Page 22

De tien geboden van sOLEx

Van interventies door stedelijke accupunctuur tot een nieuwe dynamischer toekomstvisie Stellingen, pleidooi en mijmeringen over de ontwikkeling van een plek door of met de overheid

Lessons learned - Best practises - Trail on error

#1.

17

Geloof in de creatieve industrie als hefboom voor stedelijke transformatie Als we het hebben over de creatieve industrie bedoelen we vaak een verzameling van beroepen waarbij het gaat om kenniswerken en de creatie van onstoffelijke waarden. In deze context wordt vooral bedoeld: sta mensen met een creatieve insteek toe om invloed te hebben op het ruimtelijk ontwikkelingsproces voor een plek. De hier bedoelde creatieven zijn goed in staat te zien wat er nog niet is. En ze trekken zich niks aan van onmogelijkheden. Zij zien gebrek aan visie als een kans voor een eigen visie. Zij zoeken vaak (betaalbare) ruimte om het eens ánders te kunnen doen. En soms hebben ze helemaal geen plan maar slechts een idee. En als ze een plan hebben, is de kans groot dat het niet ‘jouw plan’ is. Er is echter niets wat succes sterker in de weg kan staan dan je eigen ‘beste plan’. Geef ‘creatieven’ de kans tot (zelf)realisatie. Tijdelijke ontwikkeling en transformatiegebieden bieden daarbij ruimte voor het experiment.

#2.

Geef invloed zonder macht een kans: bottom-up en top-down werken samen De betrokken groep (mensen) bepaalt het speelveld voor een plek ongeacht de formele rol van plaatselijke bewoners, ondernemers en de verschillende betrokken overheidsdiensten. Enerzijds voelen burgers zich niet gehoord en initiatiefnemers zich in de kiem gesmoord. Anderzijds verlangen we van de overheid dat deze bijna bedrijfsmatig werkt en niet teveel mag kosten. ‘Burgerparticipatie’ zou het allemaal moeten oplossen. Maar participeert de overheid nu in de samenleving of participeert de samenleving in de overheid? Zoeken we naar een zelfbenoemde ambtenaar of een participerende burger? Zorg er gewoon voor dat bottom-up en top-down beter gaan samenwerken, verbindt ze. Dat het ‘Dat kan toch

zomaar niet’ en het ‘De overheid wil niks’ verandert in ‘Natuurlijk, dat gaan we samen regelen’. De traditionele situatie van politieke lobby door professionals moet omslaan in nieuw politiek denken dat richting geeft aan een overheidsapparaat dat meer faciliteert. Soms is het handig dit eerst uit te proberen in een tijdelijke situatie.

#3.

Neem een aanloop voordat je samen in het diepe springt Een laagdrempelige reeks van events of ateliers als opmaat naar een nieuwe manier van denken over een plek leidt tot voortdurende aandacht en invloed van buitenaf. Hier is ook de gelegenheid om bottom-up en top-down aan elkaar te laten wennen. Hierdoor ontstaat, als vanzelf, een nieuwe manier van (politiek) denken over het gebied. Uit dit proces komen ook mensen bovendrijven die als ‘oliemannetje’, als ‘doener’ of ‘denker’ zonder functieomschrijving toch prima hun doel kunnen dienen voor de ontwikkeling. Het vertrouwen dat gedurende deze ‘aanloop’ ontstaat, kan toe met minder vastgelegde kaders. Leg dus niet teveel vast wát je wil, maar veeleer hoe je met elkaar wilt omgaan. Formuleer de doelen met een zekere abstractie en bedenk een samenwerkingsmodel. Smeed coalities en werk samen! In het diepe springen doe je niet alleen en niet zómaar. Maak de kansenanalyse net zo belangrijk als de risicoanalyse en test het uit.

#4.

Veroorzaak de ‘steen in de vijver’ en haal daaruit input voor de ontwikkeling van een plek Benut elke aanleiding die er is om een plan voor een plek te testen, op te schudden en de robuustheid ervan te onderzoeken. Gooi die steen in de vijver en organiseer of bedenk iets op een plek waar het niet lijkt te kunnen. Kies een andere insteek en ontdek onvermoede kanten van een plek, van haar omgeving, haar verleden en haar toekomst. Benut ook de fouten of

nieuwe feiten: menselijke, inhoudelijke, indirecte, technische, financiële, beleidsmatige etc. Of die ‘steen in de vijver’ nu door de overheid, de zelfbenoemde ambtenaar of de participerende burger wordt veroorzaakt, doet er niet toe. Naast een groeiende bewustwording dat flexibiliteit geen éénrichtingsverkeer is, gaat het er uiteindelijk om wat het voor een plek kan opleveren. Stedelijke acupunctuur is meer dan alleen een nieuw plan met nieuwe mensen voor een nieuwe plek in de stad; het gaat om het activeren van de plek. Bied de plek deze impuls, probeer het uit en geef ruimte aan non-lineair ontwikkelen (weg met die stip op de horizon).

#5.

Geloof in de maakbaarheid van een plek en de noodzaak van veiligheid Je zou kunnen zeggen: een plek is pas een plek als er mensen komen, óók als je ze niet zelf hebt uitgenodigd. Met de maakbaarheid van ‘een plek’ wordt hier niet bedoeld de realisatie van het zelfbedachte en bestudeerde plan maar veeleer de bereidheid tot het creëren van speelveld en ruimte om een plek organisch te laten groeien. Placemaking is niet louter een kwestie van het kiezen van de juiste marketingstrategie, het scoren op ‘social media’ of het halen van de krant met het volgende vermeende succes. De plek is niet ‘onze plek’ maar een plek voor mensen die er echt wat willen, die er zijn of er komen en ook wat gaan doen. Mensen maken de plek. Mensen komen als er ook andere mensen komen. De plek moet goed toegankelijk zijn en mensen willen zich daarbij veilig voelen, anders komen ze niet. Hierbij speelt de fysieke inrichting van een plek een zeer belangrijke rol. Om van verblijfskwaliteit naar ‘reuring’ te komen is (voor)investeren in de sociale en fysieke ruimte een noodzaak en geeft het mensen de mogelijkheid zich de plek toe te eigenen. Of dit nu tijdelijk of permanent is.

Profile for Mark Sekuur

sOLEx: Het Open Lab Ebbinge, tien jaar tijdelijk in Stad  

Open Lab Ebbinge 2008 - 2018 Een terugblik op tien jaar tijdelijkheid in het Ebbingekwartier. Open Lab Ebbinge was een tijdelijke stadswijk...

sOLEx: Het Open Lab Ebbinge, tien jaar tijdelijk in Stad  

Open Lab Ebbinge 2008 - 2018 Een terugblik op tien jaar tijdelijkheid in het Ebbingekwartier. Open Lab Ebbinge was een tijdelijke stadswijk...

Profile for markie
Advertisement