Issuu on Google+

~1


Koen Verheijden 18 jaar. Eerstejaars MBO-4

Marieke Graumans 18 jaar Eindexamenjaar VWO

Wat was het gelukkigste moment Wat was het gelukkigste moment van je leven? van je leven? "Ik heb geen specifiek moment in "Toen mijn ex, 'mijn grote liefde' mijn leven. Het is vooral de flow vroeg of ik hem terugwilde... waar ik nu in zit, ik doe alles wat Helaas was het na twee weken ik leuk vind, heb leuke vrienden, weer uit!" leuke school, leuke bijbaan etc etc. Dus ik ben nu vooral hĂŠĂŠl gelukkig!."

~2


MET DANK AAN De artikelen en reportages in The Project zijn geschreven, geproduceerd, gefotografeerd, vormgegeven, etc. door Marieke Graumans en Koen Verheijden. Maar dit hadden zij niet gekund zonder de hulp van:

Naam: Marieke Lous Leeftijd: 20 jaar Studie: TU Delft, faculteit Industrieel Ontwerpen

Naam: Maartje Verheijden Leeftijd: 23 jaar School: Rechten Erasmus Universiteit Rotterdam

Vaste freelancer en model.

Vaste freelancer en aantal design.

~3


INHOUD De Elementen

5

Fotoshoot

6

Ik ben Orpheus

12

Wist je dat

15

Zusjes Middleton

16

Baibars

18

Ostia Antica

20

Die Gekke Aboriginals..

22

Wist je dat

27

Winnie the Pooh

28

Het Bernini Mysterie

30

Huisdieren door de jaren heen

33

Sprookje uitgelicht: De prinses op de erwt

36

Happy End

38

~4


De elementen De Fotoshoot van The Project 10 staat in het teken van de vier Elementen. De vier Elementen zijn de krachten waarop volgens alle oude religies de aarde is gebouwd. In dit artikel in het kort iets over deze krachten! Door Koen Verheijden

Het element Water geeft leven, maar het kan je ook doen rotten. Bijvoorbeeld bij planten die te veel water krijgen Water hoort te vloeien, hierdoor is Water het symbool voor de menselijke gevoelens. Water kan vernietigen en leven schenken. Rustig zijn, maar ook levensgevaarlijk. Het is een mysterieus element.

Het element Aarde kun je letterlijk interpreteren als de wereldbol, de bruine aarde onder je voeten. Hier uit groeit alles, komt alles voort en keert weer terug. De aarde bezit ook de andere elementen, het is daarom het belangrijkste element. Je kunt het element aarde ook anders opvatten, dan zou het kunnen staan voor de materiĂŤle wereld waarin we leven.

Het element Vuur is het bekendst in de vorm van de zon. Vuur geeft ons warmte, licht en gezelligheid, maar kan ons verschroeien, kan indien het niet onder controle gehouden wordt huizen platbranden. Vuur is de actieve kracht die door elk levend wezen stroomt.

Het element Lucht is overal, maar je ziet het niet. Het is ongrijpbaar en wordt daarom gezien als de geest van de mens, het denken dus. Lucht ademen we in, hierdoor is het Lucht het belangrijkste element dat ons in leven houdt. Lucht wordt vaak ook gezien als communicatie en onze taal. Je weet dat het er is, maar je kan het niet vangen.

~5


AARDE ~6


Fotoshoot In deze uitgave van The Project staan bij de Fotoshoot de elementen centraal! Water, lucht, vuur en aarde! Model: Marieke Lous.

~7


~8


LUCHT ~9


VUUR ~ 10


WATER

~ 11


Ik ben Orpheus Ik ben Orpheus. Ik ben iemand van goddelijke afkomst – mijn moeder was een muze en mijn vader de god Apollo –, maar zelfs deze status hielp mij niet tegen de kracht van de liefde. Hoeveel macht ik ook had met mijn prachtige stem, de krachtige verleiding van Eros, de liefde, kon ik niet weerstaan. Door: Marieke Graumans

Van mijn moeder leerde ik de kunsten van de muziek. Ik zing en speel op een lier, en wanneer ik dat doe, luistert iedereen. Mijn zang brengt de meest onbeschaafde mensen zachte zeden en goede gewoonten, temt wilde dieren, bezielt levenloze natuur. Mannen en vrouwen, vogels en vissen, leeuwen en tijgers, bomen en bloemen, alle wezens luisteren geboeid naar mijn lied. Zelfs stenen beroerde ik. Intens gelukkig was ik. Ik kon doen wat ik het liefst deed: muziek maken. Maar hetgeen mij het gelukkigst maakte, was het feit dat ik mijn lieve Eurydice trouwde. Zij was een prachtige nimf, op wie ik hopeloos verliefd werd en van wie ik eindeloos veel hield. Eindeloos was dan ook mijn verdriet toen mijn geweldige vrouw aan mij ontrukt werd. Op een dag werd zij door een verderfelijke satyr, Aristaiosm achterna gezeten – hij wilden haar bekoorlijke lichaam aanraken. In haar vlucht, trapte mijn Eurydice op een adder en de slang beet haar. Deze wond werd haar fataal en ik moest accepteren dat mijn geliefde naar Hades vertrok. Dit kon ik echter niet accepteren. Ik kon me geen leven zonder haar voorstellen. Met mijn lier uitte ik mijn verdriet. In de natuur speelde ik de meest droevige tonen en werd omringd door dieren en bomen die neerslachtig werden van mijn spel.

