ÜíÜ´ÜÜ †ÄÜÜ‹ ÍܱܴÜÓ ‘Üìå ÏÜ÷ܹåíÜå ôÜÓ‘ÜÓß ´ÜÓèàÏÜÜ ƒÜÜ´ÜÜÃÜß ÃÜÜå‘Óß ‘ÓåêÜß. ÃÜÓ÷ÝÓÍÜ܉ †åÏÜÃÜÜ ÝèÄÜÓ¡ÃÜ ¹Üåô´Ü. ôÜܳÜå íÜ‘ßêÜÜ´Ü ÍܱÜåêÜÜ. íÜ‘ÜêÜ´Ü ÆÜ±Ü †ÏܹÜíÜܹÏÜÜØ è ôÜܳÜå ïÜé ‘ÓåêÜß. †å ÁÜØÁÜÜÏÜÜØ ôÜÜÏÜÜÃÑÜÆܱÜå ‘ÜìÜÃÜàØ ÁÜÜåìàØ ÃÜå ÁÜÜåìÜÃÜàØ ‘ÜìàØ ‘ÓíÜÜÃÜàØ. ÆÜ±Ü íÜ‘ßêÜÜ´ÜÃÜÜå ÁÜØÁÜÜå †å‘ ¢íÜ ËÜå ƒÜÜåÝìÑÜÜØíÜÜìÜ †Ü ÍÜåÓàËÜØÁÜÜåÃÜå ÍÜÜíÜå †åÏÜ ÃÜ÷Üå´ÜàØ. †å‘ ݹíÜôÜå ËÜ勆å è‰ÃÜå ÄÜÜØÁÜߢÃÜå œÜÓ±Üå †Ü´ÏÜôÜÏÜÆÜÚ±Ü ‘ÑÜàÛ. †ÜíÑÜÜ Ý¹íÜôܳÜß è ÄÜÜØÁÜߢ–ÏÜ÷ܹåíÜ ËÜå‹ ÆÜÜå´Üå †å‘ËÜß¡ ÏÜÜüå ‘åíÜÜ ÝÃÜÏÜÜÚÑÜåêÜÜ “å †å †ÜåìƒÜß ÄÜÑÜÜ ÷´ÜÜ. “å‘ 1919 èåüêÜå íÜ÷åêÜå †ÜÓØÍܳÜß è ÄÜÜØÁÜߢ†å

5 †åÏÜÃÜÜ †šÜÓÃÜå Õ÷¹ÏÜÜØ ÷ÓßÉ ÃÜ÷Üå´ÜÜå. íÜ܇ôÜÓÜçÑÜÃÜå ÏÜÜå‘êÜÜ´ÜÜ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ‘ÜÄÜìÜå ÷ØÏÜåïÜÜØ ÏÜ÷ܹåíÜÃÜÜ ÷ô´ÜÜšÜÓÏÜÜØ è´ÜÜ. ¡å‰ ¡å‰ÃÜå ݹêêÜß-ÝôÜÏÜêÜÜÃÜÜå íÜ܇ôÜÓÜçÑÜ ÷ÜÑÜ ÝÃÜôÜÜôÜÜå ÏÜâ‘´ÜÜå! ´Üå ‘Üìå ÝËÜÂÝüïÜ ôÜê´ÜÃÜ´Ü ‹ÆÜÓ ôÜâÓè øÑÜÜÓåÑÜ ÃÜ †Ü³ÜÏÜ´ÜÜå ´Üå ÍÜêÜå. ÆÜ±Ü †å ôÜê´ÜÃÜ´ÜÃÜÜ `“ÜåüÜ' ËÜܹïÜÜ÷ÃÜåÑÜ ÄÜÜØØÁÜßÃÜÜ ôÜå˜åüÓß èåíÜÜå ƒÜàïÜÃÜíÜßôÜ1 øÑÜÜØ è²å? ÏÜÜåüÜ ÝôÜÝíÜêÑÜÃÜÜå, ÄÜíÜÃÜÚÓÜåÑÜ ‘÷å´ÜÜ ‘å ´ÜÏÜÜÏÜ ÝËÜÂÝüïÜ ôÜÝíÜÚôÜÜåÏÜÜØ ÏÜ÷ܹåíÜ èåíÜÜ †šÜÓ ê܃ÜÃÜÜÓÜå è²å †åÏÜ ÃÜ÷Üå´Üà.Ø íÜÜØœÜÃÜÜÓÃÜå íÜïÜß‘Ó±Ü ‘Óå †åíÜÜ †Ý±ÜïÜà½. ÍÜêÜÍÜêÜÜ ¹åïÜßÝíܹåïÜß ÓÜèÆÜàÓàóÜÜå, ÏÜà´ôܼ߆Üå, ¹åïܹåïÜÜíÜÓÃÜÜØ ÁÜàÓØÁÜÓ “ÜÆÜÜØÃÜÜ ÆÜÂÝ´ÜÝÃÜÝÁ܆Üå,

†ÜØ´ÜÓÓÜóü×ßÑÜ ôÜØÄÜ«ÃÜÜåÃÜÜ ôÜØœÜÜêÜ‘Üå, ÆÜܹÓ߆Üå, ÄÜÂسܑÜÓÜå íÜÄÜåÓå ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Üå †ÜíÜå. †åíÜÜ †å †³ÜíÜÜ †åÏÜÃÜÜ ôÜܳÜßôÜÜÄÜÓß´ÜÜå ÄÜÜØÁÜߢ ¡å²åÃÜÜ íÜÜ´ÜÜÚêÜÜÆÜÜåÃÜß ÃÜÜÇÁÜÜå ïÜÜçüÚ÷çòÏÜÜØ êÜå; ÃÜå ÏÜ÷ܹåíÜ ƒÜâ±Üå ËÜå«Ü †ÜØÁÜìÜåÑÜ íÜÜØœÜå †åíÜÜ êÜÜçÃÄÜ÷çòÏÜÜØ êÜßÁÜå è´ÜÜ ÷ÜåÑÜ. ÆÜåêÜ܆Üå ‹´ÜÜÓå è‰ ü܇ÆÜ ‘Óß ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜÜôÜå ok ‘ÓÜíÜíÜÜ †ÜíÜå ´ÑÜÜÓå ´ÜåÏÜÃÜÜÏÜÜØ ÍÜâêÜÜåÃÜÜØ ÄÜÜËܲÜØ è²å ´Üå ÍÜêÜå. ÆÜ±Ü ÏÜ÷ܹåíÜÃÜß ²ÜÑÜÓß ‘å ÃÜÜÇÁÜÏÜÜØ ÏÜ¡êÜ “å ‘å ‘ÜÃÜÜÏÜܵÜÃÜß ÍÜâêÜ è²å? ÄÜÜØÁÜߢ ‘÷åïÜå": ``ÏÜ÷ܹåíÜÃÜß ÃÜÜÇÁÜ ¡å²å èÓÜ‘ ôÜÓƒÜÜíÜß êÜåíÜàØ'´ÜàØ ÃÜå?'' ÆÜåêÜÜ ÏÜÜå°ÜÏÜÜØ †ÜØÄÜìÜØ ™ÜÜêÜß ¡ÑÜ.

1. ôÜàØ¹Ó †šÜÓå ê܃ÜÃÜÜÓÜå êÜÝ÷ÑÜÜå.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

21


ÍÜÜíÜà‘, ƒÜ²Üå‘ÜØ‘Óß ÄÜÜå´ÑÜàØ ÃÜ è²å. †ÃÜå ´ÜåÏÜ “´ÜÜØ †íÜôÜÓ ÆÜÂôÜØÄÜå ÝíܹåïÜß ôÜê´ÜÃÜ´ÜÃÜÜØ †ÃÑÜÜÑÜ, èàêÜÏÜ ‘å ïÜå´ÜÜÝÃÜÑÜ´ÜÃÜå ‹™ÜܲÜØ ÆÜܲíÜÜÏÜÜØ ÃÜÜ‘å ÁÜàÏÜÜ²Ü ‘°ÜíÜå. †åÏÜÃÜàØ íÜÜØœÜÃÜ ôÜÜÝ÷Þ´ÑÜ‘ ´ÜåüêÜàØ è œÜÜêÜà ÓÜè¿ÜÓß ÆÜÂíÜÜ÷Üå-ËÜÃÜÜíÜÜåÃÜß †¾´ÜÃÜ ÏÜÜÝ÷´ÜßíÜÜìàØ Ó÷å´ÜàØ. Õ÷¹ÃÜå êÜÄÜ´Üß ¹åïÜÆÜÓ¹åïÜÃÜß “åêêÜÜÏÜÜØ “åêêÜß ÓÜè¿ÜÓß œÜÜêÜÜå †ÃÜå œÜœÜÜÚ†ÜåÃÜß “åêêÜÜÏÜÜØ “åêêÜß ÏÜÜÝ÷´Üß †åÏÜÃÜß ÆÜÜôÜå³Üß ÏÜìß ïÜ‘´Üß. ôÜÍÜ܆ÜåÏÜÜØ, ‘ÝÏÜü߆ÜåÃÜß ËÜå«‘ÜåÏÜÜØ, ‘ÜØ ¹Üå²´Üß ü×åÃÜÏÜÜØ ‘ÏÆÜÜüÚÏÜåÃüÃÜå ÆÜÜÝüÑÜå œÜ²ßÃÜå, «ÜØôÜÜå«ÜØôÜ ÍÜÓåêÜÜ †åÏÜÃÜÜ ÏÜôÜÏÜÜåüÜ ³ÜåêÜÜÏÜÜØÃÜÜØ “åêêÜÜÏÜÜØ “åêêÜÜØ “ÜÆÜÜØ, ÏÜÜÝôÜ‘Üå, ÆÜàô´Ü‘Üå íÜÜ؜ܴÜÜ ÷ÜåÑÜ; `ÑÜØÄÜ ˆÝ²ÑÜÜ', `ÃÜíÜ¢íÜÃÜ'ÃÜÜ êÜåƒÜÜå ê܃ܴÜÜ ÷ÜåÑÜ. ôÜ´Ü´Ü ÏÜàôÜÜÉÓß, ôüåïÜÃÜå ôüåïÜÃÜå ¹ïÜÚÃÜܳÜßÚ ƒÜì‘´ÜÃÜÜØ üÜåìÜØ, ôÜÍÜ܆Üå, ÏÜàêÜÜ‘Ü´ÜÜå, ËÜå«‘Üå, œÜœÜÜÚ†Üå, íÜÜüÜ™ÜÜüÜå íÜœœÜå ÆÜÜå´Üå øÑÜÜÓå ƒÜÜ´ÜÜ, ÃÜÜ÷´ÜÜ, ôÜâ´ÜÜ ‘å ¹å÷ÁÜÏÜÜåÚ †ÜüÜåÆÜ´ÜÜ †åÃÜß ‘Üå‰ÃÜå ƒÜËÜÓ ÃÜ Æܲå! ‘êÜÜ‘ÏÜÜØ œÜÜÓ ‘êÜÜ‘ÃÜàØ ‘ÜÏÜ ÆÜ´ÜÜíÜå. ‘ÜÏÜÏÜÜØ ÓÜ´Ü ÃÜå ݹíÜôÜ íÜœœÜåÃÜÜå ÍÜå¹ ÍÜÜÄÑÜå Ó÷å´ÜÜå. [íÜÁÜà †ÜíÜ´ÜÜ †Ø‘å]

êÜ≠ÝÉïÜÓ, ÄÜسÜÓ, èåíÜÜ ÁÜàÓØÁÜÓÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ÃÜÜÇÁÜ ÏÜ÷ܹåíÜÃÜß ÃÜÜÇÁÜ ¡å²å ôÜÓƒÜÜíÜß ôÜàÁÜÜÓß †Ø‘å ‘ÑÜÜÚ ÝôÜíÜÜÑÜ ÄÜÜØÁÜߢ ÆÜÜôÜå ê܉ è´ÜÜØ †œÜ‘Ü´ÜÜ. ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ÏÜÃ܆شÜÓÃÜÜÑÜ †åíÜÜ ÍÜå¹à ‘å †åÏÜÃÜÜ ËÜÜåêÜ ÏÜÜå°å³Üß ÃÜß‘ëÑÜÜ †ÄÜÜ‹ üÆÜ‘ÜíÜå! †ÃÜå †å è ËÜÜåêÜ †œÜâ‘ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ÏÜÜå°å³Üß ÃÜß‘ìå! ÏÜßÃÜÃÜàØ ÏÜåƒÜ ‘¹ß ÃÜ ³ÜÜÑÜ! †šÜÓ èåíÜÜ è ¡´Üå ¹åƒÜÜíܲÜ. Ý‘Ó´ÜÜÓå ïÜÓ¹ÆÜâÃÜÏÜÃÜß œÜÜعÃÜßÃÜå ÄÜØÄÜÜèìÏÜÜØ ”ËÜÜåìßÃÜå ÷åÏÜÃÜß †å ÆÜÓ ÷ßÓÜÃÜß ÷³ÜÜå²ß†å ™Ü²åêÜÜ. ÷ÜèÓÜ÷èâÓ ÑÜàÃÜÜÃÜÃÜàØ ÝïÜêÆÜ. ÍÜÜëÑÜÜ ÆÜ“ß ÏÜܱÜôÜÃÜß ÃÜèÓ ÃÜ ƒÜôÜå. †åÏÜÃÜàØ †ØÄÜÂå¢ †ÜçøôÜɲÚÃÜàØ †ÃÜå êÜåƒÜÃÜïÜæêÜß «å« `êÜزÃÜ ü܇ÏôÜ', `ÏÜÜØœÜåôüÓ ÄÜÜݲÚÑÜÃÜ' íÜÄÜåÓå ÝËÜÂÝüïÜ êÜÜå‘ÏÜ´Ü ™Ü²ÃÜÜÓÜØ †ÄܱÜß “ÜÆÜÜØÃÜÜ ÏÜÜç²åêÜ ÆÜÓ ™Ü²Ü‰ ÷´Üß. †ØÄÜÂå¢ ÆÜ±Ü ´ÜåíÜàØ §œÜàØ, ÍÜâêÜ íÜÄÜÓÃÜàØ †ÃÜå üߑܜܜÜÜÚÃÜß ïÜæêÜß ´ÜåíÜß è †ÜËÜܹ. ôÜÜæèÃÑÜÏÜÜØ ´ÜÜå ´ÜåÏÜÃÜÜØ ê܃ÜܱÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜå è Æܲ™ÜÜå ¥«å. ÄÜàèÓÜ´Üß ê܃ÜÜ±Ü ÍÜÞø´ÜÍÜßÃÜàØ øêÜÜÝôÜ‘. ïÜæêÜß †ÃÜå Óèâ†Ü´Ü †åÏÜÃÜÜ ÆÜز èåíÜß ÏÜÃÜÜå÷ÜÓß, íÜ÷ÜôÜôÜÜåÑÜß, ÍÜÜÓÜåÍÜÜÓ 

ÆÜä. 48³Üß œÜÜêÜà . . . ÓíÜßúÃÜÜ³Ü «Ü‘àÓÃÜß †å‘ ÆÜØÞø´Ü “å ÝÏܵÜÜå. †ÃÜå †å ÆÜØÞø´Ü ÏÜÇ ÏÜÜÓß Óß´Üå èÓÜ‘ ÄÜÜå«íÜß “å. “å ´ÜÜå ËÜØÄÜÜìßÏÜÜØ ÆÜ±Ü ÏÜÜÓàØ ÄÜàèÓÜ´Üß ÏÜÜÓÜ ÆÜÂÏÜܱÜå ÏÜâøÑÜàØ “å": ÏÜÇ ôíÜÆÃÜ ¡åÑÜàØ ´ÜÜå ¢íÜÃÜ †ÜÃÜعôíÜéÆÜ “å ÆÜ±Ü ¡ÄÜß ÃÜå ¡åÑÜàØ ´ÜÜå ¡±ÑÜàØ ‘å ¢íÜÃÜ ôÜÏÜÝÆÜÚ´Ü Óß´Üå ³ÜÑÜåêÜàØ ôÜåíÜÜ‘ÜÑÜÚ “å †ÃÜå ôÜÏÜÝÆÜÚ´Ü Óß´Üå ³ÜÑÜåêÜàØ ôÜåíÜÜ‘ÜÑÜÚ ‘Ó´ÜÜØ ‘Ó´ÜÜØ †ÃÜàÍÜíÑÜàØ ‘å ôÜÏÜÝÆÜÚ´Ü Óß´Üå ³ÜÑÜåêÜß ôÜåíÜÜ †å è ¢íÜÃÜ “å, †å è †ÜÃÜع “å †ÃÜå †å è †ÜÆܱÜàØ ÄÜØ´ÜíÑÜ “å. ÏÜÜÓß †Ø´ÜÝÓÑÜÜì ÆܹåïÜÃÜß ¹ß‘Ó߆ÜåÃÜå ÷àØ ÓÜåè ôÜíÜÜÓå, ÏÜÜÓÜ ÆÜÂÜØÄܱÜÏÜÜØ ÷ôÜ´Üß-ƒÜßêÜ´Üß †ÃÜå ‘â¹´Üß 22 

¡åŒ “àØ ´ÑÜÜÓå ¹Ó ôÜíÜÜÓå ôÜâÑÜÚ èåÏÜ ÃÜíÜÜØ Ý‘Ó±ÜÜå ê܉ÃÜå †ÜíÜå “å †åÏÜ ÏÜÜÓÜÏÜÜØ †å Ý‘Ó±ÜÜå Éâüå “å ÃÜå ÏÜÃÜå †å ‹´ôÜÜ÷ †ÜÆÜß ¡ÑÜ “å. †Ü †çíÜÜç²Ú ÏÜÃÜå ÏÜÜÓß ÏÜÜ´ÜäôÜØô³ÜÜ †ÜÆÜå “å — ´ÜåÃÜå ÷àØ ÆܱÜÜÏÜ ‘ÓàØ “àØ. †Ü¹Ó±ÜßÑÜ ‡êÜÜËÜ÷åÃÜ, †Ü¹Ó±ÜßÑÜ †ÃÜÜÝÏÜ‘ÍÜ܉ ïÜÜ÷, ôÃÜå÷ß ÓÜèåúÍÜ܉ ƒÜßÏÜܱÜß, †Ü ËÜÁÜÜÃÜÜå ÷àØ †ÜÍÜÜÓ ÏÜÜÃÜàØ “àØ. ÏÜÜÓÜ èâÃÜÜ ôíÜèÃÜÜå èå ü×ôü߆Üå “å †å ÆÜ±Ü †÷Î ÆÜÁÜÜÑÜÜÚ “å ´ÜåÏÜÃÜÜå ÆÜ±Ü †ÜÍÜÜÓ ÏÜÜÃÜàØ “àØ. ÏÜÜÓÜ ™Ü±ÜÜ ËÜÁÜÜ ôÃÜå÷ßèÃÜÜå ÆÜÁÜÜÑÜÜÚ “å, †åÏÜÃÜå ¡åŒ “àØ, †å ËÜÁÜÜ ƒÜâËÜ ÍÜÜíܳÜß †Üèå ÆÜÁÜÜÑÜÜÚ “å. ËÜÁÜÜÃÜå ÆܱÜÜÏÜ ‘÷àØ “àØ. ôÜÜæÃÜå ÃÜÏÜô‘ÜÓ †ÃÜå ÁÜÃÑÜíÜܹ. 

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ËÜÃÜÜÓôÜ Õ÷¹à ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüßÏÜÜØ †ÜÆÜåêÜàØ ÍÜÜóÜ±Ü ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜß `ÍÜÜÓ´Üå ´ÜÜå †ÏÜÃÜå †åÏÜ. ‘å. ÄÜÜØÁÜß ÏÜÜå‘êÑÜÜ ÷´ÜÜ, †ÏÜå ´ÜåÏÜÃÜå ÏÜ÷Ü´ÏÜÜ ËÜÃÜÜíÜßÃÜå ÍÜÜÓ´Ü ÏÜÜå‘êÑÜÜ.' ÍÜÜÓ´ÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢÃÜå ôÜÜæÆܳÜÏÜ íÜƒÜ´Ü ÏÜ÷Ü´ÏÜÜ ‘Üå±Üå ÃÜå øÑÜÜÓå ôÜØËÜÜåÁÑÜÜ †å ÍÜêÜå ôÜØïÜÜåÁÜÃÜÃÜÜå ÝíÜóÜÑÜ ÓûÜå ÆÜ±Ü ´ÜåÃÜÜ ƒÜÜôôÜÜ íÜóÜÜÚå ÆÜ“ßÑÜå ¹åïÜ ËÜ÷ÜÓÃÜß íÑÜÞø´Ü ´ÜÓß‘å ÃÜåêôÜÃÜ ÏÜزåêÜÜÃÜß †Ü ‹Þø´ÜÏÜÜØ †å‘ íÑÜÞø´Ü ´ÜÓß‘å †ÃÜå ÓØÄÜÍÜå¹ ôÜÜÏÜå êܲÃÜÜÓ ôÜÜæ ¹åïÜíÜÜôÜ߆ÜåÃÜÜ ÆÜÂÝ´ÜÝÃÜÝÁÜ ´ÜÓß‘å ´ÜåÏÜÃÜß ÆÜ´ÜßÝ´Ü ËÜÓÜËÜÓ Ý”êÜ܉ “å. “å‘ 1915ÏÜÜØ è `ÏÜ÷Ü´ÏÜÜ' ËÜÃÜßÃÜå †ÜíÜåêÜÜ ÆÜ±Ü ÆÜÜå´Üå ´ÜåÃÜÜå êÜÄÜßÓåÑÜ ôíÜß‘ÜÓ ÃÜ ‘Ó´ÜÜ †Ü ÄÜÜØÁÜßÍÜ܉ÃÜÜ ÃÜå´Üä´íÜ ÷å«ì ÷èà ´ÜÜå ôÜÏÜÄÜ ¹åïÜÏÜÜØ ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ÃÜàØ ÏÜÜåèàØ ÉÓß íÜìíÜÜÃÜå íÜÜÓ ÷´Üß. †ôÜ÷‘ÜÓÃÜàØ †ÜعÜåêÜÃÜ (1920–1922) ‘å ¹ÜزߑâœÜ (1930) ´ÜÜå «ß‘, ÍÜÜÓ´ÜÏÜÜØ ÆÜ÷åêÜíÜ÷åêÜÜå ‘÷åíÜÜ´ÜÜå †åíÜÜå œÜØÆÜÜ ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ (ÝËÜ÷ÜÓÃÜÜ ÄÜìß ‘ÜÏܹÜÓÜåÃÜÜ ÷‘ ÏÜÜüå, íÜóÜÚ 1917) ³ÜíÜÜÃÜÜå ÆÜ±Ü ÷èà ËÜÜ‘ß ÷´ÜÜå, ´ÑÜÜÓå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ íÑÜÞø´Ü´íÜ †ÃÜå †ÝÍÜíÑÜÞø´Ü³Üß ¹åïÜÍÜÓÃÜÜ †ÄܱÜß ÃÜå´Ü܆ÜåÏÜÜØ †ÜÄÜíÜß “ÜÆÜ “Üå²ß èÃÜÜÓß ÏÜ÷¶íÜÆÜâ±ÜÚ ™ÜüÃÜÜ †å ÏÜÜå. ‘. ÄÜÜØÁÜ߆å ËÜÃÜÜÓôÜ Õ÷¹à ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüßÏÜÜØ †ÜÆÜåêÜàØ ÍÜÜóܱÜ. †Ü ÍÜÜóÜ±Ü ÃÜ ÏÜÜµÜ †ÜÆܱÜÃÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ í܃ܴÜÃÜÜ, ÆÜ±Ü ´ÜåÏÜÃÜÜ ÆÜâíÜÚåÃÜÜ ´ÜåÏÜ è ÆÜ“ßÃÜÜ ÓÜè‘ßÑÜ ÃÜå´Ü܆Üå ‘Ó´ÜÜØ ÆÜ±Ü ÄÜÜØÁÜߢ †êÜÄÜ ÏÜÜüßÃÜÜ ËÜÃÜåêÜÜ ÷ÜåíÜÜÃÜß ÆÜ´ÜßÝ´Ü ‘ÓÜíÜß ¡ÑÜ “å. . . ËÜÃÜÜÓôÜ Õ÷¹à ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüß1ÃÜÜ ‹¹Ö™ÜÜüÃÜ ÆÜÂôÜØÄÜå 4³Üß2 ÉåËÜÂà†ÜÓß†å †ÆÜÜÑÜåêÜÜ ÍÜÜóܱÜÃÜÜå ôÜØÆÜâ±ÜÚ ÆÜÜ«. †Ü ÆÜÜ«ÃÜàØ ôÜØÆÜܹÃÜ ¢. †å. ÃÜüåôÜÃÜ3 ÏÜÜüå ÄÜÜØÁÜߢ†å ‘ÓåêÜàØ, ´Üå ÝíÜïÜå ´ÜåÏܱÜå ê܃ÑÜàØ ÷´ÜàØ ‘å": ÏÜÇ †åÏÜÜسÜß ÏÜÜµÜ ³ÜÜå²Ü ïÜ˹Üìà ÍÜÜÄÜ ‘Ü°ß ÃÜ܃ÑÜÜ “å, èå “ÜÆÜåêÜÜ ÍÜÜóܱÜÏÜÜØ íÜÜ؜ܴÜÜØ †²œÜ±Ü Æܲ´Ü.

ÝÏܵÜÜå, †÷Î

†ÜíÜß ÆÜ÷ÜǜܴÜÜØ ÏÜÃÜå ™Ü±Üß °ßêÜ ³Ü‰ “å ´Üå ÏÜÜüå ÷àØ ´ÜÏÜÜÓß ÃÜÏÜ´ÜÜÆÜâíÜÚ‘ šÜÏÜÜ ÏÜÜÄÜàØ “àØ. ÷àØ ´ÜÏÜÃÜå è±ÜÜíÜßïÜ ‘å °ßêÜ ÏÜÜüå ÷àØ ÆÜÜå´Üå ¡åƒÜÏܹÜÓ ÃܳÜß, ´ÜåÏÜ ‘Üå‰ ÏÜÜÃÜàóÜß ïÜÞø´Ü èíÜÜËܹÜÓ ÃܳÜß. †åüêÜå ´ÜÜå ´ÜÏÜå ÏÜÃÜå ´ÜÓ´Ü è ÏÜÜÉ ‘ÓïÜÜå. ËÜÜËÜ´Ü †åíÜß ËÜÃÜß “å ‘å ÏÜÜÓß Þô³ÜÝ´Ü ÆܹïÜÚÃÜ ÏÜÜüå ÏÜâ‘íÜÜÏÜÜØ †ÜíÜåêÜÜ ÆÜÂܱÜß èåíÜß ³Ü‰ ÆÜ²ß “å. ÏÜÜÓÜ ÓƒÜåíÜÜìÜå, †Ý´Ü ÏÜÜÑÜÜÃÜå ê܉ÃÜå, †‘ôÏÜÜ´Ü, èå †ÜÆܱÜÜ ¢íÜÃÜÏÜÜØ †ÄÜ´ÑÜÃÜÜå ÍÜÜÄÜ ÍÜèíÜå “å, ´ÜåÃÜå ÷ØÏÜåïÜÜØ íÜßôÜÓß è‰ ïÜ‘å “å. †Üèå ÏÜÃÜå, ÏÜÜÓÜ ÓƒÜåíÜÜìÜåÃÜå †ÃÜå ÏÜÜÓÜ íÜÜ÷‘ÜåÃÜå, èå

†‘ôÏÜÜ´ÜÜåÃÜß ÆÜÓØÆÜÓÜ ÃÜ²ß “å ´ÜåÃÜß ´Üå†Üå†å ÄܱܴÜÓß ÃÜ÷Üå´Üß ‘Óß. ´Üå³Üß †ÜüêÜß °ßêÜ ³Ü‰ “å. ÝÏܵÜÜå, ÷ÏܱÜÜØ è ËÜåôÜß ÄÜÑÜåêÜÜØ ËÜÜÃÜà (ÝÏÜÝôÜôÜ ËÜåôÜÃü)ÃÜÜ †ÆÜâíÜÚ íÜø´Üä´íÜÃÜß †ôÜÓ ÷å«ì, ‘äÆÜÜ ‘ÓßÃÜå †åÏÜ ÏÜÜÃÜß ÃÜ êÜåïÜÜå ‘å †ÜÆܱÜÜ ÝíÜòÜÝíܾÜêÜÑÜå ôÜØÆÜâ±ÜÚ´ÜÜ ÆÜÂÜÆ´Ü ‘Óß êÜßÁÜß “å †ÃÜå ËÜÁÜÜ ÑÜàíÜ‘Üå èå†Üå †Ü ÝíÜòÜÝíܾÜêÜÑÜÏÜÜØ †ÜíÜíÜÜÃÜÜ “å, †ÃÜå èå†Üå ÷¢ èÃÏÜíÜÜÃÜÜ “å, ´Üå†Üå ÆÜ±Ü †ÜíÑÜÜ †ÃÜå †å‘ ÏÜ÷ÜôÜÜÏÜÂÜŸÑÜÃÜÜ ÃÜÜÄÜÝÓ‘Üå ËÜÃÜíÜÜÃÜß êÜÜÑÜ‘Ü´Ü ÏÜåìíÜß ËÜ÷ÜÓ ÆܲÒÜ. †ÜíÜß ‘Üå‰ ÆÜ‘ÜÓÃÜß †ôÜÓ ôÜܳÜå †÷γÜß ÃÜ èïÜÜå. †ÃÜå ´ÜÏÜå, ÝíܾܳÜßÚ†Üå,

1. ´ÜåÃÜß ô³ÜÜÆÜÃÜÜ ‡ÞòÑÜÃÜ ÃÜçïÜÃÜêÜ ‘ÜýÄÜÂåôÜÃÜÜ †ÄܱÜß ÃÜå´ÜÜ ÆÜØݲ´Ü ÏܹÃÜ ÏÜÜå÷ÃÜ ÏÜÜêÜÝíÜÑÜÜ (1861-1946 • ÏÜÓ±ÜÜå¶ÜÓ ÍÜÜÓ´ÜÓ´ÃÜ – 2014)†å ‘ÓåêÜß. †ÃÜå‘ ÝíܾÜïÜ܃ÜÜ ÁÜÓÜíÜ´Üß †Ü ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüß 16.5 Ý‘êÜÜåÏÜßüÓ ÝíÜô´ÜÜÓÏÜÜØ ÉåêÜÜÑÜåêÜß †ÃÜå ÝíÜòÜÃÜß ôÜÜæ³Üß ÏÜÜåüß ÓåÝôܲåÝÃôÜÑÜêÜ ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚü߆ÜåÏÜÜØÃÜß †å‘ “å. – ôÜØ. 2. ÍÜâêÜ “å, 6¬ß ¡å‰†å – ÏÜâ. 3. ôíÜÜ´ÜصÑÜ œÜìíÜì‘ÜìÃÜÜ ÆܑܵÜÓ, êÜåƒÜ‘, ÆÜ‘ÜïÜ‘ (1873-1948). ´ÜåÏÜÃÜÜ ÃÜÜÏÜå ¢. †å. ÃÜüåôÜÃÜ †çò ‘ØÆÜÃÜß ÓÜóü×íÜÜ¹ß ÆÜàô´Ü‘ÜåÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ ÏÜÜüå ¡±Üß´Üß ÷´Üß. ¹ÝšÜ±Ü †ÜÝʑܳÜß ÍÜÜÓ´Ü ÆÜÓ´Ü ÉÑÜÜÚ ÆÜ“ß ÄÜÜØÁÜßÍÜ܉ ôÜÜæÆܳÜÏÜ íÜƒÜ´Ü ÏܺÜôÜ (÷ÜêÜÃÜàØ œÜåÃÃ܉) ÄÜÑÜÜ ´ÑÜÜÓå ´ÜåÏÜÃÜÜå ‹´ÜÜÓÜå ÃÜüåôÜÃÜÃÜå ´ÑÜÜØ ÷´ÜÜå. Collected works of Mahatma Gandhi"ÏÜÜØ êÜåíÜÜÑÜåêÜÜ †Ü ÍÜÜóܱÜÃÜÜå ÏÜâìõÜÜå´Ü ÆÜ±Ü ÃÜüåôÜÃÜ ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü Speeches and Writings of Mahatma Gandhi (œÜÜå³Üß †ÜíÜäݶÜ) “å. – ôÜØ.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

23


ÑܾÝÆÜ ¹åïÜ ÏÜÇ ‹œœÜ ÝïÜšÜÜ ‘ß ÃÜÎíÜ 1857 ÏÜÇ ÷ß Æܲ œÜâ‘ß ³Üß èËÜ ËÜÏË܉, ‘êÜ‘¶ÜÜ †ÜæÓ ÏܺÜôÜ ÏÜÇ ÝíÜòÜÝíܾÜêÜÑÜÜÇ ‘ß ô³ÜÜÆÜÃÜÜ ‘ß Ä܉ ³Üß| Õ‘´Üà ¥ôÜ ôÜÏÜÑÜ ‘å ôÜÍÜß ÝíÜòÜ ÝíܾÜêÜÑÜ ÝËÜÂÝüïÜ ÝïÜšÜÜ ÆÜ½Ý´Ü ‘Ü †ÃÜàôÜ ‘Ó Ó÷å ³Üå| ¹åïÜ ÆÜÂåÏÜ ÏÜÇ ÓœÜå ËÜôÜå ÏÜÜêÜíÜßÑÜ¢ ¹åïÜ ÏÜÇ ~‘ ~æôÜÜ ÝïÜšÜÜ ‘åú œÜÜ÷´Üå ³Üå è÷ÜÙ †ÜÁÜàÝÃÜ‘ ÝíܤÜÜÃÜ, ´Ü‘ÖÝÃÜ‘ß †ÜæÓ íÜÜݱܟÑÜ ‘å ôÜÜ³Ü ôÜÜ³Ü ¹åïÜ ‘ß ôÜØô‘äÝ´Ü ‘êÜÜ, ôÜÜÝ÷´ÑÜ, ÁÜÏÜÚ †ÜæÓ ÆÜÂÜœÜßÃÜ ¹ïÜÚÃÜ ‘Ü ôÜÏÜÑÜ ‘å ÁÜâÆÜ ÏÜÇ †ÁÑÜÑÜÃÜ ÷Üå| è÷ÜÙ ÆÜâíÜÚ †ÜæÓ ÆÜÜÿÜÜ´ÑÜ ÝïÜšÜÜ ÆܽݴÜÑÜÜÇ ‘Ü ôÜÜæ÷ܹÚÆÜâ±ÜÚ ôÜØÏÜåêÜÃÜ ÷Üå. è÷ÜÙ ôÜå ÝÃÜ‘êÜÜ “ÜµÜ ¤ÜÜÃÜ ‘å ÝšÜÝ´Üè ÆÜÓ íÜæÝòÜ‘ ÷Üå´Üå ÷à~ ÍÜß †ÆÜÃÜß è²[Üå ôÜå èà²Ü ÷Üå|. . . [ËÜÃÜÜÓôÜ Õ÷¹à ÑÜàÝÃÜ.ÃÜß íÜåËÜôÜ܇ü ÆÜÓ³Üß ü×ÜÃôÜݘÆü]

èåÃÜå ‹¼åïÜß †Üè ôÜÜØèÃÜàØ ÏÜÜÓàØ ËÜÜåêÜíÜàØ “å, †åÏÜ ÷àØ ÏÜÜÃÜàØ “àØ, ´ÜÏÜå ¡å †å‘ ™Ü²ßÍÜÓ ÆÜ±Ü †åÏÜ ÏÜÜÃÜ´ÜÜ ÷ïÜÜå ‘å †ÜÁÑÜÜÞ´ÏÜ‘ ¢íÜÃÜ, èåÃÜå ÏÜÜüå †Ü ¹åïÜ ÆÜØ‘ÜÑÜåêÜÜå “å †ÃÜå èåÃÜå ÏÜÜüå †Ü ¹åïÜÃÜÜå ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÷ÓßÉ ÃܳÜß, ´Üå ïÜ˹ ¿ÜÓÜ Ýï܃ÜíÜÜ²ß ïÜ‘ÜÑÜ “å, ´ÜÜå ´ÜÏÜå ÏÜÜÃÜ¡å ‘å ´ÜåÏÜ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ ´ÜÏÜå ÍÜâêÜÜå “Üå. èå ôÜعåïÜÜå, ÷àØ †ÜïÜÜ Ó܃ÜàØ “àØ ‘å Õ÷¹ †å‘ ݹíÜôÜ ¹àÝÃÜÑÜÜÃÜå †ÜÆÜïÜå ´Üå ´ÜÏÜå ‘¹ß ÆÜ±Ü ïÜ˹ÏÜܵܳÜß è ÃÜ÷Î ÆÜ÷ÜÇœÜÜ²ß ïÜ‘Üå. ÏÜÇ ÆÜ±Ü ™Ü±ÜÜØ ÍÜÜóܱÜÜåÃÜÜå ôíÜܹ œÜ܃ÑÜÜå “å. “åêêÜÜ ËÜå ݹíÜôÜ ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ †÷Î †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜåêÜÜØ ÍÜÜóܱÜÜåÃÜå ÷àØ †Ü íÜÄÜÚÏÜÜØ ÃܳÜß êÜåƒÜ´ÜÜå, ‘Ü ‘å ´Üå†Üå èéÓÃÜÜØ ÷´ÜÜØ. ÆÜÓØ´Üà ÷àØ †åüêÜàØ ´ÜÜå ‘÷åíÜÜ ‡œ“àØ “àØ ‘å †ÜÆܱÜå ÍÜÜóܱÜÜå ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÜÆܱÜß ôÜÜÏÜÄÜÂß êÜÄÜÍÜÄÜ ôÜÜíÜ íÜÜÆÜÓß œÜâøÑÜÜ “߆å. †ÜÆܱÜÜ ‘ÜÃÜÃÜå ƒÜÜåÓÜ‘ ÏÜìå ‘å †ÜÆܱÜß †Ü؃ÜÃÜå ƒÜÜåÓÜ‘ ÏÜìå †å è ‘Ø‰ ÆÜâÓ´ÜàØ ÃܳÜß, ÆÜÓØ´Üà †ÜÆܱÜÜØ ù¹ÑÜÃÜå ÆÜ±Ü ÆÜÜåóÜ±Ü ÏÜìíÜàØ ¡å‰†å †ÃÜå †ÜÆܱÜÜ ÷ܳÜÆÜÄÜ ÆÜ±Ü œÜÜêÜíÜÜ ¡å‰†å. “åêêÜÜ ËÜå ݹíÜôÜÏÜÜØ †ÜÆܱÜÃÜå †åÏÜ ‘÷åíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜàØ “å ‘å Õ÷¹ß ¢íÜÃÜÃÜß ôÜܹ܉ ‹ÆÜÓ †ÜÆܱÜå ‘ÜËÜâ ¡ìíÜß Ó܃ÜíÜÜ ÏÜÜüå †ÜÆܱÜß ÆÜÂíÜäÝ¶Ü †ÃÜå †ÜÆܱÜÜØ ù¹ÑÜ íÜœœÜå †å‘ ôÜâÓ ÷ÜåíÜÜå ‘åüêÜÜå èéÓÃÜÜå “å! ÆÜÓØ´Üà †Ü ´ÜÜå ÆÜÂô´ÜÜíÜÃÜÜ éÆÜå “å. ÷àØ †åÏÜ ‘÷åíÜÜ ÏÜÜÄÜàØ “àØ ‘å †ÜÆܱÜÜ ÏÜÜüå †Ü ™Ü±Üß ÃÜÜÏÜÜåïÜß †ÃÜå ïÜÓÏÜÃÜß íÜÜ´Ü “å ‘å †Üè 24 

ôÜÜØèå †Ü ÏÜ÷ÜÃÜ ‘ÜçêÜåèÃÜß “ÜÑÜÜ ÷å«ì, †Ü ÆÜÝíÜµÜ ÃÜÄÜÓßÏÜÜØ, ÏÜÜÓÜ ¹åïÜËÜÜØÁÜíÜÜå ÆÜÜôÜå è ÆÜÓ¹åïÜß ÍÜÜóÜÜÏÜÜØ ËÜÜåêÜíÜÜÃÜß ÏÜÃÜå ÉÓè ÆÜ²ß “å. ÷àØ ¡±ÜàØ “àØ ‘å ¡å †Ü ËÜå ݹíÜôÜÏÜÜØ †ÆÜÜÑÜåêÜÜØ ÍÜÜóܱÜÜåÏÜÜØ ÷ÜèÓ Ó÷åêÜÜ ËÜÁÜÜÃÜß ÆÜÓßšÜÜ êÜåíÜÜ ÏÜÃÜå ÆÜÓߚܑ ÃÜßÏÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜå, ´ÜÜå, †Ü ÍÜÜóܱÜÜåÃÜÜ ÝíÜóÜÑÜÏÜÜØ ÆÜÓßšÜÜ †ÜÆÜÃÜÜÓ܆ÜåÏÜÜØ ™Ü±Ü܃ÜÓÜ ÝÃÜóÉì ÃÜßíܲïÜå. †ÃÜå ´ÜåÃÜàØ ïÜàØ ‘ÜÓ±Ü? ‘Ü †å è ‘å ´Üå†Üå ‹ÆÜÓ ´ÜåÃÜß †ôÜÓ ÃܳÜß ³Ü‰. ݲôÜåÏËÜÓ ÏÜÜôÜÏÜÜØ ÍÜÓÜÑÜåêÜß ÏÜ÷ÜÃÜ ‘ÜýÄÜÂåôÜÃÜß ËÜå«‘ÏÜÜØ ÷àØ ÷ÜèÓ ÷´ÜÜå. ´ÜåÏÜÜØ ñÜÜå´ÜäíÜÄÜÚ ÏÜÜåüÜå ÷´ÜÜå, †ÃÜå ´ÜÏÜå ÏÜÜÃÜïÜÜå ‘å ÏÜàØË܉ÏÜÜØ ÏÜÜåüÜ ñÜÜå´ÜäíÜÄÜÚ ‹ÆÜÓ ´ÜÜå èå ÍÜÜóܱÜÜå Õ÷¹àô´ÜÜÃÜßÏÜÜØ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜØ ÷´ÜÜØ ´Üå è ÍÜÜóܱÜÜåÃÜß †ôÜÓ ³Ü‰ ÷´Üß. †ÃÜå †Ü ÍÜâêÜíÜÜÃÜàØ ÃܳÜß ‘å †ÜÏÜ ÏÜàØË܉ÏÜÜØ ËÜÃÑÜàØ ÷´ÜàØ †ÃÜå ÃÜ÷Î ‘å ‘ÜïÜßÏÜÜØ ‘å ŸÑÜÜØ ËÜÁÜÜ Õ÷¹ß ËÜÜåêÜå “å. †ØÄÜÂå¢ †ÃÜå Õ÷¹ÃÜß ÍÜÜóÜ܆Üå íÜœœÜå èåüêÜàØ †Ø´ÜÓ “å ´ÜåüêÜàØ ÏÜàØË܉ ‰êÜÜ‘ÜÃÜß ô³ÜÜÝÃÜ‘ ÍÜÜóÜ܆Üå †ÃÜå Õ÷¹ß íÜœœÜå ÃܳÜß, †ÃÜå ´Üå³Üß ‘ÜýÄÜÂåôÜÃÜÜå ñÜÜå´ÜäíÜÄÜÚ Õ÷¹ßÏÜÜØ ËÜÜåêÜÃÜÜÓ܆ÜåÃÜå íÜÁÜÜÓå ôÜÏÜ¢ ïÜøÑÜÜå ÷´ÜÜå. ÷àØ †ÜïÜÜ Ó܃ÜàØ “àØ ‘å †Ü ÝíÜòÜÝíܾÜêÜÑÜ †åíÜß ÄÜÜå«íÜ±Ü ‘ÓïÜå ‘å ´ÜåÏÜÜØ ÍܱÜíÜÜ †ÜíÜÃÜÜÓ ÝíܾܳÜßÚ†ÜåÃÜå ´Üå†ÜåÃÜß ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ÏÜÜ´ÜäÍÜÜóÜÜ ¿ÜÓÜ ÝïÜšÜ±Ü †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜå. †ÜÆܱÜß ÍÜÜóÜÜ †ÜÆܱÜàØ ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ ÆÜÂÝ´ÜÕËÜËÜ “å, †ÃÜå ‘¹ß ´ÜÏÜå †åÏÜ ‘÷åïÜÜå ‘å [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


