Issuu on Google+

www.media.link.com.mt

Numru 12,960

€0.45

L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

IR-RIFORMA TAT-TRASPORT PUBBLIKU

Ir-rapporti ta’ mandat ta’ arrest biex i[amm;uni

Mill-:img[a Transport Malta tid[ol fi rwol ta’ regolatur

– Suha Arafat minn Neil CAMILLERI

M’hemm l-ebda mandat g[all-arrest ta’ Suha Arafat, mart l-eks President Palestinjan Yasser Arafat. Dan ikkonfermatu Suha stess, f’kummenti li tat lil IN-NAZZJON ilbiera[ filg[axija fejn sostniet li [lief ir-rapporti li dehru filmidja, m’hemm xejn uffi/jali. Hi sostniet li din kienet kampanja Inti]a biex t[amm;ilha isimha u isem ]ew;ha.

■ Tim ta’ Transport Malta minn control room se jkun responsabbli jinnota kull nuqqas fis-sistema tat-trasport pubbliku u jin[ar;u l-multi

g[al pa;na 8

Il-Gre/ja qed tissogra li tfalli

minn David BONELLO

Minn nhar il-:img[a li ;ej Transport Malta se tkun qed tid[ol fir-rwol regolatorju tag[ha u se tibda to[ro; ilmulti g[al kull nuqqas li jkun hemm min-na[a taloperatur f’dak li g[andu x’jaqsam ma’ rotot u stennija. Id-dettalji dwar ir-rwol ta’ Transport Malta kemm ilha li da[let fis-se[[ ir-riforma l;dida tat-trasport pubbliku ng[ataw waqt konferenza tala[barijiet li kienet indirizzata mill-Kap E]ekuttiv ta’ Transport Malta, Stanley Portelli.

Mit-3 ta’ Awwissu sal-11 ta’ Settembru, Transport Malta kellha rwol ta’ g[ajnuna fejn g[amlet dak kollu possibbli fit-transizzjoni minn sistema l-antika tattrasport pubbliku g[as-sistema l-;dida. Wara l-11 ta’ Settembru Transport Malta bdiet e]er/izzju estensiv ta’ monitora;; fejn kull nuqqas li sar kienet qed twiddeb lill-operatur tas-servizz, il-kumpanija Arriva, u tg[idilha x’g[anda tag[mel biex tissolva l-probelma.

g[al pa;na 5

It-t[ejjijiet g[all-bidliet li se jid[lu fis-se[[ fil-jiem li ;ejjin hekk kif ilbiera[ Transport Malta spjegat li mit-3 ta’ Awwissu sal-11 ta’ Settembru kellha rwol ta’ g[ajnuna fit-transizzjoni g[as-sistema l-;dida tat-trasport pubbliku u wara l-11 ta’ Settembru bdiet e]er/izzju estensiv ta’ monitora;; u twiddeb lill-Arriva dwar kull nuqqas (Ritratt> Michael Ellul)

}diedu d-dubji dwar il-futur tal-Gre/ja u tal-Gvern So/jalista f’Ateni. Il-Prim Ministru George Papandreou ssorprenda lil kul[add b’sej[a g[al referendum dwar il-ftehim finanzjarju ta’ pajji]u mal-istituzzjonijiet internazzjonali. Papandreou anki ;ibed il-kundanna ta’ s[abu s-So/jalisti li jriduh iwarrab talli pperikola l-istatus tal-Gre/ja b[ala membru taz-zona ewro. Ara pa;na 12


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

2 Lokali

Twettqet il-bidla lejn trasmissjonijiet televi]ivi di;itali

IT-TEMP

UV INDEX

4

IT-TEMP il-bi//a l-kbira msa[[ab bil-[albiet tax-xita f’xi n[awi li jistg[u jkunu lokalment bir-rag[ad kultant VI}IBBILTÀ tajba minbarra fil-[albiet tax-xita IR-RI{ [afif g[al moderat l-aktar mil-Lvant li jsir moderat g[al ftit qawwi BA{AR moderat g[al qawwi li jsir moderat IMBATT baxx g[al moderat mil-Lvant li jsir baxx TEMPERATURA l-og[la 21˚C XITA f’dawn l-a[[ar 24 sieg[a 9.5 mm Xita mill-1 ta’ Settembru 91.5 mm IX-XEMX titla’ fis-06.23 u tin]el fis-17.09

IL-{AMEST IJIEM LI :EJJIN

L-ERBG{A L-og[la 21˚C L-inqas 17˚C

IL-{AMIS L-og[la 20˚C L-inqas 17˚C

IL-:IMG{A L-og[la 22˚C L-inqas 16˚C

IS-SIBT L-og[la 22˚C L-inqas 16˚C

IL-{ADD L-og[la 23˚C L-inqas 16˚C

UV

UV

UV

UV

UV

4

4

4

4

4

TEMPERATURI FI BLIET BARRANIN Malta 20˚ imsa[[ab, Al;eri 23˚C ftit imsa[[ab, Amsterdam 16˚C xemxi, Ateni 18˚C xemxi, Lisbona 19˚C imsa[[ab, Berlin 14˚C xemxi, Brussell 16˚C ftit imsa[[ab, il-Kajr 24˚C ftit imsa[[ab, Dublin 12˚C xemxi, Kopen[agen 13˚C xemxi, Frankfurt 12˚C ftit imsa[[ab, Milan 15˚C xemxi, Istanbul 15˚C ftit imsa[[ab, Londra 14˚C xemxi, Madrid 18˚C imsa[[ab, Moska 8˚C xita, Pari;i 12˚C xemxi, Bar/ellona 22˚C imsa[[ab, Ruma 21˚C imsa[[ab, Tel Aviv 25˚C xemxi, Tripli 27˚ imsa[[ab, Tune] 19˚C imsa[[ab, Vjenna 7˚C imsa[[ab, Zurich 10˚C imsa[[ab, Munich 7˚C imsa[[ab, Stockholm 13˚C imsa[[ab, St. Petersburg 9˚C imsa[[ab.

 B]onn ta’ decoder di;itali b[al dawk li joffru l-operaturi lokali jew sett tat-televi]joni di;itali L-Awtorità ta’ Malta dwar il-Komunikazzjoni [abbret li twettqet il-bidla lejn trasmissjonijiet televi]ivi di;itali u t-trasmissjonijiet li kienu jxandru bis-sistema analogue issa twaqqfu. L-Awtorità fi stqarrija rringrazzjat lill-Awtorità taxXandir g[all-appo;; tag[ha f’din it-transizzjoni importanti fl-istorja tat-trasmissjonijiet televi]ivi u rringrazzjat b’mod partikulari lil istazzjonijiet TVM, Net TV, One TV u Smash TV li issa da[lu fin-network di;itali. Din il-bidla qed issir sabiex il-konsumatur igawdi minn stampa u [oss a[jar offruti mis-sistema di;itali. Barra minn hekk, filwaqt li l-frekwenzi fuq is-sistema analogue huma limitati, ilbidla g[as-sistema di;itali tag[ti l-possibbiltà li jkun hemm iktar stazzjonijiet lokali. Biex wie[ed ikun jista’ jsegwi l-istazzjonijiet lokali bis-sistema di;itali, g[andu b]onn li jkollu decoder di;itali b[al dawk li joffru loperaturi lokali, jew sett tattelevi]joni di;itali.

B[al-lum 25 sena

‘M

a nistg[ux naqblu mat-tibdil ;did fid-Distretti Elettorali’ kien ittitlu ewlieni tal-[ar;a ta’ ilmument b’riferenza g[all-istqarrija li kienu [ar;u tliet Kummissjonarji Elettorali li fiha kienu ddikjaraw li mhux qed jaqblu marrevi]joni l-;dida tal-konfini elettorali li lKummissjoni Elettorali kienet g[adha kemm approvat. Dan min[abba li kienu n]ammu fatturi li wasslu g[ar-ri]ultat mhux naturali tal-elezzjoni tal-1981. Storja o[ra trattat ir-ri]oluzzjoni approvata mill-Kumitat E]ekuttiv tal-PN li trattat i]-]jara li g[amel l-Ar/isqof Mercieca fil-kwartieri tal-MLP, filMa/ina, u li dwar din il-laqg[a, stqarrija li [are; l-MLP kien hemm informazzjoni li ma kinitx fl-istqarrija tal-Kurja li ddeskriviet il-laqg[a b[ala privata u ta’ kortesija. Il-PN qal li [add mhu se jkun imqarraq b’laqg[at b[al dawn.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Lokali 3

Il-[ames Ottubru konsekuttiv b’temperatura medja anqas minn normal Kull min i[obb ix-xitwa, ]gur li b[alissa jinsab kuntent bit-temp, hekk kif ix-xemx issa ilha ma tidher fuq Malta g[al dawn l-a[[ar jiem. It-temp xitwi deher li beda die[el anke fix-xahar li g[adda, hekk kif statistika li [ar;et ilbiera[ tikkonferma li t-temperatura medja g[al Ottubru li g[adda kienet ferm anqas minn normal g[all-g[axar xahar tas-sena. Ottubru ta’ din is-sena kien il-[ames wie[ed konsekuttiv li t-temperatura medja tieg[u kienet anqas minn normal. Ittemperatura medja tax-xahar li g[adda kienet ta’ 20.1°C li jfisser li kienet anqas millmedja ta’ 20.7°C. L-og[la temperatura telg[et fl-ewwel taxxahar, meta kienet ta’ 27.1°C waqt li l-anqas kienet irre;istrata fit-18 tax-xahar bi 12.4°C. F’dak li g[andu x’jaqsam mat-temperatura tal-ba[ar, ilmedja tax-xahar li g[adda kienet ta’ 23.4°C, li jfisser nofs grad aktar minn normal meta tkun 23.9°C. Minkejja dan, Ottubru ta’ din is-sena kien aktar xott minn snin o[ra, tant li filwaqt li s-soltu tin]el medja ta’ 89.7mm ta’ xita, ix-xahar li g[adda ni]let 63.6mm xita. Laktar Ottubru li fih ni]let xita kien dak tal-1951, meta tkejlu 476.5mm ta’ xita, waqt li laktar Ottubru xott kien tas-sena 1923, b’1mm. L-aktar ;urnata li matulha ni]let xita f’Ottubru li g[adda kienet fil-15 tax-xahar meta ni]let 34.6mm ta’ xita. Matul ix-xahar li g[adda, kellna medja ta’ 6.9 sig[at ta’ xemx kuljum, b’umdità medja ta’ 72%. L-Uffi//ju Metereolo;iku qal ukoll li f’xahar s[i[, ;ew irrekordjati sitt tempesti bir-rag[ad, in-nofs tal-aktar Ottubru li fih kien hawn maltempati, dak tas-sena 1962. {afna nies b[alissa jibdew jistaqsu dwar it-temp imbassar g[ax-xitwa li ;ejja. L-indikazzjonijiet b[alissa huma li ttemperaturi mistennija li jkomplu ne]lin, sa[ansitra anqas minn dak li esperjenzajna fixxtiewi li g[addew.

Kien biss lejn l-a[[ar tax-xahar ta’ Ottubru li esperjenzajna temp ta’ xita li beda jimla l-widien tag[na. Ottubru ta’ din is-sena kien aktar xott minn snin o[ra (Ritratt> Michael Ellul)


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

4 Lokali

Erba’ snin [abs fuq ferita gravi ■ Mhux [ati ta’ attentat ta’ qtil minn Ray Abdilla

Il-Kunsill Lokali Mellie[a llum l-Erbg[a se jtella’ kun/ert b’siltiet mu]ikali b’temi Marjani u mu]ika sagra mill-kor Russu Orpharion. Il-kun/ert, li d-d[ul g[alih hu b’xejn, se jsir fis-Santwarju tal-Madonna tal-Mellie[a, u jibda fis-7pm. Il-kor Russu matul is-sena jkun mistieden jag[ti kun/erti kemm fir-Russja kif ukoll fl-Ewropa. Il-kor ta kun/erti f’diversi katidrali, fost l-o[rajn f’Ruma, fi Vjenna, fi Praga u f’Salzburg, u pparte/ipa wkoll f’diversi festivals tal-korijiet.

Kun/ert mill-Banda San Filep Il-Banda San Filep ta’ {a]-}ebbu; se tag[laq sena ta’ /elebrazzjonijiet li fakkru l160 sena mit-twaqqif tag[ha b’kun/ert grandju] li matulu se ]]an]an il-cantata Filep, kompo]izzjoni tas-Surmast Ray Sciberras b’lirika tal-mibki Frans Sammut kif ukoll oratorio San Filep Seb[ A;;ira, bi kliem u mi]ika tas-Surmast Richard Bu;eja, id-Direttur tal-istess banda. Se jakkumpanjaw lill-banda l-Kor Mirabitur immexxi minn Simone Attard, it-tenur Joseph Aquilina, is-sopran Joan Mangion u l-baritonu

Alfred Camilleri. Wara l-oratorio jkun hemm mima mis-St Philip Pageant Group. Il-kun/ert kommemorattiv se jsir nhar is-Sibt li ;ej f’Monte Cristo Estates, f’{al Farru;, u jibda fis-7 p.m. Il-kun/ert se jkun ta[t ilpatro/inju tal-President ta’ Malta George Abela u kul[add hu mistieden. Dan se jkun il-[ames programm mu]ikali li l-Banda San Filep se tkun g[amlet matul din is-sena. Tnejn mill-kun/erti saru ta[t ilpatro/inju tal-Prim Ministru Lawrence Gonzi.

Emmanuel Pace ta’ 45 sena mill-Marsa ma nstabx [ati b’seba’ voti kontra tnejn li sentejn ilu pprova joqtol Etjopjan fil-Marsa, i]da kien ikkundannat erba’ snin [abs wara li bl-istess mar;ni ta’ verdett instab [ati li kka;una ferita gravi fuqu. Dan il-;uri li [a biss jumejn, kien b’rabta ma’ in/ident li se[[ fuq pakkett sigaretti li kiber. Fis-sentenza tieg[u l-Im[allef Michael Mallia qal li jrid jitnaqqas i]-]mien li Pace g[amel ta[t arrest preventiv. Il-ka] se[[ meta Ismael Obasa Hussein ipprova jixtri pakkett sigaretti mill-ka]in tal-PN fil-Marsa g[all-[abta tat-3.30 a.m., fejn il-ka]in kien mag[luq u fih kien hemm xi nies, fosthom Pace li kien qed jg[in lilL-barman inaddaf il-post. Hussein, flimkien ma’ sie[bu, bdew i[abbtu l-bieb tal-ka]in u kien hemm li [are; Pace u mar ji;ri wara Hussein sa fejn l-G[assa talPulizija tal-Marsa. Pace instab [ati wkoll b’seba’ voti kontra tnejn, li kellu filpussess tieg[u arma ming[ajr li/enzja talKummissarju tal-Pulizija. Il-;urati damu ftit aktar minn sag[tejn jiddeliberaw il-ka] wara indirizz ta’ tliet sig[at mill-Im[allef Michael Mallia. Emmanuel Pace ma

nstabx [ati li pprova joqtol lil Ismael Obasa Hussein, immigrant irregolari li kien jg[ix fi/-?entru Miftu[ talMarsa. Pace mag[ruf b[ala ‘IlPanter’, i]da nstab [ati li fis-sig[at bikrin tat-22 ta’ Mejju tal-2008 ;era wara Hussein minn fejn il-ka]in tal-PN tal-Marsa g[al fejn lG[assa tal-Pulizija tal-istess lokal, u hemm tah seba’ daqqiet ta’ sikkina u kka;unalu ferita gravi. Mill-provi [are; li Hussein kien ilu jixrob f’diversi [wienet wara li kien [are; ji//elebra r-reb[a ta’ Manchester United fil-finali ta/-Champions League kontra Chelsea. Pace kien qed ji;i akku]at li ta diversi daqqiet fil-parti vitali ta’ ;isem Hussein, bid-delitt ma jse[[x min[abba xi [a;a a//identali u indipendenti mill-volontà tieg[u, akku]a li l-;urati illiberawh minnha. Pace, kien qed ji;i akku]at mill-Avukat :enerali li f’mument waqt li lvittma kien qed ja[rab millaggressur tieg[u, Pace tah diversi daqqiet u [allieh mal-art mimli dmija. G[al Pace deher l-Avukat Malcolm Mifsud filwaqt li l-Avukat Maurizio Cordina mexxa l-Prosekuzzjoni f’isem l-Avukat :enerali.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Lokali 5

Il-Kummissjoni Ewropea qed timxi b’mod professjonali dwar l-Air Malta Id-Direttorat :enerali talKummissjoni Ewropea responsabbli mill-Kompetizzjoni qed jikkopera u qed jimxi b’mod professjonali dwar l-applikazzjoni g[al g[ajnuna g[ar-ristrutturar talAir Malta. Tonio Fenech, il-Ministru talFinanzi, l-Ekonomija u lInvestiment, personalment esprima dan waqt laqg[a li kellu malVi/i President tal-Kummissjoni Ewropea Joaquin Almunia fl-4 ta’ Ottubru li g[adda. Dan [are; minn stqarrija talMinisteru tal-Finanzi, lEkonomija u l-Investiment li fiha ta r-reazzjonijiet tieg[u g[al kummenti li saru mill-Kummissarju Ewropew John Dalli waqt programm fuq stazzjon tat-televi]joni lokali nhar it-Tnejn. John Dalli qal li mhux ;ust li wie[ed iwa[[al fil-Kummissjoni Ewropea g[al fatt li s’issa ma tatx risposta lil Malta dwar ir-ristrutturar talAir Malta.

Il-Ministeru sa[aq li fl-ebda stadju l-Gvern ma qal li lKummissjoni Ewropea ma kinitx qed tittratta l-applikazzjoni dwar l-g[ajnuna g[ar-ristrutturar tal-Air Malta bl-a[jar mod possibbli. Anzi, id-Direttorat talKummissjoni Ewropea qed jikkopera mal-Gvern Malti u qed ikun professjonali dwar din ilmaterja. Il-Ministeru tal-Finanzi, lEkonomija u l-Investiment qal li qed ja[dem mill-qrib malKummissjoni Ewropea u wara ddiskussjonijiet po]ittivi bejn ilKummissjoni u l-Gvern Malti, fosthom il-laqg[at bejn ilMinistru Fenech u l-Kummissarju Almunia, qed isiru r-revi]jonijiet finali g[al Pjan ta’ Ristrutturar mill-awtoritajiet Maltin, qabel ma l-pjan jing[ata formalment lillKummissjoni. Il-li;i tal-UE titlob li l-pjan ikun wie[ed dettaljat li jag[mel pro;ezzjonijiet fuq perijodu kon-

siderevoli ta’ ]mien biex ji]gura il-vijabbiltà tal-linja tal-ajru g[assnin li ;ejjin, g[ax m’hemmx skop li jkun hemm ftehim talg[a;la. Il-Gvern Malti jaqbel malKummissjoni Ewropea li l-pro/ess biex ikun approvat il-pjan ma jistax ikun wie[ed mg[a;;el, spe/jalment meta trid ting[ata konsiderazzjoni ta’ dawk kollha involuti u li jintlaqtu mill-pro/ess. Mhux biss il-Gvern Malti u lKummissjoni Ewropea, imma wkoll it-trade unions u l-familji tal-[addiema tal-Air Malta. Il-Ministeru sa[aq li biex jinstab bilan/ ;ust fil-pjan ta’ ristrutturar, meta wie[ed iqis ilkwistjonijiet involuti fit-tmexxija ta’ linja tal-ajru, mhix bi//a xog[ol fa/li. Hu fundamentali li lpro/ess ji]gura li l-pjan ta’ ristrutturar finali jil[aq il-[ti;iet legali tal-UE, filwaqt li fl-istess [in jil[aq il-mira ewlenija li jag[mel lil Air Malta linja tal-ajru vijabbli.

Il-Gvern ji/[ad allegazzjonijiet dwar l-insib Il-Gvern /a[ad stqarrija ta’ Birdlife Malta li qalet li dde/i]joni li jinfeta[ sta;un talinsib g[all-malvizz saret ming[ajr ir-rakkomandazzjonijiet tal-Kumitat Ornis u ming[ajr ma tressqet l-informazzjoni ne/essarja biex ikun hemm deroga g[all-insib. Fl-istqarrija tag[ha, Birdlife qalet li apparti li l-Kumitat Ornis m’g[amel l-ebda rakkomandazzjoni lill-Gvern, ma sarx lanqas studju xjentifiku li ji;;ustifika dderoga. Birdlife sostniet ukoll li l-mod kif infeta[ dan l-ista;un, din is-

sena jista’ jwassal g[al iktar pro/eduri kontra Malta millKummissjoni Ewropea. Irreferiet ukoll g[all-pro/eduri li lKummissjoni Ewropea fet[et kontra Malta f’:unju li g[adda min[abba, li skont ilKummissjoni, id-deroga li ;iet applikata ma kinitx ;ustifikata. Fi stqarrija l-Gvern spjega li fil-15 ta’ :unju li g[adda r/ieva rakkomandazzjoni mill-Kumitat Ornis g[all-applikazzjoni ta’ deroga g[all-insib tal-gamiem u s-summien bejn l-1 ta’ Settembru 2011 u l-31 ta’ Ottubru 2011.

Ir/ieva wkoll rakkomandazzjoni biex japplika g[al deroga g[allinsib tal-malvizz u l-pluvieri bejn l-20 ta’ Ottubru u l-10 ta’ Jannar 2012. Il-Gvern qal li wara li r/ieva dawn ir-rakkomandazzjonijet talab lill-Kumitat Ornis biex jissottometti l-informazzjoni ne/essarja dwar id-derogi. Ri/entement, il-kumitat ressaq informazzjoni biex il-Gvern ikun jista’ japprova l-applikazzjoni ta’ deroga g[al insib ta’ spe/i wa[da, il-malvizz, bejn l-1 ta’ Novembru u l-10 ta’ Jannar 2012.

Il-multi japplikaw f’ka]i ta’ tendenzi tal-istess problema minn pa;na 1

Transport Malta t[addem dan l-e]er/izzju minn control room li fiha g[andha sistema li tara kull rotta kif qed timxi, fejn waslet ilkarozza tal-linja u jekk mhux qieg[da tard, kmieni, jew jekk mhux fit-triq skont ir-rotta. Linformazzjoni tar-rotot kollha jid[lu real time jigifieri tid[ol l-informazzjoni kontinwament. Kemm ilha li [adet r-rwol ta’ monitora;; sa mill-11 ta’ Settembru li g[adda, Trasport Malta g[amlet e]er/izzju s[i[ ta’ ;bir ta’ informazzjoni, fejn b’mod ippjanat marru fuq diversi rotot u stages differenti u [adu nota ta’ kull nuqqas li raw. Dan sar permezz ta’ numru ta’ nies li marru fuq ir-rotot stess u jevalwaw is-sitwazzjoni u li kienu jibag[tu r-rapporti tag[hom, liema rapporti wara kienu jg[addu g[and lArriva. Minkejja li sar monitora;;, f’/erti ka]i n[ar;u wkoll xi multi i]da f’dak li g[andu x’jaqsam biss ma’ sigurtà u mal-im;iba tassewwieqa. E]empji ta’ ra;unijiet g[alfejn in[ar;u l-multi huma min[abba nuqqas ta’ apparat ta’ sigurtà, ksur tar-regolamenti tat-traffiku, ix-xufiera jpejpu jew ju]aw il-mowbajl u ka]i ta’ xufiera li ma jridux tellg[u lpassi;;ieri. Waqt il-pre]entazzjoni lill-;urnalisti dwar il[idma ta’ Transport Malta, Stanley Portelli qal li f’dan il-perjodu Transport Malta ma setg[etx to[ro; multi fuq l-istennija jew fuq nuqqas ta’ osservanza tar-rotot u dan g[ax il-kuntratt iffirmat mal-Arriva jistabbilixxi li dan jista’ jsir biss minn nhar il-:img[a, l-4 ta’ Novembru. Il-Kap E]ekuttiv ta’ Transport Malta spjega li l-multi mhux se jing[ataw bl-addo// u sempli/iment g[ax ikun hemm nuqqas kwalunkwe, i]da jrid ikun hemm tendenzi talistess problema. Il-multa se tkun ta’ €25 g[all kull nuqqas li jkun hemm fuq ir-rotot. In-nuqqasijiet jistg[u ji;u nnutati biss permezz tas-sistema elettronika li g[andha t-Transport Malta u dan g[aliex b’kollox se jkun hemm 144,000 waqfa. Responsabbli minn dawn innuqqasijiet hemm tim apposta fi [dan Transport Malta. U[ud mill-ispe/ifikazzjonijiet li jistg[u jwasslu g[all-multa skont kif spe/ifikat fil-kuntratt, huma li jkun hemm aktar minn 10 minuti ta’ stennija ]ejda, u li r-rotot ma jsegwux irrotta li suppost isegwu. F’dak li g[andu x’jaqsam ma’ [in ta’ stennija, Stanley Portelli spjega li anke jekk tg[addi karozza li tkun mimlija u b’hekk ma tg[abbix lil kull min ikun qed jistenna, dan se jibqa’ jg[odd b[ala [in ta’ stennija. Il-Kap E]ekuttiv ta’ Transport Malta sa[aq li l-Arriva hi impenjata li tag[mel dak kollu possibbli biex is-sitwazzjoni tat-trasport pubbliku fil-pajji] ti;i lura g[an-normal kemm jista’ jkun malajr.


IN-NAZZJON l-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

6 Lokali

It-treasure hunt tal-BOV Club fuq Facebook €3,000 fi flus kontanti lill-membri tal-BOV Club Il-Bank of Valletta dan la[[ar nieda Treasure Hunt biex jinawgura l-pa;na ;dida tieg[u fuq is-sit popolari tan-networking so/jali, Facebook. Din ilpa;na hi pjattaforma ;dida li l-bank qieg[ed ju]a biex jikkomunika mal-membri ]g[a]ag[ tal-BOV Club tieg[u. Timijiet ta’ bejn tlieta u [ames membri jid[lu g[allisfida biex jidentifikaw o;;ett misterju] jew post li jkun ]velat fuq lapplikazzjoni kull ;img[a, g[al 10 ;img[at konsekuttivi. Waqt li kien qieg[ed jitkellem dwar din linizjattiva, Edward Muscat Azzopardi, il-Kap talMarketing u Relazzjonijiet Pubbli/i, spjega li din kienet

imfassla biex kemm jista’ jkun possibbli jil[qu ludjenza li jixtiequ billi jipprovdu sfida u log[ba divertenti li tinkora;;ixxi lg[aqda, il-kreattività u limpenn. 1,500 membru ta’ Facebook di;à ng[aqdu flimkien biex jilqg[u lisfida tal-bank. It-tim rebbie[ se jie[u premju ta’ €3,000 fi flus kontanti. Il-pa;na tal-BOV Club fuq Facebook tinsab fuq dan l-indirizz http:##apps.facebook.com#bo vclub#main.aspx. Kul[add jista’ jid[ol fuq din il-pa;na biex ikun jaf iktar dwar ilpakkett esklussiv li l-bank fassal g[all-istudenti talBOV Club kif ukoll biex isegwi t-triq lejn it-Treasure Hunt.

