Page 1

DIGITAL CAMERA POLSKA STYCZEŃ 2012

IS CD GRATursu cja k Nowa edyshopa Photo (cz. 7)

TEST LUSTRZANKI SONY SLT-A77 ZAAWANSOWANY KORPUS Z NIERUCHOMYM LUSTREM ZA

1

1/2012 /2012

#

świat cyfrowej fotografii

16

BUDOWANIE ŚWIATŁA RICHARD AVEDON MIROSŁAW BAKA KEVIN CARTER iPHONOGRAFIA TELEFONY ZASTĄPIĄ KOMPAKTY?

NR 1 2012

www.digitalcamerapolska.pl

okladka_druk.indd 1

ISSN 2082-1182

19 zł w tym 8% VAT

INDEX 267-260

„Nie istnieją reguły opisujące dobrą fotografię, są tylko dobre fotografie” Ansel Adams

FOTOGRAFIA STUDYJNA

TEST GRUPOWY

TEMAT NUMERU

INSPIRACJE

Testujemy 6 lustrzanek dla początkujących

Czyli jak kreatywnie wykorzystać swoją „szklarnię”

Wywiad z mistrzem fotografii podróżniczej

AMATORSKIE „LUSTRA”

5 OBIEKTYWÓW – 1 MIEJSCE

MACIEJ CIEŚLAK

2011-12-09 19:10:40


okladka_druk.indd 2

2011-12-09 19:10:57


04

DIGITAL CAMERA POLSKA

Magazyn AUSTRALIA CHINY CHORWACJA CZECHY ESTONIA

ISLANDIA JAPONIA FINLANDIA KANADA

OTWA

jest dostpny midzy innymi w nastpujcych krajach: HOLANDIA NIEMCY NORWEGIA NOWA ZELANDIA GRECJA

INDONEZJA W OCHY MALEZJA POLSKA REPUBLIKA PO UDNIOWEJ AFRYKI

PORTUGALIA ROSJA S OWENIA HISZPANIA SZWECJA

TAJLANDIA TURCJA UKRAINA USA ZJEDNOCZONE EMIRATY ARABSKIE

Digital Camera edycja polska: Strona www: http://www.digitalcamerapolska.pl REDAKCJA: Redaktor naczelny Maciej Zieliski e-mail: maciej.zielinski@digitalcamerapolska.pl Redaktor prowadzca Monika witek e-mail: monika.swiatek@digitalcamerapolska.pl Stali wspópracownicy Magdalena Rudzka, Rafa Gasiski, Jacek Gsiorowski, Szymon Naroniak, Olga Drenda Kontakt do redakcji e-mail: redakcja@digitalcamerapolska.pl tel. (22) 257 84 45 Skad Dorota Zieniewicz

REKLAMA: • Marta Zaczek (szef dziau) e-mail: marta.zaczek@avt.pl tel. (22) 257 84 76, fax (22) 257 84 32 • Roksana Ziókowska e-mail: roksana.ziolkowska@avt.pl tel. (22) 257 84 05, fax (22) 257 84 32 PR i Promocja Maja Gilewska e-mail: maja.gilewska@avt.pl tel. (22) 257 84 71, fax (22) 257 84 32 PRENUMERATA: tel. (22) 257 84 22, fax (22) 257 84 00 e-mail: prenumerata@avt.pl DRUK I OPRAWA: RR Donnelley Europe Sp. z o.o. ul. Obroców Modlina 11, 30-733 Kraków

Sprzt do testów mona zgasza pod adresem e-mail: testy@digitalcamerapolska.pl Miesicznik Digital Camera Polska wydawany jest przez Wydawnictwo AVT: AVT-Korporacja Sp. z o.o. ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa Artykuy w tym wydaniu s tumaczone i reprodukowane z miesicznika Tytuy prawne nale do Future Publishing Limited, grupy Future plc, UK 2009. Wykorzystano na licencji. Wszystkie prawa zastrzeone. Wszystkie ceny podane w magazynie , o ile nie zostay uzyskane od polskiego dystrybutora, s cenami urednionymi, zebranymi z ofert uznanych Digital Camera Polska Stycze 2012

sklepów, w tym internetowych, na terenie Polski (w przypadku braku ofert polskich, s to ceny przeliczone z cen brytyjskich). jest znakiem towarowym Future Publishing Limited, nalecym do grupy Future plc. Wykorzystano na licencji. Wicej informacji dotyczcych tego i innych tytuów wydawanych przez grup Future plc, zamieszczono na stronie http://www.futureplc.com. Redakcja nie ponosi odpowiedzialnoci za tre reklam i ogosze zamieszczonych w numerze.


WITAJCIE OD REDAKCJI

POLSKA

Kade wydanie, to spotkanie z zawodowcami… Maciej Cielak Fotograf, podrónik

Tegoroczny laureat konkursu National Geographic. Na co dzie jest powanym biznesmenem, ale gdy tylko nadarza si okazja, chwyta za aparat i wyrusza w wiat. O swoich projektach opowiada na str. 28.

Kevin Carter Fotoreporter

Autor najwaniejszych zdj w historii fotoreportau. Laureat nagrody Pulitzera. O jego yciu, pracy i cenie jak zapaci za to, e nie pozostawa obojtny, przeczytacie na str. 48.

Mirosaw Baka

iPHONOMANIA! „Moim zdaniem iPhone to najlepszy aparat do szybkich snapów” – stwierdzia niedawno Annie Leibovitz, jedna z najsynniejszych portrecistek. Podczas wywiadu dla telewizji NBC, spytana o rad dla kupujcych, jako najlepszy kieszonkowy aparat cyfrowy wskazaa wanie kultowy telefon z nadgryzionym jabkiem: „Jest jak portfel, w którym trzymasz fotografie rodziny”, przekonywaa z entuzjazmem. Znak czasów? Na pewno. Dzi nikt ju nie lekceway moliwoci jakie daje aparat w telefonie. Zdjcia z iPhone’a s wszdzie. W Internecie, w gazetach, na okadkach pism. Czowiek z iPhonem coraz czciej okazuje si szybszy od fotoreportera. Pokochali go równie artyci, zdjcia z telefonu zawdroway ju nawet do najsynniejszych galerii sztuki. Trudno w to uwierzy ? A jednak! 157 zdj z aplikacji Hipstamatic pokazano niedawno w londy-

skiej Orange Dot Gallery (mona je podziwia jeszcze do koca stycznia). Duy i gony projekt telefonem zrealizowa równie reporter The New York Times, Damon Winter. Korzystajc wycznie z iPhone’a stworzy dokument o 10. Dywizji Górskiej w Afganistanie. Jak pó niej tumaczy, „Kady dzi robi zdjcia telefonem, fotografujc iPhonem nie zwracaem na siebie uwagi”. Dziennikarze i analitycy, nie raz zastawiali si dlaczego Steve Jobs nie zainteresowa si bran foto. Gdy oni si zastanawiali, on kreowa iPhone’a na najlepszy kieszonkowy aparat fotograficzny. Zgadnijcie, jaki jest obecnie najpopularniejszy aparat wedug statystyk serwisu Flickr? Najwikszej na wiecie internetowej galerii? Tak, to iPhone 4...

Maciej Zieliski redaktor naczelny

W TYM MIESI CU PISZ DLA WAS...

Aktor, fotoamator

Jeden z najlepszych i najbardziej lubianych polskich aktorów wyzna nam, e jego cich pasj jest fotogra a. Jak mówi, bez aparatu nigdzie si nie rusza. Zajrzyjcie na str. 94, i zobaczcie czego jeszcze o nim nie wiecie...

Bownik

Jacek Gsiorowski

Maciej Zieliski

Micha Wilczewski

Fotograf, wykadowca AF

Fotograf, dziennikarz

Redaktor DCP

Fotograf

Na co dzie prowadzi zajcia z analizy obrazu w warszawskiej Akademii Fotografii. W DCP redaguje autorsk rubryk, w której pomaga nam zrozumie zdjcia klasyków

Ostatnie sowo zawsze naley do niego. Autor intrygujcych felietonów (str. 130). Ciekawych wywiadów (w tym wydaniu z Mirosawem Bak), i znakomitych zdj

Jak co miesic gruntownie testuje dla Was najnowsze aparaty i akcesoria. W tym miesicu na warsztat bierze Samsunga NX200 oraz lustrzank Sony SLT-A77

Specjalista od owietlenia studyjnego i pracy ze wiatem. W tym wydaniu podpowiada jak majc do dyspozycji tylko 2 lampy i biae to, stworzy ciekaw seri zdj

Digital Camera Polska Stycze 2012

05


Spis treści POLSKA

06 6

72

NR 1/STYCZEŃ 2012

08 36 O fotografowaniu

18

10 rzeczy do spróbowania od zaraz

28

Wywiad Digital Camera

Znajdziecie tam kilka ciekawych pomysłów na interesujące sesje zdjęciowe

Podróżnik, laureat tegorocznej edycji Wielkiego Konkursu „Na onal Geographic”. O swoim podejściu do fotografii opowiada Maciej Cieślak

36

Temat numeru

Jedna lokalizacja i pięć obiektywów, czyli jak podczas pleneru wykorzystać możliwości swojej „szklarni”

28 66

Akademia Fotografii – Sławni i bogaci

Zdjęcia klasyków okiem Bownika. W tym miesiącu nasz specjalista od analizy obrazu mierzy się z najsłynniejszym portretem Marylin Monroe, autorstwa Richarda Avedona

68

Fotografia studyjna w praktyce

72

FotoSztuczki

Czyli jak zrobić ciekawą serię korzystając tylko z dwóch lamp i białego tła

Pokazujemy Wam, jak uporać się z problemami pojawiającymi się w trakcie fotografowania

77

W tym miesiącu przybliżamy możliwości Adobe Camera Raw

48

Historia zdjęcia, które wstrząsnęło światem i jego autora, który za swoje poświęcenie zapłacił najwyższą cenę

89

FotoPorady

53

Shoot!

94

Mirosław Baka

spis_tresci.indd 6

Stałe rubryki

08 14 16

Hotshots Najlepsze zdjęcia naszych Czytelników

Listy od Czytelników Strony tworzone przez Was

Recenzje

Książki o fotografii – nowości wydawnicze

17 52 130

Zdjęcie z końca świata Fotofelieton Beaty Pawlikowskiej

Szkoła Photoshopa

Sylwetki mistrzów – Kevin Carter

11 stron porad ekspertów dla użytkowników lustrzanek

68

Eksperci Digital Camera radzą, jak doskonalić warsztat fotograficzny

Prenumerata Jak? Gdzie? Za ile?

Felieton

O fotografii i nie tylko pisze Jacek Gąsiorowski

Filmowy twardziel i zabijaka, prywatnie, miłośnik podróży i wrażliwy fotograf

2011-12-13 15:58:01


Szukasz wczeniejszych wyda Digital Camera Polska? Zaprenumeruj Digital Camera Polska do 23 stycznia – wydania archiwalne bdziesz móg kupi za pó ceny a do tego dostaniesz od nas prezent! (sprawd na str. 52)

Co na pycie Kolejna cz kursu z kadym wydaniem DCP!

UCZ SI SAM PHOTOSHOPA!

18 Strefa Sprztu

1

Konwersja do czerni i bieli

2

Jak kontrolowa tony w B&W

3

Mocno kontrastowe zdjcia B&W

4

Selektywny kolor w zdjciach B&W

5

Split-tone w zdjciach B&W

6

Tworzenie zdj B&W w CS5

100 Samsung NX200

20 Mp dla pocztkujcych, czyli test stylowego nastpcy NX100

105 iPhonografia

Testujemy 10 najciekawszych aplikacji telefonicznych. Sprawd które z nich powiniene mie !

108

Sony SLT-A77

100 108

W TYM MIESI CU RÓWNIE...

Pierwsza zaawansowana lustrzanka Sony z technologi póprzepuszczalnego lustra. Demon szybkoci z matryc 24 Mp!

Grupowy – lustrzanka 114 dlaTestfotoamatora.

128 Rynek Lustrzanek

May przewodnik dla kupujcych

105

Szybka edycja w RAW

114

Efekt cross-process

Ten znaczek w tekcie oznacza, e na pycie znajdziesz dodatkowe materiay

Retusz portretów w RAW

POLSKA

Testujemy sze niedrogich lustrzanek dla pocztkujcych

SZUKAJ NA P YCIE

07


08

HotSHOTS ot INSPIRUJ CE ZDJCIA CZYTELNIKÓW

Digital Camera Polska Stycze 2012


09

HotSHOTS

Zainspirujcie si wspaniaymi zdjciami z caego wiata, zrobionymi przez naszych Czytelnik贸w

Digital Camera Polska Stycze 2012


10

HotSHOTS ot INSPIRUJ CE ZDJCIA CZYTELNIKÓW

2

Poprzednia strona

W pogoni za duchem Aleksander Smid Sowenia

1

„Usiadem na motocyklu, prowadzonym przez mojego przyjaciela. Zapaem go w pasie. Z aparatem wycelowanym na drog, gdy pdzilimy przez tunel, zrobiem kilka zdj. Chciaem uchwyci wyra n maszyn i ruch otaczajcej nas przestrzeni. Udao mi si! Potem w Photoshopie lekko wyostrzyem, dopasowaem Poziomy i usunem szum”.

Canon EOS 5D Mk II z obiektywem Canon EF 15 mm f/2,8 Ustawienia: ISO 1000; 1/25 s; f/4

The King Rafa Róalski Polska

2

„Zdjcie zrobiem na pówyspie Howth w Irlandii. Miejsce jest do znane, jednak posta króla widoczna jest tylko z odpowiedniego kta. Zachodzce soce delikatnie owietlao kadr, a mocny ltr ND pozwoli mi wyduy ekspozycj do prawie dwóch minut”.

Nikon D7000 z obiektywem Sigma 10-20 mm f/4–5,6 Ustawienia: 13 mm; ISO 100; 115 s; f/14 Filtr ND500 L.C.W.

Digital Camera Polska Stycze 2012

3


HotSHOTS ot INSPIRUJ CE ZDJCIA CZYTELNIKÓW

Terminator Micha Toruski Polska

3

„Jest to jeden z moich ulubionych portretów. Mucha usiada na stole. Pobiegem po sprzt i ustawiem odpowiednie parametry, decydujc si na bardzo bliski kadr. Zazwyczaj moje zdjcia makro s ciepe, pene kolorów. To jest zimne – jak Terminator”.

Olympus SP-570 UZ z konwerterem Raynox DCR-250 Ustawienia: ISO 64; 1/100 s; f/8

Digital Camera Polska Stycze 2012

11


12

HotSHOTS ot INSPIRUJ CE ZDJCIA CZYTELNIKÓW

Pikno Barbara Abate Wochy

4

„Od zawsze sdz, e pikno tkwi w szczegóach. Nie lubi zdj opisowych. W czasie tej sesji w studiu zrobiam kilka klasycznych portretów, ale potem zaczam skupia si na detalach, by w nich odkry prawdziwe pikno”.

Canon EOS 7D z obiektywem Canon EF 70–200 mm f/2,8L IS II USM Ustawienia: 200 mm; ISO 250; 1/125 s; f/2,8

Elektryczna pomaracza Katarzyna Narloch-Liberra Islandia

5

„Pojechaam do Jókolsarlon, nad jezioro polodowcowe w Islandii, by sfotografowa zmroone plae. Odwracajc si, zauwayam, e ocean wyrzuci na brzeg co bardzo interesujcego – pomaraczow boj. Miaam duo frajdy w czasie fotografowania, bo kada kolejna fala przesuwaa boj w inne miejsce”.

4

Canon EOS 450D z obiektywem Sigma 10–20 mm f/4–5,6 HSM Ustawienia: 10 mm; ISO 100; 1 s; f/22

Underwater colors Rafa Makiea Polska

6

„Zdjcie powstao podczas realizacji edytorialu pt: Otulenie do magazynu WOW. Sesj realizowalimy we Wrocawskim Centrum spa. Na zdjciu jest modelka Barbara Sklarek z SPP Models, wiza zrobia Jola, stylizacj Beata. Pomimo e modelka si ju wynurzaa, to zdjcie wyjtkowo przypado mi do gustu ze wzgldu na to, jak niesamowicie uoy si materia sukienki, opalizujc w wietle, a kolory i faktura zrobiy reszt. Podczas obróbki pozostay nawet oczy które wpatruj si tajemniczo z rogu zdjcia. Kady moe wymyli wasn histori, któr zobrazuje to zdjcie”. Canon 5D Mk II z obiektywem Canon 17–40 mm f/4 L USM z dedykowan obudow Ikelite, Ustawienia: 20 mm; ISO 250; 1/60 s; + zewntrzne reflektory LED + lampa Ikelite

5

CHCESZ ZOBACZY SWOJE ZDJCIE W DZIALE HOTSHOTS?

Z

@

arejestruj si i umie swoje zdjcie w galerii Digital Camera Polska (www.galeria.digitalcamerapolska.pl), a nastpnie przelij nam link do swojej pracy na hotshot@digitalcamerapolska.pl. Jeli spodoba nam si Twoja praca, opublikujemy j w papierowym wydaniu DCP!

Digital Camera Polska Stycze 2012

6


POLSKA

ZDJ CIE M I ES I C A

POL SKA

13

WYBÓR REDAKCJ

„Mokra sukienka mocno przylegajca do ciaa piknie podkrela ksztaty modelki, a pofadowany materia bawi si ze wiatem, dajc prawdziwie malarski efekt. Zastanawia mnie, jak w tej sytuacji odnajduje si modelka. Zazwyczaj emocje odczytujemy z twarzy, ale tu jest niewidoczna, co czyni zdjcie bardzo intrygujcym”. Monika witek, redaktor prowadzca

Za swoje zdjcie Rafa otrzymuje ksik Fotograa aktu, autorzy: Roger Hicks, Frances Shultz, Steve Luck, ufundowan przez Wydawnictwo Galaktyka

Digital Camera Polska Stycze 2012


14

Waszym zdaniem Te strony nale do Czytelników – to Wasz fotograficzny Hyde Park. Tutaj moecie pyta , komentowa i dzieli si dowiadczeniami. Chcecie o co zapyta ? Szukacie rady? A moe zaintrygowa Was który z artykuów przeczytanych w Digital Camera Polska? Napiszcie do nas! Czekamy na Wasze listy pod adresem e-mail: listy@digitalcamerapolska.pl

LIST MIESICA P ASKIE WIAT O Pisz, by wyrazi swoj krytyk wobec rad, jakich udzielili Pastwo Ianowi w dziale Fotosztuczki poprzedniego numeru Waszego czasopisma. Sesji portretowej, jaka zostaa tam przeprowadzona, towarzyszya pochmurna pogoda. Fotograf otrzyma wic za darmo wielki kbiasty dyfuzor i przyjemne, mikkie wiato. Pastwo jednak za wszelk cen chcieli mu najwyraniej pokaza, e przy portretach mo na u ywa lampy i blendy. W efekcie, na uznanym przez Pastwa za najlepsze zdjciu portretowym z u yciem biaej blendy modelka ma spaszczon twarz (przez paskie wiato pochmurnego dnia na si dodatkowo skontrowane) przez co widoczny przestaje by jeden z atutów jej urody – doek w prawym policzku. Ostatnie ze zdj w artykule natomiast, szerszy kadr, mimo i zostao zrobione na onie natury wyglda niestety jak na tle tandetnej makiety w studiu – taki efekt daje poczenie ewidentnie sztucznego tu wiata lampy byskowej (cho dobrze, e przynajmniej zdjtej z sanek) wraz z gbi ostroci zbyt ma, by nie zgubi wra enia przestrzeni. Po co u ywa do kontrowania w plenerze, przy mikkim wietle, lampy byskowej, jeli jest blenda? Rozumiem, e artykuowi przywiecaa ch zademonstrowania ró nych technik, ale nie mo na zapomina, e ostatecznie liczy si efekt. Pozdrawiam, Katarzyna Krzeska, Tarnobrzeg

Droga Pani Katarzyno! Rzeczywicie warunki owietleniowe, na które trafia sesja, nie byy trudne i mona byo oby si bez duej ingerencji w owietlenie. Prosz jednak zauway , e skorzystanie z biaej blendy dao zamierzony efekt – zredukowao cienie pod oczami, tak wic to, czy ingerencja taka bya potrzebna pozostaje kwesti gustu. Nie twierdzimy, e rozwizania zaproponowane podczas tej sesji s najlepszymi z moliwych – istotnie, jej celem byo zademonstrowanie efektów, jakie pozwalaj uzyska blenda, zewntrzna lampa byskowa i waciwy dobór przysony.

WYGRAJ ROCZN PRENUMERAT Za interesujcy list, poruszajcy ciekawy problem, Pani Katarzyna otrzymuje od nas roczn prenumerat DCP. Piszcie do nas i pamitajcie, e listy krytyczne s dla nas podwójnie cenne! Autorów najlepszych listów nagrodzimy!

Digital Camera Polska Stycze 2012

ESTETYKA B DU? Chciabym podzieli si pewn re eksj, dotyczc fenomenu fotogra i cyfrowej, która nasza mnie, gdy przegldaem znalezione w sza e slajdy. Kilka lat temu, kiedy rozpoczyna si cyfrowy boom, ludzie tak zachwycili si ogromem nowych mo liwoci, e zapomnili na

dugo o fotogra i tradycyjnej. Dla producentów materiaów wiatoczuych przyszy ci kie czasy i, jeden po drugim (mimo protestów wiernych klientów) zaczy znika z oferty nie tylko te pospolite, ale nawet najlepsze i najbardziej zasu one w historii fotogra i materiay. I tak, nie ma ju dzi mo liwoci kupienia legendarnych slajdów Kodachrome, przez pewien czas niedostpne byy

lmy Fujichrome Velvia 50 (przywrócono go po licznych protestach profesjonalistów), za wielbiciele produktów Agfa czy Polaroid ze smutkiem spogldaj do swoich lodówek, w których kocz si zapasy lmów. Brakuje mi dzi tej niedoskonaoci, plastyki i niepowtarzalnoci ka dego ujcia. Oryginalnych barw i efektów chemicznych, które na pró no próbuje si dzi imitowa za pomoc programów gra cznych, to ju nigdy nie bdzie to samo. Malowanie wiatem pozbawione zostao w pewnym stopniu swojej malarskoci. Zachcam do próbowania swoich si w fotogra i analogowej, tkwi w niej prawdziwa magia! Mam nadziej, e popyt na kultowe materiay wiatoczue powróci jeszcze w stopniu wystarczajcym, by dostrzegli go producenci. Jacek Zys, Wrocaw


15

FOTOLeksykon

TIPS & TRICKS CZYLI WASZE FOTOSZTUCZKI Droga redakcjo, Zastanawiacie si pewnie, co czy may elastyczny statywik, fragment opakowania po kasecie magnetofonowej i lutownic. Otó, z ich pomoc mona w cigu kilku minut zmajstrowa przyzwoity zestaw do fotografowania w sabych warunkach owietleniowych, aparatem wbudowanym w telefon. Nowoczesne smartfony wyposaone s dzi w aparaty o rozdzielczociach, jakie jeszcze kilka lat temu byy standardem w kompaktach. Uzyskiwane zdjcia s cakiem przyzwoite, pod warunkiem, e korzystamy z niskich czuoci ISO. Oczywicie, na rynku za kilkadziesit zotych mona kupi komercyjne wersje naszego rozwizania, jednak do okazjonalnego uytkowania prezentowany patent powinien dosy dobrze si sprawdzi. Co zatem robimy? Za pomoc lutownicy wypalamy rowki w bocznych czciach opakowania po kasecie tak, aby mona byo wsadzi tam telefon. Nastpnie, wyznaczamy rodek cikoci opakowania z woo-

CINEMA EOS! Pisz, aby wyrazi swoje zdumienie tym, jak dynamiczny jest dzi rynek fotograficzny. Jeszcze kilkanacie lat temu wiadomo byo, e „porzdny aparat” to lustrzanka, e zdjcia rejestruje on na kliszy i, e to jest jego gówne zadanie – nikt nie spodziewa si specjalnych zmian. Dzi, nie tylko nie mo emy by pewni, jaka technologia bdzie dominowa za pi lat – w obliczu eksperymentów takich jak warstwowe matryce Feveon, ukady rejestrujce pole wietlne (Lytro Light Field Camera), czy aparaty 3D; nie mo emy by nawet pewni jej gównego przeznaczenia! Niedawno natknem si na news goszcy, i wrzucana ostatnio do lustrzanek funkcja krcenia filmów Full HD, któr uwa aem za wodotrysk, znajduje realne zastosowanie w Hollywoodzkich produkcjach. To, e profesjonalna optyka do lustrzanek sprawdza si tak e w takich sytuacjach nie powinno nikogo dziwi, okazuje si jednak, e równie jako obrazu, np. z penoklatkowej matrycy Canona 5D Mark II, jest uznawana przez producentów za wystarczajc – przynajmniej w przypadku niektórych uj. Za wykorzystywaniem na planie lustrzanek przemawia za fakt, e

Dla tych, którzy dopiero rozpoczynaj swoj przygod z cyfrow fotografi, przygotowalimy podrczny sowniczek z objanieniem wybranych poj i terminów, z którymi spotkacie si w kolejnych artykuach tego wydania DCP. Abbe Ernst. (1840–1905) – fizyk i astronom niemiecki; profesor, dyrektor astronomicznego uniwersytetu w Jenie. Odkry podstawowy warunek (nazwany od jego nazwiska) obliczania ukadów optycznych. Stworzy naukowe podstawy budowy instrumentów optycznych. Wspólnie z Otto Schottem by zaoycielem fabryki szkie optycznych w Jenie oraz wspówacicielem i dyrektorem zakadów C. Zeissa, które po mierci Zeissa przekaza pod zarzd robotników i naukowców.

nym telefonem i w centralnie pod nim wypalamy otwór na gwint statywu – powinnimy to robi etapami, aby otwór nie wyszed za duy, musi by „na styk”. Wreszcie, podobny otwór wypalamy w opakowaniu w miejscu, gdzie znajdzie si obiektyw aparatu i konstrukcja gotowa jest do uytku. Rzecz jasna, gdy bdziemy przykada lutownic do opakowania, telefonu nie powinno by w rodku. Powodzenia! Micha Wojke, Lublin

zajmuj du o mniej miejsca ni profesjonalne kamery, a wic czsto pozwalaj na zarejestrowanie szerszych scen. Problemem pozostaje tu natomiast efekt szybkiego nagrzewania si matryc przy dugich nagraniach, co powoduje wzrost szumów. Jak jednak doczytaem, Canon poszed za ciosem i niedawno otworzy nowy system urzdze na pograniczu wiata fotografii i filmu (Cinema EOS), w którym aparaty przystosowane s do rejestrowania materiau wideo w profesjonalnej jakoci, a matryce wyposa a si w system chodzenia! Bardzo jestem ciekaw mo liwoci tego systemu, niecierpliwie czekam na testy! Pozdrawiam redakcj i czytelników, Andrzej Kaczmarczyk, Zielona Góra

Autobracketing. Technika autobracketingu (AEB-Auto Exposure Bracketing) polega na automatycznym wykonaniu trzech ekspozycji: jednej z niedowietleniem, jednej prawidowej (wedug pomiaru aparatu) i jednej z przewietleniem. Moliwe jest rczne ustawienie zakresu odchyle, zazwyczaj do +3 jednostek skali w odstpach co 1/3 stopnia. Funkcja ta jest dostpna w wikszoci lustrzanek. Barwa prosta. Barwa monochromatyczna, czysta barwa, której odpowiada promieniowanie o cile okrelonej dugoci fali, np. czerwona (700 nm), zielona (546,1 nm), fioletowa (435,8 nm), w odrónieniu od barw stanowicych mieszanin kilku innych. Celownik Newtona. Celownik optyczny skadajcy si z prostoktnej, oprawionej w ramk, soczewki rozpraszajcej oraz oddalonej od niej o kilka centymetrów muszki. Po przyoeniu oka do muszki w soczewce wida duy i jasny obraz. Celownik ten nie by zbyt dokadny; stosowano go w skadanych aparatach mieszkowych oraz w pierwszych modelach Contaxa. Fotocela. Urzdzenie elektroniczne reagujce na wiato lampy byskowej; suy do zdalnego wyzwalania bysku zewntrzynych fleszy podczonych do takiej fotoceli. Fotocele stosuje si do wyzwalania kilku zewntrznych lamp byskowych za pomoc lampy wyzwalanej z aparatu np. wbudowanej. Rolleiflex. To marka aparatów fotograficznych produkowanych przez niemieck firm Rollei. Bardzo popularne s rednioformatowe Rolleiflexy jednoobiektywowe np SL 66 oraz SL 6008 integral, dwuobiektywowe – 2,8 F. Lustrzanki na film maoobrazkowy: SL35, SL 35 E. Wysoka jako wykonania oraz moliwoc podpicia doskonaej optyki Rolleia (bagnet QBM), Voigtlandera oraz Carla Zeissa powoduje, i sprzt fotograficzny Roollei’a cieszy si spor popularnoci tak u zawodowców jak i amatorów. ZPAF. Zwizek Polskich Artystów Fotografików. Stowarzyszenie twórczo-zawodowe. ZPAF powsta w 1947 roku, jako kontynuacja Fotoklubu Polskiego – organizacji fotografów dziaajcej w okresie miedzywojennym. Zadaniem Zwizku jest zachowanie dotychczasowego dorobku fotografików oraz promocja i rozwój wspóczesnej fotografii polskiej, ochrona twórców i ich dzie. Od 1992 roku ZPAF stowarzyszony jest w World Council of Professional Photographers oraz w Federation of European Photographers.

Digital Camera Polska Stycze 2012


16

RECENZJE W STRON LEPSZYCH ZDJ

GRAND PRESS PHOTO 2011

Ksika napisana przez praktyka. David Noton to mistrz fotografii podróniczej. W swojej najnowszej ksice dzieli si z czytelnikami wiedz i dowiadczeniem, zdobywanym podczas dziesitek wypraw do najdalszych zaktków globu. Wraz z nim odwiedzamy Maroko, Bali, RPA, Laos, Prowansj, Kanad, czy Boliwi. Zupenie róne miejsca i zupenie inne wyzwania, ale niezmiennie niesamowite zdjcia, i wiele cennych wskazówek. Autor udowadnia, e kady temat mona „ogra ” na 100 sposobów, ale pokazuje te techniki, które sprawdza si w 100 rónych lokalizacjach. Podpowiada czego i gdzie szuka , jak radzi sobie z problemami, co dziaa a co nie. Skupia si na kompozycji i nastroju sceny, ale nie brakuje te pomysowych technicznych wskazówek dotyczcych ekspozycji, kade zdjcie opatrzone jest oczywicie szczegóowym EXIF-em. Ksika ma stosunkowo duy format, papier dobr, niemal albumow gramatur. Noton uczy i inspiruje. Dla fanów fotografii podróniczej i krajobrazowej pozycja obowizkowa! /MZ/

Praca fotoedytora nie jest prosta. To presja czasu i trudny wybór najlepszego zdjcia, które najlepiej zilustruje temat a do tego dobrze wpisze si w layout. Fotografowie prasowi te nie maj atwego ycia. Czsto maj jedn, jedyn szans na wykonanie zdj , musz reagowa szybko i dokonywa waciwych wyborów. Poziom zdj , które wygray w poszczególnych kategoriach 7 edycji Ogólnopolskiego Konkursu Fotografii Prasowej Grand Press Photo 2011, wiadczy o tym, e fotografia prasowa nie umiera. Pokazuje, e mamy wielu zdolnych fotografów, nie brakuje te ludzi, którzy potrafi dojrze ich talent. Zwieczeniem konkursu jest nowo wydany album Grand Press Photo 2011. Kadry, które czsto mielimy okazj oglda w mniejszym formacie na rónej jakoci papierze gazetowym moemy teraz podziwia w caej ich okazaoci, wydrukowane na papierze kredowym w albumie z tward obwolut. Du zalet albumu s dwujzyczne (polskie i angielskie) opisy zdj i prezentacje sylwetek nagrodzonych fotografów. Dziki temu znacznie poszerza si grono potencjalnych odbiorców albumu i mona zaprezentowa polsk fotografi prasow na arenie wiatowej, lub najzwyczajniej w wiecie sprezentowa album znajomym z zagranicy. W albumie znajdziecie 156 najlepszych zdj prasowych ubiegego roku wykonanych przez 55 fotoreporterów z caej Polski. * W tej edycji konkursu po raz pierwszy wybierano tak e najlepsze fotokasty. Mo na je obejrze na stronie www.grandpressphoto.pl /M /

Inspiracja – technika – sprzt

Autor: David Noton Objto : 192 strony Wydawnictwo: Galaktyka www.galaktyka.com.pl

UCHWYCONE OBIEKTYWEM

Lekcje legendarnego fotografa dzikich zwierzt

Autor: Moose Peterson Objto : 392 strony Wydawnictwo: Helion www.helion.pl

Fotografowanie dzikich zwierzt to niesamowite wyzwanie zarówno pod wzgldem technicznym jak i koncepcyjnym. Jak mówi Moose Peterson, autor ksiki „Uchwycone obiektywem. Lekcje legendarnego fotografa dzikich zwierzt” w tym gatunku fotografii najwaniejsza jest cierpliwo i wiedza. Nad jednym i drugim musia równie ciko

Digital Camera Polska Stycze 2012

pracowa i dziki temu po 30 latach pracy dzieli si z nami swoim dowiadczeniem. W ksice Peterson opowiada zarówno o swoich sukcesach jak i porakach, omawiajc zrealizowane projekty prezentuje zarówno problemy z jakimi si spotka jak i sposoby dziki którym udao mu si je rozwiza . Ksika jest niczym pamitnik, w którym autor opisuje swoje ekspedycje oraz przemylenia, jakie mu w danym momencie towarzyszyy. Autor podkrela, e nie ma jednego przepisu na dobre zdjcie, do kadego trzeba si odpowiednio przygotowa . Czsto powodzenie sesji zaley od znajomoci uksztatowania terenu, odpowiedniego podejcia i wytrwaoci. Zwraca przy tym uwag jak pomocna moe okaza si znajomo z biologami, specjalistami od ochrony przyrody czy stranikami parków krajobrazowych, którzy mog suy rad i cennymi wskazówkami. Jeden z jego przyjació dosy trafnie spuentowa trudnoci zwizane z prac w tej brany mówic, e „Fotograf przyrody codziennie od nowa szuka roboty”. To trudna sztuka, ale jak wida mona si w niej realizowa , czego i Wam yczymy /M /

Objto 116 stron Wydawnictwo: Press sp. z o.o. www.ksiegarnia.press.pl


Zdjcie j z koca wiata BEATA PAWLIKOWSKA

W imperium Majów Lubi jego palce, które wygldaj tak, jakby chciay sign jadeitu. I to to, e palce jego po bosk mask zrobion z jadeitu drugiej doni z tak atwoci trzymaj poncy wgiel. Tak, to jest prawdziwy ogie, wyjty przed chwil z ogniska. Ale spójrzcie na jego skupion i natchnion twarz, zrozumiecie, dlaczego to jest moliwe

M

ajaski wojownik podczas specjalnego rytuau ofiarowuje bogom nalen im cze . W Imperium Majów bogowie nie byli askawi. Wprost przeciwnie – wierzono, e ywi si ludzk krwi i dlatego skadano im w ofierze specjalnie wybranych ludzi. Niektórzy zgaszali si na ochotnika. Inni byli chwytani podczas wojen. Majo-

wie nigdy nie zabijali swoich wrogów w walce. Kiedy do wybrzey dzisiejszego Meksyku przybyli Hiszpanie i zaczli strzela ze strzelb, miertelnie ich ranic, Majowie nie mogli zrozumie takiego marnotrawstwa. Pokonanych jeców zawsze zabierano do miasta, gdzie kapan na szczycie piramidy rozcina im ciaa i wyrywa z piersi bijce serca.

BEATA PAWLIKOWSKA * Pisarka, podróniczka, fotograf, rysownik, autorka ponad czterdziestu ksiek. * Prowadzi audycj „wiat wedug blondynki” w Radiu ZET. * Organizuje i jest przewodnikiem egzotycznych wypraw. Wicej na: www.beatapawlikowska.com oraz facebook.com/ BeataPawlikowska

Digital Camera Polska Stycze 2012

17


10rzeczy…

18

Julian Elliot

...do spróbowania od zaraz

Digital Camera Polska Stycze 2012


10rzeczy… ...do spróbowania od zaraz

10 rzeczy

do spróbowania od zaraz

KRAJOBRAZY

01 Spowite mg Fotografuj o poranku okryte szronem krajobrazy

W

schody soca o tej porze roku bywaj bardzo spektakularne. Promienie soca leniwie wyaniajcego si zza horyzontu dodaj zdjciom gbi, a poranna mga i szron osadzajcy si dosownie na wszystkim nadaj zdjciom niezwyk faktur. Mga powstaje w wyniku kondensacji ciepego powietrza unoszcego si nad ziemi, które w czasie bezchmurnych, mro nych nocy mocno si wychadza. Jeeli nie ma wiatru, mga utrzymuje si a do wschodu soca. By zrobi to zdjcie, przedstawiajce katedr w Salisbury o wschodzie soca, fotograf Julian Eliot wsta bardzo wczenie, by pojawi si na czas na podmokych kach nieopodal katedry. „Ogldaem wieczorem prognoz pogody i wiedziaem, e szykuje si mglisty poranek”, mówi Julian, „dlatego wstaem przed witem, na miejsce dojechaem jeszcze przed pierwszymi promieniami soca. Zdjcie, które ogldacie wykonaem 15 minut po tym, jak soce wychylio si zza horyzontu, gdy tylko zaczo wyania si zza budynku”.

By zmaksymalizowa szans na uchwycenie piknej porannej sceny, zastosujcie si do kilku porad, które ma dla Was Julian...

Zacznijcie ju dzi…

* Poprzedniego dnia sprawd prognoz pogody. Jeeli zapowiadaj zamglenia, poranek moe by owocny. * Ubierz si ciepo, miej te oko na obiektyw, poniewa skondensowana para moe szybko pokry przedni element. By go wyczyci , moesz potrzebowa czystej szmatki. * Upewnij si, e masz w peni naadowane baterie, gdy jest zimno, bardzo szybko trac swoj moc. * Pracuj szybko, poniewa gdy soce wzejdzie, szron si roztopi, a po mgle nie zostanie ani ladu. * Poranne scenerie mog wydawa si mao kontrastowe, a to ze wzgldu na mg, która mocno rozprasza wiato. By zdjcia wykonane we mgle byy bardziej intensywne, ustaw pozytywn kompensacj ekspozycji.

„Do zmierzenia wiata wykorzystaem zacieniony obszar przed katedr”, mówi Julian, „reszta bya tylko formalnoci” Digital Camera Polska Stycze 2012 Digital Camera September 2011

19


10rzeczy…

20

...do spróbowania od zaraz

WIAT A ULICY

03 wiata na szybkiej prostej Uchwy barwne smugi

Andrew Steele

Jathin Premjith

K

Jean-Baptiste Feldmann

Na górze Tegoroczne za mienie Ksiyca, z boku wida gwiazd wyaniajc si zza satelity. Zdjcie wykonane aparatem Canon EOS 5D MKII zamontowanym na teleskopie 203,3 mm Po lewej Ksiyc apany w siatk na motyle, zdjcie wykonane obiektywem 55 mm Powyej Za mienie Ksiyca widziane nad Oksfordem, zdjcie wykonane obiektywem 200 mm z telekonwerterem TC-17E II

ASTROFOTOGRAFIA

02 Strzelaj w niebo

ilkupasmowe trasy to idealne miejsce do fotografowania smug wietlnych. Nawet najprostsze trasy, o ile macie dobry punkt widzenia, mog by bardzo interesujce. Szybko poruszajce si rzdy samochodów to Wasi sprzymierzecy. Ponisze zdjcie Steve'a Sharpa idealnie ilustruje to stwierdzenies. „Odwiedziem to miejsce kilkukrotnie, poniewa czekaem na godziny szczytu, w czasie których chciaem uchwyci wiata na wszystkich pasach ruchu. Chciaem, by wspógray z kolorami zachodzcego soca w tle, jednak sprawa okazaa si trudniejsza, ni mi si wydawao. Zauwayem, e naturalne wiato w godzinach szczytu zazwyczaj nie byo dobre, dlatego zdecydowaem si na fotografowanie jeszcze przed szczytem. Zanim wykonaem wystarczajco dobre zdjcie, chodziem tam regularnie, robiem zdjcia przez jakie sze miesicy”.

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Odwiedzajcie upatrzone miejsce co kilka dni. Steve podkrela, e nigdy nie wiadomo, co zastaniecie, dlatego warto zwiksza swoje szanse czstymi wizytami. * Szukajcie ciekawych pasów na ulicy, mog si one idealnie komponowa ze ladami samochodowych wiate. * Unikajcie miejsc, gdzie zdarzaj si korki i samochody najczciej stoj. * Korzystajcie z przysony pomidzy f/8 a f/16. Zagwarantuje to dobr gbi ostroci i umoliwi wyduenie czasu nawietlania.

Spójrzcie w gór i fotografujcie Ksiyc

Digital Camera Polska Stycze 2012

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Jeeli chcecie, by Ksiyc na zdjciach by stosunkowo duy, musicie sign po teleobiektyw np. ok. 300 mm lub duszy. * Musicie pamita , e na kolor i kontrast Ksiyca mocno wpywa ziemska atmosfera. By by najlepiej widoczny, fotografujcie go wtedy gdy znajduje si dosy nisko nad horyzontem. * Praktycznie nie da si w jednym zdjciu poprawnie nawietli Ksiyca i krajobrazu. Zróbcie zdjcie najpierw z ekspozycj ustawion pod Ksiyc i drug pod krajobraz, a nastpnie w Photoshopie poczcie oba ujcia. * W Internecie moecie znale wiele stron informujcych o godzinie i miejscu wschodu i zachodu soca.

Steve Sharp

N

iebo fascynuje ludzi od zarania dziejów. Ksiyc i jego tajemniczo sprawia, e wci jest w centrum uwagi. Fotografowie take nie potrafi oprze si jego urokowi. Wykorzystuj go jako element dopeniajcy ich ciekaw kompozycj lub temat sam w sobie. Ksiyc odpowiedzialny jest za pywy, jego fazami kieruj si zwierzta, wdkarze i fotografowie, to on potrafi owietli drog, gdy pó n noc spacerujemy z dala od rozpalonego wiatami miasta. Zapewne nieraz zdarzyo si Wam zachwyci piknymi kolorami tego jedynego naturalnego satelity Ziemi. Jeeli chcecie samodzielnie fotografowa ksiyc w rónych fazach, przeczytajcie nasze wskazówki...