†ÜÆܱÜß ÍÜÜóÜ܆Üå ôÜíÜÜåÚ¶ÜÏÜ ÝíÜœÜÜÓ ÆÜÂÄÜü ‘ÓíÜÜ ÏÜÜüå ËÜ÷à ‘ØÄÜÜì “å ´ÜÜå ÷àØ ´ÜÜå ‘÷ßïÜ ‘å †ÜÆܱÜÜå ÃÜÜïÜ èåÏÜ èêÜ¹ß ³ÜÜÑÜ ´ÜåÏÜ †ÜÆܱÜÜ ÏÜÜüå íÜÁÜÜÓå ôÜÜÓàØ “å. Õ÷¹ÃÜß ÓÜóü×ßÑÜ ÍÜÜóÜÜ †ØÄÜÂå¢ ËÜÃÜå, †åíÜàØ ôíÜÆÃÜ ¡åÃÜÜÓ ‘Üå‰ “å? ÆÜ¡ ‹ÆÜÓ †Ü ËÜÜå¡å ïÜÜ ôÜÜÓà ¡å‰†å? ™Ü²ßÍÜÓ ÝíÜœÜÜÓß èà†Üå ‘å ‘åíÜß ÝíÜóÜÏÜ ïÜÓ´Ü †ÜÆܱÜÜØ ËÜÜì‘ÜåÃÜå †å‘ †ØÄÜÂå¢ ËÜÜì‘ ôÜܳÜå ¹Üå²íÜß ÆÜ²å “å. ÆÜâÃÜÜÃÜÜ ‘åüêÜÜ‘ ÆÜÂÜåÉåôÜÓÜå ôÜܳÜå §²Ü±Ü³Üß íÜÜ´Ü ‘ÓíÜÜ ÏÜÃÜå ´Ü‘ ÏÜìß ÷´Üß. ´Üå†Üå†å ÏÜÃÜå ƒÜÜ´ÜÓß †ÜÆÜß ÷´Üß ‘å ¹Óå‘ Õ÷¹ß ÑÜàíÜ‘, †ØÄÜÂå¢ ÍÜÜóÜÜ ¿ÜÓÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ ¤ÜÜÃÜ ÏÜåìíÜ´ÜÜå ÷ÜåíÜܳÜß, ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜØ ¢íÜÃÜÃÜÜØ †Üå“ÜÏÜÜØ †Üå“ÜØ “ †ÏÜâêÑÜ íÜóÜÜåÚ ÄÜàÏÜÜíÜå “å. †ÜÆܱÜß ïÜÜì܆Üå †ÃÜå ‘ÜçêÜå¡åÏÜÜسÜß ËÜ÷ÜÓ Æܲ´ÜÜ ÝíܾܳÜßÚ†ÜåÃÜß ôÜ؃ÑÜÜ ôÜܳÜå ´ÜåÃÜå ÄÜà±Üß ÃÜ܃ÜïÜÜå, ´ÜÜå ´ÜÏÜÃÜå è±ÜÜïÜå ‘å ÆÜ¡ÃÜå ‘åüêÜÜØ ÷¡ÓÜå íÜóÜÜåÚÃÜàØ ÃÜà‘ôÜÜÃÜ ³ÜÑÜàØ “å. †ÜÆܱÜÜ ‹ÆÜÓ †Ü †ÜÓÜåÆÜ “å ‘å †ÜÆܱÜÜÏÜÜØ †ÜÓØÍÜ ‘ÓíÜÜÃÜß ïÜÞø´Ü ÃܳÜß. †ÜÆܱÜÜ ¢íÜÃÜÃÜÜØ †ÏÜâêÑÜ íÜóÜÜåÚ †å‘ ÝíܹåïÜß ÍÜÜóÜÜ ‹ÆÜÓ ‘ÜËÜâ ÏÜåìíÜíÜÜÏÜÜØ ÄÜÜìíÜÜØ Æܲå, ´ÜÜå ÆÜ“ß †ÜÆܱÜÜÏÜÜØ ´Üå ïÜÞø´Ü øÑÜÜسÜß ÷ÜåÑÜ? †Ü ‘ÜÏÜÏÜÜØ ÆÜ±Ü †ÜÆܱÜå ÝÃÜóÉì ÃÜßíÜ²ß†å “ß†å. Ä܉‘ÜêÜå ´ÜåÏÜ †Üèå, ÝÏÜ. Ý÷ÝÄÜÃËÜÜçüÏÜÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ñÜÜå´ÜäíÜÄÜÚ ‹ÆÜÓ †ôÜÓ ‘ÓíÜÜÃÜàØ èåüêÜàØ ïÜøÑÜ ÷´ÜàØ ´ÜåüêÜàØ ËÜß¡ ‘Üå‰ ÆÜ±Ü íÜø´ÜÜ ÏÜÜüå ïÜøÑÜ ÷´ÜàØ? ÏÜÜÓß ÆÜ÷åêÜÜØÃÜÜ ËÜÜåêÜÃÜÜÓ܆Üå ñÜÜå´ÜäíÜÄÜÚÃÜå ¢´Üß ÃÜ ïÜøÑÜÜ ´ÜåÏÜÜØ ´Üå†ÜåÃÜÜå íÜÜØ‘ ÃÜ ÷´ÜÜå. ´Üå†ÜåÃÜÜ ËÜÜåêÜíÜÜÏÜÜØ ¡å‰†å ´ÜåüêÜÜå ÏÜÜêÜ ÷´ÜÜå. ÆÜÓØ´Üà ´Üå†ÜåÃÜàØ ËÜÜåêÜíÜàØ †ÜÆܱÜÜ †Ø´ÜÓÏÜÜØ ÃÜ÷Üå´ÜàØ ¥´ÜÓß ïÜ‘´ÜàØ. ÏÜÇ †åÏÜ ‘÷åíÜÜ´ÜàØ ôÜÜØÍÜëÑÜàØ “å ‘å ÄÜÏÜå ´ÜåÏÜ ÷Üå, ÆÜ±Ü ÆÜ¡ÃÜå ¹ÜåÓíÜÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ †ÃÜå ÆÜ¡ ÏÜÜüå ÝíÜœÜÜÓíÜÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ Õ÷¹ÏÜÜØ †ØÄÜÂå¢ ÍܱÜåêÜÜå íÜÄÜÚ ‘Óå “å. ´ÜåÏÜ ÃÜ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ´ÜÜå ËÜ÷à ÍÜÜÓå è ‘÷åíÜÜÑÜ. †ÜÆܱÜÃÜå èå ÝïÜšÜ±Ü ÏÜìå “å ´Üå ÏÜÜµÜ †ØÄÜÂå¢ è “å. †íÜïÑÜ, ´ÜåÃÜÜ ËܹêÜÜÏÜÜØ †ÜÆܱÜå ‘Ø‰‘ ‘Óß ËÜ´ÜÜíÜíÜàØ ¡å‰†å. ÆÜÓØ´Üà ¡å †ÜÆܱÜÃÜå “åêêÜÜØ ÆÜœÜÜôÜ íÜóÜÚ ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ †ÜÆܱÜß ¹åïÜß ÍÜÜóÜ܆Üå ÏÜÜÓÉ´Ü ÝïÜšÜ±Ü †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜàØ ÷´ÜàØ ´ÜÜå †Üèå †ÜÆܱÜß ÆÜÜôÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

†å‘ ôíÜ´ÜØµÜ Õ÷¹ ÷´Üå, †ÜÆܱÜß ÆÜÜôÜå †ÜÆܱÜÜ ÝïÜÝšÜ´Ü ÏÜܱÜôÜÜå ÷´Üå, èå†Üå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß è ÍÜâÝÏÜÏÜÜØ ÝíܹåïÜß èåíÜÜ ÃÜ ÓûÜ ÷´Üå ÆÜ±Ü èå†ÜåÃÜàØ ËÜÜåêÜíÜàØ ÆÜ¡ÃÜÜ †Ø´ÜÓ ‹ÆÜÓ †ôÜÓ ‘Óß ÓûàØ ÷´Üå. ´Üå†Üå ¹ÝÓºÏÜÜØ ¹ÝÓº íÜœœÜå è‰ ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜ ÷´Üå, †ÃÜå ÄÜÑÜÜØ ÆÜœÜÜôÜ íÜóÜÚÏÜÜØ ´Üå†Üåå†å èå ‘Ø‰ ÏÜåìíÑÜàØ ÷´Üå ´Üå ÆÜ¡ÃÜå †å‘ íÜÜÓôÜÜéÆÜå ÃÜßíܲÒàØ ÷´Üå. †Üèå †ÜÆܱÜß ôµÜ߆Üå ÆÜ±Ü †ÜÆܱÜÜ ‹¶ÜÏÜ ÝíÜœÜÜÓÜåÏÜÜØ ÍÜÜÄÜ ê܉ ïÜ‘´Üß ÃܳÜß. ÆÜÂÜåÉåôÜÓ ËÜÜå”1 †ÃÜå ÆÜÂÜåÉåôÜÓ ÓÜçÑÜÃÜÜå2 †ÃÜå ´Üå†ÜåÃÜß ‹ŸŸíÜì ïÜÜåÁÜÜåÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ‘ÓÜå. ïÜàØ †å ïÜÓÏÜ èåíÜàØ ÃܳÜß ‘å ´Üå†ÜåÃÜß ïÜÜåÁÜÜå èÃÜôÜÏÜâ÷ÃÜß ôÜÜíÜÚèÝÃÜ‘ ÝÏÜêÜ‘´Ü ³Ü‰ ïÜ‘ß ÃܳÜß? ÷íÜå †ÜÆܱÜå ËÜß¡ ÝíÜóÜÑÜ ´ÜÓÉ íÜìïÜàØ. ‘ÜýÄÜÂåôÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ÝíÜïÜå †å‘ «ÓÜíÜ ÆÜôÜÜÓ ‘ÑÜÜåÚ “å, †ÃÜå ÷àØ †ÜïÜÜ Ó܃ÜàØ “àØ ‘å †ÜçêÜ ‡ÞòÑÜÜ ‘ÜýÄÜÂåôÜ ‘ÝÏÜüß †ÃÜå ÏÜàÞôêÜÏÜ êÜßÄÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ ‘´ÜÚíÑÜ ‘ÓïÜå †ÃÜå ‘åüêÜß‘ íÑÜíÜ÷ÜÓà ôÜâœÜÃÜ܆Üå Óèâ ‘ÓïÜå. ÆÜÓØ´Üà ÏÜÜÓå ƒÜàêêÜÜ Ý¹êܳÜß ‘ËÜâêÜ ‘ÓíÜàØ ¡å‰†å ‘å èå ‘Ø‰ ´Üå†Üå ‘Óß ïÜ‘ïÜå ´ÜåÏÜÜØ ÏÜÃÜå †åüêÜÜå ËÜÁÜÜå ÓôÜ ÃܳÜß ÆܲíÜÜÃÜÜå èåüêÜÜå ÓôÜ ÝíܾܳÜßÚ íÜÄÜÚ èå ‘Ø‰ ‘ÓïÜå †³ÜíÜÜ èÃÜôÜÏÜâ÷ èå ‘Ø‰ ‘ÓïÜå ´ÜåÏÜÜØ ÆܲïÜå. ê܃ÜܱÜÜå †ÜÆܱÜÃÜå ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ¹÷ܲÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ÃܳÜß †ÜÆÜíÜÜÃÜÜØ. ÄÜÏÜå ´ÜåüêÜÜØ ÍÜÜóܱÜÜå ÆÜ±Ü †ÜÆܱÜÃÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ÏÜÜüå êÜÜÑÜ‘ ÃܳÜß ‘Óß ïÜ‘íÜÜÃÜÜØ. †ÜÆܱÜàØ œÜÜÝÓµÜ è †ÜÆܱÜÃÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ÏÜÜüå êÜÜÑÜ‘ ËÜÃÜÜíÜïÜå. †ÜÆܱÜÜ ÆÜÜå´ÜÜ ‹ÆÜÓ ÓÜŸÑÜ ‘ÓíÜÜ †ÜÆܱÜå ïÜàØ ÆÜÂÑÜ´ÃÜÜå ‘Óß†å “ß†å? †Üè ôÜÜØèÃÜÜ †ÜÆܱÜå ËÜÁÜÜ ôÜܳÜå ÝíÜœÜÜÓ ‘Óß†å †åÏÜ ÷àØ ‡œ“à “àØ. ÷àØ ÍÜÜóÜ±Ü ‘ÓíÜÜ ÃܳÜß ÏÜÜÄÜ´ÜÜå, †ÃÜå †Üè ôÜÜØèÃÜÜ ôÆÜóü Óß´Üå ËÜÜåêÜ´ÜÜå ÷àØ ´ÜÏÜÃÜå è±ÜÜŒ, ´ÜÜå ‘äÆÜÜ ‘Óß †åÏÜ ÏÜÜÃÜ¡å ‘å ÷àØ ÍÜÜóÜ±Ü ‘Ó´ÜÜå ÃܳÜß ÆÜ±Ü ´ÜÏÜå ËÜÁÜÜ ôÜÜØÍÜìß ïÜ‘Üå ´ÜåÏÜ ÝíÜœÜÜÓ ‘ÓàØ “àØ. †ÃÜå ´ÜåÏÜ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ ‘¹ß ÝíÜíÜå‘ÃÜÜå ÍÜØÄÜ ³Ü‰ è´ÜÜå è±ÜÜÑÜ, ´ÜÜå ´Üå ÏÜÜüå šÜÏÜÜ ‘ÓïÜÜå. Ä܉ ôÜÜØèå ÷àØ ÝíÜòÜÃÜÜ³Ü ÏÜ÷ܹåíÜÃÜÜ 1. ôÜÓ èå. ôÜß. ËÜÜå”, †åÉ. †ÜÓ. †åôÜ; íÜÃÜôÆÜÝ´ÜïÜÜôµÜß 2. ôÜÓ ÆÜß. ôÜß. ÓÜçÑÜ, ÓôÜÜÑܱÜïÜÜôµÜß

25


¡å †ÜÆܱÜÃÜå “åêêÜÜØ ÆÜœÜÜôÜ íÜóÜÚ ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ †ÜÆܱÜß ¹åïÜß ÍÜÜóÜ܆Üå ÏÜÜÓÉ´Ü ÝïÜšÜ±Ü †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜàØ ÷´ÜàØ ´ÜÜå †Üèå †ÜÆܱÜß ÆÜÜôÜå †å‘ ôíÜ´ÜØµÜ Õ÷¹ ÷´Üå, †ÜÆܱÜß ÆÜÜôÜå †ÜÆܱÜÜ ÝïÜÝšÜ´Ü ÏÜܱÜôÜÜå ÷´Üå, èå†Üå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß è ÍÜâÝÏÜÏÜÜØ ÝíܹåïÜß èåíÜÜ ÃÜ ÓûÜ ÷´Üå ÆÜ±Ü èå†ÜåÃÜàØ ËÜÜåêÜíÜàØ ÆÜ¡ÃÜÜ †Ø´ÜÓ ‹ÆÜÓ †ôÜÓ ‘Óß ÓûàØ ÷´Üå. ´Üå†Üå ¹ÝÓºÏÜÜØ ¹ÝÓº íÜœœÜå è‰ ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜ ÷´Üå, †ÃÜå ÄÜÑÜÜØ ÆÜœÜÜôÜ íÜóÜÚÏÜÜØ ´Üå†Üåå†å èå ‘Ø‰ ÏÜåìíÑÜàØ ÷´Üå ´Üå ÆÜ¡ÃÜå †å‘ íÜÜÓôÜÜéÆÜå ÃÜßíܲÒàØ ÷´Üå

ÏÜØݹÓÏÜÜØ ÄÜÑÜÜå ÷´ÜÜå. ÷àØ ´ÜåÃÜß ÄÜêÜ߆ÜåÏÜÜسÜß ÆÜôÜÜÓ ³Ü´ÜÜå ÷´ÜÜå ´ÑÜÜÓå ÏÜÃÜå †Ü ÆÜÂÏÜܱÜå ÝíÜœÜÜÓÜå †ÜíÑÜÜ. †Ü ÏÜ÷ÜÃÜ ÏÜØݹÓÏÜÜØ ‘Üå‰ †å‘ †¡±ÑÜÜå ÆÜàÓàóÜ ‹ÆÜÓ³Üß ¥´ÜÓß †ÜíÜå, †ÃÜå ´ÜåÃÜå †ÜÆܱÜå Õ÷¹à ´ÜÓß‘å ‘åíÜÜ ÷ïÜàØ ´ÜåÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ‘ÓíÜÜå Æܲå, †ÃÜå ‘¹ß ´Üå †ÜÆܱÜÃÜå ÝÉü‘ÜÓ †ÜÆÜå ´ÜÜå ïÜàØ ´Üå ´ÜåÏÜ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ íÜÜèËÜß ÃܳÜß? ïÜàØ †Ü ÏÜ÷ÜÏÜØÝ¹Ó †ÜÆܱÜÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ œÜÜÝÓµÜÃÜàØ ÆÜÂÝ´ÜÕËÜËÜ ÃܳÜß? Õ÷¹à ´ÜÓß‘å ÏÜÃÜå êÜÜÄÜß †ÜíÜå “å ´Üå³Üß ÷àØ ËÜÜåêÜàØ “àØ. †ÜÆܱÜÜ ÆÜÝíÜµÜ ÏÜØݹÓÃÜß ÄÜêÜ߆Üå èåíÜß †´ÑÜÜÓå ÄÜØ¹ß “å ´ÜåíÜß ÷ÜåíÜß ïÜàØ íÜÜèËÜß “å? ´ÜåÃÜß †ÜôÜÆÜÜôÜÃÜÜØ ™ÜÓÜå èåÏÜ´ÜåÏÜ ËÜÜØÁÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜØ “å. ÄÜêÜ߆Üå íÜÜØ‘ßœÜâ‘ß †ÃÜå ôÜÜØ‘²ß “å. †ÜÆܱÜÜØ ÏÜØݹÓÜå ÆÜ±Ü ¡å ÝíÜïÜÜì´ÜÜ †ÃÜå œÜÜ僃Ü܉ÃÜÜ †Ü¹ïÜÚéÆÜ ÃÜ ÷ÜåÑÜ, ´ÜÜå ÆÜ“ß †ÜÆܱÜàØ ôíÜÓÜŸÑÜ ‘åíÜàØ ÷Üå‰ ïÜ‘å? èå ™Ü²ß†å †ØÄÜÂå¡å ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ‡œ“ܳÜß ‘å ÉÓè ÆܲíÜܳÜß ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ ôÜíÜÚôíÜ ê܉ Õ÷¹ “Üå²ß èïÜå, ´Üå è ™Ü²ß†å ïÜàØ †ÜÆܱÜÜØ ÏÜØݹÓÜå ÆÜÝíܴܵÜÜ, ïÜུÜÜ †ÃÜå ïÜÜØÝ´ÜÃÜÜØ ô³ÜÜÃÜÜå ËÜÃÜß èïÜå? ‘ÜýÄÜÂåôÜÃÜÜ ÆÜÂÏÜàƒÜ ôÜܳÜå ÷àØ ôÜÜíÜ ÏÜì´ÜÜå ³ÜÜŒ “àØ ‘å †ÜÆܱÜå ôíÜÓÜŸÑÜÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ‘Óß†å ´Üå ÆÜ÷åêÜÜØ, †ÜÆܱÜå †ÜíÜïÑÜ‘ ñÜÏÜ ‹«ÜíÜíÜÜå ÆܲïÜå. ¹Óå‘ ÃÜÄÜÓÃÜÜ ËÜå 26 

ÝíÜÍÜÜÄÜ ÷ÜåÑÜ “å, “ÜíܱÜß ÏÜÜüåÃÜÜå ÍÜÜÄÜ, †ÃÜå ËÜß¡å ƒÜ๠ïÜ÷åÓ. ™Ü±Üå †ØïÜå ïÜ÷åÓ ÄÜØÁÜÜ´Üß Ë܃ÜÜåêÜ èåíÜàØ ÷ÜåÑÜ “å. †ÜÆܱÜå ïÜ÷åÓß ¢íÜÃܳÜß †ÆÜÝÓÝœÜ´Ü “߆å. ÆÜÓØ´Üà ¡å †ÜÆܱÜå ïÜ÷åÓß ¢íÜÃÜ ‡œ“´ÜÜ ÷Üå‰†å ´ÜÜå †ÜÆܱÜå ´ÜåÏÜÜØ ïÜ÷åÓß ÄÜÂÜÏÜ ¢íÜÃÜÃÜÜØ ´Ü¶íÜÜå ¹ÜƒÜêÜ ÃÜ ‘Óß ïܑ߆å. `ÏÜèêÜÜíÜÜìÜØ ÏÜ‘ÜÃÜÜåÏÜÜØ íÜôÜÃÜÜÓÜ †ÜÆܱÜÜ ‹ÆÜÓ í܃ܴÜå ³ÜâØ‘ïÜå ´ÜÜå!' †åíÜÜ ôÜ´Ü´Ü ÍÜÑÜ ôÜܳÜå ÏÜàØË܉ÃÜÜ ¹åïÜß êܶÜ܆ÜåÏÜÜØ œÜÜêÜÃÜÜÓ܆ÜåÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ‘؉ ÓàÝœÜ‘Ó ÃܳÜß. ÷àØ ÓåêÜíÜåÃÜß ™Ü±Üß ÏÜàôÜÜÉÓß ‘ÓàØ “àØ. µÜß¡ íÜÄÜÚÃÜÜ ÏÜàôÜÜÉÓÜåÃÜß ÏÜàï‘åêÜ߆Üå ÷àØ ¡åŒ “àØ. ÆÜÓØ´Üà ´Üå†ÜåÃÜå íÜå«íÜß Æܲ´Üß ËÜÁÜß ÷ܲÏÜÜÓ߆Üå ÏÜÜüå ÓåêÜíÜå-íÑÜíÜô³ÜÜÃÜå ¹ÜåóÜ ‘Üå‰ Óß´Üå †ÜÆÜß ÃÜ ïÜ‘ÜÑÜ. ïÜུÜÜÃÜÜ ÆÜÂܳÜÝÏÜ‘ ÝÃÜÑÜÏÜÜå †ÜÆܱÜå ¡±Ü´ÜÜ ÃܳÜß. ÍÜÜÇÑÜ ™Ü±ÜßÑÜå íÜÜÓ ôÜâíÜÜ ÏÜÜüå íÜÆÜÓÜÑÜ “å; ´ÜåÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ÆÜ±Ü ‘ÑÜÜÚ ÝíÜÃÜÜ †ÜÆܱÜå ²ËÜÜÏÜÜØ ÄÜÏÜå ´ÑÜÜØ ³ÜâØ‘ß†å “ß†å. †ÜÆܱÜå ²ËÜÜÃÜÜå ÄÜÏÜå ´ÜåÏÜ ‹ÆÜÑÜÜåÄÜ ‘Ó´ÜÜØ èÓÜ ÆÜ±Ü ÝíÜœÜÜÓ ‘Ó´ÜÜ ÃܳÜß. ÆÜÝÓ±ÜÜÏÜå ´ÜåÏÜÜØ ‘ûÜå ÃÜ ¡ÑÜ ´ÜåüêÜÜå ÄÜعíÜܲ ³ÜÜÑÜ “å. ‘÷åíÜÜ´ÜÜ §œÜÜ íÜÄÜÚÃÜÜ ÏÜàôÜÜÉÓÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †Üå“Ü ÍÜÜÄÑÜïÜÜìß ÍÜ܉†ÜåÃÜå ²ÓÜíÜß ÃÜÜ؃Üå “å. ´ÜåÏÜ ‘Ó´ÜÜØ ÏÜÇ ÝíܾܳÜßÚ†ÜåÃÜå ÆÜ±Ü ¡åÑÜÜ “å. ‘åüêÜß‘ íÜÜÓ ´ÜÜå ´Üå†Üå ËÜß¡†Üå ‘Ó´ÜÜØ èÓÜÑÜ ôÜÜÓàØ íÜ´ÜÚÃÜ ËÜ´ÜÜíÜ´ÜÜ ÃܳÜß. ´Üå†Üå †ØÄÜÂå¢ ËÜÜåêÜß ïÜ‘å “å, †ÃÜå ´Üå†Üåå ¡‘ßü ÆÜ÷åÑÜàÛ ÷ÜåÑÜ “å; ´Üå³Üß ´Üå†Üå ²ËÜÜÏÜÜØ ËÜì³Üß ¹ÜƒÜêÜ ³ÜíÜÜÃÜÜå †ÃÜå ËÜå«‘ ÏÜåìíÜíÜÜÃÜÜå ¹ÜíÜÜå ‘Óå “å. ÏÜå œÜÜå´ÜÓÉ ÏÜÜÓß ÃÜèÓ ‘Óß “å, †ÃÜå ´ÜÏÜå ÏÜÃÜå ´ÜÏÜÜÓß ôÜÏÜšÜ ËÜÜåêÜíÜÜ ´Ü‘ †ÜÆÜß “å †åüêÜå ÷àØ ÏÜÜÓàØ †Ø´ÜÓ ‹™ÜܲàØ “àØ. †íÜïÑÜ, ôíÜÓÜŸÑÜ ÆÜÂÝ´Ü †ÜÆܱÜß ÆÜÂÄÜÝ´ÜÏÜÜØ †ÜÆܱÜå †Ü ËÜÜËÜ´ÜÜå ôÜàÁÜÜÓíÜß ¡å‰†å": ÷íÜå ÷àØ ´ÜÏÜÜÓß ÆÜÜôÜå †å‘ ËÜß¡å ݜܴÜÜÓ Óèâ ‘ÓàØ “àØ. Ä܉ ‘ÜêÜÃÜÜ †ÜÆܱÜÜ ‘ÜÑÜÚÃÜÜ ÆÜÂÏÜàƒÜ ÃÜÜÏܹÜÓ ÏÜ÷ÜÓÜ¡ Õ÷¹ÃÜß ¹ÝÓº´ÜÜ ÝíÜïÜå ËÜÜåêÑÜÜ ÷´ÜÜ. ËÜß¡ íÜø´Ü܆Üå†å ´Üå ‹ÆÜÓ ™Ü±ÜÜå ÍÜÜÓ ÏÜâøÑÜÜå ÷´ÜÜå. ÆÜÓØ´Üà ÃÜÜÏܹÜÓ íÜ܇ôÜÓÜçÑÜå èå ÏÜزÆÜÏÜÜØ ô³ÜÜÆÜÃÜݘÑÜÜ ‘Óß, ´ÜåÏÜÜØ †ÜÆܱÜå ïÜàØ ¡åÑÜàØ? ÝÃÜ:ïÜØ‘ †å‘ ÍÜÍܑܹÜÓ ¹åƒÜÜíÜ, ”íÜåÓÜ´ÜÃÜàØ ÆܹïÜÚÃÜ, èå [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


”íÜåÓÜ´Ü ÆÜçÝÓôܳÜß †÷Î †ÜíÜíÜÜ ‡œ“ÃÜÜÓ ôÜÜæ³Üß ÏÜÜåüÜ ”íÜåÓßÃÜß †Ü؃ÜÜåÃÜå ÆÜ±Ü œÜÝ‘´Ü ‘Óå †åíÜàØ ÷´ÜàØ. ÷àØ ‘ßÏÜ´Üß Óß´Üå ïܱÜÄÜÜÓåêÜÜ †ÏÜßÓÜåÃÜå êÜ܃ÜÜå ÄÜÓßËÜÜå ôÜܳÜå ôÜÓƒÜÜíÜàØ “àØ. †ÃÜå ÷àØ †Ü †ÏÜßÓÜåÃÜå ‘÷å´ÜÜå ÷ÜåŒ †åÏÜ ÏÜÃÜå êÜÜÄÜå “å ‘å `ŸÑÜÜØ ôÜàÁÜß ´ÜÏÜå ´ÜÏÜÜÓÜØ ”íÜåÓÜ´ÜÜå ÃÜ÷Î ‹´ÜÜÓÜå, †ÃÜå Õ÷¹ÏÜÜØ ´ÜÏÜÜÓÜ ¹åïÜËÜØÁÜà†ÜåÃÜÜØ Ý÷´Ü ÏÜÜüå ´ÜÏÜå ´ÜåÃÜå ÃÜ÷Î ôÜÜœÜíÜÜå ´ÑÜÜØ ôÜàÁÜß Õ÷¹ÃÜÜå ‹½ÜÓ ³ÜíÜÜÃÜÜå ÃܳÜß.' ÏÜÃÜå ƒÜÜ´ÜÓß “å ‘å ÃÜÜÏܹÜÓ ïÜ÷åÃÜïÜÜ÷ÃÜß ‘å êÜÜç²Ú ÷Ü…²ÄÜÃÜß †åíÜß ‡œ“Ü ÃܳÜß ‘å †ÜÆܱÜÜ ÃÜÜÏܹÜÓ ïÜ÷åÃÜïÜÜ÷ÃÜå †ÜÆܱÜß ÆÜâ±ÜÚ íÜÉܹÜÓß ËÜ´ÜÜíÜíÜÜ ÏÜÜüå †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜß ”íÜåÓÜ´ÜÃÜß Ý´Ü¡åÓ߆Üå ƒÜÜêÜß ‘Óß ÆÜÄܳÜß ´Üå ÏÜܳÜÜ ôÜàÁÜß ïܱÜÄÜÜÓß ËÜ÷ÜÓ ÃÜß‘ìíÜàØ ¡å‰†å. ÷àØ ÏÜÜÓÜ ¢íÜÃÜÜ ¡åƒÜÏÜå ÆÜ±Ü ïÜ÷åÃÜïÜÜ÷ ŸÑÜÜçèÚ ÆÜÜôÜå³Üß ôÜعåïÜÜå êÜÜíÜß †ÜÆÜíÜÜ ´ÜæÑÜÜÓ “àØ ‘å ´Üå†Üå †ÜíÜÜ ÆÜ‘ÜÓÃÜàØ ‘؉ ‡œ“´ÜÜ ÃܳÜß. Õ÷¹ÃÜÜ ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÏÜÜåüÜ ïÜ÷åÓÏÜÜØ, ÆÜ“ß ´Üå ÝËÜÂÝüïÜ Õ÷¹ÏÜÜØ ÷Üå ‘å Õ÷¹ÃÜÜ ËÜß¡ ÍÜÜÄÜÜåÏÜÜØ ‘å ŸÑÜÜØ †ÜÆܱÜÜ ¹åïÜß ÓÜ¡†Üå †ÏÜêÜ ‘Óå “å, ´ÑÜÜØ, ÏÜÜåüÜå ÏÜ÷åêÜ œÜ±ÜÜ´ÜÜå ÷àØ ôÜÜØÍÜìàØ “àØ ´ÑÜÜÓå ÏÜÃÜå ´ÜÓ´Ü è ´ÜåÃÜß †¹åƒÜ܉ ³ÜÜÑÜ “å †ÃÜå ÏÜÃÜå êÜÜÄÜß †ÜíÜå “å ‘å ´Üå ÏÜÜüå ÆÜæôÜÜå ´ÜÜå ƒÜå²â´ÜÜå ÆÜÜôÜå³Üß êÜåíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜå “å. íÜô´ÜßÃÜÜå ÆÜÜå±ÜÜåôÜÜå ü‘Ü ‘Ó´ÜÜØ ÆÜ±Ü íÜÁÜÜÓå ÍÜÜÄÜ ƒÜå²â´ÜÜåÃÜÜå “å. ÝÏÜ. Ý÷ÝÄÜÃËÜÜçüÏÜå ´ÜåÃÜß ÏÜÁÜàÓ íÜܱÜßÏÜÜØ †ÜÆܱÜÃÜå Ä܉ ‘ÜêÜå ‘ûàØ ÷´ÜàØ ‘å ´Üå†Üå ™ÜÜôÜÃÜàØ †å‘ ´Ü±ÜƒÜêÜàØ íÜÜíÜß ËÜå ´Ü±ÜƒÜêÜÜØ ‹ÄÜܲÃÜÜÓÜ “å. ´Üå†ÜåÃÜß ÏÜ÷åÃÜ´ÜÃÜàØ êÜÄÜÍÜÄÜ †ÜƒÜàØ Éì †ÜÆܱÜå ê܉ ê܉†å †³ÜíÜÜ ËÜß¡ÃÜå ê܉ èíÜÜ ¹‰†å ´ÜÜå †ÜÆܱÜÜÏÜÜØ ôíÜÓÜŸÑÜÃÜß ÍÜÜíÜÃÜÜ ËÜ÷à ÷Üå‰ ïÜ‘å ÃÜ÷Î. †ÜÆܱÜÜå “àü‘ÜÓÜå ƒÜå²â´Ü ÏÜÜÓÉ´Üå è ³Ü‰ ïÜ‘ïÜå. íÜ‘ßêÜÜå ‘å ²ÜçøüÓÜå ‘å ÏÜÜåüÜ èÏÜßÃܹÜÓÜå ´Üå ÏÜåìíÜíÜÜÃÜÜ ÃܳÜß. ÷íÜå, †Ø´ÜÏÜÜØ, “åêêÜÜ ËÜåµÜ±Ü ݹíÜôÜÏÜÜØ èå±Üå †ÜÆܱÜàØ ÏÜÃÜ šÜÜåÝÍÜ´Ü ‘Óß ÏÜâøÑÜàØ “å ´Üå †ÄÜ´ÑÜÃÜß ËÜÜËÜ´ÜÃÜå ‹¼åïÜßÃÜå ËÜÜåêÜíÜÜÃÜß ÷àØ ÏÜÜÓß èéÓß ÉÓè ôÜÏÜèàØ “àØ. èå í܃ܴÜå ÃÜÜÏܹÜÓ íÜ܉ôÜÓÜçÑÜ ‘ÜïÜßÃÜÜ Óô´Ü܆ÜåÏÜÜسÜß ÆÜôÜÜÓ ³Ü´ÜÜ ÷´ÜÜ, ´ÑÜÜÓå †ÜÆܱÜå ËÜÁÜÜ†å ™Ü±Üß ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

ê܃ÜܱÜÜå †ÜÆܱÜÃÜå ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ¹÷ܲÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ÃܳÜß †ÜÆÜíÜÜÃÜÜØ. ÄÜÏÜå ´ÜåüêÜÜØ ÍÜÜóܱÜÜå ÆÜ±Ü †ÜÆܱÜÃÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ÏÜÜüå êÜÜÑÜ‘ ÃܳÜß ‘Óß ïÜ‘íÜÜÃÜÜØ. †ÜÆܱÜàØ œÜÜÝÓµÜ è †ÜÆܱÜÃÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ÏÜÜüå êÜÜÑÜ‘ ËÜÃÜÜíÜïÜå. . . . †ÜÆܱÜÜØ ÏÜØݹÓÜå ÆÜ±Ü ¡å ÝíÜïÜÜì´ÜÜ †ÃÜå œÜÜ僃Ü܉ÃÜÜ †Ü¹ïÜÚéÆÜ ÃÜ ÷ÜåÑÜ, ´ÜÜå ÆÜ“ß †ÜÆܱÜàØ ôíÜÓÜŸÑÜ ‘åíÜàØ ÷Üå‰ ïÜ‘å?

