Page 1

การสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนสาหรับ E-learning ในศตวรรษที่ ๒๑ เจ้าของผลงาน อาจารย์นฤศร มังกรศิลา สังกัด สาขาวิชาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร ประเด็นความรู้ การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนในศตวรรษที่ ๒๑ เป็นสิ่งที่ผู้สอนและผู้เรียนจะต้องปรับรูปแบบการเรียน และการสอนให้เหมาะสมตามยุคตามสมัย เป็นผลมาจากการประยุกต์ใช้ เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษาที่มีความ ทันสมัยเพิ่มขึ้นภายในสถาบันการศึกษา (Academia) ทาให้การสื่อสารทางการศึกษาระหว่างผู้สอนและผู้เรียนทาได้ สะดวกรวดเร็วโดยเน้นผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง (Child Center) เพื่อให้เกิดการแลกเปลี่ยนเรียนรู้วิธีการเรียนการสอนที่ หลากหลายร่วมกันมากยิ่งขึ้น ไม่ว่าจะเป็นเนื้อหาบทเรียน กรณีศึกษา วิดีทัศน์ และสื่ออื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการเรียน การสอนในรายวิ ช าทางด้านทฤษฏี อย่ างเช่น รายวิ ช าอุ ตสาหกรรมการบริก ารเบื้องต้น ตามโครงสร้างหลั ก สู ต ร คหกรรมศาสตรบัณฑิต (สาขาวิชาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร) ทาให้ผู้เรียนสามารถทาความเข้าใจในเนื้อหารายวิชา นี้ได้รวดเร็วมากยิ่งขึ้น และสามารถแสดงความคิดเห็นในประเด็นต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการ เบื้องต้นบนกระดานสนทนาของรายวิชาในระบบ E-learning รวมทั้งผู้เรียนสามารถส่งคาถามท้ายบทเข้ามาในระบบ E-learning และเปิดโอกาสให้ผู้เรียนได้ค้นหาความรู้เพิ่มเติมจากประเด็นที่ชื่นชอบ และนามาวิเคราะห์ สังเคราะห์ ร่วมกันภายในห้องเรียนเพื่อให้เกิดมิติ ที่เกี่ยวข้องสัมพันธ์กับการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกันภายในห้องเรียน (Learning and Sharing) ตามประเด็นคาถามที่อาจารย์ผู้สอนได้กาหนดเอาไว้ในระบบ E-learning หากผู้เรียนยังมีข้อสงสัยใน รายวิชานี้อยู่ผู้เรียนสามารถสื่อสารผ่านห้องสนทนาในรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้นในระบบ E-learning ได้ ทันที หรือจะใช้ช่องทางสื่อสารที่นิยมกันมากที่สุด คือ สื่อสังคมออนไลน์ (Social Media) โดยประเด็นความรู้ที่กล่าวมา ทั้งหมดข้างต้นเป็นการดาเนินการโดยใช้หลักการวงจรคุณภาพของ Deming – (PDCA) เข้ามาใช้ในการพัฒนาการเรียน การสอนในรายวิชาดังกล่าวนี้ โดยเน้น ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษาเพื่อส่งเสริมให้ผู้เรียนได้ใช้ทักษะทางด้าน เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษา รวมทั้งเป็นช่องทางในการสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนของผู้สอนในศตวรรษที่ ๒๑ ได้เป็นอย่างดี และสิ่งที่สาคัญมากที่สุดสาหรับการสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนในระบบ E-learning เพื่อให้เกิด การรับรู้การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศที่ได้จากการวิจัย เรื่อง การรับรู้การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและเครื่องมือในระบบ e-learning ของนักศึกษาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร ชั้นปีที่ ๒ คือ ด้านการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศที่ใช้งานง่าย สะดวกสบาย


