Issuu on Google+

„Lubuszanin.org.pl”

1

nr 9(9)czerwiec 2009


„Lubuszanin.org.pl”

SPIS TREŒCI „Lubuszanin” nr 9(9) czerwiec 2009

Ireneusz Wojewódzki Kapita³ dla ludzi ............................ 3 Leszek Kalinowski Tup-Tup i Unia E. .......................... 7 Rozmowa z Iwon¹ Miœ-Kwiatkowsk¹ Bêdzie tylko lepiej ........................ 9 Artur Matyszczyk My s¹ baby do garów ................ 13 Tomasz Zygmuntowicz Uwierzyliœmy w siebie .................. 14 Oskar Mielcarek, £ukasz Laska Pamiêtaj o nowych przepisach ....... 15 Zespó³ Regionalnego Oœrodka EFS w Zielonej Górze ........................ 19

nr 9(9) czerwiec 2009

LATO Z EFS! ROEFS W ZIELONEJ GÓRZE ZAPRASZA NA SZKOLENIA Prowadzimy szkolenia, pozwalaj¹ce zdobyæ wiedzê i umiejêtnoœci tym, którzy pisz¹ projekty w ramach programu PO KL, chc¹ pisaæ lub s¹ w trakcie realizacji projektu. Trenerzy wspó³pracuj¹cy z naszym ROEFS-em to praktycy, maj¹cy doœwiadczenie w przygotowywaniu wniosków i realizacji projektów finansowanych z EFS.

Celem szkoleñ organizowanych przez ROEFS jest uzyskanie informacji niezbêdnych do skutecznego: -

pozyskiwania œrodków finansowych z PO KL przygotowywania i zarz¹dzania projektem unijnym efektywnego zarz¹dzania bud¿etem projektu, harmonogramem oraz dzia³aniami

Podczas szkoleñ omawiamy: -

zasady przygotowania wniosku aplikacyjnego w ramach PO KL problemy i istotne elementy wp³ywaj¹ce na prawid³ow¹ realizacjê procesu aplikacyjnego najczêœciej pope³niane b³êdy podczas sk³adania wniosku zasady oraz konieczne dzia³ania zmierzaj¹ce do prawid³owej realizacji projektu

Pokazujemy: -

Wydawca: Lubuskie Centrum Aktywizacji i Wsparcia „Verte” Adres wydawnictwa i redakcji: ul. Ciesielska 1, 65-059 Zielona Góra, tel.: 068 453 24 77, fax: 068 459 33 36, www.verte.org.pl, www.lubuszanin.org.pl, e-mail: biuro@verte.org.pl, lubuszanin@verte.org.pl

jak opracowaæ strategiê projektu jak przygotowaæ poprawny wniosek w ramach PO KL jak prawid³owo rozliczyæ projekt

Z oferty ROEFS mog¹ korzystaæ wszystkie legalnie dzia³aj¹ce w kraju podmioty mioty,, w tym: -

instytucje zwi¹zane z rynkiem pracy organizacje przedsiêbiorców organizacje pozarz¹dowe przedsiêbiorcy przedszkola, szko³y i uczelnie jednostki naukowe oœrodki doradztwa rolniczego oœrodki poradnictwa zawodowego i psychologicznego instytucje otoczenia biznesu

Redaktor naczelny: Jakub Sakrajda

Szkolenia s¹ bezp³atne. Zapewniamy materia³y szkoleniowe, catering podczas szkolenia, certyfikat ukoñczenia szkolenia.

Sekretarz redakcji: Anna Sydor

Serdecznie zapraszamy

Sk³ad: Mamert Janion Drukarnia: DEM-DRUK, ul. Reymonta 2, 68-300 Lubsko

Osoba do kontaktu: Anna Sydor, specjalista ds. informacji i promocji Regionalny Oœrodek EFS w Zielonej Górze tel. 068 459 33 35, e-mail: a.sydor@verte.org.pl

Publikacja wspó³finansowana przez Uniê Europejsk¹ w ramach Europejskiego Funduszu Spo³ecznego przy wsparciu Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich 2009 Za treœæ tego dokumentu odpowiada Lubuskie Centrum Aktywizacji i Wsparcia „Verte” Pogl¹dy w nim wyra¿one nie odzwierciedlaj¹ w ¿adnym razie oficjalnego stanowiska Unii Europejskiej oraz Rzeczypospolitej Polskiej

2


„Lubuszanin.org.pl”

K R Ó T K A

H I S T O R I A

nr 9(9)czerwiec 2009

E U R O P E J S K I E G O

F U N D U S Z U

S P O £ E C Z N E G O

„Kapita³ dla ludzi” – Ireneusz Wojewódzki

Kapita³

dla ludzi Ireneusz W ojewódzki Wojewódzki

W

roku 2007 Europejski Fundusz Spo³eczny – [ang. European Social Fund, ESF], podobnie jak ca³a Unia Europejska, obchodzi³ piêædziesiêciolecie swego istnienia. Czyni to z EFS najstarszy fundusz strukturalny w UE. D³ugi okres funkcjonowania Funduszu, to – jak brzmia³o has³o rocznicowe – „50 lat inwestycji w kapita³ ludzki”. W tym czasie EFS ewoluowa³, zmienia³ skale, metody i cele swojej dzia³alnoœci. Zmienia³a siê równie¿ Wspólnota, w której kwestie spo³eczne, pocz¹tkowo marginalizowane, nabiera³y stopniowo coraz wiêkszego znaczenia.

Geneza Idea zjednoczenia kontynentu, pojawiaj¹ca siê w Europie od staro¿ytnoœci, nabra³a nowego znaczenia po tragicznych doœwiadczenia drugiej wojny œwiatowej. Koniecznoœæ odbudowy i zapewnienia bezpieczeñstwa wymusza³a integracjê. Istotny wp³yw na sytuacjê powojennej Europy mia³a polityka Stanów Zjednoczonych, które zapewni³y Europie Zachodniej pomoc militarn¹ (Pakt Pó³nocnoatlantycki z 1949 r.) oraz wsparcie ekonomiczne w postaci przedstawionego w 1947 r. Planu Marshalla, czyli Europejskiego Programu Odbudowy. Szeœæ lat po zakoñczeniu wojny, w kwietniu 1951 r., kraje Szóstki (Francja, Niemcy Zachodnie, W³ochy, Belgia, Niderlandy i Luksemburg) podpisa³y Traktat paryski ustanawiaj¹cy Europejsk¹ Wspólnotê Wêgla i Stali (EWWiS). Wspólne zarz¹dzanie zasobami

wêgla i stali tworzy³o podstawê rekonstrukcji europejskiej obronnoœci i gospodarki. Konsekwencj¹ podpisania Traktatu o EWWiS by³o powstanie Funduszu na rzecz Przekwalifikowania i Przesiedlania Robotników EWWiS. By³ on prekursorem EFS i mia³ pomagaæ robotnikom pracuj¹cym w sektorze wêgla i stali w podnoszeniu swoich kwalifikacji i przekwalifikowaniu oraz wspieraæ poszukiwania pracy w innych ga³êziach przemys³u lub w innych regionach.

Idea zjednoczenia kontynentu, pojawiaj¹ca siê w Europie od staro¿ytnoœci, nabra³a nowego znaczenia po tragicznych doœwiadczenia drugiej wojny œwiatowej.

W ten sposób zosta³a utorowana droga dla Europejskiego Funduszu Spo³ecznego, który zosta³ powo³any do ¿ycia w 1957 roku wraz z ustanowieniem przez Traktat Rzymski Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej. EFS wpisywa³ siê w ideê zrównowa¿onego rozwoju i solidarnoœci Europy. Jego celem by³a promocja zatrudnienia i zwiêkszanie mobilnoœci geograficznej i zawodowej pracowni-

3

ków. Dzia³alnoœci¹ Funduszu zarz¹dza³a Komisja EWG (odpowiednik ówczesnej Komisji Europejskiej) przy pomocy Komitetu EFS. Ten ostatni sk³ada³ siê, i sk³ada siê do dziœ, z przedstawicieli rz¹dów, zwi¹zków zawodowych i pracodawców w równej liczbie.

Pocz¹tki - przekwalifikowania i przesiedlenia Pocz¹tkowo EFS by³ wykorzystywany dla wsparcia osób, które traci³y miejsca pracy w sektorach ulegaj¹cych gwa³townej modernizacji. Przyznawa³ zasi³ki na poczet przekwalifikowania siê, wspiera³ bezrobotnych, którzy poszukiwali pracy poza miejscem swego zamieszkania. Swoj¹ dzia³alnoœci¹ Fundusz obj¹³ wszystkie sektory, z wyj¹tkiem rolnictwa. Jednak¿e w latach 50. i 60. poziom zatrudnienia w EWG by³ bardzo wysoki, a bezrobocie nie by³o najwiêkszym problemem. W 1957 r. zatrudnionych by³o 70 milionów osób, a jedynie 2,6 miliona pozostawa³o bez pracy, stopa bezrobocia wynosi³a 3,5%. Wyj¹tkiem by³y W³ochy, gdzie mieszka³o prawie dwie trzecie bezrobotnych EWG. W la-

Ireneusz Wojewódzki Historyk, doktor, pracownik Instytutu Historii Uniwersytetu Zielonogórskiego, zajmuje siê histori¹ najnowsz¹.


„Lubuszanin.org.pl”

K R Ó T K A

H I S T O R I A

nr 9(9) czerwiec 2009

E U R O P E J S K I E G O

F U N D U S Z U

S P O £ E C Z N E G O

„Kapita³ dla ludzi” – Ireneusz Wojewódzki

tach 1955–1971 a¿ 9 milionów W³ochów opuœci³o biedne po³udnie kraju. Migrowali w poszukiwaniu pracy na uprzemys³owion¹ pó³noc lub w dalsze regiony (m.in. do belgijskiej Walonii). W³osi stali siê w tym czasie g³ównymi beneficjentami Europejskiego Funduszu Spo³ecznego.

pejskiej, zw³aszcza w czasie kryzysu paliwowego w 1973 r. Problemy pog³êbi³ kryzys energetyczny w roku 1979. Oczywiœcie odbi³o siê to tak¿e na rynku pracy. Reakcj¹ na to by³a pierwsza reforma Funduszu, podjêta w 1971 r. Zmierzano do wspierania najbardziej zagro¿onych

dusze mia³y ze sob¹ wspó³pracowaæ. EFS mia³ skupiaæ siê na pomocy ludziom w uzyskaniu nowych umiejêtnoœci, zaœ EFRR mia³ zajmowaæ siê rozwojem infrastruktury regionów. Oba fundusze okreœlono wspóln¹ nazw¹ „funduszy strukturalnych”.

W pocz¹tkowym okresie funkcjonowania Funduszu nie istnia³a ¿adna ogólnoeuropejska strategia, zasoby rozdzielano wiêc na szczeblu krajowym miêdzy wiele projektów doraŸnych. Ju¿ wówczas przyjêto zasadê, ¿e funduszom z EWG musi towarzyszyæ wspó³finansowanie ze strony poszczególnych rz¹dów. Wszystkie projekty by³y realizowane przez sektor publiczny; firmy prywatne i organizacje pozarz¹dowe nie mog³y w tym czasie uczestniczyæ w dzia³aniach EFS.

wybranych grup i kategorii osób. Powiêkszono tak¿e bud¿et Funduszu, który w 1972 i 1973 r. by³ wy¿szy ni¿ suma œrodków w minionych 12 latach. Ros³o znaczenie EFS, co ilustruje wzrost jego udzia³u w ca³kowitym bud¿ecie Wspólnoty od 1% w 1970 r. do 10% w roku 2007.

W latach 70. zaistnia³a potrzeba pomocy dla szerszych grup spo³ecznych, do projektów EFS dopuszczono rolników i pracowników przemys³y odzie¿owego. Rozszer zono tak¿e wsparcie dla osób migruj¹cych za prac¹ wewn¹trz EWG. Priorytetem sta³y siê specjalne programy skierowane do m³odzie¿y, gdy¿ w tej grupie nast¹pi³ gwa³towny wzrost bezrobocia. Fundusz zacz¹³ tak¿e przywi¹zywaæ coraz wiêksz¹ wagê do roli kobiet, osób starszych i niepe³nosprawnych na rynku pracy.

