Page 1

Demo TomoWallet

• Giao dịch gửi nhận token giữa 2 blockchain Ethereum và TomoChain với chi phí giao dịch bằng không • Thực hiện giao dịch trong mạng lưới TomoChain với chi phí giao dịch bằng không và xác nhận tức thì • Đào TomoCoin và chuyển tiền vào ra trên TomoChain sử dụng hợp đồng thông minh

TomoChain Testnet • Thuật toán đồng thuận PoA (Proof of Authority) dựa trên codebase của Ethereum • Xác thực giao dịch cực nhanh với chi phí giao dịch gần như bằng không • Hỗ trợ tất cả hợp đồng thông minh mà tương thích với Ethereum • Testnet sử dụng được với MyEtherWallet

TomoChain core team

Long Vương

Sơn Nguyễn

Hồ Lê

Sáng lập & CEO

Giám đốc kỹ thuật

Giám đốc tài chính

Nhà sáng lập & CEO dự án TomoChain. Cựu đồng sáng lập và trưởng dự án NEM blockchain.

Giám đốc kỹ thuật TomoChain, chuyên gia về lĩnh vực ứng dụng công nghệ mới, người sáng lập cộng đồng Blockchain Developer với hơn 3500 thành viên tích cực. Thạc sỹ về Kỹ thuật.

Chị Lê có bằng CFA với hơn 10 năm kinh nghiệm trong đầu tư và tài chính. Nguyên Phó giám đốc Phụ trách Đầu tư và Quản lý Danh mục tại BVIM. Nguyên Giám đốc Khối Tư vấn Tài chính Doanh nghiệp tại Công ty chứng khoán HSC.

https://tomochain.com https://t.me/tomochainvietnam


Hiện nay, Việt Nam đang thu hút được rất nhiều sự chú ý từ ngành công nghiệp Blockchain trên toàn thế giới. Có được điều đó phải kể đến sự sở hữu tài sản blockchain và sự quan tâm tới tài sản số đang bùng nổ ở Việt Nam thời gian qua. Giới trẻ cũng như những người hiểu biết về công nghệ đang ngày càng ham muốn được sở hữu những tài sản đó. Theo dữ liệu từ Huobi Pro – một trong những sàn giao dịch tài sản mã hóa lớn nhất thế giới, Việt Nam đã và đang nằm trong top những nước có khối lượng giao dịch lớn nhất. Sự say mê, lôi cuốn này được khuyếch đại nhờ các dự án và sự kiện liên quan tới Blockchain đến từ Việt

Nam, cũng chính sự kiện này đã góp phần thúc đẩy hệ sinh thái blockchain ở việt nam phát triển. Lưu Thế Lợi là một ví dụ cụ thể. Anh là người sáng lập và điều hành Kyber Network, người đã đưa Việt Nam lên sân khấu quốc tế khi giành được Forbes Asia 30 khi ở tuổi đời chưa tới 30 tuổi. Với những nghiên cứu đột phá của mình, Lưu Thế Lợi đang nhận được sự theo dõi của một lượng lớn người trong giới Blockchain. Ngay từ khi chỉ là nghiên cứu sinh tại trường đại học NUS Singapore, Lưu Thế Lợi đã huy động được 52 triệu $ Mỹ trong quá trình bán token Kyber

Network. Xuất phát là một nhà nghiên cứu về blockchain, Lưu Thế Lợi đã đưa ra các giải pháp cho việc phát hiện kiểm tra lỗi của một hợp đồng thông minh. Thành tựu này đã dấn lối để chúng ta có Oyente (Oyente, một công cụ được sử dụng để đánh dấu hàng ngàn hợp đồng thông minh dễ tấn công (không được bảo vệ một cách an toàn). Công trình này được đón nhận đầy hào hứng và kể từ đó mã nguồn mở được tạo ra và được tích hợp vào mã cơ sở của Ethereum. Kyber Network, công ty được sáng lập bởi Lưu Thế Lợi, là một giao thức trên nền Ethereum cho phép giao dịch tức thời và chuyển đổi giữa các tài sản số.


Kyber Network hướng tới việc cung cấp một sàn giao dịch phi tập trung và ‘on- chain’. Quan trọng hơn, Kyber Network được hỗ trợ bởi hợp đồng thông minh, cho phép người dùng giao dịch mà không cần tin vào Kyber Network và được bảo vệ khỏi sự tấn công từ tin tặc. Trong các hội nghị Blockchain được tổ chức tại khu vực Đông Nam Á, thị trường Việt Nam tuy nhỏ nhưng có sức ảnh hưởng đáng kể khi có thể thu hút các công ty quốc tế lớn đến từ ngành công nghiệp này tham gia tổ chức sự kiện. Trong đó phải kể đến Houbi, một trong số các doanh nghiệp đã tổ chức sự kiện ở Việt Nam. Houbi là một nền tảng trao đổi tài sản kỹ thuật số hàng đầu trên thế giới, cung cấp các dịch vụ thương mại và đầu tư cho hơn 100 tài sản số. Với trụ sở chính đặt tại Singapore, khối lượng giao dịch tích lũy của Tập đoàn Huobi lên đến 850 tỷ đô la Mỹ vào cuối năm 2017

Một vài cuộc gặp gỡ tại thành phố Hồ Chí Minh đã được Houbi tổ chức, tuy nhiên hội nghị Blockchain lớn nhất diễn ra tại thành phố Hồ Chí Minh vẫn là Blockchain Festival Vietnam. Blockchain Festival là một chuỗi các hội nghị được tổ chức bởi Huobi Pro, diễn trên toàn thế giới. Những dự án Blockchain đẳng cấp thế giới và các diễn giả nổi tiếng đều được mời tham gia để thảo luận về tình hình và tương lai của Blockchain Không có gì bàn cãi, Blockchain và ngành công nghiệp công nghệ chắc chắn sẽ nhận được không ít lợi ích tới từ các dự án Blockchain đến từ Việt Nam. Chúng ta có thể ngẩng cao đầu và tự hào về những phát triển mà Việt Nam đã đạt được trong việc xây dựng một vị thế vững chắc trong giới công nghệ, cũng như đã tạo nên các tài năng trong ngành công nghệ số.

