Page 1

Federale Overheidsdienst Mobiliteit en Vervoer

Safety=

Forum Personeelsmagazine - herfst 2016

Veiligheid = SĂŠcuritĂŠ


2

INHOUDSTAFEL

In dit nummer...

03

EDITO

04

DE VEILIGHEID OP SPOORWEGOVERWEGEN

06

“NULTOLERANTIE” VOOR ONERVAREN BESTUURDERS

10

DE VEILIGHEID VAN LUCHTVAARTUIGEN

12

HET VEILIGE GEBRUIK VAN DE COMPUTER

18

WALKING FORUM

Redacteurs: Philippe Lambert, Sven Verschraegen, Heleen Ulens, Henk Croo, Ludo Van Raemdonck, David Schoenmaekers, Claude Pourtois, Véronique Vekeman, Sonia Mendoza, Veerle Custers, Véronique Scalais | Eindredactie: Sarah Carré | Vertaling: Vertaaldienst en redacteurs | Verantwoordelijke uitgever: Eugeen Van Craeyvelt, voorzitter a.i. van de FOD Mobiliteit en Vervoer | Vormgeving: Luca De Bellis | Druk: FedoPress | Contact: teamcom@ mobilit.fgov.be

Dépôt légal : D/2016/13.831/ 02


EDITO

3

DOSSIER SAFETY = VEILIGHEID = SÉCURITÉ Het thema “veiligheid” is brandend actueel. Recent nog, op 7 juni, werd op de FOD Justitie het Nationaal VeiligheidsPlan 2016-2019 (NVP) voorgesteld. Federale en gewestelijke experts hebben constructief samengewerkt aan dit plan. Op het eerste gezicht hadden we niet verwacht dat onze FOD in dit Nationaal Veiligheidsplan zou worden vermeld, maar de verkeersveiligheid is een van de tien gedefinieerde clusters van veiligheidsfenomenen die als beleidsprioriteiten worden beschouwd. Zo zal onze FOD op preventief vlak verder werken aan ITS-oplossingen (intelligente transportsystemen), zoals het preventief gebruik van het alcoholslot en intelligente snelheidsaanpassing. Op repressief vlak wordt de handhaving versterkt. Dit gebeurt onder meer door gecoördineerde controleacties op zwaar vervoer en een meer effectieve handhaving van de onmiddellijke intrekking van rijbewijzen. De Mercurius-databank ‘rijbewijzen’ zal hierbij zijn nut bewijzen. Om de veiligheid te waarborgen legt onze FOD ook technische eisen op voor alle transportmodi (verkeersregels, luchtregels, spoorcodex, scheepvaartreglement,…) en zorgen talrijke collega’s voor het toezicht op hun toepassing. Enkele, even boeiende artikels, maar die niet over veiligheid gaan, sluiten dit herfstnummer af. Veel leesgenot! Het redactieteam


4

DOSSIER VEILIGHEID

DE VEILIGHEID OP SPOORWEGOVERWEGEN Er zijn in België ongeveer 1900 spoorwegoverwegen die zich zowel op de openbare weg als op privéterrein (industriezones, ...) bevinden. In 2015 tekende Infrabel 45 ongevallen op overwegen op. Daarbij vielen 11 doden, 2 zwaargewonden en 10 lichtgewonden. Het merendeel van de ongevallen zijn te wijten aan onachtzaamheid (slalom) en onvoorzichtigheid (afleiding, onoplettendheid) van de weggebruikers. Daarom organiseert Infrabel regelmatig sensibiliseringscampagnes. Dit is

trouwens een verplichting die in het beheerscontract staat. Om ongevallen te vermijden, worden de overwegen met diverse veiligheidsinrichtingen uitgerust (slagbomen, belsignalen, verkeerslichten, verkeersborden). Elke overweg wordt periodiek gecontroleerd, zowel door Infrabel als door onze collega’s van de directie Spoorbeleid, Freddy De Backer en JeanMarc Stiénon. Zij mogen ook op eigen initiatief controles uitvoeren.


DOSSIER VEILIGHEID

5

Naast deze controles nemen beide collega’s ook deel aan de vergaderingen over veiligheid in het algemeen en aan specifieke projecten met Infrabel, de gewesten of de politie.

advies op voor de minister die beslist over het gevolg dat aan de aanvraag wordt gegeven.

