Page 1

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

bezpłatny dwutygodnik nowej huty

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Krystyna Janda w Nowej Hucie

/// strona 7

//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Hiphopowy rykoszet /// strona 8

///////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Bezdomni kontra mróz

/// strona 12

uwaga – tu Nowa Huta !!! / / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Zdjęcie: Joanna Urbaniec

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

zima zła


2///

///3

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

historię tworzą ludzie

//// /// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Oglądam zbiory Chałupy – i widzę, że masz duszę kolekcjonera.

Kiedy bylem młodszy – zbierałem znaczki albo monety. Potem przyszedł okres harcerstwa. Jeździliśmy przeważnie na Podhale, gdzie łaziło się po  wsiach i górach i zbierało różne wiejskie rekwizyty. Ale kolekcjonować tak naprawdę zacząłem dopiero później. Teraz posiadam kolekcję np. 500 makatek kucharek i 700 kieliszków do wódki, każdy inny.

Kolekcjonuje wiele osób. Ale skąd pomysł, żeby zamknąć wszystko w jednej, i to nie wiejskiej chałupie? To  jedno z  moich miejsc pracy. Przychodzą tutaj dzieci, którym chałupa ma pokazać tradycję naszych dziadków i pradziadków: jak pracowali, jak żyli, jak odpoczywali. Pracuję z nimi tak, jakby to była zbiórka drużyny harcerskiej, bo  sam się na  harcerstwie wychowałem. Ale dla dorosłych to  też jest zabawa, powrót do  czasów dzieciństwa, bo  przecież duża część z  nich przyjechała do  Nowej Huty z  różnych wsi pod nią położonych. To chyba główne założenie Chałupy – wehikuł czasu.

ludzie

Lepiej nie mówić do niego na „pan”, tylko przyjść i dołożyć kolejną perełkę do jego kolekcji. O wiejskiej tradycji, normalności Nowej Huty i dobrym wpływie zieleniny na pamięć opowiada Kawaler Orderu Uśmiechu, harcerz, twórca działającej w Nowohuckim Centrum Kultury Chałupy u Szpinaka - Jurek „Szpinak” Kujawski.

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

lodołamacz///bezpłatny dwutygodnik nowej huty

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

I mimo tego, że w pobliżu nie ma łąki z krowami i gdaczących kur, udaje Ci się zachować klimat prawdziwej wsi sprzed kilkudziesięciu lat. Marzyłem o tym, żeby to przenieść na wieś: żeby były dwie stodoły, plener, jakieś zwierzę. Ale to  już jest następny etap. Dzieci jeżdżą teraz do  kapitalnych miejsc, powstały np. interaktywne gospodarstwa wiejskie. A ja tutaj mimo wszystko staram się być dla nich też kolegą i rzeczywiście mi się chyba udaje.

Starszym kolegą, który pokazuje wiejskie, zapomniane już tradycje? Tak. Staram im się to pokazywać poprzez – jak to nazywam – przemienność form, zabawę. Na  każdym spotkaniu chcę przedstawić dzieciakom trzy najważniejsze sprawy. Pierwsza – to ścieżka chlebowa, gdzie mówimy o świętości chleba. Druga jest ścieżka narzędziowa, na  której poznaje się narzędzia i  rekwizyty, którymi posługiwali się ich dziadkowie i pradziadkowie. Co  ważne – poznaje się je nie poprzez opowiadanie, ale poprzez dotyk i  bezpośrednie obcowanie. Przecież w dzisiejszych czasach dla chłopaka z czwartej klasy wbicie gwoździa to  jest zabawa, bo  wielu z  nich nigdy nie miało młotka w  ręce! Trzecią sprawą, którą chcę im pokazać i której chcę nauczyć, jest umiejętność pracy w zespole. Nawet jeśli są tylko dwie osoby, to  już tworzą one zespół – i  to  właśnie chcę im uświadomić. A  najbardziej niesamowite w  tym wszystkim jest to, że do Chałupy często przyjeżdżają wiejskie dzieci uczyć się wiejskiej tradycji.

Chałupa u Szpinaka to muzeum? Nie, choć może trochę tak wygląda. W  muzeum nie ma dotykania eksponatów – a tutaj dzieci się po prostu w  bezpieczny sposób bawią tym, czym można się bezpiecznie bawić. Wziąłem kiedyś jedną grupę na zewnątrz i  ścinaliśmy sierpem łopiany, żeby młodzież zobaczyła, jak się ścina prawdziwym sierpem. Takich rzeczy nie ma chyba w prawdziwym przybytku muzealnym.

Podobnie, jak warsztatów kulinarnych dla dzieci. Dokładnie. Tu jest taka tradycja, że zawsze podczas naszych spotkań jest oscypek na gorąco. W Chałupie

można też bardzo często zjeść pierogi, oczywiście ze szpinakiem. Ale ja nie mówię, że to szpinak, tylko sałata japońska, taka specjalna, która dobrze działa na tabliczkę mnożenia i ortografię (śmiech).

Z zachęcaniem dzieci do jedzenia nie masz chyba problemu. W końcu jesteś prawdziwym specem od tradycyjnej, wiejskiej kuchni. Tak, jest to  rzecz, na  której się chyba dobrze znam. Jestem trochę specem od  prawdziwego jadła chłopskiego, ale nie takiego, jak podają obecnie, jakąś tam cielęcinę w cieście, bo to jest przecież lipa. Interesują mnie chłopskie, regionalne potrawy i  produkty – ziemniak, kapusta, groch.

Nie myślałeś o tym, żeby ze wszystkimi swoimi skarbami podłączyć się do jakiegoś muzeum? Muzeum ma inne zadania. A ja lubię być u siebie, tak jak tu, w Nowej Hucie. Mówi się, że Nowa Huta się teraz odradza. To  nieprawda, bo  Huta zawsze żyła i była kapitalna.

Pokazujesz dzieciom miłość do Nowej Huty? Miłość to złe słowo. Po prostu pokazuję, że Nowa Huta jest jak najbardziej normalna, zwyczajna średnia krajowa. Uczę dzieciaki, że jak jesteś „nowohutas”, to  naprawdę nie ma żadnego obciachu. Zawsze powtarzam: Nowa Huta to  najpiękniejsza dzielnica świata.

Dzieci lubią chałupę Pana Szpinaka? Bardzo często proszę, żeby wpisały mi w specjalnej księdze, czy im się tutaj podobało. Jedna dziewczynka napisała, że  tu  jest tak fajnie, że  chciałaby tu  zamieszkać. Bardzo miło się czyta takie rzeczy. Ostatnio przeczytałem wpis, też dziewczynki, która napisała, że  „Pan Szpinak nie był dzisiaj ogolony”. W  związku z  tym trzymam teraz w  samochodzie drugą maszynkę i jak jadę do pracy, to się szybko golę. Fantastyczna uwaga i o to właśnie chodzi. Ważne jest to, że coś im w łebkach zostaje. A ma zostać przede wszystkim to, że  są  świetnymi, młodymi Polakami i fajnymi, młodymi mieszkańcami Nowej Huty.

Wyobrażasz sobie życie bez tej wiejskiej Chałupy? Komuś jeszcze takie starocie są potrzebne? Pewnie, że  sobie wyobrażam! Przecież tyle fajnych rzeczy jeszcze jest do robienia. A poważnie mówiąc, wcale nie jest źle, nie trzeba tak pesymistycznie myśleć. Ktoś na  pewno tego potrzebuje, a  najlepszym dowodem są  kolejne nabytki tutaj darowane. Mam nadzieję, że  kiedyś znajdzie się prawdziwa chałupa, gdzie to wszystko się zmieści i na wieki wieków amen zostanie tu, w Nowej Hucie.

Załóżmy, że powstaje pomysł na budowę Muzeum Nowej Huty. Znaczna część Twojej kolekcji byłaby w nim zapewne mile widziana. Nie, mam inną wizję. Problem polega na tym, że my ciągle nie możemy pogodzić się z  przeszłością, popatrzeć na nią innym okiem. Zresztą – co to znaczy historia Nowej Huty? Dla mnie to  właśnie ludzie, bo historię tworzy nikt inny, tylko właśnie oni.

A Ty sam nie chciałbyś odpocząć i po prostu wynieść się z miasta na prawdziwą wieś – taką, jaką pokazujesz swoim gościom? Chyba będę musiał. W  końcu muszę kiedyś przejść na… Jak to się nazywa? Emeryturę? Tekst: Anna Piwowarczyk Zdjęcia: Filip Michno //////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

pasje

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////


4///

///5

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

lodołamacz///bezpłatny dwutygodnik nowej huty

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Podium Sfinksu

Konwersacje po angielsku

Do końca stycznia w Nowohuckim Centrum Kultury można oglądać wystawę prac Jędrzeja Bobowskiego. Nowohucianin jest twórcą plakatów, okładek i  ilustracji książkowych. Projektuje też szeroko rozumianą grafikę reklamową. Wstęp na  wystawę, prezentowaną w budynku A, jest bezpłatny. Jędrzej Bobowski pracuje jako asystent w  pracowni Projektowania Graficznego i  Liternictwa Krakowskiej Akademii im. Frycza-Modrzewskiego. Na  tej samej uczelni prowadzi zajęcia w  pracowni Elektronicznych Form Realizacji. Twórczość absolwenta Akademii Sztuk Pięknych doceniana jest na całym świecie. Jest laureatem licznych konkursów i uczestnikiem wielu wystaw, m. in. w Chinach, Japonii, Rosji i USA. (TP)