Chi tiết sự kiện Blockchian Festival Vietnam Diễn ra từ 9h đến 18h trong hai ngày. 24 & 25 tháng 5 năm 2018, Địa điểm: GEM Center, thành phố Hồ Chí Minh, Vietnam Mọi thông tin chi tiết http://bit. ly/2HqPpwA Mọi thông tin chi tiết liên quan đến sự kiện: www.blockchainfestival.com


Tiến sĩ. David Nguyễn Vũ

Thư ngỏ

Chúng tôi xin được gửi lời chào trân trọng nhất tới quý vị độc giả! Thuật ngữ “Công nghệ 4.0” ngày càng đến gần hơn với người Việt. Tuy nhiên, theo Klaus Schwad, người sáng lập và chủ tịch điều hành Diễn đàn kinh tế Thế giới thì: Tốc độ đột phá của Cách mạng Công nghiệp 4.0 là “không có tiền lệ lịch sử”. Cách mạng 4.0 đang tiến triển theo một hàm số mũ chứ không phải là tốc độ tuyến tính. Vì thế, chỉ cần 1 giây trôi qua, công nghệ mà chúng ta biết đã có thể trở thành quá khứ. Trong xu hướng toàn cầu hóa và hội nhập mạnh mẽ, Việt Nam cần phải chuẩn bị những gì để đón nhận làn sóng thần của khoa học công nghệ? Cơ hội và thách thức nào đang chờ đón Việt Nam khi bước chân vào cuộc chơi công nghệ quốc tế? Để trả lời những câu hỏi trên, trước tiên cần xác định đúng vai trò của khoa học công nghệ trong chiến lược phát triển đất nước. Do đó, Đảng và Nhà nước đã xác định: “ Khoa học và công nghệ thực sự là quốc sách hàng đầu”. Chuyên đề Cách mạng công nghệ 4.0 đồng hành cùng độc giả để đưa đến cho

các bạn những kiến thức cũng như trải nghiệm mới nhất về công nghệ, cùng hướng tới những mục tiêu: Nỗ lực trở thành ấn phẩm công nghệ có uy tín và vị thế hàng đầu tại Việt Nam; Xây dựng một cộng đồng đam mê công nghệ và đầu tư thông minh; Góp phần nâng cao hiểu biết của cộng đồng và nâng tầm vị thế của người Việt trong công nghệ Blockchain nói riêng và công nghệ 4.0 nói chung trên trường quốc tế. Với giá trị cốt lõi là Chất lượng – Uy tín – Tốc độ, chúng tôi cam kết mang lại cho độc giả những thông tin mới nhất, cập nhật nhất liên quan tới cuộc cách mạng Công nghiệp 4.0 trên thế giới. Chúng tôi luôn mong nhận được những phản hồi và đóng góp của quý vị độc giả để ấn phẩm ngày càng hoàn thiện, đem tới những sản phẩm chất lượng hơn nữa. Thư từ, trao đổi, vui lòng liên hệ: Ban biên tập, NXB Thanh Niên. 64 Bà Triệu, Hà Nội. ĐT: 024 6231 728 - 024 6293 2066


BAN BIÊN TẬP

Tiến sĩ David Nguyễn Vũ Chủ biên - Chỉ đạo Nội dung

Phùng Nguyên Phong Chỉ đạo thực hiện

Nguyễn Phương Ngọc Chỉ đạo thực hiện

BAN CHUYÊN VIÊN CAO CẤP

Tiến sĩ Vũ Duy Thức

Trần Huy Vũ

6

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Tiến sĩ Lưu Thế Lợi

Nguyễn Văn Vững

Tiến sĩ Vương Quang Long

Chu Đức Minh


NHÀ XUẤT BẢN THANH NIÊN 64 Bà Triệu - Hà Nội - ĐT: (84.04). 62631728 Email: info@nxbthanhnien.vn Chi nhánh: 27B Nguyễn Đình Chiểu, phường Đa Kao, Quận 1, TP. Hồ Chí Minh; ĐT: (08) 39305243

Chịu trách nhiệm xuất bản Giám đốc - Tổng biên tập: Nguyễn Xuân Trường Biên tập: Nguyễn Thị Kim Thu

Chủ biên - Chỉ đạo nội dung: Chỉ đạo thực hiện: Ban chuyên viên cao cấp:

Tiến sĩ David Nguyễn Vũ Phùng Nguyên Phong, Nguyễn Phương Ngọc Tiến sĩ Lưu Thế Lợi, Tiến sĩ Vương Quang Long Nguyễn Văn Vững, Chu Đức Minh Trần Huy Vũ, Tiến sĩ Vũ Duy Thức

Tổ chức thực hiện:

Lê Trường An, iNative Agency Đặng Ngọc Ánh, Trần Thu Hằng Trần Phương Linh, Hoàng Thị Bích Trâm Ngọc Nguyễn, Hảo Minh, Trương Trọng Thông Nguyễn Thị Dung Nguyễn Văn Điều Phạm Thục Anh

Thiết kế mỹ thuật: Thư ký toà soạn:

Quảng cáo và phát hành S57-2, Sky Garden 3, đường Phạm Văn Nghị, Phường Tân Phong, Quận 7, Tp.HCM Chi nhánh tại Hà Nội Số nhà 3/6/25 Đội Nhân, Vĩnh Phúc, Ba Đình, Hà Nội ĐT: 024.62932066 Emai: trithuctre@gmail.com Liên hệ quảng cáo Lê Trường An: 096 607 4876 Trương Trọng Thông: 097 937 4592 In 1.000 cuốn tại Công ty CP In Sao Việt ĐC: Số 9/40 Ngụy Như Kon Tum, Thanh Xuân, TP. Hà Nội. Số xác nhận xuất bản: .../CXBIPH/18-33/ TN. QĐXB số: .../QĐ-NXBTN cấp ngày .... ISBN: In xong và nộp lưu chiểu năm 2018 CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

7


Mục Lục

8

10.

VIỆT NAM HƯỚNG TỚI CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP LẦN THỨ TƯ

12.

TẦM NHÌN MIDAS VỚI HỆ SINH THÁI KHỞI NGHIỆP CÔNG NGHỆ CAO TẠI VIỆT NAM

14.

MIDAS PROTOCOL GIẢI QUYẾT NHỮNG VẤN ĐỀ NÓNG BỎNG CỦA GIAO DỊCH TIỀN TỆ MÃ HÓA TRÊN QUY MÔ TOÀN CẦU

16.

CÔNG NGHIỆP 4.0 CUỘC CÁCH MẠNG TOÀN DIỆN

20.

TÍCH HỢP TRONG CÔNG NGHIỆP 4.0 - TÍCH HỢP DỌC VÀ NGANG

22.

CÔNG NGHIỆP 4.0 - CÔNG NGHỆ, AN NINH, CON NGƯỜI/NGƯỜI LAO ĐỘNG VÀ XÃ HỘI

24.

CÔNG NGHIỆP 4.0 - SỰ BIẾN ĐỔI KỸ THUẬT SỐ CỦA NGÀNH CÔNG NGHIỆP VÀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP THỨ TƯ

27.

CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0: CÚ ĐÁNH THỨC TỈNH CÁC CÔNG TY KHỞI NGHIỆP

32.

BLOCKCHAIN VÀ “ QUỐC GIA KHỞI NGHIỆP”

34.

NGÀNH CÔNG NGHIỆP 4.0 TƯƠNG LAI CỦA SẢN XUẤT THÔNG MINH

36.

ĐỘI TIÊN PHONG CỦA CUỘC CÁCH MẠNG NỀN CÔNG NGHIỆP MẠNG LƯỚI VẠN VẬT KẾT NỐI (IIOT)

37.

SỰ ĐỔI MỚI CẢM BIẾN IIOT

40.

LIỆU TRÍ TUỆ NHÂN TẠO CÓ ĐẶT DẤU CHẤM HẾT CHO LOÀI NGƯỜI?

44.

INFOGRAPHIC - BÌNH MINH CỦA KỶ NGUYÊN INTERNET VẠN VẬT

46.

TRÍ TUỆ NHÂN TẠO (AI) SẼ ĐƯA THỊ TRƯỜNG TIỀN MÃ HÓA LÊN MỘT TẦM CAO MỚI

47.

BITCOIN - HỆ THỐNG TIỀN ĐIỆN TỬ NGANG HÀNG

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


54.

BLOCKCHAIN - PHI TẬP TRUNG VÀ TẬP TRUNG

56.

XU HƯỚNG NỀN KINH TẾ CHIA SẺ VÀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ BLOCKCHAIN

58.

ĐẦU TƯ ICO (INITIAL COIN OFFERING) CÁNH CỔNG DẪN VÀO THỊ TRƯỜNG BLOCKCHAIN

60.

KẺ KẾ VỊ BLOCKCHAIN?

62.

PHỎNG VẤN CEO TOMOCHAIN VƯƠNG QUANG LONG ICO - UY TÍN VIỆT NAM VƯƠN RA THẾ GIỚI

64.

CEO KYBER NETWORK CÓ MỘT CHÀNG TRAI VIỆT NHƯ THẾ, DÙ THÀNH CÔNG NHƯNG VẪN LUÔN PHẤN ĐẤU KHÔNG NGỪNG

64.

NGUYỄN VĂN VỮNG CEO BIG BOM - HÀNH TRÌNH TỪ ADTOP ĐẾN BIG BOM

66.

KYBER NETWORK - WHERE THERE IS A WILL, THERE IS A WAY!

68.

CHỦ QUYỀN, TỰ TRỊ VÀ NỀN DÂN CHỦ TƯƠNG LAI

72.

“FIN”-TERNET OF THINGS: KHI INTERNET KẾT NỐI VẠN VẬT “KẾT HÔN” CÙNG FINTECH

74.

10 NHÂN VẬT ẢNH HƯỞNG NHẤT TRONG THỊ TRƯỜNG CRYPTOCURRENCY

77.

TOP 10 CUỐN SÁCH HAY VỀ BLOCKCHAIN, CRYPTOCURRENCY, CÔNG NGHỆ VÀ IOT CHUYÊN ĐỀ CÔNG NGHỆ 4.0 KHUYÊN ĐỌC

83.

SAMSUNG RA MẮT NỀN TẢNG DOANH NGHIỆP NEXLEDGER CHẠY BẰNG BLOCKCHAIN

25.

INFOGRAPHIC - CÔNG NGHIỆP 4.0 VÀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP THỨ TƯ (4IR)

26.

INFOGRAPHIC - CÔNG NGHIỆP INTERNET - 3 LÀN SÓNG ĐỔI MỚI

53.

INFOGRAPHIC - CÔNG NGHỆ BLOCKCHAIN

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

9


VIỆT NAM HƯỚNG TỚI CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP LẦN THỨ TƯ NGUYỄN KHÔI, Báo Nhân Dân

Cách mạng công nghiệp 4.0 đòi hỏi nền giáo dục và đào tạo ở nước ta phải có những cải cách và đổi mới cơ bản, toàn diện. Các nhà khoa học dự báo, đến giai đoạn 2025 - 2030, nhân loại sẽ có hơn 20 sản phẩm công nghệ định hình tương lai kỹ thuật số và thế giới siêu kết nối. Việt Nam đang trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, đồng thời sẵn sàng hướng tới “quỹ đạo” của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư (hay còn gọi là Cách mạng công nghiệp 4.0).

Nhận diện cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 Khái niệm về cách mạng công nghiệp lần thứ tư (hay còn gọi là cách mạng công nghiệp 4.0) xuất hiện đầu tiên cách đây hơn sáu năm tại Đức. Đầu năm 2016, tại Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) lần thứ 46 tổ chức ở Thụy Sĩ với sự có mặt của 40 nguyên thủ quốc gia và hơn 2.500 quan khách từ hơn 100 nước trên thế giới, chủ đề “Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư” được phân tích, mổ xẻ một cách sâu sắc, đầy đủ và toàn diện hơn. Đặc trưng cơ bản của CMCN 4.0 là dựa trên nền tảng công nghệ số và tích hợp tất cả các công nghệ thông minh để tối ưu 10

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

hóa các quy trình và phương thức sản xuất, kinh doanh. Trong đó, các công nghệ đang và sẽ tác động mạnh vào đời sống của con người là công nghệ sinh học, công nghệ vật liệu mới, công nghệ tự động hóa, trí tuệ nhân tạo, internet kết nối vạn vật và điện toán đám mây… Với sự phát triển như vũ bão của khoa học và công nghệ, trong tương lai không xa (dự kiến đến năm 2030) trên thế giới sẽ có 90% dân số sử dụng điện thoại thông minh, 30% công việc kiểm toán trong các công ty, doanh nghiệp được thực hiện bằng trí tuệ nhân tạo, khoảng 80% hình ảnh người dân hiện diện số trên internet, 10% ô-tô chạy trên đường ở Mỹ không cần người lái; lúc đó cũng xuất hiện dược sĩ robot đầu tiên và triển khai ghép tạng trên người bằng công nghệ in 3D… Rõ ràng CMCN 4.0 sẽ mở ra kỷ nguyên mới của sự lựa chọn các phương án sản xuất, kinh doanh, tối ưu hóa việc sử dụng các nguồn lực; thúc đẩy năng suất lao động và hiệu quả; tạo bước đột phá về tốc độ phát triển cũng như làm biến đổi cơ bản hệ thống sản xuất và hoạt động quản trị xã hội cả bề rộng lẫn chiều sâu. Bên cạnh những tác động tích cực to lớn, CMCN 4.0 đặt ra không ít thách

thức, nhất là sẽ làm thay đổi mạnh mẽ cơ cấu nguồn nhân lực và thị trường lao động. Các hệ thống máy móc tự động hóa sẽ thay thế dần lao động thủ công trong nền kinh tế của mỗi quốc gia, dĩ nhiên tỷ lệ lao động chất lượng cao ngày càng gia tăng khiến người lao động trình độ thấp hoặc không được đào tạo sẽ bị đào thải.

