Page 1

Eindhoven

6 november 2014

Pagina

1

K E ï A Z Mo T n A B A R B #1

Een krant over

het Nieuwste

Brabant

Gedeputeerde Yves de Boer over MozaïekBrabant

Pagina 5

De nieuwe boerenfamilie is boer én stedeling

Pagina 3

Geen riool, geen put, maar Rain’a’way Pagina 2

deze krant is een uitgave van provincie Noord-Brabant, bkkc en Pop-Up City GRATIS

MOZAÏEKBRABANT


Pagina

2

MozaïekBrabant

Gedeputeerde Yves de Boer over MozaïekBrabant

Brabant is een afwisseling van stad en land. De stad is altijd dichtbij en het landschap altijd op fietsafstand. De ruimtelijke, economische en landschappelijke ontwikkelingen hebben de stad de afgelopen jaren gemaakt tot een mozaïek van allemaal verschillende ruimtelijke invullingen. Dat maakt het Brabantse landschap uniek.

van leegstaande panden en complexen. Dat vraagt om veel creativiteit en nieuwe partners rondom die woningopgave. Energie Als samenleving zijn we er inmiddels van overtuigd geraakt dat we toe moeten naar duurzame energie. Maar wat we ons nog niet zo realiseren is dat dat grote invloed gaat hebben op de inrichting en vormgeving van onze omgeving. Het gaat niet meer om het sim-

De komende jaren staat dit landschap voor een aan-

pelweg ‘inpassen’ van een windmolen. Integendeel,

tal ingrijpende ontwikkelingen die grote impact heb-

de opgave is om nieuwe energielandschappen vorm

ben op de ruimtelijke inrichting. In aanloop naar een

te geven in het Brabants mozaïek. Aantrekkelijke

nieuwe omgevingsvisie voor de provincie bekijken

landschappen en woonomgevingen, waarin energie-

we in het project MozaïekBrabant hoe Brabant nu al

voorziening is geïntegreerd. Hoe doen we dat? En

omgaat met die veranderingen, welke goede ideeën

welke ideeën worden hiervoor in Brabant al bedacht?

er al zijn en hoe Brabanders zelf tegen de ruimtelijke

F

rederi oto’s: F

ek Dijk

s tra

toekomst van de provincie aankijken. MozaïekBra-

Voedsel

bant is dus ook een uitnodiging aan alle Braban-

De relatie tussen voedsel en ruimte is voor veel men-

ders om mee te praten en mee te denken over de

sen niet direct duidelijk. Maar hoe onze leefomge-

toekomst van de provincie. Een aantal thema’s staat

ving eruit ziet, is historisch gezien voor een belangrijk

daarbij centraal: water, wonen, energie en voedsel.

deel bepaald door het eten dat we eten. Steden zijn

En de uitdaging is om de problemen op het ene vlak

opgebouwd rondom het voedsel dat de stad binnen

de oplossing voor het andere te laten zijn.

moest komen om haar bewoners te voeden. En landbouwactiviteiten bepalen voor een groot deel het

Water

karakter van ons buitengebied. De landbouw- en voe-

De klimaatverandering gaat ook aan Brabant niet

dingssector staat middenin een transitie. We lopen

voorbij. We zullen steeds vaker met ‘extreem weer’

tegen de grenzen van het huidige systeem aan. Eco-

te maken hebben, periodes met veel regen en lange

nomisch, ecologisch en maatschappelijk. Er moeten

droge periodes. Hoe richten we de ruimte hierop in?

keuzes gemaakt worden over welke ontwikkelingen

Dat geldt zowel voor uw eigen achtertuin als voor

de ruimte krijgen. We hebben daar allemaal invloed

hele steden en gebieden binnen het Brabants moza-

op, wat u en ik eten bepaalt mede hoe de toekomst

ïek. Water is een verbindend element, en heeft een

eruit ziet.

reelatie met alle andere ruimtelijke thema’s en daar kunnen ook de oplossingen liggen.