Freddy en Jean-Marc behandelen ook de aanvragen voor de aanleg, wijziging of afschaffing van overwegen. Deze aanvragen komen uit diverse hoek (Infrabel, gemeente, school, burger, ...). Onze collega’s doen dan een controle ter plaatse en stellen vervolgens een

Koninklijk besluit van 11 juli 2011 betreffende de veiligheidsinrichtingen aan overwegen op de spoorwegenVeiligheidscampagnes Infrabel. Jaarlijks Veiligheidsverslag 2015 - Infrabel

Meer info:

Illustraties gereproduceerd dank aan INFRABEL (student auteurs van de vier geselecteerde projecten zijn, van links naar rechts, Veerle Van Loenhout, Charlotte Bibaut, Jasmine Maes, Bruno Borges)


6

DOSSIER VEILIGHEID

“NULTOLERANTIE” VOOR ONERVAREN BESTUURDERS De collega’s van de dienst Verkeersreglementering bereiden een wetsontwerp voor om het toegestane alcoholpromillage voor onervaren bestuurders op 0,2 te brengen. Een onervaren bestuurder in de zin van de wet is een bestuurder die minder dan drie jaar houder is van zijn eerste rijbewijs. Denis Hendrichs, diensthoofd, geeft ons een woordje uitleg.

Waarom ligt de focus op onervaren bestuurders? Onervaren bestuurders hebben veel meer kans om betrokken te raken bij een ongeval, vooral dan omwille van hun onervarenheid. Tijdens de eerste jaren waarin rijervaring wordt opgebouwd, is een inperking van het toegestane alcoholpromillage wenselijk. Slechts met de nodige rijervaring ontwikkelt een bestuurder de juiste reflexen en automatismen en kan hij aandacht bieden aan alle verkeersaspecten. De combinatie van gebrek aan ervaring en alcohol, zelfs in kleine hoeveelheden, heeft een nefaste invloed op de rijvaardigheden en op de aandacht die rijden vereist.

Wat is het doel? Alcohol achter het stuur is een van de drie hoofdoorzaken voor doden in het verkeer. Het uitgangspunt is om rijden en alcohol volledig te dissociëren: kortom, nultolerantie. Deze nultolerantie wordt wettelijk verankerd door de vastlegging van een alcoholpromillage van maximaal 2 gram per liter bloed. Een enkel alcoholisch drankje volstaat al om boven deze drempelwaarde te zitten. Dit komt concreet neer op “nultolerantie”: geen alcohol!

Wanneer wordt de nieuwe wet van kracht? Het is nog te vroeg om dat te zeggen. Zoals bij elk ontwerp van wet of besluit is het noodzakelijk om meerdere adviezen in te winnen alvorens de laatste stap van de bekendmaking in het Belgisch Staatsblad te zetten: de adviezen van de gewesten, van de Raad van State, van de politie enz. Daarna moet het wetsontwerp nog in het Parlement worden goedgekeurd. Naar verwachting zal deze maatregel dus ten vroegste tegen eind volgend jaar van kracht worden.


DOSSIER VEILIGHEID

7


8

VEILIGHEID VAN DE SCHEEPVAART Historiek De moderne internationale samenwerking voor de veiligheid van de zeevaart komt op gang na de ramp met de Titanic in 1912. In Londen wordt in 1913 een conferentie samengeroepen die een internationaal verdrag voor de veiligheid van mensenlevens op zee opstelt. In het Engels heet dit het SOLAS verdrag. In SOLAS worden eisen gesteld aan zeeschepen op vlak van constructie (zoals het gebruik van waterdichte schotten) en uitrusting (zoals het voorzien van de nodige reddingboten en zwemvesten). Om te bewijzen dat een schip aan de SOLAS regels voldoet verkrijgt het de nodige certificaten. Na de tweede wereldoorlog wordt de Internationale Maritieme Organisatie (IMO) opgericht om wereldwijde regels

op te maken voor de veiligheid en de beveiliging van de scheepvaart en het voorkomen van verontreiniging van het mariene milieu door schepen. Deze organisatie, bestaande uit 170 lidstaten en een permanent secretariaat, voert het beheer over het SOLAS verdrag en over een aantal andere verdragen en codes met betrekking tot de veiligheid op zee. Het SOLAS verdrag zelf is in 1974 compleet vernieuwd. De bijlagen ervan worden om de 4 jaar gewijzigd om ze aan de technische vooruitgang aan te passen. Naast de IMO heeft ook de Europese Unie een aantal richtlijnen en verordeningen uitgevaardigd die de scheepvaart in de Europese wateren veiliger moeten maken.