՜ܴÜÜ´ÜàÓ ÆÜìÜå †ÃÜàÍÜíÜß ÷´Üß. ™Ü±Üß èÄÑÜÜ†å “âÆÜß ÆÜÜåêÜßôÜÃÜå ÄÜÜå«íÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß ÷´Üß. †ÜÆܱÜå ÄÜÍÜÓÜüÏÜÜØ ÆܲÒÜ ÷´ÜÜ. †ÜÆܱÜÃÜå †åÏÜ ³ÜÜÑÜ “å ‘å †ÜüêÜÜå ËÜÁÜÜå †ÝíÜòÜÜôÜ ïÜÜ ôÜÜÓà? êÜÜç²Ú ÷Ü…²ÄÜÃÜå †ÜíÜß Óß´Üå ÏÜä´ÑÜàÃÜÜ è²ËÜÜÏÜÜØ †ôÜÜåôÜ [†ÜØœÜ †ÜíÑÜÜ íÜÄÜÓ] Ó÷åíÜÜ ‘Ó´ÜÜØ ÏÜä´ÑÜà ÆÜ±Ü íÜÁÜÜÓå «ß‘ ³Ü‰ Æܲå. ÆÜ±Ü ôÜÏܳÜÚ ïÜ÷åÃÜïÜÜ÷ÃÜÜ ÆÜÂÝ´ÜÝÃÜÝÁÜ í܃ܴÜå ´ÜåÏÜ ÃÜ ÏÜÜÃÜå. ´ÜåÏÜÃÜå ôÜ´Ü´Ü ‘ÜìÃÜÜ ÏÜÜÇÏÜÜØ ÆÜ±Ü Ó÷åíÜÜÃÜß èéÓ Æܲå. ÆÜÓØ´Üà †ÜÆܱÜÜ ‹ÆÜÓ †Ü “âÆÜß ÆÜÜåêÜßôÜ ËÜåôÜܲíÜÜÃÜß ïÜàØ èéÓ ÷´Üß? †ÜÆܱÜå ÄÜàôôÜå ³Ü‰†å, †ÜÆܱÜå ݜܲ܉†å, †ÜÆܱÜå ôÜÜÏÜÜ ³Ü‰†å, ÆÜ±Ü †ÜÆܱÜå ÍÜâêÜíÜàØ ÃÜ ¡å‰†å ‘å ÷ÜêÜÃÜÜ Õ÷¹å, ÆÜÜå´ÜÜÃÜß †ÁÜßÓ܉ÃÜå êÜßÁÜå, ËÜزƒÜÜåÓÜåÃÜàØ †å‘ ƒÜâÃÜß êÜï‘Ó ‹´ÆÜÃÃÜ ‘ÑÜàÛ “å. ÷àØ ÆÜÜå´Üå ÆÜ±Ü ËÜزƒÜÜåÓ “àØ, ÆÜ±Ü ËÜߢ ¡´ÜÃÜÜå. ÆÜÓØ´Üà †ÜÆܱÜÜÏÜÜØ ËÜزƒÜÜåÓÜåÃÜÜå †åíÜÜå †å‘ íÜÄÜÚ “å, †ÃÜå ¡å ÷Øà †Ü íÜÄÜÚÃÜå ÏÜìß ïÜ‘àØ ´ÜÜå ÷àØ ´Üå†ÜåÃÜå ‘÷àØ ‘å ¡å Õ÷¹ÃÜå ÝíÜèå´Ü܆ÜåÃÜå ¢´ÜíÜÜ ÷ïÜå, ´ÜÜå ËÜز ÏÜÜüå Õ÷¹ÏÜÜØ †íÜ‘ÜïÜ ÃܳÜß. ËÜز †å ÍÜÑÜÃÜß ÝÃÜïÜÜÃÜß “å. †ÜÆܱÜå ¡å ÆÜÂÍÜàÏÜÜØ ÍÜÓÜåôÜÜå Ó܃Üß†å †ÃÜå ÆÜÂÍÜà³Üß ²Ó´ÜÜ Ó÷߆å, ´ÜÜå ÆÜ“ß †ÜÆܱÜÃÜå ‘Ü剳Üß ÆܱÜ, ÏÜ÷ÜÓÜ¡†Üå, íÜ܇ôÜÓÜçÑÜÜå, “âÆÜß ÆÜÜåêÜßôÜÜå ‘å ïÜ÷åÃÜïÜÜ÷ 27


µÜß¡ íÜÄÜÚÃÜÜ ÏÜàôÜÜÉÓÜåÃÜß ÏÜàï‘åêÜ߆Üå ÷àØ ¡åŒ “àØ. ÆÜÓØ´Üà ´Üå†ÜåÃÜå íÜå«íÜß Æܲ´Üß ËÜÁÜß ÷ܲÏÜÜÓ߆Üå ÏÜÜüå ÓåêÜíÜåíÑÜíÜô³ÜÜÃÜå ¹ÜåóÜ ‘Üå‰ Óß´Üå †ÜÆÜß ÃÜ ïÜ‘ÜÑÜ. ïÜུÜÜÃÜÜ ÆÜÂܳÜÝÏÜ‘ ÝÃÜÑÜÏÜÜå †ÜÆܱÜå ¡±Ü´ÜÜ ÃܳÜß. ÍÜÜÇÑÜ ™Ü±ÜßÑÜå íÜÜÓ ôÜâíÜÜ ÏÜÜüå íÜÆÜÓÜÑÜ “å; ´ÜåÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ÆÜ±Ü ‘ÑÜÜÚ ÝíÜÃÜÜ †ÜÆܱÜå ²ËÜÜÏÜÜØ ÄÜÏÜå ´ÑÜÜØ ³ÜâØ‘ß†å “ß†å. †ÜÆܱÜå ²ËÜÜÃÜÜå ÄÜÏÜå ´ÜåÏÜ ‹ÆÜÑÜÜåÄÜ ‘Ó´ÜÜØ èÓÜ ÆÜ±Ü ÝíÜœÜÜÓ ‘Ó´ÜÜ ÃܳÜß. ÆÜÝÓ±ÜÜÏÜå ´ÜåÏÜÜØ ‘ûÜå ÃÜ ¡ÑÜ ´ÜåüêÜÜå ÄÜعíÜܲ ³ÜÜÑÜ “å

ŸÑÜÜçèÚ³Üß ÆÜ±Ü ²ÓíÜÜ èåíÜàØ Ó÷åïÜå ÃÜ÷Î. ÷àØ ËÜزƒÜÜåÓÃÜå ´ÜåÃÜÜ ¹åïÜ ÏÜÜüåÃÜÜ ÆÜÂåÏÜ ôÜÜÓà ÏÜÜÃÜ †ÜÆÜàØ “àØ. ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ¹åïÜ ‘Üèå ÆÜÂÜ±Ü †ÜÆÜíÜÜÃÜß ´ÜåÃÜß ‡œ“ÜÏÜÜØ Ó÷åêÜÜ ïÜÜæÑÜÚ ÏÜÜüå ÷Øà ´ÜåÃÜå ÏÜÜÃÜ †ÜÆÜàØ “àØ; ÆÜÓØ´Üà ÷àØ ´ÜåÃÜå ÆÜâ“àØ “àØ ‘å ÏÜÜÓíÜàØ †å ïÜàØ ÏÜÜÃÜÃÜå ÆÜÜµÜ “å? ÏÜÜÃÜÍÜÓåêÜàØ ÏÜ ÏÜåìíÜíÜÜ ÏÜÜüå ƒÜâÃÜßÃÜàØ ƒÜØèÓ ïÜàØ ÑÜÜåÄÑÜ ÝÃÜÝÏÜ¶Ü “å? ÷àØ ´ÜåÃÜß ôÜÜÉ ÃÜÜ ‘÷àØ “àØ. ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÁÜÏÜÚÄÜÂسÜÏÜÜØ †ÜíÜß ÓßÝ´Ü ÏÜÜüå ÆÜÓíÜÜÃÜÄÜß ÃܳÜß. ¡å ÏÜÃÜå †åÏÜ è±ÜÜÑÜ ‘å Õ÷¹ÃÜÜ “àü‘ÜÓÜ ÏÜÜüå †ØÄÜÂå¡å†å †÷γÜß è´ÜÜ Ó÷åíÜàØ ¡å‰†å, ´Üå†ÜåÃÜå ÷ÜØ‘ß ‘Ü°íÜÜ ¡å‰†å, ´ÜÜå ÷àØ ¡÷åÓ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÜÃÜÜ‘ÜÃÜß ÃÜ÷Î ‘ÓàØ ‘å ´Üå†ÜåÃÜå èíÜàØ ÆܲïÜå, †ÃÜå ÷àØ ÁÜÜÓàØ “àØ ‘å ´Üå ÏÜÜÃÑÜ´ÜÜÃÜÜ ËÜœÜÜíÜÏÜÜØ ÏÜÓíÜÜ ÷àØ ´ÜæÑÜÜÓ ÷‰ïÜ. ÏÜÜÓÜ ÏÜ´Üå, ´Üå †å‘ ÏÜÜÃÜÃÜßÑÜ ÏÜ ‘÷åíÜÜÑÜ. ËÜÜçÏËÜ ÉÇ‘ÃÜÜÓÜå “âÆÜÜØ ‘ÜíÜ´ÜÓÜ؆Üå ÓœÜå “å. ´Üå ƒÜàêêÜß Óß´Üå ËÜ÷ÜÓ †ÜíÜ´ÜÜØ ²Óå “å, †ÃÜå ŸÑÜÜÓå ÆÜ‘²ÜÑÜ “å ´ÑÜÜÓå ´Üå †Ü²å ÏÜÜÄÜåÚ ¹ÜåÓíÜÜÑÜåêÜÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ‹´ôÜÜ÷ ÏÜÜüå ÝïÜšÜÜ íÜå«å “å ÏÜÃÜå †åÏÜ ‘÷åíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜàØ “å ‘å †ÜÆܱÜå ¡å †ÜÏÜ ÃÜ ‘ÑÜàÛ ÷´Üå, ¡å ³ÜÜå²Ü‘ ÏÜܱÜôÜÜå†å ËÜÜçÏËÜ ÉÇøÑÜÜ 28 

ÃÜ ÷´Üå, ´ÜÜå ÍÜÜÄÜêÜÜÃÜß œÜìíÜìÃÜÜ †ØÄÜå †ÜÆܱÜÃÜå èå ‘Ø‰ ÏÜëÑÜàØ “å ´Üå ÃÜ ÏÜì´Üå.1 ÝÏÜÝôÜôÜ ËÜåôÜÃü": ``ÏÜ÷åÓËÜÜÃÜß ‘Óß ´Üå ÝíÜóÜÑÜ ËÜØÁÜ ‘ÓÜå.'' †Ü è íÜÜ´Ü ËÜØÄÜÜìÏÜÜØ ÏÜÇ ‘÷ß ÷´Üß.2 ´Üå í܃ܴÜå ÝÏÜ. êÜÜÑÜÃôÜ ôÜÍÜÜÃÜÜ ÆÜÂÏÜàƒÜ ÷´ÜÜ. ÏÜÃÜå êÜÜÄÜå “å ‘å èå ÷àØ ‘÷àØ “àØ ´Üå èéÓÃÜàØ “å. ÏÜÃÜå ËÜØÁÜ ‘ÓíÜÜ ‘÷åíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜïÜå ´ÜÜå ÷àØ ´Üå ‘ËÜâêÜ ‘ÓßïÜ. (ÆÜÂÏÜàƒÜ ´ÜÓÉ ¡å‰ÃÜå) ÷àØ ´ÜÏÜÜÓÜ ÷à‘ÏÜÃÜß íÜÜü ¡å´ÜÜå ¥ÍÜÜå “àØ. ¡å ´ÜÏÜÃÜå †åÏÜ êÜÜÄÜå ‘å †´ÑÜÜÓÃÜÜ ÏÜÜÓÜ ËÜÜåêÜíÜܳÜß ÷àØ ¹åïÜÃÜß †ÃÜå ôÜÏÜÂÜŸÑÜÃÜß ôÜåíÜÜ ÃܳÜß ‘Ó´ÜÜå, ´ÜÜå ÷àØ èéÓ ËÜÜåêÜ´ÜÜå †ü‘ßïÜ. (`œÜÜêÜà Ó܃ÜÜå'ÃÜÜ ÆÜÜå‘ÜÓ.) ÆÜÂÏÜàƒÜ": ÏÜ÷åÓËÜÜÃÜß ‘Óß ´ÜÏÜÜÓÜå ÷å´Üà ôÜÏÜ¡íÜÜå. ÷àØ ÏÜÜÓÜå ÷å´Üà ôÜÏÜ¡íÜàØ “àØ. ÷àØ ÏÜÜµÜ . . . (ÆÜÜ“Üå íÜœœÜå †Ø´ÜÓÜÑÜ.) ÝÏܵÜÜå, ÏÜ÷åÓËÜÜÃÜß ‘Óß †Ü ÆÜÂÝ´ÜËÜØÁÜÃÜß ôÜÜÏÜå ÃÜ ³Ü܆Üå. †Üè ôÜÜØèÃÜÜ ÝÏÜÝôÜôÜ ËÜåôÜÃü †åÏÜ ÁÜÜÓå “å ‘å ÏÜÜÓå ËÜÜåêÜíÜàØ ËÜØÁÜ ‘ÓíÜàØ. ´Üå Õ÷¹ÃÜå ËÜ÷à œÜÜ÷å “å. †ÃÜå ´ÜåÃÜå †åÏÜ êÜÜÄÜå “å ‘å ´ÜÏÜÜå ÑÜàíÜ‘ÜåÃÜß ÆÜÜôÜå †Ü ÆÜÂÏÜܱÜå ƒÜàêêÜß Óß´Üå íÜÜ´Ü ‘ÓíÜÜÏÜÜØ ÷àØ ÍÜâêÜ ‘ÓàØ “àØ. ´ÜåÏÜ “´ÜÜØ, ÷àØ †åüêÜàØ è ‘÷àØ “àØ ‘å ËÜØÃÜå ÆÜšÜÏÜÜØ Ó÷åêÜàØ íÜ÷åÏÜÃÜàØ íÜÜ´ÜÜíÜ Õ÷¹ÏÜÜسÜß ¹âÓ ‘ÓíÜÜ ‡œ“àØ “àØ. †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜÜ ÆÜÂÜÆ´ÜíÑÜ ôÜàÁÜß ÆÜ÷ÜÇœÜíÜàØ ÷ïÜå ´ÜÜå †ÜÆܱÜÃÜå ÆÜÓôÆÜÓ ÆÜÂåÏÜ †ÃÜå ÆÜÓôÆÜÓ ÝíÜòÜÜôÜ ‹ÆÜÓ ÓœÜÜÑÜåêÜàØ ôÜÜÏÜÂÜŸÑÜ ¡åïÜå. †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜÜØ ™ÜÓÜåÏÜÜØ ÄÜÏÜå ´Üå ËÜÜåêÜß†å ´ÜåÃÜÜ ‘Ó´ÜÜØ †Ü ‘ÜçêÜåèÃÜß “ÜÑÜÜ ÷å«ì †ÜÆܱÜå ËÜÜåêÜß†å ´Üå ïÜàØ íÜÁÜÜÓå ôÜÜÓàØ ÃܳÜß? ÷àØ †åÏÜ ÏÜÜÃÜàØ “àØ ‘å †Ü íÜÜ´ÜÜå †ÜÆܱÜå ƒÜàêêÜß Óß´Üå ‘Óß†å †å íÜÁÜÜÓå ôÜÜÓàØ “å. †Ü ÆÜÂÏÜܱÜå ÏÜÇ †ÄÜÜ‹ ‘ÑÜàÛ “å †ÃÜå ´ÜåÃÜÜØ 1. ËÜØÄÜÜìÜÃÜÜ ÍÜÜÄÜêÜÜ, èå 1905ÏÜÜØ ³ÜÑÜÜ ÷´ÜÜ ´Üå, ݲôÜåÏËÜÓ 1911ÏÜÜØ Ó¹ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜ ÷´ÜÜ. 2. èà†Üå ``‘êÜ‘¶ÜÜÃÜÜ ÝíܾܳÜßÚ ÍÜíÜÃÜÏÜÜØ ÍÜÜóܱÜ'', 31-31915.  – ÏÜâ. [†Ü ÍÜÜóܱÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜßÍÜ܉†å `¹åïÜÃÜÜ ‘åüêÜÜ‘ ÏÜÜÄÜÚÍÜâêÜåêÜÜ ÑÜàíÜ‘ÜåÃÜß †ÓÜèø´ÜÜÍÜÓß ÄÜàÃÜÜÝ÷´Ü ‘ÜÏÜÄÜßÓß ¡å´ÜÜØ ËÜß¡ ÑÜàíÜ‘ÜåÃÜàØ ïÜàØ ‘´ÜÚíÑÜ “å ´Üå ¹ïÜÜÚíÑÜàØ ÷´ÜàØ.' (ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜå †šÜÓ¹å÷–13)] – ôÜØ. [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÆÜÝÓ±ÜÜÏÜ ‹¶ÜÏÜ †ÜíÑÜÜØ “å. ÷àØ ¡±ÜàØ “àØ ‘å †åíÜß ‘Üå‰ íÜÜ´Ü ÃܳÜß ‘å èåÃÜÜå íÜܹÝíÜíÜܹ ÝíܾܳÜßÚ†Üå ÃÜ÷Î ‘Ó´ÜÜ ÷ÜåÑÜ. †åíÜß ‘Üå‰ íÜÜ´Ü ÃܳÜß ‘å èå ÝíܾܳÜßÚ†Üå ¡±Ü´ÜÜ ÃܳÜß. †åüêÜå ÷àØ ÆÜ‘ÜïÜ †ÜÆܱÜÜ ÆÜÜå´ÜÜ ‹ÆÜÓ è ÃÜ܃ÜàØ “àØ. ÏÜÃÜå ÏÜÜÓÜ ¹åïÜÃÜàØ ÃÜÜÏÜ †´ÑÜØ´Ü ÝÆÜÂÑÜ “å. ´ÜåÃÜß ÷àØ ´ÜÏÜÜÓß ôÜܳÜå †Ü ÝíÜœÜÜÓÜå †¹êÜËܹêÜ ‘ÓàØ “àØ, †ÃÜå ´ÜÏÜÜÓß ÆÜÜôÜå Óèâ ‘ÓàØ “àØ ‘å Õ÷¹ÏÜÜØ ËÜز ÏÜÜüå †íÜ‘ÜïÜ ÃܳÜß. †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜÜ ÓÜŸÑÜ‘´ÜÜÚ†ÜåÃÜå èå ‘Ø‰ ‘÷åíÜàØ ÷ÜåÑÜ ´Üå †ÜÆܱÜå ÝÃ܃ÜÜêÜôÜ ÏÜÃÜå †ÃÜå ƒÜàêêÜß Óß´Üå ‘÷åíÜàØ ¡å‰†å, †ÃÜå †ÜÆܱÜå èå ‘÷åíÜÜÃÜàØ “å ´ÜåÃÜܳÜß ´Üå†Üå ¡å ÃÜÜÓÜè ³ÜÜÑÜ ´ÜÜå ´ÜåÃÜàØ ÆÜÝÓ±ÜÜÏÜ †ÜÆܱÜå íÜå«ß êÜåíÜàØ ¡å‰†å. ÆÜÓØ´Üà †ÜÆܱÜå ´Üå†Üåå ÷êÜ‘Ü ÆÜܲíÜÜ ÃÜ ¡å‰†å. ™Ü±Üß ÕÃܹܴÜß ôÜÃÜ¹ß ÃÜÜå‘ÓßÃÜÜ †å‘ ÏÜܱÜôÜ ôÜܳÜå ÷àØ †å‘ ¹÷ܲÜå íÜÜ´Ü ‘Ó´ÜÜå ÷´ÜÜå. ÏÜÜÓÜÏÜÜØ †ÃÜå ´Üå ÃÜÜå‘ÓßÃÜÜ ÏÜܱÜôÜÜå íÜœœÜå ‘Ø‰ ËÜ÷à ôÜÜÏÑÜ ÃܳÜß, “´ÜÜØ èå Óß´ÜÍÜܴܳÜß ´Üå ÏÜÜÓß ôÜܳÜå íÜÜ´Ü ‘Ó´ÜÜå ÷´ÜÜå ´ÜåÃÜÜ ÏÜÜüå ÏÜÃÜå ´ÜåÃÜÜØ í܃ÜÜ±Ü ‘ÑÜÜÚ ÝíÜÃÜÜ œÜÜêÑÜàØ ÃÜ÷Î. ´Üå±Üå ‘ûàØ": ``ÝÏÜ. ÄÜÜØÁÜß, ´ÜÏÜå ™Ü²ßÍÜÓ ÆÜ±Ü †åÏÜ ÏÜÜÃÜÜå “Üå ‘å †ÏÜå ËÜÁÜÜ ôÜÃÜ¹ß ÃÜÜå‘ÓÜå ƒÜÓÜËÜ “߆å, †ÃÜå èå êÜÜå‘Üå ‹ÆÜÓ †ÏÜå †ÏÜêÜ ‘ÓíÜÜ †ÜíÑÜÜ “ß†å ´Üå†Üå ‹ÆÜÓ †ÏÜå èàêÜÏÜ ÄÜà¡ÓíÜÜ ÏÜÜÄÜß†å “ß†å?'' ÏÜÇ ‘ûàØ ‘å ÃÜ÷Î. ``´ÑÜÜÓå, ´ÜÏÜÃÜå ´Ü‘ ÏÜìå ´Üå í܃ܴÜå †Ü ËÜ÷à ÕÃܹܴÜß ôÜÃÜ¹ß ÃÜÜå‘Óß ÝíÜïÜå ËÜå ËÜÜåêÜ ËÜÜåêÜ¡å.'' †ÃÜå †´ÑÜÜÓå ÷àØ ´Üå íÜœÜÃÜ ÆÜÜìàØ “àØ. ÷àØ ‘ËÜâêÜ ‘ÓàØ “àØ ‘å Õ÷¹ß ôÜÃÜ¹ß ÃÜÜå‘ÓßÃÜÜ ™Ü±ÜÜ è±ÜÜ ÝÃÜÝíÜÚíÜܹ Óß´Üå ËÜ÷à ÄÜÝíÜÚó« “å. ´Üå†Üå µÜÜôÜ íÜ´ÜÜÚíÜå “å, †ÃÜå ™Ü±Üß íÜÜÓ ´Üå†Üå †ÝíÜœÜÜÓß è±ÜÜÑÜ “å. ´Üå†Üå ÏÜÜüå ËÜß¡Ø ™Ü±ÜÜØ ÝíÜïÜåóܱÜÜå íÜÜÆÜÓß ïÜ‘ÜÑÜ †åÏÜ “å. ÷àØ †Ü ËÜÁÜàØ ‘ËÜâêÜ Ó܃ÜàØ “àØ †ÃÜå ÷àØ †å ÆÜ±Ü ‘ËÜâêÜ ‘ÓàØ “àØ ‘å Õ÷¹ÏÜÜØ †ÏÜà‘ íÜóÜÜåÚ ÓûÜ ÆÜ“ß ´Üå†ÜåÏÜÜØÃÜÜ ‘åüêÜÜ‘ ‘åüêÜß‘ Óß´Üå ¥´ÜÓß ÄÜÑÜÜ ÷ÜåÑÜ “å. ÆÜÓØ´Üà ´Üå ïÜàØ ËÜ´ÜÜíÜå “å? †÷Î †ÜíÑÜÜ ´Üå ÆÜ÷åêÜÜØ ´Üå†Üå êÜÜÑÜ‘ ÏÜܱÜôÜÜå ÷´ÜÜ, †ÃÜå ´Üå†Üå ‘Ø‰‘ ÃÜßÝ´ÜÍÜÂóü ³ÜÑÜÜ “å, ´ÜÜå ´Üå †ÜÆܱÜàØ ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ è ÆÜÂÝ´ÜÕËÜËÜ “å. (ÃÜ÷Î †åíÜÜå ÆÜÜå‘ÜÓ.) èÓÜ‘ ´ÜÏÜå ÆÜÜå´Üå ÝíÜœÜÜÓß èà†Üå; †å‘ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

†ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜÜ ÆÜÂÜÆ´ÜíÑÜ ôÜàÁÜß ÆÜ÷ÜÇœÜíÜàØ ÷ïÜå ´ÜÜå †ÜÆܱÜÃÜå ÆÜÓôÆÜÓ ÆÜÂåÏÜ †ÃÜå ÆÜÓôÆÜÓ ÝíÜòÜÜôÜ ‹ÆÜÓ ÓœÜÜÑÜåêÜàØ ôÜÜÏÜÂÜŸÑÜ ¡åïÜå. †ÜÆܱÜå †ÜÆܱÜÜØ ™ÜÓÜåÏÜÜØ ÄÜÏÜå ´Üå ËÜÜåêÜß†å ´ÜåÃÜÜ ‘Ó´ÜÜØ †Ü ‘ÜçêÜåèÃÜß “ÜÑÜÜ ÷å«ì †ÜÆܱÜå ËÜÜåêÜß†å ´Üå ïÜàØ íÜÁÜÜÓå ôÜÜÓàØ ÃܳÜß? ÷àØ †åÏÜ ÏÜÜÃÜàØ “àØ ‘å †Ü íÜÜ´ÜÜå †ÜÆܱÜå ƒÜàêêÜß Óß´Üå ‘Óß†å †å íÜÁÜÜÓå ôÜÜÓàØ “å. †Ü ÆÜÂÏÜܱÜå ÏÜÇ †ÄÜÜ‹ ‘ÑÜàÛ “å †ÃÜå ´ÜåÃÜÜØ ÆÜÝÓ±ÜÜÏÜ ‹¶ÜÏÜ †ÜíÑÜÜØ “å

ÏÜܱÜôÜ Ä܉ ‘ÜêÜå ôÜÜÓÜå ÷ÜåÑÜ †ÃÜå ÏÜÜÓÜ ôÜØÄÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜ ÆÜ“ß ´Üå ƒÜÓÜËÜ ÃÜßíܲå, ´ÜÜå ´ÜåÃÜÜ †ÁÜ:ÆÜÜ´Ü ÏÜÜüå ´Üå ÆÜÜå´Üå ¡åƒÜÏܹÜÓ “å ‘å ÷àØ? Õ÷¹ÏÜÜØ ´Üå†ÜåÃÜÜ †ÜíÜíÜÜÃÜß ôÜܳÜå è, ´Üå†ÜåÃÜß †ÜôÜÆÜÜôÜ ƒÜàïÜÜÏÜ´Ü †ÃÜå èà«Ü‰ÃÜàØ íÜÜ´ÜÜíÜ ÉÓß íÜìå “å. †Ü íÜÜ´ÜÜíÜ †ÜÆܱÜÜÏÜÜØÃÜÜ ™Ü±ÜÜÃÜå ÷êÜ‘Ü ÆÜÜ²å “å, ´ÜåÏÜ è ´Üå†ÜåÃÜå ÆÜ±Ü ÆÜÜ²å “å. ‘åüêÜß‘ íÜÜÓ íÜÜØ‘ ‘ËÜâêÜ ‘ÓíÜÜå ôÜÜÓÜå “å. †ÜÆܱÜÃÜå ôíÜÓÜŸÑÜ ¡å´ÜàØ ÷ïÜå, ´ÜÜå †ÜÆܱÜå ´Üå êÜåíÜàØ ÆܲïÜå. †ÜÆܱÜÃÜå ‘¹ß ÆÜ±Ü ôíÜÓÜŸÑÜ †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜïÜå ÃÜ÷Î. ÝËÜÂÝüïÜ ôÜÜÏÜÂÜŸÑÜ †ÃÜå ÝËÜÂÝüïÜ ÆÜ¡ÃÜÜå ‡Ý´Ü÷ÜôÜ ´ÜÆÜÜôÜÜå. ÝËÜÂÝüïÜ ÆÜ¡ ôíÜ´ÜصܴÜÜÃÜå œÜÜ÷ÃÜÜÓß “å. “´ÜÜØ, èå ÆÜ¡ ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ÏÜåìå è ôíÜ´ÜصܴÜÜ ÃÜ÷Î ÏÜåìíÜå, ´ÜåÃÜå ´Üå †ÆÜÜíÜíÜÜÏÜÜØ ‘¹ß ÍÜÜÄÜ ÃÜ÷Î êÜå. ´ÜÏÜÃÜå ÓàœÜå ´ÜÜå ËÜÜå†Ó êܲ܉ÏÜÜسÜß ´ÜÏÜÜÓÜ ÏÜÜüå ôÜÜÓ êÜÜå. †Ü êÜÜå‘Üå ³ÜÜå²ÜØ‘ íÜóÜÚ ‹ÆÜÓ ôÜÜÏÜÂÜŸÑÜÃÜÜ ïܵÜà ÷´ÜÜ, ÆÜ±Ü †Üèå ÝÏÜµÜ ËÜÃÑÜÜ “å. †åüêÜàØ ËÜÜåêÜ܉ Ó÷å´ÜÜØ, íÜœœÜå ‘Üå‰ ËÜÜåêÜß ¥«ÒàØ, †ÃÜå ÏÜÜ؜ܲÜå ƒÜÜêÜß ³ÜíÜÜ êÜÜÄÑÜÜå, †åüêÜå ÍÜÜóÜ±Ü †Üå՜ܴÜà †÷Î ËÜØÁÜ ³ÜÑÜàØ. [ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜå †šÜÓ¹å÷ : 13] (ÏÜâì †ØÄÜÂå¢, 6 ÉåËÜÂà†ÜÓß, 1916) 

29


†ÜÆܱÜå `ÄÜÜØÁÜߢÃÜå' êÜÜÑÜ‘ “߆å? ÃÜÜÃÜß ÆÜÜê܃ÜßíÜÜêÜÜ

(1920 • 2002)

³ÜÜå²ÜØ ÉâêÜ œÜ°ÜíÜíÜÜØ, ÏÜܳÜàØ ÃÜÏÜÜíÜíÜàØ, ÆܹݚܱÜÜ ‘ÓíÜß, ÆÜÜ“Ü íÜìíÜàØ, ÃÜíÜÜ †ÜíÜÃÜÜÓ ÏÜÜüå èÄÑÜÜ ‘ÓíÜß. ËÜå ÝÏÜÝÃÜü ÏÜÜæÃÜ ÆÜÜìíÜàØ, ôÜêÜÜÏÜß †ÜÆÜíÜß †ÃÜå ‘åüêÜß‘ ÝÏÜÝÃÜüÜå ÓÜÏÜÁÜâÃÜ, . . . ÓÜè™ÜÜü ÆÜÓ íÜÁÜà †å‘ ÑÜصÜíÜ´ÜÖ ÆÜÂݘÑÜÜÃÜß ÆÜâ±ÜÜÚ÷àÝ´Ü. . . . ÆÜâÓÜ 68 ÄÜÜØÁÜßÝÃÜíÜÜÚ±Ü Ý¹ÃÜ †ÜÏÜ ÄÜÑÜÜ ÃÜå ‘åü‘åüêÜÜÑÜ èïÜå. ÍÜÜÓ´Ü ¹åïÜ ÆÜ±Ü ¹Ó íÜóÜÚå ÄÜÜØÁÜßÃÜÜ ôÜÆÜÃÜÜÃÜÜ ôíÜÓÜè³Üß †ÜÏÜ è ¹âÓ è´ÜÜå ¡ÑÜ “å. `ÏÜÜÓàØ ¢íÜÃÜ è ÏÜÜÓÜå ôÜعåïÜ' “å ‘÷ßÃÜå œÜÜêÑÜÜ ÄÜÑÜåêÜÜ †Ü ÏÜܱÜôÜÃÜß íÜÜ´ÜÜå ÆÜàó‘ì ‘Óß ïÜ‘ÜÑÜ ÆÜ±Ü †åÏÜÃÜÜ ÝíÜœÜÜÓÜå íÜ´ÜÚÃÜÏÜÜØ †Ü±ÜíÜÜ †™ÜÓÜ “å! †åüêÜå è íÜܲßêÜÜêÜ ²ÄÜêÜ߆å èåÏÜÃÜå `ÍÜÜÓ´ÜÃÜÜ ÏÜ÷ÜÃÜ ÃÜÜÄÜÝÓ‘' †ÃÜå `ÄÜÜØÁÜߢÃÜß †ÜØ´ÜÓ²ß «Óå' †åíÜÜ `†ÜÁÜàÝÃÜ‘ íÑÜÞø´Ü' ÄܱÜÜíÑÜÜ “å, †åíÜÜ ôÜÃÏÜÜÃÜÃÜßÑÜ ÁÜÜÓÜïÜÜôµÜß ÃÜÜÃÜß ÆÜÜê܃ÜßíÜÜêÜÜÃÜß ÏÜÜÉ‘ †ÜÆܱÜå ÆÜ±Ü ¡´ÜÃÜå ÆÜÂðÃÜ ÆÜâ“íÜÜ èåíÜÜå “å `†ÜÆܱÜå ÄÜÜØÁÜߢÃÜå êÜÜÑÜ‘ “߆å?'

(†Üçê܇ÞòÑÜÜÓåݲÑÜÜå,ÏÜàØË܉,¡ÃÑÜà†ÜÓß30,1975)

ôܶÜÜíÜßôÜ íÜóÜÚ ÆÜ÷åêÜÜØ µÜßôÜÏÜß ¡ÃÑÜà†ÜÓßÃÜÜ ïÜà˜íÜÜÓå  †Õ÷ôÜÜÃÜÜå  ôÜÜæ³Üß  ÏÜÜåüÜå  ÝÉÓô´ÜÜå  ƒÜâÃÜßÃÜß  ÄÜÜåìßÃÜÜå  ÝïÜ‘ÜÓ ËÜÃÑÜÜå. †ÜüêÜÜ ´ÜåèôíÜß †ÃÜå  ÆÜ‘ÜïÜÏÜÑÜ ËÜß¡  ‘Üå‰ †Ü´ÏÜ܆å  ÍÜÜÄÑÜå  è ôÜØô‘äÝ´ÜÃÜå  ÆÜÝíܵÜ ‘Óß ÷ïÜå.  ÏÜ÷Ü´ÏÜÜÃÜÜ ‘ÜÏÜ ´ÜåÏÜ è ÝíÜòÜÃÜÜ ‡Ý´Ü÷ÜôÜÏÜÜØ  †åÏÜÃÜÜ  ô³ÜÜÃÜÃÜå  †ÜêËÜüÚ  †Ü‡Ãôü܇ÃÜå  üâØ‘ÏÜÜØ  †Ü Óß´Üå  ÏÜâøÑÜÜØ  ÷´ÜÜØ": ÝíÜòÜÍÜÓÏÜÜØ  ÄÜÜØÁÜß  ÝíÜïÜå  èå  †÷ÜåÍÜÜíÜ  “å  †åÃÜàØ  ÏÜàƒÑÜ ‘ÜÓ±Ü †å  ‘å  êÜÜå‘Üå, ™Ü±Üà؃ÜÓàØ  ôÜÍÜÜÃÜ ÓûÜ  íÜÄÜÓ, †åÏÜ ÏÜÜÃÜ´ÜÜ ‘å  ÃÜæÝ´Ü‘ ôܲÜÃÜÜ †Ü ÑÜàÄÜÏÜÜØ  †å †å‘ÏÜܵÜ †åíÜÜå ¹âÓعåïÜß ÓÜè‘ÜÓ±Üß ÷´ÜÜå èå±Üå  ÓÜè‘ßÑÜ  ËÜÜËÜ´ÜÜåÏÜÜØ  ÏÜÜÃÜíÜßÑÜ  ôÜØËÜØÁÜÜåÃÜÜå  §œÜÜå  ƒÑÜÜêÜ  †ÜÆÑÜÜå,  èåÃÜå  †ÜÆܱÜå  ËÜÁÜß  è  ïÜÞø´Ü³Üß  †ÃÜàôÜÓíÜàØ  ¡å‰†å.  †ÜÆܱÜå  †å  ÏÜàï‘åêÜ  ÆÜÜ«  ïÜ߃ÜíÜÜÃÜÜå  “å  ‘å  ÝíÜòÜíÑÜíÜ÷ÜÓÏÜÜØ  †ÜÆܱÜÜå  Óô´ÜÜå  ÃÜÄÃÜ ôܶÜÜÃÜß ÁÜÜ‘ÁÜÏÜ‘ß ÆÜÓ ÃÜ÷Î ÆܱÜ ÃÑÜÜÑÜ †ÃÜå  ‘ÜÑܹÜ ÆÜÓ ¥ÍÜÜå  ÷ïÜå  ´ÜÜå  è ÏÜÜÃÜíÜ¡´ÜÃÜàØ  ÍÜÜÝíÜ  ôÜ÷ÃÜ ‘Óß ïÜ‘ÜÑÜ †åíÜàØ  ÷ïÜå. †ÜíÜÃÜÜÓß ÆÜå°ß†Üå  ÍÜÜÄÑÜå  è ÏÜÜÃÜß ïÜ‘ïÜå  ‘å  †ÜíÜÜå  ÏÜÜÃÜíÜß ƒÜÓåƒÜÓ  ÷ܲÏÜÜØôÜ ôÜܳÜå  ÆÜä³íÜßÆÜüå  ÝíÜœÜÓ´ÜÜå  ÷´ÜÜå. 30 

ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜØ  †ÄÜݱܴÜ  ËÜÝêܹÜÃÜÜå  †ÃÜå  †åÏÜÃÜß  †³ÜÜÄÜ  ÏÜ÷åÃÜ´ÜÃÜÜØ  Éì  ÍÜÜåÄÜíÜ´Üß  ÃÜíÜß  ÆÜå°ß  †åÏÜÃÜÜ  íÑÜÞø´Ü´íÜÃÜÜå  ¡¹à  ÃÜ÷Î ¡±Üå. êÜÜå‘ÜåÃÜÜå  †Ü †å‘ †åíÜÜå  ÃÜå´ÜÜ ÷´ÜÜå  èåÃÜå  ‘Üå‰ ËÜÜû ôܶÜÜÃÜÜå  üå‘Üå  ÃÜ÷Üå´ÜÜå; †å‘  †åíÜÜå ÓÜè‘ÜÓ±Üß ÷´ÜÜå èåÃÜß ôÜÉì´ÜÜ ‘Üå‰ “ì ‘å ‘ÆÜü  ÆÜÓ ÃÜ÷Î ÆܱÜ ÏÜܵÜ †åÃÜÜ †Ü´ÏÜÜÃÜß ÃÜæÝ´Ü‘ ÏÜ÷ÜÃÜ´ÜÜ  ÆÜÓ  ÃÜÍÜåêÜß.  †å‘  ÝíÜèå´ÜÜ  ÑÜÜå½Üå  ÷´ÜÜå  èå±Üå  ÆÜä³íÜß  ÆÜÓÃÜÜ ôÜÜæ³Üß ¡åÓÜíÜÓ ÓÜóü×ÃÜå  ËÜì íÜÜÆÜÑÜÜÚ  íÜÄÜÓ ÆÜÜ“àØ  ÷«ÜíÑÜàØ. †å ÏÜ÷ÜÃÜ ïÜܱÜÆܱÜ †ÃÜå †¹ÖÍÜà´Ü ÃÜÏÜ´ÜÜíÜÜìÜå  †Ü´ÏÜÜ ÷´ÜÜå èåÃÜÜØ ïÜôµÜÜå ÷´ÜÜØ ÏÜܵÜ À° ÏÜÃÜÜåËÜì †ÃÜå  †œÜì ÝÃÜÿÜÑÜ. †å †å‘ ÃÜËÜìÜ ïÜÓßÓÃÜÜå †åíÜÜå ÏÜÜÃÜíÜß  ÷´ÜÜå  èå±Üå  êÜï‘Óß ´ÜÜ‘Ü´ÜÃÜß ˜âÓ´ÜÜÃÜÜå  ÏÜܵÜ ÏÜÜÃÜíÜßÃÜÜ  ÄÜÜæÓíܳÜß ôÜÜÏÜÃÜÜå ‘ÑÜÜåÚ. ÝíÜêÜ ¹àÓÜØ1†å ‘÷åêÜØà †å ÆÜÂÏÜܱÜå  ôܹ߆Üå ÆÜ“ß ÆܱÜ êÜÜå‘Üå ÏÜ÷Ü´ÏÜÜÃÜå ÑÜܹ ‘ÓïÜå, ŸÑÜÜÓå  †åÏÜÃÜÜ  í܃ܴÜÃÜÜ  †ÃÑÜ  ÃÜå´Ü܆ÜåÃÜàØ  ÃÜÜÏÜÜåÝÃÜïÜÜÃÜ  ÆܱÜ  ÃÜ÷Î  ÓûàØ  ÷ÜåÑÜ.  ‡Ý´Ü÷ÜôÜÏÜÜØ  ÃÜÜÇÁÜÜÑÜåêÜÜØ  ÃÜÜÏÜÜåÏÜÜسÜß  1.  †ÏÜåÝÓ‘ÃÜ  êÜåƒÜ‘-‡Ý´Ü÷ÜôÜ‘ÜÓ-´Ü¶íÜ՜ܑܴ  (18851981).  ÆÜ´ÃÜß  †åÝÓÑÜêÜ  ¹àÓÜØ  ôÜܳÜå  ÏÜìßÃÜå  ´ÜåÏܱÜå  ê܃ÜåêÜÜØ  The Story of Civilization"ÃÜÜØ  11  ÄÜÂسÜÜå  ƒÜâËÜ  ¡±Üß´ÜÜØ  “å. ´ÜåÃÜÜ ¹ôÜÏÜÜØ íÜÜåêÑÜàÏÜ Rousseau and Revolution ÏÜÜüå  ´ÜåÏÜÃÜå  1968ÏÜÜØ  èÃÜÓêÜ ÃÜÜåÃÜ ÝÉøïÜÃÜ ‘åüåÄÜÓßÏÜÜØ  ÆÜàÝêÜ´”Ó  ÆÜÂ܇” ÆܱÜ ÏÜëÑÜàØ  ÷´ÜàØ.  – ôÜØ. [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016]  ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


†ÜüêÜß ôÜÜæÏÑÜ´ÜÜ, ÝÃÜ:ôÆÜä÷´ÜÜ, ôÜܹÄÜß †ÃÜå ¹àïÏÜÃÜ ÆÜ´ÑÜå šÜÏÜÜÃÜß ÍÜÜíÜÃÜÜ ÍÜÜÄÑÜå è ‘Üå‰ÏÜÜØ ÷ïÜå. ÏÜ÷Ü´ÏÜÜ ÏÜÜüå ôÜ´ÑÜ è ‰òÜÓ ÷´ÜàØ †ÃÜå †Õ÷ôÜÜ †å è ÁÜÏÜÚ. 1922ÏÜÜØ †åÏÜÃÜß ôÜÜÏÜå œÜÜêÜåêÜÜ ÏÜà‘¹ÖÏÜÜÏÜÜØ †åÏܱÜå ‘÷åêÜàØ": ``ÏÜÜÓÜ ÁÜÏÜÚÃÜàØ ÆÜ÷åêÜØà ÆÜÄÜݳÜÑÜàØ †Õ÷ôÜÜ “å. “åêêÜàØ ÆÜÄÜݳÜÑÜàØ ÆÜ±Ü †å è “å.'' †Õ÷ôÜÜÏÜÜØ íÜßÓ´ÜÜ ÏÜÓíÜÜÏÜÜØ “å. ÏÜÜÓíÜÜÏÜÜØ ÃÜ÷Î. †åÏÜÃÜß †ÃÜà‘ØÆÜÜ †ÃÜå ÏÜÜÃÜíÜ´ÜÜ ËÜÂúÜز èåüêÜß †ôÜßÏÜ ÷´Üß. †åÏܱÜå ‘÷åêÜàØ, ``ÍÜÜÓ´ÜÃÜÜ ËÜÁÜÜ è ÁÜÏÜÚ †ÃÜå ¡Ý´Ü†ÜåÃÜÜ ÏÜܱÜôÜÜåÃÜå †å‘µÜ ‘ÓÜå †ÃÜå ‘ÜåÏÜíÜÜ¹ß ´Ü³ÜÜ ô³ÜÜÝÃÜ‘ ÍÜÜíÜÃÜ܆Üå †åÏÜÃÜÜ ÏÜÄÜèÏÜÜسÜß ‘Ü°ß †åÏÜÃÜÜÏÜÜØ †å‘´ÜÜÃÜß ÍÜÜíÜÃÜÜ ÆÜâÓÜå.'' †åÏܱÜå †åÏÜ ÆÜ±Ü ‘÷åêÜàØ, ``ÏÜÜÓàØ Õ÷¹à´íÜ ôÜÜØÆܹÜÝÑÜ‘ ÃܳÜß. ‡ôêÜÜÏÜ, ݃ÜÂô´Üß, ËÜÜæ½ †ÃÜå ÆÜÜÓôÜß ÁÜÏÜÜåÚÏÜÜØ ÏÜÃÜå èå ôÜíÜÜåÚ¶ÜÏÜ ´Ü¶íÜÜå ¹åƒÜÜÑÜ “å †å ËÜÁÜÜØ †åÏÜÜØ †ÜíÜß ¡ÑÜ “å. ôÜ´ÑÜ ÏÜÜÓÜå ÁÜÏÜÚ “å †ÃÜå †åÃÜå ôÜÜÁÜíÜÜÃÜÜå †å‘ÏÜÜµÜ ÏÜÜÄÜÚ †Õ÷ôÜÜÃÜÜå “å.'' ôÜÜÏÜÜÝè‘ †ÃÑÜÜÑÜÃÜÜØ ¹âóܱÜÜå ôÜÜÏÜå ‡Ý´Ü÷ÜôÜÏÜÜØ †Ü ÆÜ÷åêÜÜØ êÜÜå‘ÜåÃÜå †ÜüêÜß íÑÜÜÆÜ‘ Óß´Üå ‘Üå‰†å ¥ÍÜÜ ‘ÑÜÜÚ ÃÜ÷Üå´ÜÜ. ôÜÏÜÄÜ ÏÜÜÃÜíÜ¡Ý´ÜÃÜÜ †Ü´ÏÜÜÃÜå °Ø°ÜåìíÜÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ †åÏܱÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜå ÏÜܳÜå êÜßÁÜàØ. †å‘ ôÜØ´Ü èåÃÜÜ ÃÜå´ÜÜ ÷´ÜÜ †åíÜß ˜ÜØÝ´ÜÃÜß †¹ÖÍÜà´Ü ™ÜüÃÜÜ ÝíÜòÜå ¡å‰. ``ÆÜÜå´ÜÜÃÜß œÜÏÜ‘´Üß ÆÜÜ؃ÜÜå ïÜâÃÑÜÜíÜ‘ÜïÜÏÜÜØ íÑܳÜÚ ÉɲÜíÜ´ÜÜå'' †Ü ‘Üå‰ ¹åíܹâ´Ü ÃÜ÷Üå´ÜÜå. †åÏܱÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ¡´ÜÃÜå †å‘ íÜÜô´ÜÝíÜ‘ †Ü¹ïÜÚíÜÜ¹ß ôÜÜÝËÜ´Ü ‘Óß †ÃÜå ÍÜêÜ܉ ÆÜ±Ü †ôÜÓ‘ÜÓ‘ ÷Üå‰ ïÜ‘å †å ¹åƒÜܲÒàØ. ¹ÝšÜ±Ü †ÜÝÊ‘ÜÏÜÜØ ÝÄÜÓÝÏÜÝüÑÜÜ (ÄÜàêÜÜÏÜ ÏÜèâÓÜå)ÃÜß ÆܳÜÜ ÃÜÜËÜâ¹ ‘ÓíÜÜ †åÏܱÜå ôÜÉì ÆÜÂÑÜ´ÃÜÜå ‘ÑÜÜÚ. †ÜÆܱÜÜ ôÜÏÜÜèÃÜÜ ‘êÜØ‘ èåíÜÜØ †ôÆÜäïÑÜ´ÜÜ †ÃÜå ËÜß¡Ø ôÜÜÏÜÜÝè‘ ¹âóܱÜÜå ôÜÜÏÜå ËÜß¡ ‘Üå‰ ‘Ó´ÜÜØ ´Üå†Üå íÜÁÜà ïÜâÓ´ÜܳÜß êܲÒÜ. 1925ÏÜÜØ †åÏܱÜå ‘ûàØ, ``†ôÆÜäïÑÜ´ÜÜ †ÜÆܱÜß ôÜÜæ³Üß ÏÜÜåüß ïÜÓÏÜ “å. †Ü †ÆÜÏÜÜÃÜ íÜÁÜÜÓå §²àØ è‰ ÓûàØ “å.'' †åÏÜÃÜå ÏÜÃÜ ËÜÂÜú±Ü †ÃÜå ÷ÝÓèÃÜÃÜå ôÜÏÜÜÃÜ ÄܱÜíÜÜ †å è ÄÜß´ÜÜÃÜÜå †Ü¹åïÜ ÷´ÜÜå. ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