~ 12


Na mijn eerste droevige dagen vatte ik het plan Eurydice terug te halen uit de onderwereld. Ik kon niets anders dan haar zoeken, al zou het me mijn eigen leven kosten. Vol hartstocht ging ik naar de ingang van de onderwereld. Iedereen verklaarde me voor gek. Niemand was ooit voor de liefde naar de onderwereld afgedaald! Maar ik ging voor mijn Eurydice. En ik vertrouwde op de kracht van mijn stem en lier. Toen ik de onderwereld betrad, wachtte mij daar de koning van de doden, Hades, en zijn vrouw, Persephone, zittend op de troon. Eerst smeekte ik hen mij mijn geliefde terug te geven. Toen Hades dit weigerde, nam ik mijn lier en begon te spelen, zo mooi als ik kon. Gelukkig werkte mijn plan: het spel ontroerde alle schimmen van de doden en de heersers van het Dodenrijk zo, dat ze mij Eurydice gunde. Wel zat er een addertje onder het gras: ik moest er blindelings op vertrouwen dat zij mij zou volgen wanneer ik terug naar boven liep. Zij zou mij volgen, zolang als ik op de terugreis vooruit bleef kijken. Wanneer ik om zou kijken, om te zien of zij er nog wel was, ging de deal niet door. Pas in het daglicht zou ik haar weer kunnen aanschouwen. Natuurlijk was ik dolblij en verzekerde ik Hades ervan dat ik zijn regel zou

~ 13


gehoorzamen. Ik draaide me om, liep terug richting de wereld van de levenden en vertrouwde erop dat Eurydice achter me aan liep. Het viel me zwaarder dan ik gedacht had. Mijn verlangen naar mijn vrouw was zo groot, ik wilde haar zien en omhelzen. Ik kon de verleiding niet weerstaan en wierp een blik over mijn schouder. In een flits zag ik hoe zij nu door Hades terug de Onderwereld in werd getrokken om daar nu eeuwig we verblijven.

Nu leef ik met het verdriet, met de ongelukkige gedachte dat mijn liefste hier met mij had kunnen zijn, als ik me had kunnen beheersen. Iedere dag haat ik mezelf ik mijn domheid. Ik verwijt mezelf mijn eigen geluk. Ik wil niets meer van andere vrouwen weten, veracht ze, haat ze. Want niemand is zoals mijn Eurydice.

~ 14


Wist je dat… Van alle zoogdieren de Afrikaanse olifant het langst zwanger is? Van alle zoogdieren in ons dierenrijk kent de olifant de langste draagtijd: een olifant kan wel 22 maanden zwanger zijn! De kortste zwangerschap is die van een hamster: deze duurt net iets meer dan twee weken. Alleen sommige buideldieren hebben een kortere draagtijd, maar hun baby’s blijven dan ook nog wekenlang veilig in de buidel zitten. Aan de Nederlandse grens vroeger het ministaatje Neutraal Moresnet lag? Neutraal Moresnet bestond van 1816 tot 1920 en grensde aan Limburg. Toen na de val van Napoleon de wereldleiders het niet eens konden worden over de exacte grenzen in dit gebied, besloten ze een kleine strook land met iets meer dan 250 inwoners tot een zelfstandig land uit te roepen. Een belangrijk twistpunt was namelijk een rijke zinkmijn die in dit gebied lag: zowel België als het Duitse Pruisen wilde deze maar wat graag op zijn grondgebied hebben. Het land Moresnet was voor velen een handig toevluchtsoord, bijvoorbeeld omdat de belastingen er erg laag waren en er geen dienstplicht gold. Na de Eerste Wereldoorlog werd besloten dat het land bij België zou worden gevoegd. De zinkmijn was op dat moment al uitgeput. Seks in 1789 de reden voor een opstand op het schip de Bounty was? Het Engelse schip De Bounty had de opdracht naar het eiland Tahiti te varen om daar broodboompjes te halen en deze naar India te brengen als goedkoop voedsel voor de plantagearbeiders. Op Tahiti had de bemanning de tijd van zijn leven: de inwoners hadden een nogal losse moraal en hadden geen moeite om hun vrouwen met de bemanningsleden te delen! De mannen stonden daarom niet te springen om weer terug naar Engeland te gaan en zetten vlak na vertrek van Tahiti de kapitein en enkele officieren van boord. Ze gingen terug naar Tahiti waar ze enkele vrouwen meenamen om met hen op het naburige eilandje Pitcairn te wonen. De eerste jaren op het eiland werden niet gekenmerkt door rust en vrede: de mannen sloegen elkaar letterlijk de hersenen in om elkaars vrouwen te krijgen. Nog altijd wonen de afstammelingen van de eerste bewoners daar, ongeveer vijftig man, voortgekomen uit inteelt. Het bijzondere verhaal van de Bounty heeft tot meerdere films en boeken geleid. Achtergrond: Bounty Bay op Pitcairn Island.

~ 15


 Philippa Charlotte (Pippa) Middleton is de zus van Kate Middleton, de echtgenote van Prins William. Zij werd bekend door de bruiloft van haar zus met Prins William. In plaats dat Kate Middelton in de het middenpunt stond, was Pippa het. Met haar prachtige jurk - die van haar zus geleend was - en haar tevens prachtige billen in die jurk trok ze alle ogen naar zich toe. Sinds die tijd is ze niet meer uit de media weg te slaan. Ze wordt vaak geprezen vanwege haar mooie billen en goede kledingstijl. Ze inspireert vele vrouwen met haar stijlvolle kledingsmaak.



~ 16


 Catherine, hertogin van Cambridge, is de vrouw van Prins William, hertog van Cambridge en een lid van de Britse Koninklijke familie. Wanneer hij koning wordt, wordt Kate koningin. Net als haar zusje is zij een stijlvolle vrouw. Haar kledingstijl wordt ook wel "Kate effect" genoemd. Álles wat zijn aanraakt veranderd in puur goud. Bijvoorbeeld de wereldberoemde jurk die ze droeg bij de bekendmaking van haar verloving; in een dag uitverkocht! Ze staat ook in de top 100 van meest invloedrijke personen op de wereld. Maar nu komt zij niet in de pers vanwege haar kleding. Nee, er gaan geruchten dat deze schone dame zwanger is! En de Britten vinden het hoog tijd worden dat er een baby-Kate komt!