Het tapijt van MozaïekBrabant is in Eindhoven haar tour begonnen door Brabant. 15.000 Mensen zagen

Wonen

het tapijt in de afgelopen weken en honderden gaven

In Brabant hebben we een woningbouwopgave van

suggesties voor hoe om te gaan met de ruimtelijke

100.000 woningen voor de komende tien jaar. Daarbij

opgaven voor Brabant. Ik roep mensen uit de regio’s

moeten we er rekening mee houden dat steeds meer

Tilburg, Breda, ’s-Hetogensbosch en Helmond op om

huishoudens uit één persoon bestaan. De kunst is om

ook te komen kijken wanneer het tapijt bij hen in de

die woningopgave goed te verweven in het Brabants

buurt is en mee te praten over de ruimtelijke toekomst

mozaïek, met zowel nieuwbouw en het aanpassen van

van onze provincie. Kijk voor meer informatie op

de bestaande woningvoorraad als het herbestemmen

www.mozaiekbrabant.nl

De nieuwe boerenfamilie is boer én stedeling Traditionele boerenfamiliebedrijven bestaan nog, maar hun aantal neemt af. Steeds vaker kiezen boerenzonen en -dochters ervoor om het bedrijf van hun ouders niet over te nemen. Aan de andere kant zien tal van (jonge) stedelingen het boerenleven wel zitten, maar weten ze niet hoe ze erin terecht komen. De Nieuwe Boerenfamilie wil daar verandering in brengen.

een melkveefamiliebedrijf: “Ik ben geen burger, ik ben een

sociale, duurzame, circulaire, rendabele boerderij die de

boer.” Zou een boerenfamilie, waarin burgers en boeren bij

verbinding tussen stad en platteland en tussen burgers en

elkaar worden gebracht de brug kunnen slaan tussen deze

boeren maakt. Een verbinding die de Brabantse Mozaïek

twee werelden? De zeer diverse groep enthousiastelingen

nog meer verweven kan maken.

die op 15 oktober bij elkaar kwam, gelooft van wel. Samen

Voor een extra dosis dromen, kennis en realisme is de

willen ze een boerenfamilie vormen en een boerderij star-

Nieuwe Boerenfamilie nog op zoek naar familieleden. Als

ten waar ze, sommigen parttime en anderen fulltime, gaan

je meer wilt weten of ook de stille wens hebt om boer te

werken aan een duurzame toekomst voor de agrarische

worden, neem dan contact op via denieuweboerenfami-

sector en de consument. Dat is een pittige ambitie. Door Anne Reijnders

lie@outlook.com. Het project is ook te volgen op Twitter @ nieuweboerenfam en Facebook De Nieuwe Boerenfamilie.

Op de eerste ‘familiedag’ bleken alle aanstaande boeren De landbouwsector is behoorlijk ontoegankelijk, waardoor

grootse dromen en ideeën te hebben over hun invulling

burgers en boeren grotendeels langs elkaar heen leven.

van het boerenleven. Wellicht komen al die mooie plannen

Kenmerkend hiervoor is een uitspraak van Corné, zoon in

in de toekomst samen in een kleinschalige, innovatieve,


Pagina

Eindhoven

Vooruitblik Trenddag 2014: de toekomst is nu! Op 28 november organiseert BrabantKennis de Trenddag ‘De toekomst is nu’. We blikken vooruit met Joks Janssen, Hoofd Kennis en Onderzoek bij de provincie Noord-Brabant.

3

Leren van de zuiderburen: kerk herbestemd tot ruïne oe : Jer Fo t o

n Ve

r re c h

t

Door Anne Reijnders Wat gebeurt er op een Trenddag? “We gaan met elkaar bekijken of we de toekomst van Brabant nu al kunnen zien. Er gebeurt al heel veel in Brabant op het gebied van innovatie en vernieuwing. Daar moeten we linksom of rechtsom onze koers op afstemmen, want

Eén miljoen zou het kosten om de kerk van Bossuit te renoveren. Maar op zondag zaten er hooguit tien zeventig-plussers in de banken. Slopen was echter ook geen optie voor de burgemeester van het West-Vlaamse dorpje, dus moest er een andere oplossing komen. De Amerikaanse kunstenares Ellen Harvey kwam met een gedurfd plan: de kerk herbestemmen tot ruïne.

veel ideeën die nu in de kinderschoenen staan vormen de alledaagse praktijk over een aantal jaar.”

Door Evelien Pieters

Wat leert Brabant hier van?

Van de kerk van Bossuit staan nu enkel de muren en klok-

“De dag is mede bedoeld om politici, bestuurders en

kentoren nog overeind. Bezoekers gaan de kerk binnen

beleidsmakers te laten zien dat vernieuwing al plaatsvindt.

via de originele deuren, maar in plaats van in een donkere

We moeten het wiel niet opnieuw uitvinden. In plaats

KWIEK maakt van de stad een gymzaal

ruimte met houten banken, staan zij ineens op een zonnig

Senioren in de Eindhovense buurt Woenselse Heide kunnen vanaf deze zomer een fitnesswandeling maken met behulp van het aanwezige straatmeubilair.