W dobie globalizacji i  rozwoju form komunikacji niezbędne są języki obce. A w ich nauce najważniejsza jest praktyka. 31 stycznia w  Nowohuckim Centrum Kultury odbędą się tam bezpłatne konwersacje w ramach w ramach programu nauczania 2012/2013 Centrum Języków Obcych. Zajęcia poprowadzi Tony Kulinowski. Organizatorzy położą nacisk na przełamywanie barier komunikacyjnych i poszerzanie zasobu słownictwa. Ważne jest, by uczestnicy nauczyli się rozróżniać stopień formalności oraz formę wypowiedzi w zależności od sytuacji. Początek o godzinie 16 w sali nr 120. Na konwersacje zapisać się można telefonicznie (12 644 09 39), mailowo (jezyki@nck.krakow.pl), lub osobiście w pokoju 121, w godzinach 10-18. (TP)

/ / / / / / / / / ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Artystyczny kontratak

Zapowiada się zmasowany atak bodźców artystycznych. 25 stycznia (piątek) na osiedlu Górali 5 odbędzie się „Ofensywa sztuki”. Młodzi twórcy zaatakują widzów od  strony muzycznej, plastycznej, poetyckiej, performatywnej i  multimedialnej. Początek o godzinie 19. W Ośrodku Kultury im. Cypriana K. Norwida swoją twórczość zaprezentują artyści z  kilku dziedzin sztuki. Poezję reprezentować będzie grupa literacka Sylaba. Na pianinie zagra i zaśpiewa Ilona Gawlik. Na pytanie „Co to jest i jak powstaje linoryt?” odpowie malarka Marta Kozłowska, z  którą rozmowę w  Lodołamaczu przeczytać można było w ubiegłym miesiącu. W trakcie imprezy dominować będzie tematyka kobieca, nie zabraknie jednak także motywów stricte dzielnicowych. Czar nowohuckiej rzeczywistości próbuje uchwycić na  swoich fotografiach Dominika Gęborek. Wernisaż jej zdjęć zatytułowany został „Wschodnia strona miasta”. Odsłonięta zostanie także tablica pamiątkowa Mariana Kruczka, którego rzeźby („Wielka kochanica” i  „Żuki’) zdobią C-2 Południe Cafe. W  tej właśnie kawiarni odbędzie się kończące wydarzenie afterparty. Organizatorzy chcą udowodnić, że młoda sztuka ma się dobrze. Defensywa nie jest dla nich! (TP)

aktualności

///////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Zdjęcie: Marcin Kądziołka

Sztuka plakatowa

By znów usłyszeć radosny ton bożonarodzeniowych pieśni, trzeba poczekać do kolejnych świąt. Kogo jednak tak długie czekanie nie satysfakcjonuje, może magię tego szczególnego czasu przeżyć raz jeszcze, poddając się wyjątkowemu klimatowi kolęd. W  kościele pw. Św.  Józefa na  os. Kalinowym Oktoich – Chór Prawosławnego Ordynariatu Wojska Polskiego Garnizonu Wrocław – zaprezentuje najpiękniejsze kolędy wschodniosłowiańskie. Koncert / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / będący kolejnym wydarzeniem z cyklu „Nowa Huta. Dlaczego Nie ?!” odbędzie się 31 stycznia o godzinie 19.15. Istniejący od  ponad 20 lat chór czerpie inspiracje z tradycji wschodniosłowiańskiej i bizantyjskiej. Usłyszeć będzie można m.in. kolędy, których teksty pochodzą z terenów Bułgarii, Serbii, Rosji czy Ukrainy, ale także Rusi Kijowskiej, czy Polski Jagiellonów. Warto znaleźć chwilę by zobaczyć i  posłuchać tego niezwykłego koncertu. Szczególnie, że  inicjatywa oprócz promowania muzyki będzie połączeniem przyjemnego z  pożytecznym: w  ramach organizo- / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / wanej podczas występu kwesty, goście będą mogli wesprzeć Hospicjum im. św.  Łazarza w  Krakowie. Zaproszenia na koncert można odbierać od 18 stycznia w Ośrodku Kultury Kraków – Nowa Huta, Biurze Poselskim posła Ireneusza Rasia, lub w  Punkcie Informacji Miejskiej. Więcej informacji o  wydarzeniu Już po raz piąty Fundacja Pamięci Michała Bobera i Mi- cunku do  życia, zdrowia – zarówno swojego, jak można znaleźć na stronie: http://www.nhdn.pl/. chała Jeziora organizuje memoriał tragicznie zmarłych i  boiskowych rywali. Tym razem młodzi Hutnicy Dźwięk kolęd dotrze także na Wzgórza Krzesła- juniorów Hutnika. Turniej odbędzie się 27 stycznia rywalizować będą z rówieśnikami GKS-u Katowice, wickie, gdzie zaprasza Ośrodek Kultury Kraków-No- (niedziela) na  obiektach przy ulicy Ptaszyckiego. Jak Garbarni i Wisły. W drugiej grupie zmierzą się: Crawa Huta. Koncert Kolęd odbędzie się tam 27 stycznia. co roku w piłkę zmierzą się juniorzy kilku klubów za- covia, Górnik Zabrze, Krakus i  krakowska Szkoła Wystąpi na nim chór krakowskiego I Liceum Ogólno- równo z Krakowa, jak i z całej Polski. Start o godzinie 9. Mistrzostwa Sportowego. kształcącego im. Bartłomieja Nowodworskiego pod Młodzi chłopcy nie spełnili swoich marzeń o kaNiezmienne jest hasło przewodnie fundacji: dyrekcją Ryszarda Źróbka oraz organista Tomasz „Istniejemy, póki ktoś o nas pamięta”. O piłkarzach, rierze w  dorosłej piłce. Aby to  umożliwić kolejnym Głuchowski. Impreza to  element cyklu „Muzyczne którzy zginęli w  wypadku samochodowym, pamię- pokoleniom garnących się do  futbolu, działalność Spotkania na  Wzgórzach Krzesławickich”. Początek tają koledzy z  boiska, znajomi, rodzice i  trenerzy. fundacji wykracza poza organizację turniejów. Orgao godzinie 17 w parafii pw. Miłosierdzia Bożego (osie- Dbają by wspomnienie przechodziło także na  ko- nizacja pomaga młodym zawodnikom m. in. poprzez dle Na Wzgórzach 1a). Wstęp bezpłatny. lejne pokolenia sportowców Hutnika. Bo  pamięć dofinansowywanie operacji i  rehabilitacji kontuzjoMarzena Rogozik o  tym tragicznym wydarzeniu uczy pokory, sza- wanych graczy. (TP)

Pamięć zapewnia istnienie

//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Czerwono-czarne rytmy 20 stycznia 1961 roku odbył się pierwszy koncert Czerwono-Czarnych w Nowej Hucie. Aby uczcić to  wydarzenie, Nowohuckie Stowarzyszenie Muzyczne „Jazz & Beat & Rock” co roku pod koniec stycznia organizuje wieczór wspomnień poświęcony Józefowi Krzeczkowi i zespołowi Czerwono-Czarni. Tym razem impreza odbędzie się 26 stycznia w ArtZonie – Sali Tańca Ośrodka Kultury im. Cypriana K. Norwida na osiedlu Górali 4. Przypomnijmy: Józef Krzeczek, nowohucianin, kompozytor i  multiinstrumentalista, w  latach 19631965 działał jako kierownik muzyczny Czerwono-Czarnych. Mówi się o  nim, że  przestawił polską muzykę młodzieżową na  nowe tory. Nie bez racji – to  właśnie on  skomponował niezapomniany przebój Kasi Sobczyk „O mnie się nie martw”, czy hymn młodzieży lat 60. „Dwudziestolatki”. Utwory z repertuaru zespołu zagrają: Mirosław Wójcik (saksofon), Ignacy Matuszewski (fortepian) i  Jacek Nahajowski (gitara). Wokalne zdolności zaprezentują nauczyciele z Szkoły Podstawowej nr 82. Bilety w cenie 10 zł nabyć można w sekretariacie Szkoły Podstawowej nr 82 (os. Kalinowe 17), od poniedziałku do piątku w godzinach 9-17 oraz w kasie ArtZone na  dwie godziny przed rozpoczęciem imprezy, które nastąpi o godzinie 18. (TP)

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Powołanie do drużyny ministra Bartosz Szydłowski znalazł się w  gronie doradców Bogdana Zdrojewskiego, Ministra Kultury i  Dziedzictwa Narodowego. Dyrektor artystyczny teatru Łaźnia Nowa zasiądzie w Radzie do Spraw Instytucji Artystycznych. Zaproszenie dyrektora nowohuckiej instytucji kulturalnej do Rady uzasadniono jego dorobkiem, doświadczeniem i  wiedzą merytoryczną. W  szacownym gronie dyrektor Szydłowski będzie jedynym przedstawicielem Małopolski. Rada gromadzić będzie przedstawicieli instytucji kultury z całej Polski. W jej skład weszło w sumie dwadzieścia osób. Przewodniczącym został Paweł Łysak, dyrektor Teatru Polskiego im. Hieronima Konieczki z  Bydgoszczy. Członkowie będą mieli za zadanie sygnalizować ministerstwu przede wszystkim wszelkie komplikacje, jakie napotykają w  trakcie działalności. Na pierwszym posiedzeniu Rady omawiano znowelizowaną ustawę o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej i praktyczny wpływ zmienionych przepisów na funkcjonowanie instytucji artystycznych. (TP)