~ 17


Baibars De Leeuw van Egypte en de Vader van de Armen; zo werd al-Malik al-Zahir Rukn al-Din Baibars al-Bunduqdari genoemd. Ja, je leest het goed! Al-Malik al-Zahir Rukn al-Din Baibars al-Bunduqdari, oftewel: Baibars. Tot op de dag van vandaag wordt hij vereerd in Egypte en SyriĂŤ als degene die de laatste Kruisvaarders uit de regio verjoeg. Maar in het Westen stond hij bekend als degene die de christenen verjoeg en slachtpartijen onder hen aanrichtte. Door Koen Verheijden Deze bijzondere man was in de vroege middeleeuwen een slaaf, die zich naar de top heeft gewerkt. Hij werd namelijk de Sultan van SyriĂŤ en Egypte. Het begon allemaal in 1223, in het gebied van Kipchack-Turken ten noorden van de Zwarte Zee. Hier werd Baibars geboren. Op jonge leeftijd werd deze jongen gevangengenomen door de Mongolen en in Sivas, Turkije, als slaaf verkocht. Het was een grote, donkere jongen met blauwe ogen met een witte plek daarin. Dit maakte hem erg indrukwekkend en intimiderend. Zijn eerste meester werd zo bang voor hem dat hij hem meteen doorverkocht. Hij kwam terecht in Egypte en werd een Mameluk. Een Mameluk is een slaaf die werd opgeleid voor een militaire functie. De functie van Baibars was commandant van de lijfwachten van de Sultan. Rond 1250 werd hij commandant van de Mammelukken en voerde hen aan in de strijd tegen de Franse troepen van Koning Lodewijk IX in de Zevende Kruistocht. In een belangrijke slag tegen de Fransen namen ze Koning Lodewijk gevangen. De toenmalige Sultan van Egypte werd vermoord door Aybak. Deze nam de macht in Egypte over en Baibars ondersteunde hem.

~ 18


De Mammelukken heersten de jaren hierna over Egypte. Ze terroriseerden de bevolking. Dit vond Sultan Aybak heel erg en hij vermoordde samen met Qutuz de leider van de Mammelukken. Door dit voorval vluchtten Baibars en zijn vrienden uit Egypte. Hij kreeg onderdak in Damascus, Syrië.

In de tussentijd werd Aybak vermoord door zijn vrouw, Shajar al-Durr. Hij werd opgevolgd door Qutuz. Baibars vocht als aanvoerder nog tegen de Mongolen en kruistochten. Hij won vaak. Later werd ook Qutuz vermoord, dit door de hand van Baibars. Het motief van de moord was niet duidelijk. Het was of uit wraak voor een vriend, of omdat Qutuz hem niet wilde laten promoveren. Baibars werd de nieuwe Sultan van Egypte en Syrië.

Tijdens zijn bewind bleef hij zich verzetten tegen de Mongolen en Kruisvaarders. Hij boekte hele grote successen en had het vooral gemunt op Hospitaalridders en Tempeliers. Deze werden erg gehaat in de moslimwereld. Naast dat Baibars een goede legeraanvoerder was, had hij een goed oog voor infrastructuur. Hij liet bruggen, kanalen en havens aanlegen en bouwde moskeeën. Om er zeker van te zijn dat de Mongolen niet nog eens zouden binnenvallen, bouwde hij een handig wegennet op. Dit zou de communicatie tussen verschillende steden versnellen. Hij liet ook de Rotskoepel in Jeruzalem renoveren en zorgde voor voedsel voor arme pelgrims. Ondanks al zijn kwaliteiten en het feit dat hij van Egypte een welvarend land maakte, was Sultan Baibars niet geliefd. Hij was een wreed heerser, eiste hoge belastingen en was erg vals. Zijn onderdanen hebben meerdere pogingen gedaan om hem te vermoorden. In 1277 overleed Baibars in Syrië door zijn eigen toedoen. Het plan was om een rivaal te vergiftigen, maar deze had dit door en verwisselde de bekers. Baibars wilde een dynastie stichten, maar zijn twee jonge zonen werden snel afgezet door een nieuwe Turkse slaaf. En zo kwam er een eind aan de heerschappij van Baibars, de Leeuw van Egypte.

~ 19


~ 20


Ostia was in de Romeinse tijd dĂŠ havenplaats van Rome. De stad is grotendeels bewaard en opgegraven, en is een van de best bewaarde Romeinse steden in ItaliĂŤ. De opgravingen liggen bij het moderne plaatsje Ostia , dat met onder andere de moderne badplaats Lido di Ostia deel uitmaakt van de gemeente Rome aan de monding van de Tiber. De naam is afgeleid van het Latijnse ostium, riviermonding. Vooral indrukwekkend aan Ostia zijn de opgegravingen. Het is een gehele stad die er ligt en het is ontzettend goed bewaard! Een echte aanrader!

~ 21


Die gekke Aboriginals

Bij het woord ‘Aboriginals’ denk je waarschijnlijk al snel aan Australië, boemerangs en didgeridoo’s. Deze dingen horen inderdaad bij deze oude stam, maar er zit veel meer achter deze oude en bijzondere cultuur. De Aboriginals zijn de eerste bewoners van het continent Australië. Ze zijn daar waarschijnlijk zo’n 50.000 jaar geleden gekomen vanuit het zuidoosten van Azië en hebben zich daar gesetteld. In de loop der tijd hebben ze daar hun eigen tradities en cultuur gevormd. Door Marieke Lous. Cultuur Van origine waren de Aboriginals jagers en nomaden. Ze woonden in kleine groepen bij elkaar en trokken rond door het land. De groepen bestonden meestal niet uit meer dan veertig mensen. In het midden van Australië, waar vooral woestijn is en dus weinig eten te vinden is, waren de groepen soms zelfs maar twintig man groot of nog minder. De groepen hadden weinig contact met elkaar. Ze kwamen slechts één keer per jaar bij elkaar om motten te vangen en op te eten. Dit was voor hen een delicatesse. Ook werden er dan rituele gevechten gehouden en huwelijken gesloten. Omdat de groepen rondtrokken, deden ze niet aan landbouw. Voor de oogst binnen zou zijn, waren ze toch al weer weg. Ze leefden puur op wat ze vonden en wat ze met jagen vingen. Jagen gebeurde niet met pijl en boog, maar met boemerangs en speren. Dit werd door de mannen gedaan. De vrouwen verzamelden bessen en andere eetbare planten en zorgden voor de kinderen. De mannen maakten het eten klaar.