10rzeczy… ...do spróbowania od zaraz

WIETLNE SMUGI

04 Maluj wietlne wzory Kreatywna fotozabawa z wykorzystaniem latarki

F

otografia smug wietlnych nie polega na samym szukaniu ich naturalnego róda. Moecie przej inicjatyw i wykona ciekawe projekty samodzielnie, malujc wiatem za pomoc mocnej latarki. W odrónieniu od Steva Sharpa, który wyczekiwa na odpowiedni moment, Joel Delvin sam go wykreowa. „Wykonywanie ladów to jedno, efekt, jaki si uzyska, to zupenie inna sprawa. Czsto wiele razy powtarzam cay zabieg, do momentu, a w kocu mi si uda”, mówi Joel, „zazwyczaj na pocztku mam pewn wizj, któr próbuj zrealizowa , za kadym razem staram si co poprawi , ale

jestem wiadomy take tego, e nie uda mi si dwukrotnie wykona takiego samego wzoru”. Joel zaznacza, e najlepiej zacz od czego prostego, wykorzystujc ródo wiata, które najatwiej moecie kontrolowa . „Zastanówcie si nad wszelkimi elementami wpywajcymi na zdjcie, wybierzcie odpowiedni czas nawietlania, si latarki oraz szybko ruchów. Im szybciej bdziecie porusza latark, tym sabsze bd smugi”.

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Joel radzi, by dokadnie pozna miejsce, w którym planujecie fotografowa , warto uda si

tam za dnia i koncepcyjnie zaplanowa zdjcie.

* Ustawicie czas wystarczajcy do namalowania caego „obrazu”. * Najlepsza pora na tego typu zdjcia przypada na godziny pomidzy zachodem soca a totalnym mrokiem. * Gdy jest kompletnie ciemno, trzeba ustawia wyjtkowo dugie czasy nawietlania, co nie suy zdjciom.

„Im szybciej bdziecie malowa , tym mniej widoczne bd smugi”

Joelowi zdjcie biegncej postaci z latark w New Forest udao si wykona z czasem 15 s przy przysonie f/5,6

Joel Devlin

Digital Camera Polska Stycze 2012

21


10rzeczy…

22

...do spróbowania od zaraz Simon Butterworth

Simon Butterworth

Przy tworzeniu tej panoramy, Simon sklei ze sob trzy zdjcia wykonane obiektywem tilt-shift i filtrem gradacyjnym z dugim czasem nawietlania

MIEJSKIE KRAJOBRAZY

05 Uchwy cie wiata miasta Fotografujcie wiata miasta odbijajce si od tafli wody

O

tej porze rokudni s coraz krótsze, przez co bardzo wczenie robi si ciemno. Warto wic wykorzysta to na swoj korzy . Najlepsza pora na tego typu zdjcia, jak mówi Simon Butterworth, fotograf krajobrazowy, czsto goszczcy na amach naszego pisma, jest taki czas tu po zachodzie soca, gdy na niebie wida jeszcze delikatn kolorow powiat, tworzon przez ostatnie promienie soca. „Jest takie okno czasowe, gdy przez okoo godzin po zachodzie soca mona jeszcze wykorzysta delikatn powiat ostatnich znikajcych za horyzontem promieni soca. Warto uda si na miejsce odpowiednio

wczenie, by w najlepszym momencie by ju we waciwym miejscu, z którego najlepiej wida fotografowan sceneri i by mie czas na ustawienie parametrów. Jeeli na niebie zobaczycie paskudn brzow powiat, to znaczy, e ju jest za pó no”. Simon radzi, by nie marnowa czasu na zdjcia testowe. „Nie patyczkuj si z tym, do zmierzenia zakresu dynamicznego sceny uywam wiatomierza i staram si zmieci w okoo piciu stopniach EV. Mierz to, co widz w najciemniejszym i najjaniejszym miejscu, dziki temu wiem, jakiego filtra gradacyjnego powinienem uy ”.

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Najlepiej fotografowa w kierunku miejsca, w którym wida jeszcze promienie zachodzcego soca. * Noc ustawienie ostroci moe stanowi problem, dlatego warto przestawi si na ostrzenie rczne i celowa w 1/3 gbokoci sceny, dziki temu zdjcie bdzie idealnie ostre. Warto te nieco przymkn otwór przysony. * Eksperymentujcie z rón kompozycj. Podbijcie ISO do 1600, otwórzcie maksymalnie otwór przysony i zróbcie kilka testowych zdj . * Robic finalne ujcie, zmniejszcie ISO do 100 i przymknijcie przyson do ok. f/16.

SPORT

06 Wycigi resoraków Nadajcie zdjciom sportowym efekt tilt-shift

W Tom Martin

ikszo osób uprawiajcych fotografi motorow lubi zblia si do fotografowanych obiektów lub wykonywa klasyczne sportowe panoramy, na których obiekt jest idealnie ostry, a to rozmyte. Jeeli chcielibycie spróbowa czego nowego i macie moliwo ustawi si troch ponad torem, spróbujecie odtworzy efekt tilt-shift, który sprawi, e scena bdzie wyglda jak zabawkowa makieta.

Mike Munday

Digital Camera Polska Stycze 2012

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Fotografujcie z wysoka, kierujcie obiektyw w dó na samochód pod niewielkim ktem. * Jeli ju macie dobre zdjcie, otwórzcie je w Photoshopie, skopiujcie to i nadajcie mu efekt rozmycia gaussowskiego, stwórzcie mask i wypenijcie gradientem, by odkry obszar, który chcecie, by pozosta ostry.


10rzeczy… ...do spróbowania od zaraz PORTRETY

07 Niedoskonaa harmonia Pokacie charakter w portrecie rodowiskowym

K

onwencjonalne mylenie nakazuje nam, by robic zdjcie portretowe, wyeliminowa z kadru wszystko, co odciga uwag od bohatera ujcia. Zwyciczyni konkursu Taylor Wessing Photographic Portrait Prize udowadnia, e czasami warto ama zasady. Portret rodowiskowy przedstawiajcy Harriet Power z jej wink morsk, wykonany przez Jooney Woodward potwierdz t tez bardzo dobrze. To zdjcie wymaga gbszej analizy. „Moje krajobrazy s generalnie pozbawione ludzi, ale pene ladów ich obecnoci”, mówi Jooney. „Staram si wychwyci mae rzeczy i tak samo podchodz do portretów. Im dokadniej przyjrzycie si portretowi Harriet, tym lepiej dostrzeecie mae detale; jej

pomalowane paznokcie, pocignite tuszem rzsy i zadrapanie na doni”.

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Portrety rodowiskowe zawieraj zazwyczaj elementy, które podkrelaj charakter osoby lub co o niej mówi, tak jak fartuch laboratoryjny i winka morska. * Jooney nawietlaa to zdjcie przez 1,3 s przy przysonie f/11, korzystajc tylko ze wiata zastanego. Dziki maej przysonie, obie postacie s wyra ne. * By uzyska adnie rozmyte to, mona skorzysta z dugiego obiektywu o maksymalnym otworze przysony f/2,8 lub stojc blisko osoby, odsun j od ta i ustawi wsz przyson.

„Jej dugie, czerwone wosy i gadki biay fartuch od razu przycigny mój wzrok”, przyznaje Jooney. „Zrobiam trzy zdjcia, to byo pierwsze z nich”.

KRAJOBRAZY

08 W koronach drzew Las widziany z nietypowej perspektywy

P

róba wykonania ciekawego, zimowego zdjcia w lesie bywa sporym wyzwaniem, ale czasami wystarczy tylko zmiana perspektywy i macie wiee spojrzenie na temat. „Kadc si lub klczc na niegu i spogldajc pionowo w gór z zamontowanym na aparacie obiektywem szerokoktnym, mona ujrze pikne, pokryte szronem korony drzew”, mówi specjalista od zdj krajobrazowych Mark Humblin. „Do tego rodzaju zdj zazwyczaj kad si na niegu, ale tego dnia byo wyjtkowo zimno, dlatego uyem specjalnego obiektywu, dziki któremu mogem patrze pod ktem, wic nie musiaem nadwera karku. Równie skuteczna w tej sytuacji moe by funkcja Live View”.

Mark Hamblin

Digital Camera Polska Stycze 2012

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Zdjcia koron drzew wykonane z takiej perspektywy najlepiej wygldaj, gdy soce znajduje si wysoko na niebie. Nie chcemy, by soce byo na zdjciu, ale fakt, e bdzie wiecio mocno z góry, przyczyni si do adnego owietlenia gazi. * Dobrze skorzysta z poziomnicy zamontowanej na gorcej stopce aparatu, macie wtedy pewno , e fotografujecie równolegle do ziemi. * W centrum uwagi bd korony drzew, ale miejcie oko na to, co znajdzie si po bokach kadru.

Harriet and Gentleman Jack, 2010 by Jooney Woodward, © Jooney Woodward

24


10rzeczy…

NADMORSKIE KRAJOBRAZY

09 Nabrzee zim Uchwy nastrój zmierzchu na zmroonej play

J

Adam Burton

est niewiele miejsc, które budz tak duo emocji jak plae, na których sycha hipnotyzujcy szum morza, wida rozbijajce si o brzeg fale, czu przenikliwy wiatr. Czemu by nie spróbowa tego sfotografowa ? „Sztuczka polega na tym, by nie ba si podej blisko i troch si zmoczy ”, podpowiada Adam Burton. „Zrobiem to zdjcie pó nym popoudniem, gdy zaczynao si ciemnia – to nie by

miy dzie”, podkrela Adam. „Zawsze trzeba odpowiednio zbliy si do akcji, co w tym wypadku oznaczao zblienie si do wody. Jeeli na zdjciu nie zwrócicie uwagi na wzory i faktur, to bdziecie mieli fotografi z czarnym brzegiem, jasn wod i niebem, co w aden sposób nie zainteresuje widza. Klucz tkwi w odpowiednim uchwyceniu wody. To dlatego ludzie uwielbiaj nadbrzene krajobrazy”. Jeeli sami chcielibycie spróbowa swoich si w tego rodzaju fotografii, Adam ma dla Was kilka rad...

...do spróbowania od zaraz

Zacznijcie ju dzisiaj…

* Zamontujcie aparat na stabilnym statywie, ustawcie na pewnym podou. * Poczekajcie, a fala si cofnie, odkrywajc kamienie. Fotografowanie w momencie, gdy fale si rozbijaj, sprawia, e zdjcie staje si chaotyczne, a biaa piana wcale nie wnosi nic dobrego. * Niebo moe si troch przewietli , dlatego by zrównoway ekspozycj, moecie potrzebowa filtra gradacyjnego. Do tego zdjcia Adam uy dwustopniowego filtra gradacyjnego, dziki czemu udao mu si zapisa adne kolory nieba.

Adam wykona to zdjcie w Kornwalii, pó nym wieczorem w czasie zachodu soca Digital Camera Polska Stycze 2012

25


10rzeczy…

26

...do spróbowania od zaraz

FAJERWERKI

10 Takie przedstawienie zdarza si tylko raz w roku W zwizku ze zbliajcym si Nowym Rokiem, jak zawsze zachcamy Was do fotografowania pokazów fajerwerków

F

otografowalicie ju kiedy fajerwerki? Udao Wam si uchwyci te przepikne kolory i dramatyzm rozbyskujcych rakiet? Fotografujc takie wydarzenia, mona sign po obiektyw szerokoktny i uchwyci w zdjciu otaczajcy nas krajobraz oraz skal wydarzenia albo zamontowa teleobiektyw i skupi si na pojedynczych rozbyskach na tle ciemnego nieba. Moecie te wymyli wasny sposób fotografowania, który pokae to wydarzenie z niespotykanej perspektywy. Standardowym krokiem przy fotografowaniu fajerwerków jest korzystnie ze stabilnego statywu oraz zdalnego pilota do wyzwalania migawki, co zmniejsza ryzyko efektu poruszenia na zdjciu. Jeeli jednak zdecydujecie si na bardziej abstrakcyjne podejcie do tematu, fotografujcie z rki i eksperymentujcie z ruchem aparatu, to moe da ciekawe efekty. Dobrze zacz od 2–4-sekundowej ekspozycji, przy f/8

dla ISO 200, ale wtedy moecie mie problem ze zbyt ciemnym niebem. Otwarcie przysony lub podniesienie wartoci ISO sprawi, e matryca wychwyci wicej naturalnego wiata, dziki czemu bdziecie mieli czyste, nocne niebo.

Zacznijcie ju dzisiaj… * Jeeli planujecie fotografowa w zatoczonym miejscu, udajcie si tam odpowiednio wczeniej, by zaj jak najlepsze miejsce, lub stacie na kocu, ale zabierzcie ze sob may stoek lub drabink, które umoliwi wyjcie ponad tum. * Jeeli planujecie zawrze u dou kadru cz krajobrazu, ustawcie ekspozycj pod ten obszar, by dobrze go byo wida . * Dobrym pomysem jest ujcie w zdjciu sylwetek ludzi, którzy ustawieni na pierwszym planie pomog zaangaowa widza w zdjcie i skupi jego wzrok w odpowiednim miejscu.

Starajcie si oprze pokusie i nie zawierajcie w jednym zdjciu zbyt wielu fajerwerków, mog one za bardzo zabaagani zdjcie

Noworoczne eksplozje!

P eye35.co.uk

omijajc ju sam technik i ustawienia, sesj warto rozpocz od zamontowania obiektywu szerokoktnego. Sugerujemy to, poniewa na pocztku zabawy nie wiadomo, jak wysoko poszybuj fajerwerki i do czasu a eksploduj, nie wiemy, w którym miejscu na niebie skupi si iskrzce kolorami wiateka. Wszystko dzieje si bardzo szybko, ale gdy tylko pokaz si zacznie i zobaczycie, jak wyglda niebo, bdziecie mogli wykona zblienia i usun ze zdjcia zbyt due obszary pustego nieba. Czasami warto fotografowa z szerszym ktem, by móc przyci potem zdjcie.

Digital Camera Polska Stycze 2012


10rzeczy…

27

...do spróbowania od zaraz

Wypróbujcie chocia jedn z prezentowanych technik, a Wasze zdjcia rozbysn

To jest klasyczne zdjcie prezentujce eksplozj na tle nieba, ciasny kadr i mocno zaznaczone kolorowe smugi uchwycone za pomoc teleobiektywu.

2

To zdjcie take duo zyskuje dziki ciasnemu kadrowaniu, nieco chaotyczne lady i zmieszanie kolorów przyczynio si do bardziej abstrakcyjnego wyd wiku obrazu.

3

W tym wypadku kadr obejmujcy katedr w Clayton zapewni poczucie skali i przypisa zdarzenie do okrelonego miejsca, odbicia wiate w wodzie to dodatkowy element pierwszego planu.

4

Sylwetki na pierwszym planie pomagaj zamkn kadr, kieruj uwag widza w stron fajerwerków rozbyskujcych na tle zatoki oraz na ich odbicia w wodzie.

Nigel Blake

1

Digital Camera Polska Stycze 2012


28

Wywiad DIGITAL CAMERA

Maciej Cielak Fotograf, podrónik, laureat tegorocznej edycji konkursu „National Geographic”. Wybiera czsto trudne tematy. Swoimi zdjciami chce wpywa na nasz zbiorow wyobra ni...

PROfil

* Rocznik 67. Fotograf, doktor fizyki, doradca kapitaowy. Autor wystaw indywidualnych i zbiorowych. * Ukoczy studia z fizyki na Uniwersytecie Jagielloskim w Krakowie oraz Uniwersytecie Ruprechta-Karola w Heidelbergu, studia z ekonomii w Szkole Gównej Handlowej w Warszawie oraz studia fotograficzne w Studium Fotografii ZPAF. Jest czonkiem Zwizku Polskich Artystów Fotografików. * Nagrodzony w Wielkim Konkursie Fotograficznym. National Geographic w kategorii „Ludzie”. Mieszka i pracuje w Warszawie. Wicej zdj znajdziecie na www.maciejcieslak.com Digital Camera Polska Stycze 2012

Dziewczynka wród tykw wypenionych mlekiem, Laikipia, Kenia (z Bajki Masajskiej). 2010


Maciej Cielak

P

ojawie si dopiero po sukcesie „Bajki masajskiej”. Zacze pó no, czy nie zabiegae wczeniej o rozgos? Fotografowa zaczem bardzo wczenie, bo ju w podstawówce. Fotogra  zgubiem pó niej gdzie na studiach, by wróci do niej po 20 latach. Po pierwszym roku studiów, pod koniec lat 80., wyjechaem na wakacje do Anglii zbiera truskawki. Wtedy jeszcze duo fotografowaem, miaem dwa Zenity. Jednego sprzedaem od razu, eby mie w razie czego na bilet powrotny – by wart jakie 50 funtów, a bilet samolotowy kosztowa wtedy nie wicej jak 20. Drugiego zostawiem pechowo w „stopie” i przepad. Zaangaowaem si w studia i prac spoeczn, to byy pocztki transformacji. Byem w NZS-ie, to mnie wtedy mocno zajmowao, fotogra a zesza na trzeci plan. Oczywicie dzi tego auj, mogem zosta fotografem NZS-u, mao kto z nas robi wtedy zdjcia. Moge by jak Chris Niedenthal czy Erazm Cioek! Kto wie! (miech) Ale poszedem inn ciek, byem bardzo zaangaowany, nie mylaem wtedy o tym.

Co byo t iskr? Jak wrócie do fotografowania? Cztery lata temu sporo zmienio si w moim yciu. Zapisaem si na warsztaty rozwoju osobistego dla mczyzn. Spotykalimy si raz w miesicu, wyjedalimy wspólnie. Podczas jednego z takich obozów wziem aparat do rki i tak si to uwolnio, tam si zaczo. Znów zapaem kontakt ze sob, zaczem odczuwa mocn potrzeb wyraania si w jaki sposób. Czyli teraz robisz to dla siebie? Jeste w sumie powanym biznesmenem... Tak, yj fotogra , ale nie z fotogra i. Na co dzie jestem wspólnikiem w rmie doradczej, która zajmuje si doradztwem przy transakcjach przej i pocze, i to zajmuje spor cz mojego ycia. Ale daje Ci te pewien komfort. Oczywicie z jednej strony jest to ograniczenie i cigy dylemat, mam mao czasu na fotogra , fotografuj w zasadzie tylko gdy mam urlop albo w weekendy i to nie zawsze, ale z drugiej strony mam pewn wolno, nie zastanawiam si nad tym, gdzie taniej kupi obiektyw, mog wyjecha tam, gdzie chc, gdy mam w gowie projekt, nie musz si martwi o rodki, by go zrealizowa. To moe fajnie brzmi, ale to te ogromnie mczce, jest tu lekka schizofrenia. Staram si to jako godzi.

Digital Camera Polska Stycze 2012

29


30

Wywiad DIGITAL CAMERA

Wcigaj Ci gównie tematy podrónicze, ale s to projekty czsto bardzo trudne, problemowe. Jak to si zaczo? Ten typ fotogra i pojawi si naturalnie, po tym moim pierwszym „uwolnieniu” postanowiem wyjecha do Afryki w samotn podró. Nigdy wczeniej nie byem w Afryce. Afryka wydawaa mi si wiatem, którego wokó siebie nie mam, niebezpiecznym, ale piknym i wcigajcym. Miaem ogromn potrzeb kontaktu z ziemi, zapomnienia o sobie, wejcia w co, co jest nieznane. I bez planowania, miaem tylko kilka punktów, w których mogem si zahaczy. Jednym z nich bya wanie enklawa masajska, do której tra em. Zaprzyja niem si z jednym z Masajów, dziki niemu wszedem w bliski kontakt z tymi lud mi. To by pocztek pierwszego projektu, czyli wanie „Bajki masajskiej”. Wtedy jeszcze nie wiedziae, e to pocztek czego wikszego? Nie, nie wiedziaem. To bya byskawica, która przeszya mnie w pewnym momencie. Którego wieczoru siedzielimy przy ognisku. Digital Camera Polska Stycze 2012

Masajowie wieczorem opowiadaj bajki. Wsuchujc si w jedn z nich, poczuem, e opowiadaj moj histori – histori mojego ycia. Dlatego kolejny raz przyjechaem ju z pomysem, by zrobi t bajk fotogra cznie i wanie z tymi lud mi. Wracae do Kenii jeszcze kilkukrotnie? Tak, byem tam 3 razy. Ostatni raz wróciem z myl ju tylko o zdjciach. Jak udao Ci si przekona ich do siebie? Kontakt z Masajami nie jest atwy. To bardzo dumny naród, ale mczy ni s bardzo agodni i niezwykle empatyczni. Oczywicie tego nie wida, bo przecie s wojownikami, s gro ni, eby byo jasne – w Kenii jeli chcesz zatrudni stróa, to bierzesz Masaja, i nikt nawet nie podejdzie, nie zbliy si do Twojego domu. Take to jest taki paradoks – uznawani s za niezwykle brutalnych, ale ja wiem, e s te bardzo wraliwi. Czyli udao Ci si pozna ich prawdziw natur. Dzi kady moe pojecha

(Powyej) Odpoczynek na sawannie, Laikipia, Kenia (z Bajki Masajskiej, nagroda NG), 2010

do Kenii, organizowane s specjalne wypady do masajskich wiosek, ale to s chyba pokazówki robione pod turystów? Tak, ale oni s poniekd wykluczeni z tej spoecznoci, s napitnowani za to, „e poszli w komercj”. Oni nie s prawdziwi. Masajowie, z którymi miaem styczno, to jedna z nielicznych grup etnicznych, która opara si cywilizacji, szanuje wasne dziedzictwo. Dlatego dla mnie to te by pewien test, bo ja przede wszystkim fotografuj ludzi. Staram si ich „czyta”, próbuj wydobywa to, kim s, co czuj i wzmacnia to. Jak zdobye ich zaufanie? Wane okazao si to, e za drugim razem przywiozem i daem im zdjcia, by czuli, e ja te im co

„Podczas jednego z wyjazdów wziem aparat do rki i tak si to uwolnio, tam si zaczo. Znów zapaem kontakt ze sob, zaczem odczuwa mocn potrzeb wyraania si w jaki sposób”


Maciej Cielak bardzo trudne, bo swdzi ci rka, wiesz, e uciekaj ci róne fajne rzeczy, ale musisz wytrwa i pokaza, e nie jeste interesowny.

daj, a nie tylko bior. To w ogóle zabawna historia. Daem im czarno-biae zdjcia, które zrobiem podczas pierwszej wizyty. Wywoao to ogromne oburzenie i pretensje, pytali: „Dlaczego czarno-biae? My jestemy czarni, ale patrz, nasze ubrania i wszystko wokó jest kolorowe, chcemy kolorowe!”. Bardzo mnie to zdziwio. Ale doceniem te moliwoci jakie daj

zwyke nawet cyfrówki, to e mogem pokaza na ekranie, co zrobiem i powiedzie, „dostaniecie to”, to byo bardzo wane. Robie wiele portretów, ale przede wszystkim ich „podgldae”, zdjcia s bardzo naturalne? Tak, gdy robisz taki projekt, najpierw musisz zapomnie, e masz aparat i poby z nimi. To jest

(Powyej) Sieroty i ich cudowna krowa, Lailipia, Kenia (z Bajki Masajskiej), 2010

(Poniej) Mski Krg – fotografia w podczerwieni, Laikipia, Kenia, 2011

Dugo trwa takie „oswajanie”? Nie, to powiedzmy pierwsze 2–3 dni. Pó niej szukam kontaktu z tymi lud mi, którzy chc, którzy s otwarci. Gdy widz na przykad, e kobieta jest adnie ubrana, podchodz i mówi: „masz pikny naszyjnik, piknie w nim wygldasz”. Ona si cieszy i zgadza si na zdjcie. Fotografujesz tylko wtedy, gdy kto tego chce. Poza tym to dziaa w ten sposób, e gdy jej koleanki widz, e j fotografuj, e ona robi to z przyjemnoci i e bdzie miaa to zdjcie, wtedy same zaczynaj pyta, czy te mog. Czyli generalnie fotografowanie nie wzbudza jakiej wrogoci, nie maj z tym problemu? Wzbudza wrogo, gdy jeste nachalny, gdy przychodzisz z duym aparatem, robisz zdjcia bez pytania, gdy czuj, e ich po prostu

31


32

Wywiad DIGITAL CAMERA wykorzystujesz i przekraczasz pewn granic. Zawsze musisz co dawa od siebie. To jest sposรณb, ktรณry sprawdza si nie tylko w Afryce, ale rรณwnie gdy fotografuj tu, w Polsce. To jest po prostu mรณj sposรณb wchodzenia w relacje, bez tego niemoliwe jest fotografowanie czowieka.

je dziem. Byem te w Zambii, w sierocicu prowadzonym przez cztery polskie siostry zakonne. Mieszka tam 250 dzieci, z czego 1/3 zaraona wirusem HIV. Od 70 lat jako daj sobie rad, mao kto o tym wie. Byem te na Zanzibarze, nie zdyem ju dojecha do Tanzanii.

Za drugim razem musiao by duo atwiej. Znali Ci ju? Tak, gdy byem tam po raz pierwszy, zrobili mi ceremoni i dostaem imi โ€žLoyauโ€, wic pรณ niej dzieci biegay i woay: โ€žLoyau wrรณci!โ€.

Ciekawi mnie jedno. Przeczytaem bajk z Twojego albumu, i uderzajce jest to, jak dobrze zdjcia uzupeniaj

A co to znaczy? Loyau to znaczy โ€žTen, ktรณry przynosiโ€. Przynosi zdjcia! Tak, co im przyniosem. Rรณwnie troch ciekawych historii. Duo opowiadaem te o Polsce, o tym, jak si tu yje, e jest inaczej. Byli czym zdziwieni? Masajowie lubi piewa, modzi maj rcznie robione gitary, z ktรณrymi potra  nie rozstawa si przez cay dzie. Najczciej improwizuj, a tematem piosenek s rรณne historie, gรณwnie pasterskie, czyli o tym, e kto ukrad krow, walcz i j odzyskuj, ale rรณwnie o kobietach. Najwiksz ich fantazj jest wanie biaa kobieta, ktรณra mieszka daleko, tam gdzie nie mona doj, gdzie nie mona dopyn. Ktรณra jest symbolem czego nieosigalnego. Wic opowiadaem im duo o biaych kobietach. Byli zdziwieni. Ja sam zreszt te (miech). I co im opowiadae o biaych kobietach? e s takie jak oni. Potra  by pikne i wojownicze. Masajowie to jest kultura mocno patriarchalna, wic ich pozycja, przynajmniej na nasze standardy, nie jest zbyt mocna, maj swoje miejsce. Wic pokazaem im kobiet, ktรณra jest jak wojownik, mogaby z nimi walczy, ale jest te wspania kochank. Wracajc do fotograi, album powsta dopiero po trzeciej wyprawie. Pojechae tam ponownie, bo czego Ci brakowao? Byem nie tylko tam. Duo Digital Camera Polska Stycze 2012

(Po prawej) Masajski wojownik (z Bajki Masajskiej), 2010

(Pniej) Prababcia w swojej lepiance, Laikipia, Kenia, 2010

t histori. Dobierae je do kontekstu czy inscenizowae te fotograe? Wyobraziem i zaplanowaem sobie co chciabym pokaza, a pรณ niej szukaem odpowiednich kadrรณw. Przede wszystkim podgldaem ich, fotografowaem z zaskoczenia, ale kilka uj to inscenizacje. Wspรณpracowali ze mn bardzo chtnie. W pewnym momencie postanowili nawet sami nakrci lm moj ma kamer, ale zabrako na to czasu. Myl, e to wci otwarty temat.


Maciej Cielak

Jak taka fotograa wyglda od strony technicznej? Wspomniae, e nie patrz zbyt przychylnie na wielkie aparaty z wielkimi obiektywami? Na pewno mona to przezwyciy, ale to wymaga czasu. Zdecydowanie atwiej jest wej z czym maym, nawet zwyk mapk. To jest kapitalna rzecz do pracy np. na ulicy. Ja uywam Leiki M9, oczywicie oklejam j, zasaniam znaczek, oszpecam na ile to moliwe. Na pocztku miaem nawet taki problem, e gdy pokazaem im, czym chc zrobi ten projekt, to na ich twarzach malowao si nieukrywane rozczarowanie, wrcz zaenowanie. Pytali, jak ja tym bd robi zdjcia? Generalnie praca z maym aparatem znacznie skraca dystans, uatwia wejcie w ten kontakt. Dalmierz nie jest problemem? Nie czujesz ograniczenia? Oczywicie czuj, gdy zatrzymuj si gdzie na chwil i wyczekuj na ten moment, gdy bohater pojawi si w paszczy nie ostroci. Leica jest cudowna, ale w sytuacjach dynamicznych brakuje autofocusa. Byem na inicjacji modego chopca, po której stawa si wojownikiem, i tam byy bardzo szybkie momenty, Leica nie wystarczaa. Na szczcie miaem te Canona 5D Mark II, cho w sabszym wietle ten AF te miewa problemy. Twoja ulubiona ogniskowa? Lubi pracowa „pidziesitk�,

Moda Masajka. Laikipia, Kenia, 2010

Pokolenia, Laikipia, kenia, 2009

jest bardzo uniwersalna, bo sprawdza si i w portrecie, i w reporterce. Ale uywam te 35 mm, czasem 21 mm. Generalnie reportersko plus oczywicie 90 mm do portretĂłw. Do tej pory nie widziaem zbyt wielu Twoich portretĂłw. Zawsze robiem portrety. Moe po prostu mao ich publikuj. Lubi je

„Najpierw musisz zapomnie, e masz aparat i poby z nimi. To trudne, bo swdzi ci rka, wiesz, e uciekaj ci ciekawe kadry, ale musisz wytrwa i pokaza, e nie jeste interesowny� Digital Camera Polska Stycze 2012

33


34

Wywiad DIGITAL CAMERA

W TORBIE „W kieszeni zawsze Leica D-Lux 4, w maym plecaku: Leica M9, zapasowe body M8 plus cztery obiektywy: 21 mm f/2,8, 35 mm f/2,0, 50 mm f/1,1 (Voigtlander), 90 mm f/2,5, niewielka blenda z mocnym uchwytem, srebrny koc termiczny, 2 adowarki i 3 baterie, silna latarka z tradycyjn arówk. W podróe zabieram te Canona 5D Mark II z zestawem 24 mm f/1,4, 50 mm f/1,4, 85 mm f/1,4�.

te dawa bezporednio ludziom, wic moe dlatego. Bywaj czci projektu, ale czciej robi je dla siebie.

(Powyej) Wielkie pranie – w sierocicu Kasisi mieszka ponad 200 dzieci, Zambia, 2009

Twoje zdjcie Masajów wyróniono w konkursie „Naonal Geographic�. Podobno znalaze si tam niemal przez przypadek? Tak, wysaem zdjcie dosownie godzin przed zamkniciem przyjmowania zgosze. Zobaczyem gdzie informacj i pomylaem, czemu nie? Do tej pory nie zgaszaem zdj na konkursy. Myl, e powinienem to zmieni. Wielk przyjemnoci jest pokazywa swoje zdjcia, a jeszcze wiksz widzie, e dziaaj.

„Nie uwierzysz, jak wielu wraliwych i ambitnych fotografów jest wród ludzi biznesu. Nawet we wasnym rodowisku nansistów widz naprawd due zainteresowanie fotogra � Digital Camera Polska Stycze 2012

Nad czym obecnie pracujesz? Mam dwa otwarte tematy. Jeden to praca zbiorowa, wraz z innymi fotografami realizujemy go w polskich wizieniach. Zogniskowany jest na czowieku, ktĂłry znalaz si w sytuacji ekstremalnej. Chcielibymy, eby ten projekt zamkn si publikacj, czyli ksik i rĂłwnie wystaw. Generalnie lubi pracowa projektowo, lubi, gdy jest cel i gdy na kocu powstaje co wartociowego. Projekty opowiadaj, maj wiksz si wywoywania dyskusji ni pojedyncze zdjcie. I zostaje po nich lad. A drugi? Drugi to mĂłj autorski projekt, ktĂłry rozpoczem i myl, e bd go kontynuowa w przyszym roku. To znĂłw projekt zwizany z podrĂł. Pojad do Ladakhu, czyli tej czci Tybetu, ktĂłra znajduje si po stronie indyjskiej. Byem tam ju ale bardzo krĂłtko. Teraz, mam


Maciej Cielak „Lubi pracowa projektowo, lubi, gdy jest cel i gdy na kocu powstaje co wartociowego. Projekty opowiadaj, maj wiksz si wywoywania dyskusji ni pojedyncze zdjcie” nadziej, spdz tam 3 tygodnie. Rok 2012 jest rokiem wanym w wielu kulturach, mówi si, e bdzie przeomowy. Chc dotrze do ludzi uduchowionych, którzy maj dystans do cywilizacji, nie uznaj naszego stylu ycia. Tym razem jedziesz sam? Poniekd. Przy wspópracy z jednym z biur podróy organizuj warsztaty fotogra czne dla biznesmenów. Nie uwierzysz, jak wielu wraliwych i ambitnych fotografów jest wród ludzi biznesu. Czsto chcieliby fotografowa, ale nie mog si wyrwa z sieci obowizków. Nawet we wasnym rodowisku nansistów widz naprawd due zainteresowanie fotogra . Niektórzy kolekcjonuj, inni sami robi zdjcia. Tak wic mam nadziej, e uda si zebra grup, przez tydzie bd prowadzi

warsztaty, a pó niej bd mia 2 tygodnie na wasny projekt. A co robisz lokalnie? Lubi projekty zespoowe. Mam wielu fotografujcych przyjació i znajomych, z którymi wzajemnie si inspirujemy i nakrcamy. W lecie na FAMIE w grupie kilkunastu poetów i fotografów zrobilimy projekt Bajkonurki, wymylalimy i fotografowalimy wesoe bajki do czytania chorym dzieciom. Wanie znalaz si sponsor, sie prywatnych szpitali i wydajemy z tego ksieczk oraz przygotowujemy wystaw, która bdzie je dzia po kraju. Sporo si ucz, ostatnio gównie fotogra i w podczerwieni a take technik szlachetnych, takich jak vandyke, guma czy mokry kolodion. Robi to ze znajomymi z Instytutu Fotogra cznych Technik Szlachet-

????

(Na górze) Mamka w pokoju noworodków, sierociniec Kasisi, Zambia, 2009

(Powyej) Drugie niadanie na werandzie, sierociniec Kasisi, Zambia, 2009

(Po lewej) Pokój 3 letnich dzieciaków. sierociniec Ksisi, Zambia, 2009

nych dziaajcym w rodowisku absolwentów studium fotogra i ZPAF. Chc dokoczy te wasny projekt, gdzie portretuj ludzi z orodka dostosowawczego dla niepenosprawnych umysowo. Mam ju seri portretów, które moim zdaniem s zwierciadem ról, jakie przyjmujemy w yciu. Gdy o tym rozmawiam, ju si niepokoj jak znajd czas, by kontynuowa te wszystkie rzeczy. Wybierasz sobie trudne tematy. Nie fotografuj dlatego, e „lubi sobie cyka fotki”, e lubi adne rzeczy. Chc co mówi przez te moje zdjcia, gównie to mnie interesuje. Gdy co czuj i chc to pokaza, to robi to tymi sposobami, które s mi bliskie. Bardzo chciabym malowa, gra albo taczy. Ale wyraam si przez fotogra . To moje medium. Dzikuj za rozmow. Rozmawia: Maciej Zieliski Digital Camera Polska Stycze 2012

35


36

Jedna lokalizacja, pi obiektywów! O

Wszystkie zdjcia: Chris Rutter

Niezalenie od tego gdzie jestecie, moecie miao wykorzysta wszystkie obiektywy, jakie macie w swoim arsenale. Nie wiecie jak? Przeczytajcie nasz artyku!

Korzystanie z rónego rodzaju obiektywów umoliwia uchwycenie sceny w zupenie nowy, oryginalny sposób

Digital Camera Polska Stycze 2012

biektywy. Wszyscy je mamy, wszyscy uywamy, ale czy wykorzystujemy wszystkie moliwoci, jakie daj nam te czsto drogie szka? To, jaki obiektyw wybieracie do fotografowania okrelonych sytuacji, w ogromnym stopniu wpywa na jako Waszych zdj. Dla przykadu, ogniskowa okrela obszar, jaki zostanie w zdjciu zawarty, co z kolei przekada si na kadr i kompozycj. Wielko, do jakiej mona otworzy i przymkn przyson, determinuje nie tylko gbi ostroci, ale równie czas otwarcia migawki. Dlatego niektóre obiektywy przeznaczone s do konkretnych rodzajów fotogra i. Obiektywy szerokoktne to sprzt gównie do krajobrazów, podczas gdy do zdj sportowych idealnie nadaje si teleobiektyw. Jednak wybór obiektywu nie jest zawsze spraw tak oczywist. Wiedzc, jak dany typ obiektywu wpywa na zdjcie, mona dziaa kreatywnie.

Celowo wybierajc obiektyw, który domylnie nie jest przeznaczony do tematu, który akurat fotografujemy, moemy zrobi naprawd ciekawe ujcie. By zobaczy, jak konkretne typy obiektywów wpywaj na zdjcia, fotografowane obiekty, a nawet na sposób, w jaki obserwujemy scen, wyposaeni w zestaw piciu obiektywów, od rybiego oka 8 mm, po teleobiektyw 70–300 mm, wybralimy si na pla. Zobaczcie, jak wycisn jeszcze wicej ze swojej szklarni oraz jak radzi sobie, z najczstszymi problemami, które pojawiaj si podczas pracy z tego typu obiektywami.


37

Digital Camera Polska Stycze 2012


38

TEMAT NUMERU

Popularne budynki to klasyczny cel fotografów korzystajcych z obiektywów szerokoktnych

SZEROKIE KTY Fotografowanie obiektywem szerokoktnym to nie tylko wiksza przestrze w kadrze, ale równie sposób, na efektowne podkrelenie perspektywy

N

ajkrótsza ogniskowa 18 mm standardowego zoomu moe wydawa si ju cakiem szerokim ktem. Jak zatem na zdjcie wpywa obiektyw o zakresie ogniskowych 10–20 mm? Przede wszystkim obiektywy szerokoktne umoliwiaj objcie znacznie wikszej czci sceny ni jakikolwiek kitowy zoom. Jednak korzystanie z obiektywu szerokoktnego nie moe sprowadza si do upychania w kadrze jak najwikszej iloci elementów. Szybko przekonamy si, e fotografujc z najmniejsz ogniskow, wszystkie widziane w zdjciu obiekty bd wydawa si bardzo mae, dlatego korzystajc z tego typu szka, trzeba posuy si czasem

kilkoma kompozycyjnymi trikami, które wzmocni wymow zdjcia. Najlepszym sposobem na naprawd dobre zdjcia szerokoktne jest zbliene si do fotografowanych obiektów, na tyle blisko, by przerysowa perspektyw. Warto szuka ciekawych elementów pierwszego planu, o które by mona zaczepi oko, mog to take by linie, które pokieruj wzrokiem i nadadz zdjciu bardziej przestrzenny charakter.

Aparat cztery trzecie APS-C pena klatka

Szeroki kt 7–14 mm 10–16 mm 14–24 mm

Digital Camera Polska Stycze 2012

o pionowe linie, które schodz si do rodka zdjcia, przez co budynek wydaje si bardzo strzelisty. Jedynym sposobem na uniknicie tego efektu jest upewnienie si, e aparat jest ustawiony idealnie prostopadle do fotografowanego obiektu.

APARAT SKIEROWANY W GÓR

SCHODZ CE SI LINIE Próba ujcia w kadrze duego obiektu za pomoc szerokiego kta (zwaszcza podczas fotografowania architektury) prowadzi do jednego z najczstszych problemów. Chodzi mianowicie

OGNISKOWA A WIELKO MATRYCY Na pole widzenia duy wpyw ma wielko matrycy. Np. obiektyw 7 mm, zamontowany na lustrzance systemu cztery trzecie, ma takie samo pole widzenia, co obiektyw 9 mm zamonto-

Powyej Zblienie si do fotografowanego obiektu ma kluczowe znaczenie podczas fotografowania za pomoc obiektywu szerokoktnego

APARAT USTAWIONY PROSTOPADLE

wany na lustrzance z matryc APS-C lub 14 mm obiektyw na penej klatce. Oto tabelka prezentujca zakresy ogniskowych dla konkretnych typów matryc i obiektywów.

Standardowy zoom 14–42 mm 18–55 mm 28–70 mm

Teleobiektyw powyej 50 mm powyej 60 mm powyej 85 mm

Powyej Fotografujc budynki, trzeba zadba o to, by matryca aparatu bya ustawiona prostopadle do fotografowanego obiektu, dziki temu linie utrzymaj pion


EASY LENS GUIDE UWAGA! KONTROLUJ ZNIEKSZTA CENIA Fotografowanie grupy ludzi obiektywem szerokoktnym moe by bardzo kuszce, szczególnie jeeli miejsce, w którym fotografujemy to np. ciasne pomieszczenie. Niestety signicie po tego typu obiektyw moe skoczy si duymi znieksztaceniami obrazu, które spowoduj, m.in. e osoby stojce bliej aparatu bd nienaturalnie wiksze od tych z tyu.

„Szukajcie ciekawego elementu pierwszego planu lub linii wiodcych, które nadadz zdjciu wra enie trójwymiarowoci” RÓB OSTRE ZDJCIA Przewiadczenie, e maksymalnie przymykajc otwór przysony, sprawimy, e zdjcie bdzie idealnie ostre, jest bardzo bdne. Na ostro zdjcia wpywa duo rónych czynników, ale przede wszystkim jako optyczna obiektywu czy ryzyko poruszenia aparatu. Wprawdzie w terenie F/4

najatwiej manipulowa wielkoci otworu przysony, ale to nie wszystko. Fotografowanie obiektywem szerokoktnym przy najwikszym otworze przysony da obraz najostrzejszy w centrum kadru, ale wraz z kierowaniem si w stron krawdzi ostro bdzie spada . FotoF/11

grafowanie przy najmniejszym otworze przysony da wprawdzie wiksz gbi ostroci, ale obraz moe ucierpie z powodu dyfrakcji. Wikszo obiektywów ma tzw. Sweet spot, czyli warto przysony, przy której ostro jest najlepsza. Zazwyczaj zawiera si ona w zakresie f/5,6–11. F/22

Digital Camera Polska Stycze 2012

39


40

UWAGA!

SKUP SI NA OCZACH Praca z ma gbi ostroci sprawia, e ostrzenie staje si nieco trudniejsze. Gdy robicie zdjcia portretowe, zapewne chcecie, by wyra ne byy oczy. By uzyska taki efekt, wybierzcie pojedynczy punkt AF i wycelujcie nim w oczy fotografowanej osoby.

Digital Camera Polska Stycze 2012


JEDNA LOKALIZACJA, PI OBIEKTYWÓW!