aktualności

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Zdjęcie: Michał Ramus / KBF

/ / / / / / / / / ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

W konkursie Dziennika Polskiego na  najpopularniejsze kino Krakowa trzecie miejsce zajęło kino studyjne Sinks. W  głosowaniu internautów nowohucki rodzynek wyprzedził kina takie, jak Kijów, Centrum czy Mikro. Placówka z  osiedla Górali zamierza swoim repertuarem spłacić kredyt zaufania głosujących w  plebiscycie. Na  przełomie stycznia i lutego w Sfinksie możemy spodziewać się kilku intersujących tytułów. Od  22 do  24 stycznia kino proponuje miłośnikom filmu „Niebo w  gębie” w  reżyserii Christiana Vincenta. Komedia z  motywami kulinarnymi oparta jest na losach Hortense Laborie, głównej szefowej kuchni w Pałacu Elizejskim, pracującej przez lata dla prezydenta Francji Francois Mitteranda. Kinomaniacy zostaną także zaproszeni do  bliższego przyjrzenia się krainie „Mrocznych cieni” (22 i  23 stycznia). W wyreżyserowanym przez Tima Burtona gotyckim thrillerze z  elementami komedii. Jest tu  wszystko, do  czego twórca „Soku z  żuka” zdążył nas przyzwyczaić: zblazowany wampir o  uroku nie do  odparcia, tajemnicza dziewczyna, która nie może oprzeć się jego wdziękowi, oraz zazdrosna, uwodzicielska czarownica. Dziwna rodzina mieszka w przyprawiającej o gęsią skórkę starej posiadłości, w której za każdym rogiem czają się tajemnice. W  repertuarze nowohuckiego kina znajdą się w lutym także rodzime produkcje. „Piąta pora roku” reżyserstwa Andrzeja Domaradzkiego to  opowieść o miłości dojrzałych, doświadczonych i różniących się pod wieloma względami ludzi. Na  ekranie zobaczymy uznane postacie polskiego kina: Mariana Dziędziela, Andrzeja Grabowskiego i Ewę Wiśniewską. Pokazy filmy rozpoczną się w  ostatni piątek stycznia i  potrwają do  końca miesiąca. Zdecydowanie warta polecenia jest również „Miłość” Michaela Hanekego. We francusko-austriackim dramacie o śmierci i trudach życia wystąpili m.in. Jean-Louise Trintignant i Emmanuelle Riva. Film otrzymał Złotą Palmę na tegorocznym festiwalu w Cannes, oraz nominację do  Oscara w  aż  pięciu kategoriach. Seanse na osiedlu Górali 5 zaplanowano na dni 25-31 stycznia. Szczegółowy repertuar trzeciego najpopularniejszego kina w Krakowie znajduje się na stronie www.kinosfinks.pl. (TP)

Zdjęcie: Warner

Zdjęcie: Joanna Urbanic

Wernisaż Jędrzeja Bobowskiego

Kolędowanie trwa!


6///

///7

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

lodołamacz///bezpłatny dwutygodnik nowej huty

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Eugeniusz Mucha urodził się w Niewodnej na Rzeszowszczyźnie. Jego rodzina była bardzo liczna, i właśnie to ukształtowało go jako artystę. Prawie całe swe dorosłe życie spędził w Nowej Hucie. Zmarł w wieku 85 lat 30 grudnia ubiegłego roku.

S

sztuka

szych tradycji ekspresjonistycznych, stawiających na żywe barwy i brutalistyczne sceny. Eugeniusz Mucha był laureatem m.in. Nagrody im. Witolda Wojtkiewicza w 2000 roku, oraz dorocznej Nagrody Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznanej artyście w 2007 roku za całokształt dorobku. Jego obrazy wystąpiły jako bohaterowie drugiego planu w filmie „Romeo i Julia z Saskiej Kępy”. — Dość często sięgał po  motywy religijne, jednak po  swojemu je interpretował. Czasem tworzył zupełnie nowe, nieznane dotąd typy ikonograficzne. Zawsze były czymś pośrednim między malarstwem sakralnym a  swobodną wypowiedzią artysty na  temat współczesności – mówi Janina Górka-Czarnecka. Jego brat, który został księdzem, zatrudnił go przy wykonaniu polichromii kościoła w  Dobrzechowie (woj. podkarpackie) jeszcze w  czasach studiów. To wtedy Mucha na dobre odwrócił się plecami

Łukasz Gazur, „Dziennik Polski” Zdjęcie: Adam Gryczyński

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

wejście smoka. trailer 25-27 stycznia///19:00

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

KRYSTYNA JANDA W NOWEJ HUCIE!

Podczas pierwszego weekendu lutego w Łaźni Nowej po raz pierwszy w Krakowie zostanie zaprezentowany monodram Teatru Polonia DANUTA W. z gwiazdorską kreacją Krystyny Jandy. Spektakl powstał na  kanwie bestsellerowej książki Danuty Wałęsy „Marzenia i  tajemnice”, wydanej przez krakowskie Wydawnictwo Literackie. Krystyna Janda relacjonuje na  scenie życie żony legendarnego przywódcy Solidarności, bezkompromisowo wskazując na  jej samotność, poświęcenie i rozczarowanie. Nie jest to  pierwsza wizyta wybitnej aktorki w  Nowej Hucie. O  własnie tu  między innymi kręcone były sławne dziś ujęcia "Człowieka z  marmuru" Andrzeja Wajdy. Dwukrotnie, w  październiku 2010 i  styczniu 2011 roku Krystyna Janda gościła //////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

też na deskach nowohuckiej Łaźni Nowej ze swoim spektaklem „Biała Bluzka”. Przejmujący monolog dziewczyny uwikłanej w  nieszczęśliwą miłość i  niedole stanu wojennego wzbudził ogromne emocje wśród nowohuckiej publiczności. bilety, podobnie jak w przypadku spektakli „Danuta W.”, zostały niemal natychmiast wyprzedane. W związku z kolejną wizytą tej wybitnej aktorki w  naszej dzielnicy, w  imieniu czytelników Lodołamacza zapytaliśmy Krystynę Jandę o Nową Hutę.

/////////////////////////////////////// ///////////////////////////////// /////////////////

luty 2013 ////////////////////////

Danuta w. 1-3 luty///19:00

/////////////////////////////////////// /////////////////////////////////

Jak wspomina Pani swoje wizyty w Nowej Hucie? Krystyna Janda: Dobrze. Znam scenę, jej możliwości i ewentualne zasadzki, jeśli chodzi o akustykę itd. Zawsze publiczność przyjmowała mnie na tej scenie nad wyraz gorąco, przyjaźnie. Zaprzyjaźniłam się z pracownikami i szefami. Bardzo miło.

Czy była tu Pani przyjmowana przez publiczność w jakiś szczególny sposób? K.J.: Szczególny? Może tak. Jest to  scena nietradycyj-

Zdjęcie: Edward Kłosiński

tudia ukończył na Wydziale Malarstwa krakowskiej ASP, gdzie był uczniem Wojciecha Weissa, Wacława Taranczewskiego i  Tadeusza Łakomskiego, u którego zrobił dyplom. - Skończył ASP, ale korzeni jego sztuki należy szukać na wsi. Nie bał się mocnych, ludowych wartości: szacunku dla ziemi, chleba, pracy, wielkiego uznania dla matki, która wcześnie owdowiała i  sama wychowywała gromadę dzieci. To motyw, do którego wracał – kobieta w chustce, która kroi chleb albo tuli malutkie dzieci – tłumaczy Janina Górka-Czarnecka, właścicielka galerii „Artemis”, u której odbywały się wystawy z okazji jubileuszy 80-lecia i 85-lecia Eugeniusza Muchy. Uczestniczył w ponad 70 wystawach zbiorowych w  kraju i  za granicą. Miał kilkadziesiąt wystaw indywidualnych. Przez niektórych to  właśnie on  jest uważany za prekursora nurtu tzw. Nowych Dzikich w  Polsce, czyli artystów nawiązujących do  najlep-

Styczeń 2013 /////////////////////////////////

Zdjęcie: Karolina Wolf

Sacrum i profanum stapiał w jedno

do sztuki socrealistycznej (z  którą miał krótki artystyczny romans), by sięgnąć do Biblii i swych chłopskich korzeni. Nie bał się wielkich słów, jak miłość, śmierć, przemijanie, chętnie swoimi obrazami ocierał się o sacrum. Do tego ogromne wrażenie wywarła na  nim wystawa sztuki południowoamerykańskiej – ekspresyjnego malarstwa z wyrazistym kolorem. Uciekał od  oczywistych skojarzeń, lubił stapiać w jedno sacrum i profanum, osobiste doświadczenia i uniwersalność przekazu, powagę i humor. To nieraz przysporzyło mu problemów, jak w  1973 roku, gdy namalował obraz „Boże Narodzenie” na  konkurs „Mity, kulty, wierzenia”. To  jedno z  najsłynniejszych jego dzieł: Matka Boska, przedstawiona jako zwykła, naga kobieta, leżąca na ziemi, rodzi ukrzyżowanego Chrystusa. To nie mogło się spodobać – protestowali ojcowie jezuici, ale także Komitet Wojewódzki PZPR. Komunistyczni działacze uznali, że  dzieło Muchy „obraża uczucia katolików”. Ale nie był to jedyny taki przypadek w  jego karierze. Kilka lat później jedna z niemieckich galerii musiała zapłacić karę za „obrażanie uczuć religijnych” wystawą Muchy. — Reagował w typowy dla siebie sposób, z niemal dziecięcą naiwnością stwierdzając: „Matka Boska zawsze jest święta” – wspomina Jolanta Antecka, dziennikarka i krytyczka sztuki „Dziennika Polskiego”. Miał kilka ulubionych motywów, do których często wracał. Poza wspomnianą matką, takim z pewnością była scena z rodzicami wyprowadzającymi swoje dziecko, często nagie i bezbronne na pierwszy spacer; scena z chlebem (kiedyś namalował blat stołu ze śladami ciała Chrystusa, nawiązując do  słynnej frazy biblijnej „bierzcie i jedzcie, to jest ciało moje...”); scena z winem – kobieta siedzi na kolanach mężczyzny, trzymając kieliszek w ręku. — Nie usiłował nadążyć za zmieniającymi się modami, choć kiedy robiłam wystawę w 80-lecie to odkryłam w jego pracowni obraz, nawiązujący do nurtu abstrakcji geometrycznych. Namalował go w  1960 r. Nie bał się spróbować czegoś nowego. Ale jego językiem pozostała sztuka figuratywna – mówi Janina Górka-Czarnecka. Eugeniusz Mucha prawie całe dorosłe życie spędził w  Nowej Hucie, mieszkał niedaleko pl. Centralnego. Żona pracowała w  kombinacie. dostali swoje lokum, później malarzowi przydzielono także pracownię. W 1956 roku powstało Stowarzyszenie Twórcze „Grupa Nowa Huta”, w skład którego weszli m.in. Roman Banaszewski, Anna Gunter, Aleksander Konior, Waldemar Krygier, Wojciech Krzywobłocki, Eugeniusz Mucha, Andrzej Nowak, Piotr Schneider czy Janusz Trzebiatowski. Artyści dobrze się czuli w Nowej Hucie. Byli doceniani za to, że chcieli zamieszkać w nowym mieście. Były czasy, gdy do Nowej Huty jeździło się nie tylko na spektakle do Teatru Ludowego, ale także na wernisaże. A  pracownia Muchy – jak wspominają jej bywalcy – była miejscem niezwykłym, światem innym niż wszystko dookoła. Klimat tego magazynu staroci na poddaszu tworzyły „okruchy wspaniałości starych kościołów” - fragmenty szat liturgicznych, świątki, chorągwie kościelne, nawet pozostałości konfesjonału. Niemal do końca uwielbiał jeździć pod Halę Targową, gdzie wśród staroci znajdował swoje cudeńka. Nowa Huta znalazła miejsce w jego twórczości – w 2011 roku namalował obraz „Epitafium dla robotników”. Ogromne dzieło, w którym obok pieców hutniczych pokazał zabójstwo Bogdana Włosika, bunty robotnicze, krzyże. Wszystko ciasne, utkane, tłumne. I niemal w biblijnej poetyce.