Il-Ministru Giovanna Ddebono tippre]enta l-premju ta’ ‘:ie[ G[awdex’ lil Consiglia Azzopardi, li mag[ha kienu premjati wkoll Joe Psaila u l-Kavallier Paul Camilleri Cauchi

Ippremjati b’:ie[ G[awdex Il-[idma fil-qasam talvolontarjat li wettqu Consiglia Azzopardi, Joe Psaila u lKavallier Paul Camilleri Cauchi ;iet rikonoxxuta meta huma ng[ataw l-unur ‘:ie[ G[awdex 2011’ mill-Ministru g[al G[awdex, Giovanna Debono. Waqt /erimonja, il-Ministru Debono spjegat kif dawn ittliet persuni g[amlu unur lil G[awdex permezz ta’ [idmiethom. Giovanna Debono qalet li dan l-unur jirrikonoxxi lil dawk li jimpenjaw ru[hom b’mod volontarju f’inizjattivi u [idma b’risq gruppi vulnerabbli jew fil-qasam kulturali. Hi fakkret kif ilKummissjoni Ewropea u lKomunità Internazzjonali ddedikaw din is-sena g[all-

qasam tal-volontarjat li hu essenzjali biex tkompli titjieb il-kwalità tal-[ajja tal-poplu G[awdxi permezz ta’ ]vilupp sostenibbli li j]omm [ajjin ittradizzjonijiet u l-karatteristi/i ta' G[awdex Il-premju ‘:ie[ G[awdex’ ing[ata g[all-ewwel darba fl2005 fuq inizjattiva ta/Circolo Gozitano meta beda ji;i //elebrat Jum G[awdex, il-jum li jfakkar il-[elsien mill-[akma Fran/i]a f'G[awdex fl-1798, u s'issa 26 persuna jew entità ng[ataw dan il-premju. G[a/-/erimonja talpremjazzjoni ‘:ie[ G[awdex’ kien hemm pre]enti wkoll isSegretarju Parlamentari g[allKonsumatur, Kompetizzjoni :usta, Kunsilli Lokali u Konsultazzjoni Pubblika, Chris Said.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Lokali 7

Esti]a l-offerta tas-software tal-Microsoft g[all-g[alliema u l-istudenti L-A;enzija tatTeknolo;ija u l-Informatika ta’ Malta (MITA) u Microsoft Malta [abbru li fil-5 ta’ Novembru bejn id9.30 a.m. u s-7.30 p.m. f’The Point, Tas-Sliema, listudenti u l-g[alliema se jkunu jistg[u jixtru lWindows 7 Professional Upgrade u l-Microsoft Office 2010 Professional Plus g[all-prezz ta’ €79.79 (dan hu €440 inqas millprezz normali). Grazzi g[al din il-;urnata, il-perjodu sakemm jista’ jinxtara dan is-software ;ie esti] sat-Tnejn 7 ta’ Novembru. Is-software

jista’ jinxtara wkoll separatament – il-Windows 7 Upgrade jiswa €34.31 waqt li l-Microsoft Office Professional Plus 2010 jiswa €45.58. Din l-offerta qieg[da g[all-istudenti u l-g[alliema tal-iskejjel kollha f’Malta. Is-software jista’ jinxtara wkoll online fuq www.mita.gov.mt/software sat-Tnejn 7 ta’ Novembru. Donazzjoni ta’ €3 se ting[ata lil Puttinu Cares g[all kull software li jinxtara. G[al aktar informazzjoni wie[ed g[andu j/empel lil Newstech Limited fuq 22767909.

19-il infermier japplikaw mad-Dipartiment tas-Sa[[a F’dawn l-a[[ar xhur kienu 19 l-infermiera, u mhux 25 kif kien indikat mill-Union Maltija tal-Infermiera u Qwiebel (MUMN) li applikaw biex jid[lu ja[dmu mal-Ministeru tas-Sa[[a, lAnzjani u Kura filKomunità. Dawn g[addew mill-e]amijiet tag[hom u se jiggradwaw mill-Università ta’ Malta fil-;img[at li ;ejjin. Fi stqarrija l-Ministeru

qal li biex dan seta’ jse[[, dawn l-infermiera riedu jg[addu minn pro/ess ta’ re;istrazzjoni mal-Kunsill tal-Infermiera u Qwiebel. Dan il-pro/ess ;ie konklu] u dawn l-infermiera se jissej[u fil-jiem li ;ejjin. B[alissa g[addej ukoll ilpro/ess sabiex jin[atru Deprtimental Nursing Officers, Deputy Nursing Officers u Midwifery Officers.

}ieda ta’ 77% fil-kummer/ bilaterali bejn Malta u /-?ina Fl-ewwel tmien xhur ta’ din is-sena kien hemm €151 miljun ta’ kummer/ bilaterali bejn Malta u /-?ina. Dan ifisser ]ieda ta’ 77% fuq is-sena l-o[ra. I]-]ieda fil-kummer/ bejn i]-]ew; pajji]i t[abbret f’konferenza li saret fil-Ministeru talEkonomija, Finanzi u Investiment, fil-Belt fejn fiha ;ew iffirmati g[otjiet ta’ grants ?ini]i. IlGvern ?ini] ta lil Malta 245 sett tat-televi]joni li se jitqassmu lil sitt organizzazzjonijiet Maltin. Dawn l-organizazzjonijiet se jintg[a]lu mill-Gvern Malti. Tonio Fenech, il-Ministru tal-Ekonomija, Finanzi u Investiment, irringrazzja lill-

Ambaxxatur ?ini], Zhang Keyuan, ta’ din lg[otja, u fakkar fl-importanza li r-relazzjonijiet ma/-?ina jibqg[u jissa[[u. Hu qal li fi]-]mien li ;ej se jkun hemm anke kollaborazzjoni malGvern ?iniz fuq ener;ija li ti;;eded. L-Ambaxxatur ?ini] fakkar li r-relazzjonijiet ma’ Malta jmorru lura g[all-1972. F’dawn la[[ar 40 sena ;ew iffirmati diversi protokolli. Hu semma l-21 student Malti li ;ew mistiedna jipparte/ipaw f’seminars organizzati millGvern ?ini]. L-Ambaxxatur qal ukoll li l-Gvern ?ini] se jibqa’ jg[in liz-zona ewro f’dan i]-]mien diffi/li.

Appell dwar [addiema f’riskju ta’ periklu fil-post tax-xog[ol L-Awtorità dwar is-Sa[[a u s-Sigurtà fil-Post tax-Xog[ol appellat lill-mezzi tax-xandir biex meta jin;ibdu ritratti u filmati ta’ [addiema li jkunu f’riskju g[al [ajjithom, jinfurmawha mill-ewwel u mhux i]ommu l-informazzjoni g[alihom sakemm jidde/iedu li jippubblikaw linformazzjoni. L-Awtorità tistenna l-istess atte;;jament

mill-membri tal-pubbliku. Dan biex l-Awtorità tkun tista’ tintervjeni mill-ewwel biex tipprote;i [addiema li jkunu verament qed ja[dmu f’periklu u g[al skopijiet ta’ ;bir ta’ evidenza, f’ka] li jittie[du passi fil-Qorti. L-Awtorità fakkret li rapporti jistg[u jsiru fuq in-numri tal-telefon 21247677#8, jew billi tintbag[at email lil ohsa@gov.mt.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

8 Lokali

Protest fil-Qorti mill-Easygas Il-kumpanija Easygas Malta Limited ippre]entat protest fil-Prim Awla talQorti ?ivili kontra lMinisteru g[ar-Ri]orsi u lAffarijiet Rurali wara li qalet li [assitha in;urjata minn stqarrija tal-is-tess Ministeru fit-18 ta’ Ottubru li g[adda. Il-protest jg[id li l-istqarrija saret f’kuntest ta’ azzjoni me[uda mid-distributuri ta/-/ilindri tal-gass, li kienu qeg[din jirrifjutaw li jqassmu /ilindri tal-gass lill-konsumaturi u kienu wkoll qeg[din jimblukkaw it-trakkijiet tal-kumpanija Liquigas mill-jo[or;u jqassmu /-/ilindri ta’ dik ilkumpanija. L-Easygas qalet li d-distributuri [adu din l-azzjoni bi protesta g[all-fatt li lLiquigas kienet qed ti/[adilhom id-dritt kummer/jali li huma, b[ala distributuri indipendenti minnha, iqassmu /-/ilindri tal-operaturi kollha li/enzjati fis-suq Malti, u mhux tag[ha biss. Id-distributuri g[amluha /ara li l-interess tag[hom u dak tal-konsumatur hu li jkun hemm sistema li j;orru /ilindri ta]-]ew; operaturi li/enzjati fil-pre]ent u ta’ o[rajn fil-futur. Il-protest jirreferi g[all“ftehim li kien hemm sallum” li semma l-Ministeru, u tfisser li mhux /ar g[al liema ftehim kien qieg[ed jirreferi jew bejn liema partijiet sar dan l-allegat ftehim. L-istqarrija ssemmi wkoll “l-abbozz ta’ Avvi] Legali” ippubblikat millGvern li dwaru laqa’ ssu;;erimenti tal-partijiet interessati. L-Easygas qalet li l-ebda abbozz ma jsemmi xejn dwar il-proposta tal-Gvern deskritta fl-istqarrija dwar il-metodu ta’ distribuzzjoni ta/-/ilindri, u g[alhekk, ilkumpanija qatt ma ;iet

mg[arrfa jew ikkonsultata dwar din il-proposta, u li hija saret taf biha permezz tal-istqarrija tal-Ministeru msemmija. ?a[det ukoll li kienet ikkonsultata dwar xi abbozz ta’ xi avvi] legali li jipprovdi g[al proposta ta’ multi flagging kif deskritt fl-istqarrija, u wisq anqas kienet qablet mat-tali proposta. Il-protest jg[id li anzi hi tg[id li l-proposta kif deskritta hija wa[da ta’ natura diskriminatorja li tmur kontra l-prin/ipji ba]i/i ta’ kompetizzjoni ;usta li ta;evola lill-operatur dominanti filwaqt li xxekkel lill-operaturi ;odda fis-suq. B’dan kollu tkun qed to[noq il-kompetizzjoni ;usta li trid il-li;i, tippre;udika lill-operaturi ;odda, u fuq kollox tippre;udika l-g[a]la [ielsa li minnha g[andu jgawdi lkonsumatur Malti u G[awdxi. Tfisser ukoll li l-Li;i talKompetizzjoni, kemm Maltija kif ukoll Ewropea, tfittex li tassigura li operatur li g[andu dominanza fis-suq ma ju]ax dik iddominanza sabiex joqtol ilkompetizzjoni. Dan ]gur li ma ji;;ustifikax u ma jippermettiex lill-Gvern li jintervjeni fis-suq sabiex ja;evola lill-operatur dominanti billi jroddlu privile;;i spe/jali. B’riferenza g[al dan ilprotest ;udizzjarju, ilkumpanija Liquigas wie;bet li qatt ma ostakolat lid-distributuri tal-gass fit-tqassim ta’ /ilindri ta]-]ew; kumpaniji. Liquigas qalet li b’mod konsistenti u ming[ajr ebda kundizzjoni, dejjem tat /ilindri tal-gass tag[ha lid-distributuri skont id-direttiva tal-Uffi//ju g[all-Kompetizzjoni ta’ Di/embru li g[adda biex tiggarantixxi li l-konsumatur ikollu d-dritt tal-g[a]la.

Apolo;ija ming[and l-awtoritajiet Tune]ini minn pa;na 1

Fl-a[[ar jumejn kien qed ji;i rappurtat li l-awtoritajiet Tune]ini [ar;u mandat g[allarrest ta’ Suha dwar ka] ta’ korruzzjoni b’rabta ma’ skola li Suha kienet waqqfet fitTune]ija flimkien ma’ mart leks President Tune]in Ben Ali, Leila Trabelsi. Fil-kummenti tag[ha, Suha Arafat sostniet li l-avukati tag[ha assigurawha li ma je]isti l-ebda mandat ta’ arrest u li g[aldaqstant ma kinitx kuntattjata mill-Pulizija. Sostniet li “mhux kumbinazzjoni li dawn ir-rapporti [ar;u ftit sig[at biss wara la[bar li l-poplu Palestinjan ing[ata d-dritt li jissie[eb filUNESCO.” Irri]ulta wkoll, ftit wara li [adna din l-intervista, li t[abbar ukoll li kien sar sabuta;; fuq il-linji tat-telefon u fuq l-internet fit-territorji Palestinjani, f’dak li jidher li wkoll kien attakk fuq ilPalestinjani wara dan il-pass importanti g[alihom. Suha Arafat, li tg[ix Malta, sostniet ukoll li lbiera[ ir/eviet apolo;ija f’isem lawtoritajiet Tune]ini ming[and l-Ambaxxatur tatTune]ija g[al Malta, li qaltilha li l-Im[allfin Tune]ini huma indipendenti u li lawtoritajiet ma kellhom lebda sehem f’dak li ;ara. “L-im[allfin jistg[u jg[idu li jridu”, sostniet Suha, “i]da jien lesta niffa//ja l-akku]i u tajt il-karti kollha biex nuri li m’g[andix x’naqsam ma’ dak li qeg[din jg[idu.”

Suha Arafat

Hi qalet li ]ew;ha, Yasser Arafat, kien jg[idilha biex t[alli lin-nies iparlaw u qatt ma kien se j[alliha tfittex innies bil-Qorti, i]da issa hi armla u trid tiddefendi lillfamilja tag[ha. Sostniet li minn issa ’l quddiem se tibda tfittex lil kul min jipprova j[amme; l-isem tal-familja Arafat. “L-akku]a ta’ korruzzjoni hi wa[da serja [afna.” Dwar ]ew;ha qalet li minkejja li l-mexxeja ta’ pajji]i G[arab qed jinqatlu jew jitne[[ew mill-poter,

Yasser Arafat jibqa’ l-eroj talPalestinjani. Qalet li rRebbieg[a G[arbija trid tkun rebbieg[a ta’ veru, u mhux sku]a biex persuni ipattuha lil xulxin. Bi tbissima, Suha qalet li kuljum titlob lill-Madonna ta’ Pinu “li ilha mag[ha g[al 20 sena u se tibqa mag[ha”. Suha Arafat irringrazzjat lill-Gvern u l-awtoritajiet Maltin filwaqt li qalet li lMaltin iridu japprezzaw kemm jg[ixu f’pajji] [ieles b’demokrazija ta’ veru.

Jibril b’waqfa o[ra f’Malta L-eks Prim Ministru tal-Kunsill Nazzjonali Transitorju Libjan, Mahmoud Jibril, ilbiera[ g[amel waqfa qasira f’Malta waqt vja;; milLibja lejn l-Emirati G[arab Maqg[uda. Jibril kien qed jivvja;;ja fuq ajruplan tal-Medavia pprovdut mill-Gvern Malti.

Hu qatta’ madwar nofs sieg[a fl-Ajruport Internazzjonali ta’ Malta sakemm kompla bilvja;; tieg[u. Din kienet it-tieni darba fi spazju ta’ ;img[a li Jibril ni]el Malta.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Parlament 9

{add ma kien influwenzat fl-g[oti tal-kuntratt tal-estensjoni tal-Power Station L-ebda persuna involuta fil-bordijiet li wasslu biex il-kumpanija BWSC ting[ata l-kuntratt tal-estensjoni talPower Station ma ;iet avvi/inata minn persuni bl-g[an li ji;i influwenzat il;udizzju tag[hom. Dan [are; minn seduta tal-Kumitat Permanenti talKontijiet Pubbli/i f’seduta nhar itTlieta waranofsinhar. Matul din is-seduta, in;iebu quddiem din il-kummissjoni numru ta’ persuni li kienu involuti b’mod attiv f’dawn il-bordijiet biex iservu b[ala xhieda, fejn ;ew mistiedna jirrispondu mistoqsijiet tal-membri parlamentari membri f’dan il-kumitat, li huwa mmexxi mid-Deputat Laburista Charles Mangion. Fost dawn, kien hemm l-eks Chairperson tal-Enemalta Alex Tranter u l-a;ent tal-BWSC Joseph Mizzi. Mistoqsi dwar jekk kienx hemm preferenza lejn impjant li ja[dem permezz tal-gass, Tranter sa[aq li l-g[a]la ta’ impjant li ja[dem bil-gass naturali kienet g[a]la favorevoli min[abba lemissjonijiet kontrollati li ji;;enera impjant simili. Minkejja dan, Tranter tenna li l-Board ta’ A;;udikazzjoni

kellu je]amina diversi xenarji differenti biex jasal g[ad-de/i]joni. Mistoqsi dwar jekk kellux kunflitt ta’ interess min[abba l-konnessjonijiet tieg[u mal-kumpanija Vassallo Builders, Tranter fakkar kif g[arraf ilpo]izzjoni tieg[u fis-sajf tal-2008, u li ma kienx [a sehem fid-diskussjonijiet li kkon/ernaw din il-kumpanija. Tranter sa[aq ukoll li ma [assx li kien hemm kunflitt ta’ interess g[ar-ra;uni li l-konnessjonijiet bejn dawn il-partijiet ma kinux jikkon/ernaw il-qasam talkostruzzjoni. Meta ;ie mistoqsi dwar ir-relazzjoni tieg[u ma’ Joseph Mizzi, l-a;ent talBWSC f’Malta, Alex Tranter tenna li hu qatt ma kien iltaqa’ ma’ Mizzi qabel, u kien biss waqt seduta pre/edenti ta’ dan il-kumitat li sar jaf min hu. Matul din is-seduta saret talba formali biex ji;u analizzati l-kotba biddettalji ta’ persuni li mill-2006 ’il quddiem ]aru l-Enemalta. Saret ukoll talba biex ji;i a//ertat jekk dawn il-kotba fihomx xi pa;ni nieqsa. Alex Tranter ikkonferma wkoll kif waqt li kien g[addej il-pro/ess tal-

g[a]la tat-tender, [add ma kien avvi/ina[ u offrielu flus jew in/entivi o[rajn biex ixekkel il-;udizzju tieg[u favur na[a jew o[ra, filwaqt li meta kien mistoqsi dwar l-investigazzjoni interna li saret fl-Enemalta dwar jekk kienx hemm xi persuna li g[addiet informazzjoni sensittiva lil BWSC, huwa sa[aq li ma kienx involut f’dan il-pro/ess, li kien immexxi mis-CEO. Dan sar min[abba n-nuqqas ta’ awditur intern fi [dan l-Enemalta. Quddiem il-Kumitat xehed ukoll la;ent tal-BWSC Joseph Mizzi. Filwaqt li spjega r-rwol tieg[u fil-kumpanija Associated Supplies Limited immexxija minn Joe Rizzo, huwa sa[aq kif kien bag[at numru ta’ e-mails marbuta max-xoghol lil din il-kumpanija. Minkejja li xi w[ud minn dawn l-emails kien bag[athom hu stess, o[rajn ;ew dettati minn Joe Rizzo innifsu. Mistoqsi g[al min kien qed jirreferi meta f’e-mail irrefera g[al ‘xi [add aktar ’il fuq’, hu qal li kien kiteb hekk fuq struzzjoni ta’ Joe Rizzo, u ma kienx jaf g[al min kien qed jirreferi. Mistoqsi fuq jekk kienx avvi/inat minn xi [add biex jinfluwenza l-;udiz-

zju tieg[u jew jaf b’xi persuna o[ra li ;iet avvi/inata minn xi [add g[all-istess skop, hu wkoll wie;eb fin-negattiv, l-istess kif g[amlu x-xhieda l-o[rajn kollha li tressqu quddiem il-Kumitat. Matul din is-seduta [are; ukoll kif minkejja li Joseph Mizzi kien g[amel snin ja[dem fi [dan l-Enemalta, huwa qatt ma avvi/ina lil [add mill-in;iniera jew [addiema o[ra b’rabta ma dan ittender, xi [a;a li ;iet konfermata wkoll minn xhieda o[ra. Huwa /a[ad ukoll li kien jaf li lkumpanija Lahmeyer, li tag[ha serva wkoll b[ala a;ent kienet blacklisted mill-Bank Dinji. Huwa xehed ukoll kif ikkuntattja lill-kumpanija Vassallo Builders flimkien ma’ kumpaniji ta’ kostruzzjoni prominenti o[rajn wara li fittex fuq il-Yellow Pages. Huwa xehed ukoll li ma kienx involut fil-pro/ess biex jintg[azel il-kuntrattur, u dan sar min-na[a tal-BWSC. Hu rrepeta wkoll li kull darba li ]ar il-bini tal-Enemalta, huwa g[amel hekk fuq xog[ol u ffirma fil-ktieb tal-vi]itaturi. Wara li nstemghu numru ta’ xhieda o[ra, is-seduta ;iet a;;ornata g[allejla.

Approvati konvenzjonijiet ta’ kollaborazzjoni kontra l-kriminalità Il-Parlament approva tliet mozzjonijiet li huma marbutin ma’ kollaborazzjoni ma’ pajji]i o[ra rigward il-;lieda kontra lkriminalità. Il-mozzjonijiet irratifikaw ]idiet mal-Konvenzjoni Ewropea dwar l-Assistenza Re/iproka fil-Qasam Kriminali; il-Konvenzjoni dwar is-Cybercrime u l-Konvenzjoni Internazzjonali tan-Nazzjonijiet Uniti dwar it-Tra]]in ta’ Atti Terroristi/i Nukleari. Il-Ministru Carm Mifsud Bonnici qal li t-tliet konvenzjonijiet qed isiru skont ilprovvedimenti li jpo;;u lKodi/i Kriminali konformi ma’ dawn il-konvenzjonijiet. Il-Ministru Mifsud Bonnici qal li fuq livell Ewropew ilqasam kriminali rnexxielu jie[u /erta attenzjoni wara li l-Kunsill tal-Ewropa feta[ it-triq biex ikun hemm kollaborazzjoni. Id-Deputat Laburista Josè Herrera qal li permezz tass[ubija ta’ Malta fl-UE kibret

il-possibbiltà ta’ kollaborazzjoni ma’ pajji]i o[ra rigward il-;lieda kontra l-kriminalità. Kontra dak li kien isir s’issa, Malta wkoll issa tkun marbuta testradixxi persuni li jkunu se ji;u pro/essati f’pajji]i o[ra min[abba reati fiskali. Rigward il-konvenzjoni li tirreferi g[as-cybercrime, ilMinistru Mifsud Bonnici qal li din hi konvenzjoni li tifta[ ittriq g[ar-rigward ta’ delitti li jsiru bl-internet. Din titratta lfrodi, il-pornografija u l-u]u tal-informatika. Carm Mifsud Bonnici qal li din il-konvenzjoni hi prodott ta’ snin ta’ xog[ol minn esperti minn madwar id-dinja. Il-Ministru fa[[ar ix-xog[ol li qed tag[mel il-Pulizija rigward il-kriminalità bl-internet. Hu qal li wa[da mill-kwalifiki li qed jintalbu mir-rekluti l;odda hu f’dan il-qasam. Carm Mifsud Bonnici qal li reati ta’ dan it-tip huma ta natura differenti g[ax il-vittma tkun

qed issofri danni minn xi [add li jista’ jkun fil-parti opposta tad-dinja. G[alhekk din il-konvenzjoni hi g[odda o[ra biex tkun mi;;ielda din it-tip ta’ kriminalità. Id-Deputat Laburista Josè Herrera qal li hu g[aqli li r-ratifika tal-konvenzjonijiet issir mill-Parlament. Dan joffri opportunità biex is-su;;ett ikun diskuss b’mod miftu[ kuntrarjament g[al dak li jsir f’/erti pajji]i fejn ir-ratifika ssir direttament mill-Ministru kon/ernat. Josè Herrera qal li g[adu mhux /ar x’g[andu jsir meta jkun hemm konvenzjonijiet b[alma hi dik dwar cybercrime. G[adu mhux /ar jekk pajji] li jirratifika konvenzjoni g[andux jadotta dik il-konvenzjoni b[ala li;i jew jag[milx emendi g[al-li;ijiet li jkollu. Id-Deputat Laburista qal li qed titqanqal diffikultà meta persuna akku]ata tikkontesta jekk hux qed ting[ata smig[ xieraq.

Il-Ministru Mifsud Bonnici qal li jaqbel li din il-li;i hi pass ie[or ’il quddiem. Il-Parlament imbag[ad iddiskuta l-mozzjoni rigward ilKonvenzjoni Internazzjonali tan-Nazzjonijiet Uniti dwar itTra]]in ta’ Atti Terroristi/i Nukleari. Carm Mifsud Bonnici qal li din hi konvenzjoni importanti. Lil pajji]na s’issa tolqotha mar;inalment g[ax ma kienx hawn ka]i ta’ involviment ta’ reati nukleari. Il-konvenzjoni tattakka l-u]u ta’ armi nukleari fl-aspett ta’ terrori]mu. Fiha hemm lobbligu li jaqsam l-informazzjoni u jkun hemm kooperazzjoni biex ikun hemm identifikazzjoni, sopressjoni u investigazzjoni f’ka]i ta’ reati b’konnessjoni ma’ u]u ta’ armi jew materjal nukleari. Il-konvenzjoni tag[ti l-poter lill-pajji]i li jirrendu materjal li jista’ jkun se jintu]a g[al reati. Id-Deputat Laburista Josè Herrera qal li l-Parlament Malti

kien di;à lle;isla kontra reati ta’ natura nukleari u issa qed jirratifika din il-konvenzjoni. G[alkemm din hi xi [a;a li qatt ma saret, il-periklu dejjem jibqa’ hemm. Il-Ministru Carm Mifsud Bonnici qal li hu minnu li jkun hemm [afna konvenzjonijiet u l-Gvern jimxi fuq prioritajiet g[aliex inkella jie[du [afna ]mien g[ad-diskussjoni. Il-konvenzjonijiet li qed jitressqu g[ar-ratifika huma konvenzjonijiet li jkunu saru t-tibidiliet me[tie;a fil-li;ijiet relattivi. Il-lista’ ta’ konvenzjonijiet li rratifikat Malta huma online u wie[ed jista’ jarahom u anke jara l-intervent ta’ Malta fihom. Dawn jinkludu direttivi u regolamenti. Ir-regolamenti huma b[al-li;ijiet li jid[lu fis-se[[ b[ala parti mil-le;islazzjoni talpajji]. Id-direttivi huma indikazzjonijiet li juru liema direzzjoni g[andu jsegwi pajji] biex ikun aktar konformi malkonvenzjoni.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

10 Opinjoni

L-G[assa tas-Sinjura l-Bajda Dar sabi[a fi Triq Ra[al :did f'{al Tarxien, mibnija fuq stil Ingli] tas-seklu dsatax, li billejl kienet tie[u [siebha s-Sinjura l-Bajda, waqt li mal-jum kien i[arisha l-korp tal-pulizija. Villa Aspinall hi binja kbira u sabi[a li ;;ib l-isem talfamilja li bnietha. Fil-knisja parrokkjali ta' {al Tarxien lapida tfakkar lil Giacomo Aspinall. Il-gvern kolonjali [a pussess tag[ha biex isservi ta' G[assa distrettwali g[allir[ula ta' {al Tarxien, Ra[al :did, il-Gudja u xi r[ula qribhom. Wara ]ew; kolonni tal-;ebel, bieb kbir tal-injam li qatt ma kien jing[alaq g[ax il-[idma tal-pulizija ma kinitx taqta' la ;ewwa u lanqas barra. Matul il-lejl ilpulizija kienet tag[mel irronda bil-pass fit-toroq. Innies kienet t[ossha ]gura u m[arsa mill-ftit kriminali li kien hawn f'Malta. Il-bqija, xi tag[jira bejn ;irien, xi mara tad-dar li kienet ta[sel ilbankina ta' quddiemha b'ilma bis-sapun, xi [add jisker filfesta tar-ra[al. Droga ma kienx hawn. Is-sliem talir[ula minn fejn kienet tg[addi l-karozza tal-linja u xi karozza privata. {sejjes ta' xi ajruplan Ingli] g[addej fillbaxx nie]el lejn, jew tiela', minn {al Luqa. Il-[idma fil-Villa Il-[idma f'Villa Aspinall ma kinitx biss tal-pulizija.