~ 22


Huidige levenswijze Tegenwoordig leven de meeste Aboriginals niet meer zoals vroeger. Ook nog maar een klein deel, zo’n tweeënhalf procent van de Australische bevolking, behoort tot de Aboriginals. Een deel hiervan wonen gewoon in de grote steden en lijden hier een normaal leven en doen dezelfde dingen als hun westerse landgenoten. Toch zijn ze vaak nog wat achtergesteld aan de blanke, westerse mensen die tegenwoordig het grootste deel van de Australische bevolking vormen. De Britten die het land lange tijd gekoloniseerd hadden, begrepen weinig van de Aboriginalcultuur. Lange tijd werden de Aboriginals daarom beschouwd als dom en minderwaardig. Tegenwoordig is dat minder, maar toch leven veel van de Aboriginals met slechtere gezondheid en slechtere economische status dan hun blanke landgenoten. Er zijn ook nog steeds Aboriginals die in afgelegen nederzettingen of grondgebieden die door de staat aan hen teruggegeven zijn, wonen. Er komen steeds meer regels en wetten om de Aboriginalcultuur te beschermen en intact te houden. Zo mag aan de grond die aan de Aboriginals is gegeven, niets meer veranderd worden. Ook hebben ze toestemming gekregen om bij misdaden die gepleegd zijn door iemand van een Aboriginalstam, eigen straffen kunnen worden toegepast. Dit wordt de “zwarte wet” genoemd en is vaak strenger dan de straffen van de normale, de “witte” wet.

De gestolen generatie Lange tijd werden de Aboriginals zwaar ondergewaardeerd door de Engelsen die het land bezet hadden. Ze vonden de Aboriginals maar primitief, dom en achterlijk. Daarom werden vanaf de jaren ’20 Aboriginalkinderen weggehaald bij hun ouders en bij blanke pleeggezinnen ondergebracht. Dit werd vooral gedaan bij kinderen van wie één van de ouders niet van Aboriginal afkomst was. De “gestolen” kinderen mochten geen contact meer houden met hun echte familie en leerden zo niets over hun eigen cultuur. Dit was heel erg, omdat de familieband één van de belangrijkste dingen is in de Aboriginalcultuur. Volgens sommige Aboriginals was dit wel goed, omdat zo het “blanke bloed” uit de Aboriginal stammen werd weggehaald, aangezien het dus vooral ging om kinderen die niet helemaal van Aboriginalafkomst waren. Tegenwoordig wordt hier anders over gedacht, er worden zelfs rechtszaken aangespannen en gewonnen door kinderen die toen destijds afgepakt zijn van hun familie. Zij krijgen dan een flink geldbedrag van de staat.

Kunst Van origine hebben de Aboriginals veel symbolen die als communicatiemiddel werden gebruikt. Nog steeds worden deze gebruikt, vooral bij belangrijke rituelen. Tegenwoordig worden deze vaak gebruikt als kunst, in combinatie met westerse invloeden. Dans, muziek en kunst spelen een belangrijke rol bij de Aboriginals. Muziek werd onder andere gemaakt door middel van een didgeridoo. Al Duizenden jaren gebruiken de Aboriginals dit muziekinstrument om geluid mee te maken. De naam

~ 23


“Didgeridoo” klinkt misschien wel inheems, toch is dit een westers woord. Waar het woord vandaan komt is niet helemaal duidelijk, waarschijnlijk heeft het te maken met het geluid wat de holle blaaspijp maakt. Van origine werd maar door een klein deel van de Aboriginals de didgeridoo gebruikt. Een veel meer verkomend instrument waren Clapsticks, stokjes waarmee het ritme in de muziek werd gehouden. Vlag De Aboriginals hebben ook een eigen vlag. Deze is ontworpen door Harold Thomas, een Aboriginal. De vlag is voor de bovenste helft zwart, wat symbool staat voor de Aboriginals zelf, aangezien ze een donkere huidskleur hebben. De onderkant van de vlag is rood, wat symbool staat voor de aarde. In het midden van de vlag staat een grote gele cirkel, deze staat voor de zon en voor het leven. De zon was erg belangrijk in hun cultuur, net als bij de Maya’s.

Taal Omdat de Aboriginals lange tijd in aparte groepen hebben geleefd, is er ook niet één vaste taal die ze spreken. Er zijn zo’n 250 verschillende talen. Deze worden verdeeld in twee groepen welke met elkaar verbonden zijn, net als bijvoorbeeld het Nederlands en het Duits. De ene groep heet de Pama-Nyugan talen, en de andere de Niet Pama-Nyugan talen. De meeste van deze talen zijn ondertussen uitgestorven of worden nauwelijks meer gesproken. Maar een stuk of vijftien talen worden nog gebruikt.