Việt Nam giải “bài toán” 4.0 Nước ta đang trong quá trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, cũng như hội nhập quốc tế sâu rộng nhưng trình độ sản xuất trong các nhà máy, doanh nghiệp phần lớn ở trạng thái của cách mạng công nghiệp lần thứ 2 và cách mạng công nghiệp lần thứ 3, đồng thời có một số ít yếu tố của cách mạng công nghiệp 4.0. Để chủ động nắm bắt cơ hội, đưa ra các giải pháp thiết thực tận dụng các lợi thế, mặt khác giảm thiểu những tác động tiêu cực của CMCN 4.0, đầu tháng 5-2017, Thủ tướng Chính phủ đã ra Chỉ thị về việc tăng cường năng lực tiếp cận cuộc CMCN lần thứ 4. Trong Chỉ thị, người đứng đầu Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành và các địa phương từ nay đến năm 2020 cần tập trung chỉ đạo, tổ chức thực hiện có hiệu quả các giải pháp và nhiệm vụ mà Chính phủ đề ra. Trong đó, nhấn mạnh tập trung thúc đẩy phát triển, tạo sự bứt phá về hạ tầng kỹ thuật, công tác ứng dụng và nguồn nhân lực công nghệ thông tin - truyền thông. Phát triển hạ tầng kết nối số và bảo đảm an toàn, an ninh mạng, tạo điều kiện cho người dân và doanh nghiệp dễ dàng, bình đẳng trong việc tiếp cận các cơ hội phát triển nội dung số. Đẩy mạnh hơn nữa ứng dụng công nghệ thông tin - truyền thông đáp ứng yêu cầu hiện đại hóa công nghệ thông tin - truyền thông trong phạm vi cả nước; từng bước tiếp cận, nghiên cứu và phát triển mạng truyền thông di động 5G, đáp ứng yêu cầu internet kết nối vạn vật trong thời gian sớm nhất có thể. Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối


hợp các bộ, ngành và địa phương kết nối các chương trình nhiệm vụ khoa học và công nghệ nhằm tăng cường năng lực tiếp cận cuộc CMCN 4.0. Đáng chú ý, cuộc CMCN 4.0 đòi hỏi nền giáo dục và đào tạo còn nhiều hạn chế, bất cập lâu nay ở nước ta phải có những cải cách và đổi mới cơ bản, toàn diện. Cũng chính vì vậy, Thủ tướng Chính phủ đã nhấn mạnh việc thí điểm và khẩn trương triển khai mô hình giáo dục STEM trong nhà trường phổ thông. Giáo dục STEM được hiểu là trang bị cho người học những kiến thức và kỹ năng cần thiết liên quan đến các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học. Việc học các môn học STEM (mang tính tích hợp cao) không chỉ giúp người học sớm làm quen với các hoạt động trải nghiệm sáng tạo mà còn giúp họ khả năng định hướng, lựa chọn nghề nghiệp trong tương lai. Một trong những hạn chế, yếu kém dễ thấy lâu nay là năng lực nghiên cứu sáng tạo, sự kết nối giữa các trường đại học và doanh nghiệp trong đào tạo nghiên cứu và chuyển giao công nghệ hầu như chưa có. Chính vì thế, Nhà nước cần có cơ chế, chính sách hỗ trợ việc hình thành và phát triển các vườn ươm khởi nghiệp, đổi mới, sáng tạo trong các trường đại học chuyên đào tạo về kỹ thuật, công nghệ. Trước mắt, ưu tiên các ngành và lĩnh vực Việt Nam có thế mạnh như công nghệ thông tin, công nghệ sinh học. Nhất là tạo sự bứt phá về công nghệ thông tin, tập trung đầu tư nghiên cứu, ứng dụng mới theo xu thế tất yếu của các công nghệ Iot, Big data, Cloud… nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp nâng cao sức cạnh tranh, hoạt động sản xuất nhanh hơn, thông minh hơn và chất lượng cao hơn. Chỉ có như vậy chúng ta mới mong tránh được khoảng cách tụt hậu khá xa so các nước công nghiệp phát triển và hướng đến mục tiêu cao đẹp là “Khát vọng phồn vinh toàn dân tộc”.

CÁC GIẢI PHÁP VỀ VIỆC TĂNG CƯỜNG NĂNG LỰC TIẾP CẬN CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP LẦN THỨ 4 Tập trung thúc đẩy phát triển, tạo sự bứt phá thực sự về hạ tầng, ứng dụng và nhân lực công nghệ thông tin - truyền thông. Phát triển hạ tầng kết nối số và bảo đảm an toàn, an ninh mạng tạo điều kiện cho người dân và doanh nghiệp dễ dàng, bình đẳng trong tiếp cận các cơ hội phát triển nội dung số. Tiếp tục đẩy mạnh việc thực hiện các Nghị quyết số 19-2017/NQ-CP ngày 06 tháng 02 năm 2017, số 35/NQ-CP ngày 16 tháng 5 năm 2016 và số 36a/NQ-CP ngày 14 tháng 10 năm 2015 của Chính phủ nhằm cải thiện môi trường cạnh tranh kinh doanh để thúc đẩy sự phát triển của doanh nghiệp, tạo điều kiện cho doanh nghiệp nhanh chóng hấp thụ và phát triển được các công nghệ sản xuất mới. Các bộ, ngành cần khẩn trương triển khai xây dựng chính phủ điện tử; tiếp tục chủ động rà soát, bãi bỏ các điều kiện kinh doanh không còn phù hợp; sửa đổi các quy định quản lý chuyên ngành đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu theo hướng đơn giản hóa và hiện đại hóa thủ tục hành chính. Tập trung thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia theo hướng xây dựng các cơ chế, chính sách cụ thể, phù hợp để phát triển mạnh mẽ doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo như: Có cơ chế tài chính thúc đẩy hoạt động nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ của doanh nghiệp với tôn chỉ doanh nghiệp là trung tâm; đổi mới cơ chế đầu tư, tài trợ nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; có chính sách để