ôÜÜÏÜÜÝè‘ †ÃÑÜÜÑÜÃÜÜØ ¹âóܱÜÜå ôÜÜÏÜå ‡Ý´Ü÷ÜôÜÏÜÜØ †Ü ÆÜ÷åêÜÜØ êÜÜå‘ÜåÃÜå †ÜüêÜß íÑÜÜÆÜ‘ Óß´Üå ‘Üå‰†å ¥ÍÜÜ ‘ÑÜÜÚ ÃÜ÷Üå´ÜÜ. ôÜÏÜÄÜ ÏÜÜÃÜíÜ¡Ý´ÜÃÜÜ †Ü´ÏÜÜÃÜå °Ø°ÜåìíÜÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ †åÏܱÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜå ÏÜܳÜå êÜßÁÜàØ. †å‘ ôÜØ´Ü èåÃÜÜ ÃÜå´ÜÜ ÷´ÜÜ †åíÜß ˜ÜØÝ´ÜÃÜß †¹ÖÍÜà´Ü ™ÜüÃÜÜ ÝíÜòÜå ¡å‰. ``ÆÜÜå´ÜÜÃÜß œÜÏÜ‘´Üß ÆÜÜ؃ÜÜå ïÜâÃÑÜÜíÜ‘ÜïÜÏÜÜØ íÑܳÜÚ ÉɲÜíÜ´ÜÜå'' †Ü ‘Üå‰ ¹åíܹâ´Ü ÃÜ÷Üå´ÜÜå. †åÏܱÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ¡´ÜÃÜå †å‘ íÜÜô´ÜÝíÜ‘ †Ü¹ïÜÚíÜÜ¹ß ôÜÜÝËÜ´Ü ‘Óß †ÃÜå ÍÜêÜ܉ ÆÜ±Ü †ôÜÓ‘ÜÓ‘ ÷Üå‰ ïÜ‘å †å ¹åƒÜܲÒàØ

ôÜÜÏÜÂÜŸÑÜíÜܹ †ÃÜå ôÜØô³ÜÜÃÜíÜÜ¹ß ïÜÜôÜÃÜ ôÜÜÏÜå †åÏÜÃÜß †æÝ´Ü÷ÜÝôÜ‘ êܲ´ÜÃÜå ÆÜÝÓ±ÜÜÏÜå ÍÜÜÓ´ÜÃÜå †Ü”Ü¹ß ÏÜìß †åüêÜàØ è ÃÜ÷Î ÆÜ±Ü ËÜß¡ ™Ü±ÜÜ ¹åïÜÜåÃÜß ÏÜàÞø´Ü ÏÜÜüåÃÜß èéÓß †ÜËÜÜå÷íÜÜÃÜàØ ôÜèÚÃÜ ³ÜÑÜàØ. ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ÏÜÜÃÑÜ´Ü܆Üå ôÜÏÜèíÜÜÃÜß ÏÜ÷åÃÜ´Ü èåÏܱÜå ‘Óß ÃÜ÷Î ´Üå†Üå †åÏÜÃÜå †³ÜÚïÜÜôµÜÃÜÜ ÝíÜóÜÑÜÏÜÜØ †Ü¹ïÜÚíÜÜ¹ß ÄܱÜÜíÜ´ÜÜ. ÄÜÜØÁÜߢÃÜå ÏÜÃÜ œÜÓƒÜÜå †å‘ ÆÜ´Üß‘ ÷´ÜÜå †ÃÜå ÍÜâƒÑÜÜ êÜÜå‘Üå ôÜܳÜå †å‘´ÜÜ ôÜÜÁÜíÜÜÃÜàØ ôÜÜÁÜÃÜ ÷´ÜÜå. †Ü †åÏÜÃÜß ÆÜ÷åêÜß †ÃÜå †ØÝ´ÜÏÜ ÕœÜ´ÜÜ ÷´Üß. ``‘ÓÜå²Üå ÏÜâØÄÜÜ êÜÜå‘ÜåÃÜÜØ ù¹ÑÜÏÜÜØ èå ‰òÜÓ ¹åƒÜÜÑÜ'' †å ÝôÜíÜÜÑÜ ‘Üå‰ †ÃÑÜ ‰òÜÓÃÜå †ÜåìƒÜíÜÜÃÜß †åÏܱÜå ÃÜÜ ÆÜܲåêÜß. ÑÜصÜÜå ‘å ÝíܤÜÜÃÜÃÜÜ íÜÆÜÓÜïÜ ôÜÜÏÜå †åÏÜÃÜå íÜÜØÁÜÜå ÃÜ÷Üå´ÜÜå, ¡å †å êÜÜå‘ÜåÃÜß †ÜݳÜÚ‘ †ÃÜå ôÜÜÏÜÜÝè‘ èéÝÓÑÜÜ´ÜÜå ÆÜâÓß ‘Óß ïÜ‘´ÜÜØ ÷ÜåÑÜ. ``ÏÜÜÓÜ ¹åïÜÃÜå èå íÜô´Üà†Üå ¡å‰†å “å †å µÜ±Ü ‘ÓÜå² êÜÜå‘ÜåÃÜå ËܹêÜå ÏÜÜµÜ µÜßôÜ ÷¡Ó êÜÜå‘Üå³Üß ‹´ÆÜÃÃÜ ³Ü´Üß ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ´Üå ôÜÜÏÜå ÏÜÃÜå íÜÜØÁÜÜå ÃܳÜß. ÆÜ±Ü ÆÜåêÜÜ µÜ±Ü ‘ÓÜå² êÜÜå‘Üå ËÜåÓÜåèÄÜÜÓ ÃÜ ³ÜíÜÜ ¡å‰†å. ÏÜàƒÑÜ íÜÜ´Ü †å “å ‘å êÜÜå‘ÜåÃÜÜå íÑܳÜÚ ôÜÏÜÑÜ íÜÆÜÓÜíÜÜå ¡å‰†å †ÃÜå †ÜÏÜ ‘à¹Ó´Üß ÆÜÂݘÑÜ܆Üå³Üß ¹åïÜÃÜß ÄÜÓßËÜß ¹âÓ ‘ÓíÜß ¡å‰†å. œÜÓƒÜÜÃÜÜå ÆÜÜÑÜÜå è 31


†å íÜÜ´Ü ÆÜÓ “å ‘å ÍÜÜÓ´ÜÏÜÜØ ‘ÓÜå²Üå †ÁÜÚ-ÓÜåèÄÜÜÓßíÜÜìÜ  êÜÜå‘Üå “å †ÃÜå ÷àØ †å íÜÜ´Ü ôíÜß‘ÜÓàØ “àØ. ¡å †ÜÏÜ ÃÜ ÷Üå´Ü  ´ÜÜå œÜÓƒÜÜ ÏÜÜüå ‘Üå‰ ô³ÜÜÃÜ ÃÜ Ó÷å´Ü. ÍÜÜÓ´ÜÃÜß ÄÜÓßËÜß  †ÃÜå  ËÜåÓÜåèÄÜÜÓß ¹âÓ ³Ü´Üß ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå  ÷àØ  †´ÑÜØ´Ü èÝüêÜ  ÑÜصÜÜåÃÜÜ íÜÆÜÓÜïÜÃÜß ÆܱÜ Ý÷ÏÜÜÑÜ´Ü ‘ÓàØ.'' ÓÜŸÑÜÃÜÜ  ÝËÜÃÜèéÓß  †Ø‘àïÜÜå  ÃÜÜËÜâ¹  ‘ÓíÜÜ  ‘å  ™ÜüܲíÜÜ ÏÜÜüå ´ÜåÏܱÜå †³ÜÜÄÜ ÆÜÂÑÜ´ÃÜÜå ‘ÑÜÜÚ. †åÏܱÜå ‘ûàØ": ÓÜŸÑÜÃÜß ôܶÜÜÏÜÜØ  ‘Üå‰ ÆܱÜ íÜÁÜÜÓܳÜß ÷ØàØ  ²ÓàØ  “àØ  ‘ÜÓ±Ü ‘å  ïÜÜåóܱÜÃÜå  †Üå“àØ  ‘ÓßÃÜå  †å  êÜÜå‘ÜåÃÜàØ  ÍÜêÜàØ  ‘Óå  “å  †åÏÜ ‹ÆÜÓ ‹ÆÜÓ³Üß ¹åƒÜÜÑÜ “å  ÆܱÜ ´ÜÏÜÜÏÜ  ÆÜÂÄÜÝ´ÜÃÜÜ ÏÜâìÏÜÜØ  Ó÷åêÜÜ íÑÜÞø´Ü´íÜÃÜÜå  ÃÜÜïÜ ‘ÓßÃÜå  †å  ÏÜÜÃÜíÜ¡´ÜÃÜå  ƒÜâËÜ ÃÜà‘ôÜÜÃÜ ‘Óå  “å. ÄÜÜØÁÜߢÃÜå  ÏÜÃÜ ƒÜÜÃÜÄÜß ÝÏÜêÜ‘´Ü ¡÷åÓ ÝíÜòÜÜôÜÃÜÜ  ÆÜÜÑÜÜ  ÆÜÓ  Ó܃ÜíÜÜÃÜß  ÷´Üß.  ÝÏÜêÜ‘´Ü  ÁÜÓÜíÜÃÜÜÓ܆Üå†å  †åÃÜÜå ‹ÆÜÑÜÜåÄÜ †ÃÑÜ êÜÜå‘ÜåÃÜÜ ÍÜêÜÜ ÏÜÜüå ‘ÓíÜÜÃÜÜå ÷´ÜÜå.  ÝÏÜêÜÃÜÜ †åèÃü †ÃÜå ÝÏÜêÜÃÜÜ ÏÜèâÓÜå íÜœœÜåÃÜÜå ôÜØËÜØÁÜ  ÝÆÜ´ÜÜ †ÃÜå ôÜØ´ÜÜÃÜ èåíÜÜå †³ÜíÜÜ ´ÜÜå ÍÜ܉†Üå íÜœœÜå  ÷ÜåÑÜ †åíÜÜå  ÷ÜåíÜÜå  ¡å‰†å. ´ÜÏÜÜÓß ´ÜÏÜÜÏÜ ÝÏÜêÜ‘´Ü  †å‘  ÆÜÝíܵÜ  ü×ôü  ´ÜÓß‘å  ´ÜÏÜÜÓå  Ó܃ÜíÜß  ¡å‰†å  †ÃÜå  èå†Üå  ´ÜÏÜÜÓÜ ÏÜÜüå  ‘ÜÏÜ ‘Óå  “å  †ÃÜå  èåÏÜÃÜß  ÏÜ÷åÃÜ´Ü †ÃÜå ÏÜèâÓß ÆÜÓ ´ÜÏÜÜÓàØ ô³ÜÜÃÜ †ÃÜå ´ÜÏÜÜÓß  ôÜÏÜäݽ ¥ÍÜß “å  †åÏÜÃÜå  ÏÜÜüå  †Ü ÝÏÜêÜ‘´Ü ´ÜÏÜÜÓå  íÜÜÆÜÓíÜß ¡å‰†å. ÷ØàØ  ‡œ“àØ  “àØ  ‘å  ´ÜÏÜÜÓÜ ÏÜèâÓÜåÃÜå  ´ÜÏÜå  ÝÏÜêÜ‘´ÜÏÜÜØ  ÍÜÜÄÜß¹ÜÓ ËÜÃÜÜíÜÜå.  ËÜß¡  êÜ܃ÜÜå  êÜÜå‘Üå  ÆÜÂÜÏÜÜݱܑ  †Ü¢ÝíÜ‘ÜÃÜÜå  èå 

†ÝÁÜ‘ÜÓ ÁÜÓÜíÜå “å †åüêÜÜå †ÝÁÜ‘ÜÓ è ÏÜܵÜ ´ÜÏÜÜÓÜå “å.  ´ÜÏÜÜÓß ËÜÜ‘ßÃÜß ÝÏÜêÜ‘´Ü ôÜÏÜÜèÃÜß “å  †ÃÜå  ôÜÏÜÜèÃÜÜ  ‘êÑÜܱÜ  ÏÜÜüå  íÜÆÜÓÜíÜß  ¡å‰†å.  †åÏÜÃÜß  ƒÜÜÝôÜÑÜ´Ü  ÏÜàèËÜÃÜß ÏÜÜÃÜÝôÜ‘ ôÜ¡ÄÜ´ÜÜ ¹åƒÜܲßÃÜå †åÏܱÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß  ¡´ÜÃÜå  ôÜÏÜÜèíÜܹß  ÃÜ÷Î  ÆܱÜ  ôÜÜÏÜÜÝè‘  ÃÑÜÜÑÜÏÜÜØ  ÏÜÜÃÜÃÜÜÓ ´ÜÓß‘å  †ÜåìƒÜÜíÜß. †å‘  ôÜÜÓÜ  ÃÜÜÄÜÝÓ‘ÃÜàØ  ¢íÜÃÜ  ‘ÏÜÚÃÜàØ  †³ÜíÜÜ  ´ÜÜå  ¹åïÜÃÜß ôÜåíÜÜÏÜÜØ ôÜݘÑÜ †åíÜàØ ¢íÜÃÜ ÷ÜåÑÜ †åÏÜ ÄÜÜØÁÜߢ†å  ‘ûàØ. ``ÏÜÜÓÜØ ê܃ÜܱÜÜå ÏÜÜÓÜ ïÜÓßÓ ôÜܳÜå ËÜÜì¡å. ÏÜÇ èå  ‘ÑÜàÛ  “å  †å  è Ó÷åíÜÜÃÜàØ  “å, ÏÜÇ  èå  ‘ûàØ  ‘å  ê܃ÑÜàØ  “å  †å  ÃÜ÷Î.'' ÁÑÜåÑÜÃÜå  íÜÓåêÜÜ ‘ÜÏÜÃÜàØ  ÏÜ÷Ü´ÏÜÜ ‘Ó´ÜÜØ  íÜÁÜà  ôÜÜÓàØ  ‹¹Ü÷Ó±Ü  †Ü  ôܹßÏÜÜØ  ÃܳÜß.  †åÏÜÃÜàØ  ¢íÜÃÜ  †ôÜßÏÜ  ÁÜßÓè, †ÆÜÜÓ ÆÜÂåÏÜ, ôÜØÆÜâ±ÜÚ  ÆÜÂÜÏÜÜݱܑ´ÜÜ †ÃÜå  †¹ÏÑÜ  Õ÷ÏÜ´ÜÃÜàØ  ¢íÜÃÜ ÷´ÜàØ. †ÜÆܱÜß  Æܽݴ܆Üå  †ÃÜå  ÝíÜœÜÜÓÁÜÜÓ܆Üå  øÑÜÜÓå‘  ‘ÜÏÜÃÜÜØ  †ÃÜå  øÑÜÜÓå‘ ÃÜ‘ÜÏÜÜ ÷ÜåÑÜ “å. ÆÜÓØ´Üà  ïÜܱÜÆܱÜ  †ÃÜå  ÏÜÜÃÜíÜßÑÜ´ÜÜÃÜÜ †Ü ÏÜ÷ÜÃÜ †ÃÜå  ÆÜÂåÏÜÜì ¹ßÆÜ‘ÃÜÜ  ïÜ˹Üå  ïÜÜòÜ´Ü “å. †åÏܱÜå  †ÜÆܱÜÃÜå  †å‘ ÓÜóü×  ´ÜÓß‘å  ôíÜÏÜÜÃÜ †ÃÜå  ÄÜÜæÓíÜÃÜß †ÏÜâêÑÜ ÍÜåü †ÜÆÜß. ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ  ïÜÓßÓÃÜå  ÍÜÓƒÜß  èÃÜÜÓ  ÝÁÜ’ÜÓ  †ÃÜå  ”ÃÜâÃÜ †åÏÜÃÜÜ ÏÜ÷ÜÃÜ †Ü´ÏÜÜÃÜå  ôÆÜïÑÜÜÛ  ÃÜ÷Î. †ÜÆܱÜå  ÷íÜå  †åÏܱÜå  †ÜÆÜåêÜÜ ïÜÜòÜ´Ü ÆÜÜ« ´ÜÓÉ íÜì߆å  èå³Üß  †ÜÆܱÜå  ÄÜÜØÁÜߢÃÜå  †åÏÜÃÜß  Õè¹ÄÜßÏÜÜØ  êÜÜÑÜ‘  ÃÜ÷Üå´ÜÜ  ´ÜÜåÑÜå †åÏÜÃÜÜ ÏÜä´ÑÜà ÆÜ“ß ³ÜÜå²Ü †ØïÜå †åÏÜÃÜå êÜÜÑÜ‘ ³Ü‰†å. [†ÏÜå ÍÜÜÓ´ÜÃÜÜ êÜÜå‘ÜåÏÜÜسÜß]

ÃÜÜÃÜß ÆÜÜê܃ÜßíÜÜêÜÜÃÜÜ µÜ±Ü ¹ÜÑÜ‘ÜÃÜÜØ ÆÜÂíÜœÜÃÜÜå †ÃÜå ê܃ÜܱÜÜåÏÜÜسÜß ´ÜÜÓíÜåêÜÜ †ØïÜÜå ôÜÏÜÜíÜ´ÜàØ ÆÜàô´Ü‘ : †ÏÜå ÍÜÜÓ´ÜÃÜÜ êÜÜå‘Üå œÜÜÓ ƒÜزÜåÏÜÜØ íÜ÷ÇœÜÜÑÜåêÜàØ “å : 1. ÝïܚܱÜ, êÜÜå‘ïÜÜ÷ß †ÃÜå ôÜÏÜÜèíÜܹ, 2. ‘ÓíÜåÓÜ, 3. ËÜØÁÜÜÓ±ÜßÑÜ ôÜÏÜôÑÜ܆Üå, 4. íÑÜÞø´Ü†Üå, ÏÜà´ôܼßÄÜßÓß †ÃÜå ‘ÜÑܹÜå. 336 (24+312) ÆÜÜÃÜÜÃÜàØ †Ü ÆÜàô´Ü‘ ÏÜÜµÜ é. 100/-ÏÜÜØ ‹ÆÜêÜËÁÜ “å. 32 

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016]  ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ : ¢íÜÃÜÃÜàØ ÝËÜ÷ÜÏܱÜàØ ÝœÜµÜ Óèâ ‘Ó´Üß ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ

ÆÜàô´Ü‘ ÆÜÝÓœÜÑÜ

œÜعà ÏÜ÷åÝÓÑÜÜ íÜܜܑÜå ¡±Üå “å ´ÜåÏÜ ÝíÜòÜôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜß ÏÜ÷ÜÃÜ ‘äݴ܆ÜåÏÜÜØ ô³ÜÜÃÜ ÆÜÜÏÜåêÜß †åíÜß êÜå  ÝÏÜ”åÓÜËêÜ ‹ÉåÚ  ¹ÝÓºÃÜÜÓÜÑܱÜ ÏÜÜüå ÝíÜïÜåóÜ éÆÜå µÜ±Ü èà¹Ü èà¹Ü ÝíÜóÜÑÜšÜåµÜÃÜÜ êÜåƒÜ‘Üå ¿ÜÓÜ ÆÜÝÓœÜÑÜ ‘ÓÜíÜíÜÜÃÜÜå ‹ÆܘÏÜ ÓœÑÜÜå “å. èåÃÜÜ ÆÜÂÜÓØÍÜå †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜå íÑÜÜÆÜ‘ ÆÜÝÓœÜÑÜ `ËÜàݽÆÜ‘ÜïÜ'ÃÜÜ ´ÜصÜß ÓÏÜåïÜ ËÜß. ïÜÜ÷å ‘ÓÜíÑÜÜå. †å ÆÜ“ßÃÜÜ †Ø‘ÏÜÜØ ôÜÜÝ÷Þ´ÑÜ‘ ÆÜÝÓœÜÑÜ `‘àÏÜÜÓ'ÃÜÜ ‹ÆÜ´ÜصÜß ÆÜÂÉàêêÜ ÓÜíÜêÜå ‘ÓÜíÑÜÜå. íÜœœÜå †å‘ †Ø‘ÃÜÜ †Ø´ÜÓÜêÜ ÆÜ“ß †Ü †Ø‘ÏÜÜØ ¹à:ƒÜ-¹ÜÝÓºÒÃÜß ÀÞóü†å ÆÜÝÓœÜÑÜ ‘ÓÜíÜå “å ¹ÝêÜ´ÜôÜØíÜå¹ÃÜÜÃÜÜ ôÜØíÜÜ÷‘ œÜعà ÏÜ÷åÝÓÑÜÜ. . . .

²Üç. ËÜÜËÜÜôÜÜ÷åËÜ †ÜØËÜ岑Ó èå  µÜ±Ü ÆÜàô´Ü‘Üå  íÜÜØœÜßÃÜå  œÜÜåÁÜÜÓ †ÜØôÜà†å Ó²åêÜÜ ´ÜåÏÜÜØÃÜàØ †å‘ êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ ÷´ÜàØ. ‹ÏÜÜïÜØ‘Ó  ¡åïÜ߆å  ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ  ÷ô´ÜÜšÜÓÏÜÜØ  ¡±Üß´ÜÜ  ¹ÝêÜ´Ü  ôÜÜÝ÷´ÑÜ‘ÜÓ  ¡åôÜåÉ  ÏÜå‘íÜÜÃÜÃÜÜ  ÄÜàèÓÜ´Üß  ôÜÜÝ÷´ÑÜÏÜÜØ íÜÁÜÜÏܱÜÜØ ‘Ó´ÜÜØ ‘؉‘ †å ÏÜ´ÜêÜËÜÃÜàØ ê܃ÜåêÜàØ  ‘å ÄÜàèÓÜ´ÜßÏÜÜØ êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ ´ÜÏÜÜÓÜ ÷ܳÜå ôÜèÜÚíÜ. ôíÜÜÏÜß  †ÜÃÜعÃÜå  êÜÜÄÜ´ÜàØ  ‘å  êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ èåíÜß  `†ÏÜÓ‘äÝ´ÜÏÜÜØ  ‘¹ß  ™ÜÓ²Ü  ÃÜ  ³ÜíÜÜÃÜÜå  ÄÜà±Ü  “å.'  ÊÜÃôÜÃÜÜ  Ýí܃ÑÜÜ´Ü  ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ‘ÜÓ ‘ÝíÜ ÝíÜøüÓ ûâÄÜÜå (1802 • 1885)ÃÜß  †Ü `†¡å² ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ' ¹Üå°ôÜÜå ‘Ó´ÜÜØ íÜÁÜà íÜÓôÜÜå ÆÜ÷åêÜÜØ  1

êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ ‹ÉåÚ ¹ÝÓºÃÜÜÓÜÑÜ±Ü êÜåƒÜ‘": ÝíÜ‘üÓ ûâÄÜÜå †ÃÜàíÜܹ-ôÜØÆÜܹÃÜ": ÄÜÜåÆÜÜì¹ÜôÜ ¢íÜÜÍÜ܉ ÆÜüåêÜ ÆÜ‘ÜïÜ‘": ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ ÏÜØÝ¹Ó ÆÜàÃÜ: ÆÜ‘ÜïÜÃÜ íÜóÜÚ": 2015 ÆÜåÆÜÓ ËÜç‘ ôÜ܇”": 5.5'×8.5' ÆÜÜÃÜÜØ 512, _350

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷ [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016]

ê܃Ü܉  ÷´Üß  †ÃÜå  †åÃÜÜ  ôÜèÚ‘ÃÜÜ  ïÜ˹ÜåÏÜÜØ  ``†¤ÜÜÃÜ  †ÃÜå  ¹ÜÝÓºÒ †Ü ÆÜä³íÜß ‹ÆÜÓ ŸÑÜÜØ  êÜÄÜß ‘ÜÑÜÏÜ ÷ïÜå,  ´ÑÜÜØ  êÜÄÜß  †Ü  ¡´ÜÃÜÜØ  ÆÜàô´Ü‘Üå  ÷ÓÝÄÜ”  ÝÃÜÓàÆÜÑÜÜåÄÜß  ÃÜ÷Î ËÜÃÜå.' 1862ÃÜÜ  ÆÜÂÜÄÜüÒ  ݹÃÜå  èå  ÏÜ÷ÜÃÜíÜêÜ  ¹àÝÃÜÑÜÜÃÜÜ  †Ü«1ÏÜÜåüÜØ ïÜ÷åÓÜåÏÜÜØ †ÃÜå ¹ôÜ ÍÜÜóÜÜÏÜÜØ êÜÜå‘ÜÝÆÜÚ´Ü ³Ü‰  ÷ÜåÑÜ  ´Üå  ÄÜàèÓÜ´Üß  íÜܜܑÃÜå  ÃÜ  †Ü‘óÜåÚ  ´ÜÜå  è  ÃÜíÜ܉!  ÍÜÜÓ´ÜÃÜÜ  †Ü”ܹß  íÜÓôÜ,  1947ÏÜÜØ  ÆܳÜÏÜíÜÜÓ  ÏÜâìïÜØ‘Ó ÏÜÜå. ÍÜ©å ‘ÓåêÜÜå †Ü ‘äÝ´ÜÃÜÜå ôÜØÝšÜÆ´Ü †ÃÜàíÜܹ  ÆÜ‘ü  ³ÜÑÜåêÜÜå.  1964  †ÃÜå  1983ÏÜÜØ  ÄÜÜåÆÜÜêܹÜôÜ  ¢íÜÜÍÜ܉ ÆÜüåêÜÃÜÜ †ÃÜàíÜܹÏÜÜØ †å ÆÜÂÄÜüåêÜß. 2011ÏÜÜØ  †å  ÏÜ÷åïÜ ¹íÜåÃÜàØ  ÄÜàèÓÜ´ÜßÏÜÜØ  †ÃÜàôÜèÚÃÜ ÆÜÜÏÜß ÆÜÂÄÜüß  ´ÜÜå  ÷íÜå  2015ÏÜÜØ  †åÃÜÜå  ÄÜÜåÆÜÜì¹ÜôÜ  ÆÜüåêÜÃÜÜå  ÆÜâ±ÜÚ  †ÃÜàíÜܹ  ÆÜàÃÜ:ÆÜ‘ÜïÜÃÜ  †ÃÜå  ÆÜ÷åêÜß  †ÜíÜäݶÜéÆÜå  `ÃÜíÜ¢íÜÃÜ  ü×ôü'  ¿ÜÓÜ  †ÜÆܱÜß  ôÜÏÜšÜ  †ÜíÑÜÜå  “å.  ÊåÃœÜ ïÜ˹ `êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ'ÃÜÜå †³ÜÚ ¹à:ƒÜ, ¹ÝÓº, ÄÜÓßËÜ,  1.  ²Üç. †ÜØËÜ岑Ó ÍÜêÜå †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ †åÏÜÃÜÜ ôÜÏÜÑÜ‘ÜìÏÜÜØ  íÜÜØœÜßÃÜå  œÜÜåÁÜÜÓ †ÜØôÜà†å  Ó²ÒÜ ÷ÜåÑÜ. †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜ ‘Üå‰  ÆÜÂôÜØÄÜå,  ÆÜܵÜå  ÏÜÜÓß  †Ü؃ÜÜåÃÜÜ  ƒÜâ±ÜÜ  ÆܱÜ  ÍÜßÃÜÜ  ‘ÑÜÜÚ  ÃܳÜß,  †åÏÜ  ÏÜÜÓå  ÆÜÂÜÏÜÜݱܑÆܱÜå  ‘÷åíÜàØ  “å.  ÏÜÓÜ«ß,  Õ÷¹ß  ¹ÝêÜ´Ü  †Ü´ÏÜ‘³Ü܆Üå ‘å ¡åôÜåÉ ÏÜå‘íÜÜÃÜÃÜÜØ ÓåƒÜÜݜܵÜÜå ÏÜÇ ôÜèì †Ü؃Üå  è íÜÜØœÑÜÜØ “å ´ÑÜÜÓå ûâÄÜÜåÃÜß †Ü øêÜÜÝôÜ‘ ÃÜÜåíÜåêÜ ôÜØíÜå¹ÃÜÜô´ÜÓå  ÏÜÃÜå  ôÆÜïÜßÚ  ÃÜ  ïÜ‘ß  †åÃÜàØ  ‘ÜÓ±Ü  ÏÜÜÓß  ôÜØíÜå¹ÃÜÜÃÜàØ  üÜØœÜÜÆܱÜàØ  ÷ïÜå ‘å †åÏܱÜå íܱÜÚíÜß “å †åÃÜÜ ‘Ó´ÜÜØ íÜÁÜà ™ÜÜåÓ ÄÜÓßËÜß †ÃÜå  ¡ÝêÜÏÜ  ¹ÜÝÓºÒÃÜÜ  èÏÜÜÃÜÜÏÜÜØ  ÷àØ  ¢íÑÜÜå,  ‹“ÑÜÜåÚ,  òÜôÑÜÜå  “àØ  ´Üå  ÷ïÜå? ÃÜ ¡ÃÜå.  – êÜå.

33


`²ß. ÆÜÓÄܱÜÜÃÜÜ ÝËÜïÜÆÜ'ÃÜÜ ÆܳÜÏÜ ÆÜ‘ӱܳÜß †ÜÓØÍÜÜ´Üß †ÃÜå `†ÜüêÜàØ ËÜÁÜàØ †èíÜÜìàØ ïÜÜÃÜàØ?'ÃÜÜ †å‘ôÜÜå ¹ôÜÏÜÜ ÆÜ‘ӱÜå ôÜÏÜÜÆ´Ü ³Ü´Üß †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÏÜÜØ ËÜÁÜàØ ÏÜØÄÜì è ÏÜØÄÜì ÃܳÜß. ÷Ü, ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜå †ÜÓØÍÜ †ÜïÜ܆åïÜ èÄÜܲÃÜÜÓÜå †ÃÜå †Ø´Ü ôÜàƒÜÏÜÜØ ÆÜÝÓ±ÜÏÜÃÜÜÓÜå èéÓ “å ÆÜÓØ´Üà ´ÜåÃÜß íÜœœÜåÃÜÜØ ÆÜ‘ӱÜÜåÏÜÜØ èå †ÃÑÜÜÑÜ, †ÍÜÜíÜ, ¹ÝÓº´ÜÜ, ïÜÜåóÜ±Ü †ÃÜå ¹à:ƒÜÃÜÜØ íܱÜÚÃÜÜå “å ´Üå ÃÜíÜÜôÜíÜÜ †Üæ¾ÜåÝÄÜ‘ß‘Ó±Ü ´ÜÓÉ è‰ Ó÷åêÜÜ ÊÜÃôÜÃÜÜ ôÜÜÏÜÜÝè‘, ÓÜè‘ßÑÜ, ôÜÜØô‘äÝ´Ü‘ ¢íÜÃÜÃÜàØ ÝËÜ÷ÜÏܱÜàØ ÝœÜµÜ Óèâ ‘Óå “å

‘ØÄÜÜì, œÜγÜÓå÷ÜêÜ, ÆÜßݲ´Ü †åíÜÜå ³ÜÜÑÜ “å. ÆÜÓØ´Üà †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜ ÝíÜÝíÜÁÜ ÄÜàèÓÜ´Üß ÃÜÜÏÜ‘Ó±Ü ÆÜ±Ü ÓôÜÆܹ “å": `¹à݃ÜÑÜÜÓÜ', `ÄÜàÃÜÜå †ÃÜå ÄÜÓßËÜ܉', `ÄÜàÃÜåÄÜÜÓ. . .!' †ÃÜå `¹ÝÓºÃÜÜÓÜÑܱÜ'. ‹ÏÜÜïÜØ‘Ó ¡åïÜß èåÃÜå `ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ ÃÜ÷Î ÆÜ±Ü ÄÜܳÜÜ' ‘÷å “å ‘å ÏÜÄÜÃÜÍÜ܉ ¹åôÜ܉ èåÃÜå `¹ÜÝÓºÒÃÜàØ ÏÜ÷ÜÍÜÜÓ´Ü ‘÷åíÜÜÑÜ †åíÜß ÏÜ÷ÜÃÜ‘³ÜÜ' ÄܱÜå “å ‘å ÆÜ÷åêÜß †ÜíÜäÝ¶Ü (1964)ÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜ‘ ÏÜݱÜÍÜ܉ íÜܙܢÍÜ܉ ÆÜüåêÜ êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ"ÃÜÜ `¡åüÜÃÜß ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ ´ÜÜå ÷èà ôÜÓ¡íÜß ËÜÜ‘ß “å' †åÏÜ ‘÷å “å †åíÜß †Ü ‘äÝ´Ü ÏÜâìå ´ÜÜå ÄÜàèÓÜ´ÜßÏÜÜØ ˜Ü‹ÃÜôÜ܇”ÃÜÜØ 3110³Üß íÜÁÜà ÆÜäó«ÜåÃÜß “å. ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ü×ôüå 2015ÏÜÜØ 110 ÆÜ‘ӱÜÜå †ÃÜå 512 ÆÜäó«ÜåÏÜÜØ †å ÆÜ‘ü ‘ÓßÃÜå †å‘ ÆÜÂݳܴÜÑÜïÜ ‘äÝ´Ü †ÃÜå ‘´ÜÜÚÃÜå ÄÜàèÓÜ´Üß íÜܜܑÜå ôÜÏÜšÜ ÏÜâøÑÜÜØ “å. 19ÏÜß ôܹßÃÜÜ ÊÜÃôÜ †ÃÜå ÆÜçÝÓôÜÃÜÜ ôÜÏÜÜè¢íÜÃÜÃÜå †ÃÜå‘ ÆÜܵÜÜå-ÆÜÂôÜØÄÜÜå-ô³ÜìÜå ³Ü‘ß †ÜíÜÓß êÜå´Üß †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜ êÜåƒÜ‘ êÜÜå‘ïÜÜ÷ßÃÜÜ œÜÜ÷‘ †ÃÜå ÆÜàÓô‘´ÜÜÚ ÷´ÜÜ. ¢íÜÃÜÃÜÜ ÆÜÜØœÜÏÜÜ ¹ÜÑÜ‘å ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †Ü ÝíÜœÜÜÓÜåÃÜÜ ‘ÜÓ±Üå 20 íÜóÜÚÃÜÜå ¹åïÜÝÃÜ‘ÜêÜ ÆÜÜÏÑÜÜ ÷´ÜÜ. †Ü ¹åïÜÝÃÜ‘ÜêÜ ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ ¢íÜÃÜÃÜÜ ôÜÜ«ÏÜÜ íÜÓôÜå ´ÜåÏܱÜå êÜå ÝÏÜ”åÓÜËêÜ 34 

ê܃Üß èå ¹àÝÃÜÑÜÜÍÜÓÏÜÜØ íÑÜÜÆÜ‘ †ÜíÜ‘ÜÓ ÆÜÜÏÜß. 25 íÜóÜÚÃÜß ÍÜÓ ÑÜàíÜÜÃÜßÏÜÜØ `ôÜÜÝ÷´ÑÜÏÜÜØ œÜÜêÜß †ÜíÜ´Üß œÜßêÜå œÜÜêÜà ïÜæêÜß †ÃÜå ÆܱÜÜÝêÜ‘Ü ´ÜåÏÜ è ‘êÜÜÃÜÜ ÆÜÂíÜ´ÜÚÏÜÜÃÜ ƒÑÜÜêÜ ôÜÜÏÜå ôÜÉì ”àØËÜåïÜ ‹«ÜíÜÃÜÜÓß' ôÜÜÝ÷´ÑÜ‘ÜÓÜåÃÜß øêÜËÜÃÜÜ †å‘ †ÄܱÜß ÃÜå´ÜÜ ÝíÜøüÓ ûâÄÜÜå ËÜ÷à ÆÜÜ“êÜß ŒÏÜÓå †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ ê܃Üå “å †åüêÜå †åÏÜÜØ êÜåƒÜ‘ÃÜß ÆÜÜ‘ü ‘êÜÜ †ÃÜå ÝÃÜôÜËÜ´Ü ËÜå‹ ÆÜÂÄÜüÒÜØ “å. ÝíÜòÜ ôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜß ÆÜÂÝïÜóü ‘÷å´ÜÜØ ‘ÜêÜÜ´Üß´Ü †åíÜß †Ü ‘äÝ´Ü ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜÃÜÜ ÆÜÂÏÜàƒÜÆÜܵÜÃÜÜ ƒÜÍÜå ¥ÍÜß “å. †å ‹ÆÜÓÜØ´ÜÃÜÜ 63 èåüêÜÜØ ÆÜܵÜÜå, †ÃÜå‘ ô³ÜìÜå †ÃÜå ‹ÆÜ‘³Ü܆ÜåÏÜÜØ ÄÜâسÜÜÑÜåêÜß †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜå ‘³ÜÜÓôÜ ËÜÓÜËÜÓ èìíÜÜÑÜ “å. ´ÜåÏÜÜØ êÜåƒÜ‘ÃÜß ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ‘ÜÓ ´ÜÓß‘åÃÜß ƒÜâËÜß “å. `²ß. ÆÜÓÄܱÜÜÃÜÜ ÝËÜïÜÆÜ'ÃÜÜ ÆܳÜÏÜ ÆÜ‘ӱܳÜß †ÜÓØÍÜÜ´Üß †ÃÜå `†ÜüêÜàØ ËÜÁÜàØ †èíÜÜìàØ ïÜÜÃÜàØ?'ÃÜÜ †å‘ôÜÜå ¹ôÜÏÜÜ ÆÜ‘ӱÜå ôÜÏÜÜÆ´Ü ³Ü´Üß †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÏÜÜØ ËÜÁÜàØ ÏÜØÄÜì è ÏÜØÄÜì ÃܳÜß. ÷Ü, ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜå †ÜÓØÍÜ †ÜïÜ܆åïÜ èÄÜܲÃÜÜÓÜå †ÃÜå †Ø´Ü ôÜàƒÜÏÜÜØ ÆÜÝÓ±ÜÏÜÃÜÜÓÜå èéÓ “å ÆÜÓØ´Üà ´ÜåÃÜß íÜœœÜåÃÜÜØ ÆÜ‘ӱÜÜåÏÜÜØ èå †ÃÑÜÜÑÜ, †ÍÜÜíÜ, ¹ÝÓº´ÜÜ, ïÜÜåóÜ±Ü †ÃÜå ¹à:ƒÜÃÜÜØ íܱÜÚÃÜÜå “å ´Üå ÃÜíÜÜôÜíÜÜ †Üæ¾ÜåÝÄÜ‘ß‘Ó±Ü ´ÜÓÉ è‰ Ó÷åêÜÜ ÊÜÃôÜÃÜÜ ôÜÜÏÜÜÝè‘, ÓÜè‘ßÑÜ, ôÜÜØô‘äÝ´Ü‘ ¢íÜÃÜÃÜàØ ÝËÜ÷ÜÏܱÜàØ ÝœÜµÜ Óèâ ‘Óå “å. ``íÜæ¹ÃÜÜ ™ÜÓÃÜàØ ËÜÜÓ±ÜàØ ‘¹ß ËÜØÁÜ ÃÜ ‘ÓíÜàØ ¡å‰†å; †ÃÜå ÆÜܹÓßÃÜÜ ™ÜÓÃÜàØ ËÜÜÓ±ÜàØ ÷ØÏÜåïÜ ‹™ÜܲàØ Ó÷åíÜàØ ¡å‰†å.'' †åÏÜ ÏÜÜÃÜ´ÜÜ ²ß. ÆÜÓÄܱÜÜÃÜÜ ÝËÜïÜÆÜ †ÃÜå ´ÜåÏÜÃÜàØ ™ÜÓ, ´ÜåÏÜÃÜß ôÜܹ܉, ÁÜÜÝÏÜÚ‘´ÜÜ, ÃÜæÝ´Ü‘´ÜÜ †ÃÜå ‹œœÜ ÝíÜœÜÜÓÜå³Üß ‘äÝ´ÜÃÜÜå ‹™Üܲ ³ÜÜÑÜ “å. œÜÜÓå‘ÜåÓ³Üß ÷ܲå÷ܲ ³Ü´ÜÜå, ÷²ÁÜâ´Ü ÏÜàôÜÜÉÓ ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ ÁÜÏÜÜÚœÜÜÑÜÚÃÜÜ ™ÜÓÃÜÜ ÏÜàƒÑÜ ËÜÜÓ±Üå ¡åÓ³Üß êÜÜ‘²ß íܲå ü‘ÜåÓÜå ÏÜÜÓå “å. `†Ø¹Ó †ÜíÜÜå'ÃÜÜ †Ü´ÏÜßÑÜ †ÜíÜ‘ÜÓ †ÃÜå `üåËÜêÜ ‹ÆÜÓ ËÜߢ ´ÜÜôÜ‘ ÏÜâ‘Üå'ÃÜÜ †Ü¹åïÜ ôÜܳÜå `ÆÜÓÜå±ÜÜå' ™ÜÓÏÜÜØ ÆÜÂíÜåïÜå “å. †Ü `ÆÜÓÜå±ÜÜå' ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜå ÆÜÝÓœÜÑÜ †ÜÆÜ´ÜÜØ ÆÜܹÓßôÜÜ÷åËÜÃÜå ôÆÜóü è±ÜÜíÜå “å. `ÏÜÜÓàØ ÃÜÜÏÜ [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ “å. êÜï‘Óß íÜ÷Ü±Ü ‹ÆÜÓ ‘å¹ß, ÄÜàêÜÜÏÜ ´ÜÓß‘å †ÜåÄܱÜßôÜ íÜóÜÚ ôÜ¡ ÍÜÜåÄÜíÜßÃÜå ÷àØ œÜÜÓ Ý¹íÜôÜ ‹ÆÜÓ è “âüÒÜå “àØ.' ôÜÜ´Ü ËÜÜì‘ÜåÃÜß ÏÜÜ †åíÜÜØ ÝíÜÁÜíÜÜ ÏÜÜåüß ËÜ÷åÃÜ †ÃÜå ´ÜåÃÜÜ ‘àüàØËÜÃÜàØ ÄÜàèÓÜÃÜ œÜêÜÜíÜíÜÜÃÜÜå ÍÜÜÓ ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ ÆÜÓ ÍÜÓÑÜàíÜÜÃÜßÏÜÜØ è †ÜíÜß ÆܲåêÜÜå. ‘Ý«ÑÜÜÓÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜ ÑÜàíÜÜÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜÃÜÜ †å‘ ÆÜ“ß †å‘ †Ü‘ÓÜØ íÜÓôÜÜå `‘ÜÏÜ ÝíÜÃÜÜÃÜÜ ´Ü³ÜÜ ‘àüàØËÜ ÓÜåüß ÝíÜÃÜÜÃÜàØ' ³Ü‰ è´ÜÜØ ´Üå±Üå †å‘ Ý¹íÜôÜ ÆÜÜ‹ÓÜåüß œÜÜåÓíÜÜÃÜÜå ÆÜÂÑÜ´ÃÜ ‘ÑÜÜåÚ, ÝÃÜóÉì ÝÃÜíܲÒÜå †ÃÜå ÆÜ‘²ÜÑÜÜå. ÍÜÜÓå ‘óü¹ÜÑÜß †ÃÜå êÜÜØËÜß ôÜ¡ ÆÜÜÏÑÜÜå. èåêÜÏÜÜسÜß ÍÜÜÄÑÜÜå, ÉÓß ÉÓß ÆÜ‘²ÜÑÜÜå †ÃÜå íÜÁÜà ‘²‘ ôÜ¡ ÆÜÜÏÑÜÜå. †Ø´Üå `ÄÜàÃÜåÄÜÜÓ'ÃÜÜ ÆÜßìÜ ÆÜÓíÜÜÃÜÜ ôÜܳÜå ÏÜàø´Ü ´ÜÜå ³ÜÑÜÜå ÆÜ±Ü ôÜÏÜÜèå ´ÜåÃÜå ôíÜß‘ÜÑÜÜåÚ ÃÜ÷Î. ïÜÜÓßÝÓ‘ Óß´Üå ÏÜèËÜâ´Ü †ÃÜå ÏÜÜÃÜÝôÜ‘ Óß´Üå œÜÆÜì ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ ÏÜèâÓßÏÜÜØ ïÜÜåóÜ܉ ÓûÜÃÜàØ ¡±Üß œÜâøÑÜÜå ÷´ÜÜå ÆÜ±Ü ‘؉ ‘Óß ïÜ‘´ÜÜå ÃܳÜß. ÝËÜïÜÆÜÃÜÜ ™ÜÓå³Üß ‘å Óô´ÜÜÏÜÜØ ÄÜÜÓà²ß ÆÜÜôÜå³Üß †å œÜÜåÓß ‘Óå “å. ÉÓ´ÜÜå ÉÓ´ÜÜå ÃÜÜÏÜ éÆÜ ËܹêÜ´ÜÜå ËܹêÜ´ÜÜå ÏÜÜêܹÜÓ ËÜÃÜå “å. ÄÜàÃÜåÄÜÜÓÜåÏÜÜسÜß ‘ÜÓƒÜÜÃÜÜÃÜÜå ÏÜÜÝêÜ‘ è ÃÜ÷Î ÃÜÄÜÓÃÜÜå ÃÜÄÜÓÆÜÝ´Ü ÆÜ±Ü ËÜÃÜå “å. ÆÜÂåÏÜ ÏÜåìíÜß ´ÜÜå ïÜ‘´ÜÜå ÃܳÜß ÆÜ±Ü ÆÜÜå´Üå ÏÜÜÃÜåêÜß ¹ß‘ÓßÃÜå ÆÜÂåÏÜ †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ, ÄÜÓßËÜ-ÄÜàÓËÜÜØÃÜå †ÍÜÜíÜÜåÏÜÜسÜß ÏÜàø´Ü ‘ÓíÜÜÏÜÜØ ‘Üå‰ ‘ôÜÓ ËÜÜ‘ß Ó܃ܴÜÜå ÃܳÜß. †å‘ ÝÃÜÁÜÚÃÜ, †ÆÜÓÜÁÜß ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ †å‘ ÓÜ´ÜÃÜÜ ³ÜÜå²Ü ‘êÜÜ‘ÃÜÜ ÝËÜïÜÆÜÃÜÜ ôÜ÷íÜÜôÜÏÜÜØ ¢íÜÃÜÏÜÜØ ÏÜÜåüàØ ÆÜÝÓíÜ´ÜÚÃÜ †Ü±Üå “å. ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ ïÜÜåóÜ±Ü †ÃÜå ÄÜÓßËÜß ôÜÜíÜ è ÍÜâêÜß ¡ÑÜ “å. †ÃÜå †åüêÜÜå ´ÜÜå ÁÜÏÜÜÚœÜÜÑÜÚÃÜÜ ÆÜÂÍÜÜíÜÏÜÜØ †ÜíÜß ¡ÑÜ “å ‘å ÝËÜïÜÆÜÃÜÜ †íÜôÜÜÃÜÃÜÜ ƒÜËÜÓå ïÜÜå‘ÃÜÜØ ‘ÆܲÜØ ÆÜ÷åÓåêÜÜå ¡åíÜÜ ÏÜìå “å. †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ ÍÜâƒÜ, †ÍÜÜíÜ, ¹ÜÝÓºÒÃÜß ‘³ÜÜ “å ´ÜåÏÜ ´Üå ‘´ÜÚíÑÜ †ÃÜå ÆÜÂåÏÜÃÜß ÆÜ±Ü ‘³ÜÜ “å. ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÏÜÜØ ÆÜÂåÏÜÃÜàØ ÆÜ´Üß‘ ÉåÃü܇ÃÜ †ÃÜå ´ÜåÃÜß ¹ß‘Óß ‘ÜçôÜåü “å ´ÜÜå ‘´ÜÚíÑÜÃÜàØ ÆÜ´Üß‘ ÆÜÜåêÜßôÜ ‡ÃôÆÜåøüÓ ¡íÜüÚ “å. ÉåÃü܇ÃÜ