Geloof Van origine zijn de Aboriginals erg spiritueel. Ze geloven dat de aarde geordend is door de “Eerste Mensen” tijdens de Droomtijd. De Eerste Mensen trokken rond en gaven aan alles een naam. Het landschap is hierbij erg belangrijk, dit wordt door de Aboriginals dan ook gezien als een soort bijbel. In het landschap zijn allemaal belangrijke gebeurtenissen uit de Droomtijd terug te zien. Zo zijn bijvoorbeeld scheuren in de rotsen overblijfselen van een gevecht wat in de Droomtijd heeft plaats gevonden. Sommige plaatsen zijn alleen bedoeld voor vrouwenzaken en mannen mogen daar absoluut niet komen. Andersom zijn er ook plaatsen speciaal voor mannenzaken, welke door vrouwen niet betreden mogen worden. De Aboriginals geloven dat de geesten van hun voorvaderen nog steeds op aarde zijn. Deze geesten geven kracht aan de levenden. Een geest blijft altijd in de buurt van de

~ 24


plaats waar hij of zij overleden is. Bij plaatsen waar veel voorouders overleden zijn, is dus veel kracht te vinden. Daarom zijn deze plaatsen heilig. Tegenwoordig zijn veel Aboriginals aanhangers van andere geloven. Zo blijkt uit onderzoek dat een deel van de Aboriginals aanhangers zijn van het christendom of zelfs de islam. Ook geeft een deel aan dat ze atheïst zijn, wat betekend dat ze niet in een god geloven. Sport De Aboriginals hebben hun eigen sport, genaamd Woggabaliri. De naam betekent letterlijk “spel”. Woggabaliri is een niet competitieve sport, wat wil zeggen dat er geen winnaar bij is. De sport lijkt een beetje op een combinatie tussen voetbal en volleybal. Het doel van het spel is om samen te werken en zo de bal met de voeten van de grond af te houden. Vroeger maakten ze de bal van wortels waar ze dierenhuid omheen deden. Het spel wordt gespeeld door in een kring te staan en met alleen voeten en knieën proberen de bal zo lang mogelijk hoog te houden, zonder dat iemand twee keer achter elkaar de bal aanraakt. Naast Woggabaliri spelen Aboriginals ook westerse sporten. Zo zijn er verschillende Aboriginal footballteams, een rugbyteam en zelfs een cricketteam.

Onderwijs en werk Onder de Aboriginal kinderen zijn er een hoop die hun middelbare school niet afmaken. Maar 39% van de Aboriginal blijft de twaalf jaar (van basisschool tot en met middelbare school) volgen. Doordat ze hun school niet hebben afgemaakt, krijgen ze ook vaak een slechte baan die niet zoveel betaalt. Ook is de werkloosheid onder deze groep hoger dan het landelijk gemiddelde. Slechts vier procent van de Aboriginals haalt een bachelor. Van de blanke Australiërs is dit maar liefst eenentwintig procent, meer dan vijf keer zo veel. Opvallend is ook dat de Aboriginals die wel langer op school blijven, veel slechter presteren dan hun medeleerlingen. Waarschijnlijk komt dit omdat veel van hun ouders ook slecht opgeleid zijn en ze daardoor niet gestimuleerd worden om te leren. Om de achtergesteldheid van de Aboriginals te verminderen, is de Australische regering bezig om maatregelen te treffen om te zorgen dat Aboriginals niet meer stoppen met school en betere punten halen.

~ 25


Misdaad Onder de Aboriginals is er veel meer misdaad dan onder de rest van de AustraliĂŤrs. Zowel het aantal daders als het aantal slachtoffers ligt veel hoger. Vaak gaat het hierbij om huiselijk geweld of verstoring van openbare orde. Ook wordt er veel drugs gebruikt onder de Aboriginals. Dit levert ze veel problemen op met hun gezondheid en met justitie. Vooral Kava is erg populair. Dit is een drankje gemaakt van poeder van de wortels van de Kavaplant, waardoor je je heel erg blij voelt. Ook ga je er helderder van denken en worden je angsten minder. Kava is lichamelijk gezien niet verslavend, maar geestelijk wel. Daardoor wordt het toch veel gebruikt. Naast drugs gebruiken veel Aboriginals ook veel alcohol en wordt er heel veel tabak gerookt. Invloeden Aboriginals hebben zich veelal aangepast aan de Westerse cultuur. Toch zijn er in de dingen die ze doen nog veel invloeden van hun eigen cultuur te vinden. Bijvoorbeeld in de muziek. De Aboriginals luisteren veel naar country, reggae, hiphop en rock and roll, maar wanneer ze dit zelf maken, geven ze er vaak een eigen tintje aan. Zo speelt de populaire band Yothu Yindy een stijl die Aboriginal rock genoemd wordt. Ook in de kunst worden westerse en Aborginal elementen gemixt. Vaak is het zo dat traditionele Aboriginalmanieren worden gebruikt, maar met moderne materialen. Er zijn ook talloze films gemaakt over de Aboriginals en hun cultuur. Daarnaast maken ze zelf ook films.

~ 26


Wist je dat… Het Wilhelmus pas tachtig jaar ons volkslied is? De bewering dat het Wilhelmus het oudste volkslied is, is gedeeltelijk waar. Het is pas sinds 1932 officieel het volkslied van Nederland. Daarvoor kenden we een ander lied, namelijk ‘Wien Neêrlands bloed’ dat vanaf 1813 ons volkslied was. Maar het Wilhelmus bestond al langer dan dit lied! Het Wilhelmus bestond al enkele eeuwen en werd bij allerlei feestelijkheden door het volk gezongen. Hoewel het dus pas in 1932 ons volkslied werd, is het wel het oudste lied dat de status van volkslied kreeg. Paus Alexander VI er openlijk meerdere minnaressen op nahield? Alexander VI was paus van 1492 tot 1503 en was alles behalve een goed man. Hij werd door de andere kardinalen tot paus verkozen door een aantal van hen om te kopen! Zijn belofte om zonder echtgenote door het leven te gaan, zodat hij zich volledig kon wijden aan God, sloeg hij in de wind. Hij had meerdere minnaressen die hij in alle luxe in zijn paleizen liet wonen. De paus kreeg zelfs kinderen met deze vrouwen! Zijn oudste zoon Cesare heeft hij tot kardinaal benoemd en zijn andere kinderen huwelijkte hij uit aan zijn politieke bondgenoten om zijn positie als paus te versterken. Deze paus was dus absoluut geen lieverdje! Rechts: Vannozza dei Cattanei, de belangrijkste minnares van paus Alexander VI en moeder van vier van zijn kinderen. Het Koninkrijk der Nederlanden uit vier landen bestaat? In 1830 ontstonden in het zuiden van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden grote opstanden: de Belgen wilden zich van de Nederlanden afscheiden en slaagden daar ook in. Vanaf dat moment bestaat ons huidige land, officieel: het Koninkrijk der Nederlanden, pas. En dit koninkrijk bestaat uit meerdere landen! In de eerste plaats natuurlijk het land ‘Nederland’, gelegen in Europa, maar daarnaast liggen er nog drie andere landen in de Caraïben: Aruba, Curacao en Sint-Maarten zijn aparte landen! Maar Bonaire, SintEustasius en Saba zijn wel weer onderdeel van het land ‘Nederland’.