ความเป็นมา จากเดิมผู้เรียนต้องเตรียมความพร้อมตนเองในทุกด้านก่อนการเข้าชั้นเรียน เช่น หนังสือเรียน แบบฝึกหัด และ อุปกรณ์ในการฝึกปฏิบัติต่างๆ และต้องเข้าห้องเรียนเพื่อรับฟังองค์ความรู้ที่อาจารย์ผู้สอนได้สรุปประเด็นต่างๆ ที่เตรียม เอาไว้สาหรับชั่วโมงการเรียนการสอนในแต่ละสัปดาห์ โดยมีข้อจากัดในเรื่องของเวลาในการเข้าห้องเรียนให้ตรงกับ ช่วงเวลาที่อาจารย์ผู้สอนกาหนดเอาไว้ ในตารางสอน ผู้เรียนเข้าห้องเรียนไม่ทันอาจจะไม่สามารถดูเนื้อหาที่เรียนจาก อาจารย์ผู้สอน หรือ การส่งงานต่างๆ ผู้เรียนต้องเดินทางมาส่งที่ห้องเรียน หรือโต๊ะทางานของอาจารย์ผู้สอนด้วยตัวของ ผู้เรียนเอง รวมทั้งส่งงานไว้อาจจะมีบางกรณีที่เกิดเหตุการณ์งานที่ผู้เรียนส่งหายไปจากโต๊ะทางานของอาจารย์ผู้สอน ซึ่ง เป็นสิ่งที่เป็นปัญหามายาวนาน รวมทั้งสิ้นเปลืองทรัพยากรในหลายๆ ด้าน โดยเฉพาะอย่างยิ่งการใช้กระดาษเพื่อพิมพ์ งานส่งในแต่ละรายวิชาที่ผู้เรียนได้ลงทะเบียนเรียนไว้ในภาคการศึกษานั้นๆ โดยสิ่งที่ยังเป็นประเด็นปัญหาในการใช้ระบบ E-learning ในรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น ที่กล่าว มาข้างต้นนั้น ผู้สอนรายวิชาการอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น ได้ดาเนินการศึกษาวิจัยเกี่ยวกับเรื่อง การรับรู้การใช้ เทคโนโลยีสารสนเทศและเครื่องมือในระบบ e-learning ของนักศึกษาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร ชั้นปีที่ ๒ (ปีการศึกษา ๒๕๕๘) เป็นการศึกษาจากกลุ่มตัวอย่างจานวน ๘๐ คนเกี่ยวกับการรับรู้การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศและ เครื่องมือต่างๆ ในระบบ E-learning เช่น กระดานสนทนา (Web Board) ห้องสนทนา (Live Chat) เนื้อหาบทเรียน (Learning Content) คาถามท้ายบท (Quit) วิดีทัศน์ (VDO Clip) และสื่ออื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับรายวิชาดังกล่าวนี้ พบว่า การพัฒนารูปแบบการใช้งานระบบ E-learning เพื่อการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศที่ใช้งานง่ายสะดวกสบาย เป็นปัจจัย หนึ่งที่ทาให้ผู้เรียนต้องการเข้าใช้ระบบ E-learning ในรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้นมากที่สุด สาขาวิชาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์ได้ให้การสนับสนุนในเรื่องการใช้สื่อ การเรียนการสอนในระบบ E-learning เพื่อเตรียมความพร้อมเข้าสู่ระบบการศึกษาศตวรรษที่ ๒๑ อย่างเป็นอิสระที่เน้น การใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษาอย่างจริงจัง เพื่อให้เกิดการการพัฒนาและสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอน แบบออนไลน์ในระบบ E-learning อย่างต่อเนื่อง โดยนักศึกษาจะได้รับประโยชน์จากสื่อการเรียนการสอนในระบบ E-learning ของสาขาวิชาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์อย่างต่อเนื่องและพัฒนาให้ดี ขึ้นอย่างต่อเนื่อง วิธีดาเนินการ การดาเนินการได้ประยุกต์ใช้หลักการ PDCA ของ Deming มากาหนดเป็นวิธีการดาเนินการ ดังนี้ คือ ๑. การวางแผน (Plan) เริ่มต้นจากการกาหนดเป้าหมายที่ชัดเจนเกี่ยวกับการกระตุ้นความคิดสร้างสรรค์ เพื่อให้เกิดการเรียนรู้และต่อยอดความรู้จากรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น ส่งเสริมให้ผู้เรียนคิด เป็น ทาเป็น สร้างสร้างค์ผลงานให้กับอุตสาหกรรมการบริการอาหาร และในอุตสาหกรรมการบริการอื่นๆ ได้ต่อไปในอนาคต โดยต้องการให้ผู้เรียนสามารถคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์ได้ พร้อมทั้งกาหนดวัตถุประสงค์ ในการสร้ างรายวิช าอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น เพื่อให้ เพื่อให้ ผู้ เรียนสามารถศึกษาบทเรียนได้