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

na, dzieją się tam najróżniejsze rzeczy, przedstawienia, festiwale, spotkania, tygiel rzeczy nowych, nowoczesnych, niekonwencjonalnych. Za każdym razem miałąm wrażenie ze jestem z ciekawością oczekiwana i przyjmowana. Tekst: Eliza Kubiak

Teatr Łaźnia Nowa os. Szkolne 25, Kraków Kasa biletowa czynna: wtorki 8:30-15:30 czwartki: 14:00-18:00 tel: 12-680-23-40 rezerwacja telefoniczna: tel: 12 680 23 41 od poniedziałku do piątku godz. 8:00-16:00 rezerwacja@laznianowa.pl ///////////////////////////////////////

www.laznianowa.pl

teatr

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////


8///

///9

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

tater, czyli zajawka / / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Tater – jeden z pierwszych nowohuckich raperów – wydaje wkrótce swoją pierwszą oficjalną płytę. Nam opowiada o początkach krakowskiej sceny hiphopowej, stowarzyszeniu „Zajawka” i o tym, czemu w życiu od posiadania ryby ważniejsze jest mieć dobrą wędkę.

muzyka

lodołamacz///bezpłatny dwutygodnik nowej huty

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Czy krakowski rap odbił się na Twojej twórczości?

Słuchałem Dwóch Małoletnich Fachowców, Czarno Na Białym, Supa Squad" – tych zespołów już dzisiaj nie ma. Intosynator, DSN. Pamiętam, jak poszedłem pierwszy raz życiu na  koncert hiphopowy w  Rotundzie i  okazało się, że  są  tam ekipy z  Krakowa. Gdy zaczęliśmy nagrywać nie wiedzieliśmy, że istnieje coś takiego jak scena, a co dopiero krakowska! Wtedy był tylko Liroy, Kaliber i Molesta. Nie było tak jak teraz: ktoś widzi jak wygląda scena, ma obraz jak rynek funkcjonuje, że  jest koniunktura. Może mało tego, ale jest, wszystko ma jakąś formę. A wtedy było tak: fajnie jest, nagrywamy sobie, ale nie masz żadnego pojęcia o tym, że w Krakowie są jeszcze inne zespoły. Potem pojawiły się sklepy, w których można było kupić kasety. Jako małolaci jaraliśmy się, że  można kogoś zobaczyć na żywo. Sam słuchałem 2Paca. Nie chciałem być taki jak on, ale podobało mi się to, co robił. Do dziś jego flow mnie porywa. Nie rozumiałem tekstów – wymyślałem, o czym one są. Rozumiejąc 2/10 słów słuchasz, bo jest ekspresja, emocje które temu towarzyszą. Plus dwa słowa, które zrozumiałeś – i  układasz sobie, o  czym ten kawałek jest. Kiedy byłem młody, chłonąłem wszystko. Dziś już nie wpływa to na mnie tak silnie.

Raper to wzór dla odbiorców. Starasz się być nauczycielem, przewodnikiem dla swoich słuchaczy?

//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Dlaczego podpisujesz się Tater? Wiąże się to z  pewną anegdotą z  wczesnych lat młodzieńczych. Byliśmy kiedyś na  wyjeździe i  tam przykleiło się to  do  mnie – jak to  bywa ze  wszystkimi ksywkami. Potem coraz więcej ludzi zaczęło do mnie mówić Tater i od pewnego momentu tak już podpisywałem swoje nagrania.

Jak długo zajmujesz się muzyką, w jakich składach grałeś? Gdy zaczynałem pisać teksty, słuchałem różnej muzyki. Rapu – wiadomo, ale i Guns’n’Roses, Kelly Family – to  był 1995 rok, byliśmy małolatami, a  to  było ogólnodostępne, wszyscy tego słuchali. Z  biegiem czasu poznałem osoby, które robiły cos ciekawego z muzyką, sam zacząłem stawiać pierwsze kroki. Mam kawałek nagrany w  1996, pod instrumental z  płyty Liroya „Bafangoo cz. 1”. Na kolejnej płycie, „L”, Liroy rymuje do  niego z  Miką Urbaniak. Właśnie pod ten instrumental sobie napisałem i  podłożyłem własny tekst, i  zrobiłem nagranie: na  jednym „jamniku” leciał ten puszczony instrumental, na  drugim była włożona kaseta, a ja rymowałem i nagrywałem. Wszystko zebrał mikrofonik. Zarejestrowany wokal miał inną barwę głosu – jak dziecka. Odbyło się to w domu, w pokoju i do tej pory nigdzie to nie wyszło. Miałem to na kasecie i na potrzeby płyty stworzyłem wersję cyfrową. To tak

naprawdę moje pierwsze nagranie, i ten kawałek będzie wstępem do jednego z utworów na mojej nowej płycie.

Można Cię zatem nazwać prekursorem nowohuckiego rapu? Prekursor dla mnie to ktoś, kto wpłynął na innych, zaraził ich czymś nowym – a ze mną to nie do końca było tak. Ja robiłem muzykę sam dla siebie, bo  jarałem się Liroyem i 2Pakiem. I tak po prostu! W ‘99 roku mieliśmy skład WHHZ. Wyszła pierwsza kaseta w  trzech egzemplarzach, w  2000 roku. Przed WHHZ była Formalina, był Grem, Sabrina, Kobra, Pece i ja. Do dzisiaj jest spoko z tymi ludźmi, tylko że ja z nimi nie widywałem się często. Mieszkałem na 2 Pułku Lotniczego, Pece na  Prądniku Czerwonym, Grem na  Mistrzejowicach, ktoś tam gdzieś jeszcze – i tak spotkaliśmy się raz w tygodniu u Pecego i nagrywaliśmy. A z WHHZ widziałem się z chłopakami codziennie. Wspólne sprawy, wspólne życie. Później zrobiliśmy kilka kawałków z  Sendrome. Gdzieś tam się pojawiały, podobały się ludziom. Już był Internet, rozeszło to się pocztą pantoflową. Potem była już tylko moja solówka. 2008 rok. Przedtem kilka życiowych sytuacji: emigracja, egzystencjalne tematy. Muzyka i częstotliwość nagrywania niejako przez to ucierpiały. Później był „multisingiel” – akcja „Memoriał” w 2010. Następną rzeczą była EPka z  Gremem – „Kwadrans” w 2011. A teraz będzie nowa płyta.

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Nie miałem męskiego wzoru i może dlatego poszedłem w stronę rapu. Coś mnie tam pociągnęło z mojego wnętrza. Nie można mówić, żeby: „pić, pier…ć, nie żałować”, bo  tak nie jest. Trzeba mieć poczucie odpowiedzialności. Nie chcę wychowywać cudzych dzieci czy naprawiać świata. Wiem też, jak potrafią ryć głowę kawałki rapowe. Wiem, jak pesymistyczne potrafią być. Staram się w  swoich tekstach zwracać uwagę na pewne rzeczy, tak by odbiorca musiał zastanowić się nad moją muzyką, tak jak ja musiałem się zastanowić nad tekstem. Oczywiście słuchacz niekoniecznie musi się ze mną zgadzać.

O czym tak naprawdę jest Twój rap? Wiadomo – życie codzienne. Czym jest dla mnie moja muzyka? Tym, co chcę wykrzyczeć, co chcę powiedzieć

/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

szerszemu gronu. Są storytellingi, są  imprezowe kawałki. Trzeba się bawić, ale chcę też powiedzieć komuś coś o sobie, udzielić dobrej rady. Nie w stylu: „słuchaj dzieciaku, rób tak czy tak”, ale coś na moim przykładzie, nauki na moich błędach.

Masz zamiar promować wydawnictwo?