Nowe wyzwania kr yzys lat 70. kryzys Po okresie gwa³townego rozwoju, w latach 60. u progu nastêpnej dekady, dosz³o do spowolnienia gospodarki euro-

W 1973 r. nast¹pi³o pierwsze poszerzenie EWG (do³¹czy³y: Wielka Brytania, Dania i Irlandia). Jeszcze przed oficjalnym rozszerzeniem przywódcy dziewiêciu pañstw uzgodnili, ¿e nale¿y zaj¹æ siê regionalnymi i strukturalnymi zaburzeniami równowagi w rozwoju gospodarczym. W efekcie w 1975 r., narodzi³ siê Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR), maj¹cy wspieraæ regiony pr zechodz¹ce trudnoœci rozwojowe. Odt¹d oba fun-

4

W tej sytuacji konieczne sta³o siê w³¹czenie do wspó³pracy z EFS tak¿e pracodawców, zwi¹zków zawodowych i firm indywidualnych. Wprowadzono pewne formy partnerstwa publicznoprywatnego. Doprowadzi³o to jednocze-


„Lubuszanin.org.pl”

K R Ó T K A

H I S T O R I A

nr 9(9)czerwiec 2009

E U R O P E J S K I E G O

F U N D U S Z U

S P O £ E C Z N E G O

„Kapita³ dla ludzi” – Ireneusz Wojewódzki

œnie do znacznych zmian w sposobie funkcjonowania Funduszu. Najwa¿niejsz¹ by³ system wczeœniejszego zatwierdzania wniosków (uprzednio pañstwa cz³onkowskie wdra¿a³y projekty, a nastêpnie otrzymywa³y refundacjê). Na wykorzystanie œrodków poczêto patrzeæ

wprowadzono – dziœ ju¿ zapomnian¹ prekursorkê euro – ecu, wirtualn¹ walutê stosown¹ w rozliczeniach miêdzynarodowych. Postêpowa³o rozszerzenie (1981 Grecja, 1986 Hiszpania i Portugalia). Przyjêty w 1986 r. Jednolity Akt Europejski przewidywa³ powstanie jed-

w kontekœcie narodowym. Pañstwa cz³onkowskie mia³y od tej pory wspólnie koordynowaæ wydatki z EFS i politykê rynku pracy. Postanowiono, ¿e Wspólnota powinna przejœæ od rocznego bud¿etu do kilkuletniej perspektywy bud¿etowej (1989–1993). U³atwia³o to

w sposób strukturalny, wskazuj¹c wspólne dla ca³ego EWG priorytety i tam koncentruj¹c œrodki. W tej sytuacji nieuniknione by³o skomplikowanie procedur i wyraŸne zwiêkszenie biurokracji.

nolitego rynku wewnêtrznego ze swobodnym przep³ywem towarów, us³ug, kapita³u i ludnoœci. Wspomniane rozszerzenia unaoczni³y koniecznoœæ wspierania najubo¿szych regionów. W³aœnie tam postanowiono w 1983 r. skierowaæ œrodki z EFS. Ponad po³owa funduszy zosta³a przeznaczona na wspieranie zatrudnienia w Grecji, francuskich departamentach zamorskich, Irlandii, Mezzogiorno (po³udniowe W³ochy), Irlandii Pó³nocnej, a po 1986 r. tak¿e w Portugalii oraz hiszpañskiej Andaluzji i na Wyspach Kanaryjskich.

planowanie, wdro¿enie i finansowanie programów wieloletnich. Wa¿ne by³o tak¿e, ¿e EFS zyska³ wiêksze znaczenie finansowe.

Na progu er eryy informacji Na progu lat 80. w Europie nie brakowa³o problemów spo³ecznych. Ros³a liczba bezrobotnych, w ca³ej Wspólnocie Europejskiej w 1983 r. wynosi³a ona 12 milionów ludzi (w 1979 r. tylko 6 milionów), a odsetek bezrobotnej m³odzie¿y przekracza³ 25%. Kryzys lat 70. przyczyni³ siê jednak do dalszego zacieœniania wspó³pracy europejskiej. W 1979 r.

Rozwój EFS, rozrost administracji i zwiêkszenie liczby sk³adanych wniosków wymusi³y kolejn¹ reformê. Nast¹pi³a ona w 1988 r. - oznacza³a odst¹pienie od (indywidualnych) projektów realizowanych

5

Reforma z roku 1988 podkreœli³a równie¿ wagê w³¹czania „kobiet do zawodów, gdzie s¹ w sposób znacz¹cy niedostatecznie reprezentowane”. EFS nadal prowadzi³ dzia³ania na rzecz wyrównywania szans, pomaga³ kobietom wchodziæ na rynek pracy, podj¹³ tak¿e walkê ze stereotypami p³ciowymi. Równoczeœnie trwa³ proces przejœcia europejskiej gospodarki z epoki przemys³owej do ery informacji. W okresie modernizacji gospodarki Fundusz wyszed³ naprzeciw zapotrzebowaniu rynku pracy, wspieraj¹c szkolenia na temat nowoczesnych technologii.


„Lubuszanin.org.pl”

K R Ó T K A

H I S T O R I A

nr 9(9) czerwiec 2009

E U R O P E J S K I E G O

F U N D U S Z U

S P O £ E C Z N E G O

„Kapita³ dla ludzi” – Ireneusz Wojewódzki

W obliczu globalizacji Lata 90. przynios³y postêpy procesu globalizacji. Niezale¿nie od tego gwa³towne zmiany w Europie przynios³a œrodkowoeuropejska „Jesieñ Ludów”, czego wyrazem by³ symboliczny upadek muru berliñskiego. Zmieni³a siê tak¿e Wspólnota. Na mocy Traktatu o Unii Europejskiej, przyjêtego w 1991 r. w Maastricht, powsta³ ostatecznie jednolity rynek wewnêtrzny, zaœ rok 1995 przyniós³ kolejn¹ falê rozszerzenia (Austria, Finlandia i Szwecja).

Pocz¹tek dekady naznaczony by³ recesj¹ gospodarcz¹ (za³amanie gie³dowe w 1987 r., wzrost cen ropy w zwi¹zku z wojn¹ w Zatoce Perskiej 1990–1991). Wysokie koszty, tak¿e spo³eczne, poci¹gnê³o za sob¹ zjednoczenie Niemiec. Stopa bezrobocia utrzymywa³a siê na poziomie oko³o 10%. W roku 1994 a¿ 18,7 miliona mieszkañców Wspólnoty by³o bez pracy. Gospodarka powoli rusza³a, ale by³ to „wzrost z bezrobociem”. W 1994 r. opracowano strategiê zatrudnienia w celu zwiêkszenia konkurencyjnoœci gospodarki europejskiej, a w 1997 r., wraz z przyjêciem Traktatu Amsterdamskiego, pañstwa cz³onkowskie uzgodni³y zbiór wytycznych dla zapewnienia pracy jak najwiêkszej liczbie osób, zwiêkszenia zatrudnienie kobiet, zapewnienia rozwoju sieci ¿³obków i przedszkoli oraz promocji przedsiêbiorczoœci. Zwrócono uwagê na umiejêtnoœæ przystosowania siê pracowników do nowej sytuacji. EFS musia³ zmieniæ nastawienie od walki z bezrobociem do

promocji zatrudnienia, poprzez poszerzanie mo¿liwoœci edukacyjnych, doskonalenia zawodowe, tworzenie miejsc pracy. Nadal jednak wspierano osoby najbardziej bezradne, zapobiegaj¹c zjawisku wykluczenia. Niezbêdni do tego celu okazali siê partnerzy spo³eczni, organizacje pozarz¹dowe, czy sektor wolontariatu. Inicjatywy EFS doprowadzi³y do powstania wielu programów wspólnotowych zajmuj¹cych siê szczegó³owymi problemami na rynku pracy, jak np. YOUTHSTART, pomagaj¹cy m³odym ludziom bez kwalifikacji zdobyæ pierwsz¹ pracê; INTEGRA, projekt wspieraj¹cy takie grupy, jak samotni rodzice, bezdom-

ni, uchodŸcy, byli wiêŸniowie - w znalezieniu sta³ej pracy i zwalczaj¹cy dyskryminacjê w edukacji lub pracy. W celu zmniejszenia ró¿nic miêdzy regionami przywódcy UE postanowili podwoiæ œrodki funduszy strukturalnych na okres 1994–1999 w porównaniu z latami 1988–1993. Niemal 70% tej pomocy zosta³o przyznane najbardziej potrzebuj¹cym regionom. W 1994 r. oprócz funduszy strukturalnych wprowadzono tak¿e Fundusz Spójnoœci, maj¹cy pomóc biedniejszym pañstwom UE w rozwoju ochrony œrodowiska oraz infrastruktury transportowej. Ponadto powo³ano Finansowy Instrument Orientacji Rybo³ówstwa (FIOR), zaœ w rozwój obszarów wiejskich inwestowa³ Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR), istniej¹cy od 1962 r. Powa¿ne wyzwanie dla rynku pracy stanowi³ wci¹¿ postêpuj¹cy proces starzenia siê spo³eczeñstwa europejskie-

6

go. Dlatego EFS podj¹³ dzia³ania zmierzaj¹ce do promowania zatrudniania os��b starszych oraz wprowadzenia wiêkszej liczby osób na rynek pracy (m.in. kobiet i imigrantów). W 1999 r. bezrobocie w UE wynosi³o 15,9 mln osób, zatrudnienie w latach 1994–1999 wzros³o o 9 milionów (ze 149 do 158 milionów). W roku 2000 przywódcy UE wprowadzili Strategiê Lizboñsk¹, zmierzaj¹ca do uczynienia z UE do roku 2010 najbardziej zaawansowanej gospodarki œwiatowej, opartej na wiedzy. Jako cel tego programu wyznaczono osi¹gniêcie stopy zatrudnienia na poziomie 70% dla

ca³ej UE (w tym powy¿ej 60% dla kobiet i 50% dla osób starszych). W realizacji tej strategii istotn¹ rolê odgrywa EFS. Najwiêksze rozszerzenie UE 1 maja 2004 r., a nastêpnie do³¹czenie Bu³garii i Rumunii w 2007 diametralnie zmieni³o obraz ca³ej Wspólnoty, ale tak¿e kierunki dzia³añ EFS. W okresie bud¿etowym 20072013 to w³aœnie nowi cz³onkowie, a w szczególnoœci Polska, s¹ g³ównymi beneficjentami Europejskiego Funduszu Spo³ecznego.

Ó ZRÓD£O: Europejski Fundusz Spo³eczny. 50 lat inwestycji w kapita³ ludzki, Urz¹d Oficjalnych Publikacji Wspólnot Europejskich, Luksemburg 2007. Do pobrania ze strony: http://ec.europa.eu/employment_social/esf/library/library_pl.htm


„Lubuszanin.org.pl”

nr 9(9)czerwiec 2009

D Z I Ê K I U N I J N E M U W S PA R C I U D Z I E C I M O G ¥ P O C Z U Æ S M A K P R Z E D S Z K O L A , A C E N T R U M S I Ê R O Z W I J A Æ „Tup-Tup i Unia E.” – Leszek Kalinowski

Tup-Tup

i Unia E. Leszek Kalinowski

D

armowe przedszkole, zajêcia artystyczne i terapeutyczne, nauka angielskiego. Mo¿na tylko pomarzyæ? Ale¿ sk¹d! Przecie¿ Tup-Tup udowadnia, ¿e nie ma rzeczy niemo¿liwych. Zw³aszcza gdy Unia pomo¿e.