‘ÜœÜß ŒÏÜÓå ÆÜÂåÏÜ ‘Óß ËÜåôÜå “å †ÃÜå †åÃÜÜå ËÜåíÜÉÜ ÆÜÂåÏÜß †åÃÜå ôÜÄÜÍÜÜÚ ËÜÃÜÜíÜß ÍÜÜÄÜß ¡ÑÜ “å. ÉåÃü܇ÃÜÃÜÜ ¢íÜÃÜÃÜÜ †å †ØÝ´ÜÏÜÜå êÜåƒÜ‘ÃÜß ‘êÜÏÜå †ÜÏÜ †íÜ´ÜÑÜÜÚ “å. èàíÜÜÃÜ ÉåÃü܇ÃÜÃÜÜ éÆÜ ÝíÜïÜå êÜåƒÜ‘ †¹ÖÍÜà´Ü ‹ÆÜÏÜÜ ÆÜÂÑÜÜåèå “å": `´Üå ôÜàØ¹Ó ÷´Üß, ´ÜåÃÜå ÏÜܳÜå ôÜàØ¹Ó íÜÜì ÷´ÜÜ †ÃÜå ´ÜåÃÜÜ ¹ÜØ´Ü Éâü²Ü ÷´ÜÜ. †ÜÏÜ ôÜÜåÃÜàØ †ÃÜå ÏÜÜå´Üß †å ËÜå íÜô´Üà†Üå ôµÜßÁÜÃÜ ´ÜÓß‘å ´ÜåÃÜß ÆÜÜôÜå ÷´ÜÜØ": ôÜÜåÃÜàØ ÏÜܳÜÜ ÆÜÓ ÷´ÜàØ †ÃÜå ÏÜÜå´Üß ÏÜÜÇÏÜÜØ. . .' †ÃÜå ÆÜ“ß? ÉåÃü܇ÃÜ ¹ß‘ÓßÃÜå èÃÏÜ ´ÜÜå †ÜÆÜå “å ÆÜ±Ü ´ÜåÃÜå ôÜܳÜå Ó܃Üß ïÜ‘´Üß ÃܳÜß. ÆÜæôÜÜÃÜÜ êÜÜåÍÜß, êÜàœœÜÜ, ôíÜܳÜßÚ †åíÜÜ ³ÜåÃÜÜÓݲÑÜÓÃÜß íÜßïÜßÏÜÜØ †å ¹ß‘Óß ‘ÜçôÜåüÃÜå Ó܃Üå “å. ³ÜåÃÜÜåÓݲÑÜÓ ÉåÃü܇ÃÜÃÜß ÏÜèËÜâÓß ¡±ÜßÃÜå ´ÜåÃÜå íÜÁÜàÃÜå íÜÁÜà “å´ÜÓå “å. ÆÜæôÜå ü‘å ôÜÜíÜ è ÝÃÜÁÜÚÃÜ ËÜÃÜß ÄÜÑÜåêÜß ÉåÃü܇ÃÜ ÆÜÜôÜå ŸÑÜÜÓå ¹ß‘ÓßÃÜå «Ø²ß³Üß ËÜœÜÜíÜíÜÜ ÊÜå‘ ÏÜÜüå ¹ôÜ ÊÜØ‘ÃÜß ÏÜÜÄܱÜß †ÜíÜå “å ´ÑÜÜÓå? ÉåÃü܇ÃÜ ÓÜ´Ü Æܲå ÷¡ÏÜÃÜß ¹à‘ÜÃÜå Ä܉. ´ÑÜÜØ è‰ ´Üå±Üå ÏÜܳÜÜÃÜÜå œÜßÝÆÜÑÜÜå ƒÜÇœÜß êÜßÁÜÜå. †åüêÜå ´ÜåÃÜÜ ÄÜâØ“ìÜËÜØÁÜ íÜÜì ‘å² ôÜàÁÜß “âüÜ ÆܳÜÓ܉ ÄÜÑÜÜ. `‘åíÜÜ ôÜàØ¹Ó íÜÜì!' ÷¡ÏÜ †ÜÍÜÜå ³Ü‰ÃÜå ËÜÜåêÜß ¥«ÒÜå! `´ÜàØ ÏÜÃÜå †Ü íÜÜìÃÜàØ ïÜàØ †ÜÆÜßïÜ?' `¹ôÜ ÊÜØ‘' `œÜÜêÜ, ‘ÜÆÜß êÜå.'. . . ÉåÃü܇ÃÜ ÝíÜœÜÜÓ´Üß ÷´Üß ‘å `ÏÜÜÓß ËÜœœÜß ÷íÜå èÓÜÑÜ ³Ü³ÜÓïÜå ÃÜ÷Î. ‘Ü ÏÜÇ ÏÜÜÓÜ ÏÜܳÜÜÃÜÜ íÜÜì³Üß ´ÜåÃÜå °ÜØ‘ß “å.' ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ ÃÜÜÏÜÆÜêÜüÜå, éÆÜÆÜêÜüÜå ‘ÓßÃÜå ê܃ÜÆÜÝ´Ü †ÃÜå ÏÜåÑÜÓ ËÜÃÜå “å †ÃÜå ïÜÜØݴܳÜß “àÆÜ܉ÃÜå ¢íÜå “å. ÆÜ±Ü ÆÜÜåêÜßôÜ ‡ÃôÆÜåøüÓ ¡íÜüÚ †åÃÜàØ ÃÜÜÏÜ-ÏÜâì-‘âì ïÜÜåÁÜß ‘Ü°å “å. ¡íÜüÚ †å‘ Óß´Üå ´ÜÜå ÓÜŸÑÜ ÆÜ´ÑÜåÃÜß ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ÉÓè †ÃÜå ‘´ÜÚíÑÜ ËÜ¡íÜå “å ´ÜÜå †å ÓÜŸÑÜÃÜàØ ÝíÜ‘ä´Ü éÆÜ ÆÜ±Ü “å. ‘åÏÜ ‘å ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ ÃÜÜÏÜÃÜÜ ÄÜàÃÜåÄÜÜÓÃÜå ”ËËÜå ‘ÓíÜÜÃÜß êÜÜÑÜÏÜÜØ †å †åÃÜÜ ÄÜàÃÜÜÃÜÜ ôÜÜœÜÜ ‘ÜÓ±ÜÃÜß †ÃÜå †å ÍÜâ´Ü‘ÜìÃÜß ÆÜÓíÜÜ ‘Ó´ÜÜå ÃܳÜß. †Ø´Üå ¡íÜüÚÃÜå ¢ÃÜ íÜÜêÜ¢ÃÜ ËÜœÜÜíÜå “å †ÃÜå ´Üå ÏÜسÜÃÜ ‘Ó´ÜÜå ‘Ó´ÜÜå †Ü´ÏÜ÷´ÑÜÜ ‘Óå “å.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 35


†÷Î íÜܜܑÜåÃÜÜ ôÜØíÜå¹ÃÜ ÝíÜô´ÜÜÓÃÜß ôÜܳÜå ôÜܳÜå ´ÜåÃÜÜ ÝíÜœÜÜÓÝíÜô´ÜÜÓ †ØÄÜå ÆÜ±Ü ÝíÜœÜÜÓíÜàØ ¡å‰†å. †Üèå 21ÏÜß ôܹßÃÜÜ ¹Üå° ¹ÜÑÜ‘ÜÃÜÜ †Ø´Üå ¥ÍÜåêÜÜå ÃÜíÜÜå ÄÜàèÓÜ´Üß, ÍÜÜÓ´ÜßÑÜ, ÝíÜòÜ ÃÜÜÄÜÝÓ‘ ‘‰ Óß´Üå ÝíÜœÜÜÓå “å ´Üå ôÜعÍÜåÚ †Ü ‘äÝ´ÜÃÜå ÏÜâêÜíÜíÜß ÆܲïÜå. 1964ÏÜÜØ †Ü ‘äÝ´ÜÃÜÜå ÆܳÜÏÜ †ÃÜàíÜܹ ³ÜÑÜÜå ´ÑÜÜÓå ``†å ËÜÜÏÜüÜå ÍÜÜÓå ƒÜâÃÜß ÏÜܱÜôÜ “å.'' (ÆÜäó«-28) ‘å ``´ÜàØ ¹Ó “ ÏÜÝ÷ÃÜå †å œÜÏÜÜÓÃÜå “ôÜÜå ÊÜØ‘ ÏÜÜå‘êÜ´Üß Ó÷åèå; †ÃÜå ÏÜÜÓß †ÜÄÜì ‘¹ß ´ÜåÃÜàØ ÃÜÜÏÜ ÃÜ êÜå´Üß.'' (ÆÜäó«-211) †åíÜàØ ‘÷åíÜÜÑÜàØ – ê܃ÜÜÑÜàØ “å. †Üèå ¡ÄÜ嫆 ³Ü´Üß ÃÜíÜß ÃÜÜÄÜÝÓ‘ œÜå´ÜÃÜÜÏÜÜØ `ËÜÂÜú±Ü' ‘å `¹ÝêÜ´Ü'ÃÜß †Ü †ÜåìƒÜ ƒÜü‘å †åíÜß †ÃÜå ÃÜíÜåôÜÓ³Üß ÝíÜœÜÜÓíÜÜ ÆÜÂåÓå †åíÜß ‘åÏÜ ÃÜ ËÜÃÜå? ÝíÜøüÓ ûâÄÜÜå ``ÆÜàô´Ü‘Üå èåíÜÜ ÁÜßÓèíÜÜìÜ †ÃÜå ƒÜÜ´ÜÓßÍÜÑÜÜÚ ÝÏܵÜÜå ËÜß¡ ‘Üå‰ ÃܳÜß.'' (ÆÜäó«-57) †åÏÜ †ÜÆܱÜÃÜå ‘÷å´ÜÜ ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜÓå ÄÜÜØÁÜß ô³ÜÜÝÆÜ´Ü ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ü×ôüå †Ü ‘äÝ´ÜÃÜÜ †ÃÜàíÜܹÃÜÜ ¹ô´ÜÜíÜå¢ ÏÜâêÑÜÃÜÜ ôíÜß‘ÜÓ ôÜܳÜå ´ÜåÃÜàØ ÃÜíÜß ôܹßÃÜå †ÃÜàéÆÜ ÏÜâêÑÜÜØ‘ÃÜ ÆÜ±Ü ‘ÓíÜàØ ¡å‰†å.

†Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÏÜÜØ †ÆÜÜÓ ¹à:ƒÜ †ÃÜå ¹ÜÝÓºÒÃÜàØ íܱÜÚÃÜ “å ÆÜ±Ü †åÃÜÜ ÏÜâì ‘å ‹‘åêÜ ÝíÜïÜåÃÜÜå êÜåƒÜ‘ÃÜÜå ÀÞóü‘Üå±Ü †êÜÄÜ “å. ûâÄÜÜåÃÜÜ ôÜÏÜ‘ÜêÜßÃÜ ‘ÜêÜÚ ÏÜÜ‘ÖôÜÚå ïÜÜåÝóÜ´ÜÜåÃÜÜØ ¹à:ƒÜÃÜàØ ÏÜâì èåÏÜÜØ ïÜÜåÁÑÜàØ “å ´Üå ÝíÜïÜå ûâÄÜÜå ôÜÜíÜ ôÜÜÏÜÜ “å²ÜÃÜàØ ÝíÜœÜÜÓå “å. ÷Ü, ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÏÜÜØ ÊÜÃôÜÃÜÜ ˜ÜØÝ´Ü‘ÜÓ߆ÜåÃÜÜ `†å.ËÜß.ôÜß. ÝÏÜµÜ ÏÜزì' †ØÄÜåÃÜàØ ÆÜÂ‘Ó±Ü 44 èéÓ “å. èåÏÜÜØ ÝíÜÝíÜÁÜ ˜ÜØÝ´Ü‘ÜÓß êÜÜå‘ÜåÃÜÜå ôÜÓôÜ ÆÜÝÓœÜÑÜ êÜåƒÜ‘ ‘ÓÜíÜå “å. ÆÜÓØ´Üà †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜå ÆÜÂÁÜÜÃÜôÜâÓ ´ÜÜå `ÏÜÜÃÜíÜ ù¹ÑÜÃÜß ÏÜØÄÜêÜïÜÞø´Ü ôÜ´ÑÜ ÁÜÏÜÚÆÜÜêÜÃÜ' è “å. †å †Üèå †ÜüêÜÜ íÜÓôÜå èéÓ ƒÜü‘å “å. †Ü ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜ ÆÜ‘ü ³Ü‰ ´ÑÜÜÓå ÆÜ±Ü êÜåƒÜ‘ÃÜÜ †ÜíÜÜ ÀÞóü‘Üå±Ü ÝíÜïÜå ÝíÜíÜܹ †ÃÜå ÝíÜÓÜåÁÜ ³ÜÑÜÜØ ÷´ÜÜØ. †Üèå ŸÑÜÜÓå ÓÜŸÑÜ, ÁÜÏÜÚ †ÃÜå ÏÜâ²ß ÝíÜïÜå ÃÜíÜåôÜÓ³Üß ÝíÜœÜÜÓíÜÜÃÜß èéÓ “å ´ÑÜÜÓå ÝíÜøüÓ ûâÄÜÜåÃÜß ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜå †Ü ôÜâÓ ‘åüêÜÜå ôÜÜœÜÜå ÏÜÃÜÜÑÜ ´Üå ÝíÜœÜÜÓíÜÜ èåíÜàØ “å. `ÄÜàèÓÜ´Üß íÜܜܑÜå èåÏÜ èåÏÜ èåüêÜÜå ÝíÜô´ÜÜÓ †ÜíÜ‘ÜÓ´ÜÜ ³ÜÜÑÜ, ´ÜåÏÜ ´ÜåÏÜ ´ÜåüêÜÜ ÝíÜô´ÜÜÓ³Üß †å ÃÜíÜêÜ‘³ÜÜÃÜÜØ ôÜØÆÜܹÃÜÜå Óèâ' ‘ÓíÜÜÃÜÜå ƒÑÜÜêÜ ÆÜ‘ÜïÜ‘ ÏÜݱÜÍÜ܉ ÆÜüåêÜå ÆÜ÷åêÜß †ÜíÜäݶÜÏÜÜØ ôÆÜóü ‘ÑÜÜåÚ ÷´ÜÜå.

êÜåƒÜ‘-ôÜØÆÜ‘Ú": `ÝÃÜÓÜØ´Ü', 1416/1, ôÜåøüÓ–2–ËÜß, ÄÜÜØÁÜßÃÜÄÜÓ–382007 E-mail": maheriachandu@gmail.com 

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜØ †ÃÑÜ ‘åüêÜÜØ‘ ôÜÜÝ÷Þ´ÑÜ‘ ÆÜ‘ÜïÜÃÜÜå †ÜïÜÜ †ÃÜå ÁÜßÓè   †çêÜåø”ÜØ²Ó ²âÏÜÜ, †ÃÜà. ÄÜÜåÆÜÜì¹ÜôÜ ÆÜüåêÜ ˜ÜØÝ´Ü ‘å ‹´˜ÜØÝ´Ü?   ÝíÜøüÓ ûâÄÜÜå, †ÃÜà. ÄÜÜåÆÜÜì¹ÜôÜ ÆÜüåêÜ ÝíÜôÜÓÜ´Üß ÝíÜÓÜôÜ´Ü   èåÏôÜ Ý÷êüÃÜ, †ÃÜà. ÝœÜÃÏÜÑÜ ¡ÃÜß ÓíÜßú-ôÜÜæÓÍÜ   ÓíÜßúÃÜÜ³Ü üÜÄÜÜåÓ, †ÃÜà. ‘Ü‘ÜôÜÜ÷åËÜ ‘ÜêÜåêÜ‘Ó ÏÜ”ÁÜÜÓ  ÷åêÜÃÜ ‘åêÜÓ, †ÃÜà. ÝíܬêܹÜôÜ ‘Üå«ÜÓß ÆÑÜÜôÜ †ÃÜå ÆÜÓËÜ  ËÜÜêÜÏÜà‘àع ¹íÜå ôÜß´ÜÜ÷Ó±Ü  œÜغïÜØ‘Ó ÆÜÂܱÜïÜØ‘Ó ïÜàøêÜ ÏÜÜÃÜíÜßÑÜ ƒÜØݲÑÜåÓÜå  ÆÜçÓß ËÜÓèåôÜ, †ÃÜà. ‘Ü‘Ü ‘ÜêÜåêÜ‘Ó, Ý‘ïÜÜåÓêÜÜêÜ ÏÜïÜéíÜÜìÜ   ôÜØ. ÏÜ÷åú ÏÜå™ÜܱÜß ÝíܹåïÜ íÜôÜíÜÜüÃÜÜØ ôÜØÍÜÜÓ±ÜÜ  Ýè´Üåú ¹åôÜ܉ 36 

_150 _150 _200 _110 _150 _15 _80 _25 _40

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÏÜÜÓàØ ÝÆÜÂÑÜ ÆÜàô´Ü‘ : ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå Ó™ÜàíÜßÓ œÜÜæÁÜÓß Born in 1938, Raghuveer Chaudhary occupies a unique place in Gujarati Literature. A novelist, poet, critic, a prominent figure on contemporary Gujarati literary scene and a Gandhian, his talent has been influenced by works of Govardhanram Tripathi, Kaka Kalelakar, Suresh Joshi, Prof. Ramdarash Mishra and Prof. G. N. Dickey. . . †Ü ÆÜÂÜÓØÍÜ “å Ó™ÜàíÜßÓ œÜÜæÁÜÓßÃÜå íÜóÜÚ 2015ÃÜÜå ¤ÜÜÃÜÆÜß« †çíÜÜç²Ú ÏÜìïÜå †åÃÜß ¤ÜÜÃÜÆÜß« †çíÜÜç²Ú ÆÜôÜعÄÜß ôÜÝÏÜÝ´Ü ¿ÜÓÜ ÆÜÂôÜÜÝÓ´Ü ôܶÜÜíÜÜÓ ¡÷åÓÜ´ÜÃÜÜå. ‹ÏÜÜïÜØ‘Ó ¡åïÜß (1967), ÆÜÃÃÜÜêÜÜêÜ ÆÜüåêÜ (1985), ÓÜèåú ïÜÜ÷ (2001) ÆÜ“ß ÄÜàèÓÜ´Üß ôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜå Ó™ÜàíÜßÓ ³Ü‘ß ÏÜìåêÜÜå ¤ÜÜÃÜÆÜß« †çíÜÜç²Ú ÏÜÜµÜ ´ÜåÏÜÃÜÜ ôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜå è ÃÜ÷Î, ƒÜå´ÜßÆÜÂÁÜÜÃÜ ¹åïÜÏÜÜØ ƒÜå´ÜßÃÜÜ ÍÜÜåÄÜå ‹¾ÜåÄÜ ´ÜÓÉß ÃÜßÝ´Ü íÜœœÜå †å‘ ƒÜå²â´ÜÃÜÜ ñÜÝÏÜ‘ ¢íÜÃÜÃÜå ÆÜ±Ü ÆÜÜǃÜå “å. `ÝïܚܱÜÃÜàØ †ØÝ´ÜÏÜ ÁÑÜåÑÜ ´ÜÜå ÏÜÜÃÜíÜßÃÜå ñÜÏܳÜß ËÜÂú ôÜàÁÜß ê܉ èíÜÜÃÜàØ “å' ‘÷åÃÜÜÓ ÉâüÆÜÜ³Ü †ÃÜå ïÜå°ÜåÃÜÜ †Ü ‘ÝíÜÃÜàØ ÝÆÜÂÑÜ ÆÜàô´Ü‘ †åüêÜå è ‘¹ÜœÜ ÏÜÜå.‘. ÄÜÜØÁÜßÃÜß †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ “å. . . ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ´ÜÓɳÜß Ó™ÜàíÜßÓ œÜÜæÁÜÓßÃÜå †ÝÍÜÃÜعÃÜ ôÜܳÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ ÝÆÜÂÑÜ ÆÜàô´Ü‘ ÝíÜïÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ ïÜ˹ÜåÏÜÜØ. . . .

†å‘ ïÜ˹ÃÜß †ÃÜå‘ †³ÜÚœ“ÜÑÜ܆Üå ÷ÜåÑÜ †å ôÜÏÜä½ ÍÜÜóÜ܆ÜåÏÜÜØ íÜÁÜà ËÜÃÜíÜÜÃÜàØ. †å ÍÜÜóÜÜÏÜÜØ íÜÆÜÓÜ´ÜÜ †ÃÜå ‘ÜêÜÄÜÂô´Ü ³ÜÑÜåêÜÜ ïÜ˹ÜåÃÜß ôÜ؃ÑÜÜ ÏÜÜåüß ÷ÜåÑÜ †åÃÜÜ èåíÜß è †Ü ÏÜ÷¶íÜÃÜß íÜô´Üà “å. ôÜعÍÜÚ †ÃÜå ÆÜÂÑÜÜåÄÜÃÜÜ íÜæÝíÜÁÑÜ ÆÜÓ †³ÜÚœ“ÜÑÜÜ ÝíÜÃÜÜÃÜàØ íÜæÝíÜÁÑÜ †ÜÁÜÜÓ Ó܃ܴÜàØ ÷ÜåÑÜ “å. ôÜØô‘ä´Ü †ÃÜå †ØÄÜÂå¢ èåíÜß ÍÜÜóÜ܆ÜåÃÜå †ÜÆܱÜå †Ü ‘ÜÓ±Üå ÝËÜÓ¹ÜíÜß†å “ß†å. ÆÜÓØ´Üà ÏÜÜÃÜíÜíÑÜíÜ÷ÜÓÏÜÜØ øÑÜÜÓå‘ Ý¿†³ÜßÚ ïÜ˹Üå ôÜ´ÑÜ ôÜܳÜå “âü êÜåíÜÜÃÜß ´Ü‘ †ÜÆÜå “å. ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ôíÜܳÜÚÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ‘ÓßÃÜå ÏÜܱÜôÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜå †ÝÍÜÆÜÂå´Ü ÏÜâì †³ÜÚ³Üß œÜßêÜÜå œÜÜ´ÜÓíÜÜ ´ÜæÑÜÜÓ ³ÜÜÑÜ “å. ôÜÆÜÜüß ÆÜÓ †å ôÜÜœÜÜå Ó÷å “å, ÆÜ±Ü ÆÜÜå´Üå ¡±Ü´ÜÜå ÷ÜåÑÜ “å ‘å †å‘ ÏÑÜÜÃÜÏÜÜØ †å±Üå ËÜߢ ´ÜêÜíÜÜÓ ‘àÃÜå÷³Üß ¹ÜƒÜêÜ ‘Óß ¹ßÁÜß “å. ÍÜÜóÜÜ ¿ÜÓÜ ÏÜì´Üß “âü êÜåíÜÜ ÏÜÜüå øÑÜÜÓå‘ †ÃÜàÍÜíÜß ïÜàÍÜ圓‘Üå êÜêÜœÜÜíÜ´ÜÜ ÷ÜåÑÜ “å. †åÏÜÜسÜß ÄÜÜØÁÜߢ ‘åíÜß Óß´Üå ËÜœÑÜÜ †å ôÜàÝíÜݹ´Ü ÷ÜåíÜÜ “´ÜÜØ ÆÜàÃÜÓàÞø´Ü ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜšÜå ÷Üå‰ `†Ü´ÏÜ‘³ÜÜ'ÃÜÜ ‘åüêÜÜ‘ ôÜعÍÜÜåÚ †ÜÆÜàØ “àØ": ÏÜÜ´Ü܆å ôÜÜØÍÜëÑÜàØ ÷´ÜàØ ‘å èíÜÜÝÃÜÑÜÜ ÝíÜêÜÜÑÜ´Ü è‰ÃÜå íÜØ«ß ¡ÑÜ “å, ÏÜÜØôÜÜ÷ÜÓ ‘Óå “å, ¹Üé ÆÜß†å “å. ÄÜÜØÁÜߢ†å ÏÜÜ´ÜÜ ÆÜâ´ÜìßËÜ܉ÃÜå ‘ûàØ": `÷àØ ´ÜÃÜå

‘ÜåÉßÏÜåüÖôÜ †ÜÑÜÜåÝè´Ü `ôÜèÚ‘ ôÜܳÜå ôÜØíÜܹ'ÏÜÜØ ñÜÜå´Ü܆Üå ôÜܳÜå ôÜØíÜܹ ôÜÜÁÜ´ÜÜ Ó™ÜàíÜßÓ œÜÜæÁÜÓß,  ÄÜàèÓÜ´Üß ôÜÜÝ÷´ÑÜ ÆÜÝÓóܹ, íÜóÜÚ 2013

“å´ÜÓßïÜ ÃÜ÷Î. ôÜÜåÄÜع ƒÜ܉ÃÜå ‘÷àØ “àØ ‘å †å µÜ±Üå íÜô´Üà³Üß ÷àØ ËÜœÜßïÜ. ôÜÜÏÜÜÃÑÜ Óß´Üå “ÜÆÜ †åíÜß ÆÜ²å ‘å ¹Üé †ÃÜå ôµÜß³Üß ËÜœÜíÜàØ ÏÜàï‘åêÜ ÆܲÒàØ ÷ÜåÑÜ. ÄÜÜØÁÜߢ†å ÆÜÜå´ÜÜÃÜå `†å‘ÆÜ´ÃÜßíÜ´ÜÃÜÜå ÆÜÜìÃÜÜÓ ÏÜÜÃÜíÜÜ “´ÜÜØ ÝíÜóÜÑÜÜØÁÜ' ‘÷åêÜÜ “å “´ÜÜØ `†Ü´ÏÜ‘³ÜÜ'ÃÜÜå íÜܜܑ ¡å‰ ïÜ‘ïÜå ‘å ˆÄêÜçòÏÜÜØ ïÜÜ‘Ü÷ÜÓß Ó÷åíÜÜ ÆÜÜ“ì ´ÜåÏܱÜå ôÜÜæ³Üß íÜÁÜà ÏܳÜÜÏܱÜ

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 37


‘ÓíÜß ÆÜ²ß “å. ‘åüêÜÜ‘ ÝÏܵÜÜå†å †åÏÜÃÜå ïÜÜ‘Ü÷ÜÓÃÜàØ ÄÜÜزÆÜ±Ü “Üå²íÜÜ ôÜÏÜ¡íÑÜÜ “å. ¡å ´ÜàØ ÏÜÜÃÜÜå è±ÑÜÜå ÍÜ܉ ÷Üå´Ü ´ÜÜå ÷àØ ´ÜÃÜå èéÓ ÆÜÜ“Üå ÏÜÜå‘êÜß ¹å´Ü. ÝÃÜÓšÜÓ ÏÜÜÃÜå, †÷ÎÃÜß ÆÜÝÓÞô³ÜÝ´Ü ¡±ÑÜÜ ÝíÜÃÜÜ †ÜÆÜåêÜß ÆÜÂݴܤÜÜÃÜß Õ‘ÏÜ´Ü ïÜß? †å ÆÜÂݴܤÜÜ è ÃÜ ‘÷åíÜÜÑÜ. ÷àØ ´ÜÃÜå ‘÷àØ “àØ ‘å †ÜÃÜå ‘ÜÑܹÜå ÆÜÂݴܤÜÜ ÃÜ÷Î ÄܱÜå. †ÜíÜß ÆÜÂݴܤÜÜÃÜå íÜìÄÜß Ó÷åíÜàØ †å ´ÜÜå ‘åíÜì íÜ÷åÏÜ ÄܱÜÜÑÜ †ÃÜå †ÜíÜÜ íÜ÷åÏÜÃÜå íÜìÄÜß Ó÷ß ´ÜàØ †Ü ÏÜàêÜ‘ÏÜÜسÜß ‘؉ è ¹åïÜ ÃÜ÷Î ê܉ ¡ÑÜ. ´ÜàØ ´ÜÜå ‘÷å “å ‘å ´ÜÇ ÏÜÜØôÜ ƒÜÜÁÜàØ “å. ´ÜÃÜå ´Üå ÍÜÜíÑÜàØ ÆÜ±Ü ƒÜÓàØ. ŸÑÜÜØ ƒÜÜíÜÜÃÜß ‘ïÜß èéÓ ÃÜ÷Üå´Üß. ´ÑÜÜØ ƒÜÜÁÜàØ. ŸÑÜÜØ ƒÜÜíÜÜÃÜß ƒÜÜôÜ èéÓ ´ÑÜÜØ ´ÑÜÜÄÜ! †Ü ‘åíÜàØ †ÜÿÜÑÜÚ! ÝÏܵÜÃÜß ¹êÜßêÜÏÜÜØ ôÜ÷åèå †Ý´ÜïÜÑÜÜåÞø´Ü ÃܳÜß. ôÜÏÜÜè †ÜíÜß ôÜÏÜè±Ü³Üß è œÜÜêÜå “å, ÆÜ±Ü ÄÜÜØÁÜߢ ‘÷å “å": `÷àØ †å‘ ÏÜüß ËÜå ÃÜ ³ÜÑÜÜå.'—†Ü üâØ‘Ü íÜÜøÑÜÃÜß ÓœÜÃÜÜ ÆÜÓ ÆÜ±Ü ÆÜì íÜÜÓ ÏÜàÄÁÜ ³Ü‰ èíÜÜÑÜ. ´ÑÜÜØ ´ÜÜå ÆÜÜ“àØ µÜßèàØ íÜÜøÑÜ ÁÑÜÜÃÜ ƒÜÇœÜå": `“µÜßôÜ ÓÜåÄÜÜåÃÜÜå ÷ÓÃÜÜÓ †å‘ ÃÜÃÃÜÜå è ÏÜÜÓß ÆÜÜôÜå ÷´ÜÜå.' ‘åíÜì ´Ü‘ÚñܽܳÜß ¢íÜ´ÜÜ ‘Ü剑 †ÜÁÜàÝÃÜ‘ÃÜå ´ÜÜå ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ †Ü ÆÜÂݴܤÜÜÆÜÜêÜÃÜÏÜÜØ ÃÜÓß è²´ÜÜ êÜÜÄÜå. ÄÜÜØÁÜߢ †å³Üß ÆÜ±Ü ¥´ÜÓ´ÜÜ ïÜ˹Üå ÆÜÜå´ÜÜÃÜå ÏÜÜüå íÜÆÜÜÓå “å": `¹êÜßêÜÏÜÜØ ´ÜÏÜÃÜå ÷àØ ÃÜ è ¢´ÜàØ †åíÜß ÏÜÜÓß ƒÜÜ´ÜÓß “å, ÆÜ±Ü ÏÜÃÜå ÏÜâÓƒÜ ÏÜÜÃÜßÃÜå †³ÜíÜÜ ÷«ßêÜÜå ÏÜÜÃÜßÃÜå †Ü ËÜÜËÜ´ÜÏÜÜØ ÏÜÃÜå “Üå²ß ¹Üå.' †Ü ÷« †ÜÄÜì è´ÜÜØ íÜæœÜÜÝÓ‘ ÍÜâÝÏÜ‘Ü ÆÜÂÜÆ´Ü ‘Óå “å. ïÜÜ‘Ü÷ÜÓ ÝíÜïÜå ôÜÜåêüÃÜàØ ÆÜàô´Ü‘ íÜÜØœÜå “å †ÃÜå ÆÜ÷åêÜÜØ èå †ÄÜíܲÜå ÆÜÂݴܤÜÜÃÜÜ ¡åÓå íÜå«ß ÷´Üß †å ÷íÜå †ÜÃÜع¹ÜÑÜ‘ †ƒÜ´ÜÓÜ ËÜÃÜå “å. †åÃÜܳÜß †å‘ ÝíÜœÜÜÓ ¡ÄÜå “å, †å‘ ÏÜÜÃÑÜ´ÜÜ À° ³ÜÜÑÜ “å": †Ü ÆÜàô´Ü‘ íÜÜØœÑÜÜÃÜß ´ÜÜÓ߃ܳÜß ÷àØ ÏÜÓÝèÑÜÜ´Ü †åüêÜå ÝíÜœÜÜÓ³Üß †ÃÃÜÜ÷ÜÓÏÜÜØ ÏÜÜÃÜ´ÜÜå ³ÜÑÜÜå. ÏÜÜ´ÜÜÃÜß ÆÜÜôÜå ‘ÓåêÜß ÆÜÂݴܤÜÜ ÷íÜå ÏÜÃÜå ÝíÜïÜåóÜ †ÜÃÜع¹ÜÑÜß ³Ü‰ 38 