KLASYCZNE STA KI Zamie wygod pracy z zoomem na lepsze wiato i jako optyczn typow dla staki

D

zi, gdy dysponujemy zaawansowanymi systemami stabilizacji obrazu i bezkarnie moemy korzysta z wysokich wartoci ISO, staki mog si niektórym wydawa dinozaurami wród obiektywów. Co wic sprawia, e wielu zawodowych fotografów nadal korzysta gównie z tego typu obiektywów? Gówn zalet obiektywów staoogniskowych jest duy maksymalny otwór przysony, który umoliwia robienie zdj przy sabszym wietle, bez obawy o efekt poruszenia czy zaszumienie powstae w wyniku

„G ówn zalet obiektywów sta oogniskowych jest ich du y maksymalny otwór przys ony”

Po lewej Staoogniskowy obiektyw 50 mm idealnie nadaje si do zdj portretowych, umoliwiajc wyizolowanie obiektu z ta dziki maej gbi ostroci

G BIA OSTROCI Nawet najlepszej jakoci obiektywy przy najwikszym otworze przysony nie dadz idealnie ostrego obrazu, ale maa gbia ostroci sprawia, e ostre elementy naprawd wyróniaj si na zdjciu. Czsto mona spotka si z sytuacj, e obraz bliej krawdzi bdzie nieco mniej ostry, dlatego lepiej umieszcza gówny motyw bliej centrum kadru.

podniesienia wartoci ISO. Stabilizacja obrazu rozwizaa tylko jeden z problemów i nie zastpi nigdy duego otworu przysony, który gwarantuje tak podan w wielu sytuacjach, bardzo ma gbi ostroci.

SZUKAJ DOBREGO PUNKTU Korzystanie z zoomów jest atwe, ale pamitajmy, e nie s one wolne od wad. Obiektyw typu zoom moe rozleniwi i zamiast podej kilka kroków i zmieni punkt widzenia, zmieniamy ogniskow, zoomujc lub oddalajc za pomoc piercienia obiektywu. Korzystajc z obiektywów staoogniskowych, trzeba si czasem nachodzi, ale tylko tak mona odpowiednio wykadrowa i adnie skomponowa zdjcie.

F/1,8

F/22

Powyej Zakres wartoci przysony oferowany przez obiektywy staoogniskowe jest idealnym narzdziem do zabawy gbi ostroci

Powyej Obiektywy staoogniskowe s idealne do eksperymentowania z rónymi punktami widzenia. Dziki temu mona robi naprawd ciekawe zdjcia nawet mocno obfotografowanych miejsc i obiektów Digital Camera Polska Stycze 2012

41


42

TEMAT NUMERU

TELEOBIEKTYWY Sigaj, gdzie wzrok nie siga! Eksplorowanie odlegych planów to dla obiektywu tele buka z masem!

T

eleobiektywy to przede wszystkim narzdzie pracy fotografów sportu i dzikiej przyrody, którzy nie mog najczciej wystarczajco zbliy si do bohaterów swoich zdj. Z racji tego, e mona fotografowa nimi z duego dystansu, zdecydowanie atwiej jest wyizolowa z otoczenia konkretny obiekt lub sprawi, by elementy znajdujce si daleko od siebie sprawiay wraenie sobie bliszych. Ten efekt zwany jest kompresowaniem perspektywy i jest bardzo przydatny do kadrowania obiektów, które znajduj si w okrelonej odlegoci i tworz na zdjciu kolejne warstwy.

Digital Camera Polska Stycze 2012

W naszym plenerze teleobiektyw okaza si bardzo przydatnym narzdziem, zwaszcza do fotografowania architektury. Duga ogniskowa idealnie sprawdzaa si przy wykonywaniu wielu zdj, w których udao nam si wychwyci konkretne elementy architektury, jak np. pozostaoci po przystani w West Pier.

STABILIZACJA OBRAZU Wielu producentów aparatów oraz obiektywów opracowao specjalne systemy umoliwiajce wykonanie zdj przy stosunkowo dugich czasach nawietlania. Wikszo nowych lustrzanek Sony, Pentaksa

Powyej Dziki uyciu teleobiektywu, wyizolowanie detalu krajobrazu nareszcie staje si moliwe

i Olympusa jest wyposaona w system stabilizacji matrycy, czyli niezaleny od uywanego obiektywu. Nieco inaczej wyglda sytuacja w przypadku Canona, Nikona, Sigmy i Tamrona, które umieciy stabilizujce, „pywajce” soczewki w ukadzie optycznym obiektywu. Trzeba przyzna, e system ten zazwyczaj okazuje si bardziej skuteczny.

„Kompresowanie perspektywy sprawia, e odleg e obiekty tworz na zdjciu wra enie warstw”


43

UWAGA!

CISKANIE PERSPEKTYWY Efekt kompresowania perspektywy to raczej zasuga odlegoci, jaka dzieli nas od fotografowanego obiektu, ni ogniskowej, z jak fotografujemy. Jeeli nie macie dugiego zoomu, podobny efekt moecie uzyska przycinajc zdjcie wykonane krótszym obiektywem z tego samego dystansu, z jakiego musielibycie je wykona teleobiektywem.

NIWELUJEMY DRENIE APARATU Duga ogniskowa teleobiektywu umoliwia przyblienie odlegego obiektu, ale jednoczenie wzmaga drgania obiektywu. Powoduje to, e zdjcie jest bardziej podatne na efekt poruszenia ni w przypadku gdy uywamy krótkich ogniskowych. Dlatego te obiektywu tele trzeba uywa bardzo ostronie. Stara zasada odwróconej ogniskowej, która podpowiada, jak dobra parametry ekspozycji, mówi, e czas otwarcia migawki powinien wynosi 1/dugo ogniskowej, przy której wykonuje si zdjcie, czyli fotografujc przy 200 mm, powinno si 300 MM  NIEWYRANE

korzysta z czasu 1/200 s lub krótszego. Niestety nie zawsze jest to moliwe, szczególnie jeeli pracujemy na niskich wartociach ISO. Oczywistym rozwizaniem byoby skorzystanie ze statywu, ale nie zawsze mamy go pod rk. By zyska bardziej stabiln pozycj, wystarczy prostu oprze o co obiektyw. Moe to by ogrodzenie, mur, lampa uliczna, a nawet rami naszego towarzysza. By korzysta z moliwie najkrótszego czasu otwarcia migawki, trzeba czasem podnie odpowiednio warto ISO. Dziki temu ryzyko poruszenia zawsze bdzie mniejsze. 200 MM  OSTRE

Powyej Fotografowanie z czasem 1/250 s da dobre rezultaty, o ile fotografujecie z ogniskow 200 mm, gdy wyduycie j do 300 mm, ryzyko poruszenia aparatu bdzie duo wiksze. Zobaczcie, jaka jest rónica pomidzy tymi dwoma zdjciami

Powyej po prawej Fotografowanie z dystansu za pomoc teleobiektywu sprawia, e wszystkie elementy w przestrzeni wydaj si sta bliej siebie, zupenie inne wraenie uzyskuje si przy korzystaniu z obiektywu z krótk ogniskow z mniejszej odlegoci

Zawieranie w kadrze postaci to idealny sposób na nadanie zdjciom wykonanym teleobiektywem poczucia skali

Digital Camera Polska Stycze 2012


44

TEMAT NUMERU

RYBIE OKO Wykorzystajcie ekstremaln dystorsj tego obiektywu, by robi oryginalne i intrygujce zdjcia

P

odobnie jak obiektywy szerokoktne, rybie oko umoliwia obejmowanie bardzo szerokiego planu, jednak obraz ze wzgldu na specy k tego obiektywu jest mocno znieksztacony. Korzystanie z niego wymaga nieco innego podejcia, poniewa wiele znanych zasad w tym przypadku po prostu si nie sprawdza. Wystarczy jednak popracowa z tym szkem przez chwil, by przekona si, e najlepsze efekty uzyskamy, stosujc prost i symetryczn kompozycj, umieszczajc nasz obiekt idealnie w centrum kadru.

KADR S dwa rodzaje obiektywów typu rybie oko: penoklatkowe i koowe. Penoklatkowy pokrywa obszar caej matrycy, natomiast koowy zapisuje tylko okrgy wycinek kadru z ciemn otoczk w rogach. Uzyskiwany efekt róni si w zalenoci od rodzaju obiektywu i wielkoci matrycy. Obiektyw koowy, który wspópracuje z lustrzank maoobrazkow, na matrycy APS-C bdzie czsto niemal penoklatkowy. Matryca APS-C to jak centralny wycinek penej klatki, dlatego ciemna ramka bdzie mocno przycita, np. Sigma 8 mm na penej klatce daje idealnie okrgy obraz. Korzystajc z niego z lustrzank z matryc APS-C, obraz nie jest ju tak okrgy (jak wida na zdjciach).

ZNIEKSZTA CENIA Obiektywy typu rybie oko generuj bardzo charakterystyczne znieksztacenia. W przypadku wikszoci obiektywów jakiekolwiek znieksztacenia traktowane s jako wada optyczna. Staramy si je za wszelk cen niwelowa. Ale w przypadku zdj robionych obiektywem typu rybie oko znieksztacenia s efektem jak najbardziej podanym. Czsto szukamy nawet sposobu, by maksymalnie przerysowa obraz, zakrzywiajc do granic absurdu naturaln, prawidow geometri sceny. Obiektywy typu rybie oko dziaaj niemal jak szko powikszajce, co Digital Camera Polska Stycze 2012

Poniej Dziki kompozycji symetrycznej zdjcia z rybiego oka wygldaj bardzo dobrze Na samym dole Korzystajc z tego typu obiektywów, trzeba ama ogólne zasady, nie bójcie si wykorzystywa ekstremalnych punktów widzenia

bardzo wane, umoliwiaj fotografowanie z niewielkiej odlegoci. Moemy przybliy go do fotografowanego obiektu na dosownie kilka centymetrów. Tak wic, nawet jeeli jestecie przyzwyczajeni do fotografowania za pomoc obiektywów szerokoktnych, pamitajcie, e tu warto zrobi jeszcze kilka kroków do przodu i uj cay ten dziwny wiat w jeszcze dziwniejszym kadrze.

„Korzystanie z obiektywu typu rybie oka wymaga totalnej zmiany sposobu mylenia”


JEDNA LOKALIZACJA, PI OBIEKTYWÓW!

45

Fotografujc tym obiektywem, musicie naprawd zbliy si do fotografowanego obiektu. Robic to zdjcie, znajdowalimy si najwyej metr od obiektu

UWAGA!

SPRAWD KRAW DZIE KADRU Ekstremalnie szeroki kt widzenia, który mona uzyska dziki uyciu obiektywu rybie oko, moe obj take Wasze stopy lub nogi statywu. Nigdy nie wolno do tego dopuci (chyba e jest to celowe dziaanie), dlatego zawsze zwracajcie na to uwag i przed zrobieniem zdjcia rzu cie okiem na dó kadru i upewnijcie, e nie ma tam zbdnych elementów.

ZRÓWNOWAONA EKSPOZYCJA Ze wzgldu na ekstremalnie szerokie pole widzenia, które swoim zasigiem obejmuje take duy obszar nieba (a czsto równie soce), bez moliwoci korzystania z filtrów PRZED

gradacyjnych ND, czsto pojawiaj problemy ze zbyt duym kontrastem. Najlepiej fotografowa wtedy w formacie RAW i poprawi ekspozycj w Adobe Camera RAW, korzystajc z suwaków

Odtwarzania oraz Wypenij wiatem, co umoliwi odzyskanie detali z cieni i wiate. W ekstremalnej sytuacji moecie po prostu wykona kilka zdj i poczy je ze sob.

PO

Digital Camera Polska Stycze 2012


46

UWAGA!

KIEDY MACRO NIE JEST MACRO? Sowo Macro moecie znale na wielu obiektywach, ale nie oznacza to, e zdjcia wykonane tym modelem bd tak samo odwzorowywa obiekt jak „prawdziwe macro”. Okrelenie macro na wielu obiektywach typu zoom oznacza, e mona ostrzy z mniejszej odlegoci, nie oznacza to jednak, e skala odwzorowania wynosi 1:1.

MAKRO Poznaj potencja, jaki tkwi w obiektywach macro, a przekonasz si, e mona z nich korzysta praktycznie zawsze i wszdzie

O

biektywy macro umoliwiaj obserwowanie wiata, niewidocznego dla przypadkowego przechodnia. Wikszo fotografów uywa tych szkie do fotografowania maych obiektów, jednak ich moliwoci nie ograniczaj si tylko do robienia zdj zblieniowych. Uywane z wikszej odlegoci, bd dziaa tak samo jak standardowe obiektywy staoogniskowe. Wikszo z nich oferuje maksymalny otwór przysony równy f/2,8, dziki czemu mona zyska naprawd ma gbi ostroci. Dlatego przy fotografowaniu z normalnej odlegoci, z maksymalnie otwart przyson, naley stosowa dokadnie te same zasady co przy fotografowaniu stak. Obiektyw macro przy ostrzeniu Digital Camera Polska Stycze 2012

Powyej Dziki obiektywom macro mona odkry najmniejsze szczegóy bardzo maych obiektów

z bardzo maej odlegoci sprawuje si idealnie, a gbia ostroci obejmuje tylko kilka milimetrów. W takich sytuacjach ostro najlepiej ustawi rcznie i delikatnie krcc piercieniem, ostrzy na okrelon cz obiektu, któr chcemy mie najwyra niejsz. Jeeli obiekt jest statyczny, mona ustawi aparat na statywie, co umoliwi precyzyjniejsze ostrzenie. Jeeli ostrzenie w oparciu o widok w wizjerze bdzie dla Was zbyt trudne,

„Przy fotografowaniu z wikszych odleg osci, obiektywem macro mo ecie si pos ugiwa tak samo jak ka d sta k”

moecie przestawi si na tryb Live View i zoomujc na odpowiednie elementy, sprawdza ostro.

WYPRACOWANIE DYSTANSU Na nasz wycieczk do Brighton zabralimy ze sob obiektyw macro 50 mm, ale kupujc tego typu szka, macie do dyspozycji zakres ogniskowych od 35 do 200 mm. Gówn rónic, bdzie odlego dzielca Was od fotografowanego obiektu, przy tym samym powikszeniu. Z pozoru odlego fotografowania moe nie wydawa si zbyt wana, ale moe wpywa na perspektyw. Ponadto jeli lubicie fotografowa insekty, dobrze wiecie jak atwo je sposzy. Fotografowanie z wikszej odlegoci da wam zdecydowanie wikszy komfort.


JEDNA LOKALIZACJA, PI OBIEKTYWÓW! Korzystanie ze szka makro to wychwytywanie wyjtkowych detali zwykych z pozoru rzeczy

UWAAJ NA CIE Robienie zdj obiektów naturalnych rozmiarów obiektywem krótszym ni 50 mm oznacza, e przednia cz obiektywu bdzie si znajdowa dosownie kilka centymetrów od obiektu. Taka sytuacja moe spowodowa powstanie cienia (Waszego, aparatu lub obiektywu) padajcego na fotografowany obiekt. Dlatego uwaajcie i w razie koniecznoci bd cie gotowi do zmiany swojej pozycji. Z CIENIEM W KADRZE

BEZ CIENIA W KADRZE

Powyej W fotografii makro kluczowym momentem jest ostrzenie, szczególnie jeeli pracujemy z duym otworem przysony. W tym zdjciu nawet najmniejszy ruch piercienia móg spowodowa zmian paszczyzny ostroci Digital Camera Polska Stycze 2012

47


48

SYLWETKI MISTRZÓW

Koszmary reportera

To jedno z najwa niejszych zdj w historii fotoreporta u. Paczemy, ogldajc t fotogra . Kevin Carter, rok po uchwyceniu obrazu maej Sudanki, popeni samobójstwo. Zapaci najwysz cen za to, e nie odwraca wzroku ZDJ CIE, KTÓREGO SI NIE ZAPOMINA Sudaska dziewczynka chwiejnym krokiem zmierza do punktu ywnociowego. Trudno oceni jej wiek; chocia wyglda na czterolatk, moe by znacznie starsza. Nie jest chuda, jest przeraajco zabiedzona. Ciemna skóra opina si na drobnym szkielecie, który z trudem d wiga nieproporcjonalnie du gówk. W pewnym momencie brakuje jej si, przykuca Digital Camera Polska Stycze 2012

wic na rodku wypalonej socem polany. Jest godna, wycieczona, odwodniona. Bez opieki. Bacznie przyglda si jej sp, ptaszysko z ogromnymi skrzydami i zakrzywionym dziobem. Pustymi oczami obserwuje dziewczynk; ocenia, czy warto atakowa. Piekielna istota. W kraju takim jak Sudan spom nie brakuje poywienia. Na dziecko zwróci uwag równie Kevin Carter, jeszcze mody, lecz popularny ju fotoreporter z RPA.

Powyej Gdy zdjcie maej Sudanki ukazao si na okadce ,,New York Timesa" 26 marca 1993 roku, wywoao ogromne poruszenie. Przedrukowano je setki razy, redakcje otrzymyway tysice telefonów z pytaniem o dalszy los dziewczynki

Przylecia tu wraz ze znajomym fotografem Joao Silv; przyczyli si do ekipy humanitarnej z ONZ. Nigdy wczeniej nie widzia na wasne oczy o ar klski godu. Kevin z aparatem przy twarzy czeka, a sp, szykujc si do ataku, rozoy skrzyda. Taki obraz poruszyby miliony, wyry si w pamici kadego czowieka, który zobaczyby t fotogra . Byby jak oskarycielski palec wymierzony w kadego, kto bez opamitania


Kevin Carter zanurza si w konsumpcyjnym stylu ycia. We mnie, w Ciebie, w nich. Ptaszysko jednak tylko obserwuje, ani drgnie. Jest cicho. Ta cisza musi by przeraajca, trudniejsza do zniesienia ni najbardziej natarczywy haas. Carter po 20 minutach nie wytrzymuje napicia i robi mniej efektown fotogra , ni planowa. Nie szkodzi, to zdjcie i tak wstrznie wiatem. Ten bezruch zapiera dech w piersi. Niewiele fotogra i jest tak wymownych. Kevin przegania stwora. Dziewczynka chwiejnym krokiem rusza w swoj stron. Czy dotara? Nie wiadomo. Jej rozwój zosta cakowicie zaburzony przez niedoywienie we wczesnych latach ycia, wic nawet jeli nadal yje... Susan D. Moeller w ksice „Compassion Fatigue: How the Media Sell Disease, Famine, War and Death” pisze, e po tym wydarzeniu Carter: ,,usiad pod drzewem, rozmawia z Bogiem, paka i myla o swojej córce, Megan”. By 11 marca 1993 r. Nieco ponad rok pó niej, w maju 1994 r., za fotogra  dziewczynki z Sudanu i spa Carter otrzyma nagrod Pulitzera. 27 lipca 1994 r. ciao fotografa odnaleziono w jego pick-upie. Popeni samobójstwo, zatru si toksynami. Mia 33 lata, osieroci córk. Napisa kilka poegnalnych sów do rodziny i bliskich. Nie wycigajmy jednak zbyt atwych wniosków.

DROGA DO ZATRACENIA W 1993 roku Carter nie by debiutantem w swoich fachu. Ju wczeniej widzia i fotografowa niewyobraalne okruciestwo i cierpienie. Od 1984 roku dokumentowa wszystkie oblicza poudniowoafrykaskiego apartheidu. By pierwszym fotoreporterem, który zrobi zdjcia tzw. naszyjnikowania (ang. necklacing). Wygldao to nastpujco: oprawcy wciskali na klatk i ramiona o ary nasczon benzyn opon samochodow. Nastpnie podpalali gum.

mier nadchodzia po okoo 20 minutach mki. W latach 80. i 90. w RPA uyway tej metody obie strony kon iktu. „Byem przeraony tym, co oni robili. Byem przeraony tym, co ja robiem. Ale po jakim czasie ludzie zaczli rozmawia o tych zdjciach. Wtedy poczuem, e to, co robi, moe wcale nie jest takie ze. Bycie wiadkiem czego tak okropnego wcale nie musi by zym czynem”, powiedzia potem w jednym z wywiadów. Carter wyrónia si sporód

innych fotoreporterów nie tylko talentem i odwag, ale take tym, e zawsze pokazywa problem z obu stron. „ ycie niektórych biaych równie jest utrudnione lub nawet zniszczone przez apartheid”, mówi swojemu szefowi Scottowi MacLeaodowi. „Chc pokaza take t stron”, upiera si. Carter zajmowa si sytuacj w RPA wraz z trójk przyjacióreporterów: Kenem Oosterbroekiem, Gregiem Marinovichem i Joao Silv. Prasa nazywaa ich grup Bang Bang Clubem. Oosterbroek i Carter byli sobie najblisi; Kevin traktowa Kena jak mentora. „Byli kompletnymi przeciwiestwami. Ken mia kochajc on i uoone ycie. Carter skaka od romansu do romansu i samotnie wychowywa nielubn córk”, wspomina magazynowi „Time” James Natchwey, wieloletni wspópracownik Bang Bang Clubu. W 1990 roku Marinovich otrzyma Nagrod Pulitzera. Zwikszyo to popularno caej grupy i ilo otrzymywanych zamówie. Widzieli i fotografowali coraz wicej. Carter by znany w rodowisku jako osoba wraliwa i uczuciowa. W wywiadzie dla „The New York Timesa” Jimmy Carter, ojciec fotografa, powiedzia, e

* Ur. 13 wrzenia 1961 r. w Johannesburgu, pochodzi z rodziny brytyjskich emigantów. Ju od wczesnej modoci buntowa si przeciwko dyskryminacji czarnych obywateli. * Zaczyna w 1983 r. w „Sunday Express” od fotografowania imprez sportowych. Dokumentowaniem brutalno apartheidu zaj si po przejciu do „Sun”. Pracowa wraz z trójk przyjació: Kenem Oosterbroekiem, Gregiem Marinovichem i Joao Silv. * W 1993 r. wraz z Silv pojechali do Sudanu, aby fotografowa ofiary klski godu. Wtedy te zrobi swoje najbardziej znane zdjcie, przedstawiajce spa i ma dziewczynk. * W 1994 r. zosta laureatem Nagrody Pulitzera. Niedugo po tym popeni samobójstwo. Mia 33 lata.

Poniej Ken Oosterbroek w obiektywie Kevina Cartera, podczas walk ulicznych w Township, RPA

,,syn zawsze nosi w sobie koszmary pracy, któr wykonywa”. Znanym, jest fakt, e w znoszeniu stresu pomagay mu alkohol, marihuana i ,,biaa fajka”, popularny w RPA, silny dopalacz. W 1993 roku Carter czu, e musi odizolowa si od cigego widoku egzekucji, strzelanin, segregacji rasowej i nienawici. W marcu

„Carter po 20 minutach nie wytrzymuje napicia i robi mniej efektown fotografi, ni planowa. Nie szkodzi, to zdjcie i tak wstrznie wiatem”

Digital Camera Polska Stycze 2012

49


50

SYLWETKI MISTRZÓW

doczy do ONZ-owskiej operacji „Lifeline Sudan", która zmierzaa na poudnie tego pónocnoafrykaskiego kraju, od 1983 r. wstrzsanego wojn domow. Chcia tam jednak skupi si na ludziach i ich codziennym yciu; mia zamiar unika pól bitewnych. Liczy, e fotografowanie innego wiata pomoe mu odpocz. Nie pomogo. Osawione zdjcie ukazao si na okadce ,,New York Timesa” 26 marca 1993 r. Od razu wywoao ogromne poruszenie na caym wiecie i zostao przedrukowane przez wiele innych tytuów. Redakcje otrzymyway tysice telefonów z pytaniem o dalszy los dziewczynki. Po powrocie z Sudanu Carter by w coraz gorszym stanie. Jako freelancer zacz przygotowywa si do uwiecznienia na zdjciach wyborów w RPA zaplanowanych na 1994 rok. Przedwyborcze walki staway si wyjtkowo brutalne. Przyjaciele Cartera cytowani przez „Time” zwracali uwag, e fotoreporter mia coraz wicej trudnoci z pogodzeniem si z tym, co widzia. Równie pod wzgldem zawodowym szo mu gorzej. Przez bdy traci wiele dobrych uj. Zacz popada w kopoty nansowe i coraz mocniejsze uzalenienie od dopalaczy. Rozpada si jego roczny zwizek z nauczycielk Cathy Davidson. Nagroda Pulitzera moga by „wiatekiem w tunelu” dla pograjcego si w depresji mczyzny. Patricia Gird Randburg, siostra Cartera, Digital Camera Polska Stycze 2012

w licie do „Time” napisaa: ,,nagroda bya dla niego potwierdzeniem, e jego praca jest wartociowa”. Gazeta sugerowaa natomiast, e Pulitzer by przyczyn jego pó niejszej mierci, gdy sprowadzi na niego fal krytyki za ,,nieczuo wobec losu dziewczynki”. Rado z wyrónienia nie trwaa dugo. 18 marca ekipa Bang Bang Clubu zostaa zaatakowana w okolicach miasta Tokoza. Carter par godzin wczeniej wróci do hotelu, gdy tego dnia nie pasowao mu wiato. W strzelaninie zgin Ken Ooesterbroek, a Greg Marinovich zosta ciko ranny. Informacje o incydencie Kevin usysza w radiu. Po tym wydarzeniu nie zdoa ju si otrzsn.

ZAWÓD: REPORTER Zawód reportera jest bardzo specy czny. I to zarówno tego, który pisze o sprawach drobniejszych, o tragediach ludzi ze ,,swojego podwórka” czy wypadkach samochodowych, jak i tego opisujcego krwawe kon ikty, w których gin tysice. Reporter obserwuje cierpienie czciej ni inni ludzie. Przedstawia je za pomoc sów lub obrazów. Jednak czy ludzie chc

Powyej 9 stycznia, 1994 r. Kathlehong, RPA. Kevin Carter (z prawej), Joao Silva (w rodku) i Gary Bernard (z lewej). Zdjcie zrobiono po mierci Abdula Sharifa. Fot. Mykal Nicolau

wiedzie o bólu innych? Czy jest to nam potrzebne, czy jest to poyteczne? A moe w ten sposób reporter daje upust jakiej chorej potrzebie epatowania przemoc i okruciestwem? Tylko czy problemy, o których si nie mówi, znikaj? Gdy zdjcie dziewczynki i spa zostao opublikowane, wiat spojrza inaczej na kon ikt w Sudanie. Organizacje humanitarne otrzymay datki od tysicy ludzi poruszonych ogromem tragedii tego kraju. Jedno zdjcie sprawio, e wiat na chwil zwolni, zre ektowa si, zapragn pomóc. Kolejnym problemem, przed którym staj reporterzy, jest kwestia dystansowania si do opisywanej historii. Gdzie przebiega linia, za któr reporter przestaje by obserwatorem akcji i staje si jej uczestnikiem? Carter wielokrotnie by krytykowany za to, i nie pomóg dziewczynce. e nie przepdzi spa od razu. e nie zaprowadzi do punktu ywnociowego. e nie adoptowa i nie podarowa nowego, atwiejszego ycia... Reporterzy s naszymi oczami na wiat. W naszym imieniu s wiadkami wydarze, które na stae pozostaj w ich pamici. My widzimy tylko uamek tragedii, które oni obserwuj przez cae dnie lub tygodnie. Oczekiwanie, e bd próbowali polepszy ycie kadej napotkanej osoby, wydaje si najzwyklejsz niegodziwoci. To tak, jakby od straaka wymaga, e wejdzie do pomieszczenia trawionego przez pomienie. Reporterzy, szczególnie wojenni, i tak pac ogromn cen, wykonujc swój zawód.

KOSZMARY REPORTERÓW Amerykaski psychiatra Anthony Feinstein w ksice ,,Journalists Under Fire: The Psychological Hazards of Covering War” z 2006 roku przedstawia wyniki bada nad psychologicznymi efektami pracy jako reporter wojenny. Wedug naukowca, ludzie relacjonujcy kon ikty bardzo czsto cierpi na depresj, uzalenienia, napady agresji, retrospekcje ( ashbacks), nadmiern czujno (hypervigilance), problemy ze snem, nieufno wobec innych. Maj problemy w yciu

„Byem przeraony tym, co oni robili. Byem przeraony tym, co ja robiem. Ale po jakim czasie ludzie zaczli rozmawia o tych zdjciach. Wtedy poczuem, e to, co robi, moe wcale nie jest takie ze”


Kevin Carter BANG BANG CLUB Do Bang Bang Clubu, oprócz Kevina Cartera, naleeli Greg Marinovich, Ken Oosterbroek i João Silva, ale wspópracowali z nimi równie inni fotoreporterzy, chociaby James Nachtwey. Ich zdjcia koncentroway si gównie na patologiach i okruciestwie rasistowskiego systemu oraz narastajcym konflikcie midzy czarnymi a biaymi. Samo „Bang-bang” byo kolokwialnym okreleniem strzelanin, do których nieustannie dochodzio w poudniowoafrykaskich dzielnicach ndzy. Historia czonków grupy to historia wielkich sukcesów i jeszcze wikszych tragedii. W 1991 roku Greg Marinovich otrzyma Nagrod Pulitzera za wstrzsajce zdjcie zwolenników Afrykaskiego Kongresu Narodowego (ANC) mordujcych rzekomego szpiega konkurencyjnej

organizacji anty-apartheidowskiej. W marcu 1994 roku reporterzy znale li si w rodku strzelaniny midzy subami bezpieczestwa a buntownikami. Ken Oosterbroek zgin od przypadkowej kuli. Krótko po tym Kevin Carter dowiedzia si, e równie otrzyma Pulitzera za swoj fotografi. By ju jednak tak gboko pogrony w depresji, e w lipcu popeni samobójstwo. Bang Bang Club przesta istnie. W 2000 roku Marinovich i Silva wydali ksik, w której opisali swoje dowiadczenia oraz transformacj RPA. Dziesi lat pó niej doczekaa si ona ekranizacji. Miesic po premierze filmu João Silva nastpi na min w Afganistanie. Straci obie nogi. Dzi, poruszajc si dziki protezom, nadal robi zdjcia.

Po lewej W oparciu o ksiki Gregora Marinovicha i João Silvy powsta równie fabularyzowany dokument „The Bang Bang Club” (2010, Steven Silver). Polsk premier mia w tym roku podczas festiwalu „Transatlantyk”

rodzinnym, poza stref wojny brakuje im adrenaliny i ekstremalnych dozna. Reporterzy wojenni gin nie tylko od kul i wybuchów bomb. Niektórzy, tak jak Carter, popeniaj samobójstwo. „To powoli odbiera Twój umiech”, powiedzia Feinstienowi Joao Silva. Badacz dokadnie zdiagnozowa 110 mczyzn i 30 kobiet – dowiadczonych reporterów wojennych. U 29 procent wystpoway symptomy syndromu stresu pourazowego (PTSD). „Nie ud si, mylc, e moesz wskakiwa i wyskakiwa z wojen innych ludzi nie bdc przez nie dotknitym”, ostrzeg Allan Little z BBC. Feinstein notowa wyznania wielu dziennikarzy. Brytyjski fotoreporter Jon Jones, kadc si spa widzi pod kodr okaleczon gówk dziecka. Innego weterana mcz postacie polegych kolegów z pracy idcych w jego stron. Anthony Loyd z „London Timesa” jest nawiedzany przez Czeczenk trzymajc oderwan nog czonka swojej rodziny. Obserwator ludobójstwa w Rwandzie czuje zapach trupów na caym ciele, szczególnie gdy pije

szampana. Kevin Carter nie popeni samobójstwa z powodu widma maej sudaskiej dziewczynki, której nie wycign w pieka. Jego mier bya efektem 11 lat ycia na krawdzi, które odbio si na nim i jego bliskich oraz odejcia najlepszego przyjaciela. W peni powici si pokazywaniu wiatu jego brutalniejszej strony. Christiane Amanpour, korespondentka CNN, rozmawiajc z Amy Eldon w lmie dokumentalnym „Dying to Tell the Story” stwierdzia, e: ,,s ludzie, którzy robi to, co robi i nie da si tego wyjani”. Sama Eldon stracia starszego brata Dana, który wraz z 3 kolegami zosta rozszarpany w 1993 roku przez wcieky tum w Somalii, gdzie pracowa jako fotoreporter. Carter za robienie tego,

co robi, zapaci cen najwysz. W poegnalnym licie napisa: „Jestem w depresji, bez telefonu, pienidzy na czynsz, pienidzy dla dziecka, pienidzy na dugi... pienidzy!!! Jestem nawiedzany przez ywe wspomnienia zabójstw i trupów, i gniewu, i bólu... godujcych lub rannych dzieci, szaleców, czsto policjantów, uwielbiajcych pociga za spust, zabójców-katów... Odchodz, by doczy do Kena, o ile bd mia tyle szczcia”.

Tekst: Micha Staniul Autor jest dziennikarzem piszcym o konfliktach zbrojnych i prawach czowieka. Aktualnie zwizany z Wirtualn Polsk (konflikty.wp.pl). Prowadzi blog Blizny wiata (www.bliznyswiata.bloog.pl)

„Gdzie przebiega linia, za któr reporter przestaje by obserwatorem akcji i staje si jej uczestnikiem? Carter wielokrotnie by krytykowany za to, i nie pomóg dziewczynce. e nie przepdzi spa od razu” Digital Camera Polska Stycze 2012

51


52

SPECJALNA OFERTA PRENUMERATA DIGITAL CAMERA POLSKA

Zaprenumeruj DCP DCP! Otrzymasz 12 wyda w cenie 10, a archiwalia

za pĂł ceny!

Zaprenumeruj DCP przed 23 stycznia, a nie tylko oszczdzisz 38 zotych, ale uzyskasz prawo do zakupu brakujcych numerĂłw (wraz z pytami) za pĂł ceny, a do tego jeszcze dostaniesz od nas prezent!

PREZENT! Kady nowy Prenumerator otrzyma od nas bon na 50 odbitek formatu 10 x 15 cm, do wykorzystania w internetowym laboratorium FUJIFILM!

Numery archiwalne Digital Camera Polska dla PrenumeratorĂłw dostpne wraz z pyt za pĂł ceny (9,50 z)!

Jak zaprenumerowa ? Wpa 190 z (10 x 19 z) na konto AVT – Korporacja Sp. z o.o, ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa, Fors Bank Polska S.A. 97 1600 1068 0003 0103 0305 5153 Nie zapomij o podaniu swego imienia, nazwiska i dokadnego adresu Jeli chcesz otrzyma za pó ceny wydania archiwalne, zwiksz kwot wpaty o 9,50 z za kady numer i w tytule wpaty napisz co zamawiasz (np. „prenumerata DCP + nr 1/2010�)

Wolisz zapaci kart lub przy odbiorze pierwszej przesyki (za pobraniem)? Wejd na www.digitalcamerapolska.pl i w menu kliknij link „Prenumerata� Moesz te zamówi e-prenumerat. Bdziesz wówczas co miesic otrzymywa DCP w postaci pliku PDF. Roczna e-prenumerata DCP kosztuje 132 z, za dwuletnia – 252 z. Prenumeratorzy papierowej wersji DCP maj a 80% zniki na równoleg e-prenumerat: za rok pac mieszne 26,40 z, a za dwa lata – 50,40 z! Digital Camera Polska Stycze 2012


53

PRACA Z LUSTRZANK

11 STRON PORAD EKSPERTÓW DLA UYTKOWNIKÓW LUSTRZANEK

S HOO T ! Najlepsza szkoa obsugi lustrzanki cyfrowej W TYM MIESI CU

54

Podstawy

Krajobrazy widziane z bliska – jak robi zdjcia krajobrazów teleobiektywem

57

Osprzt

Pomiar wiata – jak korzysta z zewntrznego wiatomierza

58

Strefa kreatywna

Pomys na portret – wykorzystaj choinkowe lampki!

60

Anatomia zdjcia

Kraina duchów – czyli jak kreatywnie (wspó)pracowa ze wiatem

62

argon

Technologia SLT Czym do diaba jest póprzepuszczalne lustro?

Digital Camera Polska Stycze 2012


54

PRACA Z LUSTRZANK

OBS UGA APARATU

KRAJOBRAZY Z BLISKA F

Mark Hamblin

otografujc krajobrazy, bardzo trudno oprze si pokusie zamontowania na lustrzance obiektywu szerokoktnego, tak by zmieci w kadrze dosownie wszystko, co znajduje si w zasigu wzroku. Oczywicie nie jest to nic zego, ale czasem mona zastanowi si chwil, czy nie warto za pomoc telebiektywu wyuszczy najciekawszy element sceny.

Digital Camera Polska Stycze 2012

Podkrelajc najbardziej efektowne detale, mona atwo uzyska bardzo mocn kompozycj. Pracujc z teleobiektywem, naley wyznawa zasad „im mniej, tym lepiej”. Kompozycja powinna by prosta, ale skupiona wokó wyrazistej czci krajobrazu, tej, która robi najwiksze wraenie. Nie ma adnych elaznych zasad dotyczcych tego, kiedy lepiej

Odócie O dócie na na chwil chwil szerokie szerokie kkty ty i zaócie zaócie teleobiektyw. teleobiektyw. „„cinijcie” cinijcie” kkadr adr i rróbcie óbcie bardziej dynamiczne b ardziej d ynamiczne zzdjcia djcia kkrajobrazowe rajobrazowe


55

PRACA Z LUSTRZANK

przestawi si na dugi lub krótki obiektyw. Krajobrazy, które dobrze ukadaj si w teleobiektywie, to te zawierajce konkretne elementy kompozycyjne, które mona adnie ze sob zgra . Moe to by linia drzew, wyizolowany budynek, betonowe mury, czy wijca si rzeka, wierzchoki

gór lub ciekawe wzory na polu i wszelkiego rodzaju kontrasty, gra wiata i cienia. Przy tego typu ujciach naley w scenie szuka mocnych elementów, punktu, który przycignie wzrok i wywrze jakie wraanie na widzach. Majc takie czci skadowe, mona

uoy je w adn kompozycj. Jakiego sprztu potrzebujecie? wietnie sprawdzi si nawet amatorski zoom o zakresie zblionym do 70–300 mm. Nasz obiekt bdzie zazwyczaj statyczny, dlatego nie musi to by superszybki, bardzo jasny, a co za tym idzie, równie drogi

PODSTAWY OBS UGI APARATU Trzy kroki do lepszych krajobrazow

Ustaw i skomponuj Ustawcie aparat na statywie i wypróbujcie róne ogniskowe. Jeeli obiektyw ma specjalne mocowanie statywowe, skorzystajcie z niego, jeeli nie, skorzystajcie z mocowania aparatu. Odpowiednio skomponujcie zdjcie i przykr cie wszystkie elementy statywu, by by jak najbardziej stabilny.

Wybierz przyson By wszystko byo ostre, wybierzcie wsk przyson pomidzy f/11–f/22. Jeeli chcecie, by bardziej wyra ny by tylko wybrany element, otwórzcie j do f/4 lub f/5,6.

Wstpne uniesienie lustra Drgania aparatu i wibracje spowodowane ruchem lustra w przypadku dugich obiektywów stanowi duy problem, nawet jeeli aparat jest na statywie. Dlatego wczcie funkcj wstpnego uniesienia lustra, która razem z pilotem do zdalnego wyzwalania migawki lub samowyzwalacza da idealnie ostre zdjcie.

Digital Camera Polska Stycze 2012


56

PRACA Z LUSTRZANK

TOPsztuczki… O CZYM TRZEBA PAMITA Prosta kompozycja

FOTOTEORIA To zdjcie jest OK, bo... 1 Mga jest podkrelona piknym, zotym wiatem wschodzcego soca, które idealnie komponuje si z sylwetkami drzew. 2 Dugi teleobiektyw skompresowa perspektyw i stworzy nachodzce na siebie linie drzew. 3 Wyróniajce si drzewo, które stanowi gówny punkt zaczepienia, zostao przesunite w lewy dolny róg zdjcia. 4 Dwa kluczowe elementy, drzewa i mga, oraz dwa uzupeniajce si kolory stworzyy perfekcyjnie dopasowane pary.

1

Starajcie si skoncentrowa na najbardziej interesujcych elementach krajobrazu. Wyczcie z kadru wszystko, co mogoby odcign wzrok od gównego obiektu Waszego zainteresowania.

2

4

3

Wykorzystajcie wiato wiato padajce pod niewielkim ktem tworzy dugie cienie, wzmacnia poczucie gbi i dramatyzmu w zdjciach. Mikkie wiato idealnie nadaje si do odkrywania drobnych szczegóów i do mao kontrastowych zdj , które s bardzo subtelne.

Eliminacja poruszenia Pamitajcie, by sprzt sta stabilnie, wykorzystajcie do tego dobry statyw, wczcie funkcje wstpnego uniesienia lustra i skorzystajcie z pilota lub samowyzwalacza.

obiektyw. Z pewnoci nie obejdziecie si bez stabilnego statywu, zdalny pilot do wyzwalania migawki te moe si przyda . Teraz potrzebujecie ju tylko odpowiedniego widoku. Gówn zalet fotografowania za pomoc obiektywu tele jest atwo , z jak mona znale co ciekawego w odlegym punkcie krajobrazu. Db sfotografowany za pomoc obiektywu 28 mm otoczony bdzie baaganem w postaci gospodarstwa z budynkami, szarego nieba, natomiast gdy podejdziemy do tematu za pomoc obiektywu tele, mona drzewo adnie wyizolowa i stworzy naprawd dobre zdjcie dosownie z niczego. Miejcie to na uwadze w czasie swoich podróy i starajcie si notowa potencjalne

Optymalna wielko otworu przysony Gdy fotografujecie odlegy krajobraz, du gbi ostroci mona uzyska , korzystajc ju z przysony f/8 lub f/11. W wikszoci przypadków obiektywy wanie przy tych wartociach prezentuj najlepsz jako obrazu z idealnie ostrymi szczegóami. Spowite we mgle drzewa i ich odbicie w lustrze jeziora, sfotografowane szerokim ktem, straciyby swój czar

obiekty zainteresowania. Nastpnie, gdy czas i warunki pogodowe bd sprzyja fotografowaniu, powró cie w to miejsce i zróbcie zdjcia. Podobnie jak z tradycyjnymi zdjciami krajobrazowymi, kluczem jest wiato, cho jeli macie naprawd ciekawy obiekt, moecie z dobrymi skutkami fotografowa praktycznie w kadych warunkach. Wikszo zdj wykonanych obiektywem szerokoktnym robiona jest w czasie tzw. zotych godzin wschodu lub zachodu soca, ale przy teleobiektywie nie musicie na nie czeka . Nawet przy paskim wietle moecie wykona znakomite zdjcia, wolne od przesadnego kontrastu i pene szczegóów. Gdy mocno przybliycie, moecie wykluczy z kadru niebo, które w szary dzie jest zupenie nieinteresujce. Wielko otworu przysony decydowa bdzie o tym, jak wiele planów zdjcia bdzie wyra nych. Fotografowanie dugim obiektywem sprawia, e gbia ostroci dodatkowo si zmniejsza, tak wic by rozszerzy paszczyzn ostroci, przymknijcie otwór do f/16 lub f/22. Jednak faktem jest te, e gbia ostroci wzrasta wraz z odlegoci od fotografowanego obiektu, dlatego oba te czynniki mog si nawzajem niwelowa . Alternatywnie, gdy chcecie si skupi na konkretnym elemencie sceny, powinnicie dy do uzyskania selektywnej ostroci. Gdy fotografujecie z maksymalnie otwart przyson, pierwszy i ostatni plan bd zazwyczaj poza paszczyzn ostroci, dziki czemu gówny bohater zdjcia bdzie si na nim adnie wyrónia.