Beata Agal od kiedy tylko pamiêta, zawsze marzy³a o pracy z dzieæmi. Nawet jako ma³a dziewczynka czêsto bawi³a siê w przedszkole i szko³ê. Ona jako pani nauczycielka by³a bardzo pomys³owa. Jej zajêcia i lekcje na podwórku ró¿ni³y siê od tych w prawdziwych placówkach. Kiedy ju¿ Beatka sta³a siê Beat¹ i skoñczy³a studia, postanowi³a, ¿e bêdzie wychowywa³a i uczy³a dzieci w… swojej placówce. Wynajê³a pomieszczenia na piêtrze Domu Towarowego i tam stworzy³a raj dla maluchów.

Barier¹ by³y finanse Centrum Edukacji i Zabawy Tup-Tup to miejsce, gdzie rodzice zostawiali swoje dzieci, a sami buszowali po sklepach. Przyprowadzali te¿ swoje pociechy na ró¿ne zajêcia artystyczne. Mo¿na tu by³o zorganizowaæ tematyczne urodziny albo wypo¿yczyæ karnawa³owy strój smoka czy ksiê¿niczki. – Dla wielu rodziców, takich jak my, TupTup by³ namiastk¹ przedszkola. Nasz Filip nie zosta³ nigdzie przyjêty, wiêc choæ na chwilê móg³ byæ z dzieæmi i pani¹ nauczycielk¹ – mówi¹ Marta i Krzysztof Garewiczowie. – Pytaliœmy pani¹ Beatê, czy nie zamierza jakoœ rozszerzyæ swej dzia³alnoœci. Ona? By³a chêtna. Wiedzia³a, ¿e najwiêkszym problemem, z którym obecnie borykaj¹ siê rodzice, jest brak miejsc w przedszkolach. Chcia³a jakoœ pomóc. Ale jak zwykle barier¹ by³y finanse. I wtedy po-

myœla³a o unijnym wsparciu. Skoro innym siê udaje pozyskaæ pieni¹dze? Postanowi³a, ¿e spróbuje.

Burza mózgów Pyta³a znajomych o pisanie projektów. Jedni zachêcali, mówi¹c, ¿e nie taki diabe³ straszny, jak go maluj¹. Inni ostrzegali, ¿e trzeba siê do takiego projektu dobrze przygotowaæ, potem go przeprowadziæ i dok³adnie rozliczyæ. Beata Agal nie zrazi³a siê. Wszak ci¹gle myœla³a o dzieciach, które siedz¹ w domach. Nie ze swojej winy. Nauczycielki z Tup-Tupa przyznaj¹, ¿e ka¿da z nich dorzuci³a jakiœ pomys³ do projektu. To by³a prawdziwa burza mózgów. A samo pisanie wniosku? Nie ukrywaj¹, ¿e to ju¿ dzie³o szefowej, która tak¿e korzysta³a z pomocy osób zajmuj¹cych siê pisaniem wniosków. Skoro projekt mia³ przejœæ

7

Leszek Kalinowski Dziennikarz „Gazety Lubuskiej” od 1991 r. Absolwent filologii polskiej, dziennikarstwa i logopedii. Hobby: podró¿e, literatura iberyjska, muzyka.

Pyta³a znajomych o pisanie projektów. Jedni zachêcali, mówi¹c, ¿e nie taki diabe³ straszny, jak go maluj¹. Inni ostrzegali, ¿e trzeba siê do takiego projektu dobrze przygotowaæ, potem go przeprowadziæ i dok³adnie rozliczyæ.

bez problemu, musia³ byæ profesjonalnie przygotowany. Nazwano go ,,Dzieci i rodzice w przedszkolu Tup-Tup – upowszechnianie edukacji przedszkolnej w mieœcie Zielona Góra i powiecie zielonogórskim”. – Wniosek o dofinansowanie z Europejskiego Funduszu Spo³ecznego z³o¿yliœmy w marcu ub. r., a projekt ruszy³ w styczniu 2009. Trochê wiêc te wszystkie procedury trwa³y – opowiadaj¹ nauczycielki.

Teatrzyki i treningi Co siê kryje pod nazw¹ ,,Dzieci i rodzice w przedszkolu Tup-Tup’’? Przede wszystkim alternatywny punkt przed-


„Lubuszanin.org.pl”

nr 9(9) czerwiec 2009

D Z I Ê K I U N I J N E M U W S PA R C I U D Z I E C I M O G ¥ P O C Z U Æ S M A K P R Z E D S Z K O L A , A C E N T R U M S I Ê R O Z W I J A Æ „Tup-Tup i Unia E.” – Leszek Kalinowski

szkolny, do którego przez rok mo¿e uczêszczaæ 30 dzieci (dwie grupy po 15 osób, jedna do po³udnia, druga – popo³udniami).

Treningi poprawiaj¹ te¿ szybkoœæ zapamiêtywania, æwicz¹ koncentracjê, uodparniaj¹ na stres, ucz¹ asertywnoœci i wiary

,,Ekoludki” na os. Zacisze. Jego dyrektor Krystyna Wrzosek jest otwarta na unijne pomys³y. – Chcemy, podobnie jak w pierwszym projekcie, uruchomiæ teraz darmowe przedszkole, ale ju¿ piêciogodzinne, bo pierwsze jest czterogodzinne. Z tej oferty mog³oby skorzystaæ w sumie 80 osób – do-

FOT. MARIUSZ KAPA£A/”GAZETA LUBUSKA”

– Cieszymy siê, ¿e znalaz³y tu swoje miejsce tak¿e dzieci z ró¿nymi deficytami. Dla nich to wielka szansa na rozwój – podkreœlaj¹ rodzice.

wy. Pacjent siedzi w fotelu i patrzy na ekran komputera, na którym przedstawiane s¹ wideogry. Zadaniem dziecka jest uzyskanie jak najlepszych wyników gry, jedynie za pomoc¹ si³y swej woli.

Beata Agal z ma³¹ Nikol¹ w Centrum Edukacji i Zabawy „Tup Tup” Do grupy chodz¹ trzy-, cztero- i piêciolatki. Oprócz normalnego programu przedszkolnego maj¹ te¿ zajêcia z rytmiki czy angielskiego. W czasie trwania projektu odbywaj¹ siê te¿ dla wszystkich chêtnych dzieci bezp³atne teatrzyki, warsztaty plastyczne, spotkania z bajk¹. Tup-Tup proponuje te¿ bezp³atne zajêcia terapeutyczne metod¹ biofeedback. - To nowoczesny sposób trenowania mózgu. Opracowali j¹ naukowcy z oœrodka lotów kosmicznych NASA. Nie powoduje ¿adnych dzia³añ ubocznych – podkreœla B. Agal. – Trening przebiega w formie zaba-

w siebie. Stosowane s¹ w przypadku osób autystycznych, dyslektycznych, nadpobudliwych, ale tak¿e w pe³ni zdrowych.

Wspólnie z Ekoludkami Projekt przebiega sprawnie, Tup-Tup zaœ zyska³o now¹ siedzibê (ponad 400 m kw.), po by³ym centrum rekreacyjnym Oaza. To, a tak¿e ci¹g³e pytania rodziców o kolejny projekt, zachêci³y Beatê Agal do napisania kolejnego wniosku. Tym razem we wspó³pracy z Przedszkolem nr 22 -

8

daje B. Agal. – Dodatkowo dziêki unijnemu wsparciu Przedszkole nr 22 wyd³u¿y³oby godziny pracy. Wniosek zosta³ ju¿ z³o¿ony i wstêpnie pozytywnie oceniony. Wszyscy czekaj¹ z niecierpliwoœci¹ na ostateczne rozstrzygniêcie, by móc zabraæ siê do pracy. Owszem, zawsze to wiêcej obowi¹zków, ale od czego s¹ ci, którzy mog¹ pomóc przy wszelkich sprawach zwi¹zanych z pisaniem, rozliczaniem unijnych projektów? Warto z ich oferty skorzystaæ, zw³aszcza gdy widzi siê rozeœmiane, szczêœliwe buzie maluchów. W Tup-Tupie wierz¹, ¿e po drugim projekcie bêd¹ - trzeci, czwarty i kolejne…


„Lubuszanin.org.pl”

nr 9(9)czerwiec 2009

JU¯ W LIPCU PONOWNY NABÓR WNIOSKÓW, W LIPCU RÓWNIE¯ POZNAMY ZWYCIÊZCÓW MARCOWYCH KONKURSÓW „Bêdzie tylko lepiej” – Rozmowa z IWON¥ MIŒ-KWIATKOWSK¥

Bêdzie

tylko lepiej – Min¹³ miesi¹c, odk¹d objê³a Pani kierownictwo w Departamencie. Jakie by³y Pani pierwsze decyzje? – Decyzja o powierzeniu mi obowi¹zków zaskoczy³a mnie i prawdê powiedziawszy nie mia³am du¿o czasu na automatyczne wprowadzanie zmian. Bêd¹c wczeœniej Kierownikiem Wydzia³u Finansów i Pomocy Technicznej EFS, widzia³am z tzw. swojego podwórka s³aboœci systemu. Tak wiêc, pierwsze, do czego zmierza³am, to zmiana Instrukcji wykonawczych Instytucji Poœrednicz¹cych, skutkuj¹cych skróceniem œcie¿ki weryfikacji wniosków o p³atnoœæ. Jednak sama decyzja, niestety, jak wiele innych zwi¹zanych z wdra¿aniem komponentu regionalnego, uzale¿niona jest od stanowiska Ministerstwa Rozwoju Regionalnego - Instytucji Zarz¹dzaj¹cej, na któr¹ od 8 maja br. czekamy. Mogê dodaæ, i¿ jest to bardzo obszerny dokument i z pewnoœci¹ jego analiza poch³ania du¿o czasu i tak to sobie t³umaczê, ale mimo wszystko skierowa³am do Ministerstwa wniosek o sprawniejsz¹ jego weryfikacjê, a w konsekwencji akceptacjê. Druga decyzja dotyczy standaryzacji procesów, zarówno w Urzêdzie Marsza³kowskim, jak i w Wojewódzkim Urzêdzie Pracy. Standaryzacja ma dotyczyæ zarówno dokumentacji konkursowej, jak i weryfikacji wniosków o p³atnoœæ i kontroli projektów. W tym celu zosta³ powo³any zespó³ roboczy, który ma siê tym zaj¹æ. Koordynacja wspólnych dzia³añ z Wojewódzkim Urzêdem Pracy przy wdra¿aniu Programu Operacyjnego Kapita³ Ludzki jest w tej chwili priorytetem w moim dzia³aniu. Trzecia zaœ, równie¿ zwi¹zana z WUP, to zwiêkszenie aktywnoœci we wdra¿aniu komponentu regionalnego, m.in. poprzez wiêksze zaanga¿owanie pracowników przy weryfikacji wniosków o dofinansowanie w ramach prac Komisji Oceny Projektów. Kolejne decyzje pojawiaj¹ siê w trakcie bie¿¹cej pracy Departamentu, od czysto organizacyjnych po syste-

Rozmowa z IWON¥ MIŒ-KWIA TKOWSK¥, MIŒ-KWIATKOWSK¥, p.o. dyrektora Departamentu Europejskiego Funduszu Spo³ecznego w Urzêdzie Mar Mar-sza³kowskim W ojewództwa Województwa Lubuskiego mowe zwi¹zane z samym programem, i wszystkie maj¹ na celu sprawniejsze wdra¿anie programu w województwie lubuskim. – Jak ocenia Pani dotychczasowe osi¹gniêcia Departamentu? – Departament Europejskiego Funduszu Spo³ecznego zosta³ utworzony na bazie malutkiego oddzia³u funkcjonuj¹cego w Departamencie Spraw Spo³ecznych. Pocz¹tkowo pracowa³o w nim 5 osób wraz z dyrektorem. Sukcesywnie, iloœæ osób wzrasta³a, by osi¹gn¹æ na dzieñ dzisiejszy 55 osób merytorycznych, zajmuj¹cych siê wdra¿aniem ca³ego komponentu regionalnego (w tym, w ostatnich dniach, zosta³o zatrudnionych dodatkowo 10 osób). Niestety, muszê przyznaæ, rotacja, jak na taki ma³y Departament, jest bardzo du¿a, bo przekracza 30%. Jest to zjawisko niepokoj¹ce, gdy¿ zdecydowanie ogranicza i spowalnia procesy zwi¹zane z wdra¿aniem programu. Mam jednak nadziejê, ¿e na dzieñ dzisiejszy, nikt wiêcej nie bêdzie chcia³ nas opuœciæ. Ale wracaj¹c do tematu, rzeczywistoœæ jest taka, jak ka¿dy widzi. Zaœ moim celem jest zwiêkszenie wydatkowania œrodków i sprawniejsze podpisywanie umów z beneficjentami, ale przede wszystkim pomoc projektodawcom w uzyskaniu dofinansowania poprzez m.in. doradztwo i informacjê. Tak wiêc, jak widaæ, jest jeszcze bardzo du¿o pracy przede mn¹ i pracownikami. – Po marcowym naborze wniosków Urz¹d Marsza³kowski zawiesi³ przyjmowanie projektów. Kiedy mo¿na siê spodziewaæ kolejnego naboru?