DOSSIER VEILIGHEID

9

Rol van DG Scheepvaart

Pleziervaart

Het DG Scheepvaart is verantwoordelijk voor de Belgische vertegenwoordiging bij IMO en voor de omzetting van IMO en EU regelgeving in Belgische wetgeving. Wat de scheepvaartcontrole betreft is de dienst Vlaggenstaat verantwoordelijk voor het toezicht op de naleving door Belgische schepen van SOLAS en andere regels. De dienst Havenstaatcontrole ziet erop toe dat vreemde schepen die in Belgische zeehavens aankomen voldoen aan internationale verdragen en Europese richtlijnen.

Ook de veiligheid van de waterrecreanten is een belangrijke taak voor het DG Scheepvaart. Net voor de zomervakantie werd de regelgeving over brandingsporten vernieuwd. Watersporters zijn nu veel vrijer om te surfen, te kyten,‌ dan onder de oude regelgeving. Maar de watersporter is wel zelf verantwoordelijk om ervoor te zorgen dat er enkel wordt gesport als men over de nodige veiligheidsuitrusting beschikt. Dit kadert volledig in het nieuwe beleid van Staatssecretaris De Backer waar de burger wordt geresponsabiliseerd en de overheid niet alles tot in de kleine details regelt. DG Scheepvaart zal het volgende anderhalf jaar ook werken aan een volledige nieuwe regelgeving voor de pleziervaart met zeilboten en motorjachten. Deze nieuwe regelgeving zal in werking treden op 1 januari 2018 en zal de veiligheid op zee verbeteren. De huidige regelgeving is immers volledig achterhaald en niet afgestemd op de moderne technieken. Ook hier zal het principe van de responsabilisering van de gebruiker centraal staan. Enkel bepaalde minimumuitrusting zal verplicht worden. Deze hervorming is niet beperkt tot de zee maar zal ook op de binnenwateren gelden. De veiligheid van de pleziervaartuigen blijft immers, ook na de staatshervorming, een taak van onze FOD.

Actuele dossiers Op dit ogenblik werkt de IMO nieuwe regelgeving uit in verband met het gebruik van alternatieve brandstoffen zoals methaan. Er wordt eveneens gewerkt aan een nieuw kader voor het vervoer van industrieel personeel naar windmolenparken op zee. De Europese Unie herziet op dit moment haar wetgeving over de passagiersschepen. Een ander actueel dossier voor DG Scheepvaart is de omzetting in de praktijk van de nieuwe SOLAS regels over het geverifieerde gewicht van containers.


10

DOSSIER VEILIGHEID

DE VEILIGHEID VAN LUCHTVAARTUIGEN In de moderne luchtvaart zijn luchtvaartongevallen meestal het gevolg van een combinatie van technische pannes en bedieningsfouten (foute reacties van de piloten, een menselijke fout tijdens het onderhoud, gebrek aan training van de bemanning en/of de onderhoudsploegen, ...). Om het risico op ernstige technische defecten te verminderen, hebben de overheden een geheel van procedures en regelgevingen opgesteld. De moderne en complexe luchtvaartuigen zijn zo gebouwd dat de vitale systemen meervoudig aanwezig zijn (men spreekt van “redundantie van de systemen�) om zo de controle over het toestel te behouden bij de uitval van een systeem (bijvoorbeeld: 2 tot 3 hydraulische systemen, ...). Al in de ontwerpfase worden strikte normen gehanteerd, die voortdurend mee-evolueren met de technologie, maar vooral ook uitgaan van de feedback uit voorbije incidenten. Talrijke luchtvaartongevallen werden inderdaad veroorzaakt door in de ontwerpfase de impact van ongeziene natuurkundige verschijnselen te onderschatten (1) en door onvoldoende redundantie van vitale onderdelen. Na prototypering en diepgaande testen geeft de certificerende overheid (in Europa: het EASA, Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart) een typecertificaat af dat de luchtwaardigheid van het zo