KOMPOZYCJA Dajcie sobie troch czasu na dobre skomponowanie sceny Gdy fotografujecie krajobrazy za pomoc teleobiektywu, kluczem do Waszego sukcesu jest kompozycja, dlatego pamitajcie, by zwróci na ni naleyt uwag. Zazwyczaj zdjcie komponujemy intuicyjnie, ale mimo wszystko trzeba zastanowi si nad kilkoma rzeczami. Jedn z tak zwanych regu odnoszcych si do kompozycji jest zasada trójpodziau, wedug której zdjcie podzielone jest równo czterema liniami: dwiema pionowymi i poziomymi. Dlatego aranujc przestrze w kadrze, starajcie si uchwyci gówne elementy tak, by znajdoway si na ich przeciciu, a kolejne plany biegy wzdu

Digital Camera Polska Stycze 2012

linii. Dobrym sposobem jest ustawienie dwóch elementów wzdu przeciwlegych linii pionowych (lub poziomych, w zalenoci od koncepcji). Zoom w obiektywie daje du elastyczno i pozwala decydowa o tym, co zostanie zawarte w kadrze, a co zostanie z niego wyczone. Niewielkie nawet zmiany ogniskowej mog totalnie zmieni wymow zdjcia, dlatego za kadym razem dokadnie sprawdzajcie co znajduje si przy krawdziach kadru i miejcie oko na wkradajce si w kadr gazie czy placki szarego nieba. Spróbujcie wykadrowa tak, by zostawi wokó kadru ramk, by nie obcina adnych drzew, gazi.

Jeeli nie jestecie pewni kadru, lepiej skadrowa szerzej, zostawiajc troch miejsca, tak by pó niej w razie koniecznoci przyci zdjcie.


57

PRACA Z LUSTRZANK

OSPRZ T

Pomó pomiarowi wiata... Zobaczcie, jak za pomoc rcznego wiatomierza uzyska idealn ekspozycj Niewane, jak dobry jest system pomiaru wiata w Waszym aparacie, w pewnych sytuacjach i tak da si on oszuka . Mona nauczy si radzi sobie z tym problemem lub skorzysta z dokadniejszej i bardziej niezawodnej metody pomiaru. Wystarczy skorzysta z rcznego wiatomierza, takiego jak ten niewielki Sekonic L-308S. Gdy uywamy wbudowanego systemu pomiaru wiata, mierzymy wiato odbite – aparat zakada, e scena skada si z tonów

o redniej szaroci, co jednak nie zawsze jest prawd. W wikszoci sytuacji pomiar matrycowy daje zadowalajce efekty, ale gdy w scenie dominuje kolor biay lub czarny, sprawy zaczynaj si komplikowa . O problemach w ocenie ekspozycji pisalimy w poprzednim numerze DCP. Przede wszystkim podpowiadalimy, jak radzi sobie w takiej sytuacji bez dodatkowego sprztu, tym razem pokaemy wam jak uatwi sobie ycie korzystajc ze wiatomierza. Najwaniejsza rónic jest fakt, e wiatomierz moe mierzy

01

równie wiato padajce na fotografowany przez nas obiekt, a nie tylko odbite. Eliminuje to ryzyko bdów i przekama, aparat nie jest mylony przez kolor czy tony obiektu, od którego odbija si wiato (niektóre kolory pochaniaj lub odbijaj wiato, co potrafi zmyli system pomiaru). Korzystajc ze wiatomierza, musimy umieci jego kopuk jak najbliej fotografowanego obiektu, kierujc j w stron obiektywu. Ta technika idealnie sprawdza si przy fotografowaniu portretów lub martwej natury.

Wybierzcie tryb pomiaru

Ustawcie najpierw prawidowy tryb pomiaru, wiato cige, zazwyczaj okrelone symbolem soca. Musicie okreli równie czuo ISO, przy jakiej bdziecie fotografowa .

03

By prawidowo zmierzy wiato, przystawcie wiatomierz do Waszego obiektu, kierujc kopuk w stron obiektywu

We cie pomiar

Wcinijcie przycisk znajdujcy si obok elementu, na który pada wiato. Teraz moecie odczyta czas otwarcia migawki i warto przysony, jak sugeruje wykonany pomiar. Za pomoc przycisków moecie sprawdza konkretne pary dla okrelonych wartoci.

02

Ustawiamy wiato

By zmierzy wiato padajce na obiekt, upewnijcie si, e wiatoczuy element jest w peni pokryty bia powok. Ustawcie wiatomierz przy obiekcie i upewnijcie si, e bia kopuk kierujecie w stron obiektywu.

04

Ustawcie parametry

Wybór parametrów zaleny jest od tego, czy chcecie pracowa przy okrelonym czasie, czy otworze przysony. Korzystajc z trybu manualnego, ustawcie czas otwarcia migawki oraz przyson sugerowane przez urzdzenie.

Digital Camera Polska Stycze 2012


58

PRACA Z LUSTRZANK

PI  MINUT Z MISTRZEM

Czacha dymi! Joel James Devlin przekonuje, e obrazy zapamitane z dziecistwa mog inspirowa do tworzenia niecodziennych fotografii Co skonio Ci do wykonania tego zdjcia? „To hod zoony Joemu Petagonosowi, a dokadnie okadce, któr stworzy do albumu heavymetalowego zespou Motorhead. Mój starszy brat by wzitym ilustratorem i jeszcze wikszym fanem tego zespou. Gdy byem may, miaem na cianie sypialni ogromne (2 x 2 m) logo Snaggletooth”. Jak to wszystko zaaranowae? „Skorzystaem z anatomicznej, pomalowanej na czarno czaszki, pomocy naukowej studentów medycyny. Uyem mikkiego, cigego wiata skierowanego na górn cz obiektu i dwóch lamp podwietlajcych od tyu dym, wytwarzany przez specjaln maszyn. Si wiata kontrolowaem za pomoc specjalnych, szarych filtrów”. Ile zdj wykonae, zanim udao Ci si zrobi to waciwe? „Kilka godzin zajo mi ustawienie wiate, kilka dni eksperymentowaem z fotografowaniem dymu. Odkryem w kocu sposób na wypuszczanie dymu w odpowiedni sposób w okrelone miejsca, dopiero wtedy zaczem robi zdjcia. To zostao wykonane z parametrami 1/125 s przy f/11”. Jedno z Twoich zdj prezentuje poncy bukiet. Co fascynuje Ci w fotografowaniu dymu i pomieni? „Szukam efektów stworzonych przez wiato lub rónych sposobów jego formowania, niezalenie od warunków w jakich fotografuj. Poncy bukiet to by eksperyment, który doprowadzi mnie do dymicej czaszki. To jest tak, e czsto pomysy na kolejne projekty przychodz mi do gowy w czasie realizowania tych aktualnych”.

Digital Camera Polska Stycze 2012

Upewnijcie si, e choinkowe wiateka ustawione s odpowiednio daleko, tak e nie obejmuje ich gbia ostroci

STREFA KREATYWNA

Pikny bokeh Zobaczcie, jak robi wietne portrety, wykorzystujc lampki choinkowe wita to choinka, a choinka nie moe oby si bez lampek, maych kolorowych punkcików, które rozwietlaj drzewko. Czemu nie wykorzysta ich do kolejnego projektu fotograficznego?! Eksperymentowanie z lampkami to ciekawy pomys na stworzenie wietnego zdjcia, które moe zosta wrczone jako prezent, niekoniecznie pod choink, ale i z kadej innej okazji. Sowo bokeh to transkrypcja japoskiego „umiowanie nieostroci”. Fotografowie przejli to pojcie do okrelania charakteru rozmycia elementów, które s poza paszczyzn ostroci. Rozmyte elementy ta mog by czasami równie istotne, jak gówny bohater zdjcia, dlatego warto sprawdza , jak wyglda bokeh danego obiektywu. Efekt uzaleniony jest od

budowy przysony. Wiksza liczba listków to bardziej regularny, koowy otwór i adniejsze, bardziej plastyczne rozmycie. Ustawcie najwikszy otwór przysony w Waszym obiektywie (u nas to f/2,8), wtedy najlepiej wida ten efekt.

Po wczeniu wiate Wykorzystalimy efekt bokeh do rozmycia kolorowych wiateek w tle. Ustawiajc wiata na ciemnym tle, w pewnej odlegoci od naszego modela i otwierajc maksymalnie przyson, sprawilimy, e znalazy si poza gbi ostroci. Duy otwór przysony spowodowa, e przybray ksztat kolorowych bombek. led cie kolejne kroki i zobaczcie, jak uzyska podobny efekt.


59

PRACA Z LUSTRZANK

Maa gbia ostroci przyczynia si do powstania piknego efektu bokeh z cudownymi kolorowymi kókami

Jak… STWORZY CIEKAWE T O DO PORTRETU Dodajcie portretom bajkowego wyrazu, wykorzystujc rozmycie kolorowych wiateek

01

Ustaw wiata Mae wiateka w wersji bokeh prezentuj si nadzwyczaj dobrze. Ustawcie je wystarczajco daleko za obiektem, tak by nie weszy w pole ostroci. Fotografujcie z maksymalnie otwart przyson. W naszej sesji zamocowalimy wiateka na ciemnym materiale.

02

Ustaw duy otwór przysony

Przestawcie aparat na tryb Priorytetu przysony i ustawcie jak najwikszy otwór. W naszym przypadku byo to f/2,8. Lampa moe adnie rozwietli to, ale warto zaoy na ni dyfuzor, który zmikczy nieco wiato.

03

Popraw kolory i tony

Fotografujcie w formacie RAW, po zrzuceniu zdj warto wczy ACR i podbi troch kolory. Mona take sign po pdzel korygujcy, który w naszym przypadku pomoe zakry resztki jedzenia z kcików ust.

Digital Camera Polska Stycze 2012


60

PRACA Z LUSTRZANK

Skompresowana perspektywa Frans fotografowa Nikonem D3X z obiektywem Nikon AF-S 70–300 mm f/2,8G ED VR. By spaszczy perspektyw, ustawi ogniskow 200 mm i przymkn przyson do f/22, zdjcie wykona z czasem 1/10 s.

Kontrola wiata „Pomidzy wiatem padajcym na wydm a promieniami owietlajcymi drzewa bya rónica kilku EV, by zredukowa kontrast, skorzystaem z dwustopniowego filtra gradacyjnego”, tumaczy Frans.

Lokalizacja Frans zrobi to zdjcie w Deadvlei, w Namibii w Afryce. Sczerniae drzewa na tle wielkiej piaskowej wydmy pokrytej traw wygldaj niezwykle efektownie.

Digital Camera Polska Stycze 2012


61

PRACA Z LUSTRZANK

EKSPERT RADZI „Gradacyjne filtry ND to idealny sposób na równowaenie ekspozycji na etapie robienia zdjcia. Alternatywnie mona wykona dwie ekspozycje, jedn ustawion pod to, drug pod pierwszy plan. Nastpnie oba zdjcia naley poczy w Photoshopie, korzystajc z masek warstw, którymi zakrywa si okrelone obszary”. Paul Grogan, redaktor

Pikne kolory

Idealny czas

„Intensywny odcie pomaraczowego piasku na wydmie zosta wzmocniony przez ciepe wiato poranka. Piasek przy drzewach ma niebiesk powiat wywoan przez wiato odbijajce si od ciemnego jeszcze nieba”, tumaczy Frans.

„Czekaem na idealny moment, gdy soce wzejdzie na wysoko podnóa wydmy, ale zanim rozwietli obszar, na którym znajdoway si drzewa. Dziki temu udao mi si uzyska tak mocny kontrast pomidzy pierwszym planem a tem”, opowiada.

ANATOMIA ZDJ CIA

Kraina duchów Wyglda niczym obraz, ale jest to fotografia przedstawiajca stare, wysuszone drzewa na pustyni w Namibii. Legendarny fotograf Frans Lanting opowiada, jak wykona to zdjcie Digital Camera Polska Stycze 2012


62

Dziki Translucent Mirror Technology (technologii póprzepuszczalnego lustra), najnowsze aparaty Sony SLT-A65 i A77 to prawdziwe demony szybkoci. W trybie zdj seryjnych mog rejestrowa nawet do 12 klatek na sekund!

TECHNOLOGIE

Czym do diaba jest… Modele A65 i A77 to dwa najnowsze aparaty wykorzystujce technologi póprzepuszczalnego lustra. Jakie s zalety tego innowacyjnego rozwizania? Najwysza pora sprawdzi , na czym polega magia SLT! Digital Camera Polska Stycze 2012

SONY SLT?

Co oznacza symbol SLT? To skrót od angielskiego terminu Single-Lens Translucent, uywanego dla okrelenia jednoobiektywowych aparatów z póprzepuszczalnym lustrem. Z podobnego rozwizania korzystaa produkowana w latach 60. lustrzanka Canon Pellix, ale dopiero inynierowie Sony przystosowali je do potrzeb fotogra i cyfrowej. Równie Sony

jako pierwsze wprowadzio termin SLT. Na czym to polega? W klasycznej lustrzance w momencie robienia zdjcia lustro unosi si, by wiato wpadajce przez obiektyw tra o na matryc aparatu. W technologii stosowanej w aparatach SLT póprzepuszczalne lustro rozwidla wizk wiata. Wikszo


63

wiata tra a bezporednio na matryc, ale cz kierowana jest do czujnika autofocusa odpowiedzialnego za ustawianie ostroci.

WY CZONA REDUKCJA SZUMÓW

Czujnik detekcji fazy ukadu AF Wizjer XGA OLED Tru-finder

Czyli aparat ma lustro, ale jest ono nieruchome? Tak, jest zamocowane w jednej pozycji, pod ktem 45 stopni do osi optycznej, ale moe by podniesione, np. w celu czyszczenia matrycy. Dziki temu nie ulega te mechanicznemu zuyciu jak w tradycyjnej lustrzance. System unoszenia lustra bywa awaryjny, stawia te pewne zyczne ograniczenia. No dobrze, ale co to daje? Jakie s zalety takiego rozwizania? Gdy w tradycyjnej lustrzance lustro jest uniesione, aparat nie moe ustawia ostroci. Nieruchome lustro w aparatach SLT moe nieprzerwanie odbija wiato, kierujc je na matryc AF. W praktyce oznacza to duo szybsze ustawianie ostroci oraz precyzyjne ostrzenie nawet podczas pracy superszybkimi seriami do 12 klatek na sekund, jak w modelu Sony SLT-A77. Równie w trybie Live View i podczas lmowania moemy nadal korzysta z detekcji fazy, a nie kontrastu. A czym one si róni? Gdy przeczamy klasyczn lustrzank w tryb Live View, lustro unosi si, wic czujnikiem AF staje si caa matryca. Oznacza to, e podobnie jak w prostych kompaktach dziaa w oparciu o detekcj kontrastu. Podczas ostrzenia AF przeszukuje cay zakres w poszukiwaniu kontrastowej krawdzi, na której mógby si „zaczepi”. W technologii aparatów SLT wiato nieprzerwanie pada na czujniki detekcji fazy zaprojektowane tylko i wycznie do ustawiania ostroci, to metoda zdecydowanie szybsza i bardziej precyzyjna. Ale co to oznacza dla uytkownika? Bardzo szybkie ustawianie ostroci w trybie Live View oraz podczas lmowania w Full HD. adna tradycyjna lustrzanka nie moe si pod tym wzgldem równa z aparatami SLT.

Matryca Exmor APS HD CMOS Póprzepuszczalne lustro

Wpadajce przez obiektyw wiato jest rozszczepiane przez póprzepuszczalne lustro. Wikszo wiata trafia bezporednio na matryc, ale cz kierowana jest do czujnika autofocusa odpowiedzialnego za ustawianie ostroci

FOTOTEORIA Filmowanie w Full HD Dziki technologi póprzepuszczalnego lustra, modele SLT-A65 i A77 umoliwiaj filmowanie w rozdzielczoci Full HD z wykorzystaniem ledzcego autofocusa. Oznacza to, e system detekcji fazy utrzymuje ostro na filmowanym obiekcie, nawet jeli pozostaje on w ruchu, tak sam szybkoci i precyizmoe sprawia , e zdjcia jak podczas zzjwysokim ISO fotografowania. nie bd wystarFilmujcostre. tradycyjn lustrzank, czajco skazani jestemy na korzystanie z trybu rcznego ustawiania ostroci lub na woln i mao dokadn detekcj kontrastu.

I nie powoduje to adnych ogranicze? Nie, jedyn rónic jest cyfrowy wizjer zamiast optycznego. W aparatach SLT w miejscu pryzmatu znajduj si czujniki AF. Dziki temu aparaty mog by lejsze, jeszcze mniejsze i bardziej kompaktowe.

I nie tracimy na jakoci podgldu? W modelach SLT-A65 i A77 po raz pierwszy na wiecie zastosowano wizjer elektroniczny XGA OLED Tru- nder o rekordowej rozdzielczoci 2359 tys. punktów. Pokrywa on 100% pola klatki i zapewnia jasny, szczegóowy i kontrastowy

obraz. Poza tym moe wywietla duo wicej informacji o obrazie, wcznie z histogramem czy elektroniczn poziomnic. S to zalety, którymi nie moe si pochwali adna tradycyjna lustrzanka. Artyku powsta przy wspópracy z rm Sony. Digital Camera Polska Stycze 2012


64 64

Mark Hamblin

PRACA Z LUSTRZANK

TA JEMNICE LUSTRZANKI

Sposób na dobr ekspozycj Bracketing – fotografowanie wysoko kontrastowych scen Automatyczny bracketing umoliwia automatyczne wykonanie serii zdj z rónymi parametrami ekspozycji. Zmieniajc czas otwarcia migawki lub wielko otworu przysony, aparat wykonuje od trzech do dziewiciu zdj z rón wartoci ekspozycji (zazwyczaj rónica wynosi ok 1/3 EV). Bracketing zapewnia poprawn ekspozycj zdj, które trzeba zrobi szybko i nie ma si czasu na analizowanie histogramu. Automatyczny bracketing uatwia ten proces umoliwiajc wykonanie kilku ekspozycji praktycznie z tego samego miejsca (dziki czemu, kade ze zdj zawiera taki sam

kadr), z rónymi ustawieniami ekspozycji, na których w rónym stopniu zapisane s informacjie o detalach w cieniach i wiatach. Wikszo aparatów ma opcj która umoliwia zrobienie trzech nastpujcych po sobie zdj, niektóre aparaty zwikszaj liczb zdj do piciu, siedmiu a nawet dziewiciu, co jest bardzo wygodne w sytuacji gdy chcemy zawrze jak najwicej tonów. Istnieje moliwo wybrania rónicy pomidzy kolejnymi ekspozycjami, moe ona wynosi od 1/3 do 2 stopni. Do sceny z subtelnymi przejciami tonalnymi warto przestawi si na 1/2 (dla trzech zdj), a dla HDR na ok. 1–2 stopni.

„Automatyczny bracketing umoliwia wykonanie serii zdj, które zapisz Funkcja automatycznego bracketingu, uyta prawidowo, umoliwia wychwycenie szczegóy zarówno w cieniach jak szczegóów i kolorów zarówno w najjaniejszych jak i najciemniejszych partiach zdjcia i wiatach” Jak… ROBI IDEALNIE NAWIETLONE ZDJCIA Poprawne ustawienie funkcji bracketingu

01

Ustaw bracketing

Metoda ustawiania tej opcji róni si w zalenoci od producenta i systemu, na którym si pracuje, dlatego by znale konkretn instrukcj zerknijcie do instrukcji obsugi Waszego aparatu. Aparat moe mie bezporedni przycisk przypisany tej funkcji.

Digital Camera Polska Stycze 2012

02

Rónica pomidzy ekspozycjami

Teraz ustawcie okrelon rónic pomidzy kolejnymi zdjciami. Jeeli ustawicie na 1 stopie, aparat zrobi jedno zdjcie ze standardowym ustawieniem, jedno ciemniejsze (-1) i jedno janiejsze (+1).

03

Dopracowanie sekwencji

Niektóre aparaty umoliwiaj jednoczesne ustawienie wraz z bracketingiem kompensacji ekspozycji. Jeeli ustawicie kompensacje na +1, bracketing na rónice jednego stopnia aparat wykona zdjcia z wartociami 0, +1 i +2.


REKLAMY


66

S AWNI I BOGACI

akademiafotografii.pl

SZARO MARILYN

By kronikarzem swoich czas贸w. Zatrzyma, na sztandarowym produkcie Kodaka, Tri-Xie, wiele najwaniejszych i najpikniejszych postaci ycia publicznego minionego wieku. Jedn z nich bya Marilyn Monroe Digital Camera Polska Stycze 2012


67

S AWNI I BOGACI

Richard Avedon

fotografem „Vogue’a�. Ten moment to pocztek najwaniejszego okresu dla Avedona. Koncentruje si na twarzach. Od The Beatles, Elizabeth Taylor, Audrey Hepburn, Romana Polaskiego po Andiy’ego Warchola. I to te realizacje portretowe, w studio z charakterystycznym biaym lub szarym tem, znalazy dla siebie miejsce w historii fotograi.

Podczas drugiej wojny wiatowej peni funkcj fotografa legitymacyjnego, ustawia niezliczon liczb marynarzy do nudnego identykacyjnego zdjcia. Ta metoda pracy okazaa si znakiem rmowym w pĂł niejszej karierze. Biae to to wyzwanie, kada decyzja fotografa jest czytelna i nieodwoalna. Avedon doprowadzi ten rodzaj portretu do perfekcji, by mistrzem klasycznej formy i wiata, prostoty oraz siy przekazu. W swoich bohaterach szuka prawdy o nich wyraonej w zaskakujcym ukadzie ciaa, gestach. Odejmowa, a nie dodawa, odsaniajc wntrze, a przysaniajc zewntrzno . Avedon nie potrzebowa dodatkowych opisĂłw i budowania kontekstĂłw do swoich zdj . Traa w punkt, wyciga waciwe wizualne wnioski, nigdy nie chybia wielkoformatowym aparatem.

„Na zdjciu Avedona nie zobaczymy bogini, neutralne to wykrela zupenie inn kobiet�

Gwiazda w odpowiedniej dla swojej roli sukni, fryzurze, makijau jest gotowa, by byszcze. Stoi na wprost obiektywu, symetria ciaa emanuje spokojem, cekiny lni, ale bez efektu, rce, u aktorki zawsze co wyraajce, teraz nie poprawiaj fryzury ani nie podkrelaj sylwetki, s opuszczone, bezczynne.

Ikona fotografii XX wieku Zaczyna od sesji w plenerze. Jako dwudziestodwuletni Amerykanin z porcznym Rolleiexem na placach i ulicach Parya zmienia oblicze fotograi mody, pracujc dla renomowanego, Harper’s Bazaar. Fascynowa go ruch oraz oddanie intensywnoci ycia w fotograi mody. Zmusza modelki, by podskakiway, biegay, irtoway, moky na deszczu, a z atmosfery zadymionych scen czarno-biaych europejskich lmów przepisywa psychologiczne rozgrywki towarzyskie i styl luksusowego, nocnego ycia wielkich miast. Na pocztku kariery fotografowa, ustawiajc obiektyw bardzo nisko, tu przy samej ziemi. Wraz z upywem czasu zmienia punkt widzenia, a zatrzyma si na wysokoci klatki piersiowej. Po latach poszerzania granic fotograi mody zosta gównym

Aktorka dziki platynowym blond wosom, pieprzykowi na policzku, który przyciemniaa jeszcze kredk i uwodzicielskiemu stylowi staa si do szybko symbolem seksu. Swój sceniczny i publiczny wizerunek zbudowaa na postaci aktorki lat trzydziestych Jean Harlow, zapoyczajc to wszystko z czego znamy dzi „nasz Marilyn�. W 1957 roku w studiu Avedona, wówczas 34-letniego fotografa, stawia si czczona ju Marilyn Monroe. Sesja udaa si, aktorka koncertowo zaprezentowaa cay wachlarz wywiczonych póz, umiechów, kokieteryjnych zachowa, podskakiwaa i opadaa, uwodzia i odpychaa. A do zmczenia.

I wtedy to Avedon zrobi jedno z najwaniejszych zdj w historii fotogra i. Fotograf nie dzieli nigdy swojej pasji na czas pracy i czas po niej. Taki typ. Nigdy nie przestaje patrze, analizowa, cigle obserwuje i nie kadzie si spa. I tym razem nie przeoczy okazji. Zbliy si do aktorki i zrobi kilka klatek. Na zdjciu Avedona nie zobaczymy bogini, neutralne to wykrela zupenie inn kobiet.

„Moda pozbawiona jest twarzy, dlatego wymyla si cigle na nowo. Kultura potrzebuje wzorców, wic je buduje i podsuwa. Avedon to wiedzia� Platynowa pikno patrzy poza ram kadru, a waciwie wpatrzona jest w siebie, odwrócona od fotografa i swojego ciaa. Marilyn Monroe daa wiatu swoj mask. Na tysicach popkulturowych wizerunków realizowaa plan producentów, dajc widzom laboratoryjnie wyliczony idea kobiety. Ten produkt wiat pokocha, uwierzy w jego autentyczno. Avedon dostrzeg w banalnej chwili odpoczynku prawdziw twarz Marilyn Monroe, a waciwie Normy Jeane, bo takie imiona nosia aktorka. Szara gwiazda, dziewczyna, a nie ikona. Sprzecznoci, które odkrywa portret Avedona zrywaj z tym, co buduje machina popkultury. Moda pozbawiona jest twarzy, dlatego „wymyla si� cigle na nowo. Kultura potrzebuje wzorców, wic je buduje i podsuwa. Avedon to wiedzia.

BOWNIK Autor jest wykadowc w Akademii Fotograi. Absolwent Akademii Sztuk Piknych w Poznaniu, stypendysta ministra kultury i dziedzictwa narodowego, autor gonego projektu fotogracznego „Gamers� prezentowanego w Yours Gallery w Warszawie. Jego prace znajduj si w kolekcji Muzeum Huis Merselle w Amsterdamie.

Digital Camera Polska Stycze 2012


68

PRACA Z LUSTRZANK

Nie bójmy si odwanych ci – pomoe nam to w budowaniu bardziej abstrakcyjnych form

BUDOWANIE WIAT A

Fashion Wars! Zobaczcie, jak za pomoc dwóch lamp, biaego ta i kilku prostych rekwizytów zrobi pomysowy, graficzny projekt studyjny tekst i zdjcia: Micha Wilczewski Konstruujc seri zdj w oparciu o konkretny pomys, zawsze osigniecie lepszy efekt ni pstrykajc na olep. Celem tego projektu byo przedstawienie kilku sylwetek w bojowych pozycjach, gdzie orem jest nie prawdziwa bro, a moda, czyli

Digital Camera Polska Stycze 2012

po prostu „ciuchy”. Pomysów na podobne sesje moe by mnóstwo, my pokaemy Wam, jak si do tego przygotowa. Najwaniejsze, to zbudowa równe, biae to. Bdziecie potrzebowali dwóch niezalenych lamp z mikkimi kocówkami.

Najlepiej sprawdz si due „stripy” lub po prostu due softboksy (90–180 cm wysokoci). Lampy trzeba ustawi w odlegoci wystarczajcej do równomiernego, mikkiego owietlenia ta. Mikkiego, czyli takiego, na którym prawie, a najlepiej

w ogóle nie wida przej tonalnych. Spójrzcie na rozrysowany przez nas ukad (str. 71): dwie lampy stojce skrajnie, wycelowane w 2/5 i 3/5 szerokoci ta. wiecenie krzyowe zagwarantuje nam równomierne owietlenie caej paszczyzny. eby jednak mie pewno, warto zmierzy kilka punktów ta za pomoc wiatomierza. Nie powinny si od siebie róni o wicej ni 1/10 czy 2/10 przysony. Jeeli nie macie wiatomierza lub nie umiecie si nim posugiwa – moecie skorzysta z histogramu, który oferuje prawie kady aparat cyfrowy. eby sprawdzi, czy równo „wywiecacie” to, zróbcie


69

PRACA Z LUSTRZANK

Ingerencja Photoshopa pozwala czasami na oczyszczenie zdjcia – tu wycito nog od stou

zdjcie z poprawnym histogramem, wysunitym do prawej strony, ale niedotykajcym prawej krawdzi. Taki histogram z górk z prawej strony bdzie oznacza prawie idealnie biae to, o które nam chodzi. Teraz, by upewni si, e ta plama bieli jest równa, przewietlcie zdjcie o 1 lub 2 przesony i zobaczcie czy mrugajca plama przewietlenia (funkcj alarmu przewietlenia znajdziecie w menu lub w trybach wywietlania) rozkada si równo na caej powierzchni ta, czy dominuje z której strony. Zdejmijcie troch mocy albo przestawcie nieco lamp, a uzyskacie podane, równe przewietlenie i wrócie do

Warto powici troch czasu na wyowienie najbardziej atrakcyjnych i ciekawych ksztatów

Digital Camera Polska Stycze 2012


70

PRACA Z LUSTRZANK

Wszystko moe si przyda – plastikowa torba jest po prostu kolejn plam bieli w czarno-biaej mozaice ksztatów. Pu cie wodze fantazji!

poprawnego histogramu, przymykajc o 1 czy 2 przysony (które wczeniej specjalnie na chwil otworzylicie). Teraz macie pewno, e to jest równo owietlone ale nie przepalone. Nastpnie warto „wysoni” obydwie lampy tzw. murzynami (czarne ekrany), by wiato padajce na to nie padao na modelk (w argonie studyjnym

Digital Camera Polska Stycze 2012

mówi si, e lamapa „sieje”, co na zdjciach objawia si wyra nym spadkiem kontrastu). Dziki wysoniciu mamy czysty ukad, który pozwala uy niezalenie równie trzeciej lub czwartej lampy. Musimy zadba o to, by modelka staa daleko od ta. T waciw odlego obliczymy, ustawiajc j pomidzy murzynami i robic próbne

zdjcie. Powinna by caa czarna na idealnie wywieconym biaym tle (nieowietlona adnym wiatem). Jeeli z tyu wpada wci troch wiata odbitego od ta, moemy potraktowa to jako zalet i zgodzi si na taki dodatek wiata kontrowego lub niwelowa ten efekt, odsuwajc j jeszcze kawaek. Jeeli do dyspozycji mamy tylko

dwie lampy, moemy ustawi modelk bliej ta, tak aby znalaza si w ogniu krzyowym lamp owietlajcych to. Tego typu ustawienie jednak niesie ze sob sporo ogranicze i skazuje nas na bardzo okrelony charakter i moc wiata, z którym pracujemy. Po zrobieniu zdjcia i wywoujemy plik RAW, ostatnie poprawki nanosimy w Photoshopie.


71

PRACA Z LUSTRZANK

Za krótkie to? Nie panikuj – modelka moe lee na biurku :)

Sylwetka, punkt widzenia, owietlenie, kompozycja – wszystko ma znaczenie i „pracuje” na efekt kocowy

Pamitajcie, e im lepiej przygotujecie si do pracy na planie zdjciowym, tym mniej czasu spdzicie na postprodukcji. Jeli precyzyjnie ustawilicie wiato, praca w programie gra cznym powinna ograniczy si do delikatnego podbicia kontrastu za pomoc krzywych, drobnego retuszu niedoskonaoci skóry i ewentualnego docicia zdjcia do podanego kadru.

Legenda: L – lampa M – modelka A – aparat MU – murzyn

O

dlego lamp od ta to zazwyczaj ok. 2 metry, ale mona ustawia je równie dalej. Wszystko zaley od wielkoci Waszego studia. Im dalej je ustawicie, tym równiej owietlicie to. Bdziecie jednak potrzebowa lamp o wikszej mocy lub zmuszeni bdziecie pracowa na otwartych przysonach, a to jak wiadomo oznacza mniejsz gbi ostroci. Posiadacze mocniejszych lamp bd mieli wicej swobody w doborze przeson.

By unikn przerysowa i znieksztace, korzystajcie z ogniskowych duszych ni standardowe 50 mm. Krótkie tele sprawdzi si tu najlepiej, pozwoli na poprawne odwzorowanie proporcji, ale wymaga te wikszego odejcia. Dlatego odlego aparatu od modelki i ta wymaga dodatkowych metrów, a czasami fotografowania spod przeciwlegej ciany.

Digital Camera Polska Stycze 2012


72

FotoSztuczki

Nasza Czytelniczka Marie uwielbia fotografowa krajobrazy, ale ma problemy z ekspozycj i komponowaniem zdj . Poprosia Chrisa o pomoc...

POMĂ“ CIE MI ROBI LEPSZE ZDJCIA

?

Simon Lees

Uwielbiam zatrzymywa w kadrze niesamowite widoki nabrzea w Aderney. Podobaj mi si moje zdjcia, ale wydaje mi si, e potrzebuj porad dotyczcych kompozycji i ekspozycji. Wiem, jak fotografowa w trybie Priorytetu przysony, ale nie do koca radz sobie, fotografujc w trudnych warunkach owietleniowych.

Marie Fowler, Alderney

Digital Camera Polska Stycze 2012


FotoSztuczki ODPOWIADAMY NA SOS CZYTELNIKÓW

Poszerzamy horyzonty

N

asza Czytelniczka Marie ma szczcie mieszka na ciekawej i bardzo fotogenicznej wysepce. Uwielbia fotografowa okolic, która jest bardzo urokliwa. Marie robi zdjcia Canonem 7D, którego zdya ju troch pozna. Ze wszystkich trybów najbardziej odpowiada jej tryb Priorytetu przysony, który umoliwia zmaksymalizowanie gbi ostroci. Nie wie jednak, e równie ciekawym narzdziem

moe by czas nawietlania, który kreatywnie stosowany, moe dodatkowo wzbogaci jej fotogra e. Marie ma problem ze zrównowaeniem ekspozycji nieba i pierwszego planu, czasami wida te, e nie do koca radzi sobie z komponowaniem zdj. Wiedzc o tym, umówiem si z ni w Dorset w Portland Bill, by pokaza nowe moliwoci fotografowania nadmorskich scenerii.

PROBLEMY

Dodatkowe informacje

Marie lubi eksperymentowa z trybami ekspozycji, ale ma problemy przy fotografowaniu mocno kontrastowych scen

Opinia eksperta

POPRZEDNIE ZDJ CIA MARIE Marie, robic zdjcie przedstawione powyej, staraa si zrobi wszystko, by zachowa szczegóy w wodzie i na niebie, niestety horyzont znajdujcy si w poowie kadru i brak mocnego elementu pierwszego planu pokazuj, e musi popracowa nad komponowaniem zdj . Kompozycja zdjcia po prawej jest nieco lepsza, ale brakuje punktu zaczepienia

Marie zna zasady, którymi naley si kierowa przy fotografowaniu krajobrazów. Techniczne aspekty pracy ze swoim Canonem 7D opanowaa dosy biegle. Niestety nie do koca jest wiadoma zasad kompozycji. Horyzont umieszcza zazwyczaj w poowie kadru, przez co niektóre z jej zdj nie pokazuj pikna sceny. Zainwestowaa w szerokoktny obiektyw, Sigm 10–20 mm, ale jeszcze nie miaa okazji, by go waciwie wykorzysta. Marie ma take ltr polaryzacyjny, z którego korzysta z powodzeniem. Nie eksperymentowaa jeszcze jednak z innymi rodzajami ltrów np. gradacyjnymi, które s gównym elementem wyposaenia fotografów krajobrazów. Gdyby dysponowaa takim ltrem, zdjcie zaprezentowane obok nie miaoby tak przewietlonych szczegóów na niebie. Dlatego te planuj zaprezentowa jej dziaanie kilku ciekawych akcesoriów. Digital Camera Polska Stycze 2012

73


74

FotoSztuczki ODPOWIADAMY NA SOS CZYTELNIKÓW PORADY

Przygotowania

1

Kompas soneczny Bardzo cenn informacj przy przygotowaniach do sesji o wschodzie lub zachodzie soca jest czas oraz miejsce, w którym soce bdzie wschodzi lub w którym bdzie si ju chowa za horyzontem. Dlatego gdy jestecie ju na miejscu, warto skorzysta ze sonecznego kompasu.

2

Czas pywów Wysoko przypywu ma niesamowity wpyw na nabrzee. Zanim wybierzecie si w dane miejsce, sprawd cie czasy pywów, by na miejscu nie okazao si, e nagle nogi Wasze i statywu przykrywa coraz wyszy poziom wody. Warto wiedzie , czy za dua cz wybrzea nie bdzie za bardzo odkryta ani przykryta.

WARSZTAT FOTOGRAFICZNY #1

Element pierwszego planu

S 3

Odpowiednie ubranie Pogoda nawet latem moe si szybko zmienia . Zim soneczny poranek moe skusi do ubrania si „na lekko”, jednak po zachodzie soca mona czsto porann decyzje uzna za bardzo nietrafion. Dlatego idc w plener, naley ubra si na cebulk i pamita o dobrych butach, które uchroni Wasze kostki przed skrceniem na liskiej skale lub drewnianym pomocie.

Digital Camera Polska Stycze 2012

oce jeszcze dosy mocno wieci, dlatego teraz zajmiemy si technikami komponowania kadru, które pomog Marie robi lepsze zdjcia. Po przejciu przez skay dochodzimy do klifu, z którego rozpociera si pikny widok na morze. Marie, z obiektywem szerokoktnym zamontowanym na 7D, jak zawsze przygotowuje si i robi zdjcia. Rzut oka na kilka z nich wystarczy, by stwierdzi, e o ile technicznie s one dobre, to nie pokazuj wszystkich zalet

tego krajobrazu. Obiektyw szerokoktny daje tyle moliwoci, e zdjcia powinny wyj zdecydowanie ciekawsze. Sugeruj Marie, by skoncentrowaa si na skaach i wodorostach na pierwszym planie. Wybierajc pojedynczy kamie i odpowiedni punkt widzenia, sprawia, e zdjcie staje si interesujce. Ta prosta technika wraz ze zmian kadru z poziomego na pionowy sprawia, e zdjcie jest bardziej dynamiczne, ale i tak trzeba jeszcze popracowa nad horyzontem.

Pierwszy plan w pierwszym zdjciu nie pokazuje pikna ska i nabrzea. Ujmujc w kadrze pojedynczy gaz i ostronie kadrujc zdjcie, by pomidzy kamieniem a tem by odpowiedni dystans i zmieniajc kadr na pionowy, Marie udao si wykona lepsze ujcie


FotoSztuczki ODPOWIADAMY NA SOS CZYTELNIKÓW Skrajnie po lewej Linia, któr tworz skay po lewej, jest dobr lini wiodc, ale horyzont w poowie kadru sprawia, e zdjcie jest za bardzo statyczne Po lewej Zmiana na orientacj pionow i przesunicie horyzontu w gór przyczyniy si do lepszego wygldu zdjcia Po lewej na dole Cianiejszy kadr, z którego odjto cz pustego niebieskiego nieba, duo zyska dziki wydueniu czasu otwarcia migawki i rozmyciu fal

WARSZTAT FOTOGRAFICZNY #2

Zasada trójpodziau

I

dealnie do naszych zdj pasuje wystajca z morza skaa zwana Pulpit Rock. Spacerujemy wic w jej pobliu i stajemy na kli e na pónoc od skay. Zasugerowaem Marie, by poeksperymentowaa z umieszczeniem skay w rónych miejscach w kadrze. Zaczyna od fotografowania w orientacji poziomej z horyzontem przechodzcym w poowie zdjcia. Po obejrzeniu wyników sugeruj, by fotografowaa w pionie z horyzontem znajdujcym si w dwóch trzecich wysokoci

kadru, bliej górnej krawdzi zdjcia. Teraz kierujemy nasz uwag na pierwszy plan. Zaczyna si przypyw i fale staj si coraz wysze, rozbijaj si o skay pomidzy Pulpit Rock a miejscem, w którym stoimy. Stanowi to idealn lini wiodc wzrokiem widza po zdjciu. Marie mocuje aparat do statywu i zaczyna eksperymentowa z czasem otwarcia migawki, który odpowiednio uchwyci fale. Wprawdzie wiata jest jeszcze duo, ale ltr polaryzacyjny pozwala na ustawienie czasu 1/4 s.

Nie przeszkadza nam to, gdy dymy take do tego, by delikatnie rozmy fale rozbijajce si o brzeg, co bdzie stanowio idealny element pierwszego planu.

Czy udao si naprawi zdjcia Marie? Sprawd cie na nastpnej stronie...

WARSZTAT FOTOGRAFICZNY #3

Zachowaj szczegóy nieba Marie coraz lepiej radzi sobie z komponowaniem zdj . Z racji tego, e soce zaczyna ju chyli si ku zachodowi, zdecydowaem si pokaza jej zasady dziaania filtra gradacyjnego. Ustawiamy si tak, by soce znajdowao si za latarni, któr wida na horyzoncie. Na pocztku sugeruj Marie, by zrobia kilka zdj bez mojej pomocy. Udaje si jej zachowa szczegóy pierwszego planu, niestety niebo jest zbyt jasne i niewiele na nim wida . Ustawiamy wic kompensacje ekspozycji na -2EV, co przyciemnia niebo, natomiast skutkiem ubocznym jest niestety przyciemnienie take pierwszego planu. By na obiektywie 10–20 mm mona byo zamocowa filtr zakadamy na nim specjalny holder, a do niego wkadam dwustopniowy filtr gradacyjny. Marie robi szybko kilka zdj , by zobaczy , jak filtr wpywa na ogóln ekspozycj. Teraz wida szczegóy

zarówno na niebie, jak i w pierwszym planie, niestety filtr przyciemni nieco cz klifu oraz latarni. Dlatego sugeruj Marie, by poeksperymentowaa troch z ustawieniem granicy filtra dokadnie w linii gdzie niebo styka si z klifem. Oznacza to, e latarnia zostanie lekko przyciemniona, ale jest to cena, któr warto zapaci za wiksz ilo szczegóów na niebie. Majc ju dobre zdjcia, czekamy na zachód soca. Pogoda jednak zrobia nam maego psikusa i pojawiy si chmury, które zakryy cay horyzont. Dlatego by wykorzysta nowo nabyte techniki, Marie bdzie musiaa poczeka do jutra. By to zdjcie wyszo dobrze, Marie musiaa ustawi parametry tak, by umoliwiy zapisanie szczegóów w pierwszym planie. Filtr gradacyjny przej odpowiedzialno za przyciemnienie obszaru za horyzontem, jedynym kosztem takiej operacji bya przyciemniona latarnia

Digital Camera Polska Stycze 2012

75


76

FotoSztuczki ODPOWIADAMY NA SOS CZYTELNIKÓW WERDYKT

W chmurach… Chris opowiada „Biorc pod uwag fakt, e nie mielimy najlepszej pogody do zdj krajobrazowych, Marie wykonaa kawa dobrej roboty. Nauczya si docenia wag pierwszego planu, którego wczeniej raczej nie braa pod uwag, skupiajc si na odlegym horyzoncie. Dziki temu kolejne zdjcia byy coraz lepsze. Wprawdzie Marie nadal musi pamita o odpowiedniej kompozycji i eksperymentowa z rónymi ujciami, ale wydaj mi si, e jest na dobrej drodze. Marie, która nigdy nie korzystaa z gradacyjnego ltra ND, szybko zrozumiaa, jak zbawienny wpyw moe mie to akcesorium. Nauka umiejtnego mocowania ltra i pozycjonowania linii przejcia, tak by nie przyciemniaa niewaciwego elementu sceny, zaja jej troch czasu. Zanim uda jej si kupi ltr gradacyjny, by robi zdjcia ze szczegóami w wiatach i cieniach, bdzie musiaa si troch pogimnastykowa w trybie manualnym”.