phát triển mạnh mẽ doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo; kết nối cộng đồng khoa học và công nghệ người Việt Nam ở nước ngoài và cộng đồng trong nước. Thay đổi mạnh mẽ các chính sách, nội dung, phương pháp giáo dục và dạy nghề nhằm tạo ra nguồn nhân lực có khả năng tiếp nhận các xu thế công nghệ sản xuất mới, trong đó cần tập trung vào thúc đẩy đào tạo về khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học (STEM), ngoại ngữ, tin học trong chương trình giáo dục phổ thông; đẩy mạnh tự chủ đại học, dạy nghề; thí điểm quy định về đào tạo nghề, đào tạo đại học đối với một số ngành đặc thù. Biến thách thức dân số cùng giá trị dân số vàng thành lợi thế trong hội nhập và phân công lao động quốc tế. 6. Nâng cao nhận thức của lãnh đạo các cấp, các ngành, các địa phương, doanh nghiệp và toàn xã hội về cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4. Tăng cường hội nhập quốc tế và thông tin, truyền thông tạo hiểu biết và nhận thức đúng về bản chất, đặc trưng, các cơ hội và thách thức của Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 để có cách tiếp cận, giải pháp phù hợp, hiệu quả.

Theo chỉ thị Số: 16/CT-TTg của Thủ tướng chính phủ ngày 04 tháng 05 năm 2017. CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

11


TẦM NHÌN MIDAS Tiến sĩ. David Nguyễn Vũ

VỚI HỆ SINH THÁI KHỞI NGHIỆP CÔNG NGHỆ CAO TẠI VIỆT NAM

Chủ tịch và GĐ tài chính của Midas Protocol

Cố vấn của

Fueling the AI & Robotics Future

Sau nhiều năm hỗ trợ cho các start-ups Việt phát triển, xây dựng, mở rộng ra trường quốc tế và kết nối, đầu tư vào việc xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp của Việt Nam, tôi nhận ra một số vướng mắc quan trọng, gây trở ngại cho tiến trình phát triển. Thứ nhất, từ phía các bộ ban ngành tại Việt Nam, các chính sách hỗ trợ cho khởi nghiệp và đặc biệt là khởi nghiệp công nghệ cao chưa được cụ thể hóa, mang nhiều yếu tố hình thức hơn là thiết thực. Thứ hai, thiếu trầm trọng các nền tảng cho các nhà đầu tư (quỹ đầu tư hoặc cá nhân có tài sản lớn trong và ngoài nước) có mong muốn đầu tư tới các start-ups. Đó là lý do vì sao chúng tôi thiết lập ra Midas Foundation, một quỹ đầu tư trên nền tảng tự động phi tập trung (Decentralized Autonomous Organization) tại Singapore nhắm tới mục đích sau:

• Cung cấp vốn khởi động cho các dự án công nghệ cao (trên toàn ASEAN trong đó có Việt Nam) như Trí tuệ nhân tạo (Artificial Intelligence/Machine Learning), Chuỗi khối (Blockchain/ ICOs), Internet vạn vật (Internet of Things), Công nghệ rô-bốt (Robotics) 12

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

hướng tới đẩy mạnh toàn bộ hệ sinh thái công nghệ cao đặc biệt là đối với các nhóm kĩ thuật đang thiếu vốn để bắt đầu dự án.

• Ủng hộ cho các quỹ hoặc dự án xóa đói, giảm nghèo, nông nghiệp xanh, thực phẩm sạch, cải thiện môi trường, giáo dục cộng đồng, tạo công ăn việc làm, khởi nghiệp nói chung và từ thiện.

Đây sẽ là một Quỹ đầu tư đầu tiên được xây dựng trên nền tảng phi tập trung và tự động hóa sử dụng công nghệ Blockchain và hợp đồng thông minh. Các dự án cần vốn sẽ được đưa lên trên nền tảng bởi các «Midas Pioneer» (tạm dịch là Người Tiên Phong Midas). Sau đó, dự án sẽ được duyệt khi số phiếu bỏ vượt quá 51%. Bất kỳ ai có nắm giữ thẻ số Midas (Token) đều có quyền bỏ phiếu.

Midas Pioneers là những người đóng góp cho dự án Midas Protocol trong giai đoạn Pioneer Sales. Những người tiên phong này sẽ có quyền đưa các dự án mà họ thấy có ích cho cộng đồng để được toàn bộ cộng đồng Midas cùng


đánh giá, cũng như được Hội đồng thẩm định của Quỹ Midas đánh giá. Tất cả những người có sở hữu Token Midas đều có quyền tham gia đầu tư vào các dự án khi mà các dự án này được duyệt thông qua việc bỏ phiếu bởi cộng đồng. Như vậy, việc đầu tư vào Midas Protocol không chỉ ngừng ở đó mà còn mở ra cơ hội đầu tư trong tương lai với những dự án tiềm năng khác do chính cộng đồng quyết định.

Tình huống đầu tư 1: Một dự án khởi nghiệp muốn nhận được tài trợ để khởi động ICO. Họ tiếp cận một Người tiên phong để trình bày dự án. Khi dự án được đệ trình và vượt qua cuộc bỏ phiếu với hơn 51% phiếu từ người sở hữu Midas token, dự án đó được phê duyệt. Các quỹ được phân bổ sau đó sẽ được phát hành cho các nhóm dự án với dưới sự hướng dẫn của Ban quản trị Quỹ Midas Foundation. Với nguồn tài trợ đó,họ sẽ có đủ vốn để hoàn thành Proof of concept, MVP và khởi động một ICO mới. Một điều bắt buộc là Midas token phải được làm phương thức thanh toán cho việc phát hành token của ICO mới đó. Những người sở hữu Midas token bây giờ có thể tham gia vào ICO mới bằng cách sử dụng Midas token để mua token mới. Vì ICO mới được giúp đỡ bởi quỹ Midas nên việc bán token mới đó phải được giảm giá đặc biệt và bonus chỉ dành cho cộng đồng Midas.

Tình huống đầu tư 2: Một dự án mới muốn nhận được tài trợ để khởi nghiệp thông qua việc gây quỹ truyền thống ( không phải ICO). Họ tiếp cận một Người tiên phong để trình bày dự án. Khi dự án được đệ trình và vượt qua cuộc bỏ phiếu với hơn 51% phiếu từ người sở hữu Midas token, dự án đó được phê duyệt. Các quỹ được phân bổ sau đó sẽ được phát hành cho các nhóm dự án với dưới sự hướng dẫn của Ban quản trị

Quỹ Midas. Với nguồn tài trợ đó, họ sẽ có đủ vốn để hoàn thành Proof of concept, MVP và khởi động một đề xuất đầu tư vào công ty mới. Hiện tại, công ty mới đó phát hành cổ phiếu để đổi lấy tiền mặt và tài sản. Các tài sản có thể được chấp nhận là tài sản vật chất như tiền tệ, bất động sản và tài sản kỹ thuật số như tiền mã hóa (BTC, ETH, LTC… và Midas Token). Vì công ty mới được quỹ Midas hỗ trợ, tài sản Midas token sẽ được định giá cao hơn so với giá thị trường trên sàn giao dịch. Trong trường hợp này, những người sở hữu Midas token sau khi đóng góp vào công ty mới bằng Midas token của họ, sẽ trở thành cổ đông, với giấy tờ chứng nhận cổ phần và quyền biểu quyết trong đại hội đồng cổ đông giống như bất kỳ công ty cổ phần nào khác.