Minn bieb /kejken biswit lG[assa kienu jid[lu l-ispetturi sanitarji, fosthom missieri. Kienu ja[dmu f'ambjent

mill-Ma;istrat Joe CASSAR

]g[ir, bank ma' bank. Kienu jie[du prodotti mill-[wienet tal-ikel u xi darbtejn kull xahar arahom sejrin bihom lejn il-Kastellanija, il-Belt Valletta. Il-pjanti ta' djar u [wienet li kienu qed jinbnew jew irran;ati kienu jag[mluhom huma. Nies li jkollhom je[duha kontra xi [bit tal-;rieden kienu jmorru g[all-'[elu' u ji;u mwissija li ma j[alluhx f'idejn tfal jew f'xi post fejn kien hemm klieb u qtates. Drena;;i kien ji;rilhom il-[sara u malispetturi sanitarji, kien hemm ?ensu, li kien jifta[ iddrena;;i. Kien impjegat malgvern u min kien ikollu b]onnu u jaqdih, kien itih xi [a;a tal-flus. G[ammara o[ra ta' Villa Aspinall kienu t-tabib distrettwali u ]ew; nurses li kellhom kamra kbira mifruda b'kuritur mill-uffi//ju ]g[ir tal-ispetturi sanitarji. Kienu jid[lu mill-bieb tal-G[assa u jg[addu fuq ix-xellug biex

jaslu fl-ambjent tag[hom mog[ti g[all-fejqan talpoplu. L-ambjenti kollha kienu jinfdu ma' xulxin u hekk kienet tin]amm issolidarjetà ta' dawk li filqasam tag[hom kienu j[abbtu wi//hom ma' xulxin jum wara jum. Kien hemm ix-xog[ol ta' wara l-[in li missieri u s[abu ma kinux jit[allsu tieg[u. Kellhom turn tal-g[assa g[al wara l-[in u g[all-festi, u waqt din l-g[assa ma

Fit 28 ta' April 1958, sar [bit fuq l-G[assa li ng[atat innar. Dakinhar, jien u [uti ma morniex skola. Kmieni wara nofsinhar bdew ji;ru xnig[at koroh. {adna r-ru[ meta missierna ;ie d-dar mixxog[ol. Illum l-G[assa hi ta' kumpanija farma/ewtika. Meta ;ieni f'rasi dan l-artiklu mort [a nag[ti daqqa t'g[ajn. Irnexxieli ndur isfel. LG[assa, li g[amlet ]mien mitluqa ng[atat dehra ;dida bla ma tkisser xejn. }ew;

fi Triq Betta. Hi ]g[ira i]da tista' taqdi l-[ti;iet tan-nies. Mill-G[ases fuq imsemmija, bil-permess talqarrejja, dejjem jekk waslu sa hawn se ng[addi g[all-G[assa fl-Istati Uniti tal-Amerika, ma[luqa minn Raymond Chandler (1888-1959) fl-aqwa rumanz tieg[u, thriller bl-isem ta' The Big Sleep bilprotagonist b[al f'xog[lijiet o[ra tal-istess kittieb Philip Marlowe. Dan tal-a[[ar wara li qaxxar il-le[ja, libes, [a l-

Il-modi differenti li bih jista’ jinkiseb il-ktieb ta’ Raymond Chandler

setg[ux iwarrbu minn djarhom. Biex tag[qad, ftit nies kellhom telefon u f'[afna r[ula l-linji kienu ftit. Id-dar, telefon ma kellniex u l-a[barijiet kienu jing[ataw bil-fomm wara mixja. Statwa fil-;nien Fl-ewwel kamra, int u die[el, il-pulizija kienu

jist[arr;u wara li jisimg[u lilmenti tan-nies. Kamra biswitha kienet taqdi lillIspettur. Fl-G[assa kien hemm i/-/ip i]da qatt ma rajt lil [add fih. Fa//ata tal-bieb il-kbir kien hemm ;nien ]g[ir. Fih, ?ensu kien g[amel statwa tal-Madonna wara li [affer fil-[ajt u bi/-/ajt kien jing[ad li g[amel kapulavur. Villa Aspinall kellha ssular ta' fuq. Tliet kmamar kbar i[arsu fuq il-;nien. F'wa[da minnhom kien hemm is-sodod, li missieri kien jg[idli li l-pulizija jistrie[u fuqhom bejn g[assa u o[ra. It-terrazzin kien sabi[, i[ares fuq il-;nien u ;nien ie[or tal-familja Damato. Il;onna kienu mifruda minn xulxin b'lasti ta' [adid irqiq. U s-Sinjura l-Bajda, billejl kienet iddur ma' dawn ilkmamar. I]da [add ma kien raha.

tfajliet fir-reception qaluli li kien instab xelter tal-gwerra, [a;a li ma kontx naf biha. I]da meta tlabt li nitla' fuq, tar-reception /emplu biex jaraw setg[ux i[alluni. Informazzjoni kunfidenzjali It-twe;iba kienet 'le' g[ax fuq kien hemm ' informazzjoni kunfidenzjali'. Sellimt u tlaqt ’il barra. {sibt jekk g[andix immur l-G[assa

[dejn Kordin u nag[mel rapport, li ma jmurx qed ji;i ma[]un xi materjal radjuattiv. I]da s-Sinjura l-Bajda fehmitni li fuq kien hemm biss kompjuters, posta elettronika u karti. Idde/idejt li nemmen lilha g[ax ma kellha l-ebda interess f'dak li kien qed jinqala'. Wara l-1958, il-Pulizija marret Ra[al :did [dejn Kordin. L-ispetturi sanitarji telg[u fuq, fejn setg[u ja[dmu a[jar. Isfel baqa' biss ber;a g[all-[idma tat-tabib. Meta bejn 1987-1992 kont responsabbli mill-housing, innies li kienu jg[ixu wara lknisja ta' {al Tarxien, ing[ataw djar ta' sura f'appartamenti li nbnew fi Triq Bir]ebbu;a. Parti mixxog[ol kien il-bini ta' G[assa

fatra u telaq lejn l-G[assa talpulizija. Sieg[a wara kien hemm, tela' sas-seba' sular fejn kien hemm l-uffi//ju ]g[ir tal-pulizija. L-uffi/jal kellu kamra b[all-o[rajn, ]g[ira, i]da fiha kien ja[dem hu biss. “Ma kiem hemm xejn fuq il-mejda tieg[u [lief xuga, sett ta' pinen ir[as, il-kappell tieg[u u wa[da minn ri;lejh. Kien bniedem ta' daqs mezzani, bjond, [u;bejh sodi, g[ajnejn kalmi u snien mi]muma tajjeb. Ditektiv privat

Kien qisu b[al nies o[ra li tara fit-triq. Kien ditektiv, li qed ja[dem g[all-Kurunell Sternwood, li qed jisfa mhedded. It-tag[rif hu ta' siwi. Tista' ssir bidla ta' tag[rif g[ax kull wie[ed jaqbillu li jg[atti xi [a;a talimg[oddi. Iebsa l-[ajja g[al Marlowe, li b[al bnedmin o[ra jrid jaqla' x'jiekol, almenu $500. I]-]ew;t ulied bniet tal-Kurunell huma kaxxa ;enn u bla g[aqal. Missierhom g[andu l-flus i]da je[tie; jistrie[ u jistrie[ sewwa. Edizzjoni fina tar-rumanz tista' ting[ata b[ala rigal g[all-Milied. {ajr lil Agenda Book Shop


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Opinjoni 11 Editur> Alex Attard Media.Link Communications Co. Ltd. 2, Triq Herbert Ganado, Tal-Pietà PTA 1450 P.O. Box 37, Il-{amrun {MR 1000 e-mail> news@media.link.com.mt Tel> 21243641#2#3 Fax No. 21242886 Dipartiment tal-Avvi]i Tel> 25965-317#232#474 Fax> 21240261 E-mail> adverts@media.link.com.mt

L-EDITORJAL

Ix-xog[ol l-aqwa ri]ultat ta’ gvernijiet Nazzjonalisti L-editorjal tal-biera[ ta’ IN-NAZZJON elenka kif il-paroli tal-lum ta' Joseph Muscat dwar ix-xog[ol juri b'kuntrast qawwi li bejn il-po]i u l-fatti hemm ba[ar jikkumbatti. Dan l-a[[ar, il-Kap tal-Oppo]izzjoni b[al donnu stenba[ u beda jitkellem hu wkoll dwar ix-xog[ol, bid-differenza li ma jirrikonoxxix is-su//ess li pajji]na qieg[ed jirre;istra, anke meta wie[ed isegwi l-isplu]joni tal-qg[ad f’pajji]i qrib tag[na, u minflok jattakka u jmaqdar il-politika tal-Gvern favur ix-xog[ol. Sa[ansitra jasal biex jikkonkludi li l-Gvern ma jifhimx fl-ekonomija. Quddiem dan il-paroli li ma jirriflettix ir-realtà ta’ pajji]na, il-Kap tal-Oppo]izzjoni g[andu [afna x’jitg[allem minn gvernijiet Nazzjonalisti – minkejja li ta’ sikwit jirrepeti li m’g[andu g[alfejn jie[u lezzjonijiet ming[and [add. Ix-xejra tan-nefqa tal-Gvern minn wa[da ta' sussidji g[al wa[da ta' investiment Dan hu kliem ta’ arroganza u li jinkwetana. Infakkru lil Joseph Muscat li x-xog[ol hu l-aqwa ri]ultat ta’ gvernijiet Nazzjonalisti. Gvern Nazzjonalista fl-a[[ar 12-il xahar [oloq 6,000 impjieg ;did. Dawk jirre;istraw g[axxog[ol naqsu g[al rata fost l-aktar baxxi flEwropa. Dawk li j[addmu g[arrfu lillKorporazzjoni g[ax-Xog[ol u t-Ta[ri; li riedu 10,000 ru[ fl-a[[ar tmien xhur biex jimlew ilpostijiet vojti li kellhom. Li jrid jitg[allem Joseph Muscat hu r-ri/etta tas-

su//ess tal-Gvern Nazzjonalista li rnexxielu jo[loq ix-xog[ol g[ax bidel ix-xejra tan-nefqa tal-Gvern minn wa[da ta' sussidji, g[al wa[da ta' investiment. Il-Gvern nieda numru qawwi ta' skemi li qed jg[inu [afna ditti privati biex jinvestu, ikabbru u jimpjegaw aktar [addiema. Minn dawn l-iskemi tal-Gvern gawdew [afna kumpaniji li qed jirri;eneraw l-ekonomija ta' zoni b[al G[awdex. L-iskemi tal-Gvern in/entivaw ukoll lin-nisa biex ja[dmu, u nisa o[rajn biex iwaqqfu negozji ;odda. L-istatistika turi li 2,600 mara aktar ja[dmu full-time f'sena – grazzi g[allinizjattivi tal-Gvern u in/entivi biex aktar nisa jo[or;u ja[dmu full-time – fosthom in/etivi ta’ tnaqqis fit-taxxa, [inijiet a[jar g[an-nisa u teleworking. Bl-iskemi tal-Gvern mhux biss in[olqu 6,000 impjieg ;did, i]da wkoll l-investiment f'Malta ]died b'40%; it-turi]mu ]died b'10% fuq sena rekord; in-nefqa tat-turisti ]diedet bi 13%; u lesportazzjoni ]diedet b'54% li hi rata rekord flEwropa. Skont ukoll l-a[[ar statistika, it-tkabbir flekonomija ta’ Malta wassal biex ikollna 3,200 aktar ja[dmu full-time f'sena. Il-maqlub ta' dak li qed ji;ri f'[afna pajji]i. Dan hu wkoll ri]ultat tal-inizjattivi tal-Gvern biex tejjeb il-kwalità tan-nefqa tieg[u minn sussidji g[al investiment fix-xog[ol spe/jalment fil-fabbriki li kellhom b]onn l-g[ajnuna fil-bidu tar-re/essjoni, fledukazzjoni, fis-sa[[a, fl-ener;ija mix-xemx u

fl-iffrankar tal-elettriku, fl-infrastruttura u flambjent – fejn il-flus jibqg[u f'Malta. I]-]ieda fl-esportazzjoni bejn Jannar u :unju turi li l-fabbriki u l-manifattura qed jag[tu sinjali tajbin. Sinjali tajbin mhux g[all-magni imma g[an-nies – ir;iel u [afna nisa – li ja[dmu fil-manifattura. Kellna ]vilupp kbir f'manifattura aktar spe/jalizzata. Is-sitwazzjoni finanzjarja u li tant jitkellem dwarha l-mexxej Laburista, turi li l-i]bilan/ din issena, kif sejrin b[alissa, hu mistenni jin]el g[al ta[t it-3%. Id-dejn tal-Gvern hu ftit aktar minn 60% li t[alli l-UE. Il pajji]i bil-probemi mhux 60% g[andhom imma 150%, u ma' banek barranin. Id-dejn li l-Gvern Malti g[andu hu kollu ([lief g[al bi//a ]g[ira li g[amel Alfred Sant f'dollari g[all-Freeport) mal-poplu Malti stess. L-img[axijiet li j[allas il-Gvern ma j[allashomx lil banek barranin imma lil kull min g[andu stokks tal-Gvern. Il-Labour jirrifjuta li jg[id x’se jag[mel B’kuntrast ma’ dawn ir-ri]ultati ta’ Gvern Nazzjonalista, gvernijiet Laburisti dejjem ;abu lqg[ad. L-a[[ar darba li l-Labour kien fil-gvern, ilqg[ad re;a' g[olla rasu u kien is-sinjal tat-22 xahar tal-gvern ta' Alfred Sant. Il-Labour illum, sfidat ifisser il-politika tieg[u dwar ix-xog[ol biex isostni l-argument tieg[u li lGvern ma jifhimx fl-ekonomija, jirrifjuta li jg[id x'se jag[mel. L-ag[ar mod kif tittratta lin-nies. Huma dawn il-fatti li jgiddbu l-po]i u l-paroli ta' Joseph Muscat.

31 sena wara>

Nibqg[u niftakruk :or;! Mhux kul[add la[aq l-era politika tal-mibki :or; Borg Olivier, eks Prim Ministru u eks Kap talPartit Nazzjonalista. Nhar il-:img[a tfakkar lanniversarju f’g[eluq il-31 sena mill-mewt ta’ Borg Olivier. G[aldaqstant il;enerazzjoni tal-lum ]gur li ma tiftakarx lil dan ilpolitiku li fl-istorja ta’ pajji]na se jibqa’ mfakkar g[all-kisba talIndipendenza fl-1964. Borg Olivier hu missier Malta indipendenti u b[allmexxejja l-o[ra tal-PN kellu sehem importanti fittkabbir politiku ta’ dan ilpajji] sovran. F’Lulju li g[adda l-PN organizza numru ta’ attivitajiet biex ifakkar ilmitt sena mit-twelid ta’ dan il-politiku u statista Malti. Irrelevanti l-kulur politiku li wie[ed i[addan, ilma;;oranza tal-Maltin u lG[awdxin jirrikonoxxu lkontribut kbir li Borg

Olivier ta g[all-pajji] u limpenn lejn it-titjib filkwalità tal-[ajja tal-poplu tag[na. Il-vi]jonijiet tieg[u ma kinux biss politi/i i]da kienu ukoll vi]jonijiet g[all-;enerazzjonijiet futuri. L-i]vilupp tal-vi]joni

Nistqarr li meta w[ud ifakkru lil dan il-mexxej kbir, jieqfu sal-kisba talindipendenza u jinsew ilvi]joni tieg[u li bdiet ti]viluppa minn dik il;rajja ’l quddiem. Minn wara dik il-kisba storika, Borg Olivier kien [adem biex waqqaf istituzzjonijiet u fassal li;ijiet kif ukoll g[amel proposti li g[adhom mag[na sal-lum. Fl-istess waqt, wie[ed irid i]omm f’mo[[u li lmixja ta’ Borg Olivier lejn l-Indipendenza ma kinitx wa[da mdemmija u dan ma kienx pro/ess fa/li biex jintla[aq. G[aldaqstant hawnhekk jo[ro; bi/-/ar kemm Borg Olivier [adem

b’g[aqal u minflok mar g[all-konfrontazzjoni, g[a]el li jiddiskuti madwar il-mejda tad-diskussjoni. Din kienet g[a]la naturali g[al kull Gvern immexxi mill-PN u llum tiddistingwina minn partiti o[ra li mexxew lil pajji]na matul is-snin. Dan hu dak li jag[mel lill-PN partit ta’ su//ess – partit li dejjem kellu mexxejja politi/i li g[arfu x’inhuma l-isfidi li kellu b]onn dan il-pajji] g[all;ejjieni. Fl-isfond ta’ dan kollu wie[ed irid jibqa’ jiftakar kif fis-snin 60, Borg Olivier u l-PN kienu di;à qed i[arsu lejn ilpro/ess biex Malta ssir pajji] indipendenti u eventwalment tissie[eb filKomunità Ewropea. Tis[i[ tar-relazzjonijiet Kien f’dan il-perijodu li l-PN, fl-era ta’ Borg Olivier g[araf isa[[a[ irrelazzjonijiet tieg[u u talGvern Malti mal-pajji]i fl-

Ewropa, g[ax fehem li lpost naturali tag[na kien mal-Ewropej. Il-kontra jista’ jing[ad dwar il-Partit Laburista ta’ dak i]-]mien, li f’dan l-istess ]mien kien i[ares lejn din il-mixja politika b’lenti differenti u kien jag[]el li jkollu relazzjonijiet mill-qrib mar-Re;im tal-Kurunell Muammar Gaddafi. Illum nafu li l-mixja li g[a]el Borg Olivier u l-PN kienet ta’ su//ess, waqt li dik li g[a]el il-PL kienet falliment kbir. Jekk illum, pajji]na qed jag[mel su//ess fl-UE dan hu mertu tal-mexxejja politi/i li mexxew lill-PN f’dawn la[[ar snin, fosthom Borg Olivier innifsu li nieda pro/ess importanti lejn idd[ul ta’ Malta fl-UE, billi fil-21 ta’ Settembru tal1 964 ;ab l - Indipendenza g[al pajji]na. Din kienet ;urnata importanti li fa/ilment setg[et ;iet qabel, li kieku pajji]na m’g[amilx sittax-il

minn David CASA david.casa@europarl.europa.eu

sena f’limbu ta[t gvern lista, li minflok il-medja tad-diskussjoni g[a]el li ji;;ieled ma’ kul[add u jopponi kollox – [lief naturalment ma’ dittaturi Komunisti fosthom Kim ilSung u Nicolai Ceauscscu, u ideat listi estremi, li tefg[u lil pajji]na lura ekonomikament u lment. 31 sena wara l-mewt ta’ Borg Olivier, pajji]na g[andu jibqa’ grat lejn il[idma politika tieg[u. Fuq kollox, wie[ed g[andu jibqa’ jg[o]] il-prin/ipji politi/i li permezz tag[hom Borg Olivier mexxa lil Malta biex illum qed ingawdu mis-sagrifi//ji li g[amlu missirijietna matul i]-]mien.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

12 A[barijiet ta’ Barra minn Tonio Galea u Richie Cassar – foreign@media.link.com.mt

IL-GRE?JA

Pressjoni kbira fuq Papandreou biex jirri]enja

George Papandreou... De/i]joni sorprendenti li ]iedet mat-taqlib fis-swieq waqt li xprunat l-ispekulazzjoni dwar il-futur tal-Gre/ja (Reuters)

Il-Gre/ja b’daharha mal-[ajt wara s-sej[a ta’ referendum g[all-g[arrieda Hemm possibbiltà li jikkrolla l-Gvern So/jalista Grieg wara li l-Prim Ministru George Papandreou, kontra kull mistenni, sejja[ g[al referendum dwar il-ftehim li ntrabtet bih il-Gre/ja wara ttrattativi ur;enti malistituzzjonijiet finanzjarji internazzjonali. L-a[bar qajmet g[ag[a s[i[a u bl-istess sie[ba So/jalisti ta’ Papandreou jikkundannaw idde/i]joni tal-PM Grieg li qed jakku]awh li qed ‘jilg[ab bilfutur ta’ pajji]hom’ b[ala membru taz-zona ewro. Il-Mexxejja ta’ Franza u l:ermanja wkoll spi//aw sorpri]i bl-i]viluppi u insistew li Papandreou llum jissie[eb f’ta[ditiet ta’ kri]i f’Cannes bil[sieb li ja[dmu lejn limplimentazzjoni ‘malajr’ talftehim ;did g[all-bailout talGre/ja. Il-laqg[a ta’ kri]i g[andha ssir qabel is-summit g[all-Istati industrijali ewlenin tal-G20 li se ssir fl-istess belt Fran/i]a. Sadattant, Papandreou spi//a ta[t burraxka kritika ming[and kollegi tal-Gvern u lOppo]izzjoni Griega meta jidher qed jikber il-konsensus g[al gvern ;did f’Ateni inkarigat mill-g[aqda nazzjonali u g[al elezzjonijiet ta’ malajr fil-Gre/ja. Dan meta s-swieq tal-ewro re;g[u g[addew minn taqlib s[i[ b’konsegwenza tal-a[[ar ‘intransi;enza’ mit-Tmexxija So/jalista f’Ateni. Il-Mexxejja taz-zona ewro jiem ilu fasslu t-tieni pakkett finanzjarju g[all-Gre/ja bil-patt li l-pajji] jimplimenta jer;a’ aktar awsterità fost tamiet li limpenn kollettiv biex isalva lil dan il-pajji] jg[in anki biex

ine[[i l-is[ab tal-in/ertezza g[all-Ewropa. Madankollu, il-possibbiltà li l-poplu Grieg jista’ jasal biex ji/[ad g[all-bailout [alla impatt sostanzjali fost is-swieq finanzjarji, bil-politi/i Ewropej jikkummentaw b’sorpri]a kbira dwar l-a[[ar a[bar xokkanti minn Papandreou li lanqas ma indenja jinforma lill-Ministru tal-Finanzi Grieg. Il-Ministru }vedi] g[allAffarijiet Barranin Carl Bildt qal li diffi/li biex wie[ed jara x’g[andu jittratta dan irreferendum fil-Gre/ja meta lmistoqsija ba]ika tibqa’ ‘jekk il-pajji] iridx isalva jew le’. U wara li l-President Fran/i] Nicolas Sarkozy u l-Kan/illier tal-:ermanja Angela Merkel evalwaw din is-sitwazzjoni [ar;et stqarrija li ‘Franza u l:ermanja huma determinati li ja//ertaw, flimkien mas-sie[ba Ewropej, li d-de/i]jonijiet adottati waqt is-summit ji;u implimentati mill-aktar fis peress li t-tragward sar aktar importanti minn qatt qabel’. L-in/ertezza ;dida waslet fi ]mien partikularment delikat meta Franza qed tipprova t[ajjar li/-?ina biex tappo;;ja finanzjarjament liz-zona ewro. Intant, is-swieq qed jispekulaw dwar jekk l-Italja tistax issir ilpajji] li jmiss (taz-zona) li jeg[req fil-kri]i tad-djun. Min-na[a tieg[u, JeanClaude Juncker, li jmexxi llaqg[at tal-Ministri tal-Finanzi taz-zona ewro, ma jridx iwarrab g[al sitwazzjoni fejn il-Gre/ja tista’ tfalli mill-obbligi tag[ha b’rispett g[ad-dejn massi// li tellg[et. U Juncker ikkummenta li lPrim Ministru Grieg [a dde/i]joni li jsejja[ g[al

referendum ming[ajr ma ddiskutiha mal-kollegi Ewropej, filwaqt li ma eskludiex ilpossibbiltà ta’ ‘Gre/ja falluta’ f’ka] li l-Griegi jivvutaw (firreferendum propost) [alli ji/[du g[all-ftehim malistituzzjonijiet finanzjarji. George Papandreou qal li je[tie; appo;; politiku akbar biex inaqqas mill-ba;it ta’ pajji]u u jaddotta r-riformi strutturali li qed jinsistu dwarhom l-istess istituzzjonijiet finanzjarji. Dan meta l-Gvern So/jalista tieg[u di;à g[adda politika ta’ awsterità kontinwa mill-Parlament minkejja lmew;a tal-protesti fil-Gre/ja. Sadattant, jidher li l-problemi ta’ Papandreou u s-So/jalisti ]diedu bil-kbir bl-a[bar tarreferendum, bid-deputati parlamentari fuq i]-]ew; na[at tal-kamra qed i[ossuhom ‘fiddover li jirre]istu g[al din lg[a]la politika ]baljata u li qed thedded il-futur tal-Gre/ja b[ala pajji] vijabbli’. Fl-istess [in, politi/i fiddiversi bnadi taz-zona ewro lmentaw li l-Gre/ja qed tipprova ti]gi//a millkundizzjonijiet tal-pakkett g[all-bailout minbarra li jinkwetaw dwar il-konsegwenzi potenzjali g[az-zona ewro b[ala l-ka;un tar-referendum li qed jitlob Papandreou. Suppost li l-Gre/ja, f’nofsNovembru, tir/ievi fondi ta’ emer;enza ekwivalenti g[al tmien biljun ewro i]da mistenni li dawn jispi//awlha qabel la[[ar ta’ Jannar – u fi]-]mien tal-propost referendum. Sitwazzjoni b[al din tkun tfisser li l-Gvern ta’ Papandreou kapa/i jispi//a ming[ajr flus f’ka] li l-Griegi jg[idu ‘le’ g[all-awsterità.