ตลอดเวลาตามที่ต้องการ, มีช่องทางการติดต่อกับอาจารย์ผู้สอนโดยตรงเพิ่มขึ้นอีกช่องทางหนึ่ง, มีช่องทาง การส่งงาน คาถามท้ายบท ได้สะดวกมากยิ่งขึ้น , มีช่องทางในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกันในกระดาน สนทนารายวิชา และผู้เรียนสามารถทาข้อสอบออนไลน์ก่อนบทเรียนและหลังบทเรียนเพื่อวัดระดับการ เรียนรู้ก่อนเรียนและทบทวนความรู้ก่อนสอบปลายภาค โดยได้เตรียมสาระการเรียนรู้และทักษะความรู้ที่ จาเป็นต่อการพัฒนาสมรรถนะของผู้เรียนไว้ใน มคอ. ๓ วิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้นไว้พร้อมแล้ว ๒. ปฏิบัติการ (Do) เมื่อวางแผนเอาไว้แล้ว ต้องพร้อมที่จะลงมือปฏิบัติอย่างจริงจังเพื่อให้เกิดผลสัมฤทธิ์ตาม เป้ า หมาย และวั ต ถุ ป ระสงค์ ที่ ผู้ ส อนได้ ก าหนดเอาไว้ โดยเริ่ ม จากการฝึ ก อบรมนั ก ศึ ก ษาสาขาวิ ช า อุตสาหกรรมการบริการอาหาร ชั้นปีที่ ๑ ให้รับรู้ถึงวิธีการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษา หรือ ระบบ E-learning ตามขั้นตอนพื้นฐานการใช้เครื่องมือต่างๆ ให้กับ ในคู่มือที่มหาวิทยาลัยเทคโนโลยี ราชมงคลพระนครได้กาหนดเอาไว้ ที่จาเป็นต่อการเรียนรู้ในสัปดาห์ แรกของการเรียนการสอนในทุก ภาคการศึกษาที่ ๑ เช่น วิธีการเข้าดูเนื้อหาบทเรียน, การเข้าไปส่งงานในระบบ และการสอบถามข้อสงสัย ต่างๆ ผ่านห้องสนทนาออนไลน์ หรือกระดานสนทนา เป็นต้น ๓. ตรวจสอบ (Check) หลังจากที่ผู้เรียนได้ผ่านการเรียนรู้ในรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น ตามที่ ผู้สอนได้วางแผนเอาไว้ใน มคอ. ๓ โดยเน้นการตรวจสอบการใช้ทักษะที่จาเป็น ๕ ด้านตามที่สานักงาน คณะกรรมการการอุดศึกษาได้กาหนดเอาไว้นั้น ได้แก่ ด้านคุณธรรม จริยธรรม, ด้านความรู้, ด้านทักษะ ทางปัญญา, ด้านทักษะความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลและความรับผิดชอบ และด้านทักษะการวิเคราะห์เชิง ตัวเลข การสื่อสารและการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ เป็นต้น ผู้สอนได้นามาประเมินทักษะทางด้านต่างๆ อย่างละเอียด รวมทั้งเก็บรวบรวมข้อมูลเพื่อใช้ในการปรับปรุงวิธีการการเรียนการสอนในแบบออนไลน์ใน ครั้งต่อไป โดยเน้น การตรวจสอบทางด้านทักษะวิเคราะห์เชิงตัวเลข การสื่ อสารและการใช้เทคโนโลยี สารสนเทศเป็นหลัก โดยสังเกตวิธีการใช้เทคโนโลยี สารสนเทศของผู้เรียนเพื่อการสืบค้นข้อมูลเพิ่มเติมใน รายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น และการใช้ระบบ E-learning วิชาอุตสาหกรรมการบริการ เบื้องต้นตามที่ผู้สอนได้กาหนดวิธีการเรียนรู้ไว้ เช่น ระดับการเข้าไปศึกษาเนื้อหาบทเรียน, ความตรงต่อ เวลาในการส่งงาน และหัวข้อรายงาน วิดีโอต่างๆ ตามที่กาหนดในระบบ E-learning ในแต่ละสัปดาห์ และความสามารถในการคิดวิเคราะห์ สังเคราะห์จากการตอบคาถามในกระดานสนทนา และห้องสนทนา ออนไลน์ของผู้เรียนแต่ละคน เป็นต้น ๔. ปรับปรุง (Act) ขั้นตอนนี้ถือเป็นขั้นตอนที่สาคัญในการดาเนินการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงรูปแบบการ จัดการเรียนการสอนแบบออนไลน์ผ่านระบบ E-learning ในรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้นด้วย วิธีการปรับเครื่องมือ หรือหัวข้อเนื้อหาบทเรียน คาถามท้ายบท หัวข้อส่งงานต่างๆ ให้สามารถเข้าถึงได้ง่าย ยิ่งขึ้น ด้วยความสามารถของระบบ E-learning แบบ Moodle ที่สามารถโยกย้ายหัวข้อต่างๆ เรียงลาดับ ความสาคัญให้สามารถเข้าถึงได้ง่าย ส่งผลดีต่อการใช้งานของนักศึกษาและผู้สอนตามหลักการรับรู้การใช้ เทคโนโลยีสารสนเทศ รวมทั้งกระตุ้นให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ผ่านระบบเพิ่มขึ้นจากการเข้าไปตรวจสอบ การเข้าถึงของผู้เรียนผ่ านระบบ E-learning เช่น การเข้าไปตรวจสอบการเข้าถึงเนื้อหาบทเรียน หรือ