ven (nu kantoren voor Jeugdzorg) en de Sint Gertrudis van

daarvan moeten huidige ontwikkelingen opgeschaald en ondersteund worden.” Is er een rode draad? “Thema’s op de Trenddag zijn onder meer gezonde verstedelijking, toekomst van middelgrote steden in Brabant en het slimmer en energiezuiniger maken van de bebouwde omgeving door middel van technologie.” Kijk voor meer informatie op brabantkennis.nl/brabantkennis-trenddag-2014-de-toekomst-nu/

binnenplein onder de blauwe lucht. Het licht dat binnenvalt via de lege raamopeningen vormt spannende schaduwen op de wanden en vloer. Pas in tweede instantie wordt zichtbaar dat een deel van de ‘schaduwen’ gemaakt is uit donkere terrazzo steentjes op de vloer, die het silhouet vormen van de ruïne van de oorspronkelijke kerk die tijdens de Eerste Wereldoorlog is vernield. De ruimte is helemaal uitgekleed en opnieuw gevuld door het spel van licht en schaduw. Een mooi detail is dat de kerkklok nog steeds slaat. Leegkomende kerken zijn ook in Brabant een grote uitdaging. De provincie kent al fantastische voorbeelden van herbestemming zoals de Pastoor van Arskerk in EindhoNijvelkerk in Heerle (nu een dorpshuis en dokterspraktijk). Maar niet altijd is het mogelijk een passende functie te vinden, of is het financieel haalbaar een kerk te verbouwen. In die zin is Bossuit een goed voorbeeld. Door sloopbudget

Door Joop de Boer

aan te vullen met Europese subsidies voor plattelandsontwikkeling, kon de sacrale gemeenschapsfunctie voor het

KWIEK is een slim ontworpen beweegroute die handig

dorp worden bewaard en kreeg de kerk een doorstart als

gebruik maakt van de aanwezige objecten in de openbare

attractieve ruïne. Ineens vinden allerlei activiteiten er hun

ruimte. Zo vormt een lantaarnpaal ondersteuning bij een

plek: van de start van een wielerkoers en lichtprojecties

balansoefening op één been en worden stoepranden voor

door de jeugdvereniging tot spontane concerten onder de

evenwichtsoefeningen gebruikt. De route werd in opdracht

sterrenhemel. De kerk in Bossuit is een gedurfde toevoe-

van de gemeente Eindhoven en Capital D bedacht door

ging aan het arsenaal van herbestemmingsmogelijkheden:

een groep ontwerpers samen met een fysiotherapeut.

herbestemming onbestemd.

De alledaagse inrichting van de openbare ruimte wordt met dit idee op een simpele manier getransformeerd tot een uitdagend parcours waarmee ouderen zichzelf gezond en fit kunnen houden. Met een ogenschijnlijk kleine ingreep wordt een nieuw gebruik van de openbare ruimte mogelijk gemaakt. Voor het project is nauwgezet onderzoek gedaan en is intensief overleg gevoerd met de senioren zelf. “We Foto:

K WIE

ontdekten dat mensen geen fitnesstoestellen buiten wilK+G

rif fioe

n

len; dan voelen ze zich te veel bekeken.” Alle oefeningen staan aangegeven op helder vormgegeven bordjes en stoeptegels. Vanuit het zorgcentrum worden bovendien speciale door fysiotherapeuten begeleide groepsroutes aangeboden. Hierbij is naast het gezondheidsaspect ook het sociale element van belang.

W Foto:

illem

Kuipe

rs


4

MozaïekBrabant

Foto:

Pagina

K liekje skar

Kliekjeskar redt voedselresten van de vuilnisbak Eindhoven is met de Kliekjeskar een bijzonder restaurant rijker. Deze mobiele keuken, die zo nu en dan opduikt in de straten van de Lichtstad, serveert hapjes gemaakt van voedselresten. Door Frank Vloet

Stadsgesprek Eindhoven: napraten met Fulco Treffers Op maandag 20 oktober werd tijdens een Stadsgesprek in het Designhuis in Eindhoven de toekomst van het Brabantse landschap besproken. We blikken terug met gespreksleider Fulco Treffers. Door Joop de Boer Zeg, waar ging het Stadsgesprek over? “De manier waarop de stad is verbonden met het omlig-