ÆÜ²ß †ÃÜå èåÏÜ †´ÑÜÜÓ ôÜàÁÜßÏÜÜØ ËÜÁÜÜ ÏÜÜØôÜÜ÷ÜÓß ³ÜÜÑÜ ´ÜÜå ôÜÜÓàØ †åÏÜ ÏÜÜÃÜ´ÜÜå ÷´ÜÜå †ÃÜå ÆܳÜÏÜ ‘åíÜì ôÜ´ÑÜ ¡ìíÜíÜÜÃÜå ƒÜÜ´ÜÓ è ÏÜÜØôÜ´ÑÜÜÄÜ ‘Ó´ÜÜå ÷´ÜÜå ÃÜå ÍÜÝíÜóÑÜÏÜÜØ ‘Üå‰ ¹÷ܲÜå ÆÜÜå´Üå “âü³Üß ‹™ÜÜ²ß Óß´Üå ÏÜÜØôÜ ƒÜ܉ÃÜå ËÜß¡ÃÜå ƒÜÜÃÜÜÓÃÜß üÜåìßÏÜÜØ ÍÜåìíÜíÜÜÃÜß ÷ÜÇïÜ Ó܃ܴÜÜå ÷´ÜÜå, ´ÜåÏÜ ÷íÜå ¡´Üå †ÃÃÜÜ÷ÜÓß Ó÷ßÃÜå ËÜß¡ÃÜå ´ÜåíÜÜ ËÜÃÜÜíÜíÜÜÃÜÜå êÜÜåÍÜ êÜÜÄÑÜÜå. ƒÜÜåÓÜ‘ÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜåÃÜÜ ôÜعÍÜÚÏÜÜØ è ‘ÜÃÜâÃÜß †³ÜÚ †ÃÜå ôÜ´ÑÜܳÜÚ ôÆÜóü ³ÜÜÑÜ “å. ´ÑÜÜÓå ˆÄêÜçòÏÜÜØ ïÜÜ‘Ü÷ÜÓß ÍÜÜåèÃÜÜêÜÑÜÜåÏÜÜØ ÆÜ±Ü Š²ÜØ ÏÜì´ÜÜØ, ‘åüêÜÜ‘ êÜåƒÜ‘Üå†å ÆÜàÓíÜÜÓ ‘ÑÜàÛ ÷´ÜàØ ‘å": `"Š²ÜØ ÏÜÜØôÜ ÃܳÜß. ´Üå êÜåíÜÜÏÜÜØ ¢íÜ´ÜÜ ¢íÜÃÜå ¹à:ƒÜ ÃܳÜß.' †å ´ÜÜå ÷´ÜàØ è. †Ü ¹êÜßêܳÜß ÍÜÜåìíÜ܉ÃÜå ÏÜÇ ÏÜÜÃÜå †ÜÆÜåêÜß ÆÜÂݴܤÜÜ “´ÜÜØ Š²ÜØ êÜßÁÜÜØ. ÆÜ±Ü ÏÜÜÓß ÏÜâ“ÜÚ šÜݱܑ ÷´Üß. ÆÜÂݴܤÜÜÃÜÜå ÃÜíÜÜå †³ÜÚ ‘ÓíÜÜÃÜÜå ÏÜÃÜå †ÝÁÜ‘ÜÓ ÃÜ÷Üå´ÜÜå. †³ÜÚ ´ÜÜå ÆÜÂݴܤÜÜ ¹åÃÜÜÓÃÜÜå è êÜåíÜÜÑÜ. †÷Î “åêêÜàØ íÜÜøÑÜ ƒÜâËÜ ÏÜ÷¶íÜÃÜàØ “å. ôÜÜÏÜß íÑÜÞø´Ü†å ‘ÑÜÜå †³ÜÚ ‘ÑÜÜåÚ “å? ÄÜÜØÁÜߢ ‘÷å “å ‘å ÏÜÜØôÜ ÃÜ êÜåíÜÜÃÜß ÆÜÂݴܤÜÜ ¹åÃÜÜÓß ÏÜÜ´ÜÜÃÜå Š²ÜØÃÜÜå ´ÜÜå ƒÑÜÜêÜ è ÃÜ ÷ÜåÑÜ. †Ü Ó÷ôÑÜÃÜàØ ÍÜÜÃÜ ³Ü´ÜÜØ è †åÏܱÜå Š²ÜØ “Üå²ÒÜØ. †å‘ †³ÜÚôÜâœÜ‘ ïÜ˹ÆÜÂÑÜÜåÄÜ †Ü ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ †ÜíÜå “å. †å ‘ÜÑܹÜÃÜÜ šÜåµÜÃÜÜå “å. `Ý¿†³ÜßÚ ÏÜÁÑÜÏÜÆܹ' ‘åüêÜÜ ËÜÁÜÜ ÝíÜíÜܹÜå †Ü Ý¿†³ÜÚÆܱÜÜ ÆÜÓ ÃÜÍÜå “å? †Ü íÜô´Üà ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ è ïÜ˹ÜåÏÜÜØ ÃÜÜÇÁÜíÜÜ èåíÜß “å : †Ü ÆÜÂ‘Ó±Ü ÆÜâÓàØ ‘ÓàØ ´Üå ÆÜ÷åêÜÜØ ÆÜÂݴܤÜÜÃÜÜ †³ÜÚ ÝíÜïÜå ‘åüêÜàØ‘ ‘÷åíÜàØ èéÓÃÜàØ “å. ÏÜÜÓß ÆÜÂݴܤÜÜ †å ÏÜÜ´ÜÜÃÜß ôÜÏÜšÜ ‘ÓåêÜÜå †å‘ ‘ÓÜÓ ÷´ÜÜå. ¹àÝÃÜÑÜÜÏÜÜØ ™Ü±ÜÜ ”™Ü²Ü ‘åíÜì ‘ÓÜÓÃÜÜ †³ÜÚ³Üß ‹´ÆÜÃÃÜ ³ÜÑÜÜ “å. ÄÜÏÜå ´ÜåüêÜß ôÆÜóü ÍÜÜóÜÜÏÜÜØ ‘ÓÜÓÃÜÜÏÜàØ ê܃ÜÜå ´ÜÜåÆÜ±Ü ÍÜÜóÜÜïÜÜôµÜß ‘ÜÄÜÃÜÜå íÜÜ™Ü ‘Óß †ÜÆÜïÜå. †ÜÏÜÜØ ôÜÍÑÜÜôÜÍÑÜÃÜÜå ÍÜå¹ ÃܳÜß Ó÷å´ÜÜå. ôíÜܳÜÚ ôÜ÷àÃÜå †ÜØÁÜìÜÍÜ뫆 ‘Óß ÏÜâ‘å “å. ÓÜ¡³Üß ÏÜÜزßÃÜå [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÓØ‘ ‘ÓÜÓÜåÃÜÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜå «ß‘ êÜÜÄÜå ´ÜåíÜÜ †³ÜÚ ‘ÓßÃÜå ¹àÝÃÜÑÜÜÃÜå, ÆÜÜå´ÜÜÃÜå †ÃÜå ÆÜÂÍÜàÃÜå “å´ÜÓå “å. †ÜÏÜ èå ïÜ˹ †³ÜíÜÜ íÜÜøÑÜÃÜÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜå †ÃÜà‘âì †ÜíÜå †åíÜÜ †³ÜÚ ÆܚܑÜÓÜå ‘Óå “å ´ÜåÃÜå ÃÑÜÜÑÜïÜÜôµÜ Ý¿†³ÜßÚ ÏÜÁÑÜÏÜÆܹ ‘÷å “å. ôÜàíܱÜÚÃÑÜÜÑÜ ´ÜÜå †å “å ‘å, ôÜÜÏÜÜ ÆÜšÜå †ÜÆܱÜÜ ËÜÜåêÜÃÜÜå èå †³ÜÚ ÏÜÜÃÑÜÜå †å è ƒÜÓÜå ÄܱÜÜÑÜ; †ÜÆܱÜÜ ÏÜÃÜÏÜÜØ ÷ÜåÑÜ ´Üå ƒÜÜåüÜå †³ÜíÜÜ †ÁÜâÓÜå †ÃÜå †åíÜÜå è ËÜß¡å ôÜàíܱÜÚÃÑÜÜÑÜ †å “å ‘å, ŸÑÜÜØ ËÜå †³ÜÚ ôÜØÍÜÝíÜ´Ü ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜØ ÃÜËÜìÜå ÆÜšÜ èå †³ÜÚ ‘Óå ´Üå ƒÜÓÜå ÏÜÜÃÜíÜÜå ¡å‰†å. †Ü ËÜå ôÜàíܱÜÚÏÜÜÄÜÚÃÜÜå ´ÑÜÜÄÜ ³ÜíÜܳÜß è ™Ü±Üå ÍÜÜÄÜå ”™Ü²Ü ³ÜÜÑÜ “å ÃÜå †ÁÜÏÜÚ œÜÜêÜå “å. †ÃÜå †å †ÃÑÜÜÑÜÃÜß è² †ôÜ´ÑÜ “å. èåÃÜå ôÜ´ÑÜÃÜå è ÏÜÜÄÜåÚ èíÜàØ “å ´ÜåÃÜå ôÜàíܱÜÚÏÜÜÄÜÜåÚ ôÜ÷åèå è²ß Ó÷å “å. ´ÜåÃÜå ïÜÜôµÜÜå ïÜÜåÁÜíÜÜØ ÃܳÜß Æܲ´ÜÜØ. ÏÜÜ´Ü܆å `` ÏÜÜØôÜ'' ïÜ˹ÃÜÜå èå †³ÜÚ ÏÜÜÃÑÜÜå †ÃÜå èå ÷àØ ´Üå íÜåìÜ ôÜÏÜŸÑÜÜå ´Üå è ÏÜÜÓå ôÜÜÓà ƒÜÓÜå ÷´ÜÜå èå ÷àØ ÏÜÜÓÜ íÜÁÜÜÓå †ÃÜàÍÜíܳÜß ‘å ÏÜÜÓß ÝíÜ¿¶ÜÜÃÜÜ ÏܹÏÜÜØ ïÜ߃ÑÜÜå †åÏÜ ôÜÏÜŸÑÜÜå ´Üå ÃÜ÷Î. †Ü´ÏÜ‘³ÜÜÃÜÜ †Ü ÍÜÜÄÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢ †åÏÜÃÜÜ ïÜÓÏÜÜìÆܱÜÜ ÝíÜïÜå ÆÜ±Ü íÜÜÓØíÜÜÓ ÁÑÜÜÃÜ ƒÜÇœÜå “å. †å ïÜÓÏÜÜìÆܱÜàØ, †å ôÜÍÜÜšÜÜåÍÜ ÆÜ±Ü †åÏÜÃÜå ôÜ´ÑÜÃÜß ‹ÆÜÜôÜÃÜÜÏÜÜØ ÆÜÓÜåšÜ Óß´Üå Ïܹ¹ ‘Óå “å. †å †åÏÜÜسÜß è ïÜ˹ÜåÃÜß ‘Ó‘ôÜÓ ‘Ó´ÜÜØ ïÜ߃ÑÜÜ “å. ê܃Üå “å": ËÜÜåêÜíÜÜÃÜÜå ôÜØ‘ÜåœÜ ÏÜÃÜå ÆܳÜÏÜ ¹à:ƒÜ‘Ó ÷´ÜÜå †å ÷íÜå ôÜàƒÜ‘Ó “å. ÏÜÜåüÜå ÉÜÑܹÜå ´ÜÜå †å ³ÜÑÜÜå ‘å, ïÜ˹ÜåÃÜß ‘Ó‘ôÜÓ ïÜ߃ÑÜÜå, ÏÜÜÓÜ ÝíÜœÜÜÓÜå ÆÜÓ ‘ÜËÜâ ÏÜåìíÜíÜÜÃÜß üåíÜ ôÜ÷åèå Æܲß. ÏÜÃÜå ÷àØ †åíÜàØ ÆÜÂÏÜܱÜÆÜµÜ ôÜ÷åèå †ÜÆÜß ïÜ‘àØ “àØ ‘å, ÏÜÜÓß ¢ÍÜ ‘å ‘êÜÏÜÏÜÜسÜß ÝíÜœÜÜÑÜÜÚ ÝíÜÃÜÜ ‘å ÏÜëÑÜÜ ÝíÜÃÜÜ ÍÜÜÄÑÜå è ‘Üå‰ ïÜ˹ ÃÜß‘ìå “å. †Ü ÆÜ‘ӱÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢ †å‘ ôÜâµÜÜ´ÏÜ‘ íÜÜøÑÜ †ÜÆÜå “å. èå †åÏÜÃÜÜ ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜåÃÜÜå †å‘ ÏÜ÷¶íÜÃÜÜå ÝÃÜó‘óÜÚ “å. †ÃÜàÍÜíÜå ÏÜÃÜå †å ÆÜ±Ü ËÜ´ÜÜíÑÜàØ “å ‘å ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜâ¡Ó߆å ÏÜÜæÃÜÃÜàØ ôÜåíÜÃÜ ‘ÓíÜàØ ™Üüå “å. ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

øÑÜÜØ “å ôÜØô‘äÝ´Ü?1 ÍÜÜåÏÜ":1 ôÜØô‘äÝ´Ü? øÑÜÜØ “å ôÜØô‘äÝ´Ü, ÄÜàÓà¢? ‘äÝ´Ü “å ôÜíÜÚµÜ ÝÃÜè íÜäݶÜÃÜå ÆÜÜåóÜ´Üß. ‡Ý´Ü÷ÜôÜ ´ÜÜå †ÜƒÜÜå ‹“åÑÜÜåÚ “å Õ÷ôÜÜÃÜß ¹ÜÑܱÜå? ÆÜâ“åêÜàØ ÄÜÜØÁÜßÃÜå ‘äÆÜÜêÜÜÃÜ߆å: øÑÜÜØ “å ´ÜÏÜÜÓÜå †Õ÷ôÜÜÃÜÜå ‡Ý´Ü÷ÜôÜ? `ÓœÜßïÜ ÷àØ"' ‘÷åÃÜÜÓ ÄÜÜØÁÜß íÜÎÁÜÜÑÜÜ µÜ±Ü ÄÜÜåìß³Üß. ´ÜÏÜÜÓß ÍÜÜíÜÃÜÜÃÜÜ †ÜÝÄÜÑÜÜ ÍÜå¹íÜÜÃÜÜ ÃܳÜß †¹ÏÑÜ šÜàÁÜÜÃÜÜ †ØÁÜÜÓÃÜå ÝíÜòÜÃÜå ÃÜܳÜß œÜâ‘åêÜÜ ÃÜåüíÜ‘ÚÃÜå ÍÜêÜå ‘÷Üå ¡ìàØ, ÆÜ±Ü ‘ÓÜåÝìÑÜÜå ‘Üå±Ü? èåÃÜå ´ÜÏÜå ‘÷Üå ¥±ÜÚÃÜÜÍÜ! íÜÃÜíÜÜôÜÃÜß ÝíÜÆÜ¹Ü “Üå²ß ÃÜÄÜÓå ÆÜ÷ÜÇœÜåêÜÜ èÃÜÜåÃÜß ÝíÜÝèÄÜßóÜÜÃÜß ‹ÆÜåšÜÜ ‘Óß, ÆÜàÓÜ´ÜÃÜ íÜܱÜßÃÜß ¢±ÜÚ è²ßËÜà©ß³Üß é”íÜíÜÜ “å ´ÜÏÜÜÓå ôÆÜÁÜÜÚ´ÏÜ‘ Õ÷ôÜÜÃÜÜ ™ÜÜ? †Ü ÏÜÃÜÜåÃÏÜàƒÜ ¢íÜ´ÜÓÏÜÜØ ïÜÜÃÜå è´ÜàØ ‘Óå ‘Üå‰ ôíÜÑÜØÆÜÂÜÆ´Ü šÜݱܑ ôÜàƒÜ? †ÃÜà¤ÜÜ †ÜÆÜÜå †ÏÜß-ôÜÜåÏÜÃÜå: ³ÜÜå²Ü ¹ß ³ÜÜÑÜ ‘´ÜÚíÑܳÜß ÝíÜÏÜàƒÜ. ¡ÑÜ ÓÏÜíÜÜ ‡ÞúÑÜÜåÃÜÜ ˜ß²ÜØÄܱÜÏÜÜØ üÜå‘Üå ÃÜ÷Î ´ÜÏÜÜÓÜ ´ÜÆÜôÑÜÜÃÜÜ Ó±ÜÏÜÜØ. 1. ôÜÄÜÚ‘ÜíÑÜ `ËÜœÜÜíÜÃÜÜÏÜàØ'(2011)ÏÜÜسÜß. ÃÜÜÇÁÜÆÜÜµÜ “å ‘å Ó™ÜàíÜßÓÍÜ܉†å †Ü ‘ÜíÑÜôÜØÄÜÂ÷ ÄÜÜØÁÜßèÃÜ œÜàÃÜßÍÜ܉ íÜæ¾ †ÃÜå ‘ÜÝôÜÍÜ܉ ïÜÜ÷ÃÜå †ÆÜÚ±Ü ‘ÑÜÜåÚ “å.

39


¡±Üå “å ´Üå ƒÜÓàØ, ÆÜ±Ü †åÃÜß íÜÜ´Ü ÃÜ ‘ÓíÜÜÃÜàØ ‘Ü †åüêÜàØ è ÃܳÜß. ÄÜÜØÁÜߢ `ÆÜâ±ÜÜÚ÷àÝ´Ü'ÏÜÜØ ê܃Üå “å": ÏÜÜÓÜ ÏÜàƒÑÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå ÏÜ÷ÜôÜÍÜÜÃÜß ÏÜÜÓÉ´Üå ³ÜÑÜÜ “å, †åüêÜå ´Üå ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜåÃÜàØ íܱÜÚÃÜ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ ÃÜå´Ü܆ÜåÃÜÜ ôÜØËÜØÁÜÜåÃÜå íÜœœÜå êÜÜíÜíÜÜ †ÝÃÜíÜÜÑÜÚ “å. †å ÷àØ ÝíÜÃÜÑÜÃÜå ƒÜÜ´ÜÓ ÆÜ±Ü ÷ÜêÜ ´ÜÜå ÃÜ è êÜÜíÜß ïÜ‘àØ. “åíÜüÏÜÜØ, ÷ÜêÜ œÜÜêÜ´ÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜåÃÜå ÝíÜïÜå ÏÜÜÓÜ ÝÃܱÜÚÑÜÜå ÝÃÜÿÜÑÜÜ´ÏÜ‘ ÃÜ ÄܱÜß ïÜ‘ÜÑÜ. †åüêÜå †Ü ÆÜ‘ӱÜÜåÃÜå ÷ÜêÜ ´ÜÜå ËÜØÁÜ è ‘ÓíÜÜØ †å ÏÜÜÓàØ ‘´ÜÚíÑÜ è±ÜÜÑÜ “å. ÄÜÜØÁÜߢ èåíÜÜ ôÜ´ÑÜÃÜÜ ïÜÜåÁÜ‘ ÆÜ±Ü ‘÷å ‘å ÷ÜêÜ œÜÜêÜ´ÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜåÃÜå ÝíÜïÜå ÏÜÜÓÜ ÝÃܱÜÚÑÜÜå ÝÃÜÿÜÑÜÜ´ÏÜ‘ ÃÜ ÄܱÜß ïÜ‘ÜÑÜ. ´ÜÜå èå êÜÜå‘Üå ´Ü³ÑÜ, ôÜ´ÑÜ †ÃÜå ôíÜÆÃÜ íÜœœÜå ÍÜå¹ è ‘Óß ïÜ‘´ÜÜ ÃÜ ÷ÜåÑÜ †åÏÜÃÜß ÍÜÜóÜÜÃÜàØ ïÜàØ? †å ÍÜÜóÜÜ †Ü´ÏÜ‘³ÜÜÃÜß ‘÷åíÜÜÑÜ ‘å êÜÝêÜ´Ü ôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜß? ݘ‘åüÏÜÜØ ‘åüêÜß‘ ôܹ߆Üå ÏÜÜµÜ ïÜÜåÍÜÜÃÜß ÷ÜåÑÜ “å †åÃÜÜ èåíÜß íÜÜ´Ü.

ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå ËÜÃÜåêÜß †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ ÆÜ¡ÃÜå ÝÃÜÍÜåÚì ôÜ´ÑÜ ‘÷åíÜÜÃÜß ÉÓè ôÜÏÜ¢ÃÜå ôÜÜÏÜôÜÜÏÜÜØ ÝÃÜíÜå¹ÃÜÜå ‘ÓíÜÜÃÜÜå †ôÜÜÁÜÜ †Ü´ÏÜÝíÜòÜÜôÜ ÁÜÓÜíÜ´ÜÜ ÃÜå´Ü܆Üå ¡å †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ ê܃Üå ´ÜÜå †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ ÃÜÜÏÜÃÜÜ ôÜÜÝ÷´ÑÜôíÜéÆÜÃÜàØ ïÜàØ ³ÜÜÑÜ? †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ †åüêÜå ôÜ´ÑÜ‘³ÜÜ, ¡å ôÜ´ÑÜ‘³ÜÜÏÜÜØ ôÜÏÜ܉ ïÜ‘å †åÏÜ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå. ´Üå³Üß ÄÜÜØÁÜߢ†å †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ ê܃ÜíÜÜÃÜÜ ÝíÜ‘êÆÜå ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå ÃÜÜÇÁÑÜÜ “å. ôÜ´ÑÜ ÆÜ÷åêÜÜسÜß Ýôܽ ³ÜÑÜåêÜàØ ÃܳÜß. †ÃÜå èå ‘Ø‰ ËÜÃÜß ÄÜÑÜàØ “å †åÃÜÜå ¹ô´ÜÜíÜåè ÆÜ±Ü ôÜ´ÑÜ ÃܳÜß. ËÜÁÜÜØ ´Ü³ÑÜ ôÜ´ÑÜ ôÜàÁÜß ÆÜ÷ÜǜܴÜÜØ ÃܳÜß. †ÃÜå èåÃÜå ÆÜ´ÜßÝ´Ü ÷ïÜå †å ÆÜ±Ü ¹ÜíÜÜå ´ÜÜå ÃÜ÷Î è ‘Óå. íÜìß, ´Ü³ÑÜÜåÃÜÜå ÷åíÜÜêÜ †ÜÆÜíÜÜÃÜÜå ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜÓå ÆÜ±Ü ‘ïÜÜ‘ ÝíÜÃÜÑÜ-ÝíÜíÜå‘ÃÜÜå ÆÜÂðÃÜ †ÜíÜßÃÜå ¥ÍÜÜå Ó÷å “å. ´Üå³Üß ÄÜÜØÁÜߢ†å 1921 ôÜàÁÜßÃÜÜ ôÜÏÜÑÜÃÜå ôÜ´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå †³ÜíÜÜ †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ íܱÜÚíÜßÃÜå †ü‘ÜíÜíÜàØ ÆÜôÜع ‘ÑÜàÛ. †ÜåÄܱÜßôÜÜå †å‘íÜßôÜ ÆÜ“ßÃÜàØ †åÏÜÃÜàØ ¢íÜÃÜ ÆÜ¡

êÜåƒÜ‘-ôÜØÆÜ‘Ú": †å-6, ÆÜâ±ÜåÚòÜÓ ÈêÜçü, ÄÜàêÜËÜ܉ üå‘ÓÜ, †ÏܹÜíÜܹ 

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ôÜåíÜ‘Üå íÜÄÜÓ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜß ÝíÜ‘ÜôÜíÜÜ´ÜÜÚ †ÁÜâÓß “å. ´ÜåÏÜÃÜß ÝÃÜó«Ü †ÃÜå ÏÜ÷åÃÜ´ÜÃÜå ‘ÜÓ±Üå è ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÃÜíÜ ¹ÜÑÜ‘Ü ‹ÆÜÓÜشܳÜß ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜå ÁÜÏÜÚ ËÜ¡íÜß ÓûàØ “å.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ôÜåíÜ‘ÜåÃÜå èÃÏÜݹÃÜÃÜß ïÜàÍÜ圓Ü

ÝÃÜíÜäݶÜÃÜÜÇÁÜ

ÉåËÜÂà†ÜÓß – ÏÜÜœÜÚ, 2016

ñÜß ÆÜÂíÜß±ÜÍÜ܉ ôÜÜå. ÆÜ¡ÆÜÝ´Ü ÃÜíÜ¢íÜÃÜÏÜÜØ 44 íÜóÜÚ ôÜåíÜÜ †ÜÆÜßÃÜå 01 – 12 – '15ÃÜÜ ÓÜåè íÜÑÜÝÃÜíÜä¶Ü ³ÜÑÜÜ “å. íÜóÜÚ 1971ÏÜÜØ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÏÜÜØ †åôÜ.üß. œÜåÕ‘ÄÜ ÝíÜÍÜÜÄܳÜß ïÜé ‘ÓßÃÜå Ý÷ôÜÜËÜÝíÜÍÜÜÄÜ, ôüÜåÓÝíÜÍÜÜÄÜ †ÃÜå †ÜƒÜÓÃÜÜØ íÜóÜÜåÚÏÜÜØ ÉÓß Ý÷ôÜÜËÜÝíÜÍÜÜÄÜÏÜÜØ ‘åÝïÜÑÜÓ ´ÜÓß‘å ‘ÜÏÜÄÜßÓß ôÜØÍÜÜìß. Ý÷ôÜÜËÜ ÏÜÜüå èéÓß †åíÜÜ ÁÜßÓè, œÜßíÜü †ÃÜå ÷ܳÜÏÜÜØ êÜßÁÜåêÜàØ ‘ÜÏÜ ´ÜàÓØ´Ü è ÆÜâÓàØ ‘ÓíÜÜÃÜÜ ôíÜÍÜÜíÜÃÜå ‘ÜÓ±Üå ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ôÜÜæ ôÜåíÜ‘Üå ÏÜÜüå †Ü¹ÓÆÜÜµÜ ËÜÃÑÜÜ ÷´ÜÜ. ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÆÜÝÓíÜÜÓ íÜ´Üß ´ÜåÏÜÃÜå ôíÜô³Ü †ÃÜå ¹ß™ÜÜÚÑÜà ¢íÜÃÜ ÏÜÜüå ƒÜâËÜ ƒÜâËÜ ïÜàÍÜ圓Ü. . .

ñÜß ¹ßÆÜ‘ÍÜ܉ ÏÜ. ݵÜíÜå¹ß, †ÜçÉôÜåü ÝíÜÍÜÜÄÜ • è. ´ÜÜ. 01-02-1960 ñÜß ËÜÜËÜàÍÜ܉ ÏÜÜå. ÄÜÜåÝ÷êÜ, †ÜçÉôÜåü ÝíÜÍÜÜÄÜ

• 14-02-'55

ñÜß ôÜàÓåïÜÍÜ܉ ÏÜÜ. ÆÜ¡ÆÜÝ´Ü, ËÜ܇ÞòØÄÜ ÝíÜÍÜÜÄÜ

• 15-02-'61

ñÜß ÃÜÜÄÜÓÍÜ܉ ÷. †™ÜÜÓÜ, †ÜçÉôÜåü ÝíÜÍÜÜÄÜ

• 21-02-'56

ñÜß ÷ÃÜàÍÜÜ ÏÜÜå. ÄÜÜåÝ÷êÜ, †ÜçÉôÜåü ÝíÜÍÜÜÄÜ

• 24-02-'64

ñÜß ïÜïÜß‘ÜØ´Ü ´Üà. ÆÜüåêÜ, Ý÷ôÜÜËÜ ÝíÜÍÜÜÄÜ

• 28-02-'56

ñÜß ÓÏÜåïÜÍÜ܉ ïÜØ. ÆÜüåêÜ, ËÜ܇ÞòØÄÜ ÝíÜÍÜÜÄÜ

• 01-03-'55

ñÜß Ý¹êÜßÆÜÍÜ܉ ÏÜ. œÜÜæ÷ܱÜ, †ÜçÉôÜåü ÝíÜÍÜÜÄÜ

• 28-03-'60

40 

ôÜàñÜß ÷óÜÜÚËÜ÷åÃÜ Ýè. ¹íÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜÏÜÜØ 27 íÜóÜÚ ôÜåíÜÜ †ÜÆÜßÃÜå 21-12-'15ÃÜÜ ÓÜåè íÜÑÜÝÃÜíÜä¶Ü ³ÜÑÜÜ “å. íÜóÜÚ 1988ÏÜÜØ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÏÜÜØ ¡å²ÜÑÜÜ ´ÑÜÜÓå ÆÜÂÜÓØÍÜÏÜÜØ ÆÜÂâÉÝíÜÍÜÜÄÜ, ÆÜ“ß ÉÜåüÜå‘ÏÆÜÜå” ÝíÜÍÜÜÄÜ †ÃÜå ÉÓß³Üß ÆÜÂâÉÝíÜÍÜÜÄÜÏÜÜØ ´ÜåÏܱÜå ‘ÜÏÜ ôÜØÍÜÜëÑÜàØ. ‘ÏÆÜÜåÕ”ÄÜ †ÃÜå ÆÜÂâÉÓßÕ²ÄÜÏÜÜØ ¡å‰´ÜÜ œÜßíÜü-œÜÜå‘ôÜ܉ †ÃÜå ƒÜÓ܉ ‘ÓíÜÜÃÜÜ íÜêܱÜÃÜÜ ‘ÜÓ±Üå ÃÜ¢íÜÃÜÃÜÜØ ¡å²±ÜßÃÜÜØ ÁÜÜåÓ±ÜÜå ¡ìíÜß Ó܃ÜíÜÜÏÜÜØ ´ÜåÏÜÃÜÜå ÃÜÜÇÁÜÃÜßÑÜ ÉÜìÜå ÓûÜå. ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÆÜÝÓíÜÜÓ íÜ´Üß ´ÜåÏÜÃÜå ôíÜô³Ü †ÃÜå ¹ß™ÜÜÚÑÜà ¢íÜÃÜ ÏÜÜüå ƒÜâËÜ ƒÜâËÜ ïÜàÍÜ圓Ü. . . [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ ÆÜàÓô‘ÜÓ – 2015 ‘å´ÜÃÜ éÆÜåÓÜ

ôÜÜæèÃÑÜ": ÀïÑÜñÜÜíÑÜ ÝíÜÍÜÜÄÜ, ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«

Ý‘ïÜÜåÓêÜÜêÜ ÏÜïÜéíÜÜì܆å ÏÜ÷ܹåíÜÍÜ܉ÃÜå ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ÷ÃÜàÏÜÜÃÜÃÜß ‹ÆÜÏÜÜ †ÜÆÜß ÷´Üß. ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ÍÜÜÓ´ÜßÑÜ ôíÜÜ´ÜصÑÜ œÜìíÜìÃÜÜ ‡Ý´Ü÷ÜôÜÃÜàØ †å‘ †åíÜàØ ÆÜÜµÜ “å ‘å ´ÜåÃÜå ‘Üå‰ ÝÃÜÝÏÜ¶Ü íÜÄÜÓ ÆÜ±Ü ôÜØÍÜÜÓ´ÜÜØ Ó÷ßÃÜå ÃÜíÜß ÆÜå°ß ôÜÏÜšÜ ÝÃÜÑÜÝÏÜ´Ü´ÜÜ, ÃÜÏÜ´ÜÜ, ´ÑÜÜÄÜ, ôÜåíÜÜ, ôÜÜÁÜÃÜÜ, ôÜÏÜÆÜÚ±Ü. . . èåíÜÜ ÃÜíÜÜ èÏÜÜÃÜÜÏÜÜØ †å‘ôÜܳÜå èíÜêêÜå è ¡åíÜÜ ÏÜì´ÜÜ ÄÜà±ÜÜå ‘åìíÜíÜÜÃÜß ÆÜÂåÓ±ÜÜ ÆÜâÓß ÆÜÜ²ß ïÜ‘ÜÑÜ. †ÃÜå ÝÃÜÝÏÜ¶Ü ÏÜìå ´ÑÜÜÓå ´ÜÜå èåÃÜÜÏÜÜØ †ÜíÜÜ ÄÜà±ÜÜå ÷ÜåÑÜ ´ÜåÏÜÃÜàØ †ÝÍÜíÜܹÃÜ ‘ÓßÃÜå †Ü ‹ŸŸíÜì ÆÜÓØÆÜÓÜ †ÜÄÜì ÆÜ±Ü íÜÁÜÜÓß ïÜ‘ÜÑÜ. ÆÜ÷åêÜß ¡ÃÑÜà†ÜÓß ÃÜå 2016ÃÜÜ ÓÜåè †ÜíÜàØ ‹¹Ü÷ ÆÜâÓàØ ÆÜܲ´ÜÜå ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜ ÑÜÜ塉 ÄÜÑÜÜå ´Üå ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ ÆÜàÓô‘ÜÓ–2015.

ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ‘àêÜÆÜÝ´Ü ‰êÜÜËÜ÷åÃÜ ÍÜ©ÃÜÜ ÷ô´Üå ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ ÆÜàÓô‘ÜÓ ôíÜß‘ÜÓ´ÜÜØ ÝÃÜÓØèÃÜÜ ‘êÜܳÜßÚ, ôÜܳÜå ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ‘àêÜÃÜÜÑÜ‘ †ÃÜÜÝÏÜ‘ ïÜÜ÷, ‘àêÜôÜÝœÜíÜ ÓÜèåú ƒÜßÏÜܱÜß, †ÜœÜÜÑÜÚ ‘ÃÜàÍÜ܉ ÃÜÜÑÜ‘, ü×ôüß †ÓÕíܹÍÜ܉ ¹åôÜ܉, †ÜÑÜåïÜÜËÜ÷åÃÜ ÆÜüåêÜ †ÃÜå ÝíܾÜݳÜÚÃÜ߆Üå

ÄÜâèÓÜ´Ü

ÝíܾÜÆÜß« ¿ÜÓÜ íÜóÜÚ 1998³Üß ¹Ó íÜóÜåÚ †Ü ÆÜàÓô‘ÜÓ †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜå “å. ´ÜåÏÜÜØ ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ èå ôÃÜÜ´Ü‘Üå†å ÄÜÜÏܲÜÏÜÜØ Ó÷ß ÄÜÂÜÏÜôÜåíÜÜÃÜÜØ ‘ÜÏÜÜå ‘ÑÜÜÛ ÷ÜåÑÜ ´ÜåÃÜå ‘åúô³ÜÜÃÜå Ó܃ÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜå “å. íÜóÜÚ 2015ÃÜÜå ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ÄÜÂÜÏÜôÜåíÜÜ ÆÜàÓô‘ÜÓ ÏÜ. ¹å. ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ ÏÜ÷ÜÝíܾÜêÜÑÜÃÜß Ý¿´ÜßÑÜ üà‘²ß(1965)ÃÜÜ ôÃÜÜ´Ü‘ †ÃÜå ôÜÓ¹ÜÓ ‘ÃÑÜÜ ÝíܾÜêÜÑÜ-ËÜÜÓ²ÜåêÜßÃÜÜ ôÜØô³ÜÜÆÜ‘ `ÝÃÜÓØèÃÜÜ ‘êÜܳÜßÚÃÜå ÝïÜšÜ±Ü ¿ÜÓÜ ÄÜÂÜÏÜôÜåíÜÜÃÜß ‘ÜÏÜÄÜßÓßÃÜå ÁÑÜÜÃÜÏÜÜØ Ó܃ÜßÃÜå ôÜÜÃÜع †ÆÜÚ±Ü' ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜå. †Ü ÆÜàÓô‘ÜÓ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

†ÃíÜÑÜå ôÏÜäÝ´ÜÝœÜ÷ÖÃÜ, ôÜÃÏÜÜÃÜÆÜµÜ †ÃÜå é. 51,000ÃÜÜå ²ß²ß †ÆÜßÚÃÜå ´ÜåÏÜÃÜàØ ôÜÃÏÜÜÃÜ ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜàØ. †å ÑÜÜåÄÜÜÃÜàÑÜÜåÄÜ ÓûÜå ‘å †Ü ÆÜ÷åêÜß ¡ÃÑÜà†ÜÓß ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ÃÜß 125ÏÜß èÑÜØ´Üß ÆÜ±Ü ÷´Üß. ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ‘àêÜÆÜÝ´Ü ôÜàñÜß ‡êÜÜËÜ÷åÃÜ ÍÜ©ÃÜß ÝíÜïÜåóÜ ‹ÆÜÞô³ÜÝ´ÜÏÜÜØ ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ÆÜâíÜÚ ü×ôüß †ÃÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ÷ÜêÜÃÜÜ ü×ôüß ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜÃÜå †ÆÜÜÑÜåêÜÜ †Ü ÆÜàÓô‘ÜÓ ôÜÏÜÜÓØÍÜÏÜÜØ ‘àêÜÃÜÜÑÜ‘ †ÃÜÜÝÏÜ‘ ïÜÜ÷, ‘àêÜôÜÝœÜíÜ ÓÜèåú ƒÜßÏÜܱÜß, ÏÜ. ¹å. ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ 41


ÏÜ÷ÜÝíܾÜêÜÑÜÃÜÜ †ÜœÜÜÑÜÚ ‘ÃÜàÍÜ܉ ÃÜÜÑÜ‘, ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ÏÜçÃÜåÕèÄÜ ü×ôüß ÝíÜíÜå‘ ¹åôÜ܉ †ÃÜå ü×ôüß ‘ÝÆÜêÜ ÓÜíÜêÜ, ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ü×ôüßÄÜ±Ü ôÜÝ÷´Ü ÝíÜÝíÜÁÜ ÝíÜÍÜÜÄÜÃÜÜ †ÁÑÜÜÆÜ‘Üå, ÄÜÜØÁÜß °ËÜÃÜß †ÃÜå‘ ôÜØô³ÜÜÃÜÜ ôÜØœÜÜêÜ‘Üå, ÝíÜïÜÜì ôÜ؃ÑÜÜÏÜÜØ ÝíܾܳÜßÚ†Üå †ÃÜå ôÜåíÜ‘ÄܱÜÃÜß ‹ÆÜÞô³ÜÝ´ÜÏÜÜØ ôÜÍÜ܃Üز ƒÜßœÜÜåƒÜßœÜ ÍÜÓ܉ ÄÜÑÜÜå ÷´ÜÜå. ÓÜËÜå´ÜÜ ÏÜàèËÜ è ôÜÏÜÑÜôÜÓ ÆÜÂܳÜÚÃÜܳÜß ïÜé ³ÜÑÜåêÜÜ †Ü ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÏÜÜØ †ÜœÜÜÑÜÚ ‘ÃÜàÍÜ܉†å 1920³Üß 1947, 1947³Üß 1965 †ÃÜå ´ÑÜÜÓ ÆÜ“ß³Üß †´ÑÜÜÓ ôÜàÁÜßÃÜÜ ÝïܚܱܚÜåµÜå ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ÝíÜÝíÜÁÜ ´ÜËÜ’ÜÃÜß ôÜ؃ÑÜÜ´ÏÜ‘ †ÃÜå ÄÜà±ÜÜ´ÏÜ‘ ÝíÜÄÜ´ÜÜå †ÜÆÜßÃÜå '65 ÆÜ“ßÃÜÜ ôÃÜÜ´Ü‘ÜåÃÜå ÆÜ±Ü ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ `ÆÜàÓô‘ÜÓ †ÜÆÜíÜÜÃÜß ÆܽݴÜÏÜÜØ ³ÜÜå²Üå ÆÜàÃÜ„íÜœÜÜÓ ‘ÓíÜÜÃÜß èéÝÓÑÜÜ´Ü' ÆÜÓ ÍÜÜÓ ÏÜâøÑÜÜå ÷´ÜÜå. ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜ †ÃÜå ÏÜà‘àêÜÍÜ܉ ‘êÜܳÜßÚÃÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ ÃÜÜÏܳÜß ¡±Ü´ÜÜ ôÜÜæ‘Üå‰ †ÃÜå ƒÜÜôÜ ‘ÓßÃÜå ¹Ó íÜóÜåÚ ÃÜíÜÜ †ÜíÜ´ÜÜ ÝíܾܳÜßÚ†Üå ÆÜÝÓÝœÜ´Ü ÃÜ ÷ÜåÑÜ, †å ÷å´Üà³Üß †ÜݹíÜÜôÜß ÝíÜô´ÜÜÓÏÜÜØ ÷¡ÓÜå ‘ÃÑÜ܆ÜåÃÜå ÝïÜšÜ±Ü †ÜÆÜíÜÜÃÜÜ ‘ÓåêÜÜ ‘ÜÑÜÚÃÜÜå ÆÜÝÓœÜÑÜ †ÜÆÜ´Üß †å‘ üâØ‘ß ÝÉêÏÜ ÆÜ±Ü ÆÜàÓô‘ÜÓ †ÆÜÚ±Ü ÝíÜÝÁÜ ÆÜ÷åêÜÜØ ËÜ´ÜÜíÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß ÷´Üß. ‘àêÜÃÜÜÑÜ‘ †ÃÜÜÝÏÜ‘ ïÜÜ÷å †Ü üâØ‘ß ÝÉêÏÜ ¡å‰ÃÜå ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜå ‡Ý´Ü÷ÜôÜ, ‘´ÜäÚ´íÜ †ÃÜå ËÜÜÓ²ÜåêÜß ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ †ÜñÜÏÜÃÜÜå ‡Ý´Ü÷ÜôÜ ôÜÏÜÜØ´ÜÓå œÜÜêÜ´ÜÜå ÷ÜåíÜÜÃÜß êÜÜÄܱÜß †ÃÜàÍÜíÜß ÷ÜåíÜÜÃÜß íÜÜ´Ü ÆÜÂÜôÜØÝÄÜ‘ ÆÜÂíÜœÜÃÜÏÜÜØ ‘÷ß. †Ü ÆÜÂôÜØÄÜå ´ÜåÏܱÜå ÆÜâ. ÏÜÜåüÜ, ÓØÄÜ †íÜÁÜâ´Ü ÏÜ÷ÜÓÜè †ÃÜå ÏÜà‘àêÜÍÜ܉ ‘êÜܳÜßÚ ôÜܳÜå ÍܱÑÜÜ ÷ÜåíÜÜÃÜß íÜÜ´Ü ‘ÓßÃÜå ÆÜ±Ü ñÜÜå´Ü܆ÜåÃÜå †ÜÿÜÑÜÜÚÃÜع ÆÜÏÜܲÒÜå ÷´ÜÜå. †ÝíÜÝÁÜôÜÓÃÜàØ ÆÜÂܳÜÝÏÜ‘ ÝïÜšÜ±Ü ÏÜåìíÜåêÜÜØ ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜå 1989ÏÜÜØ ÓÜóü×ÆÜÝ´ÜÃÜÜ ÷ô´Üå ñÜåó« †ÜœÜÜÑÜÜÚÃÜÜå †çíÜÜç²Ú

ÆÜ±Ü ÏÜåìíÜåêÜÜå “å †å ÏÜÜÝ÷´Üß †ÜÆÜ´ÜÜØ ´ÜåÏܱÜå ËÜàÝÃÜÑÜÜ¹ß ´ÜÜêÜßÏÜÏÜÜØ ¹ôÜËÜÜÓ íÜóÜÚ ÍܱÜåêÜß íÑÜÞø´Ü ¢íÜÃÜÏÜÜØ ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ´ÜËÜ’å ÆÜÜ“ß ÃÜ ÆÜ²å ´ÜåÃÜß ‹¹Ü÷ ôÜ÷ íÜÜ´Ü ‘Óß ÷´Üß. ‡êÜÜËÜ÷åÃÜ ÍÜ©å †ÁÑÜšÜßÑÜ ‹¹ÖËÜÜåÁÜÃÜÏÜÜØ ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜÃÜÜ ‘ÜÑÜÚÃÜå ôÜÃÏÜÜÃÜíÜÜÃÜß ôíÜÜÍÜÜÝíÜ‘ êÜÜÄܱÜß íÑÜø´Ü ‘Ó´ÜÜØ ÏÜÝ÷êÜÜ ‘ÜÑÜÚ‘Ó ´ÜÓß‘å ¡å²ÜíÜÜÃÜÜå ÄÜíÜÚ ÆÜ±Ü †ÃÜàÍÜíÑÜÜå ÷´ÜÜå. 1998³Üß ïÜé ³ÜÑÜåêÜÜ †Ü ÆÜàÓô‘ÜÓ³Üß íÜóÜÚ 2016 ôÜàÁÜßÏÜÜØ 19 ôÃÜÜ´Ü‘ÜåÃÜå ôÜÃÏÜÜÃÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜ “å. ´ÑÜÜÓå èå ÷å´Üà³Üß ïÜé ³ÜÑÜÜå ´ÜåÏÜÜØ ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜ †ÃÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ †ÄÜÜ‹ÃÜÜ ÆÜàÓô‘ÜÓÆÜÂÜÆ´Ü íÑÜÞø´Ü†ÜåÃÜÜØ †ÃÜàÍÜíÜÜå, ôíÜÏÜâêÑÜÜØ‘ÃÜÜå †ÃÜå ´ÜåÏܱÜå ïÜ߃ÜåêÜÜ ôÜÏÜÜè¢íÜÃÜÃÜÜ ÆÜÜ«ÃÜå ôÜÜœÜÜå ƒÜ¡ÃÜÜå ÄܱÜÜíÑÜÜå ÷´ÜÜå. ´ÜåÏÜÜسÜß `†ÜÆܱÜÜ †ÜèÃÜÜ ôÜÏÜÜè¢íÜÃÜÃÜÜ ÝïܚܱÜÏÜÜØ ´ÜåÃÜÜå ôÜÏÜÜíÜåïÜ ‘Óß ïÜ‘ÜÑÜ ƒÜÓÜå?' ‘÷ßÃÜå ôÜÜØÆÜ嫆 ôÜÏÜÑÜÃÜå èéÓß ÃÜíÜÜå †ÍÑÜÜôܘÏÜ ÓœÜíÜÜ ÝíÜœÜÜÓ íÜ÷å´ÜÜå ‘ÑÜÜåÚ ÷´ÜÜå. ‘àêÜôÜÝœÜíÜ ÓÜèåú ƒÜßÏÜܱÜß†å ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÏÜÜØ ôÜ÷ÍÜÜÄÜß ôÜÜæÃÜÜå †ÜÍÜÜÓ íÜÑÜø´Ü ‘Ó´ÜÜØ ‘ÃÜàÍÜ܉ÃÜÜ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜ ÆÜàÓô‘ÜÓ †ØÄÜåÃÜß ÆܽݴÜÃÜÜ ÆÜàÃÜÝíÜÚœÜÜÓÃÜå †Ü´Ï܃ÜÜåèÃÜÜå ÝíÜóÜÑÜ ÄܱÜÜíÑÜÜå ÷´ÜÜå †ÃÜå †å ÝíÜïÜå †ÜÄÜì íÜÁÜíÜÜ †ÍÑܳÜÚÃÜÜ íÑÜø´Ü ‘Óß ÷´Üß. †Ü ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÃÜàØ ôÜØœÜÜêÜÃÜ †ÃÜå èíÜÜËܹÜÓß ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ‡Ý´Ü÷ÜôÜ ÝíÜÍÜÜÄÜÃÜÜ ôÜ÷ÆÜÂÜÁÑÜÜÆÜ‘ ÕËܹàíÜÜÝôÜÃÜß ¡åïÜ߆å ôÜØÍÜÜëÑÜÜØ ÷´ÜÜØ. ÄÜàèÓÜ´Üß ÝíÜÍÜÜÄÜÃÜÜ †ÁÑÜšÜ ‹óÜÜËÜ÷åÃÜ ‹ÆÜÜÁÑÜÜÑÜå ôÜÃÏÜÜÃÜÆܵÜÃÜàØ ÆÜ«ÃÜ ‘ÑÜàÛ ÷´ÜàØ. ôÜÏÜÄÜ ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÃÜàØ ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ôÜܹÓÜ †ÃÜå ÓÜØÁÜå¡ ‘åúÜåÏÜÜØ ¢íÜØ´Ü ÆÜÂôÜÜ ÆÜ±Ü ‘ÓíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜàØ ÷´ÜàØ.

[‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÃÜß íÜßݲÑÜÜå ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«ÃÜß íÜåËÜôÜ܇ü ÆÜÓ ‹ÆÜêÜËÁÜ “å. http://gujaratvidyapith.org/gvplive.htm ÕêÜ‘ ÆÜÓ³Üß ´Üå ¡å‰-ôÜÜØÍÜìßÃÜå ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜÃÜàØ ÆÜàÓô‘ÜÓÆÜÂÝ´ÜÍÜÜíÜ ÆÜÂíÜœÜÃÜ, ‘åüêÜÜå‘ ïÜ˹Üìà ÍÜÜÄÜ ‘Ü°ßÃÜå †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜàØ “å.]