Quỹ Midas vận hành như thế nào Quỹ Midas Foundation nhận vốn từ nguồn lợi nhuận của Midas Protocol như là một khoản viện trợ không hoàn lại. Quỹ Midas Foundation sẽ có Ban điều hành và Ban cố vấn bao gồm những nhà lãnh đạo trong nhiều ngành nghề khác nhau, tham gia giúp đỡ trong việc lựa chọn các dự án, hướng dẫn chỉ bảo các đội ngũ startups còn non trẻ từ giai đoạn định hình ý tưởng cho tới ngày sản phẩm tới thị trường. Quỹ Midas Foundation được thành lập tại Singapore và hoạt động theo luật Quỹ và luật về tổ chức xã hội tại Singapore.

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

13


MIDAS PROTOCOL GIẢI QUYẾT NHỮNG VẤN ĐỀ NÓNG BỎNG CỦA GIAO DỊCH TIỀN TỆ MÃ HÓA TRÊN QUY MÔ TOÀN CẦU Chu Đức Minh, đồng sáng lập và CEO của Midas Protocol (www.MidasProtocol.io)

Hiện nay, đa số các nhà đầu tư tiền tệ mã hóa đều để phần lớn tài sản số này trên các sàn giao dịch tập trung. Điều này dẫn đến nhiều rủi ro cho nhà đầu tư như khi sàn giao dịch hoặc tài khoản của nhà đầu tư bị tin tặc tấn công hoặc bị sàn giao dịch đóng băng tài khoản, họ có thể bị mất toàn bộ lượng tiền mã hóa mà họ để trên sàn. Bên cạnh đó việc để tiền mã hóa trên sàn giao dịch tập trung sẽ làm giảm tính sử dụng do người sử dụng mất nhiều thời gian chờ đợi và mất phí giao dịch khi muốn chuyển một lượng tiền mã hóa ra ngoài để tiêu dùng / thanh toán, hoặc sử dụng trên một nền tảng hay một ứng dụng phi tập trung nào đó. Midas Protocol (www.MidasProtocol.io) ra đời nhằm giải quyết cả hai vấn đề trên, nhà đầu tư sẽ giữ tiền mã hóa trong ví của họ, giúp tài sản của nhà đầu tư được tuyệt đối an toàn, đồng thời vẫn có thể giao dịch, chuyển đổi được trực tiếp từ ví và khi cần có thể sử dụng ngay lập tức mà không phải đợi để rút ra từ sàn và bị mất thêm phí rút. Midas mang trong mình sứ mệnh giúp cho tiền mã hóa không chỉ còn là một phương tiện để đầu tư / đầu cơ, mà sẽ ngày càng trở nên thiết thực trong hoạt động thường ngày hơn bằng việc giúp cho việc chuyển đổi, sử dụng các loại tiền tệ mã hóa trở nên dễ dàng và an toàn hơn. Midas cũng giúp cho những nhà đầu từ mới và nhỏ kiểm soát rủi ro tốt hơn và đầu tư một cách thông minh hơn, thông qua việc học hỏi và “theo đuôi” những nhà đầu tư có danh mục đầu tư tăng trưởng tốt nhất. Việc này góp phần 14

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

giúp những nhà đầu mới yên tâm hơn khi bắt đầu bước chân vào thị trường tiền mã hóa, đồng thời giúp họ có cái nhìn tổng quan hơn về thị trường này cũng như biết tới những đồng tiền mã hóa tăng trưởng tốt, có giá trị thực sự. Khi nhà đầu tư bắt đầu hiểu biết hơn và muốn tự mình mua bán giao dịch, Midas cung cấp cho họ những công cụ tốt nhất có thể có như các loại lệnh mua bán (order types) đa dạng, các thông tin xác thực mới nhất về thị trường, các đồ thị phân tích kỹ thuật, các cảnh báo tức thời về biến động giá của các loại tiền tệ mã hóa mà họ đang nắm giữ, v.v... Bên cạnh các lệnh mua bán thường gặp trên các sàn tập trung, Midas còn cung cấp cho người dùng các loại lệnh mua bán chưa từng xuất hiện ở bất cứ đâu, giúp cho người dùng tiết kiệm tối đa thời gian đồng thời nắm bắt được các cơ hội cũng như giảm thiểu rủi ro từ những biến động về giá trên thị trường tiền tệ mã hóa. Sự ra đời của Midas sẽ thúc đẩy các sàn giao dịch phi tập trung ngày càng được sử dụng rộng rãi hơn, tính thanh khoản ngày một tốt hơn, đồng thời mang đến cho người dùng một trải nghiệm hoàn toàn khác biệt so với khi người dùng sử dụng trực tiếp các sàn giao dịch phi tập trung - vốn chậm chạp và hạn chế về tính năng. Việc thúc đẩy sử dụng các sàn giao dịch phi tập trung sẽ giúp hệ sinh thái tiền tệ mã hóa trở nên hoàn chỉnh hơn, và bám sát triết lý phi tập trung hơn.


Vắn tắt về Midas Protocol (www.MidasProtocol.io): Midas Protocol là một ứng dụng được xây dựng để hỗ trợ cho sự phát triển của hệ sinh thái tiền tệ mã hóa và Blockchain, có những chức năng chính sau: • Là một ví có khả năng chứa được nhiều loại tiền tệ mã hóa khác nhau. • Là một ứng dụng cho phép người sử dụng mua bán tự động hóa các loại tiền tệ mã hóa trực tiếp từ ví mà không

phải chuyển trước lên sàn. Người dùng có thể đặt các quy luật mua bán tự động, hoặc bắt chước các hành động mua bán, đầu tư của những nhà đầu tư thành công dẫn đầu của bảng vàng. • Là một ứng dụng cho phép đổi loại tiền tệ mã hóa này sang loại tiền tệ mã hóa khác ngay tức thì (như cách Kyber Network thực hiện) • Có Bảng vàng, ghi nhận những người dùng nào có mức độ tăng trưởng nhanh nhất (tức là đầu tư thông minh nhất).