~ 27


Winnie the Pooh Het is toch het beste vriendje van iedere peuter: Winnie the Pooh! Iedereen heeft wel eens een boekje van hem gelezen of een film van hem gezien, maar je hebt tegenwoordig ook massa’s accessoires met zijn afbeelding erop: etuis, schriftjes, pennen, broodtrommels, schooltassen, etc. Winnie the Pooh en zijn vriendjes uit het Honderd Bunderbos zijn nog steeds hot! Door: Marieke Graumans Wie is Winnie the Pooh? Pooh is eigenlijk de knuffelbeer van Janneman Robinson, maar in de verhalen – geschreven door A.A. Milne – kan hij praten en beleeft hij allerlei avonturen. Hij woont met zijn vriendjes Knorretje, Tijgertje, Kanga, Roe, Ijoor, Konijn en Uil in het Honderd Bunderbos. (Deze dieren zijn ook allemaal knuffels van Janneman Robinson.) Zijn favoriete maaltje is honing en hij heeft ‘maar een klein beetje verstand’. A.A. Milne schreef zijn verhalen voor zijn zoontje, die voor Janneman Robinson staat. Het Honderd Bunderbos staat symbool voor een klein bos in de buurt van Milnes huis. Zijn eerste boek kwam uit in 1926. Winnie heeft door de jaren wel een metamorfose ondergaan. De illustraties van de eerste boeken waren veel eenvoudiger, schetsmatiger en kleurlozer – zwart-wit – dan de afbeeldingen die we nu van Winnie kennen. Bovendien miste het bekende te korte, rode truitje. Op de eerste tekeningen van Pooh was hij naakt!

~ 28


Toen Disney in 1961 de filmrechten kocht, veranderde Poohs uiterlijk. Disney maakte hem wolliger, dikker en zijn ogen werden groter. Dit is de Pooh die wij vandaag de dag kennen. Al worden tegenwoordig de oude tekeningen weer popu-lair, maar dan worden ze vaak ingekleurd. In de eerste instantie werden voor de Disney-films de verhalen van Milne gevolgd, maar de films die tegen-woordig van Pooh in de bioscoop draaien, hebben niets meer met zijn boeken te maken. ‘Tijgertjes Film’ en ‘Knorretjes Grote Film’ zijn bijvoorbeeld allemaal verzinsels van Dinsey… Maar daarom niet minder leuk! Ook de Lollifant is nooit voorgekomen in Milnes boeken. De 3D-animatiefilmpjes die je tegenwoordig op verschillende kindertelevisiezenders ziet zijn daarentegen wel wat minder populair bij de echte Pooh-fans.

Wist je dat: - Winnie the Pooh eigenlijk ‘Beer Edward’ heet? - Veel volwassen een filosofie zien in de avonturen van Pooh. - De Sovjet Unie Winnie the Pooh heeft proberen te imiteren?

~ 29


Het bernini mysterie Door Koen Verheijden. Gian Lorenzo Bernini is geboren in Napels op zeven december 1598. Hij was een Italiaanse architect en beeldhouwer. Zijn vader was ook een beeldhouwer. Zijn talent lag in het maken van kunst in de Barokstijl. In de zeventiende eeuw heeft deze man een stempel gedrukt op Rome, met zijn kunst die overal te vinden is. Zoals op het bekende Sint Pietersplein of de bekende beelden in Villa Borhgese.

Poseidon kalmeert de zee zodat Aeneas, een Trojaanse held, kan doorvaren. Triton, de zoon van Poseidon, geeft een signaal met zijn schelphoorn. Te zien: Victoria en Albert museum te Londen.

~ 30


Op dit standbeeld is een hoofdstuk uit het Oude Testament te zien. De Israëliërs zijn in oorlog met de Filippijnen , hun gigantische soldaat heeft een aantal Israëliërs uitgedaagd om met hem te vechten in een een op een gevecht. David is aan de beurt en staat op het punt de reus te vermoorden met een steen. Te zien: Villa Borhgese te Rome.

Het beeld van Daphne en Apollo is een van zijn bekendste werken. Hierop is te zien hoe Apollo Daphne achtervolgt en zij in een laurierboom verandert. De zonnegod Apollo achtervolgde de mooie nimf Daphne omdat hij hartstochtelijk verliefd op haar was. De liefde werd niet beantwoord en Daphne veranderde in een Laurierboom. Te zien: Galleria Borhgese te Rome

~ 31

Op dit beeld wordt de ontvoering van Persephone door Hades uitgebeeld. Hij neemt haar mee naar de onderwereld en daar moet ze elk jaar zes maanden blijven. Dan mag ze terug naar haar moeder, Demeter. Wanneer ze bij Demeter is, is het zomer en lente. Wanneer ze bij Hades , is het herfst en winter. Te zien: Galleria Borhgese te Rome


Extase van Theresa Dit beeld is te vinden in de basiliek van Santa Maria della Vittoria, in de kapel van de familie Cornaro in Rome. De hele kapel is gewijd aan Theresa, aan wie een engel is verschenen. De engel doorboort haar hart met een gouden lans en laat haar achter 'in vuur en vlam door Gods liefde'. Te zien: Basiliek van Santa Maria della Vittoria te Rome.

Fontana del Tritone bestaat uit een gespierde triton die op een enorme schelp zit. De triton blaast op een tritonshoorn (trompetschelp) waar een waterstraal uitkomt. Te zien: Piazza Barberini te Rome.