Il-Kap tal-Oppo]izzjoni u membri ewlenin tal-Partit So/jalista fil-Gvern ilbiera[ insistew g[ar-ri]enja tal-Prim Ministru u Kap So/jalista George Papandreou meta skont huma l-Gre/ja te[tie; Gvern politikament le;ittimu minbarra pjan nazzjonali li jg[inha tirkupra mill-kri]i finanzjarja. Fil-fatt, il-Kap Konservattiv Antonis Samaras, li jmexxi lPartit g[al Demokrazija :dida, ma jridx ja//etta ssej[a tal-Gvern So/jalista biex isir referendum rigward il-ftehim ;did g[all-bailout . Dan waqt li jinsisti biex ilGre/ja ma titlifx i]-]mien sakemm tid[ol g[al elezzjonijiet mill-aktar fis. ‘Illum, l-elezzjonijiet bikrija saru ne/essità nazzjonali’, enfasizza Samaras li wissa li s-sej[a g[al referendum minna[a tal-Kap So/jalista Grieg anki qed tipperikola s-s[ubija tal-Gre/ja fl-Unjoni Ewropea. Samaras kompla li lOppo]izzjoni tinsab determinata li tevita dawn lesperimenti opportunisti/i, meta l-Prim Ministru Grieg qed jiffa//ja wkoll pressjoni kbira fost id-deputati tal-Partit PASOK (So/jalista) filGvern. Fil-fatt, ]ew; deputati parlamentari So/jalisti (listess b[al Samaras) sej[u g[al elezzjonijiet immedjati kif ukoll g[al gvern ta’ g[aqda nazzjonali – b’ numru

ta’ membri fil-kunsill nazzjonali ta’ PASOK i[e;;u biex Papandreou jwarrab u biex il-pajji] jaddotta listrate;iji adatti li jqajmuh fuq saqajh. Aktar kmieni lbiera[, iddeputat So/jalista Milena Apostolaki rri]enjat millgrupp parlamentari, blappo;; g[all-Gvern issa jonqos g[al 152 minn total ta’ tliet mitt si;;u. Il-Prim Ministru Papandreou, minna[a tieg[u, sejja[ vot ta’ fidu/ja li g[andu jittie[ed nhar il-:img[a. Sadattant, il-poplu Grieg ukoll jinsab di]illu] bis-sej[a ta’ Papandreou g[al referendum popolari, b’u[ud jirridikolaw l-inizjattiva li jissuspettaw hi ‘tattika’ talKap So/jalista biex jirba[ appo;; g[al mi]uri ta’ awsterità [orox. Numru ta’ Griegi llum qed jeg[rqu ta[t l-awsterità li di;à imponewlhom Papandreou u s[abu fil-kabinett u bl-analisti jinkwetaw li l-poplu, f’ka] li ji;i fa//jat b’referendum, jasal biex jivvota kontra lftehim finanzjarju u jitfa’ pajji]u f’qieg[ ta’ abbiss ekonomiku. Il-Griegi, fl-istess [in, jissuspettaw li l-Gvern ta’ Papandreou jista’ qed jippjana biex ikompli fil-poter grazzi g[al ‘xempju’ ta’ appo;; popolari f’ka] li lpoplu jivvota favur il-ftehim g[all-bailout ta’ pajji]u.

Evangelos Venizelos ma kienx jaf dwar il-pjan g[ar-referendum Kelliema qrib il-Gvern So/jalista Grieg qed jg[idu li l-Prim Ministru George Papandreou naqas milli jinforma lill-Ministru tal-Finanzi tieg[u li kellu j[abbar ir-referendum dwar l-a[[ar ftehim g[all-g[ajnuna mal-Unjoni Ewropea. Uffi/jali li xtaqu jibqg[u anonimi qalu lill-a;enzija Reuters li l-Ministru Evangelos Venizelos ma kellu l-ebda idea dwar irreferendum u li dan kien jaf biss dwar il-vot ta’ fidu/ja. Ing[ad ukoll li Venizelos insista ma’ Papandreou biex jinforma lis-sie[ba barranin dwar id-de/i]joni li [a u li kienet tfasslet ittra fis-sig[at bikrija tal-biera[. Sadattant, il-Ministru Venizelos, li qed imexxi t-ta[ditiet malUE, il-Fond Monetarju Internazzjonali (IMF) u l-banek dwar ilbailout tal-Gre/ja, iddiskuta l-a[[ar ]viluppi fis-sitwazzjoni waqt telefonati li kellu ma’ uffi/jali ewlenin tal-istituzzjonijiet finanzjarji u l-istati taz-zona ewro. Hu tkellem fost o[rajn mal-Ministru tal-Finanzi :ermani] Wolfgang Schaeuble; il-Kap tal-Istitut Internazzjonali g[allFinanzi Josef Ackermann; il-Kummissarju g[all-Affarijiet Monetarji tal-UE Olli Rehn u l-Kap tal-missjoni tal-IMF g[allGre/ja Poul Thomson. Id-djalogu kien fuq kollox inti] biex ‘ma jisfumax’ is-sitt pagament ta’ g[ajnuna lill-Gre/ja (dejjem skont il-ftehim li ntla[aq) u biex isalvaw is-sistema tal-bailout b[ala fa/ilità g[al emer;enza.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

A[barijiet ta’ Barra 13 L-ITALJA

Berlusconi determinat g[al riforma, i]da... Il-Prim Ministru Silvio Berlusconi lbiera[ irrepeta weg[diet g[al riforma ekonomika, i]da l-bonds tal-Italja spi//aw mill;did ta[t pressjoni fil-kri]i attwali taz-zona ewro, blOppo]izzjoni Taljana ta/-/entru-xellug titlob lill-President Giorgio Napolitano biex ja[tar gvern ;did f’Ruma. L-a[[ar maltemp g[all-Italja hu dovut g[ad-de/i]joni g[allg[arrieda tal-Prim Ministru tal-Gre/ja George Papandreou li jsejja[ referendum dwar il-mi]uri ta’ awsterità li l-Unjoni Ewropea qed tesi;i g[all-Griegi. B’ri]ultat ta’ dan, il-valur tal-bonds fuq id-dejn tal-Italja (effettivi g[al g[axar snin) tela’ g[al livelli insostenibbli, meta l-pajji] – it-tielet l-akbar ekonomija fiz-zona ewro – jinsab fleqqel tal-kri]i finanzjarja li qed thedded anki lil Spanja. Silvio Berlusconi sadattant qal li g[andu j[abbar dettalji tarriformi mwieg[da lis-sie[ba Ewropej tal-Italja matul il-laqg[a g[all-G[oxrin l-Akbar Ekonomiji tad-Dinja (G20) li ssir g[ada fil-belt Fran/i]a ta’ Cannes. Il-Prim Ministru Taljan sostna li l-Italja g[andha timplimenta programm ta’ awsterità ‘bil-[effa u d-determinazzjoni li tirrikjedi din is-sitwazzjoni’ u meta d-dejn pubbliku tal-pajji] (mal-120 fil-mija tal-Prodott Gross Domestiku) qed jipperikola fost o[rajn il-futur tal-ewro. L-ekonomija tal-Italja qed tiffa//a possibbiltà dejjem akbar ta’ ri/essjoni matul is-sena d-die[la u meta skont l-a[[ar statistika, xejn anqas minn terz ta]-]g[a]ag[ Taljani jinsabu ming[ajr xog[ol. IS-SIRJA

Referenzi g[al ‘ftehim’ li jtemm il-vjolenza Il-Ministru Al;erin g[all-Affarijiet Barrranin Mourad Medelci qal li kumitat tal-Lega G[arbija bl-inkarigu li ja[dem g[at-tmiem tal-vjolenza fis-Sirja wasal ‘fi ftehim’ partikolari mal-awtoritjiet Sirjani. Dan irrappurtatu t-televi]joni Al Arabiya li madankollu ma tatx aktar tag[rif u meta mifhum li d-diplomati/i internazzjonali g[adhom isegwu b’interess l-a[[ar ]viluppi tas-Sirja. Sadattant, diplomati/i Al;erini u E;izzjani li jinsabu l-Kajr (fejn se jiltaqg[u llum il-Ministri g[all-Affarijiet Barranin tal-Lega G[arbija) sostnew li s-Sirja wkoll qed talludi g[al ftehim ta’ dan it-tip li mistenni jkun iddettaljat ‘il quddiem. Il-Ministri tal-Lega, fosthom Medelci, kienu ltaqg[u nhar il-{add ma’ uffi/jali Sirjani fil-Qatar fejn iddiskutew il-possibbiltà li jispi//a t-tixrid tad-demm fis-Sirja – xhur wara li rre;im f’Damasku beda l-offensiva militari inti]a biex tkisser moviment li qed jesi;i g[al gvern ;did u bidliet demokrati/i f’pajji]u. Skont ir-rapporti, il-Ministri proponew biex is-Sirja te[les mal-ewwel il-pri;unieri li n[atfu f’dawn ix-xhur, minbarra li tirtira l-qawwiet tas-sigurtà mit-toroq; tippermetti g[allpre]enza ta’ osservaturi mil-Lega G[arbija u tibda djalogu mal-Oppo]izzjoni. In-Nazzjonijiet Uniti qalet li nqatlu ’l fuq minn 3,000 ru[ fil-vjolenza tas-Sirja, bil-kumitat ministerjali tal-Lega G[arbija qed i[e;;e; biex il-President Sirjan Bashar alAssad jintrodu/i r-riformi serji jekk irid tassew li pajji]u jevita aktar tixrid ta’ demm.

Il-Prim Ministru ;did tal-Libja al-Keeb (xellug) jie[u b’idejn i/-Chairman tal-Kunsill Transitorju Nazzjonali Mustafa Abdul Jalil fi Tripli (Reuters)

IL-LIBJA

T[assib dwar missili ta’ Gaddafi Il-Kunsill tas-Sigurtà tanNazzjonijiet Uniti esprima tt[assib dwar x’g[ad jista’ jse[[ mill-[a]na kbira ta’ armamenti li akkumulat filLibja ta[t ir-re;im ta’ Muammar Gaddafi fost inkwiet li w[ud minn dawn l-armi jistg[u jispi//aw f’idejn l-AlQaida u entitajiet militanti o[ra. I]da waqt li l-Kunsill sejja[ biex il-Libja u l-;irien tag[ha jeliminaw il-proliferazzjoni ta’ armamenti misruqa, uffi/jali ma jafux e]attament kemm fadal armi fi/-/irkolazzjoni. Is-sitwazzjoni hi tant minkejja li l-qawwiet tan-NATO rnexxielhom jeqirdu ammont kbir ta’ armamenti – i]da mhux kollha – tar-re;im antik Libjan waqt offensiva ta’ xhur

li ntemmet uffi/jalment minnofs-il lejl tat-Tnejn. Intant, skont ri]oluzzjoni li g[addiet ir-Russja u li kienet adottata unanimament, g[ad fadal [a]na kbira ta’ missili li akkumulaw ta[t Gaddafi u li jistg[u jkunu ta’ theddida g[all-ajruplani /ivili. Mifhum li [afna minn dawn l-armi huma missili tat-tip surface-to-air li jistg[u jin;arru (waqt li ji;u sparati) minn ra;el wa[du. B’hekk, il-proliferazzjoni ta’ dawn l-armi firre;jun tista’ anki tixpruna lattivitajiet terroristi/i, inklu]i tal-Al-Qaida, fil-pajji]i talMaghreb I]lamiku. Ir-ri]oluzzjoni sej[et ukoll biex il-Gvern ;did tal-Libja jeqred l-armi kimi/i b’kordinazzjoni mal-awtoritajiet

internazzjonli meta hemm t[assib partikulari dwar ‘lambizzjonijiet’ ta’ gruppi militanti b’rabtiet mal-AlQaida. G[alkemm [afna mill-missili huma ta’ ]mien l-Unjoni Sovjetika dawn xorta huma theddida g[all-ajruplani u lGvern Libjan qed ikun im[e;;e; biex jie[du l-passi ne/essarji kollha li jevitaw ‘tra;edja’ – bl-istati l-o[rajn tar-re;jun huma obbligati wkoll li jfasslu mi]uri li jevitaw it-traffikar tal-armi Illum, l-ispetturi internazzjonali fil-Libja qed ja[dmu biex jidentifikaw l-in[awi fejn l-armamenti jistg[u g[adhom stivati u meta fadal il-mijiet ta’ siti suspettati li jridu jg[addu minn spezzjoni.

Al-Keeb... Prim Ministru g[all-konsensus Abdurrahim al-Keeb, li g[adu kemm in[atar Prim Ministru ;did tal-Libja, ilbiera[ kien qed jag[]el il-Kabinett tieg[u li jibda t-triq diffi/li g[al demokrazija. Fl-istess [in, al-Keeb huwa ‘lixprun ta’ konsensus’ li je[tie; jirrisolvi di]gwid fost il-membri tal-Kunsill Transitorju Nazzjonali. Al-Keeb, akkademiku u eks dissident li dam is-snin jg[ix f’e]ilju, ng[ata l-kariga mill-istess Kunsill wara li rnexxielu jeg[leb tmien kandidati

o[ra. Dan meta l-Libja, jiem ilu, ;iet dikjarata [ielsa wara l-mewt tad-dittatur Muammar Gaddafi u wara li Mahmoud Jibril [abbar irri]enja mir-rwol temporanju ta’ Prim Ministru qabel il-formazzjoni ta’ gvern ;did provi]orju. Il-Kunsill Transitorju Libjan irid li kungress nazzjonali ji;i elett fi ]mien tmien xhur biex isiru elezzjonijiet miftu[in g[all-partiti kollha fl-2013.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

A[barijiet ta’ Barra 15 L-G{ARG{AR FIT-TAJLANDJA

UKRAJNA

Jemmen xorta fl-integrazzjoni mal-Ewropa

Il-President Ukrajn Viktor Yanukovich ikkundanna lpressjoni tal-Unjoni Ewropea biex tin[eles il-Kap talOppo]izzjoni Yulia Tymoshenko i]da sa[aq li limpenn ta’ pajji]u biex javvi/ina l-Ewropa se jibqa’ jing[ata l-priorità. Dan meta llum iggravaw ir-relazzjonijiet bejn Kjev u l-UE, spe/jalment wara l;uri tal-eks Prim Ministru Tymoshenko li x-xahar li g[adda we[let seba’ snin [abs g[al abbu] ta’ poter. Hemm imbag[ad l-ispekulazzjoni li l-Ukrajna tista’ ’l quddiem tipprova tavvi/ina aktar lir-Russja u bl-UE, proprju dan ix-xahar, tispi//a t[assar laqg[a ppjanata ma’ Yanukovich. L-Unjoni Ewropea qed tippersisti lejn diskussjonijiet tekni/i mal-Ukrajna rigward ftehim bilaterali ppjanati g[al asso/jazzjoni politika u kummer/ [ieles. Madankollu, Brussell indika li l-iffirmar

jista’ ma jse[[x qabel tin[eles Tymoshenko. Min-na[a tieg[u Viktor Yanukovich xtaq ‘jikkonferma mill-;did’ li l-Ukrajna trid tistinka fit-triq tal-modernizzazzjoni u l-integrazzjoni Ewropea b[ala l-aktar impenn importanti g[allfutur. Intant, il-prosekuturi Ukrajni bdew investigazzjonijiet ;odda dwar l-attivitajiet ta’ Tymoshenko fejn anki akku]awha li ppruvat tisraq mill-ba;it tal-Istat. Akku]a o[ra ;dida fil-konfront tal-eks PM hi li din, fl1996, kellha sehem fi qtil ta’ persuna minn elementi li kienu t[allsu biex iwettqu ddelitt. Yulia Tymoshenko qed ti/[ad l-akku]i waqt li tinsisti li l-prosekuzzjoni tag[ha hi kollha parti minn vendetta politika ta’ Yanukovic li kienet g[elbitu fl-elezzjoni g[all-Presidenza tal-Ukrajna fi Frar tal-2010.

IR-RUSSJA

Medvedev akku]at b’im;iba ta’ dittatur L-eks Sindku ta’ Moska Yuri Luzhkov akku]a lillPresident Russu Dmitry Medvedev li qed ja;ixxi b[al dittatur, filwaqt li bassar li l-elezzjonijiet parlamentari tax-xahar id-die[el g[andhom isiru ta[t id-dell tal-frodi. Luzhkov kien dam is-snin fost l-aktar politi/i influwenti tar-Russja i]da spi//a mke//i wara li kisirha mal-Kremlin, blawtoritajiet Russi llum qed jakku]aw lilu u lil martu dwar korruzzjoni. Sadattant, Luzhkov u]a

intervista mal-istazzjon BBC biex jixli spe/ifikament lil Medvedev fejn sostna li l-vot ta’ Di/embru ‘m’g[andux ikun [ieles u xieraq’ u li lgvernaturi re;jonali se jkunu ta[t pressjoni biex iwasslu g[al ri]ultat po]ittiv g[allPartit tar-Russja Mag[quda fil-Gvern. Fil-fatt, Luzkhov jinsisti li l-partit li darba kien jifforma parti minnu ma jirnexxilux jirba[ ‘ming[ajr frodi sostanzjali’ u ‘di;à jafu x’se jkun ir-ri]ultat tal-elezzjonijiet u min se jkun qed jiggverna lir-Russja.’

Tensjoni f’distretti ta’ Bangkok L-g[arg[ar kompla jinfirex lejn id-distretti ta’ barra ta’ Bangkok fost sitwazzjoni li qed twassal g[al aktar evakwazzjonijiet ta’ residenti u tensjoni kbira fl-in[awi mifqug[in bl-ilma fejn innies huma kostretti li jiffa//jaw kundizzjonijiet impossibbli. G[alkemm il-Gvern Tajlandi] qal li rnexxew, fil-parti kbira, l-isforzi biex il-qalba ta’ Bangkok ma tin[akimx kollha kemm hi mill-g[arg[ar, irresidenti qalb distretti u subborgi tal-kapitali huma frustrati g[all-fatt li mexjin wisq bil-mod listrate;iji biex l-ilma jitbattal mill-kwartieri tag[hom. L-g[arg[ar li ilu jakkumula minn Lulju wara ;img[at ta’ xita mill-ista;un tal-monsoon, filpre]ent qed jitmexxa mill-provin/ji /entrali u ‘rotot’ f’Bangkok u l-madwar bl-iskop li jg[addi g[al ;ol-ba[ar. Madankollu, l-uffi/jali qed iwissu li jistg[u jg[addu [afna ;img[at sakemm is-sitwazzjoni tispi//a stabbli. Fl-istess [in, minkejja li l-bnadi t’isfel ta’ Bangkok evitaw l-ag[ar tal-kri]i, mhux l-istess jing[ad g[ad-distretti ta’ madwar il-qalba tal-belt fejn ir-rabja tar-residenti saret aktar akuta. Minbarra l-ispi]a ekonomika tal-kri]i, l-organizzazzjonijiet umanitarji qed iwissu wkoll li lkomunitajiet im;arrbin se je[tie;u provvisti talg[ajnuna konsistenti g[al numru ta’ ;img[at. Dan meta mijiet ta’ fabbriki kienu kostretti li jag[lqu b’ri]ultat dirett tal-g[arg[ar bil-konsegwenza li g[exieren ta’ eluf spi//aw ming[ajr xog[ol. Il-kri]i tal-g[arg[ar hi l-aktar wa[da serja f’dan il-pajji] g[al [afna snin u llum il-Gvern talPrim Ministru Yingluck Shinawatra qed ifassal pjan nazzjonali li se jiswa l-biljuni ta’ dollari li fost o[rajn ja[seb biex jevita di]astru simili fuq skala hekk kbira filwaqt li ja//erta mill-fidu/ja tal-investitur.

Qassis Buddist ju]a pala biex jaqdef mill-g[arg[ar fl-in[awi ta’ tempju f’Bangkok (Reuters)

L-AWSTRALJA

Gillard irrabjata g[all-azzjoni ta’ Qantas Il-Prim Ministru talAwstralja Julia Gillard ikkritikat bl-a[rax il-linja nazzjonali Qantas li l-kapijiet tag[ha, skont hi, [adu azzjoni irresponsabbli u estremista meta dde/idew li jwaqqfu l-operat tal-linja fi tmiem il-;img[a. Il-Qantas, nhar is-Sibt, issorprendiet lil kul[add meta g[alqet barra lill-[addiema u pparalizzat l-iskedi tat-titjiriet kollha f’tentattiv biex tikkonkludi l-azzjonijiet industrijali tal-[addiema tag[ha li ilhom g[addejjin ix-xhur. U g[alkemm [afna mill-

iskedi ta’ Qantas illum irritornaw g[an-normal, Gillard ma ]ammitx lura milli to[ro; blakbar kundanna s’issa g[al din il-linja anki jekk tappo;;ja d-dritt tal-[addiema li jie[du azzjoni industrijali. Ir-regolatur industrijali Fair Work Australia kien intervjena biex itemm it-tilwima fejn – wara ta[ditiet ta’ emer;enza – insista li l-linja tal-ajru inkwistjoni tkompli bisservizzi min-nhar it-Tnejn. Gillard sadattant esprimiet rabja g[all-fatt li rrappre]entanti ta’ Qantas lewwel tkellmu dwar il-[tie;a

li jkomplu bin-negozjati [alli jtemmu t-tilwima industrijali ‘imbag[ad nhar is-Sibt idde/idew li j[allu lg[exieren tal-eluf talpassi;;ieri i]olati fl-Awstralja u madwar id-dinja’. Hi enfasizzat li l-linja talajru te[tie; ta//etta pubblikament almenu parti mirresponsabbiltà g[as-sitwazzjoni li nqalg[et. Dan meta lunions tal-[addiema ma’ Qantas, fil-pre]ent, qed jopponu pjani g[ar-ristrutturizzazzjoni tal-linja li tesi;i ttrasferiment ta’ parti kbira mill-operat lejn l-Asja.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

18 Ittri

It-toroq tag[na huma ‘showrooms’^ Jekk ikollok [anut tal-ikel (ristorant jew take-away), ma tistax tarma mwejjed barra jekk ma jkollokx permess. Jekk ikollok permess ta’ showroom (spe/jalment tal-karozzi), tista’ tokkupa triq s[i[a u tu]aha g[all-kumdità tieg[ek. Sa fejn naf jien, biex tesponi karozza fit-triq, irid ikollha li/enzja m[allsa u number plate regolari. Ming[ajr li/enzja u ming[ajr number plate din tista’ biss tin]amm fix-showroom (mill-bieb ’il ;ewwa). {afna sidien tax-showrooms jokkupaw it-toroq u l-bankini biex juru lkarozzi li jkollhom g[all-bejg[ billi ju]aw art pubblika ming[ajr permess. Jekk jien ikolli karozza u tiskadili l-li/enzja, kif jarani warden jew pulizija, iwa[[alli /itazzjoni; dejjem skont il-li;i. Allura dawn, kif jag[mlu li jridu? Nispera li dan l-abbu] jieqaf jew inkella ji;i regolarizzat – billi dawn jibdew i[allsu permess. Biex in;ib skip quddiem il-bieb tieg[i, u ner;a’ ng[id, il-bieb tieg[i, ikolli n[allas permess… allura dawn biex jokkupaw triq s[i[a ma j[allsu xejn? Hawn Malta, l-ispazju g[all-ipparkjar hu limitat… allura hemm b]onn li /erti abbu]i jitwaqqfu jew ji;u regolarizzati.

Aldo Busuttil I]-}urrieq

Id-Direttorju tal-Libreriji u ?entri ta' Informazzjoni Il-Malta Library and Information Association (MaLIA), li qabel kienet mag[rufa b[ala l-G[aqda Biblijotekarji, qieg[da tirrevedi l-pubblikazzjoni tag[ha Directory of Libraries and Information Units in Malta, Direttorju tal-Libreriji u ?entri ta’ Informazzjoni

f’Malta. L-iskop ewlieni ta’ dan id-direttorju hu biex jinforma lill-pubbliku ;enerali fuq il-libreriji, l-arkivji u kollezzjonijiet o[ra f’Malta u G[awdex, li huma a//essibbli g[all-pubbliku, ukoll jekk dawn huma privati u a//essibbli biss b’appuntament. Kien hemm [afna tibdil filLibreriji, l-Arkivji u fis-settur tal-Informazzjoni f’Malta minn meta ;iet ippubblikata lewwel edizzjoni ta’ dan idDirettorju. Id-Direttorju l-;did se jipprovdi lista a;;ornata ta’ dawn il-libreriji u /entri ta’ informazzjoni u se jinkludi /entri ;odda. Id-Direttorju jg[in biex jiffa/ilita kif u fejn wie[ed jista' jsib informazzjoni. MaLIA tixtieq tistieden lil dawk kollha interessati, li jkunu inklu]i f’dan id-Direttorju biex jikkuntattjawna:B’email: info@maliamalta.org jew mabd082@hotmail.com Bil-kitba: Malta Library and Information Association (MaLIA) c#o 11. Triq Dun :wann Zammit Hammet, {al Balzan BZN 1111 jew bittelefon 99224713, 99286929. Ma jintalabx [las biex librerija jew arkivju jissemma f’din il-pubblikazzjoni. Biex tkunu tafu aktar fuq MaLIA ]uru l-website tag[na www.malia-malta.org.

Marion Borg, Laurence Zerafa

g[al MaLIA

L-ittri f’din il-pa;na

L-ittri g[all-pubblikazzjoni f’din il-pa;na jistg[u jintbag[tu bil-posta (Ittri lillEditur, IN-NAZZJON, Triq Herbert Ganado, Tal-Pietà PTA 1450), bil-fax (numru 2124 2886 – Attn. Alex Attard) jew fl-indirizz elettroniku: alex.attard@ media.link.com.mt. L-ittri jridu jkunu akkumpanjati bl-isem u lindirizz s[a[ ta’ min jibag[thom u ma jridux ikunu itwal minn 300 kelma. Dawk l-ittri bin-nome-deplume ma ji;ux ippubblikati. L-Editur i]omm id-dritt li jirrifjuta milli jippubblika kull ittra li jir/ievi u li jqassar kull ittra, basta j]omm il-punt tag[ha.

{ajku - 370 minn Oliver Friggieri

Il-[mar ried jid[ol fi knisja. Qallhom> “F’Betlem Jien kont qabilkom.”


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

20 Madwarna

L-istress fil-post tax-xog[ol jo[loq pi] kbir minn Remigio J. BARTOLO

Fir-ritratt jidhru l-[ames voluntieri waqt laqg[a tat-t[ejjija mal-Assistent Direttur tal-Caritas Malta, Mons. Carmelo Farrugia, Leonid McKay li jmexxi t-Taqsima Djakonija tal-Caritas Malta, u Paul Vella Haber li qed jikkoordina l-pro;ett ‘Inti wkoll tista’ tag[mel differenza’

Voluntieri jit[arr;u mal-Caritas fl-Italja G[oxrin voluntier minn Kummissjonijiet Djakonija f’Malta se jit[arr;u fl-Italja ma’ oganizzazzjonijiet tal-Caritas dwar l-effetti tal-faqar u l-esklu]joni so/jali, u kif jittrattaw ma’ ka]i ta’ faqar li jkollhom f’idejhom. Permezz ta’ dan it-ta[ri;, il-voluntiera jkunu jistg[u jtejbu l-kwalità tax-xog[ol li jag[mlu fil-parro//i tag[hom. I]-]jarat fl-Italja qeg[din isiru permezz ta’ fondi miksuba permezz tal-Pro;ett talMobbiltà Leonardo, imsejja[ ‘Inti wkoll tista’ tag[mel differenza’, li se jdum g[addej sa’ Lulju tas-sena d-die[la. Dan sar possibbli permezz tal-A;enzija Nazzjonali Lokali tal-European Union Programme Agency.