วิธีการเข้าถึงของผู้เรียนว่าเข้าไปคลิกดู หรือ เพียงแค่เปิดดูเนื้อหาบทเรียนแบบผ่านๆ ได้จากรายงานของ ระบบ E-learning พร้อมทั้งเอาข้อมูลสถิติการเข้าใช้งานมาปรับปรุงเปลี่ยนแปลงการนาเสนอหัวข้อการ เรี ย นการสอนให้ เหมาะสมกับ ผู้เรี ยนต่อเนื่อง เพื่อคุณภาพการเรียนการสอนแบบออนไลน์ผ่ านระบบ E-learning พร้อมทั้งกระตุ้นให้นักศึกษาเกิดการเรียนรู้ด้วยตนเองตลอดชีวิต (Self Directed Learning and Long Life Learning)

แผนผังความคิดวิธีการดาเนินการสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนในระบบ E-learning รายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น (Mind Map of Introduction of Hospitality Industry E-learning’s Creativity Media Making)


ผลสัมฤทธิ์ ๑. ด้านความรู้ ผู้เรียนได้รับความรู้จากรายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้นในทุกมิติ ทั้งการวิเคราะห์และ สังเคราะห์ประเด็นความรู้ รวมถึงกรณีศึกษาที่ทาให้ผู้เรียนรู้จักแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นได้อย่างถูกต้องตามหลักการบริหาร จัดการอุตสาหกรรมการบริการต่อไป ๒. ด้านปฏิบัติ ผู้เรียนได้เพิ่มพูนทักษะการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษา สามารถรับรู้การใช้เครื่องมือ ในระบบ E-learning ได้เป็นอย่างดี เพื่อนาเอาความรู้ไปต่อยอดสู่การประยุกต์ใช้เทคโนโลยีสารสนเทศในการปฏิบัติงาน จริงในอนาคต ๓. ผู้ ส อนสามารถน าผลจากการวิ จั ย เรื่อ ง การรั บ รู้ก ารใช้เ ทคโนโลยี ส ารสนเทศและเครื่ องมื อในระบบ e-learning ของนักศึกษาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร ชั้นปีที่ ๒ (ปีการศึกษา ๒๕๕๘) มาใช้ในการวิเคราะห์ผลการ เรียนการสอน เพื่อดาเนินการปรับปรุงรูปแบบและวิธีการสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนในรายวิชาอุตสาหกรรมการ บริการเบื้องต้นให้เหมาะสมกับผู้เรียนต่อไป ปัจจัยความสาเร็จ ๑. การสร้างลักษณะการใช้งานการเรียนการสอนที่เน้นผู้เรียนเป็นสาคัญ (Child Center) พร้อมทั้งเป็นการ ฝึกทักษะการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษาให้กับผู้เรียน จากการประยุกต์ใช้ระบบ E-learning หรือ Learning Management System (LMS) ของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร ๒. การส่งเสริมจากสาขาวิชาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร คณะเทคโนโลยีคหกรรมศาสตร์ได้ให้การสนับสนุน ในเรื่องการใช้สื่อการเรียนการสอนในระบบ E-learning เพื่อเตรียมความพร้อมเข้าสู่ระบบการศึกษาศตวรรษที่ 21 อย่างเป็นอิสระที่เน้นการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศทางการศึกษาอย่างจริงจัง


ประมวลภาพกิจกรรม การสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนสาหรับ E-learning ในศตวรรษที่ 21

ผู้ได้รับรางวัลและมีผลงานด้านการพัฒนาการสอนด้านสื่อการสอนดีเด่น ประจาปี ๒๕๕๘ ในวันครบรอบ ๑๑ ปี แห่งการสถาปนามหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร ในวันจันทร์ที่ ๑๘ มกราคม ๒๕๕๙ เวลา ๘.๐๐ น. ณ ห้องประชุมมงคลอาภา ๑ ชั้น ๓ อาคารมงคลอาภาพ คณะบริหารธุรกิจ ศูนย์พณิชยการพระนคร

ผลงานนักศึกษาจาก E-learning รายวิชาอุตสาหกรรมการบริการเบื้องต้น

Profile for Narusorn Mksl

@Good Practice 21 th Century E-learning - Narusorn MKSL  

@Good Practice สาขาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร - การสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนสำหรับ E-learning ในศตวรรษที่ 21 อ.นฤศร มังกรศิลา

@Good Practice 21 th Century E-learning - Narusorn MKSL  

@Good Practice สาขาอุตสาหกรรมการบริการอาหาร - การสร้างสรรค์สื่อการเรียนการสอนสำหรับ E-learning ในศตวรรษที่ 21 อ.นฤศร มังกรศิลา

Advertisement