• Cho phép các nhà đầu tư nhỏ theo dõi và trả học phí cho những nhà đầu tư đứng đầu bảng vàng để có thể “đầu tư theo đuôi”. • Là một ứng dụng sử dụng AI để cảnh báo biến động giá và biến động thị trường • Là một ứng dụng cho phép người dùng quản lý được toàn bộ hồ sơ đầu tư, đo đạc được các chỉ số tăng trưởng, quản lý được lỗ/lãi trên các lệnh mua bán và trên tổng hồ sơ đầu tư

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

15


CÔNG NGHIỆP CUỘC CÁCH MẠNG TOÀN DIỆN iNative Agency

Cuộc cách mạng 4.0 là một sự chuyển đổi công nghiệp mà tiên phong và dẫn đầu là một nền sản xuất thông minh; kéo theo sau đó là một cuộc cách mạng toàn diện từ phương thức sản xuất máy tính tự động hóa sang kết nối các hệ thống nhúng và cơ sở sản xuất thông minh để tạo ra sự hội tụ kỹ thuật số giữa công nghiệp, kinh doanh, chức năng và quy trình bên trong. Ngành công nghiệp 4.0 đại diện cho cuộc cách mạng công nghiệp thứ tư trong sản xuất, hậu cần và chuỗi cung ứng (Logistics 4.0), công nghiệp hóa chất, năng lượng (Energy 4.0), giao thông, tiện ích, dầu khí, khai thác mỏ, kim loại và các phân đoạn khác bao gồm: các ngành tài nguyên, chăm sóc sức khỏe, dược phẩm hay thậm chí cả các thành phố thông minh. Đại diện cho cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 là sự bứt phá của các hệ thống vật lý mạng trên con đường tạo ra một chuỗi giá trị đầu - cuối với IoT (Internet vạn vật), trí thông minh phi tập trung trong sản xuất, hậu cần và công nghiệp. Ban đầu ngành công nghiệp 4.0 được hình thành trong bối cảnh sản xuất, nhưng điều này đã thay đổi. Vì vậy, khi tất cả các ngành thuộc phạm vi của cách mạng công nghiệp 4.0 được giải

16

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

quyết trong sự hợp tác giữa giới học thuật với chính phủ và các nhà quản lý công nghiệp thì chúng ta có thuật ngữ “Industrie 4.0”. Tuy nhiên, sau khi thuật ngữ được đặt ra, bạn vẫn có thể đọc về sản xuất, nhà máy thông minh và các hoạt động, công nghệ, quy trình trong bối cảnh rộng hơn của nhà máy, sản xuất và các khu vực liên quan. Ngoài ra còn có xu hướng giới hạn các ngành công nghiệp 4.0 thành nhóm như Internet vạn vật (Internet of Things). Để hiểu rõ ngành công nghiệp 4.0, cần phải xem chuỗi giá trị đầy đủ bao gồm các nhà cung cấp, nguồn gốc của vật liệu và thành phần cần thiết cho các hình thức sản xuất khác nhau; số lượng các bước trung gian và các bên tham gia: người dùng cuối (với tư cách là một doanh nhân, người tiêu dùng, người xây dựng, chủ cửa hàng bán lẻ, công nhân, và vv). Điều này cho phép các nhà quản lý nắm chắc hơn hơn về sản xuất, dịch vụ, tương tác với khách hàng / người tiêu dùng (bao gồm việc thu thập dữ liệu thời gian thực từ việc sử dụng sản phẩm thực tế) và cắt giảm những khâu thiếu hiệu quả cũng như các chi phí trung gian trong mô hình chuỗi cung ứng kỹ thuật số. Một số mục tiêu của ngành công nghiệp 4.0 trong ý thức trung tâm của khách hàng ngày càng

4.0 đòi hỏi cao hơn về hiệu quả, tốc độ, (chi phí) và các dịch vụ sáng tạo giá trị gia tăng. Cuối cùng, nó vẫn là kinh doanh với sự đổi mới và chuyển đổi các mô hình kinh doanh và quy trình: tăng lợi nhuận, giảm chi phí, nâng cao trải nghiệm khách hàng, tối ưu hóa giá trị cho khách hàng (trong khi bán các dịch vụ mới và / hoặc có giá trị cao thay vì các dịch vụ, hàng hóa, sản phẩm và ‘phần cứng’ có lợi nhuận thấp; hoặc tệ hơn: dịch vụ, giải pháp và sản phẩm sắp biến mất do cái gọi là ‘ gián đoạn kỹ thuật số ‘).

“Ngành công nghiệp 4.0 là một thực tế rộng lớn, bao gồm nhiều thay đổi về xã hội, công việc, ngành cụ thể và công nghệ.


CÔNG NGHIỆP 4.0 BẢN CHẤT TRONG “TÍCH TẮC” Công nghiệp 4.0 là sự chuyển đổi thông tin chuyên sâu về sản xuất và các ngành công nghiệp khác trong môi trường dữ liệu, con người, quy trình, dịch vụ, hệ thống và tài sản công nghiệp IoT với việc tạo ra, tận dụng và sử dụng thông tin có thể hành động như một cách thức và phương tiện để nhận ra ngành công nghiệp thông minh và hệ sinh thái của sự đổi mới và hợp tác. Cốt lõi Công nghiệp 4.0 bao gồm việc chuyển giao quyền tự chủ và Tự trị (một phần) cho các hệ kết nối không gian số-thực thể, tận dụng các hệ thống thông tin. Công nghiệp 4.0 là một tầm nhìn rộng, rõ ràng và kiến trúc với đặc trưng chủ yếu là việc kết nối các tài sản công nghiệp và công nghệ kỹ thuật số trong các hệ kết nối không gian số-thực thể. IoT là một ứng dụng quan trọng trong Industry 4.0, với nhiều thành phần: từ nền tảng IoT đến ngành công nghiệp

IoT, thiết bị và nhiều hơn nữa. Tuy nhiên, nó không chỉ là IoT đơn thuần mà còn là tích hợp của: điện toán đám mây, dữ liệu lớn với trí thông minh nhân tạo, phân tích dữ liệu rìa, thiết bị di động, công nghệ truyền thông, thay đổi mức độ, HMI và SCADA, sản xuất hệ thống thực hiện, lập kế hoạch nguồn lực doanh nghiệp (ERP, trở thành i-ERP), bộ điều khiển logic lập trình (PLC), cảm biến và bộ chấp hành (actuator), MEMS và Transducer (bộ chuyển đổi… Tất cả đều đóng một vai trò quan trọng trong IoT.