ontworpen luchtvaartuigtype garandeert. Vanaf dan kan het in productie gaan, een proces dat losbreekt tussen verschillende fabrieken en waarvoor de fabrieksleider en de onderaannemers een productiegoedkeuring moeten verkrijgen die hun kundigheid om de stroom van duizenden onderdelen die samen het luchtvaartuig vormen te beheren, staaft. Ieder aldus geproduceerd luchtvaartuig zal slechts mogen vliegen nadat het van zijn nationale overheid een bewijs van luchtwaardigheid heeft gekregen dat onder meer de overeenstemming van het toestel met het ontwerp van het typecertificaat en het certificaat van permanente luchtwaardigheid bewijst. Deze procedure is eenvoudiger voor een nieuw vliegtuig, maar vereist doorgedreven onderzoek als het om een ouder vliegtuig gaat dat al onder verschillende inschrijvingen in de vier windstreken van de aarde heeft gevlogen. Het is hier dat het beheer van de permanente luchtwaardigheid naar voren komt: het operationele leven van lijntoestellen kan meerdere decennia bestrijken in verschillende landen (zo vliegt SN Brussels Airlines met toestellen van het type Airbus A330 die in 1993 in Frankrijk in dienst zijn genomen) en gedurende deze tijd tasten incidenten en tegenslagen de vliegcapaciteiten aan. Deze toestellen worden onafgebroken aangepast aan


DOSSIER VEILIGHEID

11

(1) Het eerste lijnvliegtuig met straalmotoren (De Havilland Comet, 1952) was gemaakt met zelfborende klinknagels, had vierkante raampjes en straalmotoren die in de wortel van de vleugel waren gemonteerd. Deze drie karakteristieken werden geĂŻdentificeerd als de oorzaak voor verschillende dodelijke ongevallen.

de laatste stand van de techniek door een onderhoudsprogramma, een lijst onderhoudstaken die door de vliegtuigbouwer vanaf het ontwerp zijn voorzien, en die eveneens up-to-date wordt gehouden door de houder van het typecertificaat. Ongeziene problemen, die men niet voorzag bij het testen van het prototype kunnen ook opduiken. Daarom verplichten overheden de operatoren om deze problemen bij een of meerdere vliegtuigtypes te corrigeren door luchtwaardigheidsrichtlijnen uit te vaardigen (dringende herstellingen of verbeteringen, maar ook louter operationele en niet-technische uitwerkingen). Al deze onderhoudswerkzaamheden moeten worden uitgevoerd door behoorlijk erkende onderhoudsinstanties, die beschikken over de juiste documentatie en de geschikte werktuigen, goedgekeurde stukken en ad hoc bevoegd personeel en vergunde installaties. Het geheel van deze procedures

draagt bij tot een betere veiligheid van het luchtvervoer. Binnen het DGLV is de directie TECH belast met de afgifte van de goedkeuringen en bewijzen van luchtwaardigheid, alsook met het toezicht en de controles. Maar dit is slechts het topje van de ijsberg van de luchtvaartwereld. Bij het garanderen van de luchtvaartveiligheid moet men ook de andere aspecten niet uit het oog verliezen, zoals de operaties (met inbegrip van de piloten en hun bevoegdverklaringen), de luchthavenzones, ... Al deze actoren samen zijn onontbeerlijk om een adequaat veiligheidsniveau in de luchtvaartsector te garanderen. De overige kernspelers op het vlak van luchtvaartveiligheid zijn natuurlijk de bemanningen, de luchtverkeersleiding, de onderzoeks- en ongevallen diensten, maar dat is een ander verhaal...