We weten allemaal hoeveel eten er dagelijks wordt weg-

gende platteland. Hoe dat verbeterd kan worden en hoe

gekieperd bij supermarkten, restaurants en thuis, terwijl er

verschillende toekomstige situaties daarin van elkaar kun-

nog prima mee gekookt kan worden. Design Academy-stu-

nen profiteren. Architect Floris Alkemade lanceerde zijn

denten Aina Seerden, Simone Wouters en Leonie Schepers

‘honderdlanenplan’ voor Brabant. Lanen zijn kenmerkend

willen deze voedselresten redden van de vuilnisbak. De

voor het Brabantse landschap, maar kunnen eigenlijk veel

drie fietsen zelf door Eindhoven om bruikbare kliekjes op

beter ingezet worden. Ze kunnen niet alleen worden her-

te halen bij bewoners en bedrijven. Zo werden oud brood,

ontwikkeld en verbeterd om zo de recreatieve verbinding

sinaasappelschillen en koffiedik van Brood2Day getrans-

tussen stad en land mogelijk te maken, maar ook een grote

formeerd in broodpudding, snoepjes van sinaasappelschil

rol spelen voor twee andere kwesties, namelijk het water-

en koffielikeur.

en het hitteprobleem. In de winter is er te veel water en dat wordt nu afgevoerd via de rivieren, terwijl er in de zomer

De Kliekjeskar bezoekt verschillende wijken in Eindhoven

vaak extra water nodig is, ook om de steeds warmer wor-

waar steeds wordt gekeken welk voedsel het meest wordt

dende steden af te koelen. De nieuwe lanen die stad en

weggegooid. Op locatie wordt met de bewoners van de

land verbinden kunnen een soort wadi’s vormen waarin

wijk gekookt. Samen wordt ervaren en geproefd wat je

water terecht komt en meteen langs getransporteerd kan

kunt maken met de etensresten die je normaal gesproken

worden van land naar stad, of andersom als dat nodig is.

zou weggooien.

Op die manier kan het gebruikt worden waar het nodig is en afgevoerd worden waar het te veel is.”

Wil je aan de slag met restjes uit jouw keuken? Dat kan met de recepten van de Kliekjeskar. Hieronder vind je het

Wat was het grootste discussiepunt tijdens de avond?

recept voor hartige broodpudding. Kijk voor meer recep-

“Eindhoven is een oprukkende stad waardoor bebouwing

ten op kliekjeskar.nl.

steeds meer ruimte afsnoept van de groene ruimte om de stad heen. De A2 is een belangrijke barrière die stad en land scheidt. Maar moet deze rol van barrière behouden

Recept Hartige broodpudding

worden, of is de A2 een centrale levensader van de ontwikkeling van Eindhoven als Brainport? En moet de snelweg daarmee juist een verbinding vormen waarlangs de Brainport zich verder kan ontwikkelen in samenhang met

1

Laat een halve liter melk warm worden

2

Giet dit op 300 gram oud brood en laat het een

uurtje weken

Kwamen er concrete ideeën aan bod?

3

Plet het brood met een vork

“Bouwbedrijf Heijmans en ontwerper Daan Roosegaarde

4

Bak 300 gram spinazie en wat pijnboom pitten

zijn momenteel bij Oss en Nuenen oplichtende verf voor

en voeg dit samen met geitenkaas, 4 eieren, zout

snelwegen aan het testen. Vanuit Heijmans kwam de sug-

en peper aan de broodmix toe

gestie dat deze toepassing ook gebruikt kan worden om

5

Beboter een bakvorm of ovenschaal en giet daar

de visuele barrière die de geluidsschermen langs de A2

het mengsel in

vormen tot een gemeenschappelijk beeldmerk te maken.

6

Zet de ovenschaal of bakvorm 45 tot 50 minuten

Zoals de geluidsschermen in en om Den Bosch allemaal

in de oven op 200 graden

transparent geel zijn, zouden ze in Eindhoven kunnen

het groen?”

oplichten als het donker is. Op die manier wordt van de Variatie

scheiding een verbindend element gemaakt.”

Ook lekker met noten of zalmsnippers Kijk in de koelkast wat er nog aan groente ligt en

Het volgende Stadsgesprek gaat over de toekomst van

voeg dit toe aan het mengsel

Strijp-S en vindt plaats op 10 november om 19.30 uur in het Natlab in Eindhoven. Toegang is gratis.