Marie opowiada „Dzie spdzony na indywidualnych warsztatach z Chrisem otworzy mi oczy na wiele rzeczy. Moimi gównymi problemami bya kompozycja i odpowiedni dobór parametrów. Porady Chrisa na temat rónych sposobów wodzenia wzrokiem widza za pomoc elementów kompozycji oraz sugestie dotyczce moliwoci, jakie daje czas otwarcia migawki sprawiy, e moje zdjcia staway si coraz bardziej interesujce. Fotografowanie ze ska umoliwio uchwycenie gbi, a ltry gradacyjne pomogy w zrównowaeniu ekspozycji. Dziki tym wskazówkom bd ju wiedziaa, jak radzi sobie ze wiatem, jego brakiem lub nadmiarem”. Digital Camera Polska Stycze 2012

Marie, eksperymentujc z kompozycj zdoaa zrobi naprawd dobre zdjcie, na którym piknie prezentuj si zarówno skaa, jak i dramatyczne chmury

PROBLEM ROZWI ZANY!


POLSKA

77

SZUKAJ NA P YCIE

prezentuje…

Szkoa Photoshopa

®

W TYM MIESI CU… 78 Podstawy Photoshopa Zobaczcie, jak edytowa pliki RAW w Photoshopie Elements

82 Stylizacje Efekt krossowania w Adobe Camera Raw

84 Zaawansowane techniki Kluczowe techniki retuszu w Adobe Camera Raw

Jedyny przewodnik po Photoshopie , jakiego potrzebujesz ®

78

82

84

Digital Camera Polska Stycze 2012


SzkoaPhotoshopa

78

PODSTAWY PHOTOSHOPA PR ZE D

Chris Rutter

PO

CZEGO POTRZEBUJECIE Photoshopa Elements 9 CZEGO SI NAUCZYCIE Jak edytowa kolory i tony oraz jak doprowadzi do perfekcji reprodukcj detali w Adobe Camera Raw ZAJMIE TO TYLKO 15 minut

KROK PO KROKU

Popraw zdjcia w Adobe Camera Raw Zobaczcie, jak edytowa pliki RAW za pomoc Adobe Camera Raw w Photoshopie Elements 9

POLSKA

W SZUKAJ NA P YCIE

Digital Camera Polska Stycze 2012

ielu fotografów woli robi zdjcia w formacie JPEG, bo oszczdzaj w ten sposób miejsce na karcie i nie musz podbija kolorów, gdy zazwyczaj robi to za nich procesor aparatu. Pliki JPEG s bowiem wstpnie przetworzone przez aparat, maj narzucany okrelony styl kolorów zdj i balans bieli. Fotografujc w JPEG, tracimy jednak wiele informacji o kolorach i tonach obrazu, próba wprowadzenia korekcji w tym formacie niesie za sob konsekwencje w postaci wikszego szumu i licznych artefaktów. By mie wicej informacji o kolorach i tonach fotografowanej sceny, przestawcie format

zapisu zdj na RAW i edytujcie je w Adobe Camera Raw. ACR ma wszystkie niezbdne narzdzia i menu bogate w rónego rodzaju opcje i suwaki. W tym tutorialu pokaemy Wam, jak korzysta z ACR i jak edytowa zdjcie, by wycign z niego jak najwicej dostpnych informacji. Zobaczycie, jak ustawi zakres tonalny zdjcia by zwikszy jego kontrast, jak podbi nasycenie danego koloru bez przesycania innych lub tworzenia takich, których drukarki nie bd w stanie odwzorowa. Pokaemy take, jak pozby si ladów plam z matrycy i na koniec, jak odpowiednio wyostrzy delikatne szczegóy obrazu.


SzkoaPhotoshopa POPRAWIAMY ZDJCIA W ADOBE CAMERA RAW

EKSPERT RADZI

Ustawiamy gbi koloru

Ustawiamy balans bieli

1

2

W Photoshopie Elements wybieramy Plik>Otwรณrz i wybieramy Raw_before.dng. Plik jest cyfrowym negatywem, wic otworzy si w oknie Adobe Camera Raw. By wycign z niego jak najwicej informacji o kolorze z rozwijanego menu Gbi, na dole po lewej wybieramy 16 bitรณw/kana.

Fotografowane gรณry wydaj si troch za ciepe. Z racji tego, e pracujemy na pliku RAW, moemy atwo ochodzi zdjcia, korzystajc z suwaka, ktรณry przesuwamy do wartoci ok. 4900. Delikatn zielonkaw powiat moemy zneutralizowa , przesuwajc suwak Tinty na -1, tworzymy w ten sposรณb balans bieli uytkownika.

โ€žStarsze wersje Photoshopa mog mie problemy z otwarciem plikรณw RAW nowszych modeli aparatรณw. Na szczcie s specjalne plug-iny ACR, ktรณre mona cign i zainstalowa . Wystarczy przej do Pomoc>Aktualizacje. Manager umoliwi cignicie najnowszych wersji potrzebnych wtyczekโ€. George Cairns, redaktor techniczny

Analizujemy ekspozycj

Odkrywamy faktur

3

4

Histogram pozwala nam zobaczy wszelkie nieprawidowoci dotyczce ekspozycji. Wykres nie dochodzi do lewej krawdzi, co oznacza, e brakuje w nim ciemnych tonรณw. Po prawej jest podobnie, czyli jasnych tonรณw take brakuje, zdjcie skada si w znacznej mierze z pรณtonรณw.

Kontrast zdjcia jest troch za saby. By go wzmocni , musimy przyciemni cienie i rozjani wiata. Dziki temu odkryjemy faktur ska i otaczajcego je krajobrazu. Najedamy kursorem na suwak Ekspozycji i przesuwamy go do wartoci +0,25. Podbijamy w ten sposรณb najjaniejsze tony.

argon Format RAW

P Przyciemniamy cienie

Podbijamy kontrast

5

6

By przyciemni cienie bez jednoczesnego przyciemniania innych tonรณw, sigamy po suwak Czarne i ustawiamy jego warto na 17. Za spraw modyfikacji wiate i cieni, ktรณre sigaj ju prawie obu stron histogramu, udao nam si rozsun histogram. By zobaczy zdjcie przed i po poprawkach, odhaczcie okienko podgldu.

By dodatkowo zwikszy kontrast, przesuwamy suwak Kontrastu w prawo do +68. Najciemniejsze cienie stay si prawie czarne, natomiast wiata jeszcze janiejsze. Teraz histogram jest znacznie ciekawszy. Zwikszenie kontrastu sprawio, e obraz nie jest ju tak paski.

odobnie jak tradycyjne negatywy, ktรณre trzeba byo obrabia w ciemni, pliki cyfrowe musz by edytowane w ciemni cyfrowej. Rรณni producenci oferuj rรณne metody zapisywania plikรณw, tak by nie byy to informacje w aden sposรณb skompresowane. Dlatego pliki te nazywaj si RAW, czyli surowe. Rรณni producenci stosuj rรณne nazwy dla tego rodzaju plikรณw.

Digital Camera Polska Stycze 2012

79


80

SzkoaPhotoshopa PODSTAWY PHOTOSHOPA

argon Format DNG

A

dobe umoliwia eksportowanie plików RAW jako cyfrowe negatywy. DNG – to uniwersalny format dla wszystkich obrazów w formacie RAW. Nikon zapisuje je jako NEF, Canon jako CR2. Adobe to ujednolica. W odrónieniu od reszty plików w formacie RAW, ACR zapisuje wszystkie poczynione zmiany w aktualnym pliku DNG, nie musi do niego tworzy oddzielnych plików XMP.

Równowaymy tony

Podnosimy kontrast pótonów nów

Histogram skania si bardziej ku prawej stronie, czyli do sekcji wiate. By zrównoway ekspozycj, redukujemy intensywno najjaniejszych tonów, przesuwajc suwak Odtwarzania w prawo do 35. Dziki temu najjaniejsze tony bd ciemniejsze, a wykres rozcignie si ku lewej.

7

8

Podbijamy kolor

Podnosimy jaskrawo

10

Mga i chmury nad krajobrazem skadaj si gównie z pótonów. By wycign szczegóy z chmury, przesuwamy suwak Przejrzysto do +30. Podnosi to kontrast pótonów bez wpywu na dobrze eksponowane wiata i cienie. W chmurach wida teraz wicej ksztatów i faktur.

Podbijajc nasycenie kolorów, odkrywamy faktur i szczegóy krajobrazu, niestety atwo si w tym zagalopowa , co sprawia, e wszystko wyglda zbyt sztucznie, a kolory s przesycone. Przesuwamy wic suwak Nasycenia do +12, dziki czemu kolory staj si nieco ywsze.

9

Suwak Jaskrawo suy do podbijania intensywnoci sabszych kolorów bez wpywu na te, które ju s intensywne. Przesuwajc suwak Jaskrawoci do +16, mona podbi jaskrawo niebieskiego nieba bez przesycania ótych elementów krajobrazu.

Robimy zblienie

Ostrzymy

11

12

Czy wiecie, e...? Bezpieczestwo plików RAW

N

ie mona na stae zmienia oryginalnych pikseli pliku RAW. Wszystkie zmiany zapisane s jako plik XMP, który zapisany jest wraz z plikiem RAW. Oznacza to, e mona do woli eksperymentowa bez obawy o zniszczenie oryginalnego pliku RAW.

Digital Camera Polska Stycze 2012

By stworzy odbitk, na której bdzie dobrze wida szczegóy skay, wybieramy lupk, klikamy, by zobaczy 100% powikszenie. Jeeli bdziecie patrze pod mniejszym powikszeniem, nie bdziecie w stanie dostrzec efektywnoci ostrzenia.

Przy 100% powikszeniu skay wygldaj mao wyra nie. By je wyostrzy , zmieniamy warto w menu szczegó. Ustawiamy Ilo na 58, Promie na 1.0, Szczegó na 25, Maskowanie na 0. Odhaczamy okno Podgldu, dziki temu widzimy wersj przed i po.


SzkoaPhotoshopa POPRAWIAMY ZDJCIA W ADOBE CAMERA RAW

EKSPERT RADZI

Usuwamy szum

Zapamitaj i otwórz

13

14

Czyste obszary zdjcia, takie jak niebo, s troch zaszumione. Podnosimy wic warto suwaka Redukcji szumu luminancji do 10, co go zmikcza. Trzeba pamita , by korzysta z tego suwaka rozwanie, gdy zmikcza on take detale. Bezpieczniej redukowa jest szum kolorowy, ustawiamy Kolor na 44.

Klikamy na podstawowe menu. Gdy naciniemy Gotowe, zapiszemy dokonane zmiany w pliku RAW, a dokadniej w podpitym pliku (zobaczcie, o co chodzi po lewej na dole). Gdy spojrzycie na niebo, zobaczycie na nim paprochy z brudnej matrycy. Klikamy Otwórz obraz i otwiera si standardowy edytor Elements.

„Gdy usuwacie kurz za pomoc pdzla korygujcego, powinnicie znale pdzel, który bdzie pasowa do wszystkich zabrudze. Jeeli jednak znajdziecie wyjtkowo duy brud, za pomoc prawego przycisku myszy i przycisku Alt moecie szybko zmieni rozmiar i twardo pdzla”. George Cairns, redaktor techniczny

Konwertujemy gbi obrazu

Usuwamy zabrudzenia

15

16

Zanim skorzystamy z Punktowego pdzla korygujcego, którym usuniemy kropki na zdjciu, musimy przekonwertowa zdjcie z wersji 16 bitów na kana na 8 bitów/kana. Wybieramy Obraz>Tryb i wybieramy 8 bitów/kana. Za pomoc lupki ogldamy zdjcie pod 100% powikszeniem.

Sigamy po pdzel korygujcy. Wybieramy may z mikk kocówk. Typ ustawiamy na Wyrównanie, teraz klikamy na kad z plamek. Narzdzie bdzie nakada atk z próbkowanego obszaru, ukrywajc wszelkie zabrudzenia, które chcemy zlikwidowa .

Interfejs Adobe Camera RAW Narzdzia

1

Ten may piórnik daje szybki dostp do lupki, narzdzia do kadrowania, prostowania i redukcji czerwonych oczu.

Gbia

2

czyli np. ocieplenie zbyt chodnych tonów przez zmian temperatury barwowej zdjcia.

Odtwarzanie

3

4

4

Gówne suwaki Ekspozycji, Tonów i Koloru umoliwiaj rozjanienie lub przyciemnienie tonów, podbicie kolorów oraz kontrastu.

To menu umoliwia edytowanie zdjcia w 16-bitowej gbi, dziki czemu mona korzysta z wszystkich informacji o tonach i kolorach.

Otwórz zdjcie

Balans bieli

5

3

Ta sekcja podstawowego menu umoliwia zmian balansu bieli,

1

Klikajc ten przycisk, otwieracie zdjcie w podstawowym edytorze Photoshopa. Potem moecie je zapisa w formacie JPEG.

5 2 Digital Camera Polska Stycze 2012

81


PhotoshopSchool SzkoaPhotoshopa PHOTOSHOP BASICS FOTOSTYLIZACJE

Ben Brain (Future)

PO

PRZ ED

CZEGO POTRZEBUJECIE Photoshopa CS5 CZEGO SI NAUCZYCIE Jak kreatywnie wykorzysta ACR ZAJMIE TO TYLKO 5 minut

KROK PO KROKU

Cross-proces plików RAW Zobaczcie, jak edytowa pliki RAW, by efektownie symulowa efekt krosowania tradycyjnego filmu

W POLSKA

82

SZUKAJ NA P YCIE

Digital Camera Polska Stycze 2012

iele osób sdzi, e edytowanie zdjcia RAW to potrzebna, ale raczej nudna cz pracy fotografa. Jednak w cigu ostatnich lat ACR rozwin swoje moliwoci i sta si zdecydowanie bardziej kreatywn aplikacj. Do zmiany niektórych waciwoci zdjcia jest ju nie jeden, ale kilka suwaków, z których kady odpowiada za inny efekt czstkowy. Umiejtnie edytujc pliki, moemy przeksztaci zdjcia w bardzo ciekawy sposób, bez potrzeby sigania po Photoshopa. W tym tutorialu pokaemy, jak uzyska efekt cross-processu zdjcia i doda ciemn ramk do pliku RAW. Pomimo korzeni w tradycyjnej fotogra i, cross-process to technika nadal bardzo

popularna wród fotografów, którzy chc doda swoim zdjciom troch smaczku. Typowy obraz po cross-procesie charakteryzuje si zazwyczaj zwikszonym nasyceniem i podbitym kontrastem. W zaskakujcy sposób zmieniaj si te tony. Zaczniemy od mieszania i podbicia kolorów, tonów oraz nasycenia w Podstawowym panelu, potem przejdziemy do panelu Rozdziel tonowanie, gdzie dodamy lekk kolorow powiat do cieni i wiate. By stworzy ciemn ramk, skorzystamy z narzdzia ltra gradacyjnego z gównego panelu menu. Pokaemy Wam take, jak zapamita ustawienia, by taki sam styl nada zdjciom w przyszoci za pomoc pojedynczego kliknicia.


SzkoaPhotoshopa EFEKT KROSOWANIA TRADYCYJNEGO FILMU

EKSPERT RADZI

Kadrujemy zdjcie

Zmieniamy kolory

1

2

By proporcje boków byy blisze kwadratowi, sigamy po narzdzie do kadrowania, z rozwijanego menu wybieramy stosunek 4:5 i wyznaczamy now ramk. Mona j edytowa , dlatego jeli nagle zmienimy zdanie, mona ponownie zmieni proporcje boków.

W pocztkowej fazie pracy z kolorami zaczynamy od Podstawowego menu, przesuwamy Temperatur do 6000, a Tint do -50. By podnie intensywno kolorów, przestawiamy Jaskrawo na +70 (co wpywa tylko na mniej nasycone kolory) i Nasycenie do +30.

Podbijamy kontrast

Technika split-toningu

3

4

Przesuwamy suwak Czerni do +40, Jasnoci do +50, a Kontrastu do +95, Przejrzysto do +30, a Ekspozycj do +0,75. Pamitajcie jednak, e te wartoci mog róni si dla rónych zdj , jeeli wykorzystujecie wasne fotografie, poeksperymentujcie z rónymi wartociami.

„Jak ju skoczycie obrabia zdjcie, moecie w oknie Otwórz w Photoshopie odhaczy Jako Inteligentny obiekt, umoliwi to ponown edycje zdjcia w ACR, w dowolnym momencie i dokonanie kolejnych poprawek”. Ben Brain, redaktor techniczny

W panelu Rozdziel tonowanie ustawiamy Barw wiate na 220, Nasycenie wiate na 95%, Barw cieni na 15, Nasycenie na 50%. Przesuwamy suwak Balans do -30. Wartoci te s dosy subiektywne, dlatego zachcamy Was, bycie bawili si nimi.

Czy wiecie, e...? Filtr gradacyjny

Tworzymy ramk

Zapamitujemy ustawiania

5

6

By stworzy czarn ramk wokó obrazka, wybieramy z gównego menu Filtr stopniowy, ustawiamy Ekspozycj na -3,0, Nasycenie na -100. Klikamy na zewntrz kadru i rysujemy lini do rodka, dosownie na kilka milimetrów, powtarzamy dla kolejnych trzech stron.

Gdy ju skoczymy, przechodzimy do rozwijanego menu po prawej, na górze okna ACR wybieramy Zapamitaj ustawienia. Teraz klikajc Nadaj ustawienia, bdziecie mogli powtórzy cay proces na dowolnym zdjciu w mgnieniu oka, za pomoc jednego kliknicia myszk.

F

iltr gradacyjny w ACR imituje dziaanie zwykego filtra gradacyjnego ND. Efekt uzyskuje si, rysujc wzdu zdjcia lini, która tak jak filtr wzmacnia kolory oraz kontrast w obszarze objtym aktywn czci filtra.

Digital Camera Polska Stycze 2012

83


SzkoaPhotoshopa POZIOM ZAAWANSOWANY PRZED

KROK PO KROKU

Retuszuj portrety w Adobe Camera Raw Zobaczcie, jak stworzy ciekawy portret retuszujc zdjcie w ACR CZEGO POTRZEBUJECIE Photoshopa CS4 lub wyszego

PO

CZEGO SI NAUCZYCIE Pokaemy Wam, jak retuszowa pliki RAW bez pomocy Photoshopa ZAJMIE TO TYLKO 20 minut

Digital Camera Polska Stycze 2012

SZUKAJ NA P YCIE

Ben Brain (Future)

F

otografowie od lat korzystaj z rónych metod retuszu. Jeszcze zanim wynaleziono komputery, w XIX w., wymylono specjalne techniki ciemniowe, które suyy do zmikczania skóry, usuwaniu z niej wszelkich niedoskonaoci. Stosowano take specjalne techniki owietleniowe oraz ca gam sztuczek i sposobów, które miay sprawi, e modelka bdzie cieszy si ze swojego zdjcia. Photoshop sprawi, e jest to zdecydowanie prostsze i moliwe do wykonania w duo krótszym czasie i przy mniejszym nakadzie rodków. Ostatnie udogodnienia w ACR sprawiy, e znaczn cz retuszu mona wykona na samym pliku RAW, bez przenoszenia si do gównego panelu Photoshopa. W tym tutorialu pokaemy cay proces retuszu w ACR. Nauczycie si usuwa przebarwienia, zmiany tonalne, zmikcza skór, wybiela zby, poprawia oczy, usta, kadrowa i nadawa zdjciu odpowiedni charakter. Wymienione czynnoci odnosz si do najlepszych i najbardziej funkcjonalnych opcji ACR, bdziecie mogli ich potem uywa do wszelkiego rodzaju zdj, nie tylko do portretów. Po co jednak robi to wszystko w ACR, jeeli mona to wykona w normalnym oknie Photoshopa? Zalet pracy na pliku RAW w ACR jest moliwo szybkiego powrotu do pierwotnej wersji, w midzyczasie mona zmienia wszystkie moliwe parametry. To take bardzo prosty styl pracy, mona korzysta z kadego narzdzia i na bieco obserwowa efekty pracy. Dla osób, które dopiero zaczynaj przygod z Photoshopem, liczba narzdzi, funkcji i opcji moe by dosy przytaczajca. Natomiast jeeli chodzi o ACR, paleta narzdzi i funkcji jest okrojona, ale korzystanie z nich jest bardziej intuicyjne.

POLSKA

84


SzkoaPhotoshopa RETUSZUJEMY PLIKI RAW

argon Przejrzysto

S

Kadrujemy

Cianiejszy kadr

1

2

Kompozycja nie za bardzo nam si podoba, dlatego kadrujemy lekko, by portret sprawia lepsze wraenie. Sigamy po narzdzie kadrowania z przybornika na górnym panelu. Jeeli chcecie kadrowa wg proporcji, za pomoc prawego przycisku myszki moecie wywoa odpowiednie menu.

Przesuwamy kursor, by obj nim okrelony obszar zdjcia. Wyjedajc kursorem poza ten obszar, mona obróci zdjcie, ale w tym wypadku nie jest to potrzebne. Jeeli kadr jest odpowiedni, klikamy OK. W kadej chwili bdziemy mogli powróci do tej czynnoci i ponownie wykadrowa zdjcie.

uwaka Przejrzysto uylimy do zmniejszenia liczby detali i wygadzenia skóry (zobaczcie w kroku 11), ale czsto stosuje si te technik miejscowego wyostrzania w pótonach. To wietny sposób na podbijanie tonów i szczegóów, który nie jest moliwy do osignicia za pomoc manipulacji krzyw.

EKSPERT RADZI

Odkrywamy szczegóy

Podbijamy kolory

Suwak Temperatury przesuwamy do 6000, by zdjcie nieco ociepli . By odzyska szczegóy z przewietlonych obszarów, musimy przestawi suwak Odtwarzanie na warto 33. Gdy ju to zrobimy, przestawiamy Ekspozycj na -0,10, Wypenij wiatem na 0, Czernie na 10 i Kontrast na +36.

3

4

Korygujemy punktowo

Robimy zblienie

5

6

Sigamy po narzdzie Redukcji punktowej lub klikamy B. Z opcji po prawej w menu Typu wybieramy Skoryguj. Krycie 100. Suwak Promienia kontroluje wielko narzdzia, ale mona zrobi to atwiej za pomoc przycisków [ oraz ].

Suwak Jaskrawo podbije intensywno najsabszych kolorów, podczas gdy suwak Nasycenie podnosi intensywno najwyra niejszych. Jaskrawo to suwak czsto wykorzystywany w portretach, poniewa umoliwia podbicie tonów skóry bez przesadnego przebarwienia. Ustawiamy Jaskrawo na +20, Nasycenie na +10.

By sprawnie porusza si po zdjciu, wciskamy Ctrl+ lub Ctrl-, co oddala i przyblia obraz. Wciskajc spacj, moemy rczk przemieszcza si po zdjciu. Klikamy na dwa przebarwienia, pojawi si dwa kóka. Czerwone pokazuje obszar, który ma by pokryty, zielone – punkt, z którego pobierzecie próbk.

„Kluczem w retuszu jest to, by poprawione zdjcie wygldao naturalnie. Zbyt mocno przerobione zdjcie z idealnie biaymi biakami oczu, wieccymi, równiutkimi zbami i skór bez skazy przyciga uwag i na pierwszy rzut oka wida ingerencj programu graficznego. Czsto te mona dokadnie pokaza , co i jak zostao poprawione. Dobry retusz charakteryzuje si tym, e nie da si rozpozna , co i gdzie byo poddawane obróbce graficznej”. James Paterson, redaktor techniczny

Digital Camera Polska Stycze 2012

85


86

SzkoaPhotoshopa POZIOM ZAAWANSOWANY

EKSPERT RADZI

„Gdy dodacie now pinezk pdzla korygujcego, zachowane bd ustawienia z poprzedniej operacji pdzlem. To moe sprawi kopoty, dlatego pamitajcie, by za kadym razem resetowa suwaki. Zamiast przesuwa wszystko rcznie do pozycji wyjciowej, wystarczy dwukrotnie klikn na suwak”.

Usuwamy przebarwienia

Czycimy oczy

Regulujemy wielko pdzla, by za kadym razem by odrobin wikszy ni pokrywana plamka. Moecie zmienia wielko pól, manipulujc kursorem przy krawdzi zaznacze czerwonego kóka lub zmienia miejsce obszaru ródowego.

7

8

Dodajemy pinezki

Malujemy mask

Klikamy na Narzdzie korekty ukierunkowanej lub klikamy K, potem idziemy do okna po prawej i sprawdzamy Poka pinezki oraz Poka mask. W okienku obok maski wybieramy jasny odcinajcy si kolor, nastpnie klikamy na obszar skóry, by doda kolejn pinezk.

9

10

Wygadzamy skór

Podbijamy intensywno tczówek

11

12

W opcjach zmieniamy Typ operacji na Klonowanie. Przy tym warto pracowa na maym kryciu, wic korygujemy je do 15. Teraz zmikczamy obszar wokó oczu. Kóka, które si pojawiaj po kadym klikniciu, dziaaj podobnie jak przy operacji zakrywania.

James Paterson, redaktor techniczny

Malujc mask na skórze, pomijamy obszary, które powinny pozosta wyra ne. Koo wewntrz pokazuje tward cz pdzla, obramówka to obszar mikki. Jeeli ma niecie tam, gdzie nie trzeba, wciskajc ALT, moecie zmieni narzdzie w Gumk.

argon Zapisane ustawienia

K

ad pinezk moecie zapisa jako ustawienie miejscowych poprawek i nada podobne efekty pozostaym obszarom zdjcia. Wystarczy klikn na pinezk, potem na ikon menu w górny prawy róg gównego panelu i wybra ustawienie Miejscowe korekty. Nadajcie ustawieniu odpowiedni nazw, np. skóra, usta itd., dziki czemu bdziecie pamita , do czego odnosz si konkretne zapamitane ustawienia.

Digital Camera Polska Stycze 2012

Odhaczamy Poka mask, przesuwamy suwak Przejrzystoci do -75, co zmikczy ostro i wygadzi skór. To edytowalna opcja, wic jeeli pó niej bdziecie chcieli co zmieni , wystarczy klikn na pinezki i popracowa suwakami.

Klikamy ponownie na Poka mask, klikamy Nowa. Teraz malujemy po tczówkach oka, tworzc kolejne maski. Odhaczamy Poka mask, korzystamy z suwaków. Jasno ustawiamy na 25, Kontrast na 40, Nasycenie na 30, a Przejrzysto na 0.


SzkoaPhotoshopa RETUSZUJEMY PLIKI RAW

Czy wiecie, e...? Pinezki

P

Rozjaniamy biaka

Ostrzymy rzsy

13

14

Klikamy Nowy i dodajemy kolejn pinezk, pod któr malujemy biaka oczu. Sprawdzamy Poka mask i Maska Automatyczna. Pomoe to ograniczy mask tylko do obszaru biaek oczu. Resetujemy wszystkie suwaki i ustawiamy Jasno na +20.

Teraz nadszed czas na wyostrzenie rzs. Klikamy Nowa i dodajemy pinezk do rzs. Odhaczamy Automatyczna maska i maym pdzlem malujemy, tworzc mask. Resetujemy suwaki i przesuwamy Ostro na +60.

dzel korygujcy umoliwia „wbicie” dowolnej pinezki do kadej operacji. Pinezka podcza si do obszaru okrelonego przez mask. Mona je poprawia do woli, w dowolnym momencie pracy. Aktywna pinezka bdzie miaa czarn kropk porodku. Pinezki mona pokazywa i chowa , odhaczajc pole na dole po prawej stronie panelu.

EKSPERT RADZI

Poprawiamy ustawienia

Rozjaniamy zby

16

Dodajemy now pinezk do ust, malujemy po nich, by naoy kolejn mask. Chowamy mask i resetujemy suwaki, potem przestawiamy Jasno na -6, Kontrast na +14. Mona doda ustom delikatnej tinty. Kliknijcie na okno kolorów i wybierzcie odpowiedni kolor.

15

Dodajemy pinezk do zbów, klikamy na Automatyczna maska oraz Poka mask, po czym malujemy po zbach. Resetujemy wszystkie suwaki, zmieniamy kolor tinty na biay, przestawiamy Jasno na +15. Nasycenie przesuwamy do -20, by zredukowa óte przebarwienie.

Zmikczamy wosy

Ostatnie poprawki

17

18

Dodajemy kolejn pinezk do wosów i ta, nastpnie malujemy mask. W celu zmniejszenia dekoncentrujcych elementów na wosach i w tle zmniejszymy ostro tych obszarów zdjcia. Resetujemy suwaki, przesuwamy Przejrzysto do -66 i Ostro do -20.

Robimy zblienie. Jeeli uznacie za stosowane, zmiecie dowolne parametry w panelu Podstawowym. Przestawiamy si teraz na panel HSL/ Skala Szaroci i wybieramy Tab Nasycenie. Czerwienie zmniejszamy do -25, co redukuje czerwie na twarzy modelki.

„By tworzy precyzyjn mask, musicie dobrze posugiwa si pdzlem. Zmieniajc rozmiar, krycie oraz twardo , moecie dostosowa go do okrelonej operacji, któr chcecie wykona . Pamitajcie, e jest wiele skrótów, np. przez przytrzymanie Shift, prawego przycisku myszki i przesuwanie myszk w poziomie i pionie moecie zmienia rozmiar i twardo pdzla, wciskajc Alt, zmieniacie pdzel w Gumk. Dla atwych obszarów moecie uaktywni Mask automatyczn, która pomoe w zaznaczaniu okrelonego obszaru”. James Paterson, redaktor techniczny

Digital Camera Polska Stycze 2012

87


PhotoshopSchool SzkoaPhotoshopa INSPIRING IN NSP SPIR IR RIN ING G READER PHOTOGRAPHY PHOTOGRAPH HY

Autor: Marcin Ciepielewski

88

Przylij nam swoj fotostylizacj i wygraj zestaw blend 5 w 1 Free Power! CO ZROBI, BY WYGRA? prze wicz technik, edytujc zdjcie, ktรณre znajdziesz na pycie wykonaj t sam stylizacj w oparciu o wasne zdjcie wylij gotow prac w duej rozdzielczoci na stylizacje@digitalcamerapolska.pl sprawd w kolejnym wydaniu, czy to wanie Twoja praca wygraa na Wasze zgoszenia czekamy do 5 stycznia

โ€žDobrze dobrane zdjcie, subtelne zagicia oraz charakterystyczne odbarwienia papieru sprawiaj, e stylizacja Marcina idealnie imituje 100-letni fotogra!โ€ Monika witek, redaktor prowadzca

1 5w OWCEM!

Z POKR 102 x 168 cm

Kolejne zadanie: Cross-proces plikรณw RAW Digital Camera Polska Stycze 2012 Digital Digita Dig itall Camera ita Camera Came ra July 2011

Blendy s jednym z najwaniejszych akcesoriรณw, bez ktรณrych trudno dzi wyobrazi sobi prac zarรณwno w studio, jak i w terenie. Nasza nagroda to zestaw blend: 5in1. Na gรณwnej konstrukcji stalowej znajduje si paszczyzna rozpraszajca. Na ni nasuwa si i zamyka na podwรณjny zamek powok, ktรณra ma nieprzepuszczalne paszczyzny odbijajce: srebrn, zot, bia i czarn.


FotoPorady EKSPERT PODPOWIADA

Foto Porady W których eksperci radz, jak doskonali warsztat fotogra czny

Balans bieli wiato arowe podbija bkit ciemnego nieba i delikatnie osabia wiata miasta, nadajc im bardziej naturalny wygld

NASI EKSPERCI

Geoff Harris, redaktor Testowanie aparatów od dekady nauczyo go, co moe by nie tak i jak to naprawi

Paul Grogan, redaktor techniczny Paul jest sportowym zapalecem, który trafi do nas z siostrzanego pisma fotograficznego

OBS UGA APARATU

FOTOGRAFOWANIE O ZMROKU ?

Chris Rutter, redaktor techniczny Specjalista od teorii fotografii, z dowiadczeniem w prasie motoryzacyjnej

George Cairns, redaktor George na naszej pycie CD odkrywa przed Wami tajniki Photoshopa Elements oraz CS

Soce zachodzi ju znacznie wczeniej ni latem, dlatego staram si robi ciekawe zdjcia o zmroku. Wikszo z nich ma jednak dziwn powiat, jak mog temu zapobiec? Gordon Baxter Geo odpowiada Czas na chwil przed wschodem i po zachodzie nazywany jest „niebiesk godzin”. Chodzi o to, e soce znajdujce si za horyzontem nadal wieci, a wiato, odbijajc si od nieba wywouje niebiesk, zimn powiat. Charakter wiata w tym czasie moe si bardzo szybko zmienia, dlatego warto przyj wczeniej i ustawi si

w odpowiednim miejscu. By zdjcie byo jak najlepszej, warto wybra niskie ISO, co jednak wi si czsto z wydueniem czasu nawietlania. Zazwyczaj wynosi od kilku sekund do nawet minuty, dlatego bardzo wany jest w tym momencie statyw lub inna solidna stabilizacja dla aparatu. Komponujc zdjcie, warto wzi pod uwag fakt, e

bdziemy pracowa ze wiatem mieszanym – ulicznymi latarniami i reszt naturalnego, bkitnego wiata. Taka sytuacja sprawia, e musimy si zastanowi nad tym, jak poradzi sobie z kolorami w scenie. Korzystajc z automatycznego balansu bieli, niebo bdzie generalnie niebieskie, natomiast wiata uliczne bd miay mocno pomaraczow powiat. Przeczajc si na balans bieli wiato dzienne, zredukujemy bkit nieba i wzmocnimy pomaraczow powiat ulicznych wiate. Dobr alternatyw jest skorzystanie z balansu bieli

wiato arowe lub Jarzeniowe. Sprawi, e owietlenie uliczne bdzie bardziej naturalne i podbij te bkit nieba. Digital Camera Polska Stycze 2012

89


90

FotoPorady EKSPERT PODPOWIADA

Edytujc zdjcie w formacie RAW, mona stworzy dwa zdjcia z ekspozycj ustawion pod niebo i pod pierwszy plan, które za pomoc programu graficznego atwo poczymy, by stworzy zdjcie ze zrównowaon ekspozycj

OBS UGA APARATU

ODZYSKAJ B KIT I DETALE NIEBA

?

W wielu moich zdjciach krajobrazowych mam problem ze zbyt ciemnym pierwszym planem lub za jasnym niebem. Przepala si a do totalnej bieli i nic w nim nie wida , czy jest jaki sposób, by temu zapobiec? Jim Hobbs

Paul radzi Niebo na zdjciach jest czsto znacznie janiejsze od pierwszego planu, wic jeeli jest on poprawnie nawietlony, to niebo jest przepalone. Mona temu zapobiec, korzystajc z gradacyjnego ltra ND, ale nie zawsze jest taka moliwo. Lepszym rozwizaniem jest ustawienie aparatu na statywie i wykonanie dwóch zdj, jednego z parametrami ustawionymi pod niebo i jednego pod pierwszy plan.

Nastpnie w programie gra cznym naley poczy oba zdjcia, odkrywajc poprawnie eksponowane obszary z obu uj. Mona to atwo wykona w Elements, chocia nawet wtedy mona mie problem z pojedynczymi drzewami czy gaziami przecinajcymi oba obszary. Mona take wykona jedno zdjcie, w formacie RAW, na tyle ciemne, by zapisa szczegóy nieba i w edytorze RAW wywoa je dwukrotnie i nastpnie poczy.

Jak… NAPRAWI PRZEPALONE NIEBO ZA POMOC PHOTOSHOPA ELEMENTS 9

czymy dwie ekspozycje jednego zdjcia w programie Adobe Camera Raw

1Kopiuj i wklej

Otwieramy obie wersje zdjcia, jasne i ciemne, jasne kopiujemy i wklejamy ponad warstw ciemnego (Ctrl+C i potem Ctrl+V), pojawi si ono jako nowa warstwa.

Digital Camera Polska Stycze 2012

2 Stwórz mask warstwy

Klikajc na ikon maski (druga z lewej w palecie warstw), tworzymy mask jasnej warstwy. Maska jest wypeniona kolorem biaym, co oznacza, e jest cakowicie przezroczysta.

3 Zaznacz i wypenij

Klikamy na bia miniaturk maski i za pomoc narzdzia Szybkiego zaznaczania obrysowujemy niebo. Potem klikamy D i wypeniamy zaznaczony obszar czerni.


FotoPorady EKSPERT PODPOWIADA OBS UGA APARATU

BEZ FLESZA

?

REKLAMA

W przyszym miesicu urodzi mi si dziecko, chciabym zrobi mu jeszcze w szpitalu kilka zdj . Jak ustawi lamp byskow, by zdjcia wyglday naturalnie? Nick Ellio Paul radzi Dosy mocne wiato lampy byskowej sabo sprawdza si przy fotografowaniu dzieci. Zdecydowanie lepiej pracowa z owietleniem zastanym. Wikszo nowych lustrzanek dobrze niweluje szum w zdjciach z wysokim ISO, dlatego najlepiej podbi t warto do ISO 1600 lub ISO 3200, co pozwoli unikn efektu poruszenia. Owietlenie w pokoju daje zazwyczaj mie, mikkie wiato, ale trzeba zwraca baczn uwag na balans bieli i czasami, gdy zdjcia s za óte, trzeba

przestawi balans na wiato arowe lub Fluorescencyjne. Dobrym trikiem jest skorzystanie z dodatkowego wiata bocznego, np. lampki biurkowej. Jeeli jest dzie i jestecie blisko okna, spróbujcie jako gówne, wykorzysta wiato naturalne. Z pomoc moe Wam przyj nawet zwyka biaa kartka A4, która odbije wiato, wypeniajc cienie. Fotografi wykonano przy f/5,6 z czasem 1/50 s oraz ISO 1600, jako ródo bocznego wiata wykorzystano odpowiednio ustawion lampk znajdujc si obok szpitalnego óka

Digital Camera Polska Stycze 2012

91


FotoPorady EKSPERT PODPOWIADA

OCECIE MOJE ZDJCIE

Wodospady White Meadow Autor: Ifan Griths Nikon D5000 z obiektywem Nikon AF-S 18โ€“55 mm f/3,5โ€“5,6G ED II Ustawienia: 18 mm; 1 s; f/22; ISO 280 PRZED

REKLAMA

92

Digital Camera Polska Stycze 2012

Co mรณwi autor

Eksperci komentuj

Ifan mรณwi To zdjcie przedstawia wodospad White Meadow, w Brecon Beacons w poudniowej Walii. Chciaem uchwyci jego si i pikno. Zamontowaem na obiektywie dwustopniowy filtr ND i ustawiem na sekund nawietlania. Planowaem wydua stopniowo czas pรณki nie uzyskam oczekiwanych efektรณw, ale jak si okazao, byem zadowolony ju z pierwszej prรณby. Prawie w ogรณle go nie edytowaem, dokonaem jedynie drobnych poprawek w Lightroomie, chciaem, by zdjcie byo jak najblisze oryginau.

Geoff opowiada Czas otwarcia migawki rรณwny 1 s to dobry wybรณr na pocztek, ale redukujc ISO do 100, Ifan mรณg wyduy czas do 3 s. Dziki temu nurt przed wodospadem i na jego pocztku byby adnie rozmyty. Jak dla mnie balans bieli jest nieco za ciepy, woda wyglda na troch mtn.

Paul komentuje Oryginalne zdjcie Ifana โ€“ w formacie RAW, ma troch chodniejszy balans bieli i woda wyglda na czystsz. Te zmiany prawdopodobnie wynikaj z kompresji pliku do JPEG. Zdecydowanie bardziej podoba mi si wersja RAW (po prawej), ale nawet ta zyskaaby nieco na dodatkowym kadrowaniu, ktรณre przytnie licie z prawej strony. Warto te wyprostowa horyzont.

werdykt Spadajca woda jest adnie rozmyta Wida przerwy pomidzy strugami wody

Zdjcie ma troch za ciep tonacj Przy krawdziach kadru jest troch za duo lici


FotoPorady EKSPERT PODPOWIADA

PO

Przed Klasyczne zdjcie wodospadu jest prawie gotowe, niestety ótawa powiata sprawia, e woda wydaje si brudna, mona by te nieco zawzi kadr Po Ochodzenie temperatury zdjcia i miejscowe podbicie kontrastu zrobio wyra n rónic, wykadrowanie do kwadratu pomaga skupi uwag na wodospadzie

Jak… POMIESZA TONY I PODBI KOLORY W ADOBE CAMERA RAW Dodajcie wyrazu fotografii wodospadu, poprawiajc kolor i selektywny kontrast

1Ochadzamy

Pracujemy na oryginalnym pliku RAW wykonanym przez Ifana (który by znacznie chodniejszy od przesanego do nas zdjcia) przesuwamy suwak temperatury w lewo z 5200 na 4800, by kolory byy nieco chodniejsze a woda czystsza.

2 Podkrelamy faktur

Kluczem w dobrych zdjciach wodospadów jest odpowiednia faktura spadajcych strumieni wody, dlatego wyostrzamy niektóre obszary i selektywnie poprawiamy kontrast. Przesuwamy suwak Przejrzysto do +50 a jaskrawo do +10.

3 Mae kadrowanie

Sigamy po narzdzie do kadrowania, wybieramy stosunek boków 1 do 1. Kadrujc, staramy si usun ze zdjcia nadmiar lici przy krawdziach, przycinajc, przechylamy nieco zdjcie, by horyzont w finalnym kadrze by idealnie wypoziomowany.

Digital Camera Polska Stycze 2012

93


Tylko w DIGITAL CAMERA

Mirosaw

Baka Filmowy twardziel i zabijaka. Prywatnie mionik podr贸y i wraliwy fotograf. Czego jeszcze nie wiedzielicie o Mirosawie Bace? Digital Camera Polska Stycze 2012

Podobno fotografujesz? Tak, cho ostatnio to g贸wnie fotografowanie bardziej rodzinne. Marz, eby mie czas, wzi aparat i gdzie jecha. Nawet przej si zwyczajnie z aparatem i robi jakie wasne rzeczy. Po prostu nie mam czasu. Robi rodzinne, bo wiadomo, jak si gdzie wyjeda z rodzin to

fot. J. Gsiorowski

94

musi by zawsze tata, kt贸ry ma aparat fotogra czny i co tam uwieczni. Generalnie rodzina wystpuje na bardzo niewielu moich zdjciach. Natomiast chtnie fotografuj miejsca, kt贸re odwiedzam. Ludzi i architektur. Ale nie mam adnej specjalizacji fotogra cznej. Wszystko zaley od czasu i miejsca.