B[alissa [amsa minn dawn il-voluntieri qeg[din i]uru lill-Caritas Ambrosiana u lCaritas Monza g[al ta[rig ta’ ;imag[tejn. Il-voluntiera huma Mario Aquilina, Joe Ellul, Doris Attard, Liz Zammit Previ u Sr Rosette Goggi. Il-programm tag[hom qieg[ed ji;i kkoordinat minn Paul Vella Haber mill-Caritas Malta u minn Chiara Lucchin tal-Caritas Ambrosiana. Meta jtemmu t-ta[rig, ilvoluntieri Maltin ikunu

jistg[u jakkwistaw Pass ta’ Mobbiltà li jispe/ifika f’liema kapa/itajiet kienu t[arr;u. Il[ames voluntiera jkunu jistg[u j[arr;u voluntiera o[rajn fil-Kummissjonijiet Djakonija li ja[dmu fihom. It-tieni grupp ta’ [ames voluntieri se jmur Trieste f’Marzu li ;ej g[al ta[ri; mal-organizzazzjoni talCaritas hemmhekk, waqt li ]]ew; gruppi l-o[ra se jit[arrgu mal-Caritas Firenze u l-Caritas Catania.

Inrawmu ’l Uliedna A[jar Inrawmu ’l Uliedna A[jar hi t-tema prin/ipali li g[a]let il-Fondazzjoni g[al Servizzi ta’ {arsien So/jali din is-sena biex ti//elebra l-Jum Dinji tat-Tfal. Din it-tema se tkun diskussa waqt konferenza indirizzata lejn il-;enituri tat-tfal ta’ kull età, li qed ti;i organizzata mill-A;enzija Sedqa b’kollaborazzjoni mal-Uffi//ju talKummissarju g[at-Tfal. Flimkien mal-;enituri, din ilkonferenza til[aq ukoll lillpersuni li jie[du [sieb it-tfal u l-professjonisti li ja[dmu direttament mat-tfal. Il-konferenza se ssir nhar il{amis 24 ta’ Novembru, bejn it-8.15am u s-2.30pm, filLukanda New Dolmen, Bu;ibba. Inrawmu ’l Uliedna A[jar se tid[ol f’diversi oqsma konnessi mat-trobbija tat-tfal. Fil-fatt, it-temi mag[]ula g[all-workshops jinkludu: it-Trobbija u lEdukazzjoni, Sfidi lejn il;enituri, Lejn trobbija ’l bog[od mill-vizzji, Di]abbiltà, Adozzjoni, Attachment, il-:enitur b[ala mudell, Fostering, Log[ob fittrobbija, u L-effett tal-media fuq it-trobbija. Sina Bugeja, il-Kap E]ekuttiv tal-Fondazzjoni g[al

L-interessi tat-tfal g[andhom jing[ataw prijorità

Servizzi ta’ {arsien So/jali, Helen D’Amato, ilKummissarju g[at-Tfal, u Jesmond Schembri, Direttur tal-Operat tal-A;enzija Sedqa, se jindirizzaw lillparte/ipanti waqt din il-konferenza. Il-konferenza se tkun bilMalti, u japplika [las ta’ ¤10

g[al kull parte/ipant. Jing[ata wkoll materjal konness malkonferenza, u l-prezz jinkludi wkoll l-ikel. L-applikazzjonijiet g[andhom jaslu mhux aktar tard minn nhar it-Tnejn 14 ta’ Novembru 2011. Dawk il-persuni li jixtiequ jattendu g[al din il-konferenza jistg[u j]uru s-sit www.sedqa.gov.mt g[al aktar informazzjoni jew i/emplu fin-numru 2388 5110 fil-[in tal-uffi//ju. L-applikazzjoni tista’ timtela online mill-istess sit elettroniku, titni]]el kopja mis-sit, jew anki tin;abar mill-uffi//ju tal-A;enzija Sedqa u tintbag[at fl-indirizz: Konferenza Inrawmu ’l Uliedna A[jar, A;enzija Sedqa, 4, Triq Braille, Santa Venera, SVR 1690. I/-/ekkijiet g[andhom jinkitbu f’isem l-A;enzija Sedqa u jintbag[tu bil-posta flimkien mal-applikazzjoni. Dawk li jimlew il-formola online, jistg[u j;ibu l-pagament tag[hom personalment l-A;enzija Sedqa fl-indirizz imsemmi hawn fuq.

Matul dawn l-a[[ar g[axar snin, l-istress relatat maxxog[ol kien kontinwament meqjus b[ala wa[da mill-akbar sfidi li jaffa//jaw il-[addiema fl-Unjoni Ewropea. Fil-fatt, listress relatat max-xog[ol jo[loq pi] kbir kemm g[all-individwu kif ukoll g[all-ekonomija. L-istress jista’ j[alli kemm effetti po]ittivi kif ukoll negattivi. Persuna li tag[raf tra]]an l-istress b’mod tajjeb tkun kapa/i tilqa’ l-isfidi li tiltaqa’ mag[hom tul il-[ajja. Stress li ma jkunx ;estit b’mod tajjeb jista’ jwassal g[al problemi ta’ sa[[a fi]ika u sa[ansitra psikolo;ika. L-istress relatat maxxog[ol jista’ ji;i definit b[ala [sara fi]ika u emozzjonali ri]ultat ta’ ]bilan/ bejn il-[ti;ijiet tax-xog[ol u l-kapa/itajiet, ir-ri]orsi jew il-b]onnijiet tal-[addiem. Ir-reazzjoni tal-individwu tiddependi fuq kif hu jinterpreta dak li jkun qed ji;ri madwaru – dak li hu meqjus stressanti minn individwu wie[ed jista’ ma jkunx ikkunsidrat l-istess minn persuna o[ra. Hemm [afna fatturi li jinfluwenzaw kif wie[ed jinterpreta dak li jkun qed ji;ri, fosthom l-attitudni, il-[iliet, il-personalità, is-sitwazzjoni partikulari f’dak il-[in, /irkustanzi o[ra jew nies o[ra fil-[ajja ta’ dak li jkun. Hu fatt rikonoxxut li l-istress relatat max-xog[ol huwa ttieni l-aktar kaw]a komuni ta’ problemi ta’ sa[[a fuq il-post tax-xog[ol, wara l-u;ig[ fid-dahar. Sa 25% tal-[addiema madwar l-Ewropa jilmentaw minn stress fuq il-post taxxog[ol, filwaqt li bejn 50% u 60% tal-;ranet kollha taxxog[ol mitlufa, jintilfu min[abba l-istress. Huma ftit il-pajji]i Ewropej li g[andhom fis-se[[ li;i dwar l-istress relatat max-xog[ol. G[al din ir-ra;uni, fit-8 ta’ Ottubru 2004, kien ;ie ffirmat il-Qafas ta’ Ftehim dwar l-istress relatat max-xog[ol mill-ETUC, UCIN, UEAPME u CEEO. Dan il-ftehim bejn ir-rappre]entanti tal-imsie[ba so/jali fuq livell Ewropew jidentifika b’mod /ar dak li hu permess ta[t ir-regoli e]istenti tal-UE. L-g[an ta’ dan il-ftehim hu li ji]died l-g[arfien dwar listress relatat max-xog[ol, waqt li jipprovdi wkoll lil min i[addem u lill-[addiema g[odda biex ikunu jistg[u jidentifikaw, jamministraw u jipprevjenu problemi relatati ma’ dan it-tip ta’ stress. Kull min i[addem g[andu jara li l-problemi kkaw]ati minn stress relatat max-xog[ol ji;u indirizzati billi jwettaq valutazzjoni tar-riskju ;enerali u billi j[addem mi]uri li jnaqqsu dawk il-fatturi li jikkaw]aw l-istress. Minna[a l-o[ra, il-[addiema huma marbuta li jirrispettaw ilmi]uri preventivi u r-regoli stabbiliti minn min i[addimhom. F’kull Stat-Membru, huma l-organizzazzjonijiet li jirrappre]entaw lil min i[addem u lill-[addiema li g[andhom ji]guraw li dan il-Qafas ta’ Ftehim ikun implimentat. Meta l-istress ikun ;estit b’mod effettiv, ikunu l-kumpaniji, il-[addiema u s-so/jetà in;enerali infushom li jibbenefikaw, kemm ekonomikament kif ukoll so/jalment, hekk kif l-effi/jenza ti]diet waqt li s-sa[[a u s-sigurtà fuq il-post taxxog[ol jitjiebu. Tag[rif dwar is-sa[[a u s-sigurtà fil-post tax-xog[ol jista’ jinkiseb mis-sit http:##www.ohsa.org.mt.

L-istress relatat max-xog[ol hu t-tieni l-aktar kaw]a komuni ta’ problemi ta’ sa[[a fil-post tax-xog[ol


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Attwalità 21

Ir-Rivoluzzjoni Di;itali f’seminar tal-MEUSAC dwar l-istrate;ija Ewropa 2020 Il-miri tal-A;enda Di;itali fil-kuntest tal-istrate;ija “Ewropa 2020” g[al tkabbir intelli;enti, sostenibbli u inklussiv kienet it-tema ta’ seminar organizzat millMEUSAC fid-19 ta’ Ottubru b[ala parti mill-ftehim ta’ :estjoni mal-Kummissjoni Ewropea. L-A;enda Di;itali tal-Unjoni Ewropea g[andha l-g[an li tippromovi internet high-speed g[ad-djar u lkumpaniji biex ikunu jistg[u jibbenefikaw minn suq wa[dieni di;itali. B[alissa, id-ditti Ewropej ju]aw biss kwart tad-domanda globali g[at-teknolo;ija tal-informazzjoni u l-komunikazzjoni. Dan is-seminar indirizza lisfidi fil-qasam di;itali u linizjattivi me[tie;a biex jintla[qu l-miri tal-Ewropa 2020. Waqt is-seminar saru erba’ workshops dwar it-temi differenti fl-Istrate;ija, li jittrattaw l-A;enda Di;itali. Il-kelliema ewlenija tasseminar kienet Celia Falzon, il-Kap g[ar-Relazzjonijiet Esterni tal-Awtorità ta’ Malta

dwar il-Komunikazzjoni, li tat pre]entazzjoni dwar ilmiri ta’ Malta b’rabta mala;enda di;itali skont kif imfassla fl-istrate;ija Ewropa 2020. Qalet li f’Malta, 98% tal-konnessjonijiet tal-internet huma broadband, l-og[la fost lIstati Membri. Sadattant, qieg[ed isir investiment biex [afna iktar familji jda[[lu lbroadband. Celia Falzon g[amlet a//enn g[all-korsijiet ta’ [iliet ba]i/i tal-u]u talkompjuter fil-komunità, li g[alihom hawn domanda kbira. Qalet ukoll li Malta qed tippjana li sal-2015, 50% talpopolazzjoni Maltija tkun tixtri u tbig[ online. B[alissa, irrata hi 38%. Qed issir ukoll [idma fuq livell Ewropew biex il-prezzijiet tat-telefonati /ellulari g[an-nies li jkunu msifrin jor[su aktar. Fl-introduzzjoni tieg[u, il-Kap talMEUSAC, Dott. Vanni Xuereb semma l-importanza tar-rivoluzzjoni di;itali g[attkabbir ekonomiku u talimpjiegi, filwaqt li ting[ata l-

attenzjoni me[tie;a lil dawk li jistg[u jaqg[u lura. Matul il-workshops, ilparte/ipanti [ar;u b’numru ta’ rakkomandazzjonijiet, li iktar tard matul is-sena se jitqassmu f’pubblikazzjoni lill-pubbliku. Il-[ames u l-a[[ar seminar se jsir fis-16 ta’ Novembru 2011, u se jkun qed jittratta lPjattaforma Ewropea kontra lFaqar. Filwaqt li konferenza nazzjonali se tkun organizzata fl-a[[ar ta’ Novembru biex tag[laq dan il-pro;ett. Dan il-pro;ett g[andu lg[an li jqajjem iktar g[arfien b’attivitajiet ta’ informazzjoni lill-pubbliku ;enerali billi jipprovdi qafas g[all-kooperazzjoni bejn istituzzjonijiet diversi, li jinkludi l-awtoritajiet nazzjonali, il-Kummissjoni Ewropea u l-Parlament Ewropew. L-operazzjonijiet qed ji;u implimentati millMEUSAC u huma ffinanzjati mill-Kummissjoni Ewropea (D Komunikazzjoni). The Palace, Tas-Sliema Ottubru 19, 2011 MEUSAC

53 tifel u tifla mil-lokalitajiet tal-Birgu, l-Isla, Bormla u lKalkara [admu flimkien u pprodu/ew talent show biex ji//elebraw it-tmiem ta’ Klabbsajf 2011. G[al din l-attività annwali, it-tfal u l-voluntiera li pparte/ipaw fi Klabbsajf [admu flimkien u organizzaw talent show g[all-;enituri. L-età ta’ dawn it-tfal tvarja bejn il5 u l-11-il sena. It-tema mag[]ula din is-sena kienet Malta through the Ages. Fi tmiem l-attività tqassmu r-rigali lit-tfal li [adu sehem fil-pro;ett. Grazzi spe/jali tmur lill-voluntiera, li g[enu lit-tfal waqt il-provi u waqt it-talent show innifsu. Il-voluntiera kellhom rwol importanti [afna fi Klabbsajf. Din is-sena kien hemm 41 voluntier#a, li pparte/ipaw waqt dan il-pro;ett, bl-etajiet ivarjaw bejn is-16 u l-50 sena. Huma r/evew ta[ri; estensiv minn professjonisti fi [dan lA;enzija Appo;; dwar kwistjonijiet u /irkustanzi li jistg[u jiffa//jaw matul il-pro;ett. Dan it-ta[ri; kien jinkludi ]vilupp ta’ [iliet relatati mal-pro;ett, team-building, u [iliet o[ra li ji;u b]onn mat-tfal li jkunu qed jie[du sehem f’dan l-ambjent. Ir-rwol tal-voluntiera huwa li jie[du [sieb lit-tfal ta[t is-supervi]joni tal-istaff tal-A;enzija Appo;;, kif ukoll jippjanaw, jippreparaw u jwettqu l-attivitajiet li fl-a[[ar mill-a[[ar, kienu l-ba]i ta’ dan it-talent show.

Portal g[al offerti Maltin u Ewropej www.tenders.com.mt

tenders.com.mt ilha topera minn Ottubru 2010. Din il-website tipprovdi kull tip ta’ offerti – kollha f’post wie[ed, b’[afna kategoriji maqsuma f’aktar kategoriji ddettaljati, b’tali mod li tipprovdi ri/erka aktar fa/li g[al kull min jista’ jkollu a//ess g[aliha. Din is-sistema ]]omm lill-membri tag[ha infurmati b’dak kollu li jkun g[addej permezz ta’ tenders ;odda li jo[or;u minn ]mien g[al ]mien, kemm fis-settur privat u anki pubbliku, u fuq kollox tiffrankalhom [afna [in u flus bis-sistema tannotifikazzjoni tag[ha. Tenders.com.mt mhux biss tip-

provdi d-data tal-g[eluq ta’ kull tender, i]da wkoll tikkalkula kemm ikun g[ad fadal ;ranet sa ma tkun se tag[laq. Din tag[milha aktar fa/li g[all-membri biex ikunu jistg[u jikkalkulaw kemm ikun fadlilhom ;ranet biex jitfg[u l-bid tag[hom. Kul[add g[andu a//ess biex jara t-tenders ming[ajr [las, i]da sabiex wie[ed ikollu a//ess g[all-aktar tenders ;odda u ri/enti – wie[ed irid jissie[eb b[ala membru. B’hekk, dawn il-membri jibdew jir/ievu notifikazzjonijiet u rapporti skont l-interessi personali tag[hom ma’ kull tender ;dida mitfug[a. Tenders.com.mt tista’ tkun

a//essa b[ala applikazzjoni tat-telefon /ellulari, fejn wie[ed jista’ jag[mel download tag[ha u ti;i installata fis-sistema tat-telefons /ellulari Android, Blackberry jew iPhone. Din is-sistema tag[milha aktar a//essibbli minn kullimkien fl-iqsar ]mien. Mhux hekk biss, i]da tenders.com.mt toffri features spe/jali b[alma huma Tender Manager, li tintu]a minn dawk li jkunu osservaw xi tender li jkun jinteressahom partikularment u jkunu jixtiequ j[alluh f’sezzjoni apposta biex ja//essawh aktar ’il quddiem. Toffri wkoll sezzjonijiet o[ra b[al

RFQ, rapporti personalizzati, SMS u E-mail Alerts, u anki sezzjoni g[al Tenders tal-EU. Tenders.com.mt hi website lokali bil-g[an li tolqot lil individwi u anki kumpaniji interessati f’tenders ;odda. L-g[an prin/ipali tag[ha hu li ti;bor kull tip ta’ tender, kemm dawk privati, tal-Gvern, tal-Knisja u tal-EU – kollha f’post wie[ed u tag[milhom fa/ilment a//essibbli g[al min ji;i b]onnhom. Aktar informazzjoni tista’ tinkiseb jew minn www.tenders.com.mt jew numru tat-telefon (+356) 3456 4727, jew email info@tenders.com.mt.


IN-NAZZJON

L-Erbg[a, 2 ta‘ Novembru, 2011

22 TV#Radju minn Raymond Miceli - ray.miceli@media.link.com.mt

Is-Sala tal-Arazzi fil-Palazz il-Belt fejn kien jiltaqa’ l-Parlament Malti

ISWED FUQ L-ABJAD

Id-90 anniversarju mill-Ewwel Parlament Malti NET Television 21>30

F’dawn il-jiem il-Parlament Malti qed ifakkar id-90 sena mill-ewwel seduta tieg[u. Stephen Calleja, bis-sehem tal-mistiedna tieg[u, se jiddiskuti l-funzjonijiet talParlament fi programm spe/jali li se jixxandar mill-Kamra tal-Kumitati

fil-Palazz il-Belt. Il-mistiedna se jkunu l-Ispeaker tal-Kamra tad-Deputati Michael Frendo, il-whips David Agius u Joe Mizzi u l-i]g[ar MP mi]]ew; na[at tal-Kamra, ji;ifieri Karl Gouder u Owen Bonnici.

FIL-QOSOR • SIMPATI?I (NET Television 20>30) - Dora tinzerta lil ommha f’nofs ta’ lejl nie]la t-tara; fid-dlam, u tinkwieta. Min-na[a l-o[ra Katrin inkwetata g[ax Dora qed tqum ta[dem mal-lejl ukoll barra li tmur ix-xog[ol matul il;urnata. Imma fil-verità xi tkun qed tag[mel Dora? Dora tissu;;erixxi lil Joe li Katrin ikollha kamra tas-sodda isfel. Imma kif se jg[idulha? Dora tid[ol g[al kompetizzjoni u ssib kura;; ming[and tal-uffi//ju. Waqt li Joe jitkellem dwar il-kunjata ma’ s[abu tax-xog[ol. U l-kunjata fiex tid[ol aktar?

BEJNI U BEJNEK

Lino Mintoff NET Television 23>30

Josef Bonello llum se jkollu b[ala protagonist tal-programm tieg[u lil Lino Mintoff (fir-ritratt fuq). L-impjieg ewlieni tieg[u hu Kap tas-Segretarjat g[all-Erarji Pubbli/i u l-Artijiet. Biss nafuh ukoll b[ala attur u b[ala fotografu.

• CARA MAMMA, MI SPOSO (Rete 4 16>40) - Film komiku Amerikan tal-1991 b’re;ija ta’ Chris Columbus li

g[andu b[ala protagonist pulizija li minkejja li ma jkunx ]g[ir fl-età, baqa’ ma ]]ewwi;x u hu ddominat minn ommu. X’ji;ri meta lil ommu jg[idilha li se ji]]ewwe;? L-isem ori;inali tal-film hu Only the Lonely u g[andu fost l-atturi ewlenin lil John Candy u Maureen O’Hara (ittnejn firritratt fuq illemin), kif ukoll lil Ally Sheedy u Anthony Quinn.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

TV#Radju 23 IL COLLEZIONISTA DI OSSA

06>00 07>00 07>15 07>40 07>50

101 Breakfast Club A[barijiet (ikompli) 101 Breakfast Club Il-:urnali (ikompli) 101 Breakfast Club (b’waqfa g[all-A[barijiet fil-Qosor fit-08>00)

09>00 09>05

A[barijiet fil-Qosor Magazine 101 (b’waqfa g[all-A[barijiet fil-Qosor fl-10>00)

11>00 11>55 12>00 12.15 12>45 15>00 15>05

Wavelength Avvi]i tal-Mejtin A[barijiet Qari bil-Malti The Big Show A[barijiet fil-Qosor Hitsteria

Paralizzat wara in/ident

Rete 4 21:10 Thriller Amerikan li n[adem fl-1999 b’re;ija ta’ Phillip Noyce b’Denzel Washington u Angelina Jolie (it-tnejn fir-ritratt ta[t) flimkien ma’ Michael Rooker u Mike McGlone fil-partijiet ewlenin. Pulizija mill-aqwa jkun spi//a paralizzat

f’sodda wara in/ident li jkollu. Minkejja lqag[da li jinsab fiha, huwa jg[in pulizija mara fl-investigazzjonijiet tag[ha biex taqbad serial killer. L-isem ori;inali tal-film hu The Bone Collector.

(b’waqfiet g[all-A[barijiet fil-Qosor fl-16>00)

17>00 17>55 18>00 18>15 20>00 21>00 23>00 24>00

Radju Malta • 93.7 FM 06:00 – L-G[odwa t-Tajba (jinkludi 07:00 A[barijiet, 07:30 Mill-:urnali Lokali, 07:35 MillMedia Internazzjonali, 07:50 Avvi]i ta’ Mwiet, 07:58 Angelus, 08:00 A[barijiet fil-qosor) 08:45 - ?ama ?ama 09:00 - BBC 09:05 – Familja Wa[da (jinkludi 10:00 A[barijiet fil-qosor, 11:00 BBC News) 11:50 - Avvi]i ta’ Mwiet u l-Angelus 11:58 - Xi Qrajt, Xi Smajt 12:00 - Newsline 12:45 - All Time Favourites 13:30 - Qari tar-Rumanz 14:00 A[barijiet 14:05 – E M Live 16:00 - A[barijiet 16:05 – Drivetime (jinkludi 17:00 BBC News) 18:00 - Bulettin talA[barijiet 18:15 – Ma’ Nathalie 19:00 - Nwar 19:50 – Avvi]i ta’ Mwiet 20:00 – A[barijiet 20:05 – Qari tar-Rumanz (r) 20:30 Nis;a 21:00 - Mu]ika Romantika 22:00 - L-A[barijiet 22:05 - Xi Qrajt, Xi Smajt 22:08 - Ru]arju 22:30 - Soul, Rhthym & Blues 23:30 Ripetizzjoni. ONE Radio • 92.7 FM 06:00 - ONE Breakfast (jinkludi 06:45 ONE News, 07:00 Kummentarju, 07:30 Mill:urnali, 08:00 Igawdu l-{ajja ta’ Dejjem, 08:25 ONE Club Xewqat, 08:45 u 09:45 One News) 10:00 - Ma’ Pauline 11:00 - Flimkien (jinkludi 11:10 Pariri G[alik, 11:45 ONE News, 12:00 Angelus, 12:05 Igawdu l{ajja ta’ Dejjem) 12:15 Kummentarju 12:30 - A[na 13:15 - Rumanz 13:45 - ONE News 14:00 - Minflok Siesta 15:30 - Drive Time 15:45 - ONE News 16:00 - Mhux g[at-Tfal Biss 16:30 - Tomatate 17:00 Kummentarju 17:05 - Rush Hour (jinkludu 17:15 - :miel Ilsienna, 17:45 ONE News, 18:00 Igawdu l-{ajja ta’ Dejjem, 18:05 Bieb Bieb) 18:15 - Dirett Lokal 18:45 - Djarju tal-Partit Laburista 19:00 - In the Zone 19:45 - ONE News 20:15 - Verset il-Lejl 20:45 - Eurovision Radio 21:45 ONE News 22:00 Kummentarju 22:05 - Forum 24:00 - Mezza Notte 02:00 Ta[t Sema Kwiekeb. RTK • 103 FM 06:30 Espresso 103 FM! (jinkludi 06:55 Fi {dan il-Mulej, 07:00 A[barijiet, 07:55 Imwiet # Qari # Angelus, 08:00 BBC News, 09:00 A[barijiet fil-Qosor) 09:15 G[alina Lkoll (11:00 RTK Qosor) 11:40 - Headlines 11:55 - Fi {dan il-Mulej 12:00 - RTK Bulettin 12.15 - Afternoon Favourites (jinkludi 13:00 u

Newsdesk Avvi]i tal-Mejtin A[barijiet Malli Jidlam 80s Corner Fuzzbox - Christian Azzopardi Newsdesk (r) Night Style - Joe Vella

15:00 RTK Qosor, 14:00 BBC News) 15:25 – Kaskata Kulturali 15:30 - G[and in-Nutar 16:40 Headlines 17:00 - RTK Bulettin 17:12 – Realtajiet ta’ llum (jinkludi 18:00 RTK Qosor) 19:00 Fi {dan il-Mulej 19:05 - Ru]arju 19:25 - Rakkont 19:40 - {sibijiet mal-Melodija 20:53 - Kaskata Kulturali 21:00 - Ru[ il-Kelma 22:05 - Ru]arju 22:25 Ripetizzjonijiet – Rakkont, IlPolz ta/-?ittadin, Servizz b’im[abba, Sa[[[a, Straightforward, Ambjent. Campus FM • 103.7 FM 09:00 - Anali]i tal-;urnali 09:20 - Foreign News # Culture News 09:30 – Il[na mi/-?par 10:00 –

Ri/erka u Edukazzjoni Ambjentali 10:30 - Bioneers 11:00 - Classic FM 13:00 Anali]i tal-;urnali (r) 13:30 Meta l-Mo[[ Isir Palk 14:00 BBC News Hour 15:00 Classic FM 19:30 – Kif [addmu l-Malti 20:00 – Outside Lectures 21:00 – BBC World Service.

Radju Marija • 102.3 FM 07:00 - Ru]arju 07:30 Quddiesa 08:00 - Angelus u Kuntatt 09:00 – {ajjitna 11:00 -

Tag[lim u Twemmin Nisrani 12:00 - Angelus u Ru]arju 12:30 - Ru]arju ta’ San :u]epp 13:00 Shalom 14:30 – Qari tar-Rumanz 15:00 - Kurunella {niena Divina 15:30 - Lourdes 16:00 – IlKura;; Nofs il-Fejqan 17:00 – {ajjitna (r) 17:30 - Bulettin ta’ A[barijiet Reli;ju]i 17:50 G[asar 18:00 - Angelus u Ru]arju 18:30 - Quddiesa 19:00 - Lifesong 20:30 – Qari tarRumanz (r) 21:00 – G[ajn ta’ :id 22:00 – Kristu Fostna (r) 23:00 – Il-{ajja Vera (r) 23:30 – Bullettin A[barijiet Reli;ju]i (r) 23:50 - Kompjeta. Bay Radio • 89.7 FM 06:30 – Bay Breakfast (jinkludi 07:30 - A[barijiet, 08:30 u 09:30 - A[barijiet fil-qosor) 10:30 Simon Pisani (jinkludi 11:30 A[barijiet fil-qosor) 13:30 – Ian Lang 15:30 – Nathan u Talitha 18:30 A[barijiet 18:40 – Bay Beats with Simon B 20:00 – Ben Glover 22:00 - Toby’s Wall of Sound 24:00 – Paul van Dyk. Bastjani]i FM • 95 FM 06:50 - {sieb tal-Jum 07:00 Fil-kumpanija ta’ Tony (jinkludi Angelus fit-08:00 u f’12:00) 18:00 – Italia.com 20:00 - L.S. Live.