Będą teledyski w sieci. Do „Wolna chata”, „Dealpack classic”, do numeru „Niewierny” z Makaronem. Do numeru z  Makaronem klip nagrany jest w  polach, w  lesie – na wsi, by był inny niż wszystko, co wychodzi. Jest też projekt Krakowski Rap Kontraatakuje – „Chodź na pole”. W jednym kawałku bierze udział 34 MCs z caDo kogo kierujesz swoje teksty? Odbiorcą jest zawsze drugi człowiek. Ale robię kawałki, łego Krakowa, z różnych dzielnic, nurtów hiphopowych które mają się podobać mnie – to najważniejsze kryte- – uliczne i  inne. Wszyscy są  w  jednym kawałku. Jest rium. Na nowej płycie zrezygnowałem z kawałka ze zna- to  jednorazowy event z  teledyskiem. Całe to  wydarzenie zorganizowaliśmy ja i Polar. Rykoszetem będziemy nym producentem: nie do końca podobał mi się bit. także promować siebie. Obydwie rzeczy, płyta i kawałek, były planowane wcześniej: miały być w 2012, ale płyta Poza muzyką – o czym chyba wie niewiele wychodzi w lutym tego roku. osób – zajmowałeś się także sportem. Sport jest bardzo ważny i  na  wszystko działa pozytywnie. W przeszłości grałem w piłkę i chciałem być W Hucie widać dużo działań społecznych. piłkarzem. Grałem w  Hutniku, Krakusie, Sparcie Widzisz potencjał w młodzieży? Nowa Huta, w Wandzie, Sokole Kocmyrzów. Były mi Organizacje się mnożą, działania powtarzają. Zazwyczaj wybijane pomysły na bycie sportowcem – „bo to nie akcje społeczne podejmują ludzie, którzy sami ze środojest zawód”, co  okazało się potem być nieprawdą. wisk w  jakiś sposób zagrożonych wyszli, wywodzą się. Lubię grać w  piłkę i  grałem. Ale kariera zakończyła Wiedzą, jak ważna jest pomoc, stworzenie odpowiedsię – trzeba trenować cały czas, tak jak w  każdej in- nich warunków do rozwoju. Ja sam działam w stowarzynej dyscyplinie życia. Oprócz tego były sporty walki. szeniu „Zajawka” – jest profil na facebooku, można nas Gdy miałem 19 czy 20 lat, z  kolegą zapisaliśmy się znaleźć. Wiele osób nawiązało z nami konkurs, nagrało na  kickboxing do  Wojtka Adamskiego na  Kościusz- cos w naszym studiu – wkrótce będziemy robić kontakt kowskim – do klubu „Ring”. Żyjąc w Hucie po paru na demówkę, będzie czas na zgłoszenia i zwycięzcy nasolówkach, bardziej lub mniej udanych, nadeszła re- grają ileś godzin lub kawałków. Dodatkowo robimy też fleksja, że trzeba się umieć bić. Niektórzy mają to wro- warsztat z technicznych spraw: to jest mikrofon, to wydzone, inni muszą tego się uczyć. Później okazało się, ciszenie, tak się obsługuje program. To  działanie skieże sport jest motorem do innych rzeczy. Uczy pokory, rowane do osób, które nie miały do tej pory możliwości dyscypliny, kształtuje charakter, uczy dążenia do celu. zrobić czegoś profesjonalnie. Taka wiedza zawsze pomaOprócz siły fizycznej masz też witalność. Przez to rzu- ga. Dostajesz wędkę, a nie rybę. Zły start z domu nikogo ciłem papierosy i pomyślałem, że może być lepiej bez nie przekreśla, ale daje dobrego kopa – pod warunkiem, tego. Od kilku lat jednak nie trenuję. że się z tego wyjdzie. Każdy sam wie, kiedy ma się odbić.

Wychodzi wkrótce twoja nowa płyta, czego można się na niej spodziewać? Będą goście: Polar, Gibon z  młodszych raperów, będzie Sabina z  Formaliny – która nie zajmuje się już muzyką i  jest to  dla mnie bardzo znaczące, że  zgodziła się zrobić numer. Będzie Rahu – mój przyjaciel z pierwszych składów (też już nie zajmuje się muzyką) i z nim jest numer „Trzymam kciuki”. Będzie zespół Na  grubym cieście i  Makaron z  Niegardowa, gdzie sam mam rodzinę. Gość śpiewa o  życiu na  wsi. Jest też Marcelina Zajdel, która śpiewa refren oraz pianista z Nowej Huty – Miłosz. Jest 14 kawałków, 2/3 całości to utwory solowe.

Chcesz zakorzenić lokalny patriotyzm? Mogę mieszkać poza Hutą, ale przez to, że jestem stąd, jestem też ambasadorem tego miejsca. Interesuje mnie szerzenie tego na świat. Dobrze jest promować dzielnicę na zewnątrz: jeśli ktoś zobaczy, że jesteś z Huty i robisz coś dobrze, świadczy to  o  naszej dzielnicy. Że  ludzie z Huty są porządku.

Twój przekaz jest optymistyczny. Można tak powiedzieć. Życie jest ciężkie, ale ma też dobre strony. Tekst: Marek Wierzchowski Zdjęcia: Weronika Kupiszewska

muzyka

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////


///11

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

pomysłów w nck-u  nie zabraknie

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Nowohuckie Centrum Kultury powstało 30 lat temu w sercu Nowej Huty. Przez ćwierć wieku posiadało tego samego gospodarza. W lipcu ubiegłego roku stery NCK przejął Zbigniew Grzyb. Nowy dyrektor opowiada o wyzwaniach, planach na przyszłość i dalszej działalności placówki. Stanowisko dyrektora to jeden z przystanków w Pana karierze, czy coś więcej? Na  pewno jest dla mnie dużym zaszczytem. Nie ukrywam, że odczuwam presję związaną z  długą tradycją tego miejsca i tym, że jest jednym z ważniejszych instytucji na  kulturalnej mapie Krakowa. Nowa Huta jest przecież największą dzielnicą miasta, więc oczekiwania wobec mnie są bardzo wysokie.

szy człowiek mam jednak trochę inne spojrzenie na tą instytucję i kilka rzeczy będę chciał unowocześnić.

Jakie są Pana pomysły? Mam mnóstwo pomysłów na festiwale, zajęcia, warsztaty, przeglądy. Ludziom, którzy mnie otaczają również tych pomysłów nie zabraknie, tego jestem pewny. Natomiast na  pewno sporą przeszkodą są  finanse. Sektor kultury dostaje coraz mniej pieniędzy i dlatego trzeba o nie zabiegać.

Nad jakim projektem wewnątrz zespołu. Przez dwa lata pra- aktualnie Pan pracuje? cowałem w Agencji Artystycznej GAP, która działa przy Uniwersytecie Ekonomicznym, gdzie udało mi się zrealizować wiele ciekawych inicjatyw kulturalnych.

Teraz pracujemy nad pomysłem związanym z podróżami, którymi Dział Oświatowy NCK zajmował się już od wielu lat. Projekt będzie się nazywał

/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Jak wyglądała Pana droga do objęcia stanowiska dyrektora NCK?

/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Jest Pan kontynuatorem działań swojego poprzednika? Dyrektor Ferdynand Nawratil, mój znakomity poprzednik, przeszedł na emeryturę. Wiele rzeczy jest dobrych i warto je kontynuować, bo  NCK ma ogromny dorobek. Mam na  myśli wszystkie działania związane z młodzieżą, bo jest to  element najważniejszy, coś co  nam kiedyś zaprocentuje. Musimy w  Nowej Hucie pracować z młodymi ludźmi, wytwarzać w  nich popyt na  kulturę, żeby za jakiś czas byli jej świadomymi odbiorcami. Mimo wszystko jako młod-

kultura

NAVIGATOR FESTIVAL i odbędzie się między 22 a  24 marca. Właśnie kończymy prace nad programem festiwalu, rusza strona internetowa i jedno mogę już obiecać - będzie to trzydniowe święto podróżnicze w  Krakowie. Także do festiwali, które odbywały się w  poprzednich latach, chcę dodać kilka nowym elementów. Wiele projektów jest w  trakcie realizacji: m.in. projekt SPACEr, Scena Impresaryjna, Spotkania BaletOffowe. Chciałbym uczcić w sposób szczególny jubileusz 30-lecia powstania NCK: już dziś zapraszam

Nowohuckie Centrum Kultury Pana oczami to… …przede wszystkim niesamowicie wielofunkcyjna instytucja. Łączy w sobie muzykę, śpiew, fotografię, sztuki plastyczne, taniec i  wiele, wiele innych. Jest unikatowym miejscem na  mapie Krakowa. Nowohucianie mogą tu  zakosztować różnych form kultury w jednym miejscu. W 2011 roku NCK zorganizowało aż 1 708 imprez, a placówkę odwiedziło ponad 324 tysięcy ludzi. Dużą bolączką NCK jest jednak jego stan techniczny. Niektóre obiekty mają po 30 lat, inwestycje w nie były bardzo skromne w  wyniku czego borykamy się teraz z  cieknącymi dachami i  nieszczelnymi oknami. Budynek wymaga gruntownego remontu. To jest obecnie naszym priorytetem.