Mirosaw Baka

Jak fotoreporter. Nie aranujesz pomysów, ale starasz si ich nie przeoczy. Dokadnie tak jest. Z kolei kiedy w Peru na przeprawie promowej nad jeziorem Titicaca nagle wyania si z jakiego promu czy autobusu tum tubylców. Pikno jeziora Titicaca mam utrwalone bodaje na dwóch zdjciach, natomiast ponad sto zdj fantastycznych ludzi sfotografowanych dugim obiektywem. Dziadków, staruszków pomarszczonych, ich mae dzieci w tych fantazyjnych kapeluszach.

fot. J. Gsiorowski

Fotografia osobista, czyli dokumentacja tego, co si dzieje wokó Twojej rodziny. Tak, ale to jest te wasne widzenie tego miejsca, w którym si jest. Czasami, gdy jestem w jakim miejscu, dla przykadu we Florencji, to wikszo moich zdj w sposób naturalny to zdjcia architektury. Bo czaruje nas miejsce. Chocia chodziem kiedy po Florencji z on i synem, i w pewnej chwili jaki fantastycznie wymalowany mim robi swój teatr na ulicy i mam mnóstwo zdj tego mima, bo tak mnie wessa ten czowiek. Pikna twarz, plastyka. To si po prostu zdarza. Fotografuj jakie fantastyczne kocioy, zabytki i nagle poród tego pojawia si kto ywy, kto mi robi mnóstwo zamieszania w obiektywie.

Kreta. Pónocne wybrzee. Poranek na play

Angkor te si koczy, zabudowywany coraz wiksz iloci kompleksów turystycznych. Faktycznie, podobno trzeba si namczy, aby uciec od turystów

fot. M. Baka

„Zapach Orientu”? Fascynacja tym, e gdy wyjedamy poza nasz obszar sowiaskich rysów, to ulegamy magii odmiennoci? To teraz Birma na horyzoncie? Za 10 dni wylatuj. Kamboda, Birma. Takie moje dawno ju planowane miejsce do odwiedzenia. No i wreszcie si zebraem i jedziemy tam z on. Jak ju przelatujemy pó wiata, to te nie po to, aby tam pooy si na play jak w Grecji, tylko objecha, zobaczy jak najwicej. Przejedziemy troch przez Kambod, bo by tam i nie obejrze Angkor Watu, to jest zbrodnia, a równoczenie wiem, e Birma jest szczególnym krajem w Azji, który zawsze chciaem zobaczy.

Digital Camera Polska Stycze 2012

95


Tylko w DIGITAL CAMERA

fot. M. Baka

fot. S. Baka

96

i poby w tym miejscu samemu. Natomiast Birma jest szczególna poprzez swoj sytuacj polityczn, tam rzdzi nadal junta wojskowa, wic jest to kraj nieszczególnie przyjazny turystom, szczególnie indywidualnym. Ale dziki temu ta przestrze dla turystyki jest duo wiksza.

Najwiksi twardziele tam jed? No chyba tak. W sumie uchodzisz za takiego. Rozczaruj Ci. Jeli chodzi o podróe, to jestem raczej nudny, zawsze starannie trzymam si planu. Wiem, e gdy wróc, bdzie na mnie czeka kalendarz nabity kolejnymi zdarzeniami. Wic ta wyprawa nie jest taka szalona i nieprzewidywalna, wrcz przeciwnie. W ramach tego rozkadu jazdy trzeba si nacieszy wypraw wedug ustalonego rytmu. Pokazujesz gdzie swoje zdjcia? Zaoyem fundacj „ y z pomp”, Digital Camera Polska Stycze 2012

która pomaga dzieciom ywionym pozajelitowo. W ramach takiej fundacji oczywicie trzeba zdobywa pienidze i po moim powrocie z podróy do Ameryki Poudniowej skojarzyem, e w Boliwii i Peru zrobiem duo zdj tamtejszym dzieciom. Przygotowalimy 5 czy 6 fotogra i do wylicytowania i wtedy po raz pierwszy upubliczniem swoje zdjcia. W przyszym roku moe uda mi si wyjecha do Ameryki Pónocnej. Wówczas marzy mi si takie wydawnictwo „Dzieci wiata”, gdzie docz te zdjcia z Azji i innych moich podróy. Lubi fotografowa dzieci, ale powiem Ci, e starzy ludzie to te jest moim zdaniem wdziczny i ciekawy temat. W ogóle kontrasty mnie rajcuj.

Powyej Uliczka w Lucca. Toskania 2010

Twój wizerunek serialowy to czowiek twardy, z pogranicza rodowisk policyjno-kryminalnych. Co innego jest gra, co innego jest by postrzeganym, a jeszcze czym innym jest po prostu BY. To s zupenie inne rzeczy, ale w wiadomoci spoecznej aktorzy zwykle w taki sposób funkcjonuj. To jest wpisane w ryzyko zawodowe. Media te kreuj takie powierzchowne postrzeganie aktora. Jeli ten wiat tak funkcjonuje, to ja nie bd si buntowa. Twardziel? Prosz bardzo. Ale to jest dalekie od prawdy. Kiedy trzeba by twardym, to trzeba, ale ja te si wzruszam na lmach i uwielbiam komedie romantyczne.

„Choby doczy, jak szampon do czasopisma, zapach do zdjcia, to nigdy nie odda ono tych emocji, które wzbudza w nas ten widok, to zdarzenie, ten czowiek”


Mirosaw Baka z planu. Mój syn, który zacz prac przy lmach jako operator i stereografer, bo jest jednym z pierwszych, którzy nauczyli si tej nowej techniki krcenia lmów w 3D, przywióz pyt ze zdjciami z planu „Bitwy Warszawskiej”. Fantastyczne foty. Zagszczenie emocji, dziwnoci. Facet z nowoczesnym sprztem pakuje si na gow facetowi ubranemu w kostium z 1920 roku. Ja bardzo lubi oglda „making offy” lmowe, pokazujce, jak si pracuje w moim zawodzie. Rozpoznaj pewne schematy sytuacyjne, to po prostu jest mi bliskie. Takie zdjcia sam bym kiedy chtnie porobi.

fot. J. Gsiorowski

Wojtek Mecwaldowski robi na planie zdjcia komórk i chyba dziki temu, e komórka nie jest postrzegana jako aparat. Mecek z planu zdjciowego potra zrobi imprez, gdzie pomidzy ujciami wszyscy wietnie si bawi, a ja taszczc tam swojego Nikona i machajc obiektywem przed oczami, pewnie nie czubym si tak swobodnie. Ludzie nie pr si do komórki, nikt jej obiektywu nie traktuje powanie.

„Marzy mi si takie wydawnictwo „Dzieci wiata”, gdzie docz te zdjcia z Azji i innych moich podróy. Lubi fotografowa dzieci” Przybdzie Ci fanek, podobno kobiety uwielbiaj facetów z zewntrznym wizerunkiem twardziela, ale romantycznego w duszy. Kiedy przyszedem do szkoy teatralnej, to pierwsz rol, jak graem, by chyba „Chopiec z deszczu”. Miaem wówczas wizerunek takiego melancholijnego, romantycznego blond modzieca. A caa ta afera z tym „twardzielem” to si zacza duo pó niej i to w kinie oczywicie. Role w „Krótkim lmie o zabijaniu” czy nastpnym „Chce mi si wy”, to byli chopcy strasznie zbuntowani, pogubieni, ale bynajmniej nie twardziele. Dopiero gdzie tam w lmach Pasikowskiego pojawi si, a pó niej ugruntowa ten wizerunek w serialu „Fala zbrodni”. Cay mój pocztek drogi lmowej i caa droga teatralna, znana

mniejszej liczbie ludzi oczywicie, nie ma nic wspólnego z adnym twardzielem.

Fotografa cignie do drugiego czowieka. Fotografujesz czasem na planie? Plan lmowy czy próba teatralna byaby fantastycznym miejscem do robienia zdj i mógbym, chocia nigdy mi si to jeszcze nie zdarzyo. Zazwyczaj w tym cudownym miejscu, jakim jest dla aktora teatr, czy na planie lmowym, nie mog si rozprasza i jestem skupiony na tym, co robi. Pewnie gdybym znalaz si na planie gocinnie, wtedy byoby inaczej. Zapewne strasznie by mnie cigno, aby podglda ludzi i ich fotografowa. Ale kiedy si jest „w robocie” to trzeba si skupi, pomyle. Lubi oglda zdjcia

Fotografia jest dzi dla Ciebie wana? To, e chwil pogadalimy o jakim albumie, to tylko po to, by pomóc mojej fundacji. Dla mnie fotogra a przede wszystkim powinna dawa rado i przyjemno. Zdecydowana wikszo ludzi zaczyna z ni swoj przygod od zdj rodziny na wycieczce. Od tego si zaczyna i w moim przypadku równie do tego zmierza, bo gdy ogldam swoje zdjcia z jakiego miejsca, to wiem, e jest to miejsce, gdzie byem z kim bliskim. Mnie nie zdarzya si jeszcze adna samotna podró i wcale za tym nie tskni. Lubi, gdy jakie miejsce wzbudza mój zachwyt i gdy zobacz co fantastycznego, to natychmiast myl: szkoda, e tu nie ma Aki. Chc si z kim dzieli. Fotogra a nigdy nie odda tych emocji, które wzbudza w nas ten widok, to zdarzenie, ten czowiek. Choby doczy, jak szampon do czasopisma, zapach do fotogra i – to wci nie jest to bezporednie dowiadczenie, które przeywalimy na miejscu, dzielc si nim z kim bliskim. Dzikuj za rozmow. To ja dzikuj. Rozmawia Jacek G siorowski Digital Camera Polska Stycze 2012

97


98

OKIEMPRO FUJIFILM X100

PROfil Finepix X100 z obiektywem Fujinon 23 mm f/2 Ustawienia: ISO 200; 1/1600 s; f/8, kor. eks. -1 EV

Moim zdaniem... abraem X100 na krótkie wakacje do Kalifornii. Potrzebowaem niewielkiego, dyskretnego aparatu, który bd mia zawsze przy sobie, ale zaleao mi te na dobrej jakoci zdj. Aparat zaskoczy mnie bardzo pozytywnie. Fotografowaem w trudnych warunkach, czsto w mocnym socu, gdzie kontrasty s sporym wyzwaniem dla matrycy aparatu. W przedziale ISO 100–1600, z którego najczciej korzystaem, obraz jest czysty i peen szczegóów. W zasadzie nie ma si za bardzo do czego przyczepi.

Z

Digital Camera Polska Stycze 2012

Praktycznie cay czas korzystaem z hybrydowego wizjera, jest bardzo wygodny. Ma lekk paralaks, ale mona si do niej przyzwyczai. Na pustyni bardzo przyda mi si te wbudowany ltr szary. Fenomenalna sprawa. Moe nieco spowalnia prac aparatu, ale dla mnie to w sumie nie ma wikszego znaczenia, jestem dokumentalist, robi duo portretów, lubi precyzyjnie komponowa kadr. Zreszt wiadomo, e nie jest to aparat dla fotoreporterów. Brak wymiennych obiektywów te specjalnie mi nie przeszkadza, 35 mm to dla mnie idealna ogniskowa. Zreszt lubi ten styl pracy, determinuje pewn konsekwencj dziaania, zmusza do

Szymon Szczeniak

Zawodowy fotograf specjalizujcy si w portrecie, wykadowmylenia. Wbrew pozorom pomaga, ca Akademii Fotografii. a nie utrudnia. Wspópracuje Generalnie wida, e to dobrze z agencjami reklamowyprzemylana konstrukcja. Bardzo mi oraz pismami takimi praktyczna zabawka, te funkcje nie jak: „Viva”, „Playboy”, s na pokaz, s w peni uyteczne. „Zwierciado”, „Gala”, Jedyne, do czego mógbym si przy„Twój Styl”, „Przekrój” czepi, to systematyka obsugi. Super, czy „Pani”. Prywatnie e mona programowa funkcje, to inspiruje go codziendla zawodowców bardzo wane, ale no . Jak mówi, przyciski powinny by nieco wiksze. zarówno w pracy Czasem w torbie przypadkiem zmiekomercyjnej, jak niaa mi si te pozycja pokrta i autorskiej jest pod kompensacji ekspozycji. Poza tym silnym wpywem uwaam, e to idealny aparat do coabstrakcji i surrealizmu dziennej fotogra i. Jako drugi aparat, otaczajcego nas taka zabawka to dla profesjonalisty wiata.

zupena podstawa!


99

STREFA SPRZ TU Nowy sprzt Testy ekspertรณw Porady zakupowe 100 Samsung NX200 20 Mp dla pocztkujcych, czyli test stylowego nastpcy NX100

105 iPhonograa Testujemy 10 najciekawszych aplikacji telefonicznych. Sprawd , ktรณre z nich powiniene mie!

108 Sony SLT-A77

czalnego lustra. Demon szybkoci z matryc 24 Mp!

114 Test Grupowy โ€“ lustrzanka dla fotoamatora Testujemy sze niedrogich lustrzanek dla pocztkujcych

128 Rynek lustrzanek May przewodnik dla kupujcych

Pierwsza zaawansowana lustrzanka Sony z technologi pรณprzepusz-

Najwiesze wiadomoci sprztowe moecie znale rรณwnie na www.digitalcamerapolska.pl Digital Camera Polska Stycze 2012


100

STREFASPRZ TU TEST HYBRYDY

> SPECYFIKACJA Matryca 20 Mp; CMOS; 3:2; APS-C Mnonik ogniskowej x1,5 Wizjer opcjonalny, elektroniczny EVF10 Tryb lmowy 1920 x 1080 pix (Full HD 1080) z szybkoci 30 kl./s Zakres ISO 100โ€“12 800 Punkty AF 15 strefowy, punktowy Tryb seryjny 7 kl./s Ekran LCD 3 calowy; AMOLED (4:3), 614 tys. punktรณw Migawka 30โ€“1/4000 s; Bulb (do 4 min) Zasilanie Akumulator litowo-jonowy BP1030 (pojemno 1030 mAh, wydajno ok. 330 zdj ) Pami SD/SDHC/SDXC Waga 220 g (bez akumulatora) Wymiary 116,5 x 62,5 x 36,2 mm

B

UDOWA I ERGONOMIA

Aparat ju na pierwszy rzut oka sprawia wraenie konstrukcji bardziej zaawansowanej od swojego poprzednika. Elegancka, stylowa i nareszcie smuka konstrukcja w niczym nie przypomina, stosunkowo duego NX100. Korpus jest te solidniejszy. Magnezowa obudowa jest bardzo zwarta a wszystkie elementy adnie spasowane, wyglda niemal jak wycity z jednej bryy tego lekkiego i wytrzymaego stopu. Wzornictwo i wykoczenie s na najwyszym poziomie, w zasadzie nie ma si do czego przyczepi. Lepiej prezentuje si rรณwnie pod wzgldem ergonomii. W NX100 zdecydowanie brakowao nam fakturowanego, wygodnego gripa. Po duszej chwili aparat lizga si w doni. W NX200 uchwyt nie jest moe zbyt gboki, ale wystarczajco masywny. Na wikszej czci korpusu pojawia si te imitujca skรณr okleina, ktรณra nie tylko dodaje klasy, ale rรณwnie sprawia e aparat trzymamy zdecydowanie pewniej. Chwyt poprawia rรณwnie specjalna wstawka na tylnej ciance, na ktรณrej wygodnie opieramy kciuk. Jedyne czego nam brakuje, to uchylny lub obracany ekran, ktรณry naprawd bardzo uatwia prac w wielu sytuacjach, nie tylko podczas fotografowania, ale rรณwnie, a moe przede wszystkim, podczas lmowania. Uchylne ekrany powszechnie stosowane s ju nawet w najprostszych modelach konkurencji, a najnowsze kompakty Samsunga (jak MV800) Digital Camera Polska Stycze 2012

HYBRYDA

SAMSUNG NX200 > 2299 z (z ob. 20โ€“50 mm) > www.samsung.pl

Ambitna zabawka Sterowany piercieniem obiektywu, z ekranem AMOLED i matryc APS-C o rekordowej w tej klasie rozdzielczoci 20 Mp. Nastpca modelu NX100 wyglda na ciekawy i niedrogi aparat dla pocztkujcego fotoamatora. Sprawd my co potrafi! tekst i zdjcia: Maciej Zieliski pokazuj, e mona je stosowa bez uszczerbku na estetyce.

OBIEKTYW Kitowy obiektyw dobrze wypada pod wzgldem optycznym (wietnie radzi sobie z dystorsj i aberracj chromatyczn, nie ma te problemรณw z winietowaniem), ale do jakoci wykonania i pracy mechanicznej mamy spore

zastrzeenia. Jedyne za co moglibymy pochwali to stosunkowo mae wymiary (jest zdecydowanie mniejszy ni np. kitowe obiektywy NEX-รณw). Obudowa nie sprawia wraenia zbyt solidnej, obiektyw niemal w caoci wykonano z tworzyw sztucznych. Producent niestety nie pokusi si nawet o stalowy bagnet. Piercienie chodz pynnie, cho czu (i sycha)


STREFASPRZ TU SAMSUNG NX200

Plastyka Dua matryca formatu APS-C, w poczeniu z jasnym obiektywem gwarantuj adne oddanie ta i plastyczne nieostroci

Kolor Pliki JPEG s kontrastowe i adnie nasycone, tryb WB Auto dobrze ocenia temperatur barwow

Ostro Przy tak duej rozdzielczoci, potrzeba dobrej optyki by wydoby moliwoci matrycy. Nowy obiektyw 85 mm f/1,4 sprawdzi si znakomicie!

TEST W PLENERZE

NASZ NAJLEPSZY STRZA

Czyli za co lubimy zdjcia zrobione aparatem Samsung NX200 Przesiadka? Dlaczego warto... NX200 to zupenie inny aparat. Samsung poprawi niemal wszystko. Poczwszy od ergonomii i jakoci wykonania, przez podstawowe parametry, takie jak rozdzielczo matrycy, rozpito czuoci, czy tryb filmowy, po kreatywne funkcje: ramki, filtry artystyczne czy tryb panoramy. Zachowano to co najlepsze, czyli intuicyjn obsug, jasny ekran AMOLED (cho wci nie odchylany) i wygodn prac dziki i-Function. W zestawie znajdziemy te doczepian lampk byskow.

i-Function 2.0 O co chodzi? I-Function, umoliwia bezporedni regulacj czasu przysony, kompensacji czy czuoci za pomoc piercienia ostroci, jednego z dziewiciu obiektyw贸w Samsung wyposaonych w t funkcj. Nowa wersja i-Function 2.0 umoliwia dodatkowo korzystanie z szeciu r贸nych filtr贸w (Smart Filters) oraz z inteligentnego zoomu (intelli-Zoom).

Digital Camera Polska Stycze 2012

101


STREFASPRZ TU TEST HYBRYDY NA PLUS

Niewielki, ale wyra nie zaznaczony grip, poprawia wygod pracy

Samsung NX200 z bliska... Krótka wycieczka po kluczowych funkcjach Najwaniejsze parametry zgrupowano w podrcznym menu. To bardzo wygodne rozwizanie

Magnezow obudow pokryto fakturowan oklein imitujc skór. Dziki temu aparat pewniej ley w doni

W NX200 pojawi si przycisk trybu filmowego, którego brakowao w NX100

Sterowanie piercieniem obiektywu spodoba si nie tylko amatorom

Pokrto trybu pracy, dziaa nieco zbyt opornie

NA MINUS

102

Aparat nie ma wbudowanej lampy, zewntrzny mini-flesz wpinamy w sanki

3-calowy Ekran AMOLED daje jasny i klarowny obraz. Szkoda, e nie jest odchylany

tarcie plastiku. Ponadto silnik AF niemiosiernie rzzi, co wyra nie sycha równie na nagraniach wideo. Minusem jest te rotujcy przedni element, który uniemoliwia praktycznie korzystanie z ltrów gradacyjnych i polaryzacyjnych.

OBS UGA Systematyka obsugi aparatu praktycznie si nie zmienia. Znikn co prawda szybki dostp do trybu balansu bieli, ale pojawi si dedykowany przycisk trybu lmowego. Biorc pod uwag, do kogo adresowany jest ten aparat, mona uzna to za zupenie zrozumiae posunicie. Przyciski znajdujce si na tylnej ciance rozmieszczono logicznie, cho my zamienilibymy miejscami przycisk menu i Fn. Ten drugi daje dostp do podrcznego menu, grupujcego najwaniejsze parametry. Korzystamy z niego zdecydowanie czciej ni z gównego menu. Przyciski pracuj poprawnie, a piercienie stawiaj przyjemny opór. Troch zbyt ciko pracuje tylko pokrto zmiany trybu pracy. Bardzo przyjaznym rozwizaniem jest te zastosowane po raz pierwszy w NX100 i-Function, czyli nowatorska metoda sterowania podstawowymi Digital Camera Polska Stycze 2012

„Brakuje nam tylko, uchylnego lub obracanego ekranu, który zdecydowanie uatwia fotografowanie z nietypowej perspektywy oraz wygodne filmowanie” parametrami, takimi jak czuo czy kompensacja ekspozycji za pomoc piercienia ostroci obiektywu. Specjalny przycisk aktywujcy t funkcj znajdziemy na wszystkich nowych obiektywach systemu NX. Umieszczany jest ergonomiczne pod kciukiem, w kitowym 20–50 mm znajduje si obok przecznika blokady obiektywu. Funkcja dziaa we wszystkich trybach pracy, za wyjtkiem trybów automatycznych, gdzie jak wiadomo, i tak nie mamy nic do powiedzenia. W trybach preselekcji, i-Fn uatwia kontrol okrelonego parametru, w trybie manualnym, szybkie przeczanie si midzy przyson i czasem ekspozycji. W NX200 mamy do czynienia z now wersj i-Fn 2.0, poszerzon o tryb preselekcji obiektywu, gdzie za pomoc piercienia moemy

szybko zmienia tryby scen i efekty, lub korzysta z cyfrowego zooma. Na koniec, wypada pochwali menu aparatu. Jak zawsze jest niezwykle estetyczne, gra cznie dopracowane ale nadal funkcjonalne i przejrzyste.

MOLIWO CI NX200 to pierwszy amatorski bezlusterkowiec o tak duej rozdzielczoci. Wicej milionów pikseli to wiksza swoboda kadrowania i wiksze wydruki w maksymalnej jakoci, ale jak wiadomo plusy nie powinny przesania nam minusów. Upychanie pikseli, nawet na stosunkowo duej pytce 23,5 mm x 15,7 mm (APS-C), czsto koczy si spadkiem jakoci, wydueniem czasu zapisu zdj oraz wikszym rozmiarem plików. Naszym zdaniem to niepotrzebny marketing dziaajcy na niekorzy uytkownika. Ale oczywicie kady ma prawo si z nami nie zgodzi. Jakoci zdj przyjrzymy si w kolejnym rozdziale, teraz skupmy si na faktycznych moliwociach aparatu. NX200 startuje bardzo szybko, nie odczuwalimy adnego niepokojcego opó nienia. Mimo wikszej rozdzielczoci wzrosa równie ilo rejestrowanych uj w trybie seryjnym. NX100


STREFASPRZ TU SAMSUNG NX200

PODSUMOWANIE LEGENDA

Zobaczcie, jak Samsung NX200 wypada w testach laboratoryjnych Samsung NX200 Sony NEX-C3

Panasonic GF3 Olympus E-P3

POZIOM SZUMU Im niszy wynik, tym lepiej

SAMSUNG NX200 ISO 400

ISO 200

1,6 1,2 1,8 1,6

ISO 400

1,7 1,4 1,5 1,8

OLYMPUS EP3 ISO 400

2,2 1,7

ISO 800

2 2 2,6 2,2 2,4 2,8

ISO 1600

3,5 2,4

ISO 3200

4,1 4

0

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

ZAKRES DYNAMICZNY Im wyszy wynik, tym lepszy ISO 3200

ISO 3200

6 2/3 ev

SAMSUNG NX200

7 1/3 ev

SONY NEX-C3

6 2/3 ev

PANASONIC GF3

7 ev

OLYMPUS EP3

0

ISO 12 800

ISO 12 800

1

2

3

4

oraz „nalenikiem” 20 mm, czsto przeszukiwa cay zakres zanim zatrzyma si na kontrastowej krawdzi. Z now, superjasn stak 85 mm f/1,4 ta wspópraca równie nie ukadaa si najlepiej. W tym przypadku jest to jednak bardziej zrozumiae – „pchnicie” i precyzyjne zatrzymanie takiej iloci szka (obiektyw jest duy i ciki, rednica przedniej soczewki robi wraenie!) nie jest proste. Niemniej konkurencja znów wydaje si lepsza. Zwaszcza w porównaniu z Olympusem i Panasonikiem. Pod tym wzgldem lepiej wypada te nowy Nikon1. Szybko i wydajno nie s mocnymi stronami tego aparatu, gwarantuje on jednak wietn zabaw. W NX200 pojawiy si nowe tryby pracy, takie jak panorama, czy tryb Magic. Do dyspozycji mamy na przykad 13 ramek. Jeli zawsze chcielicie

6

7

8

9

10

WB Auto

WB arowe

zapisywa do 3 kl./s, w NX200 moemy ju cieszy si zapisem na poziomie 7 kl./s. W formacie JPEG aparat jest w stanie wykona do 11 uj (pomiar w trybie manualnym, 1/1000 s, f/2,8, AF manualny, karta SanDisk SDHC 4class). To nieduo, aparaty konkurencji rejestruj JPEG-i nawet do zapenienia karty pamici (jak np. Panasonic GF3). Ponadto wykonanie serii blokuje aparat na okoo 8 sekund, nie skorzystamy nawet z podgldu. Fotografowanie w formacie RAW w trybie zdj seryjnych jest tym bardziej ryzykowne. Przetworzenie serii 7 uj zajo procesor na 1,5 minuty. Co wicej, nawet zapis jednego pliku RAW potra trwa 7–10 sekund! Wród bezlusterkowców to niechlubny rekord. Nie zachwyca równie szybko pracy autofocusa. W poczeniu z kitowym obiektywem 20–50 mm

5

Poniej Aparat jest zgrabny i estetyczny. To adnie cita brya

Wszystkie pomiary studyjne prowadzone s w laboratoriach warszawskiej Akademii Fotografii z wykorzystaniem profesjonalnego sprztu

znale  si na bilbordzie, okadce pisma, pocztówce, ulicznym graf ti, objawi si w odbiciu lustra wody lub wystpi w TV, Samsung speni Wasze marzenia! Jedne s mieszne, inne kiczowate, kady znajdzie tutaj co dla siebie (my w kadym razie bawilimy si wietnie!). W trybie Magic moemy korzysta równie z inteligentnych ltrów (jest ich 10). Widzielimy ju sporo, ale tym razem Samsung nas zaskoczy. Filtry stare kino (2 warianty), czy Raster s wietne i oryginalne, winieta i miniatura dziaaj bardzo fajnie, tryby rybie oko i przeciwmgowy, naszym zdaniem s zupenie nieudane. Tak czy inaczej, pole do popisu jest dosy spore. Podoba nam si te sposób realizacji trybu panoramy. Jest bardzo intuicyjna. Wystarczy wcisn spust i przesuwa aparat w jednej paszczy nie, Digital Camera Polska Stycze 2012

103


104

jest ju dobrze widoczny a szczegรณy staj si mikkie. ISO 12 800, to podobnie jak u konkurentรณw czuo do zada specjalnych. Jeli nie trzeba, lepiej z niej nie korzysta. Zdecydowanie lepiej ni JPEG-i wygldaj pliki RAW (podobnie byo w przypadku poprzednich konstrukcji NX), niestety tryb RAW jest w tym aparacie mao uyteczny, trudno te spodziewa si, e bd z niego korzystali fotoamatorzy. O ile poziom szumu uwaamy za nieco za wysoki, trudno mie zastrzeenia do pomiaru wiata i balansu bieli. Pod wzgldem ekspozycji w zasadzie tra a w punkt, nie zauwaylimy tendencji do przewietlania lub niedowietlania zdj. Zadowoleni jestemy rรณwnie z trybu WB Auto, kolory w wietle arowym s moe nieco zbyt ciepe, ale z tym nie upora si jeszcze aden producent. Reprodukcja barw jest charakterystyczna. Podobnie jak w NX100 (ale rรณwnie wielu kompaktach, choby z rodziny WB), w specy cznych warunkach zauwaamy lekk dominant (gรณwnie zielonkaw). Kolory s moe nieco pastelowe ale przyjemne. Reasumujc, NX200 poprawi osigi modszego brata i dla fotoamatora, jako bdzie zadowalajca.

PODSUMOWANIE Samsung NX200 to bardzo ambitna zabawka. Niestety te ambicje w niektรณrych aspektach przerastaj moliwoci. Imponuje rozdzielczoci, jakoci wykonania, wygod obsugi oraz bogactwem funkcji dodatkowych. Pod wzgldem szybkoci i wydajnoci, nie moe si jednak rรณwna z konkurencj. Aparat jest stosunkowo niedrogi, wic dla pocztkujcego fotoamatora, ktรณry nie potrzebuje formatu RAW i superszybkiego AF, bdzie to bardzo dobra propozycja.

Digital Camera Polska Stycze 2012

Powyej W trybie Magic moemy skorzysta z jednej z 13 gotowych ramek. To wietna zabawa!

JAKO  ZDJ  Po przeanalizowaniu studyjnych i plenerowych zdj testowych stwierdzamy, e tak znaczne zwikszenie rozdzielczoci zaszkodzio jakoci zdj. Poziom szumu w plikach JPEG jest niszy ni w NX100 a jako zdj zauwaalnie lepsza, ale dziaanie systemu odszumiania wida dosy wyra nie, w zasadzie ju od najniszych czuoci. Delikatny, ale zauwaalny szum pojawia si ju przy ISO 800. Wyra ny staje si przy ISO 3200, ale nadal mamy sporo szczegรณรณw. Przy ISO 6400 wielobarwny szum

POLSKA

aparat sam wyczuje w jakiej orientacji go trzymamy, czy przesuwamy go w gรณr, w dรณ czy na boki. W trybie lmowym aparat rejestruje nagrania w formacie Full HD 1080. Ostro ustawiana jest automatycznie. Ostrzy wolno i niestety nie zawsze tam gdzie bymy chcieli. Szybki, cigy AF, powinien by zalet kadej konstrukcji pozbawionej lustra, cho ambitny lmowiec oczywicie i tak wybierze tryb manualny. Podsumowujc, dla wymagajcego uytkownika, NX200 oferuje nieco zbyt mao, ale pocztkujcy fotoamator bdzie zachwycony.

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA/JAKO

Ocena NASZYM ZDANIEMโ€ฆ wietnie wykonany, prosty i intuicyjny, zadowoli kadego pocztkujcego fotoamatora. Zaawansowany i bardziej wymagajcy uytkownik moe czu pewien niedosyt.


STREFASPRZ TU APLIKACJE FOTOGRAFICZNE

APLIKACJE FOTOGRAFICZNE

www.apple.pl

iPhonogra a Na rynku nie brakuje fotograficznych aplikacji, dziki którym moemy kreatywnie korzysta z aparatu w naszej komórce. Specjalnie dla Was przetestowalimy 10 najciekawszych Apps-ów na iPhone’a! tekst i zdjcia: Maciej Zieliski phonogra a rozwija si w szalonym tempie. Co chwil syszymy o nowych akcesoriach umoliwiajcych uzyskiwanie ciekawych efektów.

I

Widzielimy ju ltry efektowe, konwertery, lampy byskowe i przejciówki umoliwiajce podpinanie do iPhona obiektywów dla lustrzanek rónych producentów. Nawet Adobe przygotowao ju specjaln

wersj Photoshopa, umoliwiajc wykonanie podstawowej edycji zdj w telefonie. Najszybsz, najprostsz i z pewnoci najtasz metod na ciekawe efekty s jednak aplikacje fotogra czne dostpne w App-store, czyli sklepie on-line Apple. Za kilkanacie zotych moemy pobra prosty program, który przetworzy nasze zdjcia, stylizujc je na wykonane analogowym aparatem (niemal dowolnym modelem i obiektywem), Polaroidem, czenie zdj w panoramy, dodawanie ramek, czy tworzenie kolay z kilku uj. Ich jako i moliwoci s bardzo róne, postanowilimy wic przyjrze si im dokadniej i wybra dla Was te najciekawsze! Digital Camera Polska Stycze 2012

105


106

STREFASPRZ TU APLIKACJE FOTOGRAFICZNE Plastyka

CENA: darmowa OCENA:

Instagram

Darmowa aplikacja, która ma ju ponad 11 milionów uytkowników na caym wiecie. Oferuje 17 podstawowych efektów. Dominuje oczywicie klimat retro, czyli typowe nieostroci, winieta i przekamania kolorystyczne. Do wyboru, z ramk lub bez. Efekty mog by generowane ju po wykonaniu zdjcia lub wizualizowane w czasie rzeczywistym. Kadrujemy, korzystajc praktycznie z caej powierzchni ekranu telefonu. Bardzo nam si podoba moliwo dodania selektywnej ostroci imitujcej ma gbi oraz efekt tilt-shift, czyli ostro zachowan tylko w okrelonej paszczy nie. Obszar ostroci mona zmienia , rozcigajc go za pomoc gestów. Po zalogowaniu, zdjcia mona dodawa do wasnego profilu w galerii internetowej, doczajc tym samym do ogromnej spoecznoci uytkowników tego genialnego appsa!

Diptic

CENA: ok. 3 z OCENA:

Genialny w swej prostocie! Wczamy i wybieramy kompozycj. Nastpnie robimy zdjcia lub adujemy wybrane pliki z albumu w telefonie. Dziki szybkiemu poczeniu z aplikacj moemy równie korzysta ze zdj z naszej galerii na Facebooku. Nastpnie przesuwajc zdjcia palcem w obszarze ramki dopasowujemy kadr. Klikamy na kade zdjcie i szybko edytujemy kontrast jasno i nasycenie. Klikamy export i ju zdjcie „leci” na wskazany adres maila, trafia do galerii telefonu lub do jednego z portali spoecznociowych. Proste i niezwykle intuicyjne. Aplikacja, z której z powodzeniem bd korzysta nawet najbardziej odporni na technologi. A wszystko za niecae 1 euro. Naszym zdaniem warto.

Pixlromatic

CENA: darmowa OCENA:

Robimy zdjcie lub „adujemy” ze swojej galerii. W kilku prostych krokach nudne „pstryki” zamieniamy w bardzo ciekawe kreacje. Najpierw wybieramy tryb kolorystyczny. Jest ich ponad 20, wic kady znajdzie co dla siebie. Nastpnie dodajemy efekt, np. modne ostatnio refleksy i odblaski podobne do tych, które powstaj podczas fotografowania pod soce, efekt bokeh, rysy jak ze starej fotografii, odbarwienia, winiet lub wietlne smugi. Niektóre bardzo przyjemne, inne lekko kiczowate lub zupenie absurdalne. Pó niej pozostaje nam ju tylko wybra ramk (32 warianty, w tym równie imitujce polaroid, widok z matówki Hasselblada czy perforacj filmu). Naszym zdaniem bardzo udana aplikacja. Najlepsza w swojej kategorii.

Digital Camera Polska Stycze 2012

Photo Stats

CENA: ok. 3 z OCENA:

Chcesz dowiedzie si czego wicej o swoich zdjciach? Ta aplikacja powie Ci nie tylko, gdzie i kiedy fotografowae, ale równie procentowo przedstawi, z jakich czuoci i przyson korzystae najczciej. Analizuje i graficznie przedstawia por dnia, orientacj telefonu czy uywane aplikacje. Ciekawe, i adnie zaprojektowane, ale czy naprawd jest Wam to potrzebne?


STREFASPRZ TU APLIKACJE FOTOGRAFICZNE

Hipstamatic

CENA: ok. 4 z OCENA:

Aplikacja naladuje efekty, jakie uzyska mona za pomoc stworzonego w 1982 roku przez braci Bruce’a oraz Winstona Dorbowskiego analogowego aparatu (sprzedano dokadnie 157 egzemplarzy). O efekcie decyduje zastosowany przez nas film i obiektyw. Wybór jest baaardzo duy, kombinacji setki, ale za wikszo akcesoriów trzeba dodatkowo dopaci (ok. 3 z). Interfejs naladuje prawdziwy aparat. Jest designerski i bardzo estetyczny, ale niepraktyczny – kadr podgldamy przez malutkie okienko, co utrudnia komponowanie zdj , zwaszcza gdy dry nam rka. Dziaa szybko, zapisuje dane EXIF, a pliki maj du rozdzielczo 2448 x 2448 pikseli.

TiltShift Generator

CENA: darmowa OCENA:

Darmowa aplikacja imitujca efekt Tilt-Shift, potocznie zwany efektem miniatury (rozlege krajobrazy dziki selektywnej ostroci wygldaj jak makieta). Ten App powizany jest z funkcj telefonu, któr otrzymujemy w standardzie (tak samo okrelamy jako , rozmiar czy tryb pracy lampy). Po wykonaniu zdjcia wybieramy skal i ksztat rozmycia, a za pomoc gestów moemy swobodnie obraca , rozszerza i zwa paszczyzn ostroci za pomoc dwóch palców. Program pozwala nam te korygowa nasycenie, jasno , kontrast oraz poziom winiety. Moemy resetowa ustawienia przez potrznicie aparatem. Aplikacja fajna, ale mao uniwersalna.

SwankoLab Photoforge2

CENA: ok. 11 z OCENA:

Jedna z najbardziej zaawansowanych aplikacji do edycji zdj . Moemy niemal wszystko, znajdziemy tu wiele funkcji znanych z profesjonalnych programów graficznych, m.in. krzywe, poziomy, redukcja szumu, ekspozycja, balans bieli, wyostrzanie, HSL, mikser kanaów, edytowalny tryb auto, a nawet praca na warstwach! Oprócz tego podstawowe zabiegi, jak kadrowanie, ramka, obrót, zmiana rozmiaru oraz moliwo dodawania efektów. Niektórych, jak „witra” czy „impresjonizm”, nie znajdziemy nawet w Hipstamatic czy Instagram. Jeli zdjcia zawieraj dane z GPS, mona zobaczy miejsce ich wykonania na cyfrowej mapie. Program dla wymagajcych, naszym zdaniem niewspómiernie nawet zaawansowany do jakoci zdj z iPhone’a. Polecamy!

CENA: ok. 7 z OCENA:

Urzekajce. Ta aplikacja to prawdziwa cyfrowa ciemnia. Graficzny majstersztyk! Animacje i stosowna melodyjka sprawiaj, e edycja zdj zamienia si w naprawd wietn zabaw. Po wybraniu zdjcia, które chcemy edytowa , dobieramy odpowiedni mieszank chemikaliów, które sprawi, e nasze zdjcie bdzie mocno kontrastowym obrazem monochromatycznym lub klimatyczn fotografi barwn przypominajc cross process. Sami decydujemy, których skadników chcemy uy . I cho pojawia si informacja, jak dany skadnik wpynie na obraz, nie moemy na bieco kontrolowa ani przewidzie efektów. Moe i dobrze. Oczekiwanie na efekt daje sporo frajdy!

Snapseed Pano

CENA: ok. 7 z OCENA:

Bardzo prosta aplikacja, zaprojektowana w jednym celu – ma umoliwia robienie szerokich panoram. Interfejs ogranicza si do wyboru wariantu fotografowania pion/poziom. Pano korzysta z aplikacji Apple, czc jedynie wykonane kadry. Po wykonaniu kadego zdjcia, na ekranie pojawia nam si transparentny fragment, ok. 1/3 poprzedniego kadru, do którego dopasowujemy kolejny. Moemy poprzesta na 3 ujciach lub wykonywa nastpne a do uzyskania 360 stopni. Niestety czenie zdj trwa koszmarnie dugo (nawet kilka minut), a czenia s mao precyzyjne.

CENA: ok. 15 z OCENA:

Zaprojektowana przez NIK Software aplikacja to wszechstronne narzdzie do korekcji i kreatywnej edycji wykonanych wczeniej zdj . W pierwszej chwili wydaje si mao intuicyjna, ale jeli bdziemy postpowa zgodnie z wywietlanymi wskazówkami, szybko nauczymy si sprawnie ni posugiwa . Moemy selektywnie korygowa kontrast i nasycenie, prostowa i przycina , wyostrza i dodawa ramk, ale równie konwertowa do B&W lub nadawa wygld vintage, starej fotografii lub dramatyczny. Korzystajc z kadego z filtrów, moemy wykorzystywa gotowe style lub samemu dopasowywa parametry. Dobrze przygotowana, dopracowana aplikacja do podstawowej edycji.

W kolejnym wydaniu najlepsze aplikacj na Androida! Digital Camera Polska Stycze 2012

107


108

STREFASPRZ TU TEST LUSTRZANKI SLT

> SPECYFIKACJA Matryca

24 Mp; Exmor APS HD CMOS; 3:2; APS-C Procesor BIONZ Mnonik ogniskowej x1,5 Wizjer EVF (elektroniczny) XGA OLED Tru-Finder, 0,5โ€; 2,3 mln punktรณw; powikszenie x1,09 Tryb lmowy 1920 x 1080 pix (Full HD, 50p, AVCHD, 28 Mbit/s, PS); 1440 x 1080 pix (HD, MP4, 12 Mbit/s, 25 kl./s) Zakres ISO 50โ€“16 000 (25 600 w trybie wieloklatkowej redukcji szumรณw) Punkty AF 19-punktowy AF (11 czujnikรณw krzyowych) Tryb seryjny 8 kl./s (12 w trybie priorytetu zdj seryjnych) Ekran LCD LCD; 3โ€; odchylany i obrotowy; 921 600 pix Migawka 30 s โ€“ 1/8000 s; ywotno 150 tys. cykli Zasilanie Akumulator litowo-jonowy NP-FM500H (1650 mAh, wydajno ok. 470 zdj ) Pami Podwรณjny slot; MS; SD/ SDHC/SDXC Waga 732 g Wymiary 142,6 ร— 104 ร— 80,9 mm

ony SLT-A77 to konstrukcja pod wieloma wzgldami wyjtkowa i innowacyjna. Nastpca cenionego przez uytkownikรณw A700 to pierwsza tej klasy lustrzanka, ktรณra przekracza granic rozdzielczoci 20 Mp, jest te pierwsz zaawansowan konstrukcj Sony wyposaon w technologi pรณprzepuszczalnego lustra. Za cen optycznego wizjera uytkownik moe cieszy si rรณwnie kolejnym rekordowym parametrem, czyli szybkoci trybu seryjnego przekraczajcym 10 klatek na sekund. SLT A77 ma rywalizowa z liderami tego segmentu, czyli takimi konstrukcjami, jak Nikon D300s czy Canon EOS 7D. Zobaczmy, jak sprawdza si w praktyce!