TVM • melita 101 • GO Plus 101 07:00 - TVAM 09:00 - Mela Isma’ Din (r) 09:10 - 10 minuti 09:20 - Kwizzun (r) 10:00 Purée (r) 11:00 - YEP 11:30 Madwarna 12:00 - A[barijiet# rapport tat-temp 12:10 - Sellili 14:00 - A[barijiet 14:05 - (ikompli) Sellili 16:00 - A[barijiet 16:10 - I]-}ona 17:40 - Sa[[tek l-Ewwel 17:45 - Mela Isma’ Din 18:00 - A[barijiet 18:10 - 90 anniversarju tal-Parlament 18:55 - Purée 20:00 - A[barijiet# sports# rapport tat-temp# rapport finanzjarju 20:40 - Bijografiji 21:45 - Lenti 22:30 - Mixage 23:15 - L-A[barijiet 23:30 Style Watch (r). ONE • melita 103 • GO Plus 103 07:00 - Bon;u Bundy 10:00 Teleshopping 10:30 - Sieg[a }mien 12:00 - Teleshopping 12:45 - Kalamita 16:20 - Lapes u Karta 16:30 - Tomatate 17:00 Stylish Living 17:30 - ONE News Update 17:40 - Pandora 18:15 - Looks 18:55 - Londri 19:15 - Minuta Wa[da! 19:30 ONE News 20:15 - Starmakers 21:15 - TX 22:35 - La Morna Morna (r) 23:15 - ONE News 23:40 - Minuta Wa[da! 23:45 Kalamita (r). Smash • melita 105 • GO Plus 105 08:00 - Er;a’ Lura 09:00 {abbejtek 10:00 - Fil-K/ina ma’ Farah 10:50 - Teleshopping 13:00 - 1046 Music 15:00 Teleshopping 16:20 - Fil-K/ina ma’ Farah (r) 17:10 - Er;a’ Lura 18:15 - Bingo 75 18:40 Teleshopping 19:00 - News 19:30 - M’Intix Wa[dek (live) 20:30 - Robert Musumeci Talk 21:30 - Dokumentarju 22:00 News 22:30 - Valletta Side (r). Raiuno • melita 150 • GO Plus 201 06:45 - Unomattina (jinkludi Tg 1 fis-07:00, 08:00 u 09:00) 09.35 Linea verde 11:00 - Tg 1 11:05 Occhio alla spesa (attwalità) 12:00 - La prova del cuoco 13:30 - Tg 1 14:00 - Tg 1 Economia 14:10 - Verdetto finale 15:15 -

La vita in diretta 16:50 - Tg Parlamento 17:00 - Tg 1 17:10 Che tempo fa 18:50 - L’eredità 20:00 - Tg 1 20:30 - Champions League. Inter v Lille 22:45 - 90˚ minuto Champions 23:30 - Porta a porta 01:05 - Tg 1 notte 01:45 - Cinematografo - Speciale Festival Internazionale del Film di Roma

. Raidue • melita 151 • GO Plus 202 07:00 - Cartoons 10:00 - Tg 2 punto.it 11:00 - I fatti vostri 13:00 - Tg 2 giorno 13:30 - Tg 2 costume e società 13:50 - Tg 2 medicina 33 14:00 - Italia sul due 16:10 - Ghost Whisperer (TF) 16:50 - Hawaii Five-O (TF) 17:45 - Tg 2 Flash 17:50 - Tg sport 18:15 - Tg 2 notizie 18:45 - Numb3rs (TF) 19:30 - Squadra Speciale Cobra 11 (TF) 20:30 Tg 2 notizie 21:05 - Un amore all’improvviso. Film 2009 23:05 - Tg 2 notizie 23:20 - Sbarre 24:00 - Ritratti musicali - Carmen Consoli 00.30 - Close to Home (TF) 01:10 - Tg Parlamento 01:20 - ER - Medici in prima linea. Raitre • melita 152 • GO Plus 203 07:00 - Tgr Buongiorno Italia 07:30 - Tgr Buongiorno regione 08:00 - Agorà 10:00 - La storia siamo noi (attwalità) 11:00 Apprescindere 12:00 - Tg 3 sport 12:25 - Tg 3 fuori tg 12:45 - Le storie - diario italiano 13:10 - La strada per la felicità (soap) 14:00 - Tg regione 14:20 - Tg 3 14:50 - Tgr Leonardo 15:00 - Tg 3 L.I.S. 15:05 - The Lost World (TF) 15:50 - Cose dell’altro Geo 17:40 - Geo & Geo 19:00 - Tg 3 19:30 - Tg 3 regione 20:00 Blob 20:15 - Sabrina, vita da strega (TF) 20:35 - Un posto al sole (soap) 21:05 - Chi l’ha visto? 23:15 - Chi l’ha visto? Storie del passato 24:00 - Tg 3 linea notte estate 00:10 - Tg regione 01:05 - Crash - Contatto, impatto, convivenza. Canale 5 • melita 154 • GO Plus 205 08:00 - Tg 5 - mattina

08:40 - La telefonata di Belpietro 08.50 Mattino cinque (attwalità) 10:10

- Tg 5 - ore 10 11:00 - Forum (attwalità) 13:00 - Tg 5 13:40 Beautiful (soap) 14:10 Centovetrine 14:45 - Uomini e donne (reality) 16:15 - Amici 16:55 - Pomeriggio cinque 18:50 - Avanti un altro! 20:00 - Tg 5 20:30 - Striscia la notizia 21:10 Un amore e una vendetta 23:40 Matrix 01:30 - Tg 5 notte 02:00 - Striscia la notizia. Rete 4 • melita 153 • GO Plus 206 07:00 - Zorro 07:30 - Starsky & Hutch (TF) 08:30 - Hunter (TF) 09:55 - R.I.S. 4 - delitti imperfetti (TF) 10:50 - Ricette di famiglia 11:30 - Tg 4 12:00 - Un detective in corsia (TF) 13:00 - La signora in giallo 13:50 - Il tribunale di Forum 15:10 Hamburg Distretto 21 (TF) 16:15 - Sentieri (soap) 16:40 - Cara mamma, mi sposo. Film ’91 18:55 - Tg 4 19:35 - Tempesta d’amore (soap) 20:30 - Walker Texas Ranger (TF) 21:10 - Il collezzionista di ossa. Film ’99 23:35 - Spy. Film ’96. Italia 1 • melita 155 • GO Plus 204 06:50 - Cartoons

08:50 - Una mamma per amica (TF) 10:35 Grey’s Anatomy 12:25 - Studio aperto 13:05 - Studio sport 13:40 - Cartoons 15:00 - Big Bang Theory (sitcom) 15:35 Chuck (TF) 16:25 - La vita secondo Jim (sitcom) 16:50 - Glee (TF) 17:45 - Cartoons 18:30 Studio aperto 19:00 - Studio sport 19:25 - Dr House (TF) 20:20 - CSI: scena del crimine 21:10 - Le iene show 24:00 Invincibili 01:25 - Poker1mania. La 7 • melita 156 • GO Plus 207 07:00 - Omnibus 07:30 - Tg La 7 09:40 - Coffee Break (attwalità) 10:35 - L’aria che tira 11:05 (Ah)ipiroso 11:55 - ‘G’ Day 12:25 - I menu di Benedetta 13:30 - Tg La 7 14:05 – Intrigo mortale. Film ’89 16:15 Atlantide 17:30 - JAG - Avvocati in divisa (TF) 19.30 - ‘G’ Day 20:00 - Tg La 7 20:30 – Otto e mezzo 21:10 - Che - l’argentino. Film 2008 23:50 - Delitti 00:45 - Tg La 7 01.00 - N.Y.P.D.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

24 TV#Radju Education 22 • melita 22 # 104 07:00 - TVAM 09:00 - Euro News 11:00 – Libreriji u Arkivji 11:30 - Luxdesign 12:40 Dokumentarju 13:00 - 3 Pointer 13:30 - Qalbinnnies 14:15 -10 miniuti 14:30 - Lenti 15:10 Dokumentarju 15:30 - Libreriji u Arkivji 16:00 - Luxdesign 17:10 - Dokumentarju 17:30 - 3 Pointer 18:00 - Qalbinnies 18:45 - 10 minuti 18:55 - A[barijiet g[al dawk Neqsin misSmig[ 19:00 - Lenti 19:40 Dokumentarju 20:00 - Starboard 20:25 - A[barijiet bl-Ingli] 20:30 - Libreriji u Arkivji 21:00 - Luxdesign 22:10 - Lenti 22:50 - Storja wara l-Istampa 23:00 Qalbinnies 23:45 - 10 minuti. Favourite Channel • melita 31#108 • GO Plus 106 08:00 - Stenba[ 10:00 Teleshopping 11:45 - Reporter 12:05 - Favourite Link 12:10 Kont Taf? 12:15 - Favourite News 12:30 - Niskata 15:00 Newspoint 15:30 - Teleshopping 16:30 - {in g[al Kollox 17:30 Makura 18:15 – Favourite News 18:30 - (ikompli) Makura 19:45 - Reporter 20:05 - Muftie[ 20:10 - Kont taf? 20:15 Favourite News 21:00 - Mitqlu Deheb 23:00 - Link 23:05 Kont taf? 23:15 - Favourite News. Calypso Music TV • GO Plus 107 07:00 - Total Request 09:00 – 80s Classics 10:00 - 90s Classics 11:00 – 2000s-2009s Classics 11:30 - Teleshopping 13:30 – 2010 Onwards 14:30 - Drama Bronx 15:00 - Wasal il-{in g[all-Maltin 15:30 - Bell’Italia 16:00 – Romantica 17:00 – Teleshopping 18:00 – Total Request 20:00 - Bingo 75 20:30 - Kontra r-Ri[. La 5 • melita 162 14:00 - ER (TF) 14:45 - Dawson’s Creek (TF) 15:35 - Pepper Dennis (TF) 16:25 - The Starter Wife (TF) 17:15 - La tata (sitcom) 17:40 - Noblesse oblige. Film 2007 19:20 - Amici 19:50 -

Extreme Makeover Home Edition 20:40 - Grande Fratello 21:00 Grande Fratello Live 21:10 Cambio casa, cambio vita 22:10 Extreme Makeover Home Edition 23:00 - Grande Fratello Live. BBC Entertainment • melita 300 • GO Plus 301 07:00 - 3rd & Bird 07:10 Bobinogs 07:20 - Boogie Beebies 07:35 - Spot’s Musical Adventures 07:40 - Buzz and Tell 07:50 - Me Too! 08:10 Charlie and Lola 08:20 Fimbles 08:40 - Dinnerladies 09:40 - The Weakest Link 10:25 - Around the World in 20 Years 11:15 - Doctors 11:45 -

EastEnders 12:15 - Holby City 13:05 - Dinnerladies 14:40 -

Around the World in 20 Years 15:30 - The Weakest Link 16:15 - Doctors 16:45 - EastEnders 17:15 - Holby City 18:10 Around the World in 20 Years 19:00 - The Weakest Link 19:45 - Doctors 20:15 - EastEnders 20:45 - Casualty 21:40 - Emma 22:30 - The Green Green Grass 23:15 - Dinnerladies. TCM • melita 310 • GO Plus 701 07:50 - The Adventures of Sherlock Holmes. Film ’39 (PG) 09:20 - The High Chaparral 10:25 - Gunsmoke 11:30 - Foul Play. Film ’78 (PG) 13:40 - The High Chaparral 14:45 Gunsmoke 16:00 - Murder, She Said. Film ’61 (PG) 17:40 Canyon River. Film ’56 19:15 The Bridges of Madison County. Film ’95 (12) 22:00 - Eight Legged Freaks. Film 2002 (12). MGM Movies • melita 312 • GO Plus 702 09.15 - Secret Invasion. Film ’64 10:55 - Remembrance 12:25 Road Rage 13:50 - Memories of Me. Film ’88 15:35 - Crime and Punishment. Film ’99 17:20 Nicholas Nickleby. Film 2002 19:30 - On the Other Hand, Death 21:00 - Ice Blues. Film 2008 22:40 - The Passage. Film ’79. Diva Universal • melita 313 07:00 - The Betty Ford Story 08:41 - Great Women 08:50 Brideshead Revisited 09:50 Rex: A Cop’s Friend 10:50 Cento Vetrine 11:50 - JAG 12:47 - Great Women 12:55 ER 13:55 - Wind at My Back 15:44 - I’ll Tell You 15:55 Rex: A Cop’s Friend 16:55 Agatha Christie’s Poirot 19:00 JAG 20:00 - ER 21:00 - Rosemary and Thyme 22:00 - The

Casebook of Sherlock Holmes 23:03 Agatha Christie’s Poirot.

Discovery Channel • melita 400 • GO Plus 501 07:15 - Deadliest Catch: Slow Burn 08:10 - Mythbusters: Alaska Special 09:05 - Extreme Engineering: Container Ships 10:00 - How Do They Do It?: Airbus: Chainsaw 10:30 Destroyed in Seconds 10:55 Ultimate Survival: Fan vs Wild 11:50 - Chop Shop: Car Fireworks 12:45 - Wreckreation Nation: Punkin’ Chunkin’ 13:40 - American Chopper: Senior vs Junior: Judgement Day 14:35 Dirty Jobs 15:30 - Deadliest Catch: Breaking ’Em In 16:25 Mythbusters: NASA Moon Landing 17:20 - Extreme Engineering: Container Ships 18:15 - Ultimate Survival: Compilation 2 19:10 - How It’s

Made 19:40 - How Do They Do It? 20:05 - One Man Army: Brothers in Arms 21:00 Surviving the Cut: US Army Sniper School 21:55 - Sons of Guns: Ak#Sniper Rifle 22:50 Border Security 23:15 - Border Security 23:45 - Mythbusters: NASA Moon Landing. Melita Movies • melita 801 10:00 - Alvin and The Chipmunks: The Squeakqul. Film 2009 (U) 11:30 - Beverly Hills Chihuahua 2. Film 2011 (U) 12:55 - Revenge of The Bridesmaids. Film 2010 (PG) 14:25 - Up In The Air. Film 2009 (16) 16:15 - Girl, Interrupted. Film ’99 (16) 18:20 - The Insider. Film ’99 (PG) 21:00 Wall Street: Money Never Sleeps. Film 2010 23:10 - The Bannen Way. Film 2010 (AO) 0:45 - Wieners. Film 2008 (AO). Melita More • melita 802 08:00 - Hollywood Buzz 08:30 Full House 09:00 - The West Wing 09:50 - ER 10:40 - Hollywood Buzz 11:05 - Mike & Molly 11:30 - The Mentalist 12:15 - Chuck 13:00 - Days of Our Lives 13:45 - ER 14:30 The West Wing 15:15 - Fringe 16:00 - Brothers and Sisters 16:45 - The Mentalist 17:30 Supernatural 18:15 - Days of Our Lives 19:10 - Glee 20:00 Films & Stars 20:30 - How I Met Your Mother 21:00 - Entourage 21:30 - 30 Rock 22:00 Boardwalk Empire 23:05 - Chuck 23:55 - Amazing Race 00:40 Gossip Girl 01:25 - True Blood. Biography Channel • melita 411 07:00 - America’s Court with Judge Ross. The Locator: 08:00 - Quest for Redemption 08:30 Bittersweet Reunion. Billy the Exterminator: 09:00 - Bat Attack 09:30 - Extreme Gator. 10:00 Parking Wars 10:30 - Party Mamas: Beulah 11:00 - Real Housewives of Beverly Hills: My

Mansion Is Bigger Than Your Mansion 12:00 - Snapped: Women Who Kill: Darlene Gentry 13:00 - Ultimate Tourist Scams: Identity Scam Theft USA 13:30 - Parking Wars 14:00 - America’s Court with Judge Ross. Billy the Exterminator: 15:00 - Bat Attack 15:30 - Extreme Gator. 16:00 Snapped: Women Who Kill: Darlene Gentry 17:00 - Real Housewives of Beverly Hills: My Mansion Is Bigger Than Your Mansion. The Locator: 18:00 Quest for Redemption 18:30 Bittersweet Reunion. 19:00 America’s Court with Judge Ross 20:00 - Billy the Exterminator: One Bitten Twice Stung 20:30 Parking Wars 21:00 - The Boy They Call Chucky. Hoarders: 22:00 - Kathleen#Margree 23:00 - Jill and Tra.

G[at-tfal fuq il-Cable Jim Jam • melita 458 • GO Plus 406 09:05 - Connie the Cow 09:15 - The Mighty Jungle 09:30 - Mio Mao 09:40 - P.B. Bear and Friends 09:50 - Kipper 10:00 - James the Cat 10:05 - Fluffy Gardens 10:20 - James the Cat 10:25 - See The Sea 10:30 - Baby Antonio’s Circus 10:35 - Benjamin’s Farm 10:40 - Baby Antonio’s Circus 10:45 Benjamin’s Farm 10:50 - The Mighty Jungle 11:05 - Mio Mao 11:15 - Connie the Cow 11:25 - Kipper 11:35 - P.B. Bear and Friends 11:45 - Baby Antonio’s Circus 11:50 - Benjamin’s Farm 11:55 Baby Antonio’s Circus 12:00 - Jakers: The Adventures of Piggley Winks 12:25 - Tigga and Togga 12:35 - Rubbadubbers 12:45 - Oswald 13:00 - Barney and Friends 13:25 - Dorothy the Dinosaur 13:35 - Bob the Builder 13:45 - Thomas and Friends 14:00 - Bob the Builder 14:10 - Jarmies 14:25 - Igloo-Gloo 14:40 - Rubbadubbers 14:50 Oswald 15:05 - Anthony Ant 15:20 - Dorothy the Dinosaur 15:30 - Barney and Friends 15:55 - Tigga and Togga 16:05 - Igloo-Gloo 16:20 - Jarmies 16:35 - Kipper 16:45 - Fireman Sam 16:55 Anthony Ant 17:10 - Bob the Builder 17:20 Thomas and Friends 17:35 - Jakers: The Adventures

of Piggley Winks 18:00 - Slim Pig 18:10 - Pingu 18:15 - Tiny Planets 18:20 - Pingu 18:25 - Tiny Planets 18:30 - The Hoobs 18:55 - Gazoon 19:00 Tork 19:07 - Dougie in Disguise 19:15 - The Magic Key 19:25 - Slim Pig 19:35 - Angelina Ballerina 19:50 - The Magic Key 20:00 - The Hoobs. Disney Channel • melita 450 • GO Plus 400 09:15 - Phineas and Ferb 09:35 - The Suite Life on Deck 10:00 - Wizards of Waverly Place 10:25 Sonny with a Chance 10:45 - Good Luck Charlie 11:10 - Hannah Montana 11:30 - The Suite Life on Deck 11:55 - Wizards of Waverly Place 12:55 Good Luck Charlie 13:20 - Phineas and Ferb 13:45 - Friends for Change Games 14:00 - Phineas and Ferb 14:10 - Shake it up 14:35 - The Suite Life of Zack and Cody 15:00 - Wizards of Waverly Place 15:25 - Good Luck Charlie 15:50 - Fish Hooks 16:15 - Shake it up 16:45 - The Suite Life on Deck 17:35 - Good Luck Charlie 18:00 - The Emperor’s New School 18:25 - Fish Hooks 18:50 - Hannah Montana 19:15 - Friends for Change Games 19:35 - Good Luck Charlie 20:00 - Shake it up.

06>30 09>00 09>30 11>45 12>30 13>00 13>05 13.20 15>20 15>35 15>40 15>45 16>40 16>45 17>00 18>00 18>10 18>55 19.10 19.15 19>45 20>30 21>30 21>32 23>00 23>30

NET News Bejni u Bejnek (r) Teleshopping It-Tnejn l’Huma X’Hemm g[all-Ikel NET News Teleshopping House Magazine Teleshopping Bla Kumment XD Chit Chat Bla Kumment Teleshopping Malta Llejla NET News (ikompli) Malta llejla Kontra l-{in Tlug[ tas-Super 5 (ikompli) Kontra l-{in NET News Simpati/i NET News Iswed fuq l-Abjad NET News Bejni u Bejnek

Sport fuq il-Cable Eurosport • melita 600 • GO Plus 801 08:30 - GTA Road to Dubai, Motor Racing 08:45 - ISU GP, Figure Skating 10:15 - Brazilian Masters Snooker 11:30 - Eurogoals 11:40 - UEFA Women’s

Champions League Football 13:00 - Football (live) 15:00 Players Tour Championship Snooker 16:50 - Eurogoals 17:00 - Football (live) 19:00 Olympic Magazine 19:35 Wednesday Selection 19:45 FEI Classics Series 20:45 Show Jumping WC 21:45 Riders Club 21:50 - CIMB Asia Pacific Classic, US PGA Tour Golf 22:50 - PGA Tour European Golf 23:20 - Golf Club 23:25 - Extreme Sailing Series 23:55 - Yacht Club.

Go Sports 1 • GO Plus 851 07:00 - Serie A: Rd 9: Palermo v Lecce 09:00 - Scottish PL: Rd 13: Aberdeen v Rangers 11:00 Barclays PL: Wk 12: Wigan Ath v Fulham 13:00 - ATP 250 Series: St Petersburg Open: Final 15:30 - Arsenal World. ATP Masters 500: Swiss Indoors Basel: 16:00 - Extra Event 4 (live) 18:00 - Extra Event 5 (live). 22:00 - Barclays PL: Wk 12: Chelsea v Arsenal 00:00 Serie A: Rd 10: Roma v Milan 02:00 - Scottish PL: Rd 13: Aberdeen v Rangers. Go Sports 2 • GO Plus 852 07:00 - Vincennes Horseracing 08:00 - PGA: Andalucia Masters: Day 3 12:00 - Aviva Premiership: Rd 7: Gloucester Rugby v Saracens 14:00 - Serie A: Rd 10: Lecce v Novara 16:00 Barclays PL: Wk 12: Swansea C. v Bolton W 18:00 - CIMB Asia Pacific Classic Malaysia: Highlights 19:00 - Scottish PL: Rd 13: Highlights 19:30 - PL World: Wk 12 20:00 - Trans World Sport 21:00 - Roma Ch. Melita Sports 1 • melita 701 19:00 - Bundesliga: Highlights (r) 20:00 - Focus Champ.: Match Day 4: Preview (live) 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Bayern Munich v Napoli (live) 22:50 - Focus Champ.: Match Day 4: Highlights & Analysis (live). Campeonato Brasileiro: 00:00 - Highlights (r) 00:25 - Internacional v Corinthians (r). Melita Sports 2 • melita 702 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Man. Utd v FC Otelul Galati (live).

Melita Sports 3 • melita 703 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Villarreal v Man. C. (live). Melita Sports 4 • melita 704 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Inter v Lille (live). Melita Sports 5 • melita 705 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Lyon v Real Madrid (live). Melita Sports 6 • melita 706 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Ajax v Dinamo Zagreb (live). Melita Sports 7 • melita 707 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Benfica v FC Basel (live). Melita Sports 8 • melita 708 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: Trabzonspor v CSKA Moskva (live). Melita Sports 10 • melita 710 20:45 - UEFA Champ. League: MD4: B. Munich v Napoli (live). Malta Stars • melita 614 08:00 - MRC - Local Horseracing 2011: Meeting 25 (r) 08:50 Malta Rugby Football Union: Overseas v Kavallieri (r) 10:30 BOV PL: Qormi v Mosta (r) 12:40 - MBA St. James Hospital Shield: Siggiewi v Tata Motors (r) 14:10 - Melita GFA 1st Div.: San Lawrenz v Victoria H. (r) 16:00 UEFA Futsal Cup: Prel. Rd: FS Ilves Tampere v ZC Ex-cess Futsal (r) 17:40 - Malta Handball Assoc.: Aloysians v Phoenix (r) 19:00 - 3 Pointer 19:39 - Waterpolo: Poland v Malta - Feature (r) 20:00 - Fo-cus Champ.: Match Day 4: Mat-ch Preview (live) 20:40 - Malta Basketball Assoc. 22:10 - 3 Pointer (r) 22:50 - Focus Champ.: Match Day 4: High-lights & Analysis (live) 00:10 - Melita GFA 1st Div.: San Lawrenz v Victoria H. (r). Football Stars 1 • melita 615 08:00 - npower Champ.: Burnley v Blackpool (r) 09:50 - Bundesliga: 1FC. Koln v FC. Augsburg (r). La Liga: 11:45 - Real Sociedad v Real Madrid (r) 13:40 -Sporting v Athletic Bilbao (r). 15:35 - npower Champ.: Leeds Utd v Cardiff C. (r) 17:25 - Campeonato Brasileiro: Internacional v Corinthians (r) 19:20 - Bundesliga: Hamburg SV v 1FC. Kaiserslautern (r) 21:15 npower Champ.: Burnley v Blackpool (r).


IN-NAZZJON It-Tlieta, 1 ta’ Novembru, 2011

Klassifikati 25 PROPRJETÀ Bu;ibba

APPARTAMENT fit-tielet sular lest minn kollox, kbir [afna u spazju]. Open plan living u dining, k/ina fitted, box room, ]ew; kmamar talbanju, tliet kmamar tas-sodda doppji, terrazzin quddiem u ie[or wara. Parti mill-bejt u bl-u]u tal-lift. Prezz €129,000. ?emplu 79808405 jew 79957951.

{al Luqa

APPARTAMENTI u penthouses 225 metru kwadru, tliet kmamar tassodda, k/ina/living/sitting, utility. Prezz jibda minn €104,821 (Lm45,000). ?emplu 99803659 jew 79498824.

{a]-}ebbu;

TERRACED house ;dida f’area sabi[a. Tliet qasab u nofs fa//ata b’85 pied fond. Lesta minn kollox b’erba’ kmamar tas-sodda, ]ew; kmamar tal-banju, k/ina, salott. Min hu interessat i/empel 79066880 jew 27015780.

Il-G]ira - Kumpless Savoy Gardens

GARAXX kbir ta' karozza wa[da. ?emplu lis-sid direttament fuq 99494713 u ffrankaw 5% fuq il-prezz.

I]-}urrieq, Bubaqra

TERRACED house kbira, erba’ kmamar tas-sodda, ]ew; kmamar tal-banju, k/ina, washroom, ]ew; terraces, ]ew; kmamar talistudju, kompluta b’garaxx ta’ 10 karozzi u ;nien ta’ 30 pied bil-bir. Prezz €338,000. ?emplu 99422082.

moderati. ?emplu lil Green For Ever 79221700.

G{ALL-KIRI Tas-Sliema

{ANUT#UFFI??JU fi Triq ?ensu Xerri, [dejn Tignè Point. ?emplu 99466482.

G{AT-TWELLIJA Ra[al :did

MINI MARKET kbir attrezzat b'kollox, A#C, kameras, cheesecounter etc. Komplut b'kollox, permessi kollha Class A u bi klijentela tajba. ?emplu 99459954 jew 99450440.

VETTURI Range Rover

CLASSIC, 3 door V8 3.9 EFI, ;ewwa mibdul – soft dash. Prezz €5000 negozjabbli. ?emplu 79456174.

Renault Kangoo

PETROL 2006 g[all-u]u ta’ wheelchair f'kundizzjoni perfetta, full extras, prezz negozjabbli. ?emplu 99497206 jew 79298837.