Pagina

Eindhoven

Geen riool, geen put, maar Rain’a’way

5

Festivalkalender MozaïekBrabant November MozaïekBrabant | ontwerpen aan het nieuwste Brabant Datum 6 november 2014, 12:00 – 14:00 uur Locatie bkkc, Spoorlaan 21 i-k, Tilburg Info www.bkkc.nl/mozaiekbrabant

Afvoer van water na hevige regenval is een van de grote uitdagingen in de waterhuishouding van Noord-Brabant. Ontwerper Fien Dekker ontwikkelde een transparant systeem om regenwater in de stad geleidelijk af te voeren: Rain’a’way.

bkkc connects | de kracht van cultuur in regiobranding Datum 20 november 2014, 12:30 – 16:00 uur Locatie bkkc, Spoorlaan 21 i-k, Tilburg Regio’s en gemeenten besteden steeds meer aan-

Door Frank Vloet

dacht aan de promotie van hun gebied. Tijdens deze editie van bkkc connects, die we in samenwerking

Dekker, die met de Rain’a’way afstudeerde aan de Design

met VisitBrabant organiseren, laten we aan de hand

Academy in Eindhoven, liet zich inspireren door Japanse

van enkele recente voorbeelden zien wat de kracht

architectuur, waarbij veel aandacht is voor de natuur. De

van cultuur in city-marketing en regio-branding is.

afvoer van het regenwater wordt met Rain’a’way niet weg-

Info www.bkkc.nl/agenda

gestopt onder de grond in riolen, maar blijft juist zichtbaar in de straten waardoor voorbijgangers in aanraking komen

o: L Fo t

met de puurheid en openheid van deze natuurlijke cyclus,

is a

K lap

pe

De oude gebiedsontwikkeling is failliet; hoe nu verder in het buitengebied van Tilburg Noord

die doorgaans wordt onttrokken aan het zicht.

Datum 20 november 2014, 19:00 – 21:30 uur Locatie bkkc, Spoorlaan 21 i-k, Tilburg

Het regenwater wordt aan de oppervlakte opgevangen en trekt langzaam de grond in. De combinatie van verschillende materialen die juist wel of juist geen water doorla-

CAST organiseert een lezing- en discussieavond

ten zorgt voor een geleidelijke afvoer van regenwater.

naar aanleiding van het IABR Projectatelier Brabant-

Hiervoor gebruikt Dekker bodemmaterialen uit de directe

Stad. De oude manier van gebiedsontwikkeling is

omgeving van Eindhoven, zoals klei en grind. Zo verbindt

failliet. Wat betekent dit voor de ontwikkeling van

dit ontwerp de verwerking van het regenwater met de

het buitengebied van Tilburg Noord? Sprekers zijn

lokale identiteit.

Hebe Verstappen (TextielLab), Joachim Declerck (Architecture Workroom Brussels) en Mario Jacobs (wethouder gemeente Tilburg). Info www.castonline.nl Bespreking Tilburgse Levend Water

60+ en 30- onder één dak in Eindhoven In het nieuwe woonconcept 60+ 30- wordt één huis gedeeld door mensen uit twee generaties. De ene helft van de bewoners is dertig jaar of jonger, de andere helft bestaat uit zestig-plussers. De twee groepen delen niet alleen woonruimte, maar dragen ook zorg voor elkaar. Wij spraken met stedenbouwkundige Cees Donkers, één van de initiatiefnemers van 60+ 30-. Door Frank Vloet

Ateliers Op die manier creëert hij een balans tussen werk, inkomen

Datum 26 november 2014, 12:00 – 17:00 uur

en vrije tijd, zowel voor zichzelf als voor zijn kinderen. “60+

Locatie CAST Deprez gebouw, Lange Nieuw-

30- biedt een mogelijkheid om wat ik met mijn gezin doe,

straat 172-174, Tilburg

ook mogelijk te maken voor mensen waarbij het gezin verder weg is.”

In drie ateliers zijn de afgelopen periode de historische, ecologische, water-technische, culturele en

Grote inspiratiebron voor het project zijn gemeenschap-

belevingswaarde van de levende waterlopen in Til-

pelijke woonvormen als de wooncommunes uit de jaren

burg besproken. Deze bijeenkomsten hebben geleid

zestig en zeventig en de kommunalka’s, gedeelde woon-

tot nieuwe voorstellen voor levend water in Tilburg.

blokken uit de voormalige Sovjet-Unie. Bij 60+ 30- is een

Op 26 november worden inspirerende voorstellen

derde van het woonoppervlak privé (het slaap- en douche-

voor de Spoorzone en de Piushaven aan een breder

gedeelte), de rest is gemeenschappelijke ruimte. Het delen

publiek gepresenteerd.

van de energierekening en onderhoudskosten zorgt voor

Info www.lichtopdestad.com/levend-water

lagere woonlasten voor alle bewoners. Rezone: City Craft De efficiëntie van het project zit in de wederzijdse uitwis-