9

– 1 czerwca br. wesz³a w ¿ycie kolejna wersja Szczegó³owego Opisu Priorytetu Programu Operacyjnego Kapita³ Ludzki, czyli podstawowego dokumentu, okreœlaj¹cego, kto i na co oraz w jakiej wysokoœci mo¿e otrzymaæ dofinansowanie. Instytucja Zarz¹dzaj¹ca, tj. Ministerstwo Rozwoju Regionalnego dokona³o zmian, wprowadzaj¹c zapisy z rz¹dowego programu antykryzysowego tak, aby przy pomocy Programu Operacyjnego Kapita³ Ludzki wspomagaæ dzia³ania ograniczaj¹ce skutki globalnego kryzysu. Maj¹c na uwadze powy¿sze zmiany, czekamy z og³oszeniem konkursów do czasu akceptacji przez Komitet Monitoruj¹cy PO KL Planów Dzia³añ na 2009 rok dla województwa lubuskiego uwzglêdniaj¹ce zapisy dokumentacji programowej. Prawdopodobnie nast¹pi to pod koniec czerwca br., a w œlad za tym planujemy og³osiæ konkursy w lipcu. Gdybyœmy chcieli zrobiæ to wczeœniej, to ponownie po miesi¹cu musia³yby byæ one zawieszone ze wzglêdu na powy¿sze zmiany w dokumentach programowych. Ponadto, jednym z najwa¿niejszych argumentów za wstrzymaniem og³oszenia konkursów jest zwiêkszenie alokacji w tym roku w ramach za³o¿onych do realizacji projektów z zastosowaniem mechanizmów antykryzysowych, których adresatem s¹ najbardziej potrzebuj¹cy mieszkañcy naszego województwa. Mówiê tutaj przede wszystkim o Poddzia³aniu 8.1.2 Wsparcie procesów adaptacyjnych i modernizacyjnych w regionie, które zak³ada m.in. wsparcie dla osób zwolnionych, przewidzianych do zwolnienia lub zagro¿onych zwolnieniem z pracy z przyczyn niedotycz¹cych pracowników, zatrudnionych u pracodawców przechodz¹cych procesy adaptacyjne i modernizacyjne, realizowane w formie tworzenia i wdra¿ania programów typu outplacement. Na konkursy, które zakoñczy³y siê 27 marca br. wp³ynê³o do Urzêdu Marsza³kowskiego 456 wniosków o dofinansowanie.


„Lubuszanin.org.pl”

nr 9(9) czerwiec 2009

JU¯ W LIPCU PONOWNY NABÓR WNIOSKÓW, W LIPCU RÓWNIE¯ POZNAMY ZWYCIÊZCÓW MARCOWYCH KONKURSÓW „Bêdzie tylko lepiej” – Rozmowa z IWON¥ MIŒ-KWIATKOWSK¥

temowy?? Za ma³o danych, aby siê móc ustosunkowaæ. Co do drugiej czêœci pytania, to jak dobrze pamiêtam, ca³a procedura trwa³a 4 miesi¹ce. Np. konkurs zamkniêty nr LRPO/ 2.1/1/2009 og³oszony zosta³ 20 lutego br., a zatwierdzenie 83 wniosków wybranych do FOT. PAWE£ SIARKIEWICZ/DEPARTAMENT EFS

W wyniku weryfikacji formalnej na ocenê merytoryczn¹ zosta³o skierowanych 232 wnioski. Zaznaczam, i¿ ka¿dy z tych wniosków musi byæ oceniony przez dwóch niezale¿nych cz³onków Komisji Oceny Projektów. W chwili obecnej jesteœmy ju¿ na finiszu weryfikacji.

– Przypuszczam, ¿e to Ci z beneficjentów, którzy nie uzyskali dofinansowania. Mog¹ zgodnie z procedur¹ odwo³aæ siê, z³o¿yæ protest od oceny, nic nie stoi na przeszkodzie. Nie do koñca rozumiem te¿, na co siê skar¿¹. Dobrze by³oby doprecyzowaæ uwagi, w¹tpliwoœci, jakie maj¹. Nie dotar³y do mnie, bêd¹c dyrektorem, jeszcze ¿adne uwagi zwi¹zane z ocen¹. Mogê jedynie przypuszczaæ, i¿ bêdzie to mia³o miejsce po og³oszeniu list rankingowych i uzyskaniu przez beneficjentów kart oceny merytorycznej. I tu kolejna nowoœæ, która ma skutkowaæ przejrzystoœci¹, a mianowicie beneficjenci otrzymaj¹ kopiê karty oceny merytorycznej, w której zawarta bêdzie opinia cz³onków Komisji Oceny Projektów weryfikuj¹cej wniosek o dofinansowanie. Zaznaczam, i¿ na karcie nie bêdzie widoczne imiê i nazwisko osoby oceniaj¹cej. – No w³aœnie. A dlaczego wczeœniej nie mo¿na by³o otrzymaæ kopii kart? Mo¿na by³o je tylko ewentualnie przepisaæ… Druga z naszych Instytucji Poœrednicz¹cych, czyli Wojewódzki Urz¹d Pracy w Zielonej Górze, od razu do informacji o ocenie projektu do³¹cza szczegó³ow¹ punktacjê, a karty oceny wydaje na ¿¹danie. Inni od razu do³¹czaj¹ karty. Podobnie robi ca³a Polska.

– Z³oœliwi mówi¹, ¿e Departament EFS jest jak studnia. Jak pismo lub projekt tam trafi, to jakby trafi³ do studni bez dna. Nie mo¿na siê doczekaæ odpowiedzi…

dofinansowania przez Zarz¹d Województwa Lubuskiego nast¹pi³o 16 czerwca br.

– Znam wnioskodawcê, który w maju br. z³o¿y³ projekt w woj. zachodnioporskim w tamtejszej Instytucji Poœrednicz¹cej. Po tygodniu mia³ wynik oceny formalnej, a po miesi¹cu - wyniki oceny merytorycznej. Albo przyk³ad z naszego podwórka - ostatnio Departament LRPO blisko 200 wniosków sprawdzi³ i oceni³ w dwa miesi¹ce…

W ramach naszych konkursów, które zakoñczy³y siê 27 marca br., wp³ynê³o, jak ju¿ wczeœniej wspomnia³am, ponad 450 wniosków o dofinansowanie, czyli wiêcej ni¿ do LRPO. I dodam, i¿ lada moment og³osimy pierwsze listy rankingowe z tej tury konkursów. Tak wiêc, mam nadziejê, ¿e zmieœcimy siê w terminie i nie bêdzie to 6 miesiêcy, jak niektórzy zak³adaj¹. Mam nadziejê, ¿e ta wiadomoœæ ucieszy Projektodawców. Ponadto, zgodnie z Zasadami wyboru projektów PO KL, Komisja Oceny Projektów ma 60 dni na dokonanie weryfikacji, a termin ten mija ok. 20 lipca br. Chcia³abym zauwa¿yæ, ¿e niefortunne jest porównywanie iloœci wniosków w tak dwóch ró¿nych programach, które rz¹dz¹ siê zgo³a innymi zasadami. Departament wdra¿aj¹cy program regionalny, czyli LRPO, jest w tej komfortowej sytuacji, ¿e sam mo¿e sobie wiele procedur, zasad uproœciæ i sam je tworzy jako Instytucja Zarz¹dzaj¹ca, my zaœ (mówiê o Departamencie Europejskiego Funduszu Spo³ecznego) jako Instytucja Poœrednicz¹ca mamy z góry narzucone zasady i niewiele w tym przedmiocie mo¿emy niestety zdzia³aæ.

- A ile ta Instytucja Poœrednicz¹ca ma osób do weryfikacji formalnej, i w jakim to by³o Priorytecie, czy by³ to projekt konkursowy czy sys-

– Wnioskodawcy skar¿¹ siê te¿ na jakoœæ oceny…

– Bardzo mi przykro, ¿e ktoœ tak nas postrzega. Jednak¿e, jeœli ktoœ zna zasady wdra¿ania programu, to ma œwiadomoœæ, ¿e niestety to trwa. System realizacji okreœla terminy, w jakich nale¿y wykonaæ poszczególne czynnoœci. W przypadku wniosków o p³atnoœæ, gdzie mam œwiadomoœæ, i¿ s¹ opóŸnienia, jednym z rozwi¹zañ, jak ju¿ wczeœniej mówi³am, jest skrócenie œcie¿ki weryfikacji wniosków o p³atnoœæ (z dwustopniowej, czyli z 6 osób, do jednostopniowej, czyli 2 osób), jak i œciœlejsza wspó³praca z beneficjentem nad przedk³adan¹ do weryfikacji dokumentacj¹ i organizacja wiêkszej iloœci szkoleñ.

10

– Taka forma zosta³a okreœlona w Instrukcjach wykonawczych Instytucji Poœrednicz¹cej i niestety nie sprawdzi³a siê, gdy¿ polega³a na sporz¹dzeniu informacji z weryfikacji 2 ocen. Czêstokroæ ocena by³a tak niezrozumia³a czy wrêcz uboga, ¿e nie mo¿na by³o sporz¹dziæ informacji o wynikach weryfikacji. Przyk³adem niech bêdzie zapis o treœci "opis zbyt ogólny" i przy tym obciêcie 5 punktów. I jak tu projektodawca móg³ siê do tego ustosunkowaæ? Nie mówi¹c ju¿ o osobie, która przygotowywa³a informacjê o wynikach weryfikacji. Dlatego te¿, od tych konkursów beneficjenci otrzymaj¹ karty z informacj¹ o ocenie, jak¹ uzyska³ projekt. I tutaj pojawia siê temat standaryzacji procesów i dokumentacji, która musi mieæ miejsce zarówno w WUP, jak i w Instytucji Poœrednicz¹cej. – Wracaj¹c do samej oceny wniosków. Departament LRPO stawia na asesorów, osoby z zewn¹trz, które dokonuj¹ oceny. Departament EFS korzysta z nich niechêtnie, a WUP w ogóle nie korzysta. Mo¿e tutaj jest w¹skie gard³o? – My równie¿ bêdziemy korzystaæ z ich us³ug, lecz nasze doœwiadczenia wskazuj¹ niestety na bardzo ma³e korzyœci, jakie z tego wynikaj¹. Asesorzy w wielu przypadkach nie maj¹ wiedzy, jak powinien wygl¹daæ prawid³owo skonstruowany wniosek, przede wszystkim bud¿et projektu. Do dzisiaj borykamy siê z beneficjentami i ich projektami, które zosta³y