Renault Scenic

PETROL 1.6 16v 2002 b’mileage baxx, f’kundizzjoni perfetta, dejjem servisjata g[and Kinds, full extras u dejjem iggaraxxjata. Prezz mitlub €7500 negozjabbli. ?emplu 99527477.

Kia Mentor

PETROL 1996 kundizzjoni tajba. Prezz negozjabbli. ?emplu 99025125.

VW Golf GTI

FLATS kbar quddiem ilba[ar, b’veduti u bi tliet kmamar tas-sodda. ?emplu 79843698.

2006, 25,000 mili, 2ltr turbo, petrol, 5 door, iswed, ABS, ESP, seats tal-;ilda, climate control, bi Xenon auto headlights u [afna i]jed. €18,900 o.n.o. ?emplu 99476534.

Proprjetà

AVVI}I

Marsaxlokk

U artijiet g[all-i]vilupp. ?emplu 99473354 jew 21387082.

Tignè Seafront

APPARTAMENT kbir fuq medda ta’ 125sqm, b’veduta impekkabbli, bil-lift, tliet kmamar tas-sodda, u spazju ta’ karozza wa[da. ?emplu 99422082.

G{ALL-BEJG{ JEW KIRI Skips-on-Wheels

FUQ erba' roti u bins ta' 120 litru u 240 litru fuq ]ew; roti, kollha ;odda, prezzijiet

G[al kull tip ta' xog[ol

TA’ madum tal-art u tal-[ajt, plumbing, kisi tal-;ibs kif ukoll gypsum boards. ?emplu 79091057.

G[al kull xog[ol

TA’ kostruzzjoni ta’ bini, alterazzjonijiet ta’ bini ta’ front gardens, ftu[ ta’ [itan bi travi tal-[adid, ftu[ ta’ bibien u twieqi, [nejjiet, bdil ta’ soqfa tal-konkos u xorok, u nikkavraw travi tal-[adid blinjam, qlug[ ta’ madum talart u tal-[ajt. Nag[mlu fa//ati ;ewwa u barra, fuq il-fil, bissejjie[, bil-qoxra, xog[ol ta’

invjar, tik[il u tibjid u rran;ar, u nraqqg[u soqfa talkonkos e//. Xog[ol ta’ ilma. Xog[ol b’esperjenza kbira u attenzjoni ta’ xog[ol. B’garanzija ta’ xog[ol filpront. ?emplu 79803496.

Tiswijiet fil-pront u fil-post

GARAXX in-na[a tal-iskola tal-Gvern, San Pawl il-Ba[ar. ?emplu 99887233.

FRIDGES, freezers, washing machines, tumble dryers u dehumidifiers e//. B’sitt xhur garanzija fuq il-parts u labour. Bl-ir[as prezzijiet. Stima b’xejn minn qabel. Spare parts g[al kull tip ta’ appliances. ?emplu 21371559, 27371559, 21493285, 79884497 jew 99472570. Servizz fil-pront.

Ni]barazza

Tiswijiet

Nixtri

mpittrin g[all-gosti tag[kom, kostum tal-Karnival g[allkbar f’kundizzjoni tajba u elaborat, kien mixtri g[al show. ?emplu 79883916.

Pasturi

TA' tafal Malti, sett ta' 20 pastur, €10 u presepji kull daqs fuq l-antik. ?emplu 21495253.

Salotti ;odda

NI}BARAZZA djar u garaxxijiet, in;orr kull tip ta' materjal, prezz ra;onevoli u Atlas highup sa 5 sulari bi truck 6 wheeler g[all-bejg[. ?emplu 21433352, 79081719 jew 99499619.

MAGNI tal-[jata. G[al service u tiswijiet fil-pront ta’ magni tal-[jata /emplu 99422268 jew 21416705.

TA' kull stil. Prezzijiet moderati. Tpartit a//ettat anke g[all-bejg[, salotti second hand. ?emplu 21374823 jew 99824139.

G{ALL-BEJG{

Tombla sheets

Nutara

INFITTEX xog[ol ta’ nutara ma’ nutar jew ditta legali. ?emplu 79737974.

SINGLE PHASE radial armsaw, chiselmorters. ?emplu 21388856 jew 99195464.

Ra;el

Mejda tonda

TA' 46 sena jixtieq jiltaqa’ ma’ mara ta' bejn 36 u 47 sena biex jibdew relazzjoni. Min hu interessat jibg[at sms fuq 99607196.

Tiswijiet fil-pront u fil-post

TA’ fridges, freezers, washing machines, tumbledryers, dishwashers, dehumidifiers u microwaves. Nag[tu, stimi b’xejn minn qabel bla [las u sitt xhur garanzija fuq kollox. Servizz il-;urnata kollha, bl-ir[as prezzijiet. ?emplu 21447763, 21499183, 99478634 jew 99447763.

Combination machine

TAL-a[mar mastizz. Dijametru ta’ metru, [xuna ta’ 3cm u b’erba’ saqajn. Kundizzjoni perfetta. Prezz €250. ?emplu 21246324 jew 99808522.

Mejda tal-pranzu

KOMPLUTA b’sitt si;;ijiet, magna tal-[jata Singer Melody 60, wall unit, k/ina,one seater sofa, ]ew; si;;ijiet tal-injam b’cushions bojod tal-;ilda, tliet si;;ijiet tal-injam, tapit kbir a[dar bilkannella, monitor talkompjuter, libsa talbridesmaid, pitturi ori;inali

B’NUMRI kbar u kuluri differenti, u kalendarji. Free delivery g[al G[awdex ukoll. Morru g[and BONNICI’S PRINTING PRESS (Pawlu Bonnici) – 3 Triq Melita, ilBelt Valletta. Kif issibuna – min-na[a tal-Barrakka ta’ Fuq g[al Triq Sant’Ursula. G[al xog[ol ta’ digital printing u offset, inviti tat-tie; etc u xog[ol ta’ embossing. ?emplu 21244627 jew 79373700 jew ibag[tu email fuq pbonnici@bonniciprintingpres s.com

KOMPJUTERS Tlift

ID-DATA tal-kompjuter tieg[ek? Qed tinkwieta g[ax ma tafx kif se ;;ib lura d-data li hi ferm importanti g[alik? Mela /empel malajr 99422082.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

26 Passatemp

Tisliba 1

2

5

3

4

6

7

8

9

10

11

Nilag[bu d-dominoes 12

13

14

15

Kif se tqieg[ed fil-gradilja fuq ix-xellug dawn is-sitt dominoes b’mod li l-erba’ linji vertikali, lerba’ orizzontali u ]-]ew; djagonali jkollhom total ta’ tmien dbabar suwed?

16

17

Mimdudin>5. Lewn is-sil; (5) 6. {alla wa[du (5) 7. Ftit babbu imma kuxjenzju] (5) 10. Tog[rok fejn jieklok (5) 11. Isem l-awur Grasso (5) 12. u 14. Argumentaw f’dibattitu (10) 14. Ara 12 16. Wera ru[u favur (5) 17. Iebsa ferm aktar minn sinna fil-[alq (5) 18. Il-kulur mo[bi g[and Iris Farrugia? (5)

18

Weqfin>1. Ma jistax jin[all (6) 2. u 3. Ma trattax l-istess ma’ kul[add (12) 3. Ara 2 4. G[odda b’]ew; ponot biex taqta’ l-;ebel (6) 8. Fuqha timtedd biex tistrie[ (5) 9. Uniti tal-Amerika (5) 12. Sar ma ji//aqlaqx (6) 13. {a tisbita (6) 14. Imbe/illi (6) 15. Itterrorizzaw (6)

Nisa tad-dar fuq xog[olhom

X’ta[seb li qed tag[mel kull mara tad-dar jekk taf li: wa[da qed ta[sel, o[ra tix[et ir-ross, o[ra tiknes, o[ra qed tqieg[ed l-g[a;in fuq il-mejda, o[ra tfarfar u o[ra qed issewwi xi [a;a?

Soluzzjonijiet

Soluzzjoni tal-biera[ Mimdudin> 5. u 6. Iddeskriva; 7. Batta; 10. Rabat; 11. A[jar; 12. Filep; 14. }enqa; 16. Babbu; 17. Ra[li; 18. Awtur. Weqfin> 1. Misjur; 2. Assalt; 3. Xkatta; 4. Dawwar; 8. Abela; 9. Pjanu; 12. Fosfru; 13. Pja/ir; 14. }ebla[; 15. Awguri.

Sudoku

G{AT-TFAL

Sudoku

Da[[al fil-kaxxi vojta ta’ kull ringiela, ta’ kull kolonna u ta’ kull kwadru ]g[ir ta’ 3 kaxxi bi 3 n-numri kollha mill-1 sad-9. RI?ETTA

:1 -

,

-

Nisa tad-dar

Macaroni Cheese {in ta preparazzjoni 5 il minuta [in g[at tisjir 0 minuti :1

G[al 4 persuni trid>

500g g[a;in makkarunelli msajrin; ku//arina butir fin; origanu frisk; ]ew; kikkri u nofs ;obon Taljan im[allat; mel[ u b]ar g[at-tog[ma. Metodu>

I;borhom wa[da wa[da 9 – 7 – 11 – 12 – 10 – 8 –6–1–5–2–4-3

Kif se ti;bor wa[da wa[da dawn it-tnax-il xkupa billi kull darba terfa’ dik li tkun fuq nett?

Dominoes

I;borhom wa[da wa[da

Sa[[an il-butir ;o ta;en, ]id l-origanu u l-g[a;in imsajjar. {awwad u ix[et il-;obon im[allat sakemm tara li n[all. Roxx mel[ u b]ar u ferrag[ ;o dixx tal-forn. Er;a’ ix[et ftit ie[or mill-;obon imdewweb u a[mi ;ol-forn 180C g[al g[axar minuti sakemm tara li l-wi// [a lewn dehbi u sar iqarme/ fuq nett. Tista’ wkoll t[abbat bajda u ]]idha. }id ukoll xi ftit irkotta u ftit per]ut imqatta’ rqiq, varjazzjoni o[ra ta’ din ir-ri/etta.


L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

27 POOL

Brincat jirba[ it-tieni ranking tournament

Seminar mill-MBSRA

Mario Brincat reba[ it-Tieni Ranking Tournament organizzat mill-Malta Pool Association. Fil-finali Brincat li jilg[ab ma’ Downtown Bar, g[eleb l-isfida qalbiena tal-player ta’ Domus Kids Ray Caruana 9-8. Kif juri r-ri]ultat din kienet finali e//itanti bl-a[[ar frame jidde/iedi r-reb[ tat-tournament. B’din irreb[a Brincat kiseb post fit-tim nazzjonali li se jirrappre]enta lil pajji]na fil-kampjonati Ewropej flIrlanda fi Frar le ;ej. Fil-kategorija ta]-]g[a]ag[ U#18 [are; rebbie[ Owen Amato ta’ Downtown Bar li fil-finali g[eleb lil Dylan Cassar ta’ {amrun Liberty 7-6. Ryan Pisani ta’ Charlo Bar ittrijonfa fil-kategorija U#21 meta g[eleb lil Neil Chetcuti ta’ Selmun Bar 8-7 filfinali. Fil-kategorija tal-Masters Over 50 spi//aw flewwel post b’punti ndaqs Alfred Attard u Marcel Micallef it-tnejn ta’ Top Gun Bar filwaqt li fil-kategorija tan-nisa spi//aw fl-ewwel post i]-]ew; players ta’ La Cubana Bar, Donna Bugeja u Roberta Cutajar.

Il-Malta Billiards & Snooker Referees Association se torganizza seminar u refresher courses g[ad-dilettanti kollha, irtirati jew mhux, kif ukoll plejers u referees attivi fillog[ba jew dawk li jixtiequ jibdew jie[du dan l-isport. Dawn il-korsijiet se jitmexxew minn Frans Bugeja, President tal-MBSRA li hu wkoll e]aminatur. Il-laqg[at se jkunu indirizzati wkoll minn Joe Caruana Curran u ddata u l-post ta’ fejn se jsiru se jit[abbru aktar tard. Dawk interessati li jattendu huma mitluba j/emplu fuq 99884050 jew 99457062 g[al aktar informazzjoni dwar ilparte/ipazzjoni tag[hom.

I]-]ew; finalisti Mario Brincat u Ray Caruana flimkien mar-referee Adrian Camilleri

BOV IT-TIENI DIVI}JONI

Gudja u G]ira jibqg[u bla telfa . ..............................0 . ...............................0

Gudja U G]ira U

G]ira u Gudja baqg[u mhux meg[luba u baqg[u flimkien fl-ewwel post talklassifika wara li l-log[ba mistennija bejniethom intemmet ming[ajr goals. I]-]ew; na[at kellhom taqsima kull wi[ed b’Gudja jkunu a[jar fl-ewwel wa[da u G]ira fit-tieni, l-iktar wara li tke//a Grech ta’ Gudja. Hawn spikka l-goalkeeper ta’ Gudja Xerxen li anki salva penalty. L-ewwel azzjoni kienet ta’ G]ira b’daqqa ta’ ras ta’ Shead tmur barra. Risposta immedjata ta’ Gudja b’xutt ta’ George Cutajar imur ftit g[oli. Gudja bdew jo[olqu

iktar pressjoni u xutt ta’ William Camenzuli mar barra. Fis-27 minuta l-isba[ azzjoni tal-ewwel taqsima bi Trevor Thomas wi// imb wi// mal-goalkeeper ta’ G]ira Agius li wettaq save stupend. L-istess Agius kien attent ftit wara biex salva daqqa ta’ ras ta’ Thomas. L-a[[ar minuti tal-ewwel taqsima kienu ta’ G]ira, i]da minkejja l-pressjoni tag[hom ftit li xejn inkwetaw lil Xerxen. G]ira [ar;u aggressivi fittieni taqsima u fallew /ansijiet tajba permezz ta’ Ewurun u Cocks. Fil-61 minuta Gudja kellhom lil Christian Grech imke//i g[at-tieni karta safra u kwarta mit-tmiem G]ira

setg[u a//ertaw mir-reb[a meta ing[ataw penalty wara li twaqqa’ s-sostitut Yanis Tonna, i]da mill-11-il metru x-xutt ta’ Shead kien salvat bi bravura minn Xerxen. : M. Xerxen, C. Galea, E. Vella, J. Tonna, M. Milutinovic, W. Camenzuli, E. Gauci, J. Mallia, G. Cutajar (D. Agius), A. Guazzo, T. Thomas (D. Zammit). : S. Agius, R. Goncalves Alinho, S. Pace, T. Micallef, A. Galea, A. Ewurun, R. Deguara (Y. Tonna), J. Hussey, A. White, S. Shead, M. Cocks (A. Spiteri). : Marco Borg Gudja Utd

G]ira Utd

Referee

BADMINTON

Isiru l-kampjonati nazzjonali tal-Juniors Il-Kampjonati Nazzjonali ta]-}g[ar huma avveniment annwali li jag[mel parti s[i[a millkalendarju kompetittiv ta’ Badminton Malta fejn jiffukaw l-attenzjoni fuq it-talenti ;odda li jkunu qed ji]viluppaw. B[al kull sena, dawn il-kampjonati huma mag[mula minn tliet kategoriji ewlenin: U#13, U#16 u U#19. Kull kategorija t[addan fiha titli nazzjonali kemm tas-Singles kif ukoll tad-Doubles. Ilkampjonati qed jintlag[bu kollha fil-Kumpless Sportiv tal-Kottonera bejn ilbiera[ u llum.

Mag[rufin b[ala l-“Junior Nationals”, dawn ilkampjonati dejjem iqajmu interess qawwi fost ilmembri ]g[ar u ]g[a]ag[ ta’ Badminton Malta kif ukoll fost il-familji u l-[bieb tag[hom. F’kull kategorija, i/-Champions kurrenti huma mistennija li juru l-[ila teknika u tattika tag[hom jekk iridu j]ommu t-titlu nazzjonali miksub g[al sena o[ra. Il-pubbliku sportiv mistieden jattendi [alli jara u japprezza mill-qrib it-talenti ;odda kif ukoll ilbadminton ]ag[]ug[ Malti fl-aqwa tieg[u.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

28 Sport

Anali]i u kummenti

Tmiem il-;img[a ta’ football Malti

dwar il-partiti tal-Kampjonat Premier BOV

Plejers u uffi/jali ta' Hibs jippruvaw jistkennu mix-xita li ni]let tul il-partita kontra {amrun. Jidher li dawn it-tip ta' tined mhumiex daqstant effettivi g[all-elementi (ritratt> Martin Agius)

Innutajna... • LI mill-;img[a li g[addiet fil-Victor Tedesco Stadium sar titjib konsiderevoli fix-xog[ol li qieg[ed isir. Fost l-o[rajn twa[[al il-[;ie; ta’ Press Box minnhom u twa[[let it-tinda tal-plejers ta’ riserva. I]da tajjeb ninnutaw ukoll li nhar il:img[a waqt li s[abi l-;urnalisti kienu qeg[din jaqdu ddoveri tag[hom, Joseph Farrugia, ;urnalist ta’ lOrizzont tela’ fuq il-pjattaforma temporanja b’mod normali u din /ediet bil-konsegwenza li waqg[et u r-ri]ultat kien li anki Christian Muscat, ;urnalist ma’ dan il-;urnal, kien milqut. Fortunatament [add ma’ we;;a’ f’dan l-in/ident ]g[ir. • LI xi [a;a ;dida g[allfootball lokali hija li ta’ kull ;img[a qed ikun hemm kummentarji diretti ta’ xi log[biet mill-Kampjonat Premier. Dan is-servizz beda nhar is-Sibt li

g[adda bil-log[ba bejn Qormi u Mosta fuq Galaxy 105 FM bil-kummentarju ta’ ;urnalist ;did, Robert Busuttil. Nawgurawlu kull su//ess filkarriera ;urnalistika tieg[u hekk kif meta tikkunsidra kollox kien preparat tajjeb. • LI meta r-referee Andrè Arciola ke//a lill-plejer ta’ Mosta Federico Tisbi, sussegwentement matul il-protesti li nqalg[u kemm fil-pitch kif ukoll fil-ground, sezzjoni ta’ partitarji Mostin daru lejna l;urnalisti u bdew joffenduna min[abba din id-de/i]joni. Kellu jew kellux jitke//a l-plejer, a[na wkoll g[andna lopinjoni tag[na dwar lin/ident, imma li nisfaw b’mod in;ust il-mira ta’ dawn il-partitarji hija assurda. • LI la qeg[din nitkellmu dwar ir-referees u dwar dak li rrimarkajt il-;img[a li g[addi-

et jidher li je]istu struzzjonijiet li meta log[ba tirri]ulta xi ftit ta[raq l-assistent referee laktar vi/in it-tunnel jid[ol mill-ewwel sabiex jekk ikun hemm xi in/ident bejn il-plejers jew uffi/jali dan ikun jista' ji;i rappurtat. }gur li matul lista;un se jkollna aktar in/identi simili u din il-kolonna ]]ommkom infurmati dwar dan. Nassumi li r-referees qeg[din jaddottaw Law 18 f’dan ir-rigward. • LI t-tim ta’ Marsaxlokk tmexxa mit-team manager Louis Cutajar g[al-log[ba kontra Balzan Youths. Filwaqt

li dan ma jistax ikun min[abba li fuq il-bank irid ikun hemm kow/ kwalifikat, jidher li minkejja l-[afna diskors li lklabbs iridu jimxu f’direzzjoni semi jew professjonali, jekk din hija l-mera tad-direzzjoni l-vle;;a hija [afna akar ’l isfel milli ’l fuq.

Hibs u Valletta mi]muma u Birkirkara u Qormi jer;g[u jirb[u minn Simon FARRUGIA

Hibernians ma kabbrux il-vanta;; fil-qu//ata tal-klassifika wara li spi//aw il-konfront tag[hom fi draw kontra {amrun Spartans. Kienet log[ba li fiha {amrun urew determinazzjoni kbira minkejja n-nuqqas ta’ diversi plejers fosthom il-goalkeeper Omar Borg flimkien ma’ Roderick Fenech, Dene Shields u Carlo Polli. Il-kow/ Jesmond Zammit g[amel diversi bidliet mhux biss fil-formazzjoni i]da anki tatti/i fejn jidher li dawn taw il-frott mixtieq. Id-difi]a ta’ {amrun li kienet immexxija minn Massimo Grima meg[jun minn Gauci u Gacesa reb[et fuq lattakk qawwi ta’ Hibernians. Dan kien it-tieni draw g[allPawlisti f’dan il-kampjonat fejn wara li sofrew il-gowl ta’ ]vanta;; g[afsu fit-tieni perjodu biex kisbu d-draw mist[oqq. G[al Mark Miller re;a' kien hemm nieqes Balbinot flimkien ma’ Pulis u Pearson. Wara serje negattiva Sliema Wanderers kisbu punt kontra /Champions Valletta. Il-Blues li kienu tilfu l-a[[ar ]ew; log[biet laqg[u lura lir-Rumen Galabov li g[aqqad lid-difi]a b’Valletta jsibuha ferm diffi/li li jinfdu. Dan minkejja l-qawwa tal-attakk Belti. Ryan Fenech g[amel ir-ritorn g[al Valletta i]da minkejja dan naqas li jkun ta’ stimolu g[al s[abu. Falla g[al darb’o[ra li jsib ix-xibka l-eks Sliema Michael Mifsud fejn sezzjoni ta’ partitarji sa[ansitra pprotestaw fi tmiem il-log[ba g[all-wirja li kellu dan il-plejer. Kellu jkun gowl stupend mid-distanza ta’ Roderick Briffa li ]blokka r-ri]ultat b’Roderick ie[or i]da Bajada, jiskorja gowl ie[or daqstant stupend. Finalment ir-ri]ultat kien wie[ed ;ust meta tikkunsidra kollox b’Hibernians jonqsu li japprofittaw minn dan il-pass falz tal-Beltin. It-tielet reb[a F'log[ba li ddi]appuntat mhux ftit spe/jalment fl-ewwel

taqsima Balzan Youths irnexxielhom jeg[lbu lil Marsaxlokk 31. B’din ir-reb[a l-Youths jinsabu f’po]izzjoni aktar komda filklassifika u kienet it-tielet reb[a g[alihom u t-tieni wa[da konsekuttiva. Il-log[ba ;iet de/i]a f’temp ta’ g[axar minuti filbidu tat-tieni taqsima fejn Balzan skurjaw tliet gowls ming[ajr risposta. Kienet reb[a mist[oqqa g[al Balzan i]da mhux diffi/li peress li donnu li g[al Marsaxlokk l-inkwiet intern qed jeffettwa wkoll il-wirjiet tat-tim. Fuq il-bank ta’ Marsaxlokk kien hemm imexxi l-eks plejer ta’ }urrieq Louis Cutajar. IxXlukkajri kienu fqar [afna u naqsu li jkunu ta’ oppo]izzjoni denja g[all-avversarji. B’wirjiet b[al dawn id-destinazzjoni ta’ Marsaxlokk tidher li se tkun g[al divi]joni inferjuri. Reb[a konvin/enti

Qormi kisbu reb[a konvin/enti kontra t-tim tal-qieg[ Mosta f’log[ba li ddominaw fejn wara li Mosta spi//aw b’g[axar plejers fl-40 minuta [adu r-riedni tal-log[ba f’idejhom. Dan kien il-punt kru/jali f’din il-log[ba u sal-[in tat-tke//ija minkejja li Qormi kienu a[jar xorta Mosta kien g[adhom fillog[ba. Kienet de/i]joni xi ftit kontroversjali l-akar peress li r-referee kien ferm ’il bog[od minn fejn se[[ l-in/ident. Kienet ir-raba’ reb[a g[al Qormi mill-a[[ar sitt log[biet filwaqt li Mosta baqg[u ankrati f’qieg[ il-klassifika. Il-gowl tal-vanta;; minn Nwoke wara biss erba' minuti g[en mhux ftit lil Qormi sabiex jamministraw il-log[ba u mat-tke//ija u l-gowl mill-istess azzjoni ta’ Joseph Farrugia g[al Qormi l-log[ba ntemmet. Jidher li Qormi se jkunu wie[ed mit-timijiet ta/-Championship Pool fi Frar li u dawn qed juru titjib minn log[ba g[all-o[ra. Bidu tajjeb g[al Curmi Tarxien irritornaw g[ar-reb[ wara tliet telfiet konsekuttivi meta g[elbu lil Mqabba f’log[ba missielta li rat lir-Rainbows jibnu vanta;; ta’ tliet gowls fl-ewwel 20 minuta bi Mqabba jirkupraw u jid[lu fil-log[ba bir-ri]ultat baqa' in/ert sattmiem. Din kienet it-tieni reb[a tal-ista;un g[ar-Rainbows u l-ewwel wa[da ta[t it-tmexxija tal-kow/ il-;did tag[hom Patrick Curmi. Galvao u Bueno kienu fost l-a[jar g[al Tarxien bil-Bra]iljan Mazzittelli jispikka g[al Imqabba flimkien mal-goalkeeper Calleja. Il-kow/ ta’ Mqabba Clive

Ian Zammit ta' Mosta attakkat minn Jonathan Bondin u Jeffrey Chetcuti ta' Qormi

Mizzi kien iffa//jat minn problema kbira min[abba numru kbir ta’ plejers sospi]i b’kollox [amsa, Psaila, Timotic, Potezica, Mamic u Micallef. Birkirkara fil-log[ba li ntlag[bet it-Tnejn g[elbu lil Floriana 3-0 u din kienet it-tieni reb[a g[al Paul Zammit minn tliet log[biet li re;a' ilu jmexxi lill-Istripes. Kienet log[ba li wara taqsima bilan/jata [adet ]volta hekk kif fil-bidu tat-tieni taqsima Birkirkara ng[ataw penalty u fil-pro/ess tke//a g[al Floriana l-goalkeeper Bartolo. In-nuqqas ta’ Caruana u Farrugia jidher li n[ass [afna fit-tim ta’ Michael Woods. B’dawn it-tliet punti l-Istripes issa jinsabu fit-tielet post talklassifika seba' punti ta[t il-leaders Hibernians. G[al Floriana dan kien di]appunt ie[or u jidher li din is-sena t-tim qieg[ed ibati minn mumenti ta’ inkonsistenza.


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Sport 29

It-Tim tal-:img[a K. Calleja (Mqabba)

Minkejja li Mqabba sfaw fuq in-na[a telliefa, Calleja kien strumentali sabiex /a[[ad lil Tarxien minn aktar gowls, salva diversi xuttijiet li kienu destinati g[al ;ewwa u evita telfa ferm akbar.

M. Gauci ({amrun S.)

Dan il-plejer flimkien ma’ Massimo Grima kissru diversi attakki tal-leaders Hibernians. Dominanti u kunfidenti, plejer ]ag[]ug[ li flimkien ma’s[abu se jissieltu sal-a[[ar biex {amrun jitbieg[du miz-zona l-[amra

M. Grima ({amrun S.)

L-esperjenza ta’ dan ilplejer g[enet mhux ftit lil {amrun Spartans. Kien dominanti fid-difi]a fejn spikka sabiex waqqaf lil Edison Luis Dos Santos u lil s[abu l-o[ra milli jag[mlu l[sara li g[amlu lil timijiet o[ra.