12

DOSSIER VEILIGHEID

HET VEILIGE GEBRUIK VAN DE COMPUTER Lang geleden in een land hier ver vandaan, toen de computers nog niet spraken, werden virussen geschreven door wizkids om hun kunde mee te etaleren. Helaas liggen die dagen ver achter ons. Nu wordt malware dikwijls op maat gemaakt, in opdracht van criminele organisaties. Persoonsgegevens met bijbehorende kredietkaartinformatie worden voor een paar dollar te grabbel gegooid op het «Dark Web», dit is de «Bol.com» die Google niet kent, en waar de onfrisse medemens naar hartelust kan shoppen naar wapens, drugs, kinderporno, of beroep kan doen op diensten zoals hacking en huurmoord. Hoog tijd om als «simpele gebruiker», wat minder simpel te worden. De sterkte van je wachtwoord is wat dat betreft een goed begin. De gouden regel: hoe langer het wachtwoord, hoe veiliger. Gebruik een zin in plaats van een woord, en stop er liefst nog wat

speciale tekens in. Noteer dit nergens. Gebruik niet overal hetzelfde wachtwoord; scheid op z’n minst persoonlijke en werkgerelateerde zaken. Beveilig je Wi-Fi-netwerk thuis met je eigen wachtwoord, en niet dat wat er standaard op staat; daarvan zijn dikwijls online lijsten beschikbaar. Dit geldt ook voor andere toestellen met beveiliging zoals IP-camera’s of netwerkschijven die via het internet toegankelijk zijn.


DOSSIER VEILIGHEID

13

verbinding. Wees niet naïef: ook op het World Wide Web zijn weinig dingen écht gratis; in het beste geval betaal je met informatie over je surfgedrag. Als je browser een of andere melding geeft, loont het misschien deze ook te lézen, in plaats van zo snel mogelijk op de ‘OK’-knop te klikken. Als je de boodschap niet begrijpt, kan het helpen deze even te googlen; met ‘cut and paste’ is dat snel gebeurd. En als je je computer weg doet, zorg dat het geheugen volledig gewist is.

Online betalen of wachtwoorden ingeven van belangrijke accounts, zoals je e-mail, doe je best niet wanneer je op een onbeveiligd draadloos netwerk werkt. Een bezoek aan een malafide website is voldoende om je computer te besmetten. Klik dus enkel op links die je vertrouwt. (Voor de slechte verstaander: Koop je porno op DVD in plaats van op het internet...)Wanneer https:// in je browser staat als begin van je internetadres, dan werk je met een beveiligde

Hopelijk ben je ondertussen niet paranoïde, maar wie zich op het internet begeeft, is zich maar beter bewust van de gevaren. Zeker nu meer en meer toestellen continu verbonden blijven (zoals je smartphone), en daardoor ook meer blootstaan aan mogelijke gevaren.


14

BUDGET&BEHEERSCONTROLE

NIEUWE DIENST Maak kennis met de dienst Financiën en Overheidsopdrachten Sinds juli bundelen de voormalige dienst Aankoop en Overheidsopdrachten, de financiële cel van de dienst Logistiek en de Centrale Financiële Cel de krachten binnen de nieuwe dienst Financiën en Overheidsopdrachten. Wij gingen kennismaken met 3 van de 16 leden van die dienst.

Bastiaan Dillen: “We staan in voor de planning en juridische opvolging van overheidsopdrachten, onder andere op basis van een inventaris van contracten, en sluiten die in sommige gevallen zelf af. In andere gevallen ondersteunen en controleren we de operationele diensten bij het afsluiten van overheidsopdrachten. We volgen ook subsidieaanvragen op.”

Robert Louvet: “We vervullen de rol van financiële cel voor de uitgaven van de FOD die over het algemeen niet aan één DG of zo toe te schrijven zijn: elektriciteit, koffieautomaten, dienstfietsen, verzendingskosten, schermen voor vergaderzalen,… Met betrekking tot die uitgaven werken we dus mee aan het opstellen en aanpassen van de begroting, het sluiten van overheidsopdrachten en opstellen van bestelbonnen, het goedkeuren van (geplande) uitgaven en ontvangen facturen,…” Josiane Mercier: “We treden op als financiële cel voor entiteiten binnen en buiten de FOD die geen financiële cel hebben, zoals de diensten van de Voorzitter of de Ombudsdienst Treinreizigers. Voor hen vervullen wij de taken die Robert opsomde.”