„Lubuszanin.org.pl”

nr 9(9)czerwiec 2009

JU¯ W LIPCU PONOWNY NABÓR WNIOSKÓW, W LIPCU RÓWNIE¯ POZNAMY ZWYCIÊZCÓW MARCOWYCH KONKURSÓW „Bêdzie tylko lepiej” – Rozmowa z IWON¥ MIŒ-KWIATKOWSK¥

przyjête przez asesorów i nie da siê ich rozliczyæ. Projekt jest ju¿ zrealizowany, a my wraz z beneficjentem stoimy, bo nie mo¿na rozliczyæ projektu. Tak wiêc, aby takim przypadkom zapobiegaæ, og³osiliœmy kolejny nabór na asesorów. Jednak tym razem, aby nie pope³niæ b³êdu z lat poprzednich, zweryfikowaliœmy ich wiedzê. Z przeprowadzonego testu jasno wynika³o, kto i w jakim zakresie jest w stanie oceniaæ wnioski o dofinansowanie. W wielu przypadkach asesorzy oceniaj¹cy w poprzednim okresie wnioski z okreœlonego Priorytetu i uwa¿aj¹cy siê za znawców z danej dziedziny w teœcie nie uzyskali minimum okreœlonego przez Instytucjê Poœrednicz¹c¹. Ponadto, wbrew kr¹¿¹cej opinii, korzystamy z us³ug asesorów, ale zaznaczam, tylko tych sprawdzonych, co do których ocen nie ma ¿adnych uwag. Jeœli chodzi o Wojewódzki Urz¹d Pracy, to on w³asnymi si³ami zweryfikowa³ wnioski, gdy¿ by³a ich bardzo ma³a iloœæ - 47. Jak wczeœniej wspomnia³am, na dzieñ dzisiejszy nie ma opóŸnieñ w weryfikacji wniosków o dofinansowanie. Planujemy zakoñczyæ weryfikacjê w lipcu br. A co za tym idzie, nie mówi³abym o w¹skim gardle, skoro dzia³amy zgodnie z zasadami okreœlonymi dla POKL. W tym temacie nie mamy opóŸnieñ. Taki proces jest d³ugotrwa³y i nie ma znaczenia, czy jest to Program Operacyjny Kapita³ Ludzki czy Lubuski Regionalny Program Operacyjny. Projektodawca startuj¹cy w konkursie musi mieæ tego œwiadomoœæ i planuj¹c realizacjê projektu, musi za³o¿yæ realny termin jego realizacji. – Inny problem to wnioski o p³atnoœæ i same p³atnoœci. Co ma zrobiæ Oœrodek Pomocy Spo³ecznej, który w marcu ubieg³ego roku z³o¿y³ wniosek w ramach "systemówki", dopiero w wakacje otrzyma³ informacjê o zatwierdzeniu wniosku do realizacji, w listopadzie mia³ umowê, a w grudniu pieni¹dze. Potem z³o¿y³ wniosek o p³atnoœæ, a dot¹d - mimo ¿e minê³o pó³ roku - nie otrzyma³ ¿adnej informacji zwrotnej dot. tego wniosku. Teraz zastanawia siê, czy w ogóle jest sens sk³adaæ kolejny projekt, mimo ¿e pieni¹dze ma w³aœciwie przyznane… – A zadam przekorne pytanie - a ile razy sk³ada³ i poprawia³ ten wniosek o dofinansowanie? Bêd¹c opiekunem merytorycznym, w tym, jak i w zesz³ym roku, z rêk¹ na sercu mogê powiedzieæ, i¿ jeden z OPS sk³ada³ 6 razy wniosek i dopiero za siódmym razem by³ prawid³owy i mog³am go zaakceptowaæ. Zaznaczam, ¿e dzia³o siê to w tym roku, czyli nie by³ to beneficjent, który po raz pierwszy wype³nia³ wniosek w generatorze… Ta sama sytuacja dotyczy równie¿ wniosków o p³atnoœæ. Mog³oby siê wydawaæ, i¿ zmiana zasad rozliczania w obecnym okresie programowania, czyli minimum dokumentów, za³¹czników, kserokopii faktur przyczyni siê do szybszej ak-

ceptacji wniosków. Jednak rzeczywistoœæ i moje przeœwiadczenie, ¿e tak bêdzie, niestety, nie sprawdzi³y siê. Pamiêtam, jak na jednym spotkaniu w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego ustalaliœmy zasady rozliczania, i ja sama sta³am na stanowisku, ¿e to usprawni system przep³ywu œrodków, akceptacji wniosków o p³atnoœæ. Ju¿ teraz wiem, ¿e to siê nie sprawdzi³o i czêsto zastanawiam siê, czy nie lepiej by³o za³¹czaæ dokumenty Ÿród³owe. Mogê jedynie powiedzieæ, i¿ w tym temacie Beneficjenci bardzo mnie zawiedli, bo b³êdy, które pope³niaj¹, bior¹ siê z braku wewnêtrznej kontroli dokumentów u beneficjenta. Bo jak inaczej wyt³umaczyæ fakt braku spójnoœci danych wskazanych we wniosku o p³atnoœæ z wyci¹giem bankowym, np. w datach zap³aty. Jednak ja z natury jestem optymistk¹ i mam nadziejê, ¿e i z tym sobie poradzimy. Z pewnoœci¹, zdecydowanie czêœciej, a przede wszystkim osobiœcie, bêdziemy wspó³pracowaæ z beneficjentami przy sporz¹dzaniu wniosku o p³atnoœæ. Zmierzam do tego, aby opiekun projektów wspó³pracowa³ z beneficjentem nad prawid³owoœci¹ sporz¹dzanego dokumentu tak, aby projektodawca nie zosta³ sam i mia³ w nas oparcie. Wracaj¹c do pytania, to nie chcia³abym w jakikolwiek sposób odnosiæ siê, tego co by³o w zesz³ym roku. Mamy now¹ rzeczywistoœæ i w niej musimy dzia³aæ. Mogê jedynie powiedzieæ, ¿e usprawnienia, które bêd¹ wdra¿ane, wymagaj¹ czasu. I efekty nie bêd¹ widoczne ju¿ dzisiaj i teraz, ale w niedalekiej przysz³oœci z pewnoœci¹. Dzisiaj (22.06.2009 - dop. JS) by³am na Konwencie Wójtów, Burmistrzów i Prezydentów województwa lubuskiego, gdzie spotka³am siê z zarzutami uczestników, ¿e Oœrodki Pomocy Spo³ecznej musz¹ d³ugo czekaæ na dofinansowanie, na zawarcie aneksów. I zaczê³am zastanawiaæ siê, czy faktycznie tak jest, ¿e Departament jest niewydolny. Ale po krótkiej analizie faktów, jakie maj¹ miejsce, dosz³am do wniosku, i¿ mo¿e jednak wina le¿y po dwóch stronach. Bo jak wyt³umaczyæ 6-8-krotne sk³adanie wniosku o dofinansowanie przez jednostkê na projekt systemowy?? I, niestety, w œlad za tym id¹ opóŸnienia w zawieraniu aneksów czy w konsekwencji w wyp³acie œrodków. Jednak by³abym niesprawiedliwa, gdybym stwierdzi³a, ze wina le¿y tylko po stronie projektodawcy. I tu uderzê siê w pierœ i powiem, ¿e równie¿ s³aboœæ systemu wdra¿ania w Instytucji Poœrednicz¹cej przyczynia siê do opóŸnieñ. Jednak, jak ju¿ wspomnia³am, wprowadzane s¹ zmiany, które maj¹ skutkowaæ lepsz¹ i sprawniejsz¹ obs³ug¹ beneficjentów. – Jakie zadania widzi Pani w tej kwestii dla ROEF-sów? – Przede wszystkim, zgodnie z za³o¿eniami, ROEFS-y maj¹ za zadanie dzia³aæ w

11

obszarach, które nie do koñca wpisuj¹ siê w zakres urzêdów, takich jak animacja czy doradztwo indywidualne. Ponadto, chcia³abym, aby by³ to partner, który wspomaga³by naszych beneficjentów w ka¿dej p³aszczyŸnie - czy to przy pisaniu wniosków o dofinansowanie, czy sporz¹dzaniu wniosków o p³atnoœæ. Mia³yby s³u¿yæ pomoc¹ beneficjentom w ka¿dej sytuacji i w ró¿nych formach - czy to szkoleniowej, czy te¿ doradczej. Czyli realizowaæ dzia³ania, inicjatywy, które przyczyni¹ siê do wiêkszego zainteresowania Europejskim Funduszem Spo³ecznym i szybszym wydatkowaniem œrodków unijnych. – Wkrótce czeka nas dyskusja nad planami dzia³añ na 2010 r. Jaki jest Pani pogl¹d na wprowadzenie ograniczeñ, by o œrodki zapisane w naszym komponencie regionalnym PO KL mog³y siê staraæ tylko lubuskie podmioty? Pani poprzednik na stanowisku dyrektorskim by³ przeciw, powtarzaj¹c, ¿e liczy siê dobry projekt, a nie pochodzenie wnioskodawcy. – Tylko lubuskie podmioty?? Ciekawi mnie, kto wpad³ na ten pomys³? Bo jak dobrze wiem, to jest to niedopuszczalne. Jednym z ograniczeñ ma byæ jeden z³o¿ony wniosek na jedn¹ rundê konkursow¹ i to chcielibyœmy utrzymaæ, a co do powy¿szego, to zgodzê siê z Panem Rados³awem Flügelem, pod warunkiem i tylko pod tym warunkiem, ¿e jest to naprawdê dobry projekt, zgodny z za³o¿eniami i planami rozwoju województwa lubuskiego i bêdzie s³u¿y³ nam, Lubuszanom. Przyk³adem projektów, których wybór, wed³ug mnie, mo¿e budziæ w¹tpliwoœæ, niech bêd¹ choæby ró¿nego rodzaju projekty badawcze, których ostatnio jest du¿a iloœæ, gdzie firma spoza województwa (zaznaczam nie ma obowi¹zku posiadania biura na terenie województwa) pragnie przeprowadziæ badanie bez wiedzy, czy ono jest faktycznie przydatne i czy bêdzie ktoœ z niego korzysta³. Firma ma œwietnie napisany projekt i oceniaj¹cy (cz³onek Komisji Oceny Projektów) nie ma ¿adnych uwag, ale jednak powstaj¹ w¹tpliwoœci, czy oby na pewno taki raport czy badanie znajdzie odbiorcê. Na etapie oceny wniosku o dofinansowanie, mo¿na wpisaæ wszystko, np. to ¿e po przeprowadzonej analizie rynku istnieje taka potrzeba itd. W koñcu papier przyjmie wiele. Jednak, jak to bêdzie w przysz³oœci, tego nikt nie wie. Czy rzeczywiœcie po realizacji projektu znajdzie siê odbiorca produktu?? I tu rodzi siê w¹tpliwoœæ, jak oceniæ taki projekt, który spe³nia wszystkie wymogi i nie ma ¿adnych przeciwwskazañ, aby nie uzyska³ dofinansowania. Bo przecie¿ na podstawie w¹tpliwoœci oceniaj¹cego nie mo¿na nisko oceniæ projektu. Rozmawia³ Jakub Sakrajda


„Lubuszanin.org.pl”

Z E S P Ó £

R E G I O N A L N E G O

nr 9(9) czerwiec 2009

O ΠR O D K A

12

E F S

W

Z I E L O N E J

G Ó R Z E


„Lubuszanin.org.pl”

nr 9(9)czerwiec 2009

C H O Æ W K U C H N I S P Ê D Z I £Y C A £ E L ATA , W I E L E R Z E C Z Y B Y £ O D L A N I C H N O W O Œ C I ¥ „My s¹ baby do garów” – Artur Matyszczyk

My s¹

baby do garów Artur Matyszczyk

D

laczego kawê trzeba trzymaæ w lodówce i nie warto wylewaæ wody po ziemniakach, bo jest dobra na sos? I ¿e kotlet siê ró¿ni od ch³opa, bo siê go pieœci, ¿eby... siê nie rozklei³. Tego wszystkiego, oraz du¿o, du¿o wiêcej dowiedzia³y siê panie z Gêstowic i Maszewa.

Szczêœliwa trzynastka kobiet, które wziê³y udzia³ w projekcie pt. „Profesjonalna gospodyni”. Napisali go i zrealizowali przedstawiciele Zak³adu Doskonalenia Zawodowego w Zielonej Górze. W ramach projektu panie m.in. pichci³y oraz uczy³y siê kuchenno-pokojowego savoir vivre`u.

