Page 24

24

LA magazine

De Liberale Partij 1846 – het prille begin De Liberale Partij is de oudste politieke partij van het land. In 1846, precies 170 jaar geleden, ziet ze het levenslicht. Ze wordt opgericht tijdens een bijeenkomst in het stadhuis van Brussel. ‘Un assemblage bizarre’, schrijft de katholieke pers. Spottend, zo lijkt het, maar toch vooral verontrust. Want ook de tegenstanders voorvoelen het: op die junidag in 1846 wordt wel degelijk geschiedenis geschreven. De Gotische Zaal van het Brusselse stadhuis, toneel van nogal wat historische gebeurtenissen, is op 14 juni 1846 getuige van een samenkomst die het land ingrijpend vorm zal geven: de stichting van de Liberale Partij. Meer dan driehonderd afgevaardigden, uitgestuurd door liberale genootschappen uit de grote en kleinere steden, geven gehoor aan de oproep van de Brusselse vereniging L’Alliance om in congres samen te komen. De nieuwe partij maakt meteen werk van een breed vertakte organisatie van plaatselijke liberale associaties om zich klaar te stomen voor de nakende parlements‘Ondanks haar verkiezingen. De partijlelosse structuur is den scharen zich achter een de prille Liberale programma met zes kern­­ Partij bijzonder punten: de kies­her­vorming, levenskrachtig’ de onafhanke­lijk­heid van de openbare macht, de organi-

Walthère Frère-Orban

satie van het open­baar onderwijs, de herziening van de conservatieve wetgeving, de verhoging van het aantal volksvertegenwoordigers en senatoren en de lotsverbetering van de werkende klasse.

Groeipijnen De oprichting van de Liberale Partij betekent het einde van het unionisme, het samengaan van de katholieke en liberale strekkingen om de prille onafhankelijkheid van België te vrijwaren. Dat ongemakkelijke front tussen geloof en vrijzinnigheid is sinds 1839, toen de Nederlandse koning Willem I de nieuwe staat België erkende, minder urgent geworden. De ontwikkeling van de nieuwe partij verloopt niet zonder groeipijnen. Als nauwelijks een jaar na de stichtingsbijeenkomst een tweede partijcongres wordt belegd, blinken belangrijke afdelingen en grote namen als Théodore Verhaegen en Walthère Frère-Orban uit door afwezigheid. Ze laten verstek gaan uit onvrede met de radicalen. Dan al is de verhouding tussen de doctrinaire en de radicale vleugel krampachtig en staat vast dat de plooien niet makkelijk zullen worden gladgestreken. Van meet af aan is de Liberale Partij wars van een al te strakke organisatie. Het derde congres volgt pas in 1870, een vaste structuur komt er rond de eeuwwisseling en op een vast secretariaat is het wachten tot na de Eerste Wereldoorlog. Maar niettegenstaande haar wat losse structuur is de partij bijzonder levenskrachtig. De Charles Rogier liberalen voeren dynamisch

La magazine 02 2017  

LA-Magazine is een uitgave van het Liberaal Archief en verschijnt eenmaal per jaar. Deze editie blikt terug op de werking van het Liberaal A...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you