Moratorium

Page 33

do swoich miejsc wylęgu. Istotą realizacji tego przepisu jest prawidłowe, tj. zgodne ze stanem faktycznym, określenie „okresu wychowu młodych”, „czasu trwania poszczególnych faz reprodukcji”, „okresu reprodukcji gatunków wędrownych lub ich powrotu do swoich miejsc wylęgu”. Wyznaczenie wymaganych dyrektywą konkretnych terminów ochronnych wymaga specjalistycznej i aktualnej wiedzy ornitologicznej. Trzeba mieć na uwadze zwłaszcza fakt, że zgodnie z wytycznymi Komisji Europejskiej dotyczącymi polowań na podstawie dyrektywy Rady 79/409/EWG w sprawie ochrony dzikiego ptactwa15, konieczne jest uwzględnianie wszelkich zmian w terminach migracji oraz długości trwania okresu reprodukcji, jakie mogą wystąpić na skutek zmian klimatu, a także w wyniku innych niekorzystnych oddziaływań na środowisko, np. ekspansji obcych geograficznie gatunków ssaków drapieżnych, powodujących straty w lęgach i konieczność ich powtarzania (akapit 2.5.13). W świetle udokumentowanych opracowań naukowych16 okresy ochronne określone Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 16 marca 2005 r. w sprawie określenia okresów polowań17 nie spełniają wymogów, o których mowa w art. 7 ust. 4 dyrektywy. W opinii ornitologów, okres wychowu młodych u głowienki, czernicy, łyski i grzywacza kończy się między pierwszą dekadą września a końcem miesiąca, podczas gdy sezon polowania na te gatunki rozpoczyna się już 15 sierpnia. Taki sam okres wychowu mają gatunki wymienione w załączniku I dyrektywy ptasiej, a w szczególności podgorzałka. Ze względu na zbyt krótki okres ochronny może dochodzić do znacznych strat w lęgach w wyniku płoszenia przez myśliwych i aportujące psy. Na większości terytorium Polski okres polowań na gęś zbożową, białoczelną oraz gęgawę trwa od 1 września do 21 grudnia. Jednak na terenie województw dolnośląskiego, lubuskiego, wielkopolskiego i zachodniopomorskiego okres polowań na gęsi zbożowe i białoczelne jest wydłużony do 31 stycznia, a na gęgawy do 15 stycznia. Określone we wzmiankowanym rozporządzeniu terminy narażają więc gęsi gęgawy na przypadkowe zastrzelenie w drugiej połowie stycznia w wyniku pomyłki z gęsią zbożową lub białoczelną. Sygnalizowane zjawiska stanowią naruszenie art. 7 ust. 4 dyrektywy, tj. zakazu polowania w okresie wychowu młodych i w czasie trwania poszczególnych faz reprodukcji, zakazu polowania w okresie reprodukcji lub powrotu do miejsc wylęgu gatunków wędrownych, oraz art. 5 w lit. d dyrektywy: zakazu umyślnego płoszenia ptaków z załącznika I, szczególnie w okresie lęgowym, jeśli może to zaszkodzić ich ochronie. Należy mieć także na uwadze fakt,

15 http://ec.europa.eu/environment/nature/conservation/wildbirds/hunting/docs/hunting_guide_pl.pdf (dostęp 2020.04.01). 16 Wylegała P., Ławicki Ł., op. cit. 17 Dz.U. 2005 nr 48 poz. 459 ze zm.

Przyrodnicze i humanitarno-prawne aspekty polowań na ptaki

33