Datum 21 november 2014, 13:30 – 18:00 uur

seling: iedereen offert een stuk privacy op, maar krijgt daar

Locatie bkkc, Spoorlaan 21 i-k, Tilburg

iets waardevols voor terug. De zestig-plussers helpen met oppassen en de dertig-minners schieten te hulp als men-

Themamiddag over de rol die ‘gaming’ kan beteke-

sen slecht ter been raken. Ook kennisuitwisseling staat

nen voor gebiedsontwikkeling.

centraal. De oudere generatie heeft veel ervaring en kennis

Info waveoftomorrow.com

in huis die doorgaans verdwijnt als ze met pensioen gaat. Omgekeerd kunnen ouderen bijvoorbeeld hulp gebruiken

Trenddag 2014 | de toekomst is nu!

Een leegstaand schoolgebouw aan de Riebeeckstraat in

bij computerproblemen. Zo onstaat synergie tussen gene-

Datum 28 november 2014, 09:00 – 17:00 uur

Eindhoven zal als proeftuin gaan dienen voor het bijzon-

raties die anders los van elkaar staan.

Locatie bkkc, Spoorlaan 21 i-k, Tilburg & Spoorzone, Oud-Noord, Tilburg

dere woonexperiment. ‘Share and Care’ is het basisprincipe van het project. “Door bewoners niet alleen faciliteiten

De pilot is tot stand gekomen in de Brabant Academy. In

te laten delen maar ook voor elkaar te laten zorgen, wordt

dit kennisplatform werken studenten van onder andere

BrabantKennis nodigt belangstellenden uit om in

het zorgvraagstuk vertaald naar de gebouwde omgeving,”

de TU/e, Fontys en NHTV sinds 2000 samen met overheid

gesprek te gaan over het Brabant van nu en straks.

zegt Donkers. De initiatiefnemer denkt dat Brabant de per-

en bedrijfsleven aan innovatieve oplossingen voor maat-

Hoe ziet dat Brabant er uit? Worden we volledig

fecte plek is voor 60+ 30- vanwege het dorpse karakter.

schappelijke veranderingen in Brabant. “De maakindustrie

zelfvoorzienend? Wekt iedere Brabander straks zijn

“In Brabant heerst een gemeenschapscultuur. Dat is een

is al bijna twintig jaar weg uit Eindhoven, maar de denkin-

eigen energie op? Printen we onze huizen? Tijdens de

natuurlijk basisklimaat voor dit soort ontwikkelingen.”

dustrie is overgebleven,” aldus Donkers. Naast de pilot in

Trenddag 2014 verkennen we deze en andere vragen.

Eindhoven is hij van plan 60+ 30- de komende tijd op meer

Info brabantkennis.nl

Cees behoort met zijn 64 jaar tot de generatie-60+. Hij

plekken uit te rollen, bijvoorbeeld in kerken die niet meer

zorgt zelf één of twee dagen per week voor zijn kleinkinderen.

gebruikt worden.


Pagina

6

MozaïekBrabant

Een online markplaats voor lokaal eten

In dit pretpark geen dansende schoentjes maar dijkdoorbraken

Locafora is een online marktplaats voor vraag en aanbod van lokale producten. Eten dat direct van de boer of uit de achtertuin komt belandt zo eenvoudig bij consumenten in de koelkast. Door Anne Reijnders Consumenten weten niet meer waar hun eten vandaan komt en boeren weten niet waar hun verbouwde producten terecht komen. De voedsellogistiek is soms schimmig. Locafora heeft hier een oplossing voor bedacht. Het online platform stelt producenten en klanten in staat direct met elkaar te handelen, zonder middle man — in dit geval de

Het is moeilijk om een idee te krijgen van de rampzalige effecten van klimaatverandering. Daarom bedacht Gideon Duschek RAMPZALIG, een pretpark waarin natuurrampen worden beleefd door de bezoeker.

supermarkt. Omdat het huidige systeem “eigenlijk best wel crimineel is,” aldus mede-oprichter Jan Belon, moeten producent en consument meer macht krijgen. Locafora past daarmee in de peer-to-peer-trend die wereldwijd gaande is. Zoals de

Door Frank Vloet

website Airbnb het verhuren van vakantiewoningen heeft opgeschud, wil Locafora de markt van vraag en aanbod

Wie gezellig een dagje door het Sprookjesbos wil strui-

van voedsel openbreken. Meedoen is heel simpel. Alle gebruikers van Locafora maken op locafora.nl een profiel aan als producent of als consument. Daarmee kunnen ze eenvoudig direct zelf producten adverteren, of bestellen bij producenten in de buurt. Ook stelt de website hen in staat hun ervaringen te delen. Ideaal voor Brabant, als provincie met 2,5 miljoen inwoners en ruim 1.100 boeren op steenworp afstand.