Co przyniesie najbliższy rok? Chciałbym myśleć, że najgorsze już za nami i  taką mam nadzieję. Na  pewno wielkiego postępu nie będzie. Ograniczone środki sprawiają, że  trzeba będzie szukać oszczędności, co  nie zawsze jest miłe, bo cięcia zwykle uderzają w kadrę pracowniczą. Będę się starał temu zaradzić. Chcę pokazać, że NCK jest na  tyle ważne, że  trzeba w  niego inwestować. To  nie są  zmarnowane pieniądze: przynoszą realne korzyści mieszkańcom Nowej Huty. Tekst: Marzena Rogozik Zdjęcie: Filip Michno

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

co dalej z muzeum prl-u? / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Od pierwszych dni stycznia 2013 roku władzę nad instytucją oficjalnie przejęła Rada Miasta Krakowa. To koniec krakowskiego oddziału Muzeum Historii Polski w Warszawie, ale czy na pewno początek nowego pomysłu na placówkę, opowiadającą o dziejach najnowszych? Dotychczas istniejące rządowe muzeum ma być zastąpione nową, miejską instytucją kultury. Plan działania nowej instytucji, podobnie jak data jej powstania, nie są jeszcze dokładnie znane. Wiadomo tylko, że sam obiekt – tak jak do tej pory – wciąż budzi liczne kontrowersje i  szereg pytań co  do  koncepcji programowej muzeum. A  koncepcji, od początku istnienia muzeum, zawsze było kilka. Bo  tak naprawdę brakuje jednej, zgodnej opinii, jak pokazać peerelowską przeszłość.

DZIAŁO SIĘ! Nic się tam nie dzieje – to zdanie bardzo często można było usłyszeć w kontekście dotychczasowej działalności Muzeum PRL-u. Często niesłusznie, co  podkreśla Jakub Lubelski, koordynator projektów badawczych w  zamykającym już działalność muzeum. — Nie było u nas stałej ekspozycji, tego nie da się ukryć. Ale gdyby ktoś chciał znaleźć rzetelnie przedstawioną opowieść o  stanie wojennym w  Małopolsce – znalazłby ją; gdyby ktoś chciał dowiedzieć się czegoś o  epoce gierkowskiej – także by to znalazł. Pewnie gdyby w  naszych murach prezentowano stałą ekspozycję z pralką Franią, to każdy miałby wrażenie, że przenosi się w  czasy PRL-u. Dla nas jednak zawsze najważniejsza była jakaś opowieść i to staraliśmy się przekazać w naszych wystawach czasowych. A  tych, w  przeciągu ponad trzyletniej działalności muzeum, powstało

storią, lecz dlatego, że jest o  ludziach. — Szczególnie starszemu pokoStąd takie wystawy jak „PROjekt leniu, a  przynajmniej grupie o  silnie hardKOR” czy „Do przerwy 1:0. Piłka antykomunistycznym nastawieniu nożna w  PRL”, opowiadające przede na początku nie podobała się już sama wszystkim o  ludziach, którym przy- nazwa muzeum, bo  bano się, że  bęszło żyć w takich, a nie innych czasach dziemy gloryfikować system, pokazy– podkreśla Lubelski. — Wiedzieliśmy wać jego śmieszną stronę, jak u  Barei także, że  jesteśmy w  Nowej Hucie – wspomina Jakub Lubelski. — Dłui chcieliśmy się przyczynić do budowa- go trwało, zanim wytłumaczyliśmy, nia tożsamości lokalnej. Myślę, że  się że  nie jesteśmy gadżeciarzami i  nie udało, patrząc chociażby na  wystawę zbieramy reliktów, tylko jesteśmy plenerową „Nowa Huta Underground”. muzeum, które chce rzetelnie przedProjekty muzeum w  ciągu trzy- stawić historię. Ale potem słyszeliśmy, letniej działalności dotarły do  kilku- że w naszych wystawach jest z kolei za dziesięciu tysięcy odbiorców, nie tylko dużo martyrologii. Tak źle, i  tak niew samym Krakowie. dobrze – mówi. /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

aż siedem. Biorąc pod uwagę niezbyt duży budżet muzeum, a także niewielki zespół składający się z  kilku osób na etacie, to naprawdę ciężka i dobrze wykonana praca. Wystarczy wejść na stronę internetową muzeum, gdzie można obejrzeć wszystkie projekty zrealizowane przez pracowników w ciągu ostatnich dwóch lat. Do tego dochodzą gry terenowe i  koncerty. Wszystko zrealizowane także dzięki pomocy kilkudziesięciu wolontariuszy, wspierających muzeum. Mimo tego kierownictwu i  pracownikom zarzucano słabą działalność placówki, oceniając ją poprzez pryzmat braku stałej ekspozycji. 7 listopada ubiegłego roku Rada Miasta Krakowa przegłosowała zgodę ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// — Nie da się tworzyć projektów, na  powołanie projektu o  roboczej naJednak zapotrzebowanie na  pezwie Muzeum PRL-u  (w  organizacji). które zachwyca wszystkich, ale na pew- erelowski „klimat”, który pozwoliłby Tym samym, przestało istnieć jakiekol- no nie przyjmiemy tego, że w muzeum się przenieść w tamte czasy, obok wywiek uzasadnienie dla dalszego istnie- nic się nie działo – zaznacza Lubelski. staw czasowych mówiących o  ważnia placówki o  nazwie Muzeum PRL- — Krytykom chcemy udowodnić, że tu- nych wydarzeniach tamtego okresu, -u  działającego przy Muzeum Historii taj naprawdę działo się wiele. wydaje się być coraz większy. Stąd też Polski w Warszawie. pomysł, aby właśnie tak wyglądała — Nikt nas nie zamknął, to  była stała ekspozycja w nowo powstającym po prostu racjonalna decyzja dyrekcji muzeum. W  połowie listopada 2012 – tak Jakub Lubelski komentuje decyzję roku w  krakowskim magistracie goswojego kierownictwa o  rozwiązaniu ścił Minister Kultury i  Dziedzictwa muzeum. Oddział ma definitywnie Narodowego Bogdan Zdrojewski, któzakończyć swoją pracę w  pierwszym Muzeum PRL-u  od  lat znajduje się ry wraz prezydentem miasta, Jackiem kwartale 2013 roku. Ciężko ocenić, ja- w  ogniu dyskusji. Bo  koncepcji opo- Majchrowskim brał udział w  debacie kie będą plany działania nowej placów- wiadania o  historii najnowszej jest nad nową przyszłością placówki. Preki. Wydaje się, że  oprócz tych podej- z reguły tyle, ile samych zainteresowa- zydent Majchrowski zaproponował, mowanych przez instytucję mającą się nych jej opowiadaniem. Dotychczaso- aby przygotowanie scenariusza wyzamknąć w  najbliższych tygodniach, wy scenariusz ekspozycji często był stawy stałej w Muzeum PRL-u zostało tak naprawdę nie ma innych i lepszych. przedstawiany w  krytyczny sposób, powierzone zespołowi działającemu — Chcieliśmy pokazać, że historia bo  tak naprawdę nie wiadomo było, przy Muzeum Historycznym Miasta nie jest interesująca dlatego, że jest hi- w którym kierunku można się udać. Krakowa. Obecnie dyrektor MHMK

I ŚMIESZNO, I STRASZNO

kultura

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

ciąg dalszy na stronie 14

Pochodzę z Buska Zdroju. Do Krakowa przyjechałem na  studia i  tu  zostałem, a  obecnie mieszkam w  Tarnowie. Stanowisko dyrektora objąłem w  połowie lipca ubiegłego roku. Ukończyłem studia o  specjalności „Gospodarka i  administracja publiczna” na  ówczesnej Akademii Ekonomicznej. Specjalność ta  predestynuje kończących ją absolwentów do  pracy w  administracji publicznej, jednak pierwsze kilkanaście lat po studiach nie pracowałem w zawodzie. Podjąłem się pracy w  sektorze prywatnym: zajmowałem kolejne szczeble kariery począwszy od kontroli finansowej przez dyrektora finansowego po prezesa zarządu spółki dystrybucyjnej. Ta  praca dała mi doświadczenie związane z  zarządzeniem i  kierowaniem ludźmi, ale także rozwiązywaniem konfliktów

na jubileuszowy koncert z  tej okazji w październiku. Moim marzeniem jest także zadbanie o  tereny wokół NCK, jak choćby stworzenie parku rzeźby przed budynkiem oraz zagospodarowanie terenów od  strony łąk nowohuckich na  cele związane z  edukacją ekologiczną oraz być może etnografią. Chciałbym, aby do  Nowej Huty przyjeżdżali ludzie z całego Krakowa i żeby częściej przy tej okazji odwiedzali Nowohuckie Centrum Kultury.

lodołamacz///bezpłatny dwutygodnik nowej huty

Grafika: Tomasz Bohajedyn

10///


12///

///13

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Andrzej Szefer: „Kocham muzykę”

przetrwać.

i co dalej?

//// /// / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Bezdomność nie jest dziedziczna.

Wielu z tych, którzy dziś mieszkają na ulicy, miało kiedyś dobrą pracę, godziwe zarobki, piękne domy i kochające rodziny. Każdy przypadek trafienia na bruk trzeba rozpatrywać osobno, choć często pojawiają się wspólne mianowniki. Utrata pracy, nałóg, kłopoty rodzinne. Bo bezdomność nigdy nie jest samoistnym zjawiskiem. Zawsze idzie w parze z innymi życiowymi problemami i pułapkami. Alkoholizm, bezrobocie, choroby, kłótnie to jej nieodłączne elementy.

ludzie

N

owohucką noclegownię znajduję na przemysłowej ulicy Makuszyńskiego. Wśród dziesiątków magazynów, hurtowni i  zakładów produkcyjnych wyróżnia się żółty, kilkupiętrowy gmach. Mieści się w  nim dwieście miejsc noclegowych. W zimie liczba ta wzrasta o kilkadziesiąt łóżek. Teoretycznie trafić mogą tu  osoby, których ostatnie zameldowanie było w Małopolsce. W zimie jednak wymóg ten traktowany jest z  przymrużeniem oka. Podobnie jest z  obowiązującą w  lecie koniecznością opuszczania ośrodka od godziny 8 do 16. Na luksus pozostania cały dzień w łóżkach mogą sobie pozwolić tylko chorzy. Co robi wtedy reszta? Jedni jeżdżą bez celu komunikacją miejską, inny włóczą się po centrach handlowych. Niektórzy kombinują, żeby cokolwiek zarobić. Z tym nie ma jednak lekko. Śmietniki są pozamykane na kłódki, na butelkach i złomie nie ma już takiego przebicia jak niegdyś. Są tacy, którzy próbują znaleźć legalną pracę. Udaje się nielicznym. Czasem jednak po prostu się to nie kalkuluje. Bo noclegownia jest darmowa, ale tylko do  pewnego pułapu dochodów. Jeśli ktoś legalnie zarabia powyżej 542 złotych, musi za pobyt w ośrodku zapłacić, nawet 350 złotych miesięcznie. Większość osób z noclegowni jednak nie pracuje. Mało kto ma tyle szczęścia, co pan Czesław, dorabiający na miejscu konserwator. Inni by chcieli, ale nie

