Moratorium

Page 104

MIĘDZYNARODOWE ZALECENIA I AKTY PRAWNE DOTYCZĄCE STOSOWANIA AMUNICJI OŁOWIANEJ Ludzkość od dziesięcioleci stara się wyeliminować wprowadzanie ołowiu i jego pochodnych do ekosystemów. Ołowiu nie ma już w paliwach i w nowoczesnych urządzeniach. W 2013 roku grupa naukowców i toksykologów z Europy (w tym z Polski) i Kanady, po szczegółowej analizie wpływu tego metalu ciężkiego na człowieka i środowisko przyrodnicze, wezwała w dokumencie Health Risks from Lead-Based Ammunition in the Environment11, do całkowitego wycofania z użycia amunicji ołowianej na rzecz innych nietoksycznych materiałów. Od 2014 roku Polska jest sygnatariuszem Konwencji o ochronie wędrownych gatunków dzikich zwierząt. Podczas jej XI Konferencji Stron w Quito przyjęto Rezolucję o zapobieganiu zatruwaniu ptaków migrujących12, nawołującą wszystkie należące do tej konwencji państwa do stopniowego wycofania amunicji ołowianej do roku 2017. Wezwanie to zostało poparte w roku 2016 w wypracowanej wspólnie ze środowiskami łowieckimi z całego świata Rezolucji Światowego Kongresu Ochrony Przyrody IUCN13. Polskie Ministerstwo Środowiska już w 2012 r. informowało o przygotowanym i wprowadzanym w życie przez Polski Związek Łowiecki programie mającym na celu stopniową eliminację amunicji ze śrutem ołowianym. Zgodnie z tym programem już od 2015 r. zakaz miał obowiązywać na terenach wodno-błotnych, od 2020 r. we wszystkich polowaniach na ptaki, a od 2025 r. miał zostać ustanowiony zakaz całkowity. Program ten jednak nigdy nie wszedł w życie. Obecnie Polska jest jednym z nielicznych i niechlubnych wyjątków wśród krajów Unii Europejskiej, obok m.in. Malty uważanej za „ptasie piekło”14, zapóźnionym w tej materii o dziesięciolecia15, gdzie nie wprowadzono żadnych ograniczeń w stosowaniu amunicji ołowianej. Polskie niedostosowanie do światowych standardów w tym względzie ukazywał już Raport Programu Środowiskowego ONZ (UN Environment Programme: UNEP) oraz Umowy w sprawie Ochrony Afrykańsko-Eurazjatyckich migrujących ptaków wodnych (Agreement on the Conservation of African-Eurasian Migratory Waterbirds: AEWA), opublikowany 2008 roku.

11 WHHRLBA. 2013. Wildlife and Human Health Risks from Lead-Based Ammunition in Europe. A Consensus Statement by Scientists. http://www.seo.org/wpcontent/uploads/2014/11/Manifiesto-sobre-el-plomo-cient%C3%ADficos.pdf (dostęp 2020.04.01). 12 Resolution 11.15 Preventing Poisoning of Migratory Birds adopted by the Conference of the Parties to the CMS at its 11th Meeting (Quito, 4-9 November 2014). 13 IUCN Resolution number WCC 2016 Res 082, World Conservation Congress, 2016 Hawai’i: https://portals.iucn.org/ library/node/46499 (dostęp 2020.04.01). 14 B. Grzebulska, P. Gumułka, Malta – ptasie piekło, Miesięcznik Dzikie Życie, 270-271 (2016). 15 UNEP–AEWA Report: Phasing out the use of lead shot for hunting in wetlands: experiences made and lessons learned by AEWA range states (https://www.unep-aewa.org/sites/default/files/publication/lead-shot-en_0.pdf, dostęp 2020.04.01). Toksyczny ołów w amunicji myśliwskiej

104