Restaurant in een appelkrat

nen komt bedrogen uit bij RAMPZALIG. In dit pretpark is

De afgelopen jaren trok ontwerper Ardie Van Bommel langs steden en dorpen met de Veldkeuken, een openlucht-pop-up-restaurant dat ze tijdens haar afstuderen in 2011 aan de Design Academy in Eindhoven ontwikkelde.

rampen als een dijkdoorbraak of een tornado te laten erva-

Door Joop de Boer

Noord-Brabant is een provincie die kwetsbaar is voor de

geen plek voor elfjes, dansende schoentjes en vliegende tapijten. In plaats daarvan wordt een dijkdoorbraak nagebootst, kun je met een wildwaterbaan door een ondergelopen stad varen en aanschouw je een smeltende ijsberg. RAMPZALIG is Duscheks afstudeerproject aan de Design Academy in Eindhoven. Het pretpark is nu nog een tekentafelidee, maar de jonge ontwerper is vastbesloten het tot uitvoering te brengen in de toekomst. Door bezoekers ren worden ze zich beter bewust van de mogelijke effecten van klimaatverandering, denkt Duschek. RAMPZALIG is niet alleen maar educatief: de attracties laten ook de doorgewinterde pretparkbezoeker aan zijn trekken komen.

gevolgen van klimaatverandering. Als de zeespiegel stijgt

Foto:

Desig

ns tud

io BO

MM

Van Bommels mobiele restaurant is volledig gemaakt van

zorgt dit voor extra risico’s, omdat Brabant gedeeltelijk

houten appelkratten die normaal gesproken gebruikt

onder het zeeniveau ligt. En als het weer extremer wordt,

worden om de oogst uit boomgaarden in te verzamelen

kunnen grote rivieren als de Maas vaker buiten hun oevers

en te transporteren. De kratten van de Veldkeuken zijn

treden. RAMPZALIG geeft op een speelse manier aanlei-

getransformeerd tot flexibele ziteenheden waardoor het

ding voor een serieuze discussie over de gevolgen van

pop-up-restaurant werkelijk overal kan neerstrijken: in een

klimaatverandering en de mogelijke impact op het per-

weiland, onder een viaduct (zoals afgelopen jaar tijdens de

soonlijke leven van de Brabander.

Dutch Design Week), of in een appelboomgaard tussen het verse fruit. Op deze manier worden alledaagse plekken in de stad of op het land in een mum van tijd omgetoverd tot prettige verblijfsplaatsen. Met de Veldkeuken sluit Van Bommel naadloos aan op de pop-up-trend in de horeca. Eten, en in het bijzonder uit eten gaan, draait steeds meer om beleving, waarbij de gasten soms meer honger lijken te hebben naar frisse en nieuwe concepten dan naar het eten zelf. Waar restaurateurs in vroeger tijden lang hun best deden om via mond-op-mondreclame en constant presteren een goedlopende zaak te vestigen, gaat het de nieuwe generatie restaurants om snel en tijdelijk pieken. Bij de Veldkeuken is verandering van omgeving en beleving ingebakken in het concept. Daardoor is het concept in al zijn flexibiliteit toch duurzaam. En al vier jaar ‘on the road’.


Eindhoven

Pagina

7

Buiten Brabant

Ook buiten Brabant zijn provincies en lokale overheden op zoek naar nieuwe vormen van landschapsgebruik en recreatie. We kijken bij de buren en doen nieuwe ideeën op.

Hunnie waden door de sloten UTRECHT — In de provincie Utrecht is door projectgroep Hunnie in het kader van het nieuwe natuurinrichtingsplan onderzocht hoe het gebied rondom de Nieuwkoopse en Vinkenveense Plassen kan worden ingericht voor nieuwe vormen van gebruik. Hierbij werd uit gegaan van de bestaande kwaliteiten van het gebied en samengewerkt met lokale bevolking en bestaande verenigingen. Het leverde onorthodoxe en avontuurlijke vormen van recreatief medegebruik van het bestaande veen-weidelandschap op, zoals gras kijken, wilgen vlechten en polder waden. Vanuit deze ideeën is een VeldwerkFoto: Lis

a K lapp

e

plek opgericht van waaruit bezoekers het landschap op een nieuwe manier kunnen ontdekken.