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

lodołamacz///bezpłatny dwutygodnik nowej huty

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

mogą. Zdrowie nie pozwala. Andrzej Szefer w ośrodku mieszka już siedem lat. Wcześniejsze pięć lat bezdomności zamieszkiwał w  melinach, piwnicach, na  budowach. Pił. Miał jeden, kryzysowy moment. Okres nocowania w blokowej piwnicy. Pamięta święta, i świąteczne dźwięki i zapachy, docierające także na  najniższy poziom bloku, poniżej parteru. Odżywające wspomnienia i sentymenty: dla bezdomnych to  ogromny cios. Może być nokautujący. Drzewo, stołek i sznurek miały być dla Andrzeja rekwizytami ostatecznymi. Ostatni krzyk, którego nikt by pewnie nie usłyszał, nie zabrzmiał. Uprzedził go wewnętrzny odzew: „Co ty robisz, głupku!”. — Pomyślałem sobie wtedy, że  przecież jeszcze wszystko da się odkręcić – wspomina Andrzej przełomowy moment. Od tej chwili przestał odkręcać kolejne butelki z nalewkami. Jakiś czas później zamieszkał w  noclegowni. Nie widzi zupełnie na  jedno oko, drugie oczekuje na operację. Mimo to z optymizmem Czesław, konserwator: patrzy w  przyszłość. Czeka też na  emeryturę. Liczy, „Marzę o lepszym jutrze że dostanie wówczas własne mieszkanie. Gra w totka, i chętnie poznałbym ale nie interesują go drobne. — Puszczam kupon, gdy jest do wygrania co najjakąś miłą, rudą panią” mniej trzy miliony – śmieje się. – Na  pewno kiedyś ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// trafię - dodaje. Dobrze wie, co to znaczy być bogatym. Pracował w Armaturze i w Tramwaju, rzadko poniżej niony, stracił też lokum w hotelu robotniczym. To już kolegów już zabrała. Ale Adam nie chce uciec przed półtorej etatu. Starczało na  wszystko: dom, rodzinę, dwunasta zima jego bezdomności. Każda dała mu zimą do  noclegowni. Mimo że  nie tkwi, jak wielu samochód i  rozrywkę. Luksusowy motor i  profesjo- solidnie w kość ale nie chce mieszkać w noclegowni. bezdomnych, w  alkoholowym marazmie. – Pewnie się już przyzwyczaił, i  nie potrafiłby inaczej żyć – nalny sprzęt wędkarski. Twierdzi, że stał się bezdom- — Tu cieszę się wolnością – wyjaśnia. Sprawdziliśmy, co to za wolność. Ziemia pomię- próbuje motywy Tegesa uzasadnić Andrzej. ny przez kobietę, z którą związał się po rozwodzie. – — Czasem ludzie po prostu nie chcą egzystować Wyrolowała mnie jak stare trampki – barwnie opisuje dzy Igołomską i Ptaszyckiego oraz domy, pamiętające czasy zaborów. Zamieszkiwał wszystkie po  kolei. wśród innych – wyjaśnia pani Sandra, opiekunka swój przypadek. Barwna była też wizja przeprowadzki do Nowej I  jeden po  drugim wyburzają. Ten, w  którym jest w  noclegowni. — W  ośrodku panują pewne zasady. Huty dla Adama, pseudonim „Teges”. Potężny zakład obecnie, też przeznaczony jest do  likwidacji. Póki Nie są  bardzo rygorystyczne, ale mieszkańcy nocleprzemysłowy wabił ludzi z  całego kraju świetlaną co, Teges nie myśli o nowym lokum. Chce przetrwać gowni muszą ich przestrzegać – wspomina, wymiewizją życia i  budowy nowej Polski. Wizja wygasała najbliższą zimę. A ta jest bezlitosna, co roku zbiera niając poza zakazem picia także konieczność utrzywraz z  wygaszaniem kolejnych wydziałów kombi- srogie żniwo. Śmierć codziennie zagląda do  niego mywania porządku i higieny. Ale Adam, mimo że nie natu. Po dwudziestu latach pracy Adam został zwol- przez nieszczelne okna stuletniego skansenu. Kilku ma dostępu do  bieżącej wody, stara się, aby ludzie na ulicy nie domyślali się, że mieszka w opuszczonym ///////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// domu. Ma osobne ubranie do wyjść na miasto. Bezdomnych w  Polsce według niektórych statyAdam „Teges”: styk jest około 300 tysięcy. A Kraków nie jest na tyle „Kocham wolność wyludniony, by każdy mógł dla siebie znaleźć puste i czuję się wolny” lokum. Ludzie bez dachu nad głową mieszkają na budowach, w kanałach, na dworcach. Nieraz zdarzy się, że napotkamy jednego z nich na klatce schodowej czy ulicy. Co począć w tej sytuacji? Przede wszystkim: nie szkodzić. Danie kilku złotych może i uspokoi nasze sumienie, ale dla obdarowanego może skończyć się tragicznie, jeśli ofiarowaną kwotę przeznaczy na kolejną nalewkę. Lepiej kupić coś do jedzenia. Albo wesprzeć jedną z pomagających organizacji. Wbrew wszędobylskiemu kryzysowi, i powszechnie głoszonemu upadkowi zasad i ludzkich odruchów – jest ich kilka. Caritas, Towarzystwo Pomocy im. św.  Brata Alberta, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej, Stowarzyszenie Dobroczynne Betlejem, Monar i inne mają komu pomagać. Bezdomność to  zjawisko, które wyzwala w  dotkniętym nim człowieku pierwotny instynkt przetrwania. Codziennej walki o zapewnienie absolutnie podstawowych potrzeb. Ale też korzystania z  umiejętności, która przydaje się każdemu. Niezależnie od  statusu społecznego i  miejsca zamieszkania. Jak to ujął Andrzej: „Kto myśli, ten sobie poradzi!” Tekst: Tomasz Piwowarczyk Zdjęcia: Joanna Urbaniec

ludzie

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////


14///

///15

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Kształćmy prawdziwych fachowców

Zimna woda w łazience spowodowała wykonanie telefonu do fachowca. Pan mgr inż. Zażyczył sobie kwotę, która stanowiła 2/3 wartości piecyka. Zadzwoniłam do innego fachowca. Przez telefon powiedział co mam zrobić. Znów mogłam się cieszyć się ciepłą wodą.

/ / / / / / / / / /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Wielu z nas przeżywa podobne rozterki, a wszystko przez to, że  na  rynku brakuje fachowców. W  rozmowie z  Panią Dorotą Krawczyk – wicedyrektor Zespołu Szkół Elektrycznych nr 2 na os. Szkolnym 26 – dowiaduję się, że właśnie ta szkoła stawia sobie za cel wykształcenie fachowców. Osób, które będą mogły pomóc w codziennych problemach. Zespół Szkół Elektrycznych nr 2 kształci w czterech kierunkach: technik-elektryk, technik-elektronik, technik-informatyk oraz technik-mechatronik. Ze względu na wysoki koszt utrzymania, dyrektorzy zmuszeni są szukać środków finansowych w innych instytucjach niż urzędy. W ramach środków z Unii Europejskiej rozpoczęto program: Modernizacja kształcenia zawodowego w  Małopolsce. W  projekcie tym biorą udział szkoły z Krakowa, w tym jedna z Nowej Huty. Udało się pozyskać nowe środki, dzięki którym zostały wyposażone pracownie zawodowe. Jak podkreśla koordynator realizacji projektu w ZSE – Krzysztof Oliwa – dobrze wyposażone pracownie są  podstawą wykształcenia zawodowego. Aby edukacja praktyczna miała sens, uczniowie nie mogą przecież uczyć się na  przykład naprawy telewizora na  starym przedmiocie! Zakupiony sprzęt pozwoli im na doskonałe przygotowanie się do zawodu. Pracownia informatyczna wyposażona została więc w najnowszy sprzęt z zainstalowanym systemem Windows 8. Niepozorne wyposażenie warte jest ok. 130 tys. zł. Dzięki tym sprzętom szkoła organizuje kursy, które pozwolą uczniom szkół zawodowych na  zdobycie dodatkowych kwalifikacji i lepsze przygotowanie do zawodu. W tej chwili Zespół Szkół Elektrycznych nr 2 jest chyba najlepiej wyposażoną szkołą zawodową pod kątem nowego programu nauczania.

lodołamacz///bezpłatny dwutygodnik nowej huty

//////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Szanowna redakcjo!

///////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Warto więc zerwać z mitem, który często krąży wokół szkół zawodowych i  zastanowić się, czy nie warto zostać fachowcem, mieć dobry fach w  ręku i  korzystać z  jego przywilejów. Nie od  dzisiaj wiadomo, ze  specjaliści są  dobrze opłacani na  rynku pracy. W  razie pytań dotyczących szkoły, zapraszamy na  stronę internetową szkoły www.elektryk2.i365.pl

nowo hucianie!