42 

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÆÜàÓô‘ÜÓ ÆÜÂÝ´ÜÍÜÜíÜ ÆÜÂíÜœÜÃÜ ÝÃÜÓØèÃÜÜËÜ÷åÃÜ (ÃÜÜÃÜßËÜ÷åÃÜ) ‘êÜܳÜßÚ †Üèå ÏÜ÷ܹåíÜ ¹åôÜ܉ÃÜÜ èÃÏÜݹíÜôÜå †Ü ÆÜÜÝÓ´ÜÜåÝóÜ‘ ÏÜÃÜå ÏÜìå “å †å šÜ±ÜÃÜå ÷àØ ÁÜÃÑÜ ÏÜÜÃÜàØ “àØ. ÝÏܵÜÜå, ÏÜÜÓÜ ¢íÜÃÜÏÜÜØ µÜ±Üå‘ íÜô´Üà ËÜ÷à è ‹ÆÜÑÜÜåÄÜß ³Ü‰ “å ÃÜå ÷àØ †åÃÜß ¸±Üß Ó÷ß “àØ. ËÜÁÜÜ è †åÃÜÜ ¸±Üß ÷Üå‰ïÜàØ ´Üå ÏÜÜ´ÜäÍÜâÝÏÜ, ÏÜÜ´ÜÜ †ÃÜå ÏÜÜ´ÜäÝïÜšÜ±Ü †ÜÆÜÃÜÜÓß ôÜØô³ÜÜ. †ÜÆܱÜÜ †Ü ÆÜÝÓôÜÓÏÜÜØ ÷àØ ÆÜÂíÜåïÜàØ “àØ ´ÑÜÜÓå ÏÜÃÜå ÏÜÜÓÜå ÍÜâ´Ü‘Üì ÑÜܹ †ÜíÜå “å. †Ü«ÃÜíÜ íÜóÜÚÃÜß ÷Üå‰ïÜ ´ÑÜÜÓå †Ü ÆÜÂܱܢíÜÃÜ ÝíܾÜêÜÑÜ — èå †ÏÜÜÓàØ ÝíܾÜêÜÑÜ ÷´ÜàØ †ÃÜå Ó÷å«Ü±Ü ÆÜ±Ü ÷´ÜàØ ´ÑÜÜØ ÏÜÜÓÜ ÝÆÜ´ÜÜ¢ ÏÜÃÜå ê܉ †ÜíÜåêÜÜ †ÃÜå ÏÜÃÜå ‘÷åêÜàØ, `ËÜåüÜ! †Ü ÝíܾÜêÜÑÜÏÜÜØ ÷àØ ÍܱÜåêÜÜå. ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ÷Ü‘êÜ ôÜÜØÍÜìßÃÜå ôÜßÁÜÜå ‘ÜåœÜÓËÜ †ÜíÜåêÜÜå.' ÏÜàØË܉ÃÜß ÝíÜêôÜÃÜ ‘ÜçêÜåèÃÜÜå ÝíܾܳÜßÚ ôÜßÁÜÜå †ÏܹÜíÜܹÏÜÜØ †ÜíÜßÃÜå ¥ÍÜÜå ÓûÜå. †å±Üå ‘ÜçêÜåè “Üå²ß †åüêÜàØ è ÃÜ÷Î †å±Üå ôÜܳÜå 1200 †å‘Ó èÏÜßÃÜÃÜß ƒÜå´Üß †ÃÜå ôÜØÆÜݶÜíÜÜìàØ ™ÜÓ ÆÜ±Ü “Üå²ÒàØ. †åíÜß ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ÷Ü‘êÜ ÷´Üß ÃÜå †åÏÜÜØ ÏÜÜÓÜ ÝÆÜ´ÜÜ¢ ¡å²ÜÑÜåêÜÜ. ÏÜÜÓÜ ÝÆÜ´ÜÜ¢ ôÜܳÜå ÆÜâ. ñÜß ÏÜÜåüÜ †ÃÜå ÓØÄÜ †íÜÁÜâ´Ü¢ ÍܱÜåêÜÜ. †ÏÜÜÓÜ ‘àüàØËÜÏÜÜØ †ÏÜÃÜå †åÏÜÃÜÜØ ¹ïÜÚÃÜ ‘ÓíÜÜÃÜÜå êÜ÷ÜíÜÜå ÏÜìåêÜÜå. èåÏÜ ÄÜÜØÁÜߢÃÜß ÷Ü‘êÜ ôÜÜØÍÜìßÃÜå ÏÜÜÓÜ ÝÆÜ´ÜÜ¢ ÝíܾÜÆÜß«ÏÜÜØ †ÜíÜåêÜÜ †åÏÜ ÏÜÜÓÜ ÝÆÜ´ÜÜ¢ÃÜß ÷Ü‘êÜ ôÜÜØÍÜìßÃÜå ÏÜÃÜå †Ü«ÃÜíÜ íÜóÜÚÃÜß ¹ß‘ÓßÃÜå ÝíÜœÜÜÓ †ÜíÑÜÜå ‘å ÷àØ ÆÜ±Ü ÝíܾÜÆÜß«ÏÜÜØ ÍܱÜßïÜ. †ÃÜå ÍÜÝíÜóÑÜÏÜÜØ ÆÜÓÏÜÜ´ÏÜ܆å ÏÜÃÜå ÏÜÜå‘Üå †ÜÆÑÜÜå ‘å ÷àØ ÝíܾÜÆÜß«ÏÜÜØ †ÍÑÜÜôÜ ‘Óß ïÜ‘ß. èå ݹíÜôÜå ÏÜÜÓå †÷ÎÑÜÜØ †ÜíÜíÜÜÃÜàØ ³ÜÑÜàØ †å ݹíÜôÜ ÏÜÃÜå ËÜÓÜËÜÓ ÑÜܹ “å. ‘åÏÜ ‘å †å ݹíÜôÜå ôÜÓ¹ÜÓ ôÜÜ÷åËÜÃÜÜ ÷ô´Üå ÆܹíÜß¹ÜÃÜôÜÏÜÜÓØÍÜ ÷´ÜÜå. †å ÀïÑÜ †´ÑÜÜÓå ÆÜ±Ü †åíÜàØ è †ØÝ‘´Ü ³ÜÑÜåêÜàØ “å. ÝÏܵÜÜå, †Ü ôÜÏÜÑÜ ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ †ÏÜå ôíÜÓÜè †ÜñÜÏÜ ËÜÜÓ²ÜåêÜßÏÜÜØ è Ó÷å´ÜÜ ÷´ÜÜ. ÝÆÜ´ÜÜ¢ÃÜß †åíÜß ‡œ“Ü

÷´Üß ‘å ÏÜÜÓß ¹ß‘Óß Ã܉ ´ÜÜêÜßÏÜÃÜàØ ÝïÜšÜ±Ü êÜå ´ÜÜå ôÜÜÓàØ. †åüêÜå †åÏܱÜå íÜ岓ßÏÜÜØ ÄÜÂÜÏÜïÜÜìÜ èå ÃÜíÜß ¥™Ü²åêÜß — †å ¥™ÜܲåêÜß ‘Üå±Üå. †å ÃÜÜÏÜ ÆÜ±Ü ôÜÜØÍÜìíÜÜ èåíÜàØ “å. †ÜÆܱÜÜ ÆÜâíÜÚ ‘àêÜÆÜÝ´Ü ÃÜÜÓÜÑÜ±Ü ¹åôÜ܉. ´ÜåÏܱÜå ÆÜ÷åêÜÜå ÆÜÂÑÜÜåÄÜ †÷Î ïÜé ‘ÓåêÜÜå †ÃÜå èàÄÜ´ÜÓÜÏÜ‘Ü‘Ü †åÏÜÃÜß ôÜܳÜå — †å ïÜÜìÜÏÜÜØ ¡å Ã܉ ´ÜÜêÜßÏÜÃÜÜå ÆÜÂÑÜÜåÄÜ ³ÜÜÑÜ ´ÜÜå †Ü ïÜÜìÜÏÜÜØ è ÃÜÜÃÜß †ÜÆܱÜå ÍܱÜíÜàØ, †åíÜàØ ÝÆÜ´ÜÜ¢†å ‘÷åêÜàØ, †åüêÜå ËÜÜÓ²ÜåêÜß †ÜñÜÏÜÏÜÜسÜß ôÜØô‘ÜÓ ê܉ÃÜå, ÃÜíÜÜ ôÜØô‘ÜÓ êÜåíÜÜ íÜå²“ß Ä܉. íÜ岓ßÏÜÜØ ôÜàØ¹Ó ôÜåíÜÜ‘ÜÑÜÜåÚ ‘Ó´ÜÜØ †ÏÜå †Ü êÜÜå‘ÜåÃÜå [èàÄÜ´ÜÓÜÏÜ ¹íÜå, ÃÜÜÓÜÑÜ±Ü ¹åôÜ܉ †ÃÜå ôÜܳÜ߆Üå] ¡åÑÜÜ †ÃÜå ÝïܚܱÜÃÜÜ ÆÜÂÑÜÜåÄÜÜå ¡åÑÜÜ. †ÏÜå ¡åÑÜàØ ‘å †Ü ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜØ ‘Ó´ÜÜØ èà'‘Ü‘Ü †å‘ ‘ÜíÑÜ ÓœÜå “å — ÃÜå íÜ岓ßÃÜå ïÜàØ ‘÷å “å? íÜ÷ÜêÜå íÜå²“ß †ÏÜÜÓå †ÜÑÜÜ, ´ÜÜåÓå ¹åèå ïÜßìß “ÜØÑÜ ÷å íÜå²“ß ÏÜÜÓß ÏÜÜ, ´ÜàØ †ÏÜÃÜå ´ÜÜÓß ïÜß´Üì “ÜÑÜÜÏÜÜØ ËÜåôÜܲèå. †ÃÜå †å ‘ÜíÑÜ ôÜÜØÍÜìßÃÜå †ÏÜå ÆÜ±Ü †åÃÜÜ [íÜ岓ßÃÜÜ] †ØÄÜÏÜÜØ ËÜå«ÜØ †ÃÜå ÆÜÜÑÜÜÃÜß ‘åìíܱÜßÃÜÜ ôÜØô‘ÜÓ †ÏÜÜÓÜ ¢íÜÃÜÏÜÜØ ÓÜåÆÜÜÑÜÜ. íÜå²“ß ÆÜ“ß ÏÜÇ ÃÜݲÑÜܹÏÜÜØ – ÓÜóü×ßÑÜ ïÜÜìÜÏÜÜØ ÝïÜšÜ±Ü êÜßÁÜàØ †ÃÜå ÆÜ“ß ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«ÏÜÜØ ¹ÜƒÜêÜ ³Ü‰ 1957ÏÜÜØ. ÝíܾÜÆÜß«ÃÜàØ ‹¾ÜåÄÜ ÝïÜšÜ±Ü †ÃÜå ÝíÜóÜÑÜ ÝïܚܱÜ, ËÜØÃÜå †åüêÜàØ è ôÜàعÓ, †å èÏÜÜÃÜÜÃÜàØ †ÃÜå †Ü èÏÜÜÃÜÜÃÜàØ. †ÃÜå †åÏÜÜØ †ÏÜÃÜå ÍܱÜÜíÜå ‘Üå±Ü? ÏÜÄÜÃÜÍÜ܉ ¹åôÜ܉. ¥ÍÜÜ ÷ÜåÑÜ †ÜÆܱÜß ÆÜÜôÜå ´ÜÜå †åÃÜß ÏÜåìå è êÜÜå‘Üå ¥ÍÜÜ Ó÷ß ¡ÑÜ. ËÜßèàØ, ¤ÜÜÃÜÃÜÜå ÍÜزÜÓ. `ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ÃÜß ÏÜßÏÜÜØôÜÜ' ÍܱÜÜíÜå ´ÜÜå †ÃÑÜ ‘Üå‰ †ÁÑÜÜÆÜ‘ÃÜß ´ÜÜ‘Ü´Ü ÃÜ÷Î ‘å íÜÄÜÚ œÜÜêÜà ÷ÜåÑÜ ´ÑÜÜÓå †ÜíÜß ïÜ‘å. µÜ±Ü ÝÆÜÝÓÑܲ ôÜàÁÜß ‘Üå‰ÃÜàØ ÃÜÜÏÜ ¹åíÜÜÑÜ ÃÜ÷Î. µÜ±Ü ÝÆÜÝÓÑܲ ÆÜâÓÜ ³Ü‰ ÄÑÜÜ

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 43


ÆÜ“ß ÆÜâ“å, `ÃÜÜÃÜß, ™ÜØü ÆܲÒÜå?' [ñÜÜå´Ü܆ÜåÏÜÜØ ÷ÜôÑÜ †ÃÜå ´ÜÜì߆Üå] ÷íÜå †åÃÜÜ ÆÜ“ßÃÜß íÜÜ´Ü ´ÜÜå †ÜåÓ ôÜÓôÜ “å. ÍÜÜåÄÜ ¡å †ÜÆܱÜܳÜß `÷Ü' ‘÷åíÜ܉ Ä܉, ´ÜÜå êÜÜÄÜêÜÜå è ËÜß¡å ÆÜÂðÃÜ ÆÜâ“å, `ÏÜÃÜå ôÜÜØÍÜì´Üß'´Üß ‘å ™ÜØü?' [´ÜÜì߆ÜåÃÜÜå ÄܲÄܲÜü †ÃÜå ÷ÜôÑÜÃÜß “ÜåìÜå] ËÜßèàØ †åíÜàØ íÑÜÞø´Ü´íÜ ´Üå ÝíܬêÜ‘Ü‘Ü. ÏÜÜÓß ôÜܳÜå ÍܱÜåêÜÜ †Ü †ÓÕíܹÍÜ܉ ¹åôÜ܉(ü×ôüß, ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«, ÏÜØœÜô³Ü)ÃÜå ÆÜ±Ü ÆÜâ“Üå ´ÜÜå ´Üå ÆÜ±Ü ‘÷ß ïÜ‘å. ÃÜÓ÷ÝÓ ÆÜÓ߃ÜÃÜàØ ÏÜÜÃÜí܆³ÜÚïÜÜôµÜ †ÏÜÃÜå ÍܱÜÜíÜå. ‘ÜÆÜêÜÜ øÑÜÜØÑÜ ÆÜ±Ü ÆܲÒÜØ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ôÜßÁÜÜ ÝƒÜôôÜÜÏÜÜØ ÃÜ܃Üå. ݃ÜôôÜàØ ‘ÜÆÜêÜܳÜß ÍÜÓÜÑÜåêÜàØ ÷ÜåÑÜ. †ÃÜå †åüêÜß ‘Ó‘ôÜÓ ‘å †ÜÆܱÜÃÜå †åÏÜ è êÜÜÄÜå ‘å ÏÜÜÃÜí܆³ÜÚïÜÜôµÜ †ÜÏÜÃÜÜÏÜÜØ ¢íÜ´ÜàØ ¡ÄÜ´ÜàØ ¥´ÜÑÜàÛ “å! ÝÏܵÜÜå, ÝíܾÜÆÜß«ÃÜß ËÜߢ †å‘ íÜô´ÜàÑÜ ËÜ÷à ôÜÓôÜ. ÏÜÄÜÃÜÍÜ܉ ¹åôÜ܉ †ÏÜÃÜå µÜß¡ íÜóÜÚÏÜÜØ ÆÜÄÜÆÜÜìÜ ÉåÓíÜå. “ ÏÜÝ÷ÃÜÜ. †å‘å†å‘ ÄÜÜÏܲå èíÜÜÃÜàØ. ´ÜåÃÜß ÍÜÜæÄÜÜåÝêÜ‘ ÆÜÝÓÞô³ÜÝ´ÜÃÜÜå †ÍÑÜÜôÜ ‘ÓíÜÜÃÜÜå. ÄÜÂÜÏÜíÜÜôÜ߆ÜåÃÜÜØ ”âØÆܲÜØÏÜÜØ è‰ÃÜå èÏÜíÜÜÃÜàØ. ´Üå†Üå ïÜàØ ‘ÜÏÜ ‘Óå “å †å ¡åíÜÜÃÜàØ. †åüêÜàØ è ÃÜ÷Î ÝÏܵÜÜå, †Ü ÆÜÂíÜÜôܳÜß †å‘ ôÜÜÓÜå ÝíÜœÜÜÓ [ÄÜÂÜÏÜôÜåíÜÜÃÜÜå] ÝíܾÜÆÜß«å †ÏÜÜÓÜÏÜÜØ ÓÜåÆÑÜÜå. ÁÜÃÑÜíÜܹ “å ÝíܾÜÆÜß«ÃÜå. ÷àØ ÆܱÜÜÏÜ ‘ÓàØ “àØ. ´ÑÜÜØ ÄÜÜÏܲÜØÏÜÜØ è‰ÃÜå ËÜå«åêÜÜ ÄÜÂÜÏÜôÜåíÜ‘ÜåÃÜÜØ ¹ïÜÚÃÜ ‘ÑÜÜÛ. ôÜܳÜå ôÜÏÜÝÆÜÚ´Ü ¢íÜÃÜ ‘åíÜß Óß´Üå ËÜÃÜÜíÜß ïÜ‘ÜÑÜ ´ÜåÃÜÜå ÝíÜœÜÜÓ †ÏÜÜÓÜÏÜÜØ ‘å èå ËÜÁÜÜ †ÜíÜ´ÜÜ'´ÜÜ †åÏÜÃÜÜÏÜÜØ À° ‘Óß ËÜ´ÜÜíÑÜÜå. ‘ÏÜôÜå ‘ÏÜ ÏÜÜÓÜÏÜÜØ ´ÜÜå ÓÜåÆÑÜÜå è ÓÜåÆÑÜÜå ‘å ‘ÜÏÜ ‘ÓíÜàØ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ÄÜÜÏܲÜÏÜÜØ, ËÜßèå øÑÜÜØÑÜ ÃÜ÷Î. ÝíܾÜÆÜß«ÃÜß †Ü ¹å±Ü, †å øÑÜÜÓåÑÜ ÍÜâêÜß ïÜ‘ÜÑÜ †åÏÜ ÃܳÜß ÝÏܵÜÜå. ÝíܾÜÆÜß« ÝïÜšÜ±Ü ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ è ÏÜà‘àêÜÍÜ܉ ‘êÜܳÜßÚ[ÍÜÜÝíÜ ¢íÜÃÜôÜܳÜß]ÃÜå †÷Î ÏÜìíÜÜÃÜàØ ³ÜÑÜàØ ÃÜå ´ÑÜÜÓå ÏÜÜÓÜ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜÃÜÜ ÝíÜœÜÜÓÜåÃÜå ËÜ÷à ÏÜÜåüÜå üå‘Üå ÏÜëÑÜÜå. †ÃÜå ´Üå³Üß †å ÆÜôÜعÄÜß ÆÜÓ ÷àØ †ÜíÜß ‘å †ÜÆܱÜå ¢íÜÃÜ ÄÜÜå«íÜíÜàØ ´ÜÜå †ÜíÜß Óß´Üå ÄÜÜå«íÜíÜàØ. 44 

À° ³ÜÑÜåêÜÜå ÝíÜœÜÜÓ ÄÜÂÜÏÜôÜåíÜÜÃÜÜå, ÏÜÜÓÜ ÝíÜœÜÜÓÃÜå üå‘Üå ÏÜìåêÜÜå ÏÜà‘àêÜÍÜ܉ÃÜÜå †ÃÜå ÏÜÜÓÜØ ÏÜÜ´ÜÜÝÆÜ´ÜÜÃÜÜ ôÜØô‘ÜÓ — †Ü ݵÜíÜå±ÜßôÜØÄÜÏÜ ³ÜÑÜÜå. †Ü µÜ±Üå ÍÜåÄÜÜ ³Ü‰ÃÜå ÝíܾÜêÜÑÜå [ôÜÓ¹ÜÓ ‘ÃÑÜÜ ÝíܾÜêÜÑÜ – ËÜÜÓ²ÜåêÜß, ô³ÜÜÆÜÃÜÜ 1965] éÆÜ êÜßÁÜàØ èå ´ÜÏÜÃÜå †÷Î [ôÜÓ¹ÜÓ ‘ÃÑÜÜ ÝíܾÜêÜÑÜ †ÃÜå ÝÃÜÓØèÃÜÜ ‘êÜܳÜßÚÃÜÜØ ‘ÜÑÜÜåÚÃÜß üâØ‘ß ÝÉêÏÜ] ËÜ´ÜÜíÑÜàØ. ôÜÓ¹ÜÓ ôÜÜ÷åËÜå ê܉ Ó܃ÜåêÜß èÏÜßÃÜ ÆÜÓ, ËÜØèÓ èÏÜßÃÜ ÆÜÓ †å‘ ÝíܾÜêÜÑÜ ‹™ÜÜ²ß ¹ßÁÜàØ †ÃÜå ´ÜåÃÜàØ †Ü ÆÜœÜÜôÜÏÜàØ íÜóÜÚ œÜÜêÜå “å. †Ü ÝíܾÜêÜÑÜå œÜêÜÜíÜ´ÜÜØ œÜêÜÜíÜ´ÜÜØ †åíÜÜØ œÜêÜÜíÑÜÜØ ‘å ÷íÜå øÑÜÜÓåÑÜ †ü‘ÜÑÜ ÃÜ÷Î — ÝíܾÜÆÜß«³Üß †ÃÜå ÏÜÜÓܳÜß. †åíÜàØ ôÜÏÜÜèôÜåíÜÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜØ ÝíܾÜÆÜß«å †ÏÜÃÜå ïÜ߃ÜíÜÜ²ß ¹ßÁÜàØ. ÝíܾÜÆÜß« ÝïÜšÜ±Ü ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ ÏÜÃÜå †åíÜàØ êÜÜÄÑÜàØ ‘å ôíÜÓÜè †ÜñÜÏÜ – ËÜÜÓ²ÜåêÜß †ÃÜå íÜ岓ßÏÜÜØ èå ôÜØô‘ÜÓÜå ´ÜåÃÜå †å‘ íÜüíÜäšÜ ËÜÃÜÜíÜíÜÜÃÜàØ ‘ÜÏÜ ÝíܾÜÆÜß«å ‘ÑÜàÛ †ÃÜå ÏÜ÷ÜÃÜ ‘åìíܱÜß‘ÜÓÜå ÆÜÜôÜå³Üß ÏÜÃÜå †å ïÜ߃ÜíÜÜ ÏÜëÑÜàØ ‘å ÝïÜšÜ±Ü ¿ÜÓÜ ¢íÜÃÜÏÜÜØ ôÜÉì ‘ÜÑÜÚ ‘åíÜß Óß´Üå ³ÜÜÑÜ. †Ü ‘ÜÑÜÚ ‘Ó´ÜÜØ ÏÜÇ ¡åÑÜàØ ‘å †Ü ‘ÜÏÜ ÷àØ ‘ÓßïÜ [†åíÜàØ †ÜÆܱÜå ÁÜÜÓ߆å], ÆÜ±Ü ÏÜÜµÜ †å‘êÜß íÑÜÞø´Ü †ÜíÜàØ ‘ÜÑÜÚ ‘Óß ïÜ‘´Üß ÃܳÜß. †åÏÜÜØ ™Ü±Üß íÑÜÞø´Ü†ÜåÃÜÜå ÉÜìÜå ÷ÜåÑÜ “å. ôíÜÆÃÜÃÜå ÏÜâÝ´ÜÚÏÜØ´Ü ‘ÓíÜÜ ÏÜÜüå ÝÏܵÜÜåÃÜß Ïܹ¹ – ‘Üå‰ÃÜß ÷âØÉ – ‘Üå‰ÃÜÜå üå‘Üå, †Ü ËÜÁÜàØ ÃÜ ÏÜëÑÜàØ ÷ÜåÑÜ ´ÜÜå ÄÜÏÜå †åíÜß ÏÜÜåüß †æÝ´Ü÷ÜÝôÜ‘ èÄÑÜÜ ‹ÆÜÓ †ÜÆܱÜå ËÜå«ÜØ ÷Ü剆å, ‘ÜÏÜ ‘Óß ïܑ߆å ÃÜ÷Î. †åüêÜå ÃÜÜÏÜß-†ÃÜÜÏÜß, ÏÜÜÓÜ †ÃÜå‘ ôÃÜå÷߆ÜåÃÜå êÜßÁÜå †Ü ‘ÜÑÜÚ ³Ü‰ ïÜøÑÜàØ “å, †å ÏÜÜÓå ‘÷åíÜàØ “å. †ÃÜå ´Üå³Üß è ÝíܾÜÆÜß«å †ÜÆÜåêÜÜå †Ü ÆÜàÓô‘ÜÓ, èå±Üå ÏÜÃÜå †Ü ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜØ Ýï܃ÜíÜܲÒàØ †ÃÜå èå±Üå ÏÜÜÓÜÏÜÜØ ‹´ôÜÜ÷ ÏÜâøÑÜÜå, †åÃÜàØ ÆÜÂÝ´ÜÝÃÜÝÁÜ´íÜ ‘ÓÃÜÜÓß œÜÜÓ ÃÜÜÃÜß ÃÜÜÃÜß ¹ß‘Ó߆Üå ÆÜ±Ü ÏÜÜÓß ôÜܳÜå †ÜíÜß “å, ÷àØ †Ü ÆÜàÓô‘ÜÓ †ÜíÜß ¹ß‘Ó߆ÜåÃÜàØ ‘ÜÏÜ ‘ÓíÜÜ ÏÜÜüå è ôÜØô³ÜÜÃÜå †ÜÆÜàØ “àØ †å ÷àØ ´ÜÏÜÜÓß ôÜÏÜšÜ ¡÷åÓ ‘ÓàØ “àØ. [†ÃÜàôÜØÁÜÜÃÜ ÆÜä. 22 ‹ÆÜÓ] [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ôÜÜå ôÜÜå †ØèÝêÜ ÓÏÜåïÜ «Ü‘ÓÃÜå ‘ÝÆÜêÜ ÓÜíÜêÜ “åêêÜÜØ íÜÓôÜÜåÏÜÜØ ÃÜíÜ¢íÜÃÜå ÏÜåìíÜåêÜÜ êÜåƒÜ‘Üå †ÃÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ ³Ü‘ß ´ÜæÑÜÜÓ ³ÜÑÜåêÜÜØ ÆÜ‘ÜïÜÃÜÜå ÆÜæ‘ß ÓÏÜåïÜÍÜ܉ «Ü‘ÓÃÜß ‘äÝ´Ü `100 Tributes' †ÏÜßü “ÜÆÜ ¥ÍÜß ‘Óß ÆÜÂïÜØôÜÜ ÆÜÜÏÑÜàØ “å. ÓÜ÷´Ü ¹ÓÃÜÜØ †³ÜíÜÜ †Üå“ß Õ‘ÏÜ´ÜÃÜÜØ ÆÜàô´Ü‘Üå ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ‘ÓíÜÜÃÜß ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜß ÆÜÓØÆÜÓÜÏÜÜØ †ÆÜíÜܹéÆÜ é. 4,500/-ÃÜß Õ‘ÏÜ´ÜíÜÜìàØ ÆÜàô´Ü‘ ‘Üå±Ü ƒÜÓß¹ïÜå †ÃÜå ´ÜåÃÜß ÆܳÜÏÜ †ÜíÜäݶÜÃÜß ÷¡Ó ÃÜ‘êÜÜå íÜåœÜÜ´ÜÜØ ‘åüêÜÜå ôÜÏÜÑÜ èïÜå †åíÜÜ ÆÜÂðÃÜÜå ¥«ÒÜ ÷´ÜÜ. ÆÜàô´Ü‘ÏÜÜØ †åíÜàØ ïÜàØ “å ‘å ´ÜåÃÜå ÏÜÜüå §œÜß Æܲ´ÜÓ †ÃÜå íÜåœÜÜ±Ü Õ‘ÏÜ´Ü ÷ÜåíÜÜ “´ÜÜØ íÜܜܑÜå ƒÜÓß¹íÜÜ ÏÜÜüå ´ÜæÑÜÜÓ ³ÜÜÑÜ ´ÜåíÜß ôíÜÜÍÜÜÝíÜ‘ Ýè¤ÜÜôÜÜ ³ÜÜÑÜ. †Ü ËÜÁÜÜÃÜÜå ‹¶ÜÓ ÆÜàô´Ü‘ÃÜå ¡åíÜܳÜß è ÏÜåìíÜß ïÜ‘ÜÑÜ. ÏÜÜµÜ ôÜÜ²Ü œÜÜÓ ÏÜÜôÜÏÜÜØ `100 Tributes'ÃÜß ÷¡Ó ÃÜ‘êÜÜå íÜåœÜ܉ Ä܉ †ÃÜå ´ÜåÃÜß ËÜߢ †ÜíÜäÝ¶Ü ÆÜ‘ÜÝïÜ´Ü ‘ÓíÜÜÃÜß ‘ÜÏÜÄÜßÓß ËÜ¡íÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜß. †ÜíÜÜ †ÃÜÜåƒÜÜ, ÝíÜÝïÜóü †ÃÜå †Ý¿´ÜßÑÜ ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ‘´ÜÜÚ †ÃÜå †Ü ‘äÝ´ÜÃÜÜ ôÜèÚÃÜÃÜß ÆÜÂݘÑÜÜ ÝíÜïÜå íÜÜ´Ü ‘Ó´ÜÜØ ‘å ê܃ܴÜÜØ ù¹ÑÜÃÜÜ ´ÜÜÓ ”±Ü”±Üß ¥«å “å.

2012ÏÜÜØ

ÓÏÜåïÜÍÜ܉ «Ü‘Ó ´ÜåÏÜÃÜÜ ÆÜàµÜ ‘å¹ÜÓ «Ü‘Ó ôÜܳÜå †Ü ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ ËÜÜËÜ´Ü íÜÜ´ÜœÜß´Ü ‘ÓíÜÜ †ÜíÜíÜÜÃÜÜ ÷´ÜÜ ´ÑÜÜÓå ´ÜåÏÜÃÜß 40 íÜÓôÜÃÜß ÏÜ÷åÃÜ´ÜÃÜß ÏÜâ²ß ôÜÏÜÜÃÜ ‘ìÜÃÜÜå ƒÜ¡ÃÜÜå íÜܜܑÜå ÏÜÜüå ƒÜàêêÜÜå ÏÜâ‘íÜÜ ÏÜÜüå ÃÜíÜ¢íÜÃÜå †Ü ´Ü‘ è´Üß ÃÜ ‘ÓíÜÜÃÜàØ ÆÜ÷åêÜå³Üß è ÃÜ’ß ‘Óß êÜßÁÜàØ ÷´ÜàØ. êÜÄÜÍÜÄÜ ÆÜØ¹Ó íÜÓôÜ ôÜàÁÜßÏÜÜØ ÓÏÜåïÜÍÜ܉ ´ÜåÏÜÃÜß Õè¹ÄÜßÃÜÜ ²×ßÏÜ ÆÜÂÜåèåøü ôÜÏÜÜ ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ ÏÜÜüå ™Ü±ÜÜ †ÜÄÜåíÜÜÃÜ ÆÜ‘ÜïÜ‘ÜåÃÜÜå ôÜØÆÜ‘Ú ‘Óß œÜâøÑÜÜ ÷´ÜÜ ÆÜ±Ü ´ÜåÏÜÃÜàØ ÏÜÃÜ ´ÜåÏÜÃÜå ôÜØÆÜâ±ÜÚ ôÜØ´ÜÜåóÜ ³ÜÜÑÜ ´ÜåíÜß ´Ü‘ ÏÜÜüå ÓÜå‘ß Ó܃ܴÜàØ

ÓÏÜåïÜ «Ü‘Ó (27 èâÃÜ 1931—15 ¡ÃÑÜà†ÜÓß 2016)

÷´ÜàØ. ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå ÆÜ±Ü †ÄÜÜ‹ ôÜØÆÜ‘Ú ôÜÜÁÑÜÜå ÷´ÜÜå, ÆÜ±Ü íÜÜ´Ü ËÜÃÜß ïÜ‘ß ÃÜ÷Üå´Üß. ôÜÜØèå ÆÜÜØœÜ íÜÜÄÑÜå ÓÏÜåïÜÍÜ܉ ´Ü³ÜÜ ‘å¹ÜÓÍÜ܉ ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ‘ÜÑÜÜÚêÜÑÜÏÜÜØ †ÜíÜß ÆÜ÷ÜÇœÑÜÜ. ‹íÜßÚïÜ ‘Üå«ÜÓß ´Ü³ÜÜ ÓèÃÜß‘àÏÜÜÓ ÆÜزÒÜ †Ü ÏÜàêÜÜ‘Ü´Ü ÏÜÜüå ÝÃÜÝÏÜ¶Ü ËÜÃÑÜÜ ÷´ÜÜ. ´ÜåèôíÜß †Ü؃ÜÜå, ÷âØÉÜìØà ÷ÜôÑÜ †ÃÜå ÏÜ’ÏÜ´ÜÜÍÜÓß ÏÜàƒÜÜ‘äÝ´Ü “´ÜÜØ íÑÜÞø´Ü´íÜÏÜÜØ íÑÜø´Ü ³Ü´Üß ÝÃܹÜåÚóÜ´ÜܳÜß ôÜÍÜÓ ÓÏÜåïÜÍÜ܉†å ÃÜÏÜâÃÜÜéÆÜ ³ÜÜå²Ü ô‘çœÜ ËÜ´ÜÜíÑÜÜ. ËÜÜÆÜàÃÜÜ †êÜÄÜ †êÜÄÜ ÍÜÜíÜíÜÜìÜ †¹ÖÍÜà´Ü ô‘çœÜ †ÃÜå ´ÜåÃÜß ‹ÆÜÓ ´Üå ÑÜàÄÜÃÜÜ èà¹Ü èà¹Ü šÜåµÜÃÜÜ ÏÜ÷ÜÃÜàÍÜÜíÜÜå†å ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÷ô´ÜÜšÜÓÏÜÜØ ËÜÜÆÜàÃÜå ÏÜÜüå †ØèÝêÜ †ÜÆÜ´ÜàØ ê܃ÜÜ±Ü ¡å‰ ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜÃÜ ÏÜÜüå ´ÜæÑÜÜÓ ÷ÜåíÜÜÃÜàØ è±ÜÜíÑÜàØ. ‘åíÜß Óß´Üå ÆÜàô´Ü‘ ´ÜæÑÜÜÓ ³ÜïÜå ´ÜåÃÜß Ý²”܇ÃÜ, êÜå-†Ü‹ü, ôÜ܇” íÜÄÜåÓå ËÜÜËÜ´ÜÜå ÝíÜïÜå ÆÜÂܳÜÝÏÜ‘ íÜÜ´ÜœÜß´Ü ³Ü‰, ÓÏÜåïÜÍÜ܉ †ÃÜå ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ÆÜ‘ÜïÜ‘ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ íÑÜíÜô³ÜÜÆÜ‘ ü×ôüß ÝíÜíÜå‘ ¹åôÜ܉ ËÜØÃÜå ‘êÜÜ‘ÜÓ ´ÜåÏÜ è ‘êÜÜÆÜÜÓƒÜØà ÷ÜåíÜܳÜß ƒÜâËÜ è ôÜÓì´ÜÜÆÜâíÜÚ‘, ”²ÆܳÜß †ÃÜå †å‘ è ËÜå«‘ÏÜÜØ ÆÜàô´Ü‘ ÆÜ‘ÜïÜÃÜÃÜÜ ‘ÓÜÓ ÆÜÓ ËÜØÃÜå ÆÜšÜÃÜÜ ôÜ÷ßÝôÜ’Ü ÆÜ±Ü ³Ü‰ ÄÜÑÜÜ. êÜåƒÜ‘ †ÃÜå ÆÜ‘ÜïÜ‘ íÜœœÜå êÜåƒÜ‘ÃÜå œÜâ‘íÜíÜÜÃÜß ÓÜçÑÜêüß ‘åüêÜß †ÃÜå ‘ÑÜÜ ÁÜÜåÓ±Üå ‘‰ Óß´Üå

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 45


100 Tributes ÃÜÜ ÝíÜÏÜÜåœÜÃÜ ÆÜÂôÜØÄÜå èâÃÜ 2013

œÜâ‘íÜíÜß ´Üå ÏÜà¼Üå ™Ü±Üß íÜÜÓ ƒÜǜܴÜܱÜÃÜÜå ËÜÃÜ´ÜÜå ÷ÜåÑÜ “å. †÷Î ´ÜÜå ÓÏÜåïÜÍÜ܉ÃÜå ´Üå †ØÄÜå †ÆÜåšÜÜÃÜß ÆÜäœ“Ü ‘Ó´ÜÜØ ‹œœÜ‘ ÓÜçÑÜêüß ÏÜåìíÜÜÃÜß ‡œ“Ü íÑÜø´Ü ³Ü´ÜÜØ ´ÜåÏܱÜå ÏÜÜÄÜß ´Üå Ó‘ÏÜ œÜâ‘íÜíÜÜÃÜàØ ôíÜß‘ÜÓÜÑÜàØ. ÆÜàô´Ü‘ ´ÜæÑÜÜÓ ³ÜÜÑÜ ´ÑÜÜÓå êÜåƒÜ‘ÃÜå †ÜÆÜíÜÜÃÜß ÍÜåüÃÜ‘êÜ ÆÜ±Ü ´ÜåÏÜÃÜß ÏÜÜØÄܱÜß ÆÜÂÏÜܱÜå ÃÜ’ß ³Ü‰. ÓÏÜåïÜÍÜ܉ÃÜå ´ÜÜå ´ÜåÏܱÜå ÏÜÜÄÜåêÜß ‹œœÜ‘ ÓÜçÑÜêüß³Üß è ôÜØ´ÜÜåóÜ ÷´ÜÜå ÆÜÓØ´Üà ÍÜÝíÜóÑÜÏÜÜØ ÆÜàô´Ü‘ÃÜß ËÜߢ †ÜíÜäݶ܆Üå ³ÜÜÑÜ ´ÜÜå ´ÜåÃÜÜ íÜåœÜÜ±Ü ÆÜÓ ÆÜ±Ü ÓÜçÑÜêüß œÜâ‘íÜíÜÜÃÜàØ ÃÜ’ß ³ÜÑÜàØ. ÆÜàô´Ü‘ “ÜÆÜ‘ÜÏÜÃÜß ‘ÜÏÜÄÜßÓß ÆÜâÓß ³Ü´ÜÜØ ËÜÁÜÜØ è †ÜåÝÓÝèÃÜêÜ ô‘çœÜ ÓÏÜåïÜÍÜ܉ÃÜå ÆÜÓ´Ü †ÜÆÜíÜÜÃÜàØ «ÓÜíÑÜàØ. ÓÏÜåïÜÍÜ܉ ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ †ÜíÜÜ ‹¹ÜÓ íÜêܱܳÜß ƒÜàïÜ ³ÜÑÜÜ †ÃÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ ÏÜàƒÜ ÆÜÓ ¡åÑÜåêÜÜå ÆÜÓÏÜ ôÜØ´ÜÜåóÜÃÜÜå ÍÜÜíÜ †Üèå ÆÜ±Ü ÃÜèÓ ôÜÜÏÜå ´ÜÓíÜÓå “å. ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ “ÜÆÜ‘ÜÏÜÃÜß ôÜÏÜÄÜ ÆÜÂݘÑÜÜ ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ ¹Óå‘ ÆÜåèÃÜß ÝÆÜÂÃü ÓÏÜåïÜÍÜ܉ÃÜå ËÜ´ÜÜíÜß ´Üå†ÜåÃÜå ôÜØ´ÜÜåóÜ‘ÜÓ‘ êÜÜÄÜå ÆÜ“ß è ´Üå É܇ÃÜêÜ ÝÆÜÂÕÃüÄÜÏÜÜØ ¡ÑÜ. ôÜ÷åè ÆÜ±Ü ƒÜÜÏÜß êÜÜÄÜå ´ÜÜå èéÓß ôÜàÁÜÜÓÜ ‘ÓßÃÜå è †ÜÄÜì íÜÁÜíÜÜÃÜàØ. †Ü Óß´Üå èà¹Ü èà¹Ü šÜåµÜÃÜÜ 100 ÏÜ÷ÜÃÜàÍÜÜíÜÜå†å ÓÏÜåïÜÍÜ܉†å ¹ÜåÓåêÜÜ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ †êÜÄÜ †êÜÄÜ ô‘çœÜ ÆÜÓ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÷ô´ÜÜšÜÓÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢÃÜå †ÜÆÜåêÜß †ØèÝêÜ ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ èÏܱÜÜ ÆÜåè ÆÜÓ †ÃÜå ´Üå è ê܃ÜÜ±Ü †ØÄÜÂå¢, Õ÷¹ß †ÃÜå ÄÜàèÓÜ´ÜßÏÜÜØ ÆÜàô´Ü‘ÃÜÜ ²ÜËÜÜ ÆÜåè ÆÜÓ “ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜØ. †ØèÝêÜ †ÜÆÜÃÜÜÓ ¹Óå‘ ÏÜ÷ÜÃÜàÍÜÜíÜÃÜß ÓÏÜåïÜÍÜ܉†å êÜßÁÜåêÜß 46 