A inne teraz ¿a³uj¹ - ¯e co, mamy siê wstydziæ, ¿e do garów ¿eœmy siê szkoli³y? A gdzie tam. My s¹ baby do garów - panie zgodnym chórem stwierdzi³y podczas ostatniego praktycznego spotkania w gospodarstwie agroturystycznym w BrzeŸnicy. Dla wiêkszoœci gospodyñ szkolenie by³o pierwszym w ¿yciu. - Niektóre ko-

le¿anki nie chcia³y siê zapisaæ, bo mówi³y, ¿e o gotowaniu wszystko wiedz¹. Teraz ¿a³uj¹. A myœmy siê na przyk³ad dowiedzia³y, ¿e nie warto wylewaæ wody po gotowanych ziemniakach, bo siê nadaje idealnie do sosu. A kawê trzeba trzymaæ w lodówce, to zachowa aromat. No i kotleta trzeba dobrze wypieœciæ, to wtedy siê nie rozklei. Inaczej ni¿ z ch³opem uœmiecha siê Maria. Oprócz nauki, na ka¿dych zajêciach dominowa³a zabawa. Panie szczerze przyznaj¹, ¿e choæ w kuchni spêdzi³y ca³e lata, wiele rzeczy by³o dla nich nowoœci¹. - Nauczy³yœmy siê, ¿e przy garach nie trzeba staæ godzinami. Tak mo¿na sobie pracê w kuchni u³o¿yæ, ¿eby potrawy by³y szybkie, ale i smakowa³y jak trzeba - dodaje Honorata.

13

Mog¹ dorabiaæ na weselach Sk¹d w ogóle wzi¹³ siê pomys³ na realizacjê projektu? Okazuje siê, ¿e wszystko za spraw¹... samych pañ, które raz po raz suszy³y g³owê wójtowi i prosi³y o coœ, co pozwoli im rozwin¹æ skrzyd³a. Wójt Dariusz Jarociñski z kolei rzuci³ has³o do ZDZ-u. I tak w³aœnie szkolenie sta³o siê faktem. - Sto procent tych pañ nigdy w ¿yciu nie bra³o udzia³u w tego typu przedsiêwziêciu. Tak naprawdê pierwszy raz wysz³y z domów. Specjalnie nawet w ten sposób u³o¿yliœmy program, ¿eby zobaczy³y jak pracuje siê w innych miejscach - dodaje Dorota Staniuszko z ZDZ-u. Oprócz praktycznych zajêæ kuchennych, panie mia³y zajêcia m.in. z psychologiem, a tak¿e doradc¹ zawodowym. - Po tym szkoleniu sta³y siê nie tylko doskonalszymi gospodyniami. Maj¹ pe³ne podstawy do tego, ¿eby na przyk³ad za³o¿yæ w³asn¹ firm¹ cateringow¹ albo dorabiaæ sobie na weselach czy chrztach - podsumowuje Staniuszko. Gospodynie maj¹ teraz nadziejê, ¿e na projekcie „do garów” siê nie skoñczy. - Trochê ¿eœmy w tych kuchniach przybra³y na wadze. Teraz by siê przyda³o jakieœ szkolenie z... fitnessu - ju¿ proponuje Lidka. Autor jest dziennikarzem „Gazety Lubuskiej”.

UNIA UMO¯LIWI£A SZKOLENIE Przygotowany przez Zak³ad Doskonalenia Zawodowego w Zielonej Górze projekt „Profesjonalna gospodyni” sfinansowany zosta³ przez Europejski Fundusz Spo³eczny w ramach PO KL Dzia³anie 6.3 Inicjatywy lokalne na rzecz podnoszenia poziomu aktywnoœci zawodowej na obszarach wiejskich. To jedno z tych dzia³añ, które, niestety, ciesz¹ siê najmniejszym powodzeniem wœród projektodawców.


„Lubuszanin.org.pl”

nr 9(9) czerwiec 2009

¯ADNE SZKOLENIE NIE DA I NIE DAJE TYLE, CO DORADZTWO W RAMACH ROEFS-U „Uwierzyliœmy w siebie” – Tomasz Zygmuntowicz

Uwierzyliœmy w siebie

C

zy napisanie i realizacja projektu finansowanego ze œrodków Europejskiego Funduszu Spo³ecznego to „wy¿sza szko³a jazdy” dla stowarzyszeñ? Liczymy, ¿e z pomoc¹ Regionalnego Oœrodka EFS w Zielonej Górze nie bêdzie to takie skomplikowane. Czy ma³e organizacje pozarz¹dowe mog¹ podo³aæ temu wyzwaniu? To pytanie ci¹gle nas nurtuje. Nas - czyli cz³onków Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Gminy Kolsko. Postanowiliœmy skorzystaæ z pomocy doradców z Regionalnego Oœrodka Europejskiego Funduszu Spo³ecznego w Zielonej Górze. Do Kolska przyjecha³o ich dwóch – £ukasz Laska i Oskar Mielcarek. Wraz z nami z ich pomocy postanowi³y skorzystaæ dwie nowosolskie organizacje - Stowarzyszenie Inicjatyw Twórczych „Quest” oraz Stowarzyszenie Edukacyjne „Spo¿ywczak”.

Nie taki EFS straszny Wszyscy mamy obawy przed pisaniem wniosków o dofinansowanie z EFSu. Chyba najwiêksz¹ i wspóln¹ obaw¹ jest ta, czy podo³amy ca³emu procesowi tworzenia, prowadzenia i rozliczenia pro-

jektu. Nie maj¹c licznej kadry, ciê¿ko jest zrealizowaæ jakiekolwiek przedsiêwziêcie. Ale podczas spotkania doradcy przekonywali nas, ¿e wcale tak nie musi byæ. Mówili o ma³ych projektach, te w³aœnie adresowane s¹ do ma³ych organizacji. Co najwa¿niejsze, krok po kroku przeanalizowaliœmy budowê wniosku. Nie zdawaliœmy sobie sprawy, jak wiele wa¿nych kwestii trzeba w nim zawrzeæ. Byliœmy mile zaskoczeni, ¿e doradcy maj¹ do ka¿dego z nas indywidualne podejœcie. W ci¹gu tych kilku godzin dowiedzieliœmy siê od nich wiêcej o Kapitale Ludzkim, ni¿ z instrukcji wype³niania wniosku i Internetu razem wziêtych. Zarówno my, czyli Stowarzyszenie Na Rzecz Rozwoju Gminy Kolsko i wymienione dwa nowosolskie stowarzyszenia – wszyscy mamy ambitne plany. SIT „Quest”, które skupia m.in. artystów, dziennikarzy - celuje w m³odych ludzi, chce pomagaæ w podejmowaniu wa¿nych ¿yciowych wyborów. To stowarzyszenie ma na swoim koncie dwa niezwyk³e pro-

JAK SKORZYSTAÆ Z POMOCY - pomocy lokalnego animaDORADCY LUB ANIMATORA? tora - promuje lokalne inicjatywy, wspiera liderów W ramach Regionalnego spo³ecznoœci lokalnej, naOœrodka EFS w Zielonej Górze mawia i wskazuje mo¿liwomo¿esz skorzystaæ z: œci wspó³pracy pomiêdzy - bezp³atnej pomocy doradró¿nymi partnerami, aktycy - doradza projektodawwizuje spo³ecznoœæ lokaln¹, com, którzy planuj¹ z³o¿yæ inspiruje w zakresie krewniosek do EFS, albo ju¿ owania pomys³ów na dobre projekty oraz wspiera w zaotrzymali dotacjê i potrzekresie diagnozowania pobuj¹ wsparcia w zakresie trzeb i tworzenia planów wdra¿ania, zarz¹dzania i rozdzia³ania. liczania projektów,

Na Wasze ¿yczenie doradca oraz animator dojad¹ do wskazanej instytucji na terenie powiatów: zielonogórskiego, nowosolskiego, wschowskiego, ¿arskiego, ¿agañskiego, kroœnieñskiego i œwiebodziñskiego. Z naszymi konsultantami mo¿na umówiæ siê, dzwoni¹c pod numer tel. 068 459 33 35 w godzinach od 8.00 do 16.00. Konsultacje mog¹ mieæ charakter indywidualny lub grupowy. (as)

14

Tomasz Zygmuntowicz Dzia³acz Stowarzyszenia Na Rzecz Rozwoju Gminy Kolsko.

FOT. ARCHIWUM AUTORA

Tomasz Zygmuntowicz

jekty: Przystanek Mi³aków i S – Nowosolska Niezale¿noœæ. Oba realizowane by³y w ramach programu „M³odzie¿ w dzia³aniu”. Stowarzyszenie Edukacyjne „Spo¿ywczak”, które powsta³o przy Zespole Szkó³ Ponadgimnazjalnych nr 4 w Nowej Soli, chce wzbogaciæ ofertê edukacyjn¹, inicjowaæ wymianê m³odzie¿y. A moje stowarzyszenie zamierza z kolei zaj¹æ siê „zapomnian¹” grup¹ 50-latków. Od doradców dowiedzieliœmy siê, ¿e te wszystkie dzia³ania s¹ jak najbardziej mo¿liwe. Mówiliœmy im, jakie mamy pomys³y, a oni nam z jakiego priorytetu mo¿na je sfinansowaæ.

Jeœli nie teraz, to kiedy? Spotkanie to by³ dopiero pocz¹tek wspólnych dzia³añ. Pisany wniosek mo¿emy konsultowaæ z doradcami z ROEFSu na bie¿¹co. Tak w³aœnie robi moje stowarzyszenie. Wszystkie trzy organizacje stwierdzi³y, ¿e spotkania powinny byæ czêstsze. ¯adne szkolenie nie da i nie daje tyle, co doradztwo. Indywidualna rozmowa, sta³y kontakt - to wielkie plusy. I znikaj¹ powoli obawy, ¿e stowarzyszenia nie poradz¹ sobie z EFS. Kochani, korzystajcie z doradztwa Regionalnego Oœrodka Europejskiego Funduszu Spo³ecznego w Zielonej Górze. Bo jeœli nie teraz, to kiedy?


„Lubuszanin.org.pl”

S TA R A S Z

S I Ê

O

nr 9(9)czerwiec 2009

D O F I N A N S O W A N I E

Z

E F S ?

P I S Z ¥ C

P R O J E K T…

„Pamiêtaj o nowych przepisach” – Oskar Mielcarek, £ukasz Laska

Pamiêtaj

o nowych przepisach Oskar Mielcarek, £ukasz Laska

O

d 1 kwietnia br. mamy nowy system realizacji Programu Operacyjnego Kapita³ Ludzki. Co te zmiany oznaczaj¹ dla projektodawców i jaki bêd¹ mia³y wp³yw na ich projekty?

W zwi¹zku ze zmianami w „Systemie Realizacji Programu Operacyjnego Kapita³ Ludzki 2007-2013” w ca³ym kraju dosz³o do zawieszenia tegorocznych konkursów otwartych na sk³adanie wniosków o dofinansowanie projektów ze œrodków EFS w ramach PO KL. Wszelkie zmiany zaczê³y obowi¹zywaæ od 1 kwietnia 2009 r. i odnosz¹ siê do konkursów, których wznowienie zaplanowano w naszym województwie na lipiec 2009 r. Kluczowym pytaniem, które w tej chwili siê pojawia, jest to, co te zmiany oznaczaj¹ dla projektodawców i jaki bêd¹ mia³y wp³yw na ich projekty?

1. Jedn¹ ze zmian, która niew¹tpliwie u³a-

twi projektodawcom/wnioskodawcom aplikowanie o œrodki z EFS, jest mo¿liwoœæ uzupe³nienia lub poprawienia z³o¿onego wniosku o dofinansowanie, pod warunkiem, ¿e nie zmieni siê przy tym suma kontrolna wniosku. Instytucja Zarz¹dzaj¹ca PO KL dopuszcza np. z³o¿enie brakuj¹cego podpisu czy te¿ piecz¹tki we wniosku, których brak skutkowa³ wczeœniej odrzuceniem projektu ju¿ na etapie oceny formalnej. Szczegó³owe warunki w zakresie uzupe³nienia ewentualnych braków formalnych okreœli Instytucja Organizuj¹ca Konkurs (IOK). Nale¿y jednak pamiêtaæ, i¿ postêpowanie takie skutkuje wyd³u¿eniem procesu oceny (po uzupe³nieniu braków formalnych wniosek o dofinansowanie projektu jest kierowany do ponownej oceny formalnej).