Foto: Roe l van Tou r

Ecodorp Boekel: duurzame woningen met een voedselbos en boomhutten In april volgend jaar gaat in Boekel de schop in de grond om een coöperatief Ecodorp te realiseren. Compleet met woningen en werkplekken, maar ook met een voedselbos, boomhuttenhotel en zelfs een viskwekerij. Allemaal duurzaam!

In het ecologische en autovrije mini-dorpje kan niet alleen gewoond worden: mensen kunnen er ook hun geld verdienen. Inkomsten bestaan uit de verkoop van eten uit het voedselbos, het uitbaten van het boomhuttenhotel, het verzorgen van cursussen in het educatiecentrum en horecaopbrengsten. Dit alles is organisatorisch vormgegeven

Door Niels Hansen

in een coöperatie waar alle bewoners lid van zijn. De coöperatie houdt de grond en gebouwen in bezit. Door contri-

Ecodorp Boekel is een plan met hoge ambities. Ten eer-

butie te betalen krijgen de bewoners toegang tot huisves-

ste zullen er 35 duurzame woningen verrijzen op een stuk

ting, energie en water, en delen ze in de inkomsten van het

land van 5,5 hectare. Deze worden gebouwd met natuur-

totale dorp.

lijke materialen en systemen. Zo wordt met behulp van waterschap Aa en Maas een eigen waterzuiveringssysteem

Het gemeentebestuur van Boekel werkt actief mee om het

opgezet op basis van biomimicry, oftewel geïnspireerd op

project te realiseren. Doordat het Ecodorp als experiment

voorbeelden uit de natuur. Voor de fundering wordt glas-

wordt gezien gelden niet alle regels en beperkingen die

schuim gebruikt dat is gemaakt van gescheiden oud glas.

normaal aanwezig zijn. Zo is het bijvoorbeeld mogelijk om

De bouwstenen zijn van hennep en kalk; natuurlijke materi-

kleinere ramen te maken om zo energiezuiniger te kun-

alen die na afbraak van de woningen gewoon weer over het

nen leven. Dat dit project juist in Boekel een plek kan vin-

land kunnen worden uitgestrooid. Alles bij elkaar opgeteld

den is geen verrassing. Sinds een aantal jaar profileert de

binden de woningen meer CO2 aan zich dan dat er bij de

gemeeente zich als welstandsvrije gemeente en probeert

bouw wordt gebruikt.

zij de regels bij het bouwen flexibeler in te zetten. Dat trekt uitgesproken initiatieven aan.


Pagina

8

MozaïekBrabant

Wall of Dreams We vroegen Brabanders naar hun dromen over Brabant. Dit gaven ze ons mee:

“Limburg annexeren”

“Prullenbakken in de bossen”

“Alle toeristen moeten voortaan ook met de zachte g praten”

“Een bruisend centrum waar de jeugd graag komt en de vergrijzing niet de overhand krijgt”

“Auto’s uit het centrum, gratis fietsuitleen” “Grachten weer terugbrengen in Eindhoven, gezellig” “Dat iedereen zich thuisvoelt op zijn plekje in Brabant” “Glasvezel voor heel Landerd” “Rust, eigenheid en natuur onderhouden”

“Geen intensieve veehouderij en geen Wi-Fi” “Meer paarden overal om ze te verzorgen” “Dat het gezellig blijft” “Bruisende stad in een groene omgeving” (Marco van Dorst)

Colofon

Wat is jouw droom over de toekomst van Brabant?

Hoofdredactie

Laat het ons weten @MozaiekBrabant

Jeroen Beekmans Joop de Boer Redactie Jeroen Beekmans Joop de Boer Nuala Burns Frederiek Dijkstra Anne van Kuijk Anne Reijnders Britt Werner Patricia van Doorne Eindredactie Jeroen Beekmans Joop de Boer Met bijdragen van

Woordzoeker

Yves de Boer Niels Hansen Evelien Pieters Frank Vloet Ontwerp HOAX Druk Kampert-Nauta

MozaïekBrabant wordt mogelijk gemaakt door provincie Noord-Brabant en bkkc Samenwerkende partijen: gemeenten ‘s-Hertogenbosch, Breda, Eindhoven, Helmond en Tilburg, Architectuurcentrum Eindhoven, BAI, CAST, Groen4life, Designhuis, Cacaofabriek, Willem II Fabriek, Stadskantoor Breda, de Brabantse waterschappen, LOLA Landscape Architects, Floris van Alkemade Architects en Architecture Workroom Brussels

MOZAÏEKBRABANT

MozaïekBrabant krant #1 (editie Eindhoven)  
MozaïekBrabant krant #1 (editie Eindhoven)  
Advertisement