´ÜôÜíÜßÓ ôÜܳÜå ¹Óå‘ÃÜÜå üâØ‘Üå ÆÜÝÓœÜÑÜ ÆÜàô´Ü‘ÏÜÜØ †êÜÄÜ ÝíÜÍÜÜÄÜÏÜÜØ †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÑÜÜå “å. ‹ÏÜ¹Ü ‘ÜÄÜì, ñÜåó« “ÜÆÜ‘ÜÏÜ, ÏÜèËÜâ´Ü ËÜ܇ÞòØÄÜ ôÜܳÜåÃÜÜ ôÜØÄÜÂ÷ ‘ÓíÜÜÃÜå êÜÜÑÜ‘ †Ü ÆÜàô´Ü‘ ¹åïÜÝíܹåïÜÏÜÜØ ÏÜ÷ÜÃÜàÍÜÜíÜÜåÃÜå ´Ü³ÜÜ ‘ÜçÆÜÜåÚÓåü šÜåµÜÏÜÜØ ÍÜåü †ÜÆÜíÜÜ ÏÜÜüå ÆÜôÜع ³ÜíÜÜÃÜå ‘ÜÓ±Üå ÏÜÜµÜ ôÜÜ²Ü œÜÜÓ ÏÜÜôÜÏÜÜØ ´ÜåÃÜß ÷¡Ó ÃÜ‘êÜ íÜåœÜ܉ ÷ÜåíÜÜÃÜÜ ôÜÏÜÜœÜÜÓå ÓÏÜåïÜÍÜ܉ÃÜå †ÜÃÜع †ÃÜå ôÜØ´ÜÜåóÜ ÆÜÏÜܲÒÜ ÷´ÜÜ. ´ÜÜ. 15ÏÜß ¡ÃÑÜà†ÜÓ߆å ݹê÷ß ÏÜà‘ÜÏÜå³Üß ¢íÜÃÜÃÜß “åêêÜß ôÜÉÓå ÓÏÜåïÜÍÜ܉ ¥ÆܲÒÜ †å ÆÜ÷åêÜÜØ `100 Tributes'ÃÜß ËÜߢ †ÜíÜäݶÜÃÜß ÆÜ±Ü 600 ÃÜ‘êÜÜå íÜåœÜ܉ œÜâ‘ß ÷´Üß ´Üå †åÏÜÃÜß ‘ìÜ †ÃÜå ¹ô´ÜÜíÜ墑ӱÜÃÜß §œÜ܉ ¹ïÜÜÚíÜå “å. ²ß.†åôÜ.ÆÜß ‘œÜåÓßÏÜÜØ øêÜÜ‘ÚÃÜß ÃÜÜå‘Óß 18 íÜóÜÚ ‘Óß ËÜܹÏÜÜØ “åíÜü ôÜàÁÜß ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ïÜÜåƒÜÃÜÜ ÝíÜóÜÑÜÜå ÉÜåüÜåÄÜÂÜÉß, ÆÜåÝÃôÜêÜ ô‘çœÜ, üÆÜÜêÜÝüÝ‘üÜåÃÜÜå ôÜØÄÜÂ÷, Ý÷ÏÜÜêÜÑÜ ƒÜâعßÃÜå ´ÜåÃÜß ‹¶ÜÏÜ ´ÜôÜíÜßÓÜå ‹ÆÜÓÜØ´Ü ÝíÜÝíÜÁÜ íÜô´Üà†ÜåÃÜÜå ôÜØÄÜÂ÷ íÜÄÜåÓåÏÜÜØ ÓôÜÏÜÄÃÜ Ó÷åÃÜÜÓ ÓÏÜåïÜÍÜ܉ÃÜß ¹Óå‘ íÜô´Üà†Üå, ê܃ÜÜ±Ü ´Ü³ÜÜ ôÜÏÜÄÜ ôÜØÄÜÂ÷ÃÜß ôÜÜœÜíܱÜß †ÃÜå ÄÜÜå«íܱÜß †åüêÜß œÜÜå’ôÜ †ÃÜå íÑÜíÜÞô³Ü´Ü ÷ÜåÑÜ ‘å ‘Üå‰ ÆÜ±Ü íÜô´Üà ÏÜÜÄÜÜå ´ÜÜå ÷¡ÓÜåÏÜÜسÜß ™Ü²ß‘ÏÜÜØ ÷ÜèÓ ‘Óß ïÜ‘å. ÆÜÂåÏÜÜì ÆÜ´ÃÜß, †çÓÉÜåôÜÚÏÜÜØ ‘ÜËÜåêÜ †ÝÁÜ‘ÜÓß ÆÜàµÜ ´Ü³ÜÜ †Ü‘ÜïÜíÜܱÜßÏÜÜØ ôÜåíÜÜÝÃÜíÜä¶Ü ÆÜàµÜß ´Ü³ÜÜ ´ÜåÏÜÃÜÜØ ôÜØ´ÜÜÃÜÜåÃÜÜå ôÜàƒÜß ÆÜÝÓíÜÜÓ ´Ü³ÜÜ ÝíÜïÜÜì ÆÜÂôÜØïÜ‘ÜåÃÜå †êÜÝíÜ¹Ü ‘Óß èÃÜÜÓ ÓÏÜåïÜÍÜ܉ «Ü‘ÓÃÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ´ÜÓɳÜß ôÜÜå ôÜÜå †ØèÝêÜ.  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


ÄÜÜØÁÜߢÃÜß Ý¹ÃÜíÜÜÓß  : 100 íÜóÜÚ ÆÜ÷åêÜÜØ œÜعàêÜÜêÜ ÍÜÄÜàÍÜ܉ ¹êÜÜêÜ ¹ÝšÜ±Ü †ÜÝʑܳÜß ÍÜÜÓ´Ü ÆÜÓ´Ü ÉÑÜÜÚÃÜå †å‘ íÜóÜÚ ÆÜâÓàØ ³Ü´ÜÜØ ³Ü´ÜÜØ ÷íÜå ÏÜÜå.‘. ÄÜÜØÁÜßÃÜÜå ¹åïÜÃÜÜ ¡÷åÓ ¢íÜÃÜÏÜÜØ ÆÜÂÍÜÜíÜÆÜâ±ÜÚ ÆÜÂíÜåïÜ ³Ü‰ ÓûÜå ÷´ÜÜå. †ÜçøüÜåËÜÓ-ÃÜíÜåÏËÜÓ, 1915ÏÜÜØ ÄÜàèÓÜ´Üß ÆܑܵÜÓ´íÜ †ÃÜå ôÜÜÝ÷´ÑÜèÄÜ´Ü ôÜܳÜå ÃÜÜ´ÜÜå ËÜØÁÜÜíÜÜÃÜÜØ ËÜßè ÓÜåÆÜÜÑÜ “å ´ÜÜå ݲôÜåÏËÜÓÏÜÜØ ËÜÄÜôÜÓÜÏÜÜØ ÑÜÜå¡ÑÜåêÜÜ ÏÜåìÜíܲÜÏÜÜØ íÜßÓÏÜÄÜÜÏÜ è‘Ü´ÜÃÜÜ‘àØ Ó¹ ‘ÓÜíÜíÜÜ †ØÄÜå ÆÜÜå´Üå ôÜÓ‘ÜÓÏÜÜØ ÆÜÂÑÜ´ÃÜÜå ‘ÓïÜå ‘÷ßÃÜå `è‘Ü´ÜÃÜß ÃÜÜÃÜß ôÜÓƒÜß êܲ´Ü³Üß' ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ÃÜÜ ÝíÜïÜÜì šÜåµÜÏÜÜØ ÆÜÂíÜåïÜå “å. ¡ÃÑÜà†ÜÓß-ÉåËÜÂà†ÜÓß, 1916 ÄÜÜØÁÜßÍÜ܉ ÏÜÜüå †å Óß´Üå ¡÷åÓ ¢íÜÃÜÏÜÜØ ÆÜÂíÜåïÜ ÏÜÜüå ÝÃÜÝÏÜ¶Ü ËÜÃÜß Ó÷å “å ‘å ÝíÜòÜÃÜÜ ÑÜܹÄÜÜÓ ÍÜÜóܱÜÜåÏÜÜØ ô³ÜÜÃÜ ÆÜÜÏÜ´ÜàØ †åíÜàØ — ËÜÃÜÜÓôÜ Õ÷¹à ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüßÏÜÜØ †ÜÆÜåêÜàØ — ÍÜÜóÜ±Ü †Ü ÄÜÜìÜ ¹ÓÝÏÜÑÜÜÃÜ è †ÜÆÜíÜÜÃÜàØ ³ÜÜÑÜ “å. íÜìß †Ü ÄÜÜìÜÏÜÜØ è ¹åïÜÃÜÜ íÜØݜܴÜ, ïÜÜåÝóÜ´Ü ÃÜå êÜ™ÜàÏÜ´Üß ÄܱÜÜ´ÜÜ †åíÜÜ ôÜÏÜà¹ÜÑÜ ÏÜÜüå ‘ïÜàØ‘ ÃÜ’Ó ‘ÓíÜÜÃÜÜå ÆÜÂÜÓØÍÜ ³ÜÜÑÜ “å. ÏܺÜôÜ(÷ÜêÜÃÜàØ œÜåÃÃÜ܉)ÏÜÜØ ÷ÝÓèÃÜíÜÜôÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Ü, †ÏܹÜíÜܹÏÜÜØ Õ÷¹ß ÏÜÝ÷êÜÜ ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüßÃÜß ô³ÜÜÆÜÃÜÜÃÜÜ ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÏÜÜØ ÆÜÂÏÜàƒÜÆܹå ÃÜå ÑÜØÄÜ ÏÜåÃôÜ Ý˜ÞÿÜÑÜÃÜ †çôÜÜåÝôÜÑÜåïÜÃÜ (ÏܺÜôÜ)ÃÜÜ ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÏÜÜØ ÷ÜèÓß³Üß ´ÜåÃÜÜå †ÜÓØÍÜ ³ÜÜÑÜ “å. †ÜíÜÜØ †ÃÜå‘ ‘ÜÑÜÜåÚ †ÃÜå ‘ÜÑÜÚ˜ÏÜÜåÏÜÜØ ¡å²Ü±Ü “´ÜÜØ ÝíÜíÜå‘ËÜä÷ôÆÜÝ´Ü ôÜÓ߃ÜÜå ÄÜà±Ü ÆÜ±Ü ÄÜÜØÁÜßÍÜ܉ÏÜÜØ íÜ´ÜÜÚÑÜÜå è íÜ´ÜÜÚÑÜÜå ÷´ÜÜå ´Üå ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÓÜè‘ßÑÜ ÄÜàÓà ÄܱÜÜ´ÜÜ †åíÜÜ ÄÜÜåÆÜÜêÜ‘äó±Ü ÄÜÜåƒÜêÜå ô³ÜÜÝÆÜ´Ü ÍÜÜÓ´Ü ôÜåíÜ‘ ôÜÏÜÜèÏÜÜØ œÜÜå’ôÜ ‘ÜÓ±ÜÜåôÜÓ ôÜÍÑÜ ´ÜÓß‘å ÃÜ÷Î ¡å²ÜíÜÜ ÏÜÜüåÃÜÜå ÝÃܱÜÚÑÜ ´ÜÓß‘å. `†ÜÄÜì è´ÜÜØ †Ü ÝÃܱÜÚÑÜ è ÍÜÜÓ´Ü ôÜåíÜ‘ ôÜÏÜÜè †ÃÜå ÄÜÜØÁÜßÍÜ܉ÃÜß `ôÃÜå÷ÄÜÜØ« íÜÁÜÜÓå ÏÜèËÜâ´Ü' ‘ÓÜíÜ´ÜÜå ÄÜÑÜÜå. . . .

¡ÃÑÜà†ÜÓß, 1916

1 †ÏÜêÜôÜܲ,  ‘“ÜåêÜß,  èƒÜíÜܲÜ.  Äܲ´Ü  ôÜÜêÜåè": ‹´ÜÜÓÜå ÆÜÂÜÄÜ¢ ƒÜزàÍÜ܉ ¹åôÜ܉ÃÜå ´ÑÜÜØ.1 2 ôÜàÓ´Ü": †ÜíÑÜÜ ôÜíÜÜÓå.  †ÜÑÜÚôÜÏÜÜè ÏÜØÝ¹Ó ƒÜàêêÜàØ ÏÜâøÑÜàØ.  †åÃÜÜ íÜÜÝóÜÚ‘ ÏÜåìÜíܲÜÏÜÜØ ÆÜÂÏÜàƒÜÆܹå.  ÏÜàêÜÜ‘Ü´ÜÜå—†ïÜø´ÜÜñÜÏÜ ´Ü³ÜÜ ËÜÜêÜÜñÜÏÜ.  †²Üè±Ü. 3 ôÜàÓ´Ü": ÏÜ÷ÜíÜßÓ èæÃÜ ËÜÜå…²ÄÜÃÜàØ ‹¹Ö™ÜÜüÃÜ.  ÏÜàêÜÜ‘Ü´ÜÜå—íÜÝÃÜ´ÜÜ ÝíÜñÜÜÏÜ †ÃÜå ÆÜÜüß¹ÜÓ ËÜÜå…²ÄÜ.  ²àÏÜôÜ.  ôÜàÓ´Ü": ¡÷åÓ ôÜÍÜÜ ô³Üì ÝÆÜÂÃôÜåôÜ Ý³ÜÑÜåüÓ.  ÃÜíÜôÜÜÓß. 4 ‘ßÏÜ.  ´Ü²‘åòÜÓ,  ‘«ÜåÓ.  ÏÜÜåüÜ íÜÓÜ“Ü. 5 ÃÜíÜôÜÜÓß": ôÜ´‘ÜÓ, ôÜÓ™ÜôÜ.  ‘Üåìß ‘ÜåÏÜ ´ÜÓɳÜß ÏÜÜÃÜÆܵÜ.  ÏÜàêÜÜ‘Ü´ÜÜå–¹ÜËÜà ÆÜÜÓôÜß èÃÜÓêÜ ‡ÝôÆÜ´ÜÜêÜ, ÏÜ÷å´ÜÜ ôÜàíÜÜíܲƒÜÜÃÜàØ, ‡Ã²Þôü×ÑÜêÜ ô‘âêÜ, ¹ÜËÜà ôüà²ÃüÖôÜ øíÜÜüÚôÜ.  †ÏܹÜíÜܹ. 6³Üß 12 (†ÏܹÜíÜܹ). 13 †ÏܹÜíÜܹ": ôÜíÜÚÃüÖôÜ †ÜçÉ ‡ÞòÑÜÜ ôÜÜåôÜÜÑÜüßÏÜÜØ ¡å²ÜíÜÜ †ÝÃÜœ“Ü ¹ïÜÜÚíÜ´ÜÜå ÆÜµÜ ê܃ÑÜÜå.2 14³Üß 15 [†ÏܹÜíÜܹ]. 16 †ÏܹÜíÜܹ.  †Ü ôÜâœÜíÜå “å ‘å ÷íÜå †Ü è ´ÜÜÓ߃Üå ÄÜÑÜåêÜÜ ËÜß¡ ÄÜÜÏÜÃÜàØ ÃÜÜÏÜ ïÜé ³ÜÜÑÜ “å.

1. †Ü ÍÜ܉ ¹ÝšÜ±Ü †ÜÝÊ‘ÜÏÜÜØ ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ÃÜß êܲ´ÜÏÜÜØ ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜ ôÜܳÜß ÷´ÜÜ. †å³Üß ÄÜÜØÁÜߢ †Ü ÄÜÜÏÜÃÜå ÆÜÜå´ÜÜÃÜàØ `´Üß³ÜÚ' ‘÷å´ÜÜ.  –ÏÜâ. 2. ÄÜÜåƒÜÜêÜ‘äó±Ü ÄÜÜåƒÜêÜå ô³ÜÜÝÆÜ´Ü †Ü ôÜÜåôÜÜÑÜüßÃÜÜ †ÃÑÜ ôÜÍÑÜ íÜß. †åôÜ. ñÜßÝÃÜíÜÜôÜ ïÜÜôµÜßÃÜå ê܃ÜåêÜÜ †å ÆܵÜÏÜÜØ ê܃ÑÜàØ ÷´ÜàØ ‘å ¡å †ÜÆܱÜå ôíÜ´ÜØµÜ Óß´Üå ‘ÜÏÜ ‘Ó´ÜÜ ÷Üå‰ïÜàØ ´ÜÜå †ÜÆܱÜß íÜœœÜå ôÜ÷‘ÜÓÃÜÜå ôÜØÍÜíÜ Ó÷åïÜå, ÆÜÓØ´Üà ¡å ÷àØ ôÜÍÑÜ ³Ü‰ïÜ, ´ÜÜå ´Üå³Üß ÷àØ ¡åŒ “àØ ‘å ÏÜÜÓå êÜßÁÜå ¹ƒÜêÜ ¥ÍÜß ³ÜïÜå. ÍÜÜÓ´Ü ôÜåíÜ‘ ôÜÏÜÜèÃÜß ÷ÜêÜÃÜß ‘ÜÑÜÚÆÜ½Ý´Ü ÏÜÜÓß ‘ÜÑÜÚÆܽݴܳÜß †ÃÜå‘ Óß´Üå ôÜÜíÜ ÝÍÜÃÃÜ “å. . . [ÄÜÜØÁÜߢÃÜÜå †šÜÓ¹å÷–13"ÏÜÜسÜß], íÜÁÜà ÝíÜÄÜ´Ü ÄÜÜØÁÜߢÃÜß †Ü´ÏÜ‘³ÜÜ, ÆÜ‘ӱÜ": ÏÜÜÓÜå ÆÜÂÑÜ´ÃÜ. – ôÜØ.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 47


17 †ÏܹÜíÜܹ :  ËÜÜíÜìÜ: èÃÜÝ÷´ÜܳÜÚ ‘ÜÑÜÜÚêÜÑÜ (ôÜÜíÜÚèÝÃÜ‘ ¹íÜÜïÜÜìÜ) ÃÜÜ ‹´ôÜíÜÃÜÜå µÜß¡å ݹíÜôÜ. †åÏÜÜØ ÷ÜèÓ. ôÜÓ™ÜôÜ, ÏÜÜÃÜÆÜµÜ †ÃÜå ÍÜÜóܱÜ.  †ÏܹÜíÜܹ. 18³Üß 21 (†ÏܹÜíÜܹ). 22 [†ÏܹÜíÜܹ] 23 †ÏܹÜíÜܹ:  ÃÜݲÑÜܹ : ‹´ÜÜÓÜå Õ÷¹à †ÃÜܳÜÜñÜÏÜÏÜÜØ.  ÁÜÏÜÚÃÜßÝ´ÜÃÜß ÆÜÓßšÜÜÏÜÜØ ÆÜÜôÜ ³ÜÃÜÜÓÃÜå †åÏÜÃÜÜ ÷ܳÜå ‰ÃÜÜÏÜÜå †ÆÜÜÑÜÜØ.  íÜÝÃÜ´Ü ÝíÜñÜÜÏÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Ü.  êÜÝêÜ´ÜÜñÜÏÜÏÜÜØ1 êÜ܇ËÜÂåÓß ƒÜàêêÜß ÏÜâ‘ß.  ôÜÓ™ÜôÜ †ÃÜå ÏÜÜÃÜÆܵÜ.  †ÏܹÜíÜܹ 24 [†ÏܹÜíÜܹ] 25³Üß 30 (†ÏܹÜíÜܹ). 31 [Óô´ÜÜÏÜÜØ].

ÉåËÜÂà†ÜÓß, 1916 1 Óô´ÜÜÏÜÜØ 2 ËÜÃÜÜÓôÜ": ôÜ´‘ÜÓ. 3 ËÜÃÜÜÓôÜ": ÝíÜòÜÃÜÜ³Ü ÏÜØݹÓå è‰ ¹ïÜÚÃÜ ‘ÑÜÜÛ. 4 ËÜÃÜÜÓôÜ. 5 ËÜÃÜÜÓôÜ": ÃÜÜÄÜÓß ÆÜÂœÜÜÝÓ±Üß ôÜÍÜÜ ôÜÏÜšÜ ÍÜÜóܱÜ. 6 ËÜÃÜÜÓôÜ2": Õ÷¹à ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüßÃÜÜ ÏÜ‘ÜÃÜÃÜß ÝïÜêÜÜÓÜåÆÜ±Ü ÝíÜÝÁÜÃÜÜ3 ÆÜÂôÜØÄÜå ÄÜÜå«íÜÜÑÜåêÜß íÑÜ܃ÑÜÜÃÜÏÜÜìÜ ÏÜàèËÜ ôÜÜØèå ÍÜÜóÜ±Ü †ÜÆÑÜàØ. ÄÜÜØÁÜߢ ¹åïÜÃÜÜ Õ÷ôÜÜíÜܹ߆ÜåÃÜÜ †Ü´ÏÜôÜÏÜÆÜÚ±ÜÃÜÜØ í܃ÜÜ±Ü ‘Ó´ÜÜ ÷´ÜÜ ´ÑÜÜÓå †çÃÜß ËÜßôÜØüå, †ÃÜå †åÏÜÃÜàØ †ÃÜà‘ ‘ÓßÃÜå ÓÜ¡–ÏÜ÷ÜÓÜ¡†Üå†å ôÜÍÜÜ´ÑÜÜÄÜ ‘ÑÜÜåÚ4 ÍÜÜóÜ±Ü †ÁÜâÓàØ ÓûàØ. †Ü´ÏÜôÜÏÜÆÜÚ±Ü ‘ÓíÜÜ “´ÜÜØ, Õ÷ôÜÜíÜܹ߆ÜåÃÜß Óß´Ü ƒÜÜåüß ÷´Üß †å ‘÷åíÜÜÃÜß ´Ü‘ ÄÜÜØÁÜߢÃÜå ÃÜ ÏÜìß. 7 ËÜÃÜÜÓôÜ": †ÜÄÜêÜÜ Ý¹íÜôÜå ËÜÃÜåêÜÜ ÆÜÂôÜØÄÜÃÜÜå ‹êêÜåƒÜ ‘Óß ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ †Õ÷ôÜÜ ´ÜÓÉß íÜêܱÜÃÜß ôÆÜóü´ÜÜ ‘Ó´ÜÜå ÆܵÜ, †å ôÜÍÜÜÃÜÜ ÆÜÂÏÜàƒÜ, ¹ÓÍÜØÄÜÜÃÜÜ ÓÜ¡ÃÜå ê܃ÑÜÜå. 8 Óô´ÜÜÏÜÜØ 9³Üß 11 ÏÜàØË܉. 12 Óô´ÜÜÏÜÜØ. 13 ÏܺÜôÜ. 14 ÏܺÜôÜ": ݃ÜÂô´Üß ÆÜܹÓ߆ÜåÃÜß ôÜÍÜÜÏÜÜØ `ôíܹåïÜß' ‹ÆÜÓ ÍÜÜóܱÜ. 15 ÏܺÜôÜ. 1. 2. 3. 4.

48 

ôÜÜšÜÓ ÄÜÜåíÜÁÜÚÃÜÓÜÏÜÃÜÜØ ÆÜ´ÃÜßÃÜàØ ÃÜÜÏÜ †Ü ôÜØô³ÜÜ ôÜܳÜå ¡å²ÜÑÜåêÜàØ “å. ÝíÜÃÜÜåËÜÜ¢†å ÄÜÜØÁÜߢÃÜå ÆÜ÷åêÜ íÜ÷åêÜÜ ¡åÑÜÜ. †Ü ÝíÜÝÁÜ íÜ܉ôÜÓÜåÑÜÃÜÜ ÷ܳÜå ´ÜÜ. 4-2-16ÃÜÜ ÓÜåè ³Ü‰ ÷´Üß. †åÏÜÃÜÜ ÆÜæ‘ß ôÜÍÜÜ ÃÜ÷Î ´ÑÜÜÄÜ ‘ÓÃÜÜÓ †å‘êÜÜ ÃÜÜÍÜÜÃÜÜ ÏÜ÷ÜÓÜè ÷´ÜÜ. [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


16 ÏܺÜôÜ": ÝíÜøüÜåÝÓÑÜÜ ÷ÜçôüåêÜÃÜÜ “ܵÜÜå ´ÜÓɳÜß ÏÜÜÃÜÆܵÜ.  Y. M. C.A.1 ôÜÏÜšÜ ÍÜÜóܱÜ, ÆÜÂÏÜàƒÜ ÓåíÜ. ¢. ÝÆÜüåòÓ܉ü.  ÷ÝÓèÃÜíÜÜôÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Ü.  ôÜÜåÝïÜÑÜêÜ ôÜÓÝíÜôÜ êÜßÄÜÃÜß íÜÜÝóÜÚ‘ ôÜÍÜÜÏÜÜØ ÆÜÂíÜœÜÃÜ. 17 ÏܺÜôÜ": ³Üß ÃÜß‘ëÑÜÜ. 18 Óô´ÜÜÏÜÜØ. 19 ÆÜâÃÜÜ": ÄÜÜåƒÜêÜåÃÜß ôÜØíÜ´ôÜÓß ÝÃÜÝÏܶÜå ÑÜÜå¡ÑÜåêÜß ôÜÍÜÜÏÜÜØ ÍÜÜóܱÜ, ô³Üì Ý‘êÜÜåÚô‘Ó Ý³ÜÑÜåüÓ, ÆÜÂÏÜàƒÜ ÷ÜåÓÏÜôÜ¢ †Ó¹åïÜÓ íÜÜݲÑÜÜ.  ÏÜàØË܉ÏÜÜØ †Üèå ô³ÜÆÜÜÃÜÜÓß ÍÜÝÄÜÃÜß ôÜÏÜÜè †ØÄÜå ôÜعåïÜÜå ÏÜÜå‘êÑÜÜå. 20 (ÆÜâÃÜÜ). 21 ÏÜàØË܉. 22 †ÏܹÜíÜܹ": ÄÜàèÓÜ´Ü ÆÜÂÜÝôܑ ÓÜè‘ßÑÜ ÆÜÝÓóܹ ÍÜÓíÜÜ †ØÄÜå ÄÜàèÓÜ´Ü ‘êÜËÜÏÜÜØ œÜœÜÜÚ. 23 †ÏܹÜíÜܹ": Õ÷¹ß ôµÜ߆ÜåÃÜß ÑÜàÝÃÜíÜÝôÜÚüß †ØÄÜå, ôüà²ÃüÖôÜ ËÜÂÁÜÓ÷â² ´ÜÓɳÜß, ÆÜÂåÏÜÜÍÜ܉ ÷ÜçêÜÏÜÜØ †ÆÜÜÑÜåêÜÜ, ÆÜÂÜå. °ÜDzÜå ‘åïÜíÜ ‘íÜåÚÃÜÜ ÍÜÜóܱÜÏÜÜØ ÆÜÂÏÜàƒÜÆܹå. 24 †ÏܹÜíÜܹ": ³Üß ÃÜß‘ëÑÜÜ. 25 Óô´ÜÜÏÜÜØ. 26 ÏÜßÓÆÜàÓƒÜÜôÜ": †ÜíÑÜÜ, ôÜ´‘ÜÓ.  ÷æ¹ÓÜËÜܹ (ÕôÜÁÜ)": †ÜíÑÜÜ ËÜÆÜÜåÓå, ôÜܳÜå ÷´ÜÜ ÆÜàµÜ ÓÜÏܹÜôÜ †ÃÜå íÜÜêÜ¢ ÄÜÜåÝíÜù¢ ¹åôÜ܉, ôÜÓ™ÜôÜ, «åÓ «åÓ ôíÜÜÄÜ´Ü.  ‹´ÜÜÓÜå ÆÜÂåÏÜôÜÎÄÜÃÜå ´ÑÜÜØ.  ôÜÜØèå ïÜ÷åÓ߆Üå ´ÜÓɳÜß ÏÜÜÃÜÆܵÜ, ô³Üì ÷ÜåÏÜôüå² ÷ÜçêÜ, ÆÜÂÏÜàƒÜ †ÜçÃÜ. ÝÏÜ. ÍÜàÓÄÜÂß. 27 ÷æ¹ÓÜËÜܹ": ÄÜÜåƒÜêÜåÃÜß “ËÜßÃÜß †ÃÜÜíÜ ÝíÜÝÁÜ ‘Óß, ô³Üì ÷ÜåÏÜôüå² ÷ÜçêÜ, ÆÜÂÏÜàƒÜ ÏܳÜàÓܹÜôÜ ÓÜÏÜœÜغ íÜ‘ßêÜ.  ËÜÂúœÜÑÜÜÚñÜÏÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Ü. 28 ÷æ¹ÓÜËÜܹ": ÏÜàêÜÜ‘Ü´ÜÜå-ÑÜØÄÜ ôÜßüß”ÃôÜ †åôÜÜåÝôÜÑÜåïÜÃÜ, ÃÜÜÓßïÜÜìÜ, ÃÜíÜ ÝíܾÜêÜÑÜ ÷܉ô‘âêÜ, ‘àعÃÜÏÜêÜ ÄÜêôÜÚ ô‘âêÜ. ‘à. ÄÜà. ÏÜßÓœÜعܱÜß2  ÄÜàèÓÜ´Ü߆Üå ´Ü³ÜÜ ¹ÝšÜ±Ü߆Üå ´ÜÓɳÜß ôÜ´‘ÜÓ ôÜÏÜÜÓØÍÜ.  ïÜß´ÜìÜ üÜØ‘íÜÜ ÝíÜïÜå íÜÜ´ÜÜÚêÜÜÆÜ.  ôÜÜØèå èåêÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Ü êÜåíÜÜ ÄÜÑÜÜ ÆÜÓØ´Üà †Ø¹Ó èíÜÜ ÆÜÓíÜÜÃÜÄÜß ÏÜìß ÃÜ÷Î. 29 ÷æ¹ÓÜËÜܹ": ³Üß ÃÜß‘ëÑÜÜ.  ‘ÓÜØœÜß": †ÜíÑÜÜ, ôíÜÜÄÜ´Ü, ôÜÓ™ÜôÜ, ÏÜÜÃÜÆܵÜ.  ÄÜÜåƒÜêÜåÃÜß “ËÜßÃÜß †ÃÜÜíÜ ÝíÜÝÁÜ. ô³Üì ƒÜÝêÜ‘¹ßÃÜÜ ÷ÜçêÜ. 

1. ÑÜØÄÜ ÏÜåÃôÜ Ý˜ÞÿÜÑÜÃÜ †åôÜÜåÝôÜÑÜåïÜÃÜ – ôÜØ. 2. †å‘ܹ ݹíÜôÜÃÜÜå ÉÓ‘ ÷ÜåíÜÜÃÜÜå ôÜØÍÜíÜ “å. – ÏÜâ.

ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷  [¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016] 

49


`ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷'ÃÜÜ œÜÜ÷‘Üå – íÜܜܑÜå – ÄÜÂÜ÷‘ÜåÃÜå . . . `ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷'ÃÜàØ êÜíÜÜèÏÜ ÷íÜå³Üß ‘Üå‰ ÆÜ±Ü ÏÜÝ÷ÃÜå ÍÜÓß ïÜ‘ÜÑÜ “å. †Ü ÏÜÜüå, ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ü×ôü/Navajivan TrustÃÜÜ ÃÜÜÏÜå  ÏÜÃÜ߆Üç²ÚÓ †³ÜíÜÜ œÜå‘ ÏÜÜå‘êÜÜíÜß ïÜ‘ÜÑÜ “å.  éËÜé êÜíÜÜèÏÜ ÍÜÓß ïÜ‘ÜÑÜ “å.   ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ËÜý‘ †å‘Ü‹ÃüÏÜÜØ  ÆܱÜ ÝÃÜÁÜÜÚÝÓ´Ü Ó‘ÏÜÃÜÜå  œÜå‘ †³ÜíÜÜ      Ó‘ÏÜ èÏÜÜ ‘ÓÜíÜß ïÜ‘ÜÑÜ “å. ´ÜåÃÜß ÝíÜÄÜ´Ü †Ü ÆÜÂÏÜܱÜå  “å": 

ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ü×ôü/Navajivan Trust ËÜý‘": ôüåü ËÜý‘ †ÜçÉ ‡ÝòÑÜÜ  ËÜÂÜÃœÜ": †ÜñÜÏÜ ÓÜå² ‘ÓÃü †å‘Ü‹Ãü   †å‘Ü‹Ãü ÃÜØËÜÓ": 10295506832  ËÜÂÜÃœÜ ‘Üå²": 2628 †Ü‰†åɆåôÜ ‘Üå²":  SBIN 0002628  †åÏ܆܉ôÜ߆ÜÓ ‘Üå²": 380002006 ôÜÓÃÜÜÏÜàØ": †åôÜ.ËÜß.†Ü‰, †ÜñÜÏÜ ÓÜå² ïÜ܃ÜÜ, ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß« ‘çÏÆÜôÜ,   ÆÜÜåôü ÃÜíÜ¢íÜÃÜ, †ÏܹÜíÜܹ"–"380 014, ÄÜàèÓÜ´Ü ÓÜŸÑÜ, ÍÜÜÓ´Ü ÝíÜïÜåóÜ ÃÜÜÇÁÜ : ËÜý‘ †å‘Ü‹ÃüÏÜÜØ êÜíÜÜèÏÜÃÜß Ó‘ÏÜ èÏÜÜ ‘ÓÜíÑÜÜ ÆÜ“ß 079 27540635 (†ç‘ôüåÃïÜÃÜ 218 †³ÜíÜÜ 224) ÃÜØËÜÓ ÆÜÓ ÉÜåÃÜ ‘ÓßÃÜå ¡±Ü ‘ÓïÜÜå. †Ü ‹ÆÜÓÜØ´Ü èåÏÜÃÜÜ ÃÜÜÏÜå êÜíÜÜèÏÜ †³ÜíÜÜ ÍÜåüéÆÜå †Ü ôÜÜÏÜÝÑÜ‘ ÏÜåìíÜíÜÜ-ÏÜÜå‘êÜíÜÜ ‡œ“Üå “Üå, ´ÜåÏÜÃÜß ôÜØÆÜâ±ÜÚ ÝíÜÄÜ´Ü Ó‘ÏÜÍÜÑÜÜÚÃÜß ÝôêÜÆÜ ôÜܳÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ü×ôüÃÜÜ ôÜÓÃÜÜÏÜÜ ÆÜÓ ÏÜÜå‘êÜß †ÜÆÜíÜÜ ÃÜÏÜ ÝíÜÃÜØ´Üß. èå³Üß ‘ÓßÃÜå ïÜøÑÜ †åüêÜàØ íÜ÷åêÜÜ †Ø‘ ´ÜåÏÜÃÜÜ ôÜÓÃÜÜÏÜå ÆÜ÷ÜÇœÜß ïÜ‘å. êÜíÜÜèÏÜÍÜÑÜÜÚÃÜß ÝíÜÄÜ´Ü èåíÜß íÑÜíÜô³ÜÜÆÜ‘ ÆÜÜôÜå ÆÜ÷ÜÇœÜå ‘å ïÜøÑÜ ´ÜåüêÜß ´íÜÓÜ†å †å ÏÜÝ÷ÃÜÜÃÜÜå †Ø‘ ÏÜÜå‘êÜß †ÜÆÜíÜÜÏÜÜØ †ÜíÜå “å, ´Üå³Üß †Ø‘ ÏÜÜå²Ü ÏÜìíÜÜ †³ÜíÜÜ ÃÜ ÏÜìíÜÜ ÆÜÜ“ì üÆÜÜê܃ÜÜ´ÜÜÃÜß ÏÜÑÜÜÚ¹Ü ÆÜ±Ü èíÜÜËܹÜÓ ÷Üå‰ ïÜ‘å. ÏÜÜüå èåÏÜÃÜå êÜíÜÜèÏÜÃÜÜÇÁܱÜßÃÜß ƒÜÓ܉ ³ÜÑÜÜÃÜÜ ôÜÜ´Üå‘ Ý¹íÜôÜÏÜÜØ †Ø‘ ÃÜ ÏÜìå ´ÜÜå ôÜÜæÆܳÜÏÜ ÆÜÜå´ÜÜÃÜÜ ÝíÜô´ÜÜÓÃÜß ÆÜÜåôü †ÜçÝÉôÜ ÆÜÓ ôÜØÆÜ‘Ú ‘ÓíÜÜ ÝíÜÃÜØ´Üß.

ÆÜàô´Ü‘ ÆÜÝÓœÜÑÜ ÝíÜïÜåóÜÜØ‘ “âü‘ Õ‘ÏÜ´Ü _ 40/-

ôíÜÓÜè ÝíÜïÜåóÜÜØ‘ “âü‘ Õ‘ÏÜ´Ü _ 25/-

Óè´Ü †Ø‘ “âü‘ Õ‘ÏÜ´Ü _ 25/-

¢íÜÃÜÀÞóü ÝíÜïÜåóÜÜØÄÜ “âü‘ Õ‘ÏÜ´Ü _ 25/-

`ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷'ÃÜÜ “âü‘ †Ø‘ÃÜÜ íÜåœÜÜ±Ü ÏÜÜüå Ýíܘå´ÜÜÃÜÜÇÁܱÜß ´Ü³ÜÜ êÜíÜÜèÏÜ êÜåíÜÜ ÏÜÜüå †åèÃôÜßÃÜß ïÜÜåÁÜÃÜàØ ‘ÜÑÜÚ œÜÜêÜà “å. 079-27540635 (218) ÆÜÓ ôÜØÆÜ‘Ú ‘ÓßÃÜå ÝíÜÄÜ´Üå ÏÜÜÝ÷´Üß ÏÜåìíÜß ïÜ‘ÜïÜå.

50 

[¡ÃÑÜà†ÜÓß – ÉåËÜÂà†ÜÓß 2016]  ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜå †šÜÓ¹å÷


´ÜôÜíÜßÓ : ÝÏÜ´ÜàêÜ ‘èÝÓÑÜÜ

´ÜÜ. 30–12–2015ÃÜÜ ÓÜåè ôÜíÜÜÓå ÓÜèÍÜíÜÃܳÜß ÉÜåÃÜ ¿ÜÓÜ ÄÜàèÓÜ´ÜÃÜÜ ÏÜÜÃÜÃÜßÑÜ ÓÜŸÑÜÆÜÜêÜ ñÜß †Üå. ÆÜß. ‘Üå÷êÜß ÆÜàô´Ü‘Üå ƒÜÓß¹íÜÜ ÏÜÜüå ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Üå †ÜíÜß ÓûÜ ÷ÜåíÜÜÃÜß ¡±Ü ³Ü‰. ËÜÓÜËÜÓ ËÜÜÓ íÜÜÄÑÜå ´Üå†ÜåñÜß ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ƒÜÜ´Üå †ÜíÜß ÆÜ÷ÜÇœÑÜÜ. †ÜíÜßÃÜå ôÜßÁÜÜ ÃÜíÜ¢íÜÃÜå ïÜé ‘ÓåêÜÜ ÝíÜÍÜÜÄÜÜå `ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÏÑÜàÝ”ÑÜÏÜ', `ôÜ´ÑÜ †ÜüÚ ÄÜçêÜåÓß', `‘ÏÜÚ ‘ÜÉå' ´Ü³ÜÜ `ôíÜ´íÜ †å³ÜÝÃÜ‘ íÜçÓ'ÏÜÜØ ÉÓßÃÜå ÓôÜÆÜâíÜÚ‘ ÏÜÜÝ÷´Üß ÏÜåìíÜß. ´Üå†Üå ÆÜÜå´ÜÜÃÜß ôÜܳÜå ÆÜôÜعÄÜßÃÜÜØ ÆÜàô´Ü‘ÜåÃÜß ÑÜÜ¹ß êÜÜíÑÜÜ ÷´ÜÜ. ´Üå ‹ÆÜÓÜØ´Ü éËÜé ¡å‰ÃÜå †ÃÑÜ ÆÜàô´Ü‘Üå ÆÜ±Ü ƒÜÓß¾ÜØ. ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜØ ÆÜàô´Ü‘Üå †Üå“ß Õ‘ÏÜ´Üå ‘åíÜß Óß´Üå †ÜÆÜß ïÜ‘ÜÑÜ “å, ´Üå †ØÄÜå ÆÜ±Ü ´ÜåÏܱÜå ÆÜâ“ÆÜÓ“ ‘Óß ÷´Üß. ÏÜçÃÜåÕèÄÜ ü×ôüß ÝíÜíÜå‘ ¹åôÜ܉†å ´ÜåÏÜÃÜÜ †Ü †íÜêÜÜå‘ÃÜÃÜå †ÜíÜ‘ÜÓ´ÜÜØ, †ÃÑÜ ÆÜ‘ÜïÜ‘Üå ‘Ó´ÜÜØ †Üå“ß Õ‘ÏÜ´Üå ÆÜàô´Ü‘Üå íÜåœÜ´ÜÜ ÷ÜåíÜÜÃÜß íÜÜ´ÜÃÜå ôíÜß‘ÜÓß ÷´Üß, ÆÜÓØ´Üà ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÷íÜå ÆÜ÷åêÜÜØ ‘Ó´ÜÜØ íÜÁÜà ôÜÜÓÜ ‘ÜÄÜì íÜÜÆÜÓ´ÜàØ ÷Üå‰ ‹´ÆÜܹÃÜ ƒÜœÜÚ íÜÁÜà †ÜíÜ´ÜÜå ÷ÜåíÜܳÜß ÆÜàô´Ü‘Üå ÆÜ÷åêÜÜØÃÜÜØ ÁÜÜåÓ±ÜÜå ‘Ó´ÜÜØ íÜÁÜà Õ‘ÏÜ´Üå íÜåœÜíÜÜØ Æܲ´ÜÜØ ÷ÜåíÜÜÃÜß ÷‘ß‘´Ü ËÜÑÜÜÃÜ ‘Óß ÷´Üß. ÓÜŸÑÜÆÜÜêÜñÜ߆å ÄÜÜØÁÜßôÜÜÝ÷´ÑÜÃÜÜ ÆÜÂôÜÜÓ- ÆÜÂœÜÜÓÃÜÜ íÜ´ÜÚÏÜÜÃÜ ÆÜÂíÜÜ÷Üå ÝíÜïÜå ÏÜÜÝ÷´Üß ÏÜåìíÜßÃÜå ƒÜàïÜß íÑÜø´Ü ‘Óß ÷´Üß. `‘ÏÜÚ‘ÜÉå'ÏÜÜØ ôíÜæÞœ“‘ œÜà‘íܱÜß ‘Óß œÜÜ ÆÜßÁÜÜ ÆÜ“ß ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ íÑÜíÜô³ÜÜÆÜ‘ÜåÃÜå ÓÜèÍÜíÜÃÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´ÜÃÜàØ †ÜÏÜØµÜ±Ü ÆÜÜ«íÜß ´Üå†Üå†å ÝíܹÜÑÜ êÜßÁÜß ÷´Üß.

ÏÜ÷ÜÏÜÝ÷ÏÜ ÓÜŸÑÜÆÜÜêÜñÜß ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜß ÏÜàêÜÜ‘Ü´Üå

51

ÃÜíÜ¢íÜÃÜ ÏÑÜàÝ”ÑÜÏÜ : ÏÜßü ôÜ´ÑÜÜÄÜÂ÷ÃÜÜØ ôÜÜÁÜÃÜÜå ´ÜÓÉ

ôÜ´ÑÜ †ÜüÚ ÄÜçêÜåÓß : ¢íÜÃÜ ÏÜÜüå ‘ìÜÃÜàØ ÆêÜçüÉÜçÏÜÚ

‘ÏÜÚ ‘ÜÉå : ÃÜíÜß ÆÜå°ßÃÜàØ ÃÜíÜàØ «å‘ܱÜàØ

ôíÜ´íÜ †ç³ÜÝÃÜ‘ íÜçÓ : ÷ô´Ü‘êÜÜÃÜàØ ÏÜâêÑÜ †÷Î †Ø‘ÜÑÜ “å.

°ÄÜêÜÜËÜØÁÜ ÆÜàô´Ü‘ÜåÃÜß ƒÜÓß¹ß ÆÜ“ß. . .

†ÜƒÜÓå ÃÜèÓ ôÜÓ¹ÜÓ ÍܱÜß. . .


¹åïÜÃÜÜ ÆÜâíÜÚ íÜ²Ü ÆÜÂÁÜÜÃÜ, ÄÜâèÓÜ´Ü ÝíܾÜÆÜß«ÃÜÜ ÆÜâíÜÚ ‘àêÜÆÜÝ´Ü †ÃÜå ÃÜíÜ¢íÜÃÜÃÜÜ ÆÜâíÜÚ †ÁÑÜšÜ ÏÜÜåÓÜÓ¢ ¹åôÜ܉ÃÜß 120ÏÜß èÃÏÜèÑÜØ´Üß ÝÃÜÝÏܶÜå ´ÜåÏÜÃÜÜ ÝíÜœÜÜÓ

52

Navajivanno akshardeh 2016 Jan-Feb  

House Magazine of Navajivan Trust - Navajivanno Akshardeh, Issue 01-02 of 2016.

Advertisement