~ 32


Huisdieren door de jaren heen Bij heel erg veel gezinnen vind je een hondenhok, een kattenbak, een vogelkooi of een vissenkom. Iedereen kent wel iemand met een huisdier. Meer dan de helft van de Nederlandse gezinnen heeft een huisdier in huis. Misschien heb je zelf wel een hond of goudvis. Ook zijn er mensen met een slang, hagedis of vogelspin als beste maatje. Of wat dacht je van het paard, de geit en zelfs het varken. Maar is het eigenlijk wel normaal om een dier in huis te hebben? Hoelang doen mensen dat al? Door Marieke Graumans Tegenwoordig houdt men huisdieren vaak in de eerste plaats ‘voor de gezelligheid’. Je kunt lekker met je kat knuffelen, wandelen met de hond en kinderen hebben toch het idee dat ze een vriend hebben aan het in de vissenkom rondzwemmende wezen. Dit is een verschil met de huisdieren in de geschiedenis. Vroeger hield men huisdieren uitsluitend omdat ze nuttig waren. Bijvoorbeeld, het allereerste dier dat werd gedomesticeerd (= temmen van een wild dier, zodat het als huisdier gehouden kan worden), was de hond. In de tijd van jagers en verzamelaars, zo’n 16.000 jaar geleden, werden wilde honden, een soort wolven nog, tam gemaakt, zodat ze de jagers van nut konden zijn. Met hun goede neus en oren hielpen de honden de mens met jagen en bovendien dienden ze als waakhond om de mens te waarschuwen voor gevaar. Toch had men toen misschien ook een emotionele band met de dieren. In Israël in namelijk een graf van zo’n 12.000 jaar geleden gevonden waarin een vrouw samen met haar hond begraven ligt. In ongeveer 8000 voor Christus begon men met veeteelt. Hiervoor werden bijvoorbeeld wilde geiten tam gemaakt, die zij hielden voor de melk en het vlees. Ook schapen, varkens, runderen, paarden, ezels en kippen – dieren die wij nu ook nog op de boerderij tegenkomen – werden gedomesticeerd omdat zij de mens van nut konden zijn.

~ 33


Na de hond, is de kat toch wel het bekendste huisdier. Katten werden sinds het Oude Egypte door de mens gehouden. In grote graanschuren en op boerderijen waren zij zeer welkom, omdat zij de muizen vingen. Terwijl boeren in Europa nog tamme wezels hielden om de muizen te vangen, maakten boeren in Egypte wilde katten tam opdat zij bij hen op de boerderij zouden wonen. Maar ook hier zag men de dieren niet louter als nuttig, de kat was hier een heilig dier! De kat stond namelijk voor vruchtbaarheid en werd vereerd. Het mishandelen of doden van een kat was een misdaad. De dieren werden hier zelfs gemummificeerd! Ook in AziĂŤ speelden katten een rol in de religie, ze werden vaak gehouden als tempeldieren.

Meer dan 5000 jaar geleden zijn ook de eerste vogels tam gemaakt. In 2000 voor Christus werden de eerste duiven gedomesticeerd. Al bij de oude Egyptenaren en later bij de Grieken en Romeinen werd er van het goede instinct van de duiven om de weg terug naar huis te vinden, gebruik gemaakt: de eerste postduiven dus! Bovendien konden ze het goede vlees van de dieren eten en de veren voor van alles en nog wat gebruiken. Daarnaast was de duif ook de heilige vogel van Aphrodite, de Griekse godin van de liefde. In de middeleeuwen was men minder dol op de kat. Binnen het christelijke bijgeloof bestond het idee dat katten in contact stonden met kwade geesten, zwarte magie, hekserij en de duivel. Vooral zwarte katten – die met de heksen meevlogen op hun bezemsteel – waren de dupe van dit bijgeloof: deze werden vanaf de veertiende eeuw massaal verbrand. De Kerk organiseerde ieder jaar een openbare kattenverbranding. In deze tijd was de hond dus geliefder. Die werd gezien als statussymbool. Dit zie je terug in schilderijen uit die tijd: wanneer er een hond aan iemands voeten ligt, kun je er vanuit gaan dat het om een welgesteld persoon gaat. Rijke families hadden er dan ook veel voor over om een hond van een mooi en zuiver hondenras in huis te hebben. Hondenrassen fokken begon dus al in de middeleeuwen, in tegenstelling tot het fokken van raszuivere katten, waar men pas ruim een eeuw geleden mee is begonnen.

~ 34


Aan het eind van de middeleeuwen werd bijvoorbeeld ook de cavia geïntroduceerd als huisdier in Europa. Nederlandse en Engelse handelaren namen deze exotische huisdieren mee uit Peru, waar zij 2500 jaar eerder door de voorlopers van de Inca’s waren gedomesticeerd. De cavia werd populair bij de mensen die zo’n diertje konden betalen. Koningin Elizabeth I had bijvoorbeeld een cavia. De afgelopen decennia worden er steeds meer exotische, vreemde dieren als huisdier gehouden. Mensen nemen bijvoorbeeld (illegaal) slangen, spinnen, wasberen, aapjes of koala’s mee van vakantie en houden ze thuis als huisdier, ondanks dat alle biologen het erover eens zijn dat dit soort dieren niet bedoeld zijn als huisdier en nooit kunnen worden gedomesticeerd. Naast dat we andere soorten dieren zijn gaan houden, is er nog een groot verschil tussen het houden van huisdieren in de geschiedenis en nu: de manier waarop we er mee omgaan. Op enkele uitzonderingen – op grond van religie of bijgeloof – na, waren huisdieren in de geschiedenis meestal op de eerste plaats nuttig. Tegenwoordig worden dieren toch vaker gehouden, omdat ze gezellig, lief en aaibaar zijn. Wanneer je veel reist, is een hond je tot last, omdat je dan iemand moet regelen om hem eten te geven en uit te laten – toch wil je graag een hond voor de eenzame momenten dat je thuis bent. Op zo’n moment heb je een emotionele band met een dier, dit heeft niets meer met nut te maken.