S

BUDOWA I ERGONOMIA Od premiery modelu A700 mino ju niemal 4 lata. W wiecie fotogra i cyfrowej to lata wietlne. Dlatego porรณwnywanie obu konstrukcji ma dzi niewielki sens. Pamitamy jednak, e pierwsza zaawansowana lustrzanka Sony imponowaa jakoci wykonania. Tak jest i tym razem, musimy przyzna, e dawno (co najmniej od premiery Canona 7D) nie trzymalimy Digital Camera Polska Stycze 2012

LUSTRZANKA SLT

SONY A77 > 8700 z (z ob. 16โ€“50 mm f/2,8) > www.sony.pl

Nieruchomy Poruszyciel Sony staje przed nieatwym zadaniem. Musi przekona zaawansowanych uytkownikรณw, e warto powici optyczny wizjer dla szybkoci pracy. Czy A77 speni oczekiwania wymagajcych fotografรณw? Przekonajmy si! tekst i zdjcia: Maciej Zieliski w rekach niczego rรณwnie solidnego. Potna, wykonana z nowoczesnych stopรณw i dodatkowo uszczelniona puszka to zupenie nowa konstrukcja. Stylistycznie body wyra nie nawizuje do โ€žminoltowskichโ€ tradycji. I o ile A700 wydawaa si niezwykle podobna do Minolty 9, to A77, gรณwnie za spraw subtelniejszych ksztatรณw, porรณwnalibymy raczej do modelu 9xi.

Aparat jest te wygodny. Przeprojektowany, mocno pro lowany grip gwarantuje bardzo pewny chwyt. Jest masywny i gboki, dobrze bdzie lea nawet w wikszej doni. Wygod pracy poprawia te przyjemna, fakturowana okleina imitujca skรณr. Ergonomi aparatu poprawia bardzo dobry, gรณwny ekran LCD. Odchylany w kilku paszczyznach, umoliwia wygodn prac z aparatem


109

Rozdzielczo Zdjcia s bogate w szczeg贸y, aparat o takiej rozdzielczoci zasuguje na najlepsz optyk

Tony Aparat bardzo naturalnie reprodukuje tony sk贸ry, a dziki dobrej dynamice nie przepala mocno owietlonych partii

TEST W PLENERZE

NASZ NAJLEPSZY STRZA

Pomiar wiata

Czyli za co lubimy zdjcia zrobione aparatem Sony SLT-A77 Przesiadka? Dlaczego warto... Wyczekiwany nastpca A700 to konstrukcja lepsza pod kadym wzgldem. Podwojona rozdzielczo matrycy, zdecydowanie szerszy zakres ISO, nowy ukad AF i za spraw technologii SLT, zdecydowanie szybszy tryb seryjny. Ponadto bardzo dobry tryb filmowy Full HD z cigym AF opartym na detekcji fazy i obrotowy ekran. Wymienia mona by jeszcze dugo. Po prostu nie ma si nad czym zastanawia .

A77 dobrze ocenia ekspozycj, nie zauwaylimy tendencji do przewietlania lub niedowietlania zdj

Wbudowany modu GPS O co chodzi? A77 to pierwsza tej klasy lustrzanka wyposaona w zintegrowany odbiornik GPS, kt贸ry dziki cznoci satelitarnej umoliwia automatyczny zapis danych geolokalizacyjnych w fotografiach i ujciach filmowych. Informacje o dugoci i szerokoci geograficznej wpisywane s w dane EXIF. Dziki temu, po powrocie np. z wakacji, moemy atwo odnale  na cyfrowej mapie miejsce wykonania zdjcia.

Digital Camera Polska Stycze 2012


STREFASPRZ TU TEST LUSTRZANKI SLT NA PLUS

Sony SLT-A77 z bliska... Krótka wycieczka po kluczowych funkcjach

Górny ekran uatwia kontrol najwaniejszych parametrów

Korpus wykonano z lekkich stopów. Jest niezwykle solidny

Porczny joystick uatwia szybki wybór punktu ostroci. Generalnie przyciski rozmieszczono logicznie i intuicyjnie

Cyfrowy wizjer o rekordowej rozdzielczoci oferuje powikszenie 1x, co wród lustrzanek jest nadal rzadkoci

Pokrto, spust, przycisk ISO – takie poczenie sprawia, e moemy kontrolowa parametry bez odrywania oka od wizjera

Do niektórych przycisków nie dosignie nawet pianista

NA MINUS

110

Stopka typu minoltowskiego jest mao uniwersalna

Odchylany w trzech paszczyznach ekran bardzo dobrze sprawdza si np. podczas filmowania

ustawionym na statywie i kadrowanie w nietypowych pozycjach, przyda si równie podczas lmowania czy w autoportrecie. Moemy ustawi go w kilkunastu pozycjach, cznie z zamkniciem w pozycji odwróconej, co dobrze chroni go przed uszkodzeniami mechanicznymi. Zalet jest te górny ekran, niestety coraz rzadziej stosowanym w lustrzankach. Miniaturyzacja korpusów zupenie wypchna go ju z konstrukcji mniej zaawansowanych. Reasumujc, pod wzgldem wykonania i estetyki w zasadzie nie ma si do czego przyczepi. To wzorcowa konstrukcja!

OBS UGA Szybki dostp do kluczowych parametrów w tej klasy lustrzankach ma zasadnicze znaczenie. Obsugujc A77, mamy do dyspozycji a 19 przycisków, 5 pokrte oraz ruchomy joystick. Mao tego, funkcje 6 przycisków moemy zaprogramowa sami, przypisujc im jeden z 28 parametrów. Dodatkowo przycisk Fn uruchamia szybkie menu podrczne, które umoliwia kontrol kolejnych kilkunastu funkcji. Taka kombinacja powinna zadowoli najwikszych nawet Digital Camera Polska Stycze 2012

„Pod wzgldem wykonania i estetyki nie ma si do czego przyczepi. To wzorcowa konstrukcja!” malkontentów. Mona powiedzie, e gdy raz skon gurujemy aparat, do gównego menu moemy nie zaglda miesicami. Na gównym pokrtle, oprócz podstawowych trybów P, A, S, M pojawiy si tryb MR (przywoywanie pamici, 3 pro le), a take automatyczne lmowanie, tryb superszybki (12 kl./s), tryb zdj 3D, tryb panoramy i tryb scen. Z myl o amatorach z zasobniejszym portfelem zastosowano równie tryby Auto i Auto+. Rozmieszczenie przycisków sprzyja szybkiej i wygodnej pracy. Za pomoc joysticka moemy sprawnie zmienia punkty AF, a pokrtami pod kciukiem i palcem wskazujcym szybko zmienia parametry ekspozycji. Dwa umieszczone w pobliu spustu przyciski pozwalaj z kolei kontrolowa czuo oraz kompensowa ekspozycj bez odrywania oka od wizjera. S te przyciski, do których nie sposób dosign (jak podwietlenie

górnego ekranu czy przecznik wizjer/ LCD), ale s to funkcje, z których nie bdziemy korzysta zbyt czsto. Generalnie systematyka obsugi jest prosta, logiczna i intuicyjna, ponownie trudno mie jakiekolwiek zastrzeenia.

SZYBKO  I MOLIWO CI

wietne wykonanie i ergonomia korpusu nie bd dla nikogo zaskoczeniem, Sony nieraz ju udowodnio, e potra robi mocne puszki. Potencjalnych uytkowników bardziej z pewnoci interesuj moliwoci, jakie oferuje nastpca „siedemsetki”. Gdy zajrzymy do specy kacji, szybko zorientujemy si, e A77 ze swoim poprzednikiem ma ju niewiele wspólnego. Po pierwsze, 24-milionowa matryca. Dwa razy wiksza rozdzielczo przetwornika Exmor APS HD CMOS to duy komfort dla fotografa przyrody czy sportu. Obiektyw o ogniskowej 300 mm daje dla matrycy APS-C faktyczn ogniskow 450 mm. Moliwo swobodnego kadrowania sprawia, e moe on uzyska nawet 900 mm, zachowujc rozdzielczo ok. 12 Mp, czyli tak, która wystarczy do wikszoci zastosowa. Upychanie


STREFASPRZ TU SONY SLTA77

PODSUMOWANIE LEGENDA

Zobaczcie, jak Sony SLT-A77 wypada w testach laboratoryjnych Sony SLT-A77 Sony NEX-5N

POZIOM SZUMU

Im niszy wynik, tym lepiej 1,6 1,4

ISO 200

1,8 1,6

ISO 400 ISO 800

2,4 2

ISO 1600

2,6 2,3

ISO 3200

2,6

3,3

0 LEGENDA

1

2

niedowietlenie

3

4

przewietlenie

ZAKRES DYNAMICZNY

Im wyszy wynik, tym lepszy SONY SLTA77 SONY NEX5N

4 ev

3 2/3 ev 7

2

/3 ev

7 1/3 ev

Przy rozdzielczoci 24 MP, matryca znakomicie rejestruje najdrobniejsze nawet detale

pikseli to czsto równie kompromis, którego cen bywa jako obrazu, ale o tym w kolejnym rozdziale. Matryca jest te dobrze zabezpieczona. Pierwsz naturaln oson bdzie nieruchome lustro, drug system czyszczenia aktywowany automatycznie w ok. 5 sekund po wyczeniu aparatu. Drgania w komorze lustra s dobrze wyczuwalne. Na zdjciach nie zauwaylimy adnych ladów zanieczyszcze. System stabilizacji SteadyShot pozwala wyduy ekspozycj maksymalnie o 2 EV. Przy ogniskowej 50 mm ostre zdjcia udawao nam si zrobi jeszcze przy 1/15 s. Matryc obsuguje procesor BIONZ, niestety nie mamy adnych informacji, jak zmienia si jego wydajno. A zmieni si musiaa, by aparat móg sprawnie przetwarza 2x wiksz ilo informacji, szybki tryb seryjny,

Poniej Górny panel jest dobrze pomylany, sprzyja wygodnej obsudze aparatu

rozszerzony do ISO 16 000 zakres ISO oraz lmowanie w Full HD. Specy kacja wyglda imponujco. Jak przekada si na faktyczne osigi aparatu? Na pocztek szybko. Aparat startuje szybko, ale nie byskawicznie, jak si tego spodziewalimy. Pierwsz klatk wyzwalamy z sekundowym opó nieniem. Strzelamy w ciemno, jeszcze zanim górny ekran zdy wywietli parametry. Pozytywnie zaskoczy nas bufor aparatu. Szybko przetwarzania danych testowalimy, korzystajc z szybkiej karty Sandisk Extreme Pro SDHC I U1. W trybie zdj seryjnych (Hi), w formacie JPG, aparat rejestruje 17 klatek z szybkoci ok. 8 kl./s, po czym zwalnia do ok. 1 kl./s, ale nie przerywa rejestracji. Zapis serii blokuje podgld na ok. 3 sekundy. Gdy fotografujemy w trybie JPG+RAW, liczba zapisanych klatek spada do 11, duej te poczekamy na przetworzenie plików (ok. 7 s). W trybie priorytetu zdj seryjnych (12 kl./s) aparat wykonuje do 13 uj, po ok. 2 sekundach gotowy jest do wykonania kolejnej serii

Wszystkie pomiary studyjne prowadzone s w laboratoriach warszawskiej Akademii Fotografii z wykorzystaniem profesjonalnego sprztu

WB Auto

WB arowe

ok. 10 uj. Przy tak duej rozdzielczoci to cakiem dobry wynik.

AUTOFOCUS Autofocus jest jednym z waniejszych ukadów w tej klasy lustrzance. A77 dostaa zupenie now architektur AF. Ukad 11 czujników, z jednym, centralnym tylko punktem krzyowym zastpiono ukadem 19 punktów, z czego a 11 jest krzyowych. Co wane i wcale nie oczywiste, krzyowe s równie boczne, peryferyjne punkty. W praktyce dziaa bardzo sprawnie Digital Camera Polska Stycze 2012

111


112

i szybko. Fakt, e lustro pozostaje nieruchome, sprawia, e wiato bez przerwy kierowane jest na czujniki AF. Dziki temu A77 dobrze radzi sobie w trybie seryjnym, równie w trudnych sytuacjach (np. gdy obiekt szybko zblia si lub oddala).

ELEKTRONICZNY WIZJER

ISO 100

ISO 100

Brak optycznego ukadu celownikowego ma nam rekompensowa wizjer elektroniczny XGA OLED Tru-Finder o rekordowej rozdzielczoci 2,3 mln punktów. Pokrywa on 100% kadru i jako jeden z niewielu oferuje powikszenie na poziomie 1x. Pod tym wzgldem rywalizowa moe z nim tylko Canon EOS 7D. Wizjer jest naprawd duy i klarowny. W dobrych warunkach niewiadomy uytkownik mógby wrcz nie poczu rónicy. Dopiero gdy wiata jest mniej lub gdy pracujemy w sztucznym wietle, przypominamy sobie, e jest to obraz sczytywany z matrycy ze wszystkimi tego konsekwencjami. W cieniach pojawia si wyra ny szum, zauwaymy te wszelkie problemy z balansem bieli. Zalet takiego stanu rzeczy jest moliwo kontrolowania warunków i szybkiego reagowania, czy to na kopoty z ekspozycj, czy wanie temperatur barwow. Tradycjonalistom takie rozwizanie moe jednak nie przypa do gustu.

FILMOWANIE ISO 1600

ISO 1600

ISO 6400

ISO 6400

ISO 16 000

ISO 16 000

Digital Camera Polska Stycze 2012

Sony dugo zwlekao z wprowadzeniem trybu lmowego do swoich lustrzanek (chcc zapewne chroni swój rynek kamer wideo), ale gdy wreszcie si zdecydowao, postanowio by w tym najlepsze. Nieruchome lustro to przede wszystkim ustawianie ostroci w trybie cigym w oparciu o detekcj fazy, która nadal jest zdecydowanie szybsza i skuteczniejsza ni stosowana choby w „bezlusterkowcach” detekcja kontrastu. Aparat lmuje w penej rozdzielczoci Full HD 1920 x 1080 pix (50p, AVCHD, 28 Mbit/s, PS), i co najwaniejsze, znakomicie radzi sobie z efektem „rolling shutter”, czyli charakterystycznym chwianiem si i „rozedrganiem” obrazu. To prawdziwa zmora lmujcych lustrzank. Aparat ma równie wyjcie mikrofonowe, moemy ju wic próbowa krci bardziej profesjonalne klipy. Ambitnych fotoamatorów rozczaruje jednak brak moliwoci automatycznego ustawiania ostroci w trybach preselekcji i w trybie manualnym. Nas równie


STREFASPRZ TU SONY SLTA77 okrelenie, a chce si powiedzie, e po prostu „soczysty”. Przy ISO 800 wida bardzo delikatn, ale zauwaaln ju degradacj szczegóów. ISO 1600 wyglda jeszcze dobrze, wyra ny szum pojawia si jednak ju przy ISO 3200. Kolejne wartoci to ju wyra na utrata detali i coraz bardziej widoczne wielobarwne zakócenia. Najwysze czuoci wydaj si mao uyteczne. Matryca ma jednak niez dynamik, pochwali mona zwaszcza za dobr tolerancj na przewietlenie. To raczej rzadkie zjawisko, bo wikszo matryc dobre osigi w tym zakresie zawdzicza raczej dobrej reprodukcji detali w cieniach. Kolory s wierne i nasycone, ale moemy mie kopoty z balansem bieli. W trudnych warunkach potra wykona po sobie kilka rónicych si mocno uj, zbyt ciepo reprodukuje te kolory w niskiej temperaturze barwowej. Podsumowujc, matryca generuje wietny obraz przy niskich czuociach, w trudnych warunkach ma niestety problemy.

PODSUMOWANIE Sony SLT-A77 to konstrukcja niezwyka i o bardzo duych moliwociach. Solidna, ergonomiczna, wygodna i intuicyjna. Ma wiele atutów, ale ma te swoje wady. To znakomita propozycja dla lmowców (mamy tylko nadziej na nowy rmware, który odblokuje AF w trybach manualnych) oraz ambitnych fotoamatorów, dla których liczy si skuteczno, czyli szybko i wydajno, a nie szum, który na dobr spraw widoczny jest dopiero przy duych powikszeniach. Nie mamy wtpliwoci, e aparat znajdzie wielu entuzjastów. To najciekawsza w tym momencie propozycja dla zaawansowanych uytkowników tego systemu.

POLSKA

ISO 200

rozczarowa fakt, e z tak szybkiego, pynnego i cichego autofocusa (przynajmniej z dobrym obiektywem 16–50 mm SSM) moemy korzysta wycznie w trybie auto.

JAKO  ZDJ  Wyglda na to, e rekordowa rozdzielczo nie wpywa dobrze na

Powyej lady odszumiania wida nawet przy ISO 200

jako obrazu. Zarówno plenerowe, jak i studyjne testy wykazay, e cho obraz cechuje si wietn rozdzielczoci, to matryca nie najlepiej radzi sobie przy wyszych czuociach, tak wanych dla fotografów sportu czy przyrody. Efekty odszumiania wida ju przy ISO 400, ale nie wpywa to widocznie na reprodukcj detali, do ISO 800 obraz jest czysty i bardzo przyjemny, i cho to mao precyzyjne

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA/JAKO

Ocena NASZYM ZDANIEM… A77 to wszechstronny aparat o ogromnych moliwociach. Bardzo solidna konstrukcja, która zadowoli uytkowników szukajcych „twardziela” do zada specjalnych. Digital Camera Polska Stycze 2012

113


114

STREFASPRZ TU TEST GRUPOWY

Lustrzanka STREFA

SPRZ TU TEST GRUPOWY

dla

fotoamatora Zdjcia: Joe Branston

Dopiero zaczynasz swoj przygod z fotogra ? A mo e po prostu szukasz lustrzanki za niedu e pienidze? Jest w czym wybiera ! Specjalnie dla Was Matthew Richards przetestowa 6 najciekawszych propozycji! 1

5

3

ZAWODNICY 1 Canon EOS 1100D z obiektywem Canon EF-S 18–55 mm f/3,5-5,6 IS II

3 Nikon D3100 z obiktywem Nikon AF-S DX 18–55 mm f/3,5–5,6G VR

5 Pentax K-r z obiektywem Pentax smc DA 18–55 mm f/3,5–5,6 AL

2 Canon EOS 600D z obiektywem Canon EF-S 18–55 mm f/3,5–5,6 IS II

4 Nikon D5100 z obiektywem Nikon AF-S DX 18–55 mm f/3,5–5,6G VR

6 Sony A390 z obiektywem DT 18–55 mm f/3,5–5,6 SAM

Digital Camera Polska Stycze 2012


STREFASPRZ TU AMATORSKIE LUSTRZANKI

4 6 2

Digital Camera Polska Stycze 2012

115


116

STREFASPRZ TU TEST GRUPOWY

L

ustrzanki dla pocztkujcych to przede wszystkim prnie dziaajcy i bardzo konkurencyjny rynek, co jest oczywicie wietn wiadomoci dla wszystkich z niezbyt zasobnym portfelem. Producenci przecigaj si w pomysach, staraj si ulepsza swoje konstrukcje, dorzucajc coraz wicej ciekawych funkcji, poprawiajc jako wykonania, wprowadzajc coraz ciekawsze technologie. Ale to nie wszystko. Kluczowym elementem lustrzanek dla pocztkujcych jest intuicyjno. Obsuga tego sprztu musi by atwa dla osรณb, ktรณre dopiero zaczynaj swoj przygod z fotogra  lub przerzucaj si wanie z prostego aparatu kompaktowego. Zazwyczaj nie maj te zbyt duej wiedzy na temat technicznej strony aparatu, oczekuj wic, e w atwy sposรณb bd mogli robi dobre zdjcia, nie martwic si o zbyt wiele parametrรณw. Rรณwnie dlatego w amatorskich lustrzankach mona znale  tryby automatyczne, tryby scen oraz uyteczne przewodniki po funkcjach aparatu, wywietlane na ekranie LCD. Z czasem zdobywa bdziecie coraz wiksze dowiadczenie i zapragniecie w kocu bardziej wiadomie i kreatywnie korzysta z aparatu. Dobra lustrzanka dla pocztkujcych powinna dawa moliwo atwego dopasowania okrelonych parametrรณw, czemu sprzyja powinien przyjazny interfejs. Niedrogie lustrzanki nie s jednak przeznaczone wycznie dla pocztkujcych. Galopujcy postp techniczny sprawia, e amatorski korpus przewysza moliwociami niejedn bardziej zaawansowan, ale wysuon ju lustrzank. Moecie by niemal pewni, e oferuje wiksz rozdzielczo matrycy i lepiej radzi sobie z szumem

Kupuj z gow SLR vs hybryda

A

paraty systemowe nie maj lustra, dziki czemu mog by bardzo podobne do zwykych aparatรณw kompaktowych. W porรณwnaniu z lustrzankami, zwaszcza z obiektywem typu โ€žnalenikโ€ s naprawd mae. Jednak gdy podepniemy do nich duszy zoom, trac wiele ze swej kompaktowoci. Kadrowanie i komponowanie zdjcia na LCD aparatu systemowego w soneczny dzie nie jest ani proste ani przyjemne. Nie zawsze te mona na nich zamontowa dodatkowy elektroniczny wizjer, ktรณry czsto jest te dosy drogi. Ponadto wbudowane, elektroniczne wizjery

maych aparatรณw systemowych nie nale do najlepszych. Dosy ograniczony jest take wybรณr obiektywรณw, a fakt, e matryca jest cakowicie odsonita, zniechca do czstej wymiany obiektywรณw โ€“ w lustrzance chroni j lustro i migawka. Biorc pod uwag, e aparaty te s w podobnej cenie co opisywane lustrzanki, szala zdecydowanie przechyla si na stron tych drugich.

przy wyszych wartociach ISO. Nowe matryce maj te coraz szerszy zakres dynamiczny, dziki czemu lepiej wida szczegรณy w cieniach, mniejsze jest te ryzyko przepalenia wiate. Standardem s ju te tryb Live View, due ekrany LCD o lepszej ni jeszcze niedawno rozdzielczo oraz moliwo krcenia lmรณw w jakoci Full HD 1080p. Do grona niedrogich aparatรณw mona zaliczy take nieco bardziej zaawansowane Canon EOS 600D oraz Nikon D5100, ktรณrych cena sprawia, e s w zasigu rki, a moliwoci, jakie oferuj, zadowol nie tylko pocztkujcego fotoamatora ale rรณwnie bardziej zaawansowanego fotografa, ktรณry szuka nastpcy swojej wysuonej lustrzanki.

ZOSTAW ZESTAW Jeeli kupujecie swoj pierwsz lustrzank, kupno zestawu z obiektywem (zazwyczaj 18โ€“55 mm) wydaje si jak najbardziej rozsdne. Rรณwnie jeli wymieniacie starszy model, na nowy, zakup zestawu nadal ma sens. 200 z wicej za kitowy obiektyw to nieduo, i zdecydowanie mniej ni musielibycie zapaci za to samo szko poza zestawem. Decydujc si na kitowy zestaw zyskujecie zapasowe szko, lub jeli zamierzacie sprzeda

stary korpus, dorzucajc nowy obiektyw, zdecydowanie podniesiecie jego warto. Tak wic same korzyci. Wybรณr konkretnego systemu jest bardzo wan decyzj, nad ktรณr trzeba si powanie zastanowi. Jak wiadomo, najwiksz zalet lustrzanki, obok duej matrycy, jest wymienna optyka. To obiektywy bd z czasem najwiksz wartoci Wszego zestawu. Biorc pod uwag fakt, e prawie co roku pojawiaj si nowe wersje lustrzanek, warto trzyma si jednego producenta i zamiast wymienia wszystkie obiektywy i inne dedykowane akcesoria, zosta przy tych, ktรณre si ju ma. Szybko przekonacie si rรณwnie, e dobry obiektyw jest czsto droszy od samego korpusu, charakterystyczne jest te to, e w odrรณnieniu od aparatรณw, ktรณre szybko trac na wartoci, optyka tanieje bardzo wolno. Canon i Nikon oferuj najwiksz gam obiektywรณw, ale Pentax i Sony staraj si nie zostawa za bardzo w tyle. Oczywicie nie jestecie ograniczeni do sprztu rodzimych producentรณw, s jeszcze tzw. niezaleni, tacy jak Sigma czy Tokina lub Tamron, ktรณrych produkty s czsto tasze i maj mocowania do korpusรณw rรณnych marek.

Jak testujemy lustrzanki Testy, ktรณrym moecie zaufa

W

szystkie lustrzanki w grupie zostay poddane testom w rรณnych warunkach, sprawdzilimy ich moliwoci w mocno kontrastowym wietle sonecznym i w ciemnych pomieszczeniach przy wysokim ISO. Znajc charakterystyk niedrogich lustrzanek dla pocztkujcych szczegรณln uwag zwracalimy na ich dziaanie

Digital Camera Polska Stycze 2012

w trybie w peni automatycznym oraz w trybach scen, sprawdzalimy jako zdj przy kadym z tych ustawie. Zdajemy sobie spraw, e nawet pocztkujcy fotoamatorzy bd chcieli w pewnym momencie wyprรณbowa rรณwnie bardziej zaawansowane tryby, dlatego ocenilimy, jak aparaty prezentuj

si pod wzgldem intuicyjnoci i dostpu do najwaniejszych parametrรณw. Przetestowalimy take moliwoci kreatywnych trybรณw fotografowania. Oprรณcz testรณw w terenie, sprawdzalimy take aparaty w warunkach laboratoryjnych. Wszystkie pomiary wykonane zostay z obiektywem Sigma f/1,4,

ktรณr podpinalimy do kadego korpusu. Wykonalimy seri zdj tablic pomiarowych, ktรณre miay wykaza osigi aparatu w okrelonych warunkach owietleniowych. Mierzylimy zakres dynamiczny, poziom szumu i odwzorowanie detali, a take dokadno w odwzorowaniu kolorรณw oraz ekspozycji.


STREFASPRZ TU AMATORSKIE LUSTRZANKI SPRZ TOWE KNOW HOW

NA CO WARTO ZWRÓCI UWAG Kluczowe elementy lustrzanki dla pocztkujcych Tryby scen Tryby scen, takie jak Portret, Krajobraz czy Sport, pomagaj osign jak najlepsze rezultaty w wikszoci fotografowanych sytuacji, nawet z minimalnym poziomem znajomoci obsugi aparatu. To dobry punkt wyjcia dla pocztkujcych.

Wbudowana lampa byskowa Sabsza od zewntrznego flesza, wbudowana lampa byskowa moe by przydatna np. do wypeniania cieni w portrecie wykonywanym w soneczny dzie.

Wizjer

Live View

W odrónieniu od lustrzanek wyszej klasy, testowane modele zamiast pryzmatu maj wizjer skadajcy si z ukadu luster. Mimo to powinny dawa dosy jasny i ostry podgld sceny.

Wszystkie testowane aparaty maj opcj Live View. Umoliwia ona komponowanie ujcia w oparciu o obraz wywietlany na ekranie LCD aparatu, podobnie jak w kompaktach. Daj moliwo powikszania widoku, co pomaga w sprawdzaniu ostroci.

Konstrukcja

Obiektywy

Gówny ekran

Bezporedni dostp

W przeciwiestwie do wysokiej klasy lustrzanek, które przewanie maj magnezow obudow, niedrogie modele zbudowane s gównie z tworzyw sztucznych (czsto jednak bardzo wytrzymaych).

Kitowy obiektyw 18–55 mm to standard, ale czsto mona kupi równie zestaw z uniwersalnym obiektywem np. 18–200 mm. Najlepiej poszuka w Internecie lub skontaktowa si z dystrybutorem.

Testowane modele oferuj ekrany o rónej wielkoci. Warto zwróci uwag na rozdzielczo oraz czy jest on mocowany na stae, czy te obrotowy (co umoliwia fotografowanie pod rónymi ktami).

Przyciski szybkiego dostpu umoliwiaj natychmiastow zmian niektórych parametrów, takich jak balans bieli, ISO, tryb fotografowania, tryb autofocusa i inne. Uatwiaj szybk reakcj na zmieniajce si warunki.

SZYBKA ODPOWIED W ostatnim czasie coraz wiksz popularnoci ciesz si aparaty hybrydowe (zobaczcie w ramce po lewej), które cho zdecydowanie mniejsze, oferuj wymienne obiektywy i wyposaone s w matryce o tych samych czsto wymiarach co lustrzanki (4/3 lub APS-C). Brak lustra to brak optycznego okadu celownikowego, czyli brak moliwoci obserwowania sceny przez wizjer optyczny. W cikich owietleniowo warunkach to nie lada wygoda, szczególnie jeeli ledzimy szybko poruszajce si obiekty, tak jak w przypadku zdj sportowych czy dzikiej przyrody. Zasadnicz rónic jest te ergonomia. Pewny i zdecydowanie wikszy uchwyt amatorskiej lustrzanki

umoliwia wygodn prac z aparatem, zwaszcza gdy zamierzamy pracowa z dugim obiektywem, który czsto przesuwa znaczco rodek cikoci. Lustrzanka ma te zdecydowan przewag nad aparatami kompaktowymi. Decydujce znaczenie ma znacznie wiksza matryca, która nie tylko oferuje lepsz jako obrazu, ale umoliwia te uzyskiwanie zdecydowanie mniejszej gbi ostroci. Dziki niej mona adnie rozmy elementy niebdce w centrum zainteresowania. Idealnie si to sprawdza zwaszcza w portretach, gdy ca uwag mona skupi na fotografowanej osobie. Reasumujc, naszym zdaniem, dla wielu fotoamatorów amatorska lustrzanka bdzie nadal najlepszym wyborem.

Pod mask Ostrzejszy obraz

N

iedrogie lustrzanki s zazwyczaj niedue i dosy lekkie, s wic wygodne do noszenia. Nic tak nie psuje frajdy z fotografowania, jak konieczno targania ze sob cikiego statywu, który ma zagwarantowa idealnie ostre zdjcia w sabych warunkach owietleniowych. Wtedy przychodz z pomoc dwie opcje. Po pierwsze, nawet amatorskie lustrzanki dobrze radz sobie z poziomem szumu, wic moemy liczy na czyste i ostre zdjcia nawet przy wyszych wartociach ISO. Punkt drugi to stabilizacja obrazu. Canon i Nikon maj specjalne systemy odpowiednio IS (Image Stabilistion) oraz VR (Vibration Reduction), które znajdziemy nawet w podstawowych, kitowych obiektywach tych marek. Stabilizacja optyczna umoliwiaj skrócenie czasu nawietlania nawet do trzech, czterech stopni EV. Pentaks oraz Sony oferuj stabilizacj matrycy. Digital Camera Polska Stycze 2012

117


118

STREFASPRZ TU TEST GRUPOWY

1

Nowy tryb Basic+ umoliwia kreatywne kontrolowanie trybów scen

Przycisk kompensacji ekspozycji, Live View oraz Quick menu s rozmieszczone w przemylany sposób

Canon EOS 1100D

punktach, które, trzeba przyzna, radz sobie cakiem dobrze. Dobrze spisuje si równie procesor DIGIC 4, który umoliwia sprawne zapisywanie 14-bitowych plików RAW.

Dobry, ale nie rewelacyjny ho wikszo nowych aparatów Canona to pod tym wzgldem rynkowi liderzy, EOS 1100D, z matryc o rozdzielczoci 12,1 Mp nie ma si specjalnie czym chwali . Podobnie jest z wywietlaczem, który w tym modelu jest stosunkowo ma y (2,7 cala) i nie grzeszy rozdzielczoci, która wynosi zaledwie standardowe 230 tys. pikseli. Na tym nie koniec, jako nagra wideo ograniczono do 720p.

C

W porównaniu do podobnego cenowo Nikona D3100, który umo liwia krcenie w jakoci Full HD 1080p, te nie zachwyca. Oczywicie jest te za co chwali. W tym niewielkim i lekkim korpusie zastosowano technologi iFCL (intelligent Autofocus Luminance), czyli system pomiaru wiata, zapoyczony z bardziej zaawansowanych korpusów 60D i 7D. System AF, podobnie jak w wyszym modelu EOS 600D, opiera si na dziewiciu

Co si kryje za… Canonem EOS 1100D Dobry dostp do parametrów fotografowania Wizjer Standardowy wizjer skadajcy si z ukadu luster daje powikszenie x0,8 i pokrywa 95% kadru

LCD Dosy may 2,7-calowy i o rozdzielczoci tylko 230 tys. pikseli, nie ma moliwoci obracania ani odchylania

Digital Camera Polska Stycze 2012

Quick Control Szybki dostp do wanych parametrów aparatu jest moliwy dziki specjalnemu przyciskowi Q

Czterokierunkowy przycisk Daje bezporedni dostp do ISO, trybów AF, balansu bieli oraz trybu fotografowania

PRACA Praca z tym aparatem wywouje mieszane odczucia. Z jednej strony mamy dobrze rozmieszczone przyciski szybkiego dostpu do okrelonych funkcji, udoskonalone menu Quick Controll umoliwiajce szybki dostp do wielu opcji fotografowania, natomiast z drugiej brakuje wyra nie faktury uchwytu, przez co mamy wraenie, e aparat moe wylizn nam si z rki. Podstawowe tryby Canona zawieraj Krajobrazy, Portret, Makro, Sport, Nocny portret. Nowy tryb Basic+ daje kreatywn kontrol, umoliwiajc zmian tonacji zdjcia na Ciep, Mikk czy Intensywn. Pomimo ograniczonej rozdzielczoci matrycy, jako zdj jest bardzo dobra. Jeeli chodzi o odwzorowanie koloru, zakres dynamiczny i redukcj szumów, idzie eb w eb z EOS-em 600D.

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA

Ocena


STREFASPRZ TU AMATORSKIE LUSTRZANKI

2

Tryby fotografowania, które mona znale  w 600D, wzbogacone s o tryb Scene Intelligent Auto

Wejcie na zewntrzny mikrofon to dla filmowców dua zaleta

Canon EOS 600D

z bankiem scen i dobiera optymalne parametry. Now opcj jest take moliwo edytowania zdj z poziomu aparatu. Mona korzysta przy tym z kreatywnych ltrów, takich jak ziarniste lmy czarno-biae, efekt soft focus oraz rybie oko. Przydatna jest te opcja nadawania zdjciom oceny (od jednej do piciu gwiazdek), co pomaga w ich archiwizowaniu.

Lepsza wersja EOSa 550D omimo wielu podobiestw do EOS 550D, 600D to lustrzanka o wikszych mo liwociach. Oba aparaty maj t sam, 18 Mp matryc, procesor DIGIC 4, Auto Lighting Optimizer, pomiar wiat a iFCL oraz dziewi punktów autofocusa, ale dopiero w 600D zastosowano w pe ni obracany ekran LCD o du ej rozdzielczoci, umo liwiajcy fotografowanie w trybie Live View, praktycznie pod ka dym ktem,

P

z ka dej perspektywy. Zdecydowanie u atwia to robienia autoportretów, oraz krcenie lmów wideo. W odró nieniu od ni szego modelu 1100D mamy mo liwo krcenia lmów w pe nej rozdzielczoci Full HD 1080p. Podobnie jak w 1100D jest tryb B+ oraz opcje przyjazne pocztkujcym, które mona obsugiwa korzystajc z ekranu LCD. Jest take nowy tryb Scene Intelligent Auto, który analizuje i porównuje fotografowany motyw

PRACA

Co si kryje za… Canonem EOS 600D Duo ciekawych opcji Info Przycisk Info umoliwia podgld wszystkich parametrów na ekranie aparatu

Obracany LCD 3-calowy ekran o wysokiej rozdzielczoci 1,04 mln pikseli jest idealny. Sprawdza si podczas fotografowania z kadej perspektywy

Wideo Full HD Przycisk aktywujcy tryb wideo dziaa równie jako wcznik opcji Live View

Style zdj Mona atwo i szybko zmieni styl zdj na: standardowy, portret, krajobrazy i inne

Ten model ley w rku zdecydowanie pewniej ni taszy 1100D. To gównie zasuga fakturowanego gripa. Dua rozdzielczo 18 Mp umoliwia lepsze odwzorowanie detali i kreatywne kadrowanie. Jako obrazu, porównywalna do oferowanej przez 1100D, prawie identycznie odwzorowane kolory oraz kontrast. Podobnie jak w aparatach EOS 1100D, EOS 60D oraz EOS 7D, system pomiaru wiata iFCL jest bardzo dokadny, ale trzeba z niego korzysta z rozwag. Ustawienie ekspozycji jest powizane z aktywnym punktem autofocusa, dlatego gdy ostrzymy na bardzo jasne lub bardzo ciemne partie sceny, pomiar moe by nie zawsze trafny.

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA

Ocena Digital Camera Polska Stycze 2012

119


120

STREFASPRZ TU TEST GRUPOWY

3

Przycisk Fn daje bezporedni dostp do parametrów takich jak Jako zapisu, ISO, Balans bieli czy Active D-Lighting

D wignia przy gównym pokrtle umoliwia szybk zmian trybu fotografowania

Nikon D3100

ta, jak zamrozi akcj, uzyska wiksz gbi ostroci i wiele innych.

PRACA

Kompaktowy i bogaty w funkcje yznaczajcy nowe standardy wród aparatów dla pocztkujcych, D3100 to udoskonalona wersja modelu D3000. Oferuje funkcj detekcji twarzy oraz tryb Auto Selector, który automatycznie wybiera najbardziej optymalne parametry do fotografowania okrelonych scen. W przeciwiestwie do pozosta ych aparatów z tej pó ki cenowej, D3100 ma mo liwo krcenia lmów Full HD

W

1080p, ale nie ma wejcia na zewntrzny mikrofon. Wród funkcji przyjaznych pocztkujcym znajdziemy m.in. interaktywny tryb, który objania dziaanie poszczególnych funkcji w menu. Za pomoc estetycznych gra k i szybkich wskazówek pokazuje jak obchodzi si z aparatem, np. w sekcji Fotografowania mona znale  objanienia dla rónych trybów fotografowania, które tumacz jak uzyska efekt rozmytego

Co si kryje za… Nikonem D3100 May, zgrabny, uporzdkowany LCD Trzycalowy wywietlacz jest wikszy ni te montowane w 1100D oraz Sony A390, niestety ma on rozdzielczo zaledwie 290 tys. pikseli

Przycisk Menu Podobnie jak w wikszoci aparatów Nikona, przycisk Menu umoliwia dostp do wielu funkcji aparatu

gital Camera Polska Stycze 2012 Digital

Live View Prosta d wignia daje atwy dostp do trybu Live View oraz nagrywania wideo

Czterokierunkowy przycisk W odrónieniu od Canona i Pentaksa, ten przycisk nie umoliwia szybkiego dostpu do wikszoci parametrów aparatu

14,2-milionow matryc APS-C sprawnie obsuguje nowy procesor EXPEED 2. Aparat, pomimo niewielkich wymiarów, dobrze ley w rce, trzyma si go zaskakujco pewnie. Live View oraz nagrywanie lmów aktywujemy za pomoc niewielkiej d wigni i przycisku umieszczonego pod kciukiem na tylnym panelu aparatu. Niestety samych przycisków jest dosy mao i wiele parametrów mona kontrolowa tylko z poziomu menu. Na szczcie obok bagnetu umieszczono przycisk Fn, któremu mona przypisa dowoln opcj, np. Jako zapisu, ISO, Balans bieli czy Active D-Lighting. Active D-Lighting to tryb, który cakiem skutecznie rozszerza zakres dynamiczny, dziki czemu obraz jest peen szczegóów zarówno w wiatach, jak i cieniach. 11-punktowy autofocus jest szybki i precyzyjny, a 3D Colour Matrix II praktycznie bezbdnie ocenia ekspozycj.

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA

Ocena


STREFASPRZ TU AMATORSKIE LUSTRZANKI

4

Sceny i Efekty to tryby, z których mona korzysta po przekrceniu pokrta trybów

Przycisk Fn domylnie ustawiony jest na samowyzwalacz, ale mona mu przypisa dowoln funkcj

Nikon D5100

wykonamy w trybie Live View, gdy mona podejrze nalny efekt przed i po nadaniu efektu. Inne zaawansowane opcje to m.in tryb HDR, który czy ze sob dwie ekspozycje, tworzc bogaty w tony i kolory obraz.

Mocny zawodnik, wart swojej ceny ro szy o prawie 1000 z od D3100, D5100 jest konstrukcj wyposa on w najnowsze rozwizania Nikona. Matryca CMOS 16,2 Mp wspierana przez procesor EXPEED 2 oraz zakres ISO 100–6400, rozszerzony do ISO 25 600, to ca kiem sporo. Aparat daje szybki dostp do trybów P, A, S, M oraz przyjaznych pocztkujcym, trybów podstawowych, takich jak Portrety, Krajobrazy,

D

Sport. Na pokrtle umieszczono równie tryby Scen i Efektów. Tryb Sceny jest poszerzeniem podstawowych trybów automatycznych, zawiera opcj Plaa/ nieg, Wschód/ Zachód soca, wiato wieczki, Kolory jesieni i wiele innych, które dopasowuj optymalne parametry. Przestawiajc si na tryb Efekty, moecie wybiera pomidzy opcjami takimi jak Widzenie po zmroku, Kolorowy szkic, Selektywny kolor. Tego typu zdjcia wygodnie

PRACA

Co si kryje za… Nikonem D5100 Prosty, uporzdkowany i efektywny Menu Menu edycji zdj jest imponujce, umoliwia uzyskanie bardzo ciekawych efektów

AE-L/AF-L Co typowe dla lustrzanek Nikona, przycisk ekspozycji/autofocusa jest w peni programowalny

LCD Wysokiej jakoci obracany ekran LCD przypomina ten, który moemy znale w EOS-ie 600D

iButton Za pomoc tego przycisku oraz menu na LCD uzyskujemy szybki dostp do parametrów aparatu

Autofocus, system pomiaru wiata oraz Active D-Lighting daj razem bardzo dobre wyniki przy fotografowaniu praktycznie we wszystkich sytuacjach, zarówno we wntrzach, jak i w plenerze, w bardzo rónych warunkach owietleniowych. Jako zdj jest dobra, nie zauwaymy przesyconych kolorów. Dobrze spisuje si równie tryb lmowy, co wane, mamy moliwo podpicia zewntrznego mikrofonu i rejestracji d wiku o lepszej jakoci. Aparat ley w rku pewnie, a dziki w peni obracanemu ekranowi LCD mona miao fotografowa w trybie Live View i krci lmy z kadej perspektywy, podobnie jak w 600D. 3-calowy ekran LCD oferuje klarowny podgld dziki duej rozdzielczoci 921 tys. pikseli. Nowoci jest równie moliwo retuszowania plików RAW z poziomu aparatu.