“Giá trị được tạo ra

bởi ngành công nghiệp 4.0 vượt quá mức tiết kiệm chi phí thấp (được miêu tả bằng một 2 con số) mà nhiều nhà sản xuất đã và đang theo đuổi. (Boston Consulting Group)

Ngoài ra, các công nghệ tương tự, như Robotic Process Automation (RPA), AI (AI engine, learning machine), hoặc sự kết hợp của cả hai và… cũng tạo ra một sự đột phá gần với tất cả các lĩnh vực phần mềm như quản lý thông tin doanh nghiệp, quản lý quy trình nghiệp vụ và tất nhiên các ứng dụng trong thị trường tìm nguồn cung ứng đều hiển thị trong các ứng dụng công nghiệp / sản xuất được áp dụng IoT và các nền tảng sản xuất IoT. Ngành công nghiệp 4.0 không phải là “cái gì đó” bạn hiểu được chỉ qua một đêm. Cũng giống như trường hợp triển khai IoT, bạn cần một chiến lược tiếp cận và các phương pháp áp dụng theo từng giai đoạn một. Điều này hoàn toàn giống với chiến lược chuyển đổi kỹ thuật số và được đề cập sâu hơn khi chúng ta nhìn vào ngành công nghiệp 4.0 và sự trưởng thành của các tổ chức khi chúng di chuyển từ giai đoạn ban đầu sang các phương pháp sáng tạo hơn về tối ưu hóa và tự động hóa. Nếu bạn đang vội vàng, có một chương về các mô hình phát triển của Industry 4.0 và lộ trình tiếp theo.

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

17


Ngành công nghiệp 4.0 xây dựng dựa trên các mô hình dữ liệu và ánh xạ dữ liệu qua chuỗi và dòng giá trị cuối của sản phẩm. Và chìa khóa của các mô hình trên đó chính là tích hợp chúng lại.

Dữ liệu và tối ưu hóa trong chuỗi giá trị: các lợi ích và hệ thống CNTT, OT và hệ kết nối không gian số-thực thể trong ‘thông minh hóa mọi thứ’ Như bạn sẽ khám phá trong chuyên đề này, Industry 4.0 được hình thành như là giai đoạn tiếp theo của tổ chức và kiểm soát trong vòng đời đầy đủ của chuỗi giá trị sản phẩm. Các hệ kết nối không gian số - thực thể là cơ sở để tạo ra những đột phá trong các lĩnh vực như thiết kế sản phẩm, tạo mẫu và phát triển, điều khiển từ xa, dịch vụ và chẩn đoán, theo dõi tình trạng, bảo trì tích cực và dự đoán, theo dõi, cơ cấu cấu trúc và hệ thống giám sát, lập kế hoạch, khả năng đổi mới, sự linh hoạt, các ứng dụng thời gian thực và hơn thế nữa… Những tiềm năng của 4.0 sau này cũng dẫn đến các ứng dụng cũng như lợi ích mà chúng tôi đề cập sau đó, bao gồm: khả năng cá nhân, cảnh báo thời gian thực và can thiệp, mô hình dịch vụ sáng tạo, cải tiến sản phẩm năng động, tăng năng suất, cao hơn - và cuối cùng là các mô hình kinh doanh mới. Các khả năng mới của ngành công nghiệp 4.0 dẫn đến hiện tượng “thông minh hóa mọi thứ”. Điều này thường thu hút sự chú ý nhất: từ mạng lưới thông minh, năng lượng thông minh và hậu cần thông minh đến các cơ sở thông minh bao gồm các tòa nhà thông minh và cây thông minh, dịch vụ thông minh, nhà máy, thành phố thông minh và nhiều hơn thế nữa. Các hệ kết nối không gian số-thực thể, cũng như các thành phần của nó (ví dụ như các hệ thống điều khiển thông minh và các hệ thống nhúng) và vị trí của nó trong sự phát triển của sản xuất, công nghiệp (bắt đầu từ các hệ thống cơ khí) sẽ được giải thích chi tiết trong chuyên đề công nghiệp 4.0 số đầu tiên và nhiều số tiếp theo.

18

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

“Công nghiệp

4.0 là một tầm nhìn và hành trình. Các tổ chức triển khai các sáng kiến Công nghiệp 4.0 và chuẩn bị biến tài liệu về Industrie 4.0, thành phần, nguyên tắc, công nghệ và kiến trúc thành hiện thực, trong bối cảnh của họ

Tích hợp đầu tiên là công nghệ thông tin (CNTT) và công nghệ hoạt động (OT). Bản chất của hội tụ CNTT và OT xoay quanh dữ liệu, các quy trình và con người/nhóm. IoT là chìa khóa khi IoT dẫn đầu và làm được việc nắm bắt (và phân tích/tận dụng dữ liệu). Có thể nói rằng ngành công nghiệp 4.0 có khi có IoT. Vì sự hội tụ của CNTT, OT và xương sống của chúng vào ứng dụng tiên tiến và nâng cao của Internet, CNTT và cơ sở hạ tầng CNTT bị ảnh hưởng bởi dữ liệu IoT, cơ sở hạ tầng máy chủ, lưu trữ và cơ sở hạ tầng ngoại vi v.v ... khiến nhiều người thấy ngành công nghiệp 4.0 như một sự tiếp nối của cuộc cách mạng công nghiệp thứ ba. Mặt khác, tác động của tự động hóa liên tục trong tất cả các tổ chức, bao gồm các nhà máy, có tác động rõ ràng đến công việc và xã hội. Tuy nhiên, cũng có thể hiểu rằng: đây chỉ là kết quả của các bước tiếp theo trong cuộc cách mạng công nghiệp thứ ba, nơi tự động hóa đã được “thâm canh” ở nhiều cấp độ. Bất kể các cuộc tranh luận về vấn đề này đã được diễn ra, công nghiệp 4.0 là một cuộc cách mạng hay chỉ là một sự cải tiến thì cuối cùng, công nghiệp 4.0 vẫn là một phần của cuộc cách mạng công nghệ 4.0. Quan điểm truyền thống về cách mạng công nghiệp thứ tư của ngành công nghiệp 4.0 và chuyển đổi công nghiệp với công nghệ OT, sự hội tụ của CNTT, OT và hệ kết nối không gian số - thực thể trên nền công nghệ chuyển đổi kỹ thuật số truyền thống của nền tảng thứ ba.


CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

19


TÍCH HỢP

TRONG CÔNG NGHIỆP 4.0

TÍCH HỢP DỌC VÀ NGANG iNative Agency

Trong chuyên đề này, chúng tôi sẽ khám phá hai chiều tích hợp quan trọng trong mô hình Công nghiệp 