2. W znowelizowanych „Zasadach wybo-

ru projektów w ramach PO KL” doprecyzowano terminy oceny formalnej i merytorycznej wniosków o dofinansowanie. W przypadku projektodawców sk³adaj¹cych projekty na konkursy otwarte termin oceny merytorycznej zale¿ny jest od liczby wnio-

sków ocenianych na danym posiedzeniu KOP. W przypadku oceniania od 1 do 100 wniosków ocena nie mo¿e trwaæ d³u¿ej ni¿ 20 dni, 101 do 200 - nie d³u¿ej ni¿ 40 dni, a w przypadku 201 do 300 nie d³u¿ej ni¿ 60. Przy ka¿dym kolejnym wzroœcie liczby wniosków o 100 termin mo¿e zostaæ wyd³u¿ony o kolejne 20 dni. Je¿eli dodamy do tego zobowi¹zanie IOK do zamieszczania na swojej stronie internetowej harmonogramu przeprowadzania kolejnych etapów oceny wniosków, to zmiany te przyczyni¹ siê do zwiêkszenia przejrzystoœci procesu wyboru projektów. W przypadku konkursów otwartych, harmonogram zawieraj¹cy te informacje musi byæ zamieszczony w terminie 10 dni od daty zakoñczenia danej rundy konkursowej. Nowoœci¹ dotycz¹c¹ procedury wyboru projektów sk³adanych na Dzia³ania 6.3, 7.3 i 9.5 bêdzie mo¿liwoœæ oceny projektu tylko przez jednego oceniaj¹cego na etapie oceny merytorycznej, o ile IOK dopuœci tak¹ mo¿liwoœæ.

3. Kolejna zmiana zasad wyboru projek-

tów dotyczy procedury odwo³awczej. Do obowi¹zuj¹cej dotychczas mo¿liwoœci z³o¿enia protestu do IP oraz odwo³ania do IZ wprowadzono mo¿liwoœæ odwo³ania siê do w³aœciwego wojewódzkiego s¹du administracyjnego. Ta druga opcja mo¿liwa bêdzie jednak dopiero po otrzymaniu negatywnego wyniku procedury odwo³awczej od IP oraz IZ i podlegaæ bêdzie op³acie s¹dowej.

Przed prac¹ na projektem sk³adanym do PO KL jako lekturê obowi¹zkow¹ nale¿y potraktowaæ poradnik „Zasada równoœci szans kobiet i mê¿czyzn w projektach Programu Operacyjnego Kapita³ Ludzki” jest on dostêpny m.in. na stronie www.efs.lubuskie.pl.

15

4. Obecnie opraco-

wywany wniosek nale¿y wype³niæ w Generatorze Wniosków Aplikacyjnych (GWA) w nowej wersji 4.3, poprzednio by³a to wersja 3.2. Niestety, obecnie dostêpna jest jedynie wersja on-line GWA, która, jak wynika z dotychczasowych doœwiadczeñ, nie nale¿y do najbardziej stabilnych i mo¿e sprawiaæ pewne problemy przy wprowadzaniu danych, a w szczególnoœci podczas procesu zapisu wniosku. Jest on dostêpny na stronie http:// www.generatorwnioskow.efs.gov.pl. Je¿eli projektodawca posiada wniosek napisany w poprzedniej wersji GWA, bez problemu mo¿e go aktualizowaæ do nowej wersji, wgrywaj¹c go do nowego generatora. W nowym GWA dodano mo¿liwoœæ obs³ugi projektów


„Lubuszanin.org.pl”

S TA R A S Z

S I Ê

O

nr 9(9) czerwiec 2009

D O F I N A N S O W A N I E

ponadnarodowych i innowacyjnych. Zwiêkszono w czêœci opisowej wniosku liczbê znaków z 18 000 do 20 000 lub 30 000 w zale¿noœci od wybranego dzia³ania (np. 30 000 dla dzia³ania 6.2).

5. W formularzu wniosku aplikacyjnego

zrezygnowano z pozycji „koszty personelu” w bud¿ecie ogólnym projektu (które do tej pory nale¿a³o samodzielnie zliczaæ) oraz z pozycji „zaanga¿owany personel” w harmonogramie.

Z

E F S ?

kryteriach wyboru projektów w ramach PO KL” oraz instrukcjê GWA. W nowym podrêczniku jednoznacznie okreœlono, gdzie maj¹ znajdowaæ siê zapisy mówi¹ce o wartoœci dodanej projektu. Do tej pory mia³a ona wynikaæ jedynie z ogólnych zapisów w punktach 3.1, 3.3 i 3.4 wniosku o dofinansowanie. Obecnie równie¿ bêdzie wynikaæ z treœci wniosku, jednak nale¿y j¹ dodatkowo opisaæ w punkcie 3.4 wniosku.

9. Wa¿n¹ zmian¹ jest równie¿ doprecy-

partnerstwie - wniosek o dofinansowanie jest podpisywany przez wszystkie strony partnerstwa (pojawia siê osobna rubryka z miejscem na oœwiadczenie osoby reprezentuj¹cej partnera projektu). Nale¿y pamiêtaæ o zawarciu umowy partnerskiej ju¿ na etapie przygotowywania wniosku o dofinansowanie (umowa partnerska bêdzie wymagana jako za³¹cznik do umowy o dofinansowanie projektu; brak umowy partnerskiej mo¿e byæ powodem dla IOK do odst¹pienia od zawarcia umowy z potencjalnym beneficjentem).

zowanie zapisów dotycz¹cych cross-financingu. Uzasadnione zakupy na potrzeby projektu rzeczy o wartoœci jednostkowej powy¿ej 350 z³ bêd¹ siê kwalifikowa³y do tej kategorii (w przypadku mebli - stanowiæ bêd¹ cross-financing niezale¿nie od swojej wartoœci). W takim przypadku nale¿y przy danej pozycji szczegó³owego bud¿etu w kolumnie cross-financing zaznaczyæ wariant „TAK” oraz w polu „Uzasadnienie dla cross-financingu i kosztów poœrednich” wyczerpuj¹co uzasadniæ koniecznoœæ (niezbêdnoœæ) wydatku dla prawid³owej realizacji projektu.

7. Ponadto w przypadku wyboru partne-

10 10.. Wœród wa¿niejszych zmian, z jaki-

6. W przypadku projektów sk³adanych w

rów nale¿y pamiêtaæ o stosowaniu trybu przewidzianego w art. 28a w ustawie z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (zmiana wprowadzona ustaw¹ z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie niektórych ustaw w zwi¹zku z wdra¿aniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójnoœci (Dz. U. Nr 216, poz. 1370).

8. Znaczne u³atwienie dla projektodawców

stanowi „Podrêcznik przygotowywania wniosków o dofinansowanie projektów w ramach PO KL” z 1 kwietnia 2009 r., ³¹cz¹cy w sobie dotychczasowy „Przewodnik po

mi beneficjenci bêd¹ musieli siê zmierzyæ, sk³adaj¹c wnioski w konkursach po 1 kwietnia 2009 r., bêdzie zastosowanie podczas tworzenia projektu nowych wytycznych odnosz¹cych siê do zasady równoœci szans kobiet i mê¿czyzn. Równoœæ szans jako jedna z fundamentalnych zasad EFS wynika bezpoœrednio z zapisów Traktatu Amsterdamskiego. Dotychczas powy¿sze wytyczne by³y niedookreœlone. Pracuj¹c nad projektem wystarczy³o zawrzeæ w jego treœci zapis, i¿ „projekt jest zgodny z polityk¹ równych szans, w tym równoœci p³ci”. Po 1 kwietnia br. ta sytu-

16

P I S Z ¥ C

P R O J E K T…

Oskar Mielcarek Animator lokalny w Regionalnym Oœrodku Europejskiego Funduszu Spo³ecznego w Zielonej Górze.

£ukasz Laska Doradca kluczowy w Regionalnym Oœrodku Europejskiego Funduszu Spo³ecznego w Zielonej Górze

acja ulega zmianie - niezbêdny jest jasno wskazany standard minimum odnosz¹cy siê do zasad równoœciowych. Jego spe³nienie jest oceniane w Karcie Oceny Merytorycznej wniosku. Brak spe³nienia tego standardu uniemo¿liwia pozytywn¹ ocenê wniosku i rekomendowanie go do realizacji - skutkuje odrzuceniem wniosku ze wzglêdu na niespe³nienie kryteriów horyzontalnych na pierwszym etapie oceny merytorycznej. Równoœæ p³ci nale¿y braæ pod uwagê przy opracowywaniu ka¿dego z elementów opisowych wniosku od celu projektu 3.1 do potencja³u projektodawcy 3.5. W punkcie 3.1 wniosku - cel projektu, dane statystyczne wykorzystywane do analizy problemu musz¹ (je¿eli jest to mo¿liwe) uwzglêdniaæ podzia³ na kobiety i mê¿czyzn K/M. Analizuj¹c problem g³ówny, nale¿y braæ pod uwagê sytuacjê K/M, bariery równoœci p³ci, które ich dotycz¹. Dotyczy to takich kwestii jak ró¿nica w p³acach, przemoc ze wzglêdu na p³eæ, niski udzia³ mê¿czyzn w wype³nianiu obowi¹zków domowych, stereotypy p³ci itp. Diagnoza problemów musi mieæ bezpoœrednie prze³o¿enie na formu³owane cele projektowe i byæ spójna z przynajmniej jednym celem strategicznym równoœci p³ci, do których zaliczamy: a. Równ¹ niezale¿noœæ ekonomiczn¹ kobiet i mê¿czyzn b. Godzenie ¿ycia zawodowego i prywatnego c. Równy udzia³ w podejmowaniu decyzji d. Eliminacjê przemocy ze wzglêdu na p³eæ e. Eliminacjê stereotypów p³ci. W ca³ej treœci projektu nale¿y unikaæ okreœleñ, które nie odnosz¹ siê do p³ci takich jak okreœlenie „BO” i wskazuj¹cych tylko na jedn¹ p³eæ. Zamiast tego powinno siê stosowaæ jednoczeœnie,


„Lubuszanin.org.pl”

S TA R A S Z

S I Ê

O

nr 9(9)czerwiec 2009

D O F I N A N S O W A N I E

Z

E F S ?

„Pamiêtaj o nowych przepisach” – Oskar Mielcarek, £ukasz Laska

17

P I S Z ¥ C

P R O J E K T…


„Lubuszanin.org.pl”

S TA R A S Z

S I Ê

O

nr 9(9) czerwiec 2009

D O F I N A N S O W A N I E

Z

E F S ?