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA

Ocena Digital Camera Polska Stycze 2012

121


122

STREFASPRZ TU TEST GRUPOWY

5

Na gównym pokrtle znajdziemy Preselekcj czuoci oraz 11 innych trybów fotografowania

Stabilizacja matrycy w trybie samowyzwalacza jest dezaktywowana

Pentax K-r

zabrako równie wielokrotnej ekspozycji oraz fotografowania interwaowego. K-r moe si pochwali równie wbudowan stabilizacj obrazu. Maksymalny czas otwarcia migawki to 1/6000 s. Pentax ma take najszybszy tryb cigy, który wynosi 6 kl./s.

Niedrogi, ale ma wiele do zaoferowania a y, ale z du ymi ambicjami. K-r to korpus pe en niespodzianek. Tryby fotografowania zawieraj wszystkie standardowe opcje, jak Portrety, Krajobrazy, Sport oraz automatyczny wybór sceny. W trybach zaawansowanych K-r oprócz standardowego P, A, S, M, oferuje tak e tryb preselekcji czu oci, dziki któremu do ustalonego przez nas ISO aparat dopasuje reszt parametrów, tzn. czas

M

otwarcia migawki i przys on. Nieco gorzej prezentuje si nagrywanie wideo, którego maksymalna rozdzielczo to 720p. Aparat ma te bogate menu funkcji dodatkowych, które maj pomóc nam w uzyskiwaniu lepszych efektów. Znajdziemy wród nich takie jak m.in. niezalena kontrola zakresu dynamicznego dla wiate i cieni, opcj korekcji wad obiektywu dla znieksztace geometrycznych oraz aberracji chromatycznej. W menu nie

Co si kryje za… Pentaksem K-r Prosty i intuicyjny LCD 3-calowy ekran na tak maym korpusie zajmuje wiksz cz tylnego panelu, rozdzielczo 921 tys. pikseli sprawia, e nie ma si czego wstydzi

Menu Przez menu mamy dostp do wielu opcji zarówno zaawansowanych, jak i automatycznych

Digital Camera Polska Stycze 2012

PRACA

Live View Tryb Live View sprawuje si dobrze. Przycisk Info oferuje wiele opcji powikszenia, które pomagaj przy rcznym ostrzeniu Kontroler kierunkowy Wciskajc który z tych przycisków, mona zyska szybki dostp do balansu bieli, lampy byskowej, samowyzwalacza czy wartoci ISO, jednak gdy pracujecie z pojedynczym punktem AF, opcje s niedostpne

11-punktowy system autofocusa okaza si bardzo celny. Jedynym rozczarowaniem jest fakt, e w trybie wyboru pojedynczego punktu AF, nie moemy kontrolowa za pomoc przycisku kierunkowego tak wanych parametrów, jak balans bieli, czuo ISO, tryb pracy lampy czy tryb fotografowania. Pomiar wiata sprawowa si nie le podczas pracy w plenerze, ale fotografujc w warunkach sabego owietlenia, bez lampy byskowej, zdjcia byy czsto lekko niedowietlone. Korekcja cieni sprawdza si stosunkowo dobrze, niestety korekcja wiate czsto prowadzi do przewietle.

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA

Ocena


STREFASPRZ TU AMATORSKIE LUSTRZANKI

6

Przecznik umoliwia przeczanie si pomidzy wizjerem a trybem Live View

Tryby scen zawieraj midzy innymi Portret, Krajobraz, Makro, Sport, Zachรณd soca i Nocny portret

Sony A390

fotografowania. Gdy ju zapoznacie si z ustawieniami aparatu, moecie go wyczy i sprawniej korzysta z menu. Kolejn ciekaw opcj jest odchylany ekran. Niestety w odrรณnieniu od EOS 1100D oraz D5100 nie jest on obracany, ale moliwo odchylenia take ma swoje zalety. Podobnie jak w EOS 1100D, ekran jest stosunkowo may (2,7 cala) i ma tylko podstawow rozdzielczo 230 tys pikseli.

Kuszca okazja. Warta uwagi? ajtasza lustrzanka w zestawieniu to ulepszona wersja A290, ktรณry mia wprawdzie podobn specy kacj, ale brakowa o mu trybu Live View. A390 jest wyposa ony w t funkcj, ale nie ma mo liwoci powikszania fotografowanego obrazu, co utrudnia precyzyjne ostrzenie. Rozczarowywa mo e brak trybu wideo, Sony zbyt pรณno zdecydowa o si na wprowadzenie tej technologii.

N

Rozdzielczo 14,2 Mp sprawia, e Sony wpisuje si raczej w trend matryc CCD ni CMOS. Maksymalna czuo rรณwna ISO 3200 to na dzisiejsze standardy zakres bardzo skromny (zwaszcza przy 25 600 Nikona D5100). Aparat jest jednak bardzo prosty i intuicyjny w obsudze. Pocztkujcy mog znale  wiele uatwie, takich jak wywietlany na ekranie przewodnik, ktรณry prezentuje informacje dotyczce okrelonych trybรณw

PRACA

Co si kryje zaโ€ฆ Sony A390 Sony i jego prostota Menu Opcje menu s przyjazne dla pocztkujcego uytkownikowa, jednak mimo wszystko mao przejrzyste

LCD 2,7-calowy ekran jest odchylany i umoliwia fotografowanie z rรณnej perspektywy

Przycisk Fn Przycisk Fn daje dostp do trybรณw pracy AF, pomiaru wiata oraz D-Range Optimazera, Balansu bieli i stylรณw kreatywnych Czterokierunkowy przycisk Za pomoc tego przycisku mona zmienia wiele parametrรณw oraz opcji, wcznie z trybem zdj , ISO czy aktywowaniem lampy byskowej

A390 ma najsabszy tryb zdj seryjnych (tylko 2,5 kl./s), jednak 1100D przy fotografowaniu w formacie RAW zwalnia z 3 do 2 kl./s. W naszych testach zauwaylimy, e A390 ma tendencj do przewietlania zdj, przez co zdjcia wykonane w soneczny dzie s wyprane z kolorรณw. D-Range Optimizer bywa pomocny, ale nadal wiele zdj wykonanych w socu jest zbyt jasnych. Fotografujc w cieniu lub przy sabym wietle, otrzymujemy bardziej zrรณwnowaon ekspozycj.

W ACIWOCI

BUDOWA

JAKO ZDJ

CENA

Ocena Digital Camera Polska Stycze 2012

123


STREFASPRZ TU TEST GRUPOWY

JAKO ZDJ W ZBLIENIU CANON EOS 600D

NIKON D3100

NIKON D5100

Sposób odwzorowania kolorów i kontrast s prawie identyczne jak w 1100D, kolory s raczej naturalne, ale dobrze nasycone.

Zdjcia wykonane w soneczny dzie mog by nieco za jasne, ale nadal wida wiele szczegóów i dobre nasycenie.

Dobrze nasycone zdjcia to charakterystyczna cecha Nikona D5100. Zdjcie ma wietny kontrast i adne tony.

PLENER

CANON EOS 1100D

Kolory s bardzo naturalne, wida wiele szczegóów w cieniach i wiatach, jednak czasami brakuje kontrastu.

ROZDZIELCZO

ISO 200

24

ISO 200

1100D pod wzgldem odwzorowania detali pozostaje na kocu stawki, ma wyra nie mniejsz rozdzielczo .

ISO 200

Dobrze odwzorowane szczegóy, pod wzgldem jakoci zdj prawie dorównuje lustrzankom Nikona prezentowanym w tecie. ISO 200

26

ISO 200

D3100 wyciga z 14,2 Mp matrycy ile si da, prezentuje bardzo wyra ne zdjcia z du ilo detali.

ISO 200

28

Odwzorowanie detali jest równie dokadne jak w przypadku D3100 w caym zakresie ISO, jednak w przedziale ISO 400-800 prezentuje si najlepiej. ISO 200

SZUM

ISO 200

24

ISO3200

ISO3200

ISO3200

ISO3200

Zalet maej matrycy 12 Mp jest stosunkowo niski poziom szumu, nawet przy wysokich wartociach ISO.

Szum przy wysokim ISO utrzymywany jest na wyjtkowo niskim poziomie z dobrze zachowanymi detalami.

Nawet przy najwyszym standardowym ISO 3200 zdjcia s mie dla oka i prawie bez szumu.

D5100 mona miao robi zdjcia przy ISO 3200, szczegóy s nadal odwzorowane dobrze, a szum jest na bardzo niskim poziomie.

W JPEG kolory odwzorowane s bardzo dobrze z rzeczywistym nasyceniem, szczególnie przy fotografowaniu ze Stylem standardowym.

Odwzorowanie koloru jest podobne jak w 1100D. Styl Standardowy zachowuje naturalne barwy, natomiast – Krajobrazy podbija nieco kolory.

Odwzorowanie koloru w plikach RAW i JPEG jest bardzo naturalne, kolory s czasami mocno nasycone, ale dziki temu s mie dla oka.

Zdjcia w formacie RAW i JPEG s adne, kolory s ywe nawet w Standardowym stylu zdj .

KOLOR

124

WERDYKT

WERDYKT

WERDYKT

WERDYKT

W wikszoci sytuacji 1100D sprawuje si cakiem dobrze, naturalnie odwzorowuje kolory, ma duy zakres dynamiczny i prezentuje niski szum przy wysokim ISO.

Zdjcia wykonane 600D s naturalne, z du iloci szczegóów w cieniach i wiatach. Jednak mamy wraenie, e zdjciom brakuje nieco kontrastu.

Zdjcia prosto z aparatu s pene kolorów i bogate w szczegóy. Naprawd, niewiele trzeba poprawia w postprodukcji.

Dziki dokadnemu pomiarowi wiata i funkcji Active D-Lighting, nawet przy wysokim ISO D5100 prezentuje zdjcia znakomitej jakoci.

Digital Camera Polska Stycze 2012


STREFASPRZ TU AMATORSKIE LUSTRZANKI

PENTAX Kr

SONY A390

PODSUMOWANIE Zobacz, jak aparaty sprawdziy si w testach laboratoryjnych

W

warunkach studyjnych wykonalimy zdjcia trzech plansz. Zakres dynamiczny oraz szum mierzylimy tablic DxO. Zdjcia tej tablicy zostay przepuszczone przez program DxO Analyser. Odwzorowanie

W Standardowym trybie kolory s troch przytumione. Przestawienie na tryb Krajobrazy lub ywe poprawia sytuacj.

W soneczny dzie sporym problemem s przewietlone zdjcia. Zdjcie jest za jasne o ok. 1/3 EV.

koloru sprawdzilimy za pomoc tablicy X-Rite Colour Checker. By sprawdzi rozdzielczo i odwzorowanie szczegóów, wykonalimy zdjcie tablicy rozdzielczoci, wyniki przedstawilimy w LW/PH.

KOLOR Im wynik bliszy zeru, tym lepszy Canon EOS 1100D

ISO 200

22

ISO 200

22

17

Canon EOS 600D

19

Nikon D3100

4

Nikon D5100

-5

Pentax K-r

14,9

Sony A390

-8

-8 -6 -4 -2 -0

K-r prezentuje troch rozczarowujce rezultaty, w porównaniu do reszty testowanych lustrzanek wida spadek jakoci szczegóów.

4

6

8

10 12 14 16 18 20

SZUM Im wyszy wynik, tym lepszy 45

ISO 200

SYGNA /SZUM (DB)

ISO 200

A390 w caym zakresie czuoci dosy dobrze reprodukuje szczegóy. Lekki spadek wida tylko przy ISO 3200.

2

KOLOR: Pod wzgldem odwzorowania kolorów przoduj Nikon D3100 oraz D5100.

ISO 3200

ISO 3200

W porównaniu do poprzednika K-x, szum jest niwelowany bardzo dobrze, niestety przy sabym wietle zdjcia s niedowietlone.

ISO 3200 to maksymalna czuo A390, przy której ten aparat ma najwyszy poziom szumu w plikach JPEG ze wszystkich testowanych modeli.

40

35

30 0

200

400

800

1000

1200

1400

1600

CZU O ISO

SZUM: D3100 znajduje si przed dosy mocno skupion stawk, Sony A390 pozostaje w tyle.

ZAKRES DYNAMICZNY Im wyszy wynik, tym lepszy

Odwzorowanie koloru w przypadku A390 to ruletka, balans bieli dziaa na zasadzie loterii, szczególnie w sabych warunkach owietleniowych.

WERDYKT

WERDYKT

Nasycenie kolorów jest przygaszone, a balans kolorów zbyt chodny. W warunkach sabego owietlenia zdjcia maj mao wyra ne szczegóy, bywaj niedowietlone.

Zdarza mu si przewietli niektóre ujcia wykonane w soneczny dzie, niekonsekwentny balans bieli i duy szum przy ISO 3200.

12 11 10 9 8 0

200

400

800

1000

1200

1400

1600

CZU O ISO

ZAKRES DYNAMICZNY: Nikon D5100 prezentuje zakres dynamiczny o 1EV lepszy od reszty testowanych aparatów. LEGENDA

Czasami zdjcia wykonane tym aparatem maj troch mde kolory, w zdjciach testowych zauwaylimy lekk zimn powiat.

ZAKRES DYNAMICZNY (EV)

13

Canon EOS 1100D

Canon EOS 600D

Nikon D3100

Nikon D5100

Pentax K-r

Sony A390

Digital Camera Polska Stycze 2012

125


126

STREFASPRZ TU TEST GRUPOWY WERDYKT DIGITAL CAMERA

NIKON BEZSPRZECZNIE PROWADZI Niewane, czy macie bardzo okrojony budet, czy te moecie troch dooy, oba aparaty Nikona prezentuj jako wart wydanych pienidzy ikon D3100 oferuje wiele opcji, w tym dobry tryb Live View i mo liwo nagrywania lmów w rozdzielczoci 1080p. Co wa ne, jest wyposa ony w idealny dla pocztkujcych tryb Guide, który prezentuje dzia anie aparatu i umo liwia bezbolesne przejcie z trybu Auto na tryb bardziej zaawansowany. Za dodatkowe kilkaset z otych mo ecie kupi Nikona D5100, najlepszy aparat z tej pó ki cenowej, który ma w pe ni obracany ekran LCD o wysokiej rozdzielczoci, dodatkowe tryby scen, efektów oraz wiele ciekawych opcji edycji zdj

N

zaawansowanymi funkcjami i dobrymi parametrami. Niestety nie do koca przekadaj si one na faktyczn jako obrazu, testowany przez nas egzemplarz mia problemy z nasyceniem kolorów i balansem bieli. Ponadto mia tendencj do niedowietlania zdj wykonanych przy sabym wietle. Sony A390 to podstawowa lustrzanka bez moliwoci powikszania obrazu w trybie Live View czy nagrywania lmów wideo. Co wicej, czasem przewietla zdjcia wykonane w soneczny dzie, dobiera niewaciwy balans bieli i przy wysokim ISO generuje wysoki szum.

z poziomu aparatu. To, który wybierzecie, powinno zale e tylko od Waszego bud etu. Canon pod wzgldem moliwoci i jakoci obrazu plasuje si zaraz za Nikonami, co oznacza, e EOS 600D oraz 1100D zajmuj trzecie i czwarte miejsce. Co wane dla bardziej zaawansowanych fotografów, aparaty Canona oferuj wicej przycisków szybkiego dostpu do najwaniejszych parametrów, takich jak balans bieli i ISO, które w aparatach Nikona ukryte s w menu i trzeba troch poprzyciska, by je kontrolowa. Kolejny jest Pentax K-r. Za tak cen to naprawd wietny aparat. Moe si pochwali wieloma

PORÓWNANIE IE LUSTRZANEK

Canon EOS 1100D C 110 00D 0 0D

Canon C EOS 600D

Nikon D3100

Nikon D5100

Pentax K-r

Sony A390

Kontakt

www.canon.pl

www.canon.pl

www.nikon.pl

www.nikon.pl

www.pentax.pl

www.sony.pl

Cena detaliczna

od 1500 z

od 2400 z

od 1650 z

od 2550 z

od 1899 z

od 1689 z

Matryca

12,2 Mp CMOS

18,0 Mp CMOS

14,2 Mp CMOS

16,2 Mp CMOS

12,4 Mp CMOS

14,2 Mp CCD

(22,2 x 14,7 mm)

(22,3 x 14,9 mm)

(23,1 x 15,4 mm)

(23,6 x 15,6 mm)

(23,6 x 15,8 mm)

(23,5 x 15,7 mm)

Processor

DIGIC 4

DIGIC 4

EXPEED 2

EXPEED 2

Prime II

Bionz

Mnonik ogniskowej

1,6x

1,6x

1,5x

1,5x

1,5x

1,5x

Wizjer

ukad luster, 0,80x, 95%

ukad luster, 0,85x, 95%

ukad luster, 0,80x, 95%

ukad luster, 0,78x, 95%

ukad luster, 0,85x, 96%

ukad luster, 0,74x, 95%

Zakres ISO

100–6400

100–6400 (12 800)

100–3200 (12 800)

100–6400 (25 600)

200–12 800 (100–25 600) 100–3200

Punkty autofokusa

9 (1 krzyowy)

9 (1 krzyowy)

11 (1 krzyowy)

11 (1 krzyowy)

11 (9 krzyowych)

9 (1 krzyowy)

Czas otwarcia migawki

30–1/4000 s, bulb

30–1/4000 s, bulb

30–1/4000 s, bulb

30–1/4000 s, bulb

30–1/6000 s, bulb

30–1/4000 s, bulb

Tryb cigy

3 kl./s

3,7 kl./s

3 kl./s

4 kl./s

6 kl./s

2,5 kl./s

Ekran LCD

2,7-calowy, 230 tys. pikseli 3-calowy, 1,04 mln. pikseli 3-calowy, 230 tys. pikseli

3-calowy, 921 tys. pikseli

3-calowy, 921 tys. pikseli

2,7-calowy, 230 tys. pikseli

LCD obracany

nie

obracany

nie

obracany

nie

odchylany

Stabilizacja obrazu

w obiektywie

w obiektywie

w obiektywie

w obiektywie

w matrycy

w matrycy

Wideo

720p, 25/30 kl./s

1080p, 24/25/30 kl./s

1080p, 24 kl./s

1080p, 24/25/30 kl./s

720p, 25 kl./s

brak

Karta pamici

SD/HC/XC

SD/HC/XC

SD/HC/XC

SD/HC/XC

SD/HC/XC

MS, SD/HC

Korpus (SzxWxG), waga

130 x 100 x 78 mm, 495 g 133 x 100 x 80 mm, 570 g 124 x 96 x 75 mm, 505 g

128 x 97 x 79 mm, 510 g

125 x 97 x 68 mm, 598 g

128 x 97 x 84 mm, 540 g

ywotno baterii (CIPA)

700 zdj

660 zdj

470 zdj

500 zdj

W A CIWO CI JAKO  WYKONANIA JAKO  ZDJ  CENA PODSUMOWANIE

Digital Camera Polska Stycze 2012

440 zdj

550 zdj


STREFASPRZ TU AMATORSKIE LUSTRZANKI

1. NIKON D5100 wietna jako zdj gwarantowana praktycznie w kadych warunkach, a to gównie za spraw celnego systemu pomiaru wiata oraz doskonaej pracy przy wysokim ISO. Szeroki zakres trybów scen oraz efektów specjalnych to ju wisienka na torcie, to bardzo kreatywna bestia. Zalety: wietne zdjcia prosto z aparatu, moliwo edycji zdj i w peni obracany ekran LCD. Wady: Brakuje bezporedniego dostpu do najwaniejszych parametrów. Werdykt: To po prostu jeden z najlepszych aparatów dla pocztkujcych, jaki stworzono.

W SKRÓCIE 2. NIKON D3100

Oto lustrzanki polecane pocztkujcym fotoamatorom

Zalety: Tryb fotografowania z Przewodnikiem, ywe kolory, wideo 1080p, zaawansowany Live View. Wady: Niskiej rozdzielczoci ekran. Ograniczona liczba przycisków szybkiego dostpu. Werdykt: Dobry nastpca D3000 za niedue pienidze.

3. CANON EOS 600D Zalety: Nowe tryby Scene Intelligent Auto i Basic+ oraz w peni obracany ekran LCD. Wady: Brakuje opcji edytowania zdjcia, które mona znale w D5100. Werdykt: Godny nastpca 550D, ma duo przycisków bezporedniego dostpu.

4. CANON EOS 1100D

5. PENTAX Kr

6. SONY A390

Zalety: System pomiaru wiata iFCL oraz Auto Lighting Optimizer. Wady: Dosy niska rozdzielczo zdj , saba jako nagra, tylko720p, niska rozdzielczo LCD. Werdykt: W sumie dobry, ale ma pewne braki, mógby lepiej lee w rku.

Zalety: Bogate menu korekcji zdj , szybki tryb cigy 6 kl./s. Wady: Jako zdj jest nie najlepsza, mde odwzorowanie kolorów. Werdykt: Opcje z wyszej póki, ale nie do koca sprawdzajce si w praktyce.

Zalety: Niedrogi, szybki autofocus w trybie Live View, odchylany ekran LCD. Wady: Rozczarowujca jako zdj , brak opcji krcenia filmów wideo. Werdykt: Dokladajc 120 z, mona kupi znacznie lepszego Nikona D3100.

Digital Camera Polska Stycze 2012

127


128

STREFASPRZ TU RYNEK LUSTRZANEK

Kasa do wydania? Akcesoria Nie wiecie jak rozwin swรณj system? Mamy dla Was kilka propozycji!

Rynek lustrzanek PRZEWODNIK

Chcesz kupi lustrzank, ale nie wiesz, ktรณr wybra ? Pomoemy Ci! Przygotowalimy krรณtkie i przejrzyste zestawienie najwaniejszych pozycji dostpnych obecnie na naszym rynku... LUSTRZANKI

ColorMunki Display Cena: 685 z Kontakt: www.colormunki.pl Naszym zdaniem: ColorMunki pozwala na poprawne skalibrowanie zarรณwno monitora jak i projektora dosownie w kilka minut. Przewodnik krok po kroku instruuje co naley zrobi by poprawnie skalibrowa monitor. Wideo prezentujce cay proces take jest bardzo pomocne. To nie jest najtaszy kalibrator, ale dla pocztkujcych, idealny.

Model

Cena

Typ matrycy

Kontakt

CANON Canon EOS 1100D 1799 z (Kit) APS-C, CMOS, 12 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Nastpca modelu 1000D to zupenie nowy aparat. Niewielki ale wygodny korpus otrzyma now matryc, procesor (Digic 4), pomiar ekspozycji i system AF, a dziki trybowi lmowemu HD moe ju rywalizowa z konkurentami. Canon EOS 500D 2699 z (Kit) APS-C, CMOS, 15,1 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Zwaywszy na parametry (i cen), 500D moe by nawet zbyt zaawansowany na pierwsz lustrzank. Jei zaley Ci jednak na kompaktowych wymiarach i lmach HD, jest to dobry wybรณr. Ambitny amator, ktรณry nie zamierza lmowa , powinien raczej przyjrze si niewiele droszemu modelowi 50D. Canon EOS 550D 2999 z (Kit) APS-C, CMOS, 18 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Nie kupujcie tego aparatu dla duej rozdzielczoci โ€“ w praktyce raczej jej nie wykorzystacie. Kitowy obiektyw 18-55 nie przystaje jakoci do korpusu, ktรณry zgrabny i ergonomiczny. Zaletami bd te szeroki zakres ISO i naprawd dobry tryb lmowy Full HD. Canon EOS 600D 2999 z (Kit) APS-C, CMOS, 18 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Od poprzednika rรณni si w zasadzie tylko zastosowaniem wietnego, obrotowego ekranu o duej rozdzielczoci. Poza tym to ten sam, wszechstronny i solidny korpus. Canon EOS 60D 4699 z APS-C, CMOS, 18 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Nastpca modelu 50D to przede wszystkim zwikszona rozdzielczo matrycy, lmy Full HD, i po raz pierwszy w lustrzance tego producenta obrotowy, odchylany ekran LCD. Mona powiedzie , e to nieco odchudzony EOS 7D. Canon EOS 7D 6549 z APS-C, CMOS, 18 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Znakomity aparat. wietna jako obrazu, szybki i skuteczny autofocus, szeroki zakres ISO, a wszystko to zamknite w bardzo solidnym, kompaktowym korpusie. Oferuje wiele ciekawych i uytecznych funkcji (w tym lmy HD), dla pocztkujcego fotoamatora bedzie to chyba zbyt zaawansowana konstrukcja. Canon EOS 5D Mark II 8999 z Pena klatka, CMOS, 21,1 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Pod wzgldem estetyki i wykonania trudno mu cokolwiek zarzuci . Ponadto Nikona D700 przewysza rozdzielczoci matrycy a Sony A700 jakoci zdje . Do tego oferuje lmu Full HD z rczn kontrol ekspozycji. Przy porรณwywalnej cenie, to naprawd interesujca propozycja.

Flash Wave III RX Cena: ok. 650 z Kontakt: www.smdv.co.kr Naszym zdaniem: Flash Wave III RX to system do zdalnego wyzwalania lamp byskowych oraz studyjnych a take do odpalania migawki aparatu. Dziaa bardzo dobrze ale zdecydowanie brakuje wsparcia pomiaru TTL.

Canon EOS-1D Mark IV 19 999 z APS-H, CMOS, 16,1 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: To niezawodna, profesjonalna lustrzanka oferujca znakomit jako obrazu, bardzo dobre odwzorowanie kolorรณw i rekordowo szeroki zakres czuoci ISO. W uszczelnionym korpusie znajdziemy te nowy ukad AF oraz lmy HD. Canon EOS-1Ds Mark III 32 499 z Pena klatka, CMOS, 21,1 Mp www.canon.pl Naszym zdaniem: Nie ma wtpliwoci, e EOS-1Ds to od momentu wprowadzenia go do sprzeday prawdziwy Rolls-Royce wrรณd cyfrowych lustrzanek. Jako wykonania, obraz i moliwoci s imponujce.

NIKON Nikon D3100 2599 z (Kit) APS-C, CMOS, 14,2 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Najprostsza lustrzanka Nikona to zaskakujco zaawansowany korpus, wyrรณniajcy si du rozdzielczoci matrycy, szerokim zakresem ISO, obsug kart SDXC i moliwoci krcenia lmรณw HD. Nikon D5100 3599 z (Kit) APS-C, CMOS, 16,1 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Nastpca modelu D5000 to przede wszystkim poprawiona ergonomia (ekran mocowany do dolnej czci nie by w peni funkcjonalny), wiksza rozdzielczo matrycy oraz LCD, nowy procesor EXPEED2 i lmy Full HD. Bardzo dobra propozycja dla pocztkujcego fotoamatora! Nikon D90 3299 z (body) APS-C, CMOS, 12,3 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Za rozsdne pienidze otrzymujemy aparat ktรณry pod wzgldem wykonania nie ustpuje zaawansowanym konstrukcjom. Do tego bardzo przyzwoita jakos obrazu, dobry ekran LCD i caa lista uytecznych funkcji, w tym lmy HD. Nikon D7000 5199 z (body) APS-C, CMOS, 16,1 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Dua rozdzielczo , nowy procesor, lmy Full HD, podwรณjny slot kart i 39 punktรณw AF. A wszystko zamknite w naprawd solidnym, magnezowym korpusie. wietna propozycja dla kadego ju nieco bardziej zaawansowanego fotoamatora. Nikon D300s 7015 z APS-C, CMOS, 12,3 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Szybki i niezawodny, wietnie sprawdzi si w kadych warunkach. Korpus jest bardzo wygodny โ€“ aparat naprawd wietnie ley w rce. Szkoda e tryb lmowy nie jest tak funkcjonalny jak u Canona, ale jeli zaley Wam gรณwnie na zdjciach nie powinno to jednak przeszkadza .

Velbon Ultra REXiL Cena: 529 z Kontakt: www.velbon-statywy.pl Naszym zdaniem: Lekki i kompaktowy statyw wietnie pasuje do kadego plecaka, czy torby na aparat, mona go rozsun do 153 cm, wytrzyma obcienie do 4 kg.

Digital Camera Polska Stycze 2012

Nikon D700 11 099 z Pena klatka, CMOS, 12,1 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Kompaktowa โ€žpena klatkaโ€ Nikona to obiekt porzdania wielu zwolennikรณw tego systemu. I nic dziwnego โ€“ zgrabny korpus, wietna jako zdj i szeroki zakres ISO to jego najwiksze zalety. Szkoda tylko e matryca nie oferuje wikszej rozdzielczoci. Niektรณrym moe te brakowa trybu lmowego. Nikon D3s 22 512 z Pena klatka, CMOS, 12,1 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Nikon wprowadzi kilka waznych udoskonale wzgldem modelu D3. Przede wszystkim czuo przekroczya po raz pierwszy barier ISO 100 000. Do tego tryb lmowy, system czyszczenia matrycy i wietny autofocus. Wiadomo przynajmniej za co tak sono pacimy. Nikon D3x 33 739 z Pena klatka, CMOS, 24,5 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: Ten aparat zaprojektowano w jednym celu. Ma suy do wykonywania znakomitej jakoci zdj o duej rozdzielczoci, zarรณwno przy niskim jak i wysokim ISO. I z tego zadania wywizuje si wietnie.


Model

Cena

Typ matrycy

Kontakt

OLYMPUS Olympus E-5 6990 z 4/3, Live MOS, 12,3 Mp www.olympus.pl, 0800 659 678 71 Naszym zdaniem: Olympus goni konkurentรณw. Nowa, agowa lustrzanka to pancerny korpus z szerszym, cho nie imponujcym zakresem ISO, nowym przetwornikiem i ekranem LCD, oraz, po raz pierwszy w lustrzance tego producenta lmy HD.

PENTAX Pentax K-r 1950 z (Kit) APS-C, CMOS, 12 Mp www.pentax.pl Naszym zdaniem: Nastpca udanego K-x, ma t sam, bardzo dobr, 12-milionow matryc ale teraz rejestruje ju do 6 kl/s. Wyposaono go te w nowy, 3-calowy ekran LCD, zakres ISO rozszerzono do ISO 25600 a w wizjerze pojawiy si w kocu podwietlenie punktรณw AF. Pentax K-5 3699 z (body) APS-C, CMOS, 16,3 Mp www.pentax.pl Naszym zdaniem: May, zgrabny i uszczelniony jak K-7, ale z now 16,3 โ€“ milionow matryc , zakresem czuoci do ISO 51200, nowym ukadem AF, trybem seryjnym do 7 kl/s, oraz lmami Full HD 1080p.

SONY Sony A450 2599 z (Kit) APS-C, CMOS, 14,2 Mp www.sony.pl Naszym zdaniem: Matryca CMOS dobrze zachowuje si nawet przy wysokich czuociach ISO, ale aparat ma czasem problemy z waciw ocen ekspozycji co moe skutkowa przewietleniami. Poza tym to prosty i przyjemny w obsudze aparat. Sony A33 2999 z (Kit) APS-C, CMOS Exmor R 14,2 Mp www.sony.pl Naszym zdaniem: A33 to innowacyjna konstrukcja. Inynierowie zastosowali nieruchome, pรณprzepuszczalne lustro, kierujce cz wiata na czujnik AF. Dziki temu moemy robi do 7 kl./s i krci lmy z szybkim AF, ale wszystko to kosztem optycznego wizjera. Sony A580 3799 z (Kit) APS-C, CMOS Exmor, 16,2 Mp www.sony.pl Naszym zdaniem: A580 to dobra propozycja dla bardziej zaawansowanych uytkownikรณw. Oferuje du rozdzielczo , lmy Full HD i wydajny tryb seryjny do 7 kl./s. Dla niektรณrych du zalet bdzie te uchylny ekran LCD oraz tryb panoramy 3D. Sony A850 6500 z Pena klatka, CMOS Exmor, 16,2 Mp www.sony.pl Naszym zdaniem: Tasza, co nie znaczy gorsza wersja agowej lustrzanki tego producenta czyli A900. Tej samej jakoci korpus i wikszo ukadรณw i cho ma tylko jeden nie dwa procesory, to szybko dziaania rekompensuje lepsza jako zdj z poprawionego przetwornika. Sony A900 9500 z Pena klatka, CMOS, 24,6 Mp www.sony.pl Naszym zdaniem: Idealny aparat do pracy w studiu. Bardzo dua rozdzielczo i szybkie przetwarzanie zdj oraz bardzo jasny wizjer optyczny, to cechy za ktรณre mona pokocha ten aparat. Problemy zaczynaj si przy duych czuociach ISO, ale to wkocu nie aparat reporterski.

APARATY HYBRYDOWE OLYMPUS Olympus E-PL2 2499 z 4/3 Live MOS 12,3 Mp www.olympus.pl, 0800 659 678 71 Naszym zdaniem: Najnowszy Pen to konstrukcja jak zwykle stylowa, a do tego bardzo zwarta i elegancka. Aparat oferuje szerszy zakres czuoci (do ISO 6400), lmy HD, dysponuje te wikszym ekranem. Nieza jako zdj , dobra dynamika, ywe kolory. Olympus E-P3 3699 z (Kit) 4/3, Live MOS, 12,3 Mp www.olympus.pl, 0800 659 678 71 Naszym zdaniem: Trzeci PEN to due zmiany: dotykowy ekran OLED o duej rozdzielczoci, nowy procesor i szybszy autofocus, oraz nareszcie wbudowana lampa. Aparat krci w Full HD, poprawia si te jako zdj .

PANASONIC Panasonic GF3 2199 z (Kit) 4/3 Live MOS 12 Mp www.panasonic.pl, 0801 801 887 Naszym zdaniem: Aparat szyty na miar dla pocztkujcego fotoamatora. Jest may, porczny i dobrze wykonany, ma dotykowy ekran i ciekawe funkcje dodatkowe. Oferuje te niez jako zdj i dobry tryb lmowy. Panasonic G3 2949 z (Kit) 4/3, Live MOS, 15,8 Mp www.panasonic.pl, 0801 801 887 Naszym zdaniem: Najnowszy Lumix to konstrukcja zdecydowanie mniejsza od poprzednika, wyposaona w matryc o wikszej rozdzielczoci, generujca lepsz jako obrazu. Zalet jest dobrej jakoci wbudowany wizjer. Panasonic GH2 6499 z 4/3, Live MOS, 12,1 Mp www.panasonic.pl, 0801 801 887 Naszym zdaniem: GH2 to prawdziwy โ€žmulmedialny kombajnโ€. Zaprojektowany z myl o entuzjastach lmowania w Full HD, oferuje szereg kreatywnych opcji, moliwo penej kontroli ekspozycji oraz dostarczany w zestawie lmowy obiektyw, z pynn zmian wartoci przysony. Niestety taka przyjemno nie jest zbyt tania.

NIKON Nikon1 V1 3799 z (Kit) CX CMOS, 10 Mp www.nikon.pl, +48 (22) 460 87 32 Naszym zdaniem: To ciekawy, dobrze wykonany kompakt o duych moliwociach, ale stosunkowo maej matrycy. Oferuje wymienne obiektywy i dobr jako zdj .

SAMSUNG Samsung NX10 2599 z APS-C, CMOS, 14,6 Mp www.samsung.pl, 0801 172 678 Naszym zdaniem: Stosunkowo dobra jako obrazu i ciekawa stylistyka, ale do wolna praca i brak funkcji AF podczas lmowania. Aparat ma wiele ciekawych funkcji i dobr optyk, ale moe nie speni oczekiwa wymagajcych uytkownikรณw. Samsung NX100 2299 z APS-C, CMOS, 15,1 Mp www.samsung.pl, 0801 172 678 Naszym zdaniem: Matryca APS-C zamknita w niewielkim, stylowym korpusie. Zalet jest bardzo jasny ekran AMOLED oraz innowacyjna funkcja umoliwiajca kontrol wikszoci parametrรณw za pomoc piercienia obiektywu.

SONY

Sony NEX-5N 3200 z (Kit) APS-C, CMOS, 16 Mp www.sony.pl, 0801 500 500 Naszym zdaniem: wietna ergonomia, wiksza rozdzielczo , szerszy zakres ISO, a do tego lmy w Full HD z trybem manualnym i wietna jako zdj . NEX-5N to bardzo udana konstrukcja!

Wszystkie przedstawione ceny, to sugerowane ceny producenta

REKLAMA

Sony NEX-C3 2600 z APS-C, CMOS, 16,5 Mp www.sony.pl, 0801 500 500 Naszym zdaniem: To w tej chwili najmniejszy aparat z matryc APS-C na rynku. Mimo niewielkich wymiarรณw ma bardzo ergonomiczny korpus z odchylanym ekranem, oferuje dobr jako zdj , lmy HD i panoramy 3D.


130

Shooting scraps, shooting snaps JACEK G SIOROWSKI

โ€žI tak, gdy id t zanieon ulic, topniej mi na twarzy patki niegu i topniej zogi pamiciowe, dopuszczajc do wiadomoci wewntrzne dziecko szukajce pod choink prezentuโ€.

S

hooting scraps, shooting snaps, shooting on the wind. Id sobie prze zanieon ulic, zagldajc ludziom w okna i piewam popkulturow kold. Patrz, gdzie i jak ludzie szykuj si na zamknicie roku. Przegldaj swoje sny, puste portfele, garae pene suvรณw, dyski komputerรณw pene zdj . To czas podsumowania, czas nadziei na spenienie niezaspokojonych pragnie na rok nastpny. Kreatywne ksigowanie zyskรณw i strat. Czas trudnego zmierzenia si dorosych z niezapomnian pamici dziecka spod witecznej choinki. Marze o nowym aparacie, plenerach, sesjach z modelkami, modelami. Niektรณrzy szykuj si na kolejne owy uliczne, inni czekaj na nadejcie wiosny, aby w cudny sposรณb za pomoc aparatu wyapywa mikrokosmos odradzajcego si ycia. Wiele drรณg, jedna pasja. Bo fotografia to takie unikalne medium. Proste w obsudze, a umie zaspokoi setki przerรณnych wraliwoci i oczekiwa. Jestemy ju razem od ponad roku. To duo czasu, aby dojrze i okrzepn . Zastanowi si, co chc osign z aparatem w doni. Kogo kocha ? Jak zapewni byt materialny? Gdzie rozwija ducha twรณrczego? W tej triadzie yciowych potrzeb skupia si na Digital Camera Polska Stycze 2012

codziennym rozwoju. W dobie internetowego i telewizyjnego szumu informacyjnego skupienie na swoich pasjach jest cenne jak nigdy dotd. tak, gdy id t zanieona ulic, topniej mi na twarzy patki niegu i topniej zogi pamiciowe, dopuszczajc do wiadomoci wewntrzne dziecko szukajce pod choink prezentu, wchajce igliwie i ze zdumieniem wpatrujce si w choinkowe lampki. To dlatego dzisiaj nosz ze sob aparat i robi zdjcia, bo ta magiczna potrzeba zabawy i prezentowania nigdy nie wygasa. Szuram po lizgajcej si od ubitego niegu ulicy, zagldam w okna i widz zdjcia z dziecistwa, widz oczekiwanie na wytskniony aparat pod choink. A jak ju go rozpakujecie, to apeluj โ€“ nie biegnijcie z nim zamkn si przed komputerem, tylko zrรณbcie sesj zdjciow swojej rodzinie, przeamcie lki, niepokoje i niech do wzajemnego okazywania uczu . Zaplanujcie wiato, zrรณbcie klasyczne rodzinne portrety zbiorowe. Zasypani niegiem, z zapasami ywnoci i opau, aby przey zim, wtulajmy si w naszych bliskich, portretujmy ich, czytajmy o fotografii, ogldajmy albumy, rozmawiajmy w gronie bliskich. Niech tradycja odywa, a po witach zapraszam

I

PROl * Na ogรณ lewy,

czasami dla rรณwnowagi prawy, podbrรณdek wsparty o pi symbolizujc woln wol i zdecydowanie. Czoo wysokie, znamionuje wysok inteligencj. Szczka i zgryz lekko cofnite. Charakterystyczne dla zodiakalnych Rakรณw. Oczy zielone, lekko przymruone. Okulista straszy lekkim astygmatyzmem. Zby zdrowe, zagroony leukoplaki. Jzyk sprawny, zakrcony i ruchliwy.

na warsztaty fotograficzne, gdzie wspรณlnie stworzymy magiczn, intymn wi i bdziemy uczyli si portretu, bliskoci, mioci i niewinnoci. Uczmy si i adujmy energi, aby wraz z wiosn i nadchodzc feeri wiate w przyrodzie wyj z t wiedz w wiat, do ludzi, w krajobraz, w podrรณ i z zapartym tchem wiadomie rejestrowa . amitam, jak kiedy pojechaem w plener ze wieo zakupionym Kievem 60. By 20-sto stopniowy, trzaskajcy mrรณz, ja nie wiedziaem, jak si nakada film w tym aparacie. Zaoyem go niewaciwie i przy czwartej z dwunastu klatek zaczyna odmawia prowadzenia nacigu. Tak przy dziesitej musiaem d wigni naciga ju nog. D wigni urwaem, a pan Gecyngier nie mรณg wyj z podziwu, e po raz pierwszy w jego wieloletniej karierze komu udao si w sowieckim Kievie urwa zby nacigu migawki. Do tego wysiady mi podczas sesji na mrozie bateryjki w pilocie od centralnego zamka w samochodzie, wic woyem je sobie, na kwadrans tam, gdzie pono jest najcieplej. Poskutkowao, a te fotografie i historie ich powstania bd pamita do koca ycia. A takich i podobnych fotoprzygรณd ycz Wam jak najwicej w wita i w nadchodzcym nowym roku.

P


okladka_druk.indd 2

2011-12-09 19:10:57


DIGITAL CAMERA POLSKA STYCZEŃ 2012

IS CD GRATursu cja k Nowa edyshopa Photo (cz. 7)

TEST LUSTRZANKI SONY SLT-A77 ZAAWANSOWANY KORPUS Z NIERUCHOMYM LUSTREM ZA

1

1/2012 /2012

#

świat cyfrowej fotografii

16

BUDOWANIE ŚWIATŁA RICHARD AVEDON MIROSŁAW BAKA KEVIN CARTER iPHONOGRAFIA TELEFONY ZASTĄPIĄ KOMPAKTY?

NR 1 2012

www.digitalcamerapolska.pl

okladka_druk.indd 1

ISSN 2082-1182

19 zł w tym 8% VAT

INDEX 267-260

„Nie istnieją reguły opisujące dobrą fotografię, są tylko dobre fotografie” Ansel Adams

FOTOGRAFIA STUDYJNA

TEST GRUPOWY

TEMAT NUMERU

INSPIRACJE

Testujemy 6 lustrzanek dla początkujących

Czyli jak kreatywnie wykorzystać swoją „szklarnię”

Wywiad z mistrzem fotografii podróżniczej

AMATORSKIE „LUSTRA”

5 OBIEKTYWÓW – 1 MIEJSCE

MACIEJ CIEŚLAK

2011-12-09 19:10:40

Profile for Marek

DCP 01 2012  

DCP 01 2012  

Profile for marekrak
Advertisement