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Z przyjemnością czytam pismo Lodołamacz bo od jakiegoś czasu (marzec?) ma lepszą formę od poprzednich wydań. Mam 50 lat i  tematy, które poruszacie są  mi bliskie bo  mieszkam w  Nowej Hucie od  urodzenia i  bardzo lubię naszą dzielnicę. Piszecie o  ludziach, o miejscach, o wydarzeniach, które pamiętam lepiej lub gorzej, ale są mi bliskie. Chciałabym prosić na  łamach Waszego pisma (nie ma Was w  szpitalu im. S.  Żeromskiego!) poruszyli temat „ozdabiania” bloków mieszkaniowych przez fanów klubu Hutnik. Mieszkam na osiedlu Na Skarpie – część bloków została pomalowana i napisy potwornie szpecą budynki. Rozumiem, że młodzi ludzie chcą wyrazić swoją „miłość” do  klubu sportowego. Ale może ktoś wymyśli inny sposób. Może prowadzący ten klub, sportowcy mogliby poruszyć ten temat, np. przed jakimś meczem. Nie wierzę, że  komuś to  się podoba – chyba tylko tym, co to piszą. Nie wspomnę o wulgaryzmach (blok na  osiedlu Górali od  strony Alei Róż!). Jeżeli z kilku stron będzie reakcja negatywna to może przyniesie to jakiś efekt (…). Renata Nowak

Piszcie na adres mailowy: redakcja@lodolamacz.pl

Dzwońcie na numer:

500 641 756 12 425 03 20 wewn. 41 lub 42

Przychodźcie do redakcji:

osiedle Szkolne 25, od poniedziałku do piątku, w godz. 12-16

Dołączcie do nas na Facebooku:

www.facebook.com/Lodolamacz.PismoLudziWalczacych

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Tekst: Małgorzata Wąsik Zdjęcia: Marcin Kądziołka

ciąg dalszy Ze strony 11

MUZEUM NA MIARĘ MOŻLIWOŚCI Co  zrobić, żeby placówka kulturalna stała się marką samą w  sobie? Nie ma na  to  żadnego konkretnego sposobu, bo na powodzenie muzealnej instytucji

wpływa bardzo wiele czynników. Pokazuje to między innymi Fabryka Emalia Oskara Schindlera, która jest jednym z  oddziałów Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, i  dla wielu turystów - obowiązkowym punktem do zwiedzenia na mapie Krakowa. — Początki zawsze są trudne – mówi Iwona Sołtyk z Fabryki Schindlera. – U nas było o tyle łatwiej, że  historia fabrykanta Oskara Schindlera znana jest na  arenie międzynarodowej, między innymi dzięki filmowi Stevena Spielberga. Dlatego muzeum, które powstało po to, aby opowiadać tę historię, mogło automatycznie liczyć na  dużą liczbę gości, przede wszystkim z zagranicy – mówi. Ale obawy, czy muzeum się spodoba, czy przyciągnie odpowiednią liczbę gości także się pojawiały. W tym momencie, wkraczając w trzeci rok działania placówki, można mówić o naprawdę dużym sukcesie. Zdarzają się dni, kiedy Fabrykę Schindlera odwiedza prawie 900 osób. — To  najczęściej obcokrajowcy, wycieczki zorganizowane ze szkół – podkreśla Renata Sakaluk z muzeum. — Trzeba przyznać, że  takich zwiedzających jest znacznie więcej niż pojedynczych gości z  Polski. Wydaje się, że w świadomości Polaków muzeum wciąż jest miejscem nudnym, sennym i nieciekawym, w którym chodzi się od gablotki do gablotki, a przecież coraz częściej jest zupełnie inaczej, co widać chociażby na przykładzie naszej placówki – mówi Sakaluk. Bo muzeum w XXI wieku ma być instytucją oddziaływującą na każdy zmysł odwiedzającego. Multimedialna forma wystawy, gdzie goście nie tylko widzą, ale też słyszą i mogą czegoś dotknąć, zdaje się być

kultura

kluczem do sukcesu. Podobnie jak stała ekspozycja, która zdaje się być nieodzownym elementem do przyciągania zwiedzających. — Stała ekspozycja jest wręcz konieczna – stwierdza Iwona Sołtyk. — To  ona jest wizytówką muzeum, czymś, co  będzie się z  nim nieodłącznie kojarzyć. Taką stałą wystawę także łatwiej rozreklamować, bo  jest elementem stałym, który zawsze będzie i  do  czego będzie można w  każdym momencie wrócić i  polecić znajomym. Myślę, że  tego właśnie zabrakło w Muzeum PRL-u – mówi. Także co  do  tego, że  istnieje zapotrzebowanie na placówkę opowiadającą o polskiej historii najnowszej, obydwie panie nie mają wątpliwości. — Turyści odwiedzający nasze muzeum bardzo często pytają o  Nową Hutę i  o  to, co  można w  niej zobaczyć – mówi Renata Sakaluk. — Jest w ludziach wewnętrzna potrzeba skonfrontowania się z tamtym okresem, ciekawość, a często też niewiedza na temat czasów PRL-u. A miejsce na taką instytucję jest idealne, potrzeba tylko zjednoczenia sił i pomysłu. Sama jestem z Nowej Huty i wiem, że dzielnica ma naprawdę ogromne możliwości, które trzeba wykorzystać. — Fabryka Schindlera wychodzi naprzeciw dzisiejszym oczekiwaniom, między innymi po  to, żeby każdy mógł znaleźć coś dla siebie – dodaje Iwona Sołtyk. — Bo placówka muzealna ma obecnie nie tyle pokazywać, co zachęcać do dyskusji. A tego w przypadku instytucji, która opowiadałaby dzieje PRL-u  nie może przecież zabraknąć. Tekst: Anna Piwowarczyk

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Grafika: Łukasz Lenda

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Michał Niezabitowski przebywa na urlopie, nie udało się więc potwierdzić tych informacji. W  dalszym ciągu trwa debata nad samą koncepcją muzeum. Nie wiadomo, czy nowa placówka będzie opowiadała historię PRL-u w całości, czy poprzez kontekst wydarzeń w Nowej Hucie. Sprawa ciągle stoi pod znakiem zapytania. — W  najbliższych dniach dyrektor Wydziału Kultury Urzędu Miasta Krakowa będzie gościł w ministerstwie w Warszawie – mówi Katarzyna Fiedorowicz-Razmus z Biura Prasowego UMK. — Wtedy też będziemy mogli podać informacje dotyczące nowo objętej koncepcji wobec placówki, zagospodarowania budynku i  otwarcia muzeum. Obecnie trwają także rozmowy, związane m.in. z obietnicą dofinansowania działalności instytucji. Wiadomo, że  wstępna data otwarcia muzeum podana przez ministra Zdrojewskiego to 30 kwietnia 2015 roku. Nie wiadomo tylko, jak do tego czasu potoczą się plany Krakowa, którego budżet już w chwili obecnej jest dosyć mocno zadłużony. A przejęcie placówki przez miasto oznacza także jego większy wkład finansowy w nowo powstające przedsięwzięcie.

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Lodołamacz, bezpłatny dwutygodnik Nowej Huty. Nakład: 10 tysięcy egzemplarzy. Redaktor Naczelna: Matylda Stanowska. Redaktor prowadzący: Tomasz Piwowarczyk. Stała współpraca: Adriana Błażej, Joanna Fiołek, Sonia Kozińska, Eliza Kubiak, Weronika Kupiszewska, Katarzyna Kąkolewska, Filip Michno, Anna Lepszy, Marzena Rogozik, Anna Szałaj, Madlena Szeliga, Anna Szczygieł, Joanna Urbaniec, Jarosław Tochowicz, Małgorzata Wąsik, Małgorzata Wierzchowska, Jacek Paweł Dargiewicz, Marcin Kądziołka, Łukasz Lenda, Tomasz Bohajedyn. Projekt graficzny i łamanie: Zbigniew Prokop/creator.pl /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Adres redakcji: Teatr Łaźnia Nowa, osiedle Szkolne 25, tel. 12 425 03 20 w. 41, 42; redakcja@lodolamacz.pl; Lista dystrybucji: www.facebook.com/Lodolamacz.PismoLudziWalczacych. Reklama: Barbara Hoffmann, tel. 12 680 23 41; Wydawca: Teatr Łaźnia Nowa. Druk: Polskapresse.

/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Redakcja zastrzega sobie prawo do skracania i redagowania nadesłanych tekstów. Nie zwracamy materiałów niezamówionych. Nie uzasadniamy powodów niepublikowania tekstów. Redakcja i wydawca nie ponoszą odpowiedzialności za treść zamieszczanych ogłoszeń. Poglądy i opinie przedstawiane w publikowanych artykułach i opiniach czytelników niekoniecznie są zgodne z poglądami wydawcy i redakcji. Reprodukowanie bez zgody wydawcy jakichkolwiek materiałów zawartych w czasopiśmie Lodołamacz jest niedozwolone.

/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / // / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

redakcja

////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////


16///

lodołamacz///nr 22 [23] / 21 stycznia - 3 luty 2013

/ / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

jubileusz śpiewaków i tancerzy /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

W 1953 roku powstał Zespół Pieśni i Tańca „Nowa Huta”. To jeden z najstarszych tego typu zespołów amatorskich w Polsce. Barwne

stroje, z wielu regionów Polski, szeroki repertuar tańców i pieśni, ekspresja i emocje – to jego znaki rozpoznawcze. Nacieszyć oczy i uszy dokonaniami zespołu miłośnicy folkloru mogli 11 i 12 stycznia na jubileuszowych koncertach oraz na wystawie zdjęć „Stąd pochodzimy” w Nowohuckim Centrum Kultury.

Zdjęcia: Archiwum ZPiT Nowa Huta

/////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

uwaga – tu Nowa Huta !!! / / / / / / / / / ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /

Lodołamacz nr 22  

Pismo Ludzi Walczących

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you