MOBICONNECT

15

MOBICONNECT Sinds de start van 2016 zijn de computerprogramma’s die we dagelijks gebruiken sterk veranderd. Van Lotus Notes naar Outlook, Office 365, Yammer, OneDrive for Business en binnenkort komt Sharepoint eraan. Al deze nieuwe tools bieden heel wat mogelijkheden om beter online samen te werken en te communiceren. Het doel is meer flexibiliteit, om te kunnen werken waar het je het best past. Is dat nu thuis, op kantoor in Brussel, op de trein, … of misschien in de wachtzaal van de tandarts. Sarah Carré, diensthoofd Communicatie: “In het communicatieteam zijn deze nieuwe tools al goed ingeburgerd. Iedereen heeft zijn foto in het profiel toegevoegd. We hebben allemaal onze agenda opengesteld. Dat is erg handig als je wilt weten of iemand nog langs kantoor komt, thuis werkt of naar een vergadering is. Op de dagen dat verschillende collega’s thuiswerken, wordt er heel wat geskypet en we hebben voor het team ook een Yammer-groep voor het delen van interessante artikels.”

Christoph Van den Driessche, projectleider dienst Communicatie: “Als projectleider werk ik nauw samen met mijn collega’s van teamcom maar ook met collega’s uit andere diensten. Ieder project is echt teamwerk. We experimenteren nu met onze OneDrive voor het delen van documenten in plaats van versies naar elkaar door te mailen. Dat werkt redelijk goed, maar we kijken uit naar de komst van Sharepoint om dit nog efficiënter aan te pakken en te vermijden dat digitale documenten op verschillende plaatsen staan”. Binnen de FOD werden enkele afspraken op papier gezet om vlot samen te werken. Deze afspraken staan op het intranet. Lees ze eens en bekijk hoe je deze in jouw team kan toepassen. Nu zijn er veel veranderingen, maar na een tijdje, is het geen nieuwe manier van werken meer, maar gewoon de manier van werken in onze FOD! Intranet > info voor allen > zo werken wij


16

EMAS

WEEK DUURZAME MOBILITEIT 2016 Van 16 tot 22 september kon je meedoen aan: • Lunch&Learn: Samen voor een duurzame mobiliteit • Werfbezoek Metro Kunst-Wet door Beliris • Stadswandeling “Wandelen is gezond” • Lunch&Learn: Het klimaatakkoord van Parijs, wat nu? • Workshop fietsen repareren • Fietstocht met coach

MO


MOTIVATIE WERKT VOOR ELKE LEEFTIJD LA MOTIVATION N’A PAS D’ÂGE


18

WALKING FORUM Walking Forum is een nieuw concept om de eigen FOD, de collega’s en de activiteiten van elke dienst te ontdekken. In juni openden Beliris en de SD ICT, P&O, BB&L en Strategie & Ondersteuning hun deuren voor de collega’s. In september organiseerde de SD BB&L de volgende editie van het Walking Forum en nodigde hierbij het voltallige personeel van de FOD uit.

Om meer te vernemen over vorige en volgende edities, neem een kijkje op intranet of bekijk het filmpje van de eerste editie (P&O - Walking Forum - Vorige edities? - Ondersteuningsdiensten Getuigenissen en foto’s - filmpje).


19


20

Heb jij een collega die een bedankje verdient? Laat het ons weten! Stuur een e-mail naar teamcom@mobilit.fgov.be en Forum zorgt voor een kleine attentie!

ZET JE COLLEGA EENS IN DE BLOEMETJES ! “Ik werk drie dagen per week aan het loket van de DIV waar we in direct contact met de klant staan die meestal bij ons komt aankloppen met inschrijvingsproblemen. Wat ook de moeilijkheid is waarmee we te maken krijgen, Tamara is er steeds om ons te helpen. Haar vaste telefoon is doorgeschakeld naar haar mobieltje, en zelfs als ze in een vergadering zit, is ze indien nodig beschikbaar. Ze aarzelt niet om heen en terug te lopen tussen de achtste verdieping en het gelijkvloers. Als toegewijde en energieke

collega is ze steeds voor iedereen in de weer. Zelfs vragen per mail beantwoordt ze steeds binnen het uur of in de loop van de dag en altijd streeft ze ernaar tot een oplossing te komen. Ze is iemand op wie je kan bouwen en die het werk makkelijker en dus aangenamer maakt. Daarom wil ik haar welgemeend dankjewel zeggen.� Jacqueline Struzik, DIV, Interen behandeling, Tijdelijke ondersteuning logistiek

Forum automne 2016nl  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you