D. Grima (Balzan Y.)

Grima huwa element importanti fit-tim ta’ Ivan Zammit. Wara bidu in/ert dan il-plejer qieg[ed dejjem i]id fil-prestazzjonijiet tieg[u. Kontra Marsaxlokk deher attent u kunfidenti f’dak kollu li g[amel.

R. Bajada (Sliema W.)

Dan il-plejer li g[al diversi drabi ng[ata l-;enb u ma kienx il-favorit ta’ w[ud mill-kow/is, kellu wirja impekkabbli kontra Valletta fejn anki skorja ;miel ta’ gowl fi tmiem azzjoni personali.

J. Pace (Valletta)

Il-midfielder ta’ Valletta kien wie[ed mill-ftit elementi po]ittivi fi draw li Valletta kisbu kontra

Sliema. Plejer b’sa[[tu u versatili u jippossiedi wkoll xutt b’sa[[tu. Surmast f’nofs il-ground.

J. Farrugia (Qormi)

Il-midielder ta’ Qormi Joseph Farrugia qed ikollu wie[ed mill-a[jar sta;uni tal-karriera fejn qed ikun ilkmand ta’nofs il-ground tattim immexxi minn Stephen Azzopardi. Pre/i] [afna filfreekicks.

P. Dos Santos (Balzan Y.)

Calcado

Temperamentali [afna u s’issa di;à tke//a darbtejn. I]da jibqa' l-fatt li huwa plejer ta’ talent bl-esperjenza tieg[u b]onju]a [afna g[allplejers ]g[a]ag[ tal-Youths fit-tentattiv tag[hom li jevitaw ir-Relegation Pool

M. Dias (Hibernians)

L-attakkant ta’ Hibernians rega’ kellu log[ba tajba u minkejja li {amrun ikkontrollaw tajjeb xorta wa[da lBra]iljan ta x’jag[mel liddifensuri tal-Ispartans.

R. Galvao (Tarxien R.)

Dan il-plejer kien strumentali fir-reb[a li kisbu rRainbows fuq Mqabba fejn kien involut f’diversi okka]jonijiet bid-distribuzzjoni tieg[u tkun wa[da e//ellenti. Akkwist ta’ kalibru g[ar-Rainbows li plejers b[al Rodrigo kapa/i jdawru l-log[ba.

T. Mazzittelli (Mqabba)

L-attakkant Bra]iljan ta’ Mqabba kien perikolu] [afna kull darba li kellu lpussess tal-ballun. Skorja ]ew; gowls, wie[ed minn freekick stupend u ie[or minn penalty u qassam ballun pre/i] lil Muscat li minnu Mqabba setg[u kisbu l-gowl tad-draw.

Jamie Pace ta' Valletta (wara) jipprova jtellef lil Jackson Lima Sequeira ta' Sliema (ritratt> Brian Grech)


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

30 Sport CHAMPIONS LEAGUE

Barcelona u Milan jikkwalifikaw Apoel Nicosia ikomplu jissorprendu Fil-log[biet tal-biera[ i/champions ewropej Barcelona kisbu reb[a fa/li ta’ 4-0 kontra Plzen u kisbu l-kwalifikazzjoni g[at-tieni round, flimkien ma’ Milan li minkejja d-draw kontra BATE kisbu wkoll post ma’ l-a[[ar sittax. It-tim ?iprijott ta’ Apoel kompla jissorprendi b’reb[a kontra Porto, reb[a li t[alli lil Apoel fl-ewwel post tal-grupp b’/ans kbir li jiksbu kwalifikazzjoni storika.

GRUPP E – Chelsea kisbu biss punt fil-Bel;ju kontra Genk, wara li kienu reb[ulhom 5-0 ;img[atejn ilu fi Stamford Bridge. Bidu tajjeb g[al Chelsea li marru fil-vanta;; b’goal ta’ RAMIREZ fis-26 minuta u qabel l-intervall Luiz falla penalty g[all-Blues. Fittieni taqsima reazzjoni ta’ Genk li kisbu l-goal tad-draw massieg[a log[ob permezz ta’ VOSSEN. Fi Spanja Valencia riedu bilfors reb[a biex jibqg[u jittamaw u rnexxielhom jag[mlu dan meta g[elbu lil Bayer Leverkusen 3-1. Wara minuta Valencia fil-vanta;; b’goal ta’ JONAS i]da fil-31 minuta lattakkant KIESSLING kiseb id-draw g[al Bayer Leverkusen. Fit-tieni taqsima Valencia g[amlu tag[hom il-log[ba b’goals ta’ SOLDADO u RAMI fil-65 u fil-75 minuta. GRUPP F – Arsenal kienu mi]muma fi draw ta’ ming[ajr goals minn Olympique Marseille, ri]ultat li j[alli lil Gunners fl-ewwel post u b’/ans tajjeb li jikkwalifikaw. Il-

log[ba minkejja li ma pprodu/ietx goals, kellha [afna /ansijiet fuq kull na[a. Mill-istess grupp Borussia Dortmund lag[bu l-a[[ar speranzi tag[hom meta g[elbu lillGriegi Olympiakos 1-0 biex ]ammew it-tamiet tag[hom [ajjin. Il-goal de/i]iv g[al Dortmund kien skorjat minn GROSSKREUTZ wara seba’ minuti log[ob.

GRUPP G – B’goal e]att qabel intemmet l-ewwel taqsima Zenit St.Petersburg g[elbu lil Shakhtar Donetsk 1-0 biex bis-sa[[ ta’ din ir-reb[a Zenit sa[[ew it-tamiet tag[hom li jikkwalifikaw. G[al kuntrarju dan ir-ri]ultat kwa]i jtemm g[al kollox it-tamiet ta’ Shakhtar li jikkwalifikaw. F’Nicosia Apoel wettqu sorpri]a o[ra meta g[elbu lil Porto 2-1 u baqg[u fl-ewwel post talgrupp u issa jinsabu favoriti li jikkwalifikaw. Apoel marru filvanta;; permezz ta’ ALMEIDA minn penalty fit-42 minuta. Porto assedjaw lill-avversarji u kienu ppremjati minuti mittmiem meta HULK skorja minn penalty. I]da appena minuta wara Apoel skorjaw il-goal tar-reb[a permezz ta’ MANDUCA g[al reb[a sorpri]a. GRUPP H – I/-champions ewropej Barcelona ma kellhomx diffikulta jeg[lbu lil Viktoria Plzen 4-0 biex a//ertaw mill-kwalifikazzjoni. Plzen kellhom lil Cisevsky mke//i fit-22 minuta u millpenalty MESSI feta[ l-iskor, bl-istess MESSI jirdoppja qabel l-ewwel taqsima. Barcelona komplew jiddomi-

Azzjoni mil-log[ba tal-Emirates Stadium fejn jidhru Alex Song ta’ Arsenal u Andre Ayew ta’ Marseille

naw u skorjaw ]ew; goals o[ra fit-tieni taqsima permezz ta’ FABREGAS u t-tielet goal ta’ MESSI, li dejjem riesaq lejn irreb[ tal-Ballon d’Or, wara sena o[ra fenomenali. Milan kellhom jikkuntentaw bi draw ta’ 1-1 fil-Belarus kontra BATE Borisov. Milan li ovvjament kienu ming[ajr Cassano, kellhom bidu tajjeb u marru fil-vanta;; permezz ta’ IBRAHIMOVIC. Milan kellhom fejn jag[lqu l-log[ba b’g[add ta’ /ansijiet fosthom /ans g[al Robinho li qabe] lillgoalkeeper avversraju i]da wara laqat il-lasta. Milan komplew tajjeb fit-tieni taqsima, i]da fl10 minuta BATE kisbu penalty g[al foul ta’ Abate u mill-11-il metru kien BRESSAN li kiseb id-draw. Hawn BATE bdew jilag[bu a[jar u Milan ma re;g[ux kisbu l-kontroll tallog[ba biex kellhom jikkuntentaw bi draw. Ri]ultati o[ra

Lokali – Div III Mtarfa v Sirens

Ingilterra - Championship

Barnsley v Hull Burnley v Leicester Doncaster v M’Boro Millwall v Coventry Nott. Forest v Reading Southampton v P’borough Watford v Brighton West Ham v Bristol C Crystal P. v Portsmouth

League Two

2-1 1-3 1-3 3-0 1-0 2-1 1-0 0-0 0-0

Aldershot v Burton

2-0

Padova v Livorno Albinoleffe v Ascoli Empoli v Nocerina Grosseto v Bari Gubbio v Cittadella Juve Stabia v Vicenza Modena v Sassuolo Pescara v Varese Sampdoria v Crotone Verona v Brescia Reggina v Torino

1-0 1-0 2-0 0-1 1-0 1-0 2-5 3-1 2-0 1-0 0-1

Italja - Serie B

Robinho ta’ Milan jipprova jaqbe] lil Marko Simic ta’ BATE

0-2

Ri]ultati u klassifiki Grupp A

B. Munich v Napoli Villarreal v Man City Napoli v B. Munich Man City v Villarreal B. Munich v Man City Napoli v Villarreal Man City v Napoli Villarreal v B. Munich B. Munich Napoli Man City Villarreal

illum illum 1-1 2-1 2-0 2-0 1-1 0-2

L R D T F K Pt 3 2 1 0 5 1 7 3 1 2 0 4 2 5 3 1 1 1 3 4 4 3 0 0 3 1 6 0

Grupp B

Inter v Lille Trabzonspor v CSKA CSKA M. v Trabzonspor Lille v Inter CSKA Moscow v Inter Trabzonspor v Lille Inter v Trabzonspor Lille v CSKA Moscow

illum illum 3-0 0-1 2-3 1-1 0-1 2-2

L R D T F K Pt

Inter 3 2 0 CSKA Moscow3 1 1 Trabzonspor 3 1 1 Lille 3 0 2

1 1 1 1

Grupp C

Man Utd v Otelul Galati Benfica v Basel Otelul Galati v Man Utd Basel v Benfica Man Utd v Basel Otelul Galati v Benfica Basle v Otelul Galati Benfica v Man Utd Benfica Man Utd Basle Otelul G.

Grupp D

3 5 4 4

6 4 4 2

illum illum 0-2 0-2 3-3 0-1 2-1 1-1

L R D T F K Pt 3 2 1 0 4 1 7 3 1 2 0 6 4 5 3 1 1 1 5 6 4 3 0 0 3 1 5 0

Ajax v Din. Zagreb Ol. Lyon v R. Madrid Din. Zagreb v Ajax R. Madrid v Oly Lyon Oly. Lyon v D. Zagreb R. Madrid v Ajax A. Ajax v Oly Lyon Din. Zagreb v R. Madrid R. Madrid Ajax Oly Lyon Din. Zagreb

4 7 2 3

illum illum 0-2 4-0 2-0 3-0 0-0 0-1

L R D T F K Pt 3 3 0 0 8 0 9 3 1 1 1 2 3 4 3 1 1 1 2 4 4 3 0 0 3 0 5 0

Grupp E

Valencia v B. Leverkusen R. Genk v Chelsea B. Leverkusen v Valencia Chelsea v R. Genk Valencia v Chelsea B. Leverkusen v R. Genk Chelsea v B. Leverkusen Genk v Valencia Chelsea B. Leverkusen Valencia Genk

1-1 2-0 2-0 0-0

4 2 2 0 9 2 8 4 2 0 2 5 5 6 4 1 2 1 5 4 4 4 0 2 2 1 8 2

Arsenal v Ol. Marseille B. Dortmund v Olympiakos Oly. Marseille v Arsenal Olympiakos v B. Dortmund Arsenal v Olympiakos P. O. Marseille v B. Dortmund B. Dortmund v Arsenal Olympiakos v Marseille

0-0 1-0 0-1 3-1 2-1 3-0 1-1 0-1

L R D T F K Pt

4 2 2 0 4 2 8 4 2 1 1 4 1 7 4 1 1 2 3 7 4 4 1 0 3 4 5 3

Grupp G

APOEL Nicosia v Porto Zenit SP v Sh. Donetsk Porto v APOEL Nicosia Sh. Donetsk v Zenit SP Zenit SP v Porto Donetsk v APOEL Nicosia Apoel Nicosia v Zenit SP FC Porto v Sh. Donetsk Apoel Zenit Porto Shakhtar

1-1

2-1 5-0

L R D T F K Pt

Grupp F

Arsenal Marseilles B. Dortmund Olympiakos

3-1

2-1 1-0 1-1

2-2 3-1 1-1

2-1 2-1

L R D T F K Pt

4 2 2 0 6 4 8 4 2 1 1 7 5 7 4 1 1 2 5 7 4 4 0 2 2 4 6 2

Grupp H

Viktoria Plzen v Barcelona BATE Borisov v AC Milan Barcelona v Viktoria Plzen AC Milan v BATE Borisov BATE Borisov v Barcelona AC Milan v Viktoria Plzen Barcelona v AC Milan Viktoria P. v BATE Borisov

0-4

1-1 2-0 2-0 0-5 2-0 2-2 1-1

L R D T F K Pt

Barcelona 4 AC Milan 4 BATE Borisov 4 Viktoria Plzen 4

3 1 0 13 2 10 2 2 0 7 3 8 0 2 2 2 9 2 0 1 3 1 9 1


IN-NAZZJON L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

Sport 31 RUGBY

Malta tavvanza seba’ postijiet

Malta avvanzat seba’ postijiet fir-ranking talInternational Rugby Board u mit-53 post li kienet tokkupa matul l-a[[ar ;img[at, issa tinsab fis-46 post wara r-reb[a 29-0 kontra l-Latvja s-Sibt li g[adda. Din hi wkoll l-og[la po]izzjoni li qatt kien jinsab fiha t-tim Malti tar-Rugby. Il-Latvja li sa qabel il-partita tas-Sibt kienu sitt postijiet ta[t Malta fid-59 post, issa ni]lu fit-68 post. It-tim Malti se jer;a’ jkun fl-azzjoni f’Divi]joni 2A nhar is-Sibt fil-Hibs Ground f’Kordin kontra l-Litwanja, tim li jinsab jokkupa d-39 post tar-ranking. Dan ifisser li jekk it-tim Malti jirnexxilu jikseb ri]ultat po]ittiv is-Sibt, g[all-ewwel darba jkun jinsab klassifikat fost l-aqwa 40 fid-dinja tarRugby.

Henry jirri]enja

Sadanittant Graham Henry rri]enja minn kow/ tal-All Blacks disat ijiem biss wara li mexxa lil New Zealand lejn ir-reb[ tat-titlu mondjali g[attieni darba fl-istorja tag[hom. Henry li g[andu 65 sena qal li kien privile;; g[alih li kien involut mal-All Blacks u jinsab onorat b’dak li kisbu fittmien snin ta’ tmexxija tieg[u. New zealand g[elbu lil Franza 8-2 fil-finali tat-Tazza tadDinja ftit jiem ilu.

Spanja jiddominaw il-lista tal-Plejer tas-Sena I/-Champions mondjali u Ewropej, Spanja, qed jiddominaw il-lista provi]orja talPlejer tas-Sena m[abbra tTlieta b’seba’ plejers fost it23 nominati. L-Ar;entin Lionel Messi se jkun qed jimmira lejn ittielet unur mondjali konsekuttiv wara li b’sorpri]a g[eleb lil s[abu ta’ Barcelona, Xavi u Andres Iniesta, s-sena l-o[ra. It-tliet plejers huma fost tmien plejers ta’ Barcelona li jinsabu fil-lista provi]orja g[all-unur din is-sena waqt li r-rivali eterni Real Madrid g[andhom [ames plejers. Il-Fran/i] Eric Abidal li kien operat din is-sena biex

jitne[[ilu tumur fil-fwied qabel g[amel ritorn po]ittiv fix-xena tal-football u rritorna biex reba[ i/-Champions League ma’ Barcelona, ukoll hu fost in-nominati. Dani Alves u Neymar kienu l-uni/i ]ew; Bra]iljani nominati waqt li Sergio Aguero kien Ar;entin l-ie[or apparti Messi fil-lista. L-attakkanti Urugwajani Luis Suarez u Diego Forland kienu nominati talli g[enu littim jirba[ il-Copa America f’Lulju u Oscar Tabarez kien wie[ed minn g[axar kow/is nominati g[al-unur ta’ Kow/ tas-Sena. Samuel Eto’o tal-Cameroon kien l-uniku plejer Afrikan inklu]. Din il-lista issa trid

titnaqqas g[al tliet finalisti biss fil-5 ta’ Di/embru birrebbie[ jit[abbar fid-9 ta’ Jannar fi Zurich. Dan l-unur ji;i organizzat flimkien bejn il-FIFA u lmagazin France Football wara li ]-]ew; partijiet g[aqqdu lunuri tag[hom f’unur wie[ed is-sena l-o[ra. Il-plejers nominati huma: Eric Abidal (Barcelona, Franza) Sergio Aguero (Man. City, Ar;entina) Karim Benzema (R. Madrid, Franza) Iker Casillas (R. Madrid, Spanja) Cristiano Ronaldo (R. Madrid, Portugall) Daniel Alves (Barcelona, Bra]il) Samuel Eto’o (A. Makhachkala, Cameroon) Cesc Fabregas

Boskovic lura mal-Montenegro Il-kow/ tal-Montenegro Branco Brnovic re;a’ sejja[ lura fl-iskwadra lill-midfielder Branco Boskovic g[all-play-off fuq ]ew; legs mill-Euro 2012 kontra r-Repubblika ?eka aktar tard dan ix-xahar. Boskovic li g[andu 31 sena kien ilu kwa]i sena barra min[abba injury serja f’rikopptu u g[andu jsa[[a[ lit-tim jekk jilg[ab fl-ewwel leg fi Praga fil-11 tax-xahar.

GERRARD - Il - midfielder ta ’ Liverpool Steven Gerrard se jitlef il - parti ta tas - Sibt kontra Swansea City u l - partiti ta ’ [biberija tal - Ingilterra kontra Spanja u

l - I]vezja . Gerrard li g[andu 3 1 sena u li rritorna fl - azzjoni ;img[atejn ilu waa sitt xhur barra min[abba injury fil - groin , ing[ata l - kura fl - g[aksa li g[andu infetta ta . L - Ingilterra se tilqa ’ lil Spanja fit -1 2 ta ’ Novembru u l - I]vezja fil -1 5 ta ’ Novembru .

NAISMITH - L-attakkant Sko//i] ta’ Rangers Steven Naismith se jitlef il-kumplament tal-ista;un wara li /arrat il-ligamenti ta’ rkopptu kontra Aberdeen is-Sibt. Naismith hu l-aqwa skorer b’disa’ goals fil-Premier Sko//i] dan l-ista;un

(Barcelona, Spanja) Diego Forlan (Inter, Urugwaj) Andres Iniesta (Barcelona,

Spanja) Lionel Messi (Barcelona, Ar;entina) Thomas Mueller (B. Munich, :ermanja) Nani (Man. United, Portugall) Neymar (Santos, Brazil) Mesut Ozil (R.Madrid, :ermanja) Gerard Pique (Barcelona, Spanja) Wayne Rooney (Man. United, Ingilterra) Bastian Schweinsteiger (B. Munich, :ermanja) Wesley Sneijder (Inter, Olanda) Luis Suarez (Liverpool, Urugwaj) David Villa (Barcelona, Spanja) Xabi Alonso (R. Madrid, Spanja) Xavi (Barcelona, Spanja)

I DIV

}ew; plejers ma’ Vittoriosa S. Il-klabb tal-Ewwel Divizjoni Vittoriosa Stars [abbar li rre;istra sa tmiem lista;un ]ew; plejers o[ra biex isa[[a[ it-tim. Dawn huma l-attakkant Ni;erjan b’passaport :ermani], bl-isem ta’ Henry Isaac u l-midfielder ta’ Floriana Roberto Brincat li fi tmiem l-ista;un se jkun qed jiffirma g[al kollox mal-Birgu.

TI:RIJIET TA}-}WIEMEL

Dunaden jirba[ il-Melbourne Cup Il-Fran/i] Dunaden kiseb reb[a drammatika fi tmiem mill-aktar e//itanti, de/i] bilphoto-finish fuq il-linja tattmiem meta da[al ras imb ras ma’ Red Cadeaux biex reba[ il-Melbourne Cup, bi premju ta’ $6.2 miljun dollaru, li saret fil-korsa ta’ Flemingrton. B’kollox [adu sehem 23 ]iemel u Dunaden kien kwotat 8-1. Il-jockey Fran/i] Christophe Lemaire beda lattakk tieg[u minn ferm lura mill-kumplament ta]]wiemel u mexxa li]-]iemel ta’ sitt snin Dunaden b’sa[[a kbira fl-a[[ar dawra. Madankollu huwa ntla[aq minn Red Cadeaux misjuq mit-trainer Brittanniku Michael Rodd u ]-]ew; ]wiemel issieltu bla heda fi sprint mill-isba[ fid-dritta finali ta’ ti;rija ta’ 3,200m bil-handicap inkora;;uti minn g[ajta wa[da ta’ aktar minn 100,000 persuna pre]enti. Wara diversi minuti ta’ tensjoni, bi]-]ew; jockeys jg[annqu u jawguraw lil xulxin, Lemaire kien dikjarat rebbie[ f’dak mejqus b[ala wie[ed mill-aktar tmiem in/erti fl-istorja ta’ 151 sena

tal-Melbourne Cup. Is-su//ess ta’ Lemaire kien imtappan xi ftit bid-dispja/ir tal-jockey Craig Williams li l-[olma li kellu li jirba[ treble storiku fl-Awstralja, intemmet meta t-tribunal talQorti, it-Tnejn, ma laqax lappell tieg[u ta’ 10 xhur sospensjoni. Williams li din is-sena reba[ il-Caulfield Cup u lCox Plate li jwasslu g[al din it-ti;rija, kien ferm dispja/ut li ma t[alliex jie[u sehem f’din it-ti;rija fejn kellu jsuq lil Dunaden. Lemaire fil-fatt ma kienx jaf jekk kienx se jie[u sehem sakemm wasal lAwstralja. Ir-reb[a ta’ Dunaden tfisser li l-aktar trofew presti;ju] u sinjur fl-Awstralja, baqa’ f’idejn il-Fran/i]i wara rreb[a ta’ Americain is-sena lo[ra u kienet ukoll il-[ames darba li t-trofew intreba[ minn trainer mhux Awstraljan jew minn New Zealand. Americain kien favorit li j]omm it-titlu u kien kwotat 5-1 imma finalment /eda flisfida mal-:ermani] Lucas Cranach g[at-tielet post f’taqtig[a daqstant ie[or e//itanti u li kienet ukoll de/i]a bir-ritratt.

It-tmiem e//itanti tal-Melbourne Cup bejn Dunaden ta’ Christophe Lemaire u Red Cadeaux ta’ Michael Rodd

Il-photo-finish jag[ti reb[a lil Christophe Lemaire (fuq) quddiem Michael Rodd


L-Erbg[a, 2 ta’ Novembru, 2011

32 Lokali

L-istruttura tal-[adid li tifforma l-bini tal-Parlament il-;did issa hi evidenti [afna mil-livell ta’ Triq ir-Repubblika fejn di;à tlestew ]ew; sulari waqt li x-xog[ol fuq it-tielet sular g[andu jitlesta dalwaqt (Ritratt> Michael Ellul)

Il-pro;ett miexi skont kif ippjanat Il-[idma fuq il-pro;etti tad-da[la tal-Belt b’disinji tal-perit ta’ fama dinjija Renzo Piano hi fi stadju aktar avvanzat milli ppjanat biex issa xxog[ol, b’mod partikolari fuq is-sit fejn qed jinbena l-Parlament il-;did, hu di;à vi]ibbli sew minn Triq irRepubblika. Dan il-bini hu parti minn katina ta’ pro;etti li se jwasslu g[ar-ri;enerazzjoni tal-Belt Valletta biex filwaqt li jit[ares il-wirt storiku tal-pajji], isir it-tibdil me[tie; skont il-[ti;iet moderni tal-Belt Valletta b[ala /entru residenzjali, storiku, turistiku u kummer/jali. F’kummenti ma’ IN-NAZZJON, Chris Paris, il-Kap E]ekuttiv talPro;ett ta’ Ri;enerazzjoni tal-Belt Valletta, spjega li l-bini talParlament se jkun mifrux fuq ]ew;

blokok ta’ bini, wa[da g[all-uffi//ji tal-amministrazzjoni – tal-Gvern u l-Oppo]izzjoni – u l-o[ra g[allKamra proprja tal-Parlament. Dawn i]-]ew; binjiet se jkunu mibnija fuq kolonni biex il-pjazza tidher ikbar u biex il-Kavallier ta’ San :akbu jkun jidher ukoll minn Misra[ il-{elsien. Il-bini se jkun mag[qud permezz ta’ pont. Ix-xog[ol fuq l-ewwel parti talbini tal-Parlament, fejn se jkun hemm l-uffi//ji, jinsab fi stadju avvanzat [afna. S’issa nbnew ]ew; sulari waqt li x-xog[ol fuq it-tielet sular g[andu jitlesta dalwaqt. Din ilbinja se tkun qed tilqa’ fiha lill-impjegati tal-Kamra tad-Deputati kif ukoll lill-Membri Parlamentari. Ix-xog[ol g[addej b’ritmu tajjeb ukoll f’dak li g[andu x’jaqsam mat-

tieni parti tal-bini tal-Parlament fejn se jkun hemm il-kamra fejn id-deputati jiltaqg[u g[as-seduti plenarji. Wara li titlesta x-xibka prin/ipali tal-bini sa ftit ;img[at o[ra, jibda xxog[ol bis-siment. Il-mira hi, spjega Chris Paris, li lejn l-a[[ar tas-sena tibda l-[idma fuq il-fa//ata tal-parti tal-uffi//ji, waqt li x-xog[ol fuq ilfa//ata tal-bini tal-Kamra tadDeputati jibda g[all-[abta ta’ Jannar. Chris Paris tkellem ukoll dwar i]]ew; elementi l-o[ra tal-pro;ett tadda[la tal-Belt. Dwar ir-restawr tatTeatru l-Imwaqqa’, Chris Paris qal li twaqqa’ l-bini li kien tal-G[assa talBelt u tal-Bank of Valletta, fejn hemmhekk se tkun qed issir pjazza ;dida. Ta[t l-istess zona, se jkun hemm

fa/ilitajiet ta[t l-art g[at-Teatru lMiftu[. Chris Paris spjega wkoll li fuq in-na[a ta’ Bieb il-Belt, bdew jitqieg[du l-blokok tal-massa fejn se jkun qed jitpo;;a l-bieb il-;did. F’dan l-istadju, sakemm qed jittella’ l-bini, fl-Italja qed jin[adem il;ebel ta]-]onqor maqtug[ minn barriera fil-Qala, G[awdex u li eventwalment se jsib postu fil-fa//ata tal-bini tal-parlament il-;did. Chris Paris spjega li fl-a[[ar xhur, l-offerti b’rabta max-xog[lijiet ta’ dan il-pro;ett tad-da[la tal-Belt Valletta baqg[u [er;in b’mod normali, tant li 70% tax-xog[ol fuq ilpro;etti di;à hu mixtri. Fl-a[[arnett, Chris Paris qal li xxog[ol kollu miexi skont kif ippjanat, u g[alhekk hu mistenni li jkun lest sal-ewwel kwart tas-sena 2013.


2011_11_02