Toch bestaan er tegenwoordig nog een hoop dieren die wel direct nuttig voor ons zijn. Dit gaat met name op voor de hond. Er bestaan nog steeds jachthonden en waakhonden en je hebt nu zelfs een nieuwe functie voor de hond: de hulphond. Je spreekt dan over blindengeleidehonden en honden die lichamelijk gehandicapten helpen met deuren open maken, dingen pakken en aanreiken en kleren uittrekken. Ook lopen er politiehonden rond, die de politie helpen boeven op te sporen en staande te houden. Huisdieren zijn dus al bijna zo oud als de mens. Wel kun je stellen dat de manier waarop we met de dieren omgaan en wat onze band met ze is, is veranderd. Ook de dieren die we houden zijn veranderd en bepaalde soorten dieren hebben door de jaren heen en op verschillende plaatsen andere statussen gehad. Één ding is zeker: mensen zullen altijd huisdieren blijven houden, wat voor dieren en om welke reden dan ook.

~ 35


Sprookjes uitgelicht De prinses en de erwt Dit is een redelijk onbekend sprookje, waar je vast wel eens vaag over gehoord hebt. Het verhaal over de prinses en de erwt. Toen ik dit artikel begon te schrijven, wist ikzelf alleen maar iets over een bed, een erwt en een meisje. Wat weet jij er nog van? Het wordt tijd om je geheugen eens op te frissen! Door Koen Verheijden Er was eens een prins die zo graag een prinses wilde hebben, maar het moest een échte prinses zijn. Hij reisde de hele wereld rond om er één te vinden, maar overal kwam er iets tussen. Prinsessen waren er genoeg, maar of het echte prinsessen waren, daar kon hij nooit helemaal achter komen: altijd was er iets dat niet helemaal in de haak was. Toen kwam hij weer thuis en was erg bedroefd, want hij wilde graag een heuse prinses hebben. Op een avond brak er een verschrikkelijk onweer los; het bliksemde en donderde, de regen stroomde neer: het was vreselijk! Toen werd er aan de stadspoort geklopt en de oude koning ging opendoen. Het was een prinses die buiten stond. Maar, lieve hemel, wat zag ze eruit door de regen en het noodweer! Het water liep uit haar kleren en haren, bij de punt van haar schoen liep het erin en bij de hiel er weer uit; zij zei dat ze een echte prinses was. "Ja, daar zullen we wel achter komen!" dacht de oude koningin, maar ze zei niets. Ze ging haar slaapkamer binnen, nam al het beddengoed weg en legde een erwt op de bodem van het bed, nam toen twintig matrassen, legde die boven op de erwt en toen opnieuw

~ 36


twintig veren bedden boven op de matrassen. Daar moest de prinses nu 's nachts op liggen. 's Morgens vroegen ze haar hoe ze had geslapen. "O, verschrikkelijk slecht!" zei de prinses, "ik heb de hele nacht bijna geen oog dicht gedaan! De hemel weet wat er in mijn bed lag. Ik heb op iets hards gelegen en ik ben over mijn hele lichaam bont en blauw! Het is afschuwelijk!" Toen konden ze zien dat zij een prinses was omdat ze d贸贸r de twintig matrassen en de twintig veren bedden heen de erwt gevoeld had. Z贸 teer van huid kon alleen maar een heuse prinses zijn. De prins nam haar toen tot vrouw, want nu wist hij dat hij een prinses had. In 1835 publiceerde Hans Christian Andersen (1805-1875) zijn eerste bundel met sprookjes: Eventyr fortalde for B酶rn. Het bevatte vier sprookjes, naast 'De prinses op de erwt', ook De tondeldoos, Kleine Klaas en grote Klaas en De bloemen van kleine Ida. De meeste sprookjes van Andersen zijn geen volkssprookjes, maar kunstsprookjes. Dat wil zeggen: hij gebruikte ze niet voor mondelinge overgave. Maar hij bedacht. aan de hand van een bekend literair verhaal een nieuw sprookje. Daarvoor gebruikte hij in zijn sprookjes typerende sprookjesstructuren en motieven. Veel van zijn sprookjes, vertelde Andersen, hoorde hij in de spinkamer van zijn werkhuis van zijn geboortestad Odense of bij het hopplukken in de buurt. Dit zal zeker gelden voor De tondeldoos en Kleine Klaas en grote Klaas, twee zeer bekende volkssprookjes, maar of dit ook opgaat voor 'Prindsessen paa aerten', is de vraag. Het blijkt namelijk een uiterst zeldzaam verhaal, dat in de mondelinge overlevering nauwelijks voorkomt - en die enkele keer dat het daarin gevonden werd, ook nog lijkt terug te gaan op Andersens voorbeeld. Dit is ook een Efteling sprookje: een sprookje of verhaal dat wordt uitgebeeld in het attractiepark De Efteling in Kaatsheuvel. Sommige sprookjes zijn uitgebeeld in het sprookjesbos. Anderen hebben elders in het park een plek in een wat bescheidener vorm.

~ 37


Happy end Tijdens de maak van TP9 ontstond de eerst zakelijke ruzie tussen Koen en Marieke. ‘Ik hou ermee op!’ riep Koen en ‘Ik schrijf niks meer!’ schreeuwde Marieke. Gelukkig zijn we weer gewoon doorgegaan en mogen nu weer apetrots zijn op TP10! Het is weer een goedgevulde, mooi vormgegeven, creatieve uitgave met als altijd voor ieder wat wils. Binnenkort kennen Koen en Marieke elkaar een jaar en dat is tijd voor een feestje… Maar een nog groter feestje wordt het wanneer The Project een jaar bestaat! Iemand alvast ideeën? Laat het ons weten!

Niets uit deze uitgave mag gekopieerd of gebruikt worden op wat voor wijze dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de redactie, maar vooral niet om deze uitgave via alle mogelijke media te verspreiden

~ 38


The project 10