P I S Z ¥ C

P R O J E K T…

„Pamiêtaj o nowych przepisach” – Oskar Mielcarek, £ukasz Laska

obok siebie, okreœlenia np. „uczestnik i uczestniczka szkolenia”, „kobieta/mê¿czyzna” itp. W punkcie 3.2 wniosku „grupy docelowe”, nale¿y wskazaæ iloœciowy udzia³ kobiet i mê¿czyzn w projekcie zgodny ze zró¿nicowan¹ sytuacj¹ kobiet i mê¿czyzn opisan¹ w pkt. 3.1 wniosku, i wspieraæ grupê znajduj¹c¹ siê w gorszym po³o¿eniu. Charakteryzuj¹c grupê docelow¹, nale¿y oddzielnie opisaæ i przeanalizowaæ sytuacjê obu grup i wzi¹æ to pod uwagê przy okreœlaniu kryteriów rekrutacji. Jednoczeœnie nale¿y jasno powiedzieæ, i¿ nic nie stoi na przeszkodzie, aby projekt by³ skierowany tylko do jednej p³ci, je¿eli z analizy wynika, ¿e problemy dotycz¹ w g³ównej mierze jednej z nich. Za stwierdzeniami odnoœnie pe³nej dostêpnoœci dzia³añ projektowych dla danej p³ci i brakiem dyskryminacji, musz¹ iœæ gotowe rozwi¹zania. Dzia³ania projektu (pkt. 3.3 wniosku) nie mog¹ utrwalaæ stereotypów p³ci. Przyk³adowo szkolenia dla bezrobotnych kobiet takie jak: krawiectwo, florystyka, a dla mê¿czyzn - szkolenia budowlane, utrwalaj¹ segregacjê na rynku pracy i zmuszaj¹ kobiety do pracy w zawodach niskop³atnych. Nie mo¿na dopuœciæ do sytuacji, gdy z analizy problemu grupy docelowej wynika na przyk³ad, ¿e kobiety nie podnosz¹ swoich kompetencji ze wzglêdu na opiekê nad dzieæmi, a my w zadaniach nie zaoferujemy im opieki nad osobami zale¿nymi. W kontekœcie czêœci 3.4 wniosku - „rezultaty” nale¿y tak je zaplanowaæ, aby wynika³y z celów i dzia³añ tworzonych w kontekœcie równoœci szans kobiet i mê¿czyzn. Rezultaty nale¿y okreœliæ tak, ¿eby mo¿na by³o siê zorientowaæ, które i w jaki stopniu dotycz¹ kobiet i mê¿czyzn. Osoba oceniaj¹ca projekt nie powinna mieæ ¿adnych problemów z rozstrzygniêciem, czy osi¹gniêcie zaplanowanych rezultatów przyczyni siê do poprawy grup znajduj¹cych siê w gorszym po³o¿eniu. Opisuj¹c zarz¹dzanie projektem, czyli punkt 3.5 wniosku, projektodawca powinien wskazaæ na posiadan¹ wiedzê odnoœnie problematyki równoœci p³ci. Projektodawca powinien w³¹czyæ przedstawicieli i przedstawicielki grup docelowych w planowanie, realizacjê i ewaluacjê projektu poprzez konsultacje, badanie potrzeb. Je¿eli w ramach dzia³añ projektowych planowane jest powo³anie wszelkiego rodzaju komisji: rekrutacyjnych, steruj¹cych, oceny biznes planów itp., projektodawca powinien zapewniæ w nich równe uczestnictwo dla kobiet i mê¿czyzn. Bud¿et projektu powinien zawieraæ zapisane œrodki na dzia³ania rów-

noœciowe. Projekt zawieraj¹cy wszystkie wy¿ej wymienione elementy by³by idealny. Aby uzyskaæ rekomendacjê do dofinansowania z Europejskiego Funduszu Spo³ecznego na projekty sk³adane do konkursów og³oszonych po 1 kwietnia 2009 r., nale¿y spe³niæ standard minimum odnoœnie równoœci p³ci. Standard jest spe³niony w przypadku pozytywnej odpowiedzi na dwa z szeœciu pytañ znajduj¹cych siê w merytorycznej karcie oceny projektu. Oto one: a. Czy uzasadnienie potrzeby realizacji projektu zawiera analizê sytuacji kobiet i mê¿czyzn, która wskazuje na nierównoœci ze wzglêdu na p³eæ? (punkt 3.1 wniosku o dofinansowanie) b. Czy analiza sytuacji kobiet i mê¿czyzn zawarta w uzasadnieniu potrzeby realizacji projektu zawiera dane iloœciowe, które wskazuj¹ na brak istniej¹cych nierównoœci w obszarze problemowym projektu? (punkt 3.1 wniosku o dofinansowanie) c. Dane w podziale na p³eæ u¿yte w uzasadnieniu potrzeby realizacji projektu dotycz¹ zasiêgu i obszaru interwencji projektu (punkt 3.1 wniosku o dofinansowanie). d. Rozwi¹zania planowane do wypracowania i dzia³ania podejmowane w projekcie odpowiadaj¹ na nierównoœci lub bariery ze wzglêdu na p³eæ, istniej¹ce w obszarze problemowym projektu lub ró¿nicuj¹ dzia³ania (formy wsparcia) dla kobiet i mê¿czyzn przyczyniaj¹c siê do zmniejszenia istniej¹cych nierównoœci w obszarze projektu (punkt 3.2 i 3.3 wniosku o dofinansowanie). e. Rezultaty, s¹ podane w podziale na p³eæ i wynikaj¹ z uzasadnienia potrzeby realizacji projektu. Rezultaty wskazuj¹ jak projekt wp³ynie na sytuacjê kobiet i mê¿czyzn w obszarze projektu (punkt 3.4 wniosku o dofinansowanie). f. Projekt przewiduje równoœciowy sposób zarz¹dzania projektem (punkt 3.5 wniosku o dofinansowanie). Od tej regu³y istniej¹ wyj¹tki. Nale¿¹ do nich projekty o ograniczonej rekrutacji, wynikaj¹cej z profilu dzia³alnoœci projektodawcy (ograniczenia statutowe), realizacji dzia³añ pozytywnych (dzia³ania te pozwalaj¹ na wp³yniêcie na niekorzystn¹ sytuacjê danej p³ci w konkretnym obszarze, a tym samym wyrównanie jej szans spo³ecznych i zawodowych), zakresu realizacji projektu (np. na terenie zak³adu karnego). Je¿eli zaistniej¹ takie przes³anki – nale¿y precyzyjnie opisaæ to we wniosku, poniewa¿ oceniaj¹cy nie ma dostêpu do danych zawartych w statucie lub w innym równowa¿nym doku-

18

mencie projektodawcy (dokument taki sk³adany jest dopiero na etapie przygotowania umowy na realizacjê projektu). Przed prac¹ nad projektem sk³adanym do PO KL jako lekturê obowi¹zkow¹ nale¿y potraktowaæ poradnik „Zasada równoœci szans kobiet i mê¿czyzn w projektach Programu Operacyjnego Kapita³ Ludzki” jest on dostêpny m.in. na stronie www.efs.lubuskie.pl; Przystêpuj¹c do pisania projektu, nale¿y oczywiœcie w pierwszej kolejnoœci zapoznaæ siê z dokumentacj¹ konkursow¹ dla danego dzia³ania. Oprócz podstawowych informacji dotycz¹cych tego m.in. jakie typy projektów mo¿na sfinansowaæ w danym konkursie, jakie kryteria formalne w sk³adanym wniosku nale¿y spe³niæ, dokumentacja zawiera równie¿ listê obowi¹zkowych kryteriów dostêpu oraz maj¹cych nieobligatoryjny charakter kryteriów strategicznych. O ile w przypadku wype³nienia kryteriów strategicznych mo¿emy liczyæ na dodatkowe punkty przy ocenie merytorycznej wniosku (do 20 dodatkowych punktów), to niewype³nienie któregokolwiek z kryteriów dostêpu skutkowaæ bêdzie odrzuceniem naszego projektu na etapie oceny formalnej. Zapoznanie siê jedynie z dokumentacj¹ konkursow¹ jest oczywiœcie niewystarczaj¹ce - przy tworzeniu projektu nieodzowne bêd¹ równie¿ takie dokumenty jak: Szczegó³owy Opis Priorytetów PO KL oraz Plan Dzia³ania na dany rok kalendarzowy. Dziêki nim bêdziemy w stanie tak dobraæ dzia³ania w projekcie, aby poprawnie wpisaæ siê w za³o¿enia programowe PO KL, uzasadniæ potrzebê realizacji projektu oraz poznaæ informacje dotycz¹ce kszta³tu merytorycznego projektu. Koñcowym etapem przy tworzeniu projektu powinna byæ samodzielna weryfikacja wniosku w oparciu o kartê oceny formalnej oraz listê sprawdzaj¹c¹, które to stanowi¹ za³¹czniki do dokumentacji konkursowej. Takie dzia³anie pozwoli zminimalizowaæ ryzyko odrzucenia wniosku jeszcze przed etapem oceny merytorycznej, co na podstawie dotychczasowych doœwiadczeñ z wdra¿ania PO KL w woj. lubuskim zdarza siê - niestety - nagminnie. Proces tworzenia projektu planujmy jeszcze przed og³oszeniem konkursów, tak aby nat³ok zadañ i wynik³e z poœpiechu proste b³êdy nie spowodowa³y odrzucenia wniosku i zniszczenia ca³ej naszej dotychczasowej pracy.

Artyku³ powsta³ przy pomocy Departamentu Europejskiego Funduszu Spo³ecznego Urzêdu Marsza³kowskiego Województwa Lubuskiego.


„Lubuszanin.org.pl”

S TA R A S Z

S I Ê

O

nr 9(9)czerwiec 2009

D O F I N A N S O W A N I E

Z

E F S ?

P I S Z ¥ C

P R O J E K T …

„Pamiêtaj o nowych przepisach” – Oskar Mielcarek, £ukasz Laska

Zespó³ Regionalnego Oœrodka EFS w Zielonej Górze Marta Lewandowska - kierownik Regionalnego Oœrodka EFS w Zielonej Górze, odpowiedzialna za koordynacjê dzia³añ projektowych i reprezentacjê Oœrodka na zewn¹trz. Posiada doœwiadczenie w zarz¹dzaniu i rozliczaniu projektów dofinansowanych ze Ÿróde³ zewnêtrznych. Mi³oœniczka s³oñca, muzyki, atmosfery koncertów i jazdy konnej. Kontakt: m.lewandowska@verte.org.pl, tel. 0-68 453 24 77

Anna Stodolak - asystentka kierownika Regionalnego Oœrodka EFS w Zielonej Górze, odpowiedzialna za rozliczenia finansowe w ramach projektu oraz przestrzeganie standardów Sieci Regionalnych Oœrodków EFS przez zespó³. Globtroterka i mi³oœniczka kina Bollywood oraz kultury Indii. Kontakt: a.stodolak@verte.org.pl, tel. 0-68 459 33 34

Anna Sydor - specjalistka ds. informacji i promocji, Punkt Informacyjny Regionalnego Oœrodka EFS w Zielonej Górze, tzw. „Pierwszy kontakt z Regionalnym Oœrodkiem EFS”, œwiadczy us³ugi informacyjno-promocyjne na temat EFS, PO KL oraz us³ug Regionalnego Oœrodka. Wielbicielka spokoju i górskich pieszych wêdrówek. Kontakt: a.sydor@verte.org.pl, tel. 0-68 459 33 35

Oskar Mielcarek - animator lokalny Regionalnego Oœrodka EFS, pracuje w terenie wypracowuj¹c koncepcje wspó³pracy ze spo³ecznoœci¹ lokaln¹. Posiada wieloletnie doœwiadczenie w doradztwie dotycz¹cym EFS i PO KL oraz pobudzaniu spo³ecznoœci lokalnych do aktywnoœci i wspó³dzia³ania. Wolne chwile spêdza z ksi¹¿k¹ i psami. Kontakt: o.mielcarek@verte.org.pl, tel. 0-68 453 24 77

£ukasz Laska - doradca kluczowy Regionalnego Oœrodka EFS, œwiadczy fachowe porady bezpoœrednio w zakresie szczegó³owych zagadnieñ zwi¹zanych z EFS. Pracuje w terenie oraz stacjonarnie, œwiadcz¹c doradztwo zarówno na etapie aplikowania jak i realizacji i rozliczania projektów finansowanych ze œrodków EFS. Wielbiciel podró¿y kolej¹ na trasie Zielona Góra - G³ogów - Wroc³aw. Kontakt: l.laska@verte.org.pl, tel. 0-68 453 24 77

S³awomir Stañczak - trener kluczowy Regionalnego Oœrodka EFS w Zielonej Górze, prowadzi szkolenia z zakresu procedur dot. funkcjonowania EFS, zarz¹dzania projektem oraz obszarów zwi¹zanych z interwencj¹ EFS. Wieloletni praktyk w zakresie pozyskiwania œrodków i realizacji projektów dofinansowanych ze Ÿróde³ funduszy unijnych. Mi³oœnik archeologii doœwiadczalnej. Kontakt: s.stanczak@verte.org.pl, tel. 0-68 459 33 34

19


„Lubuszanin.org.pl”

20

nr 9(9) czerwiec 2009


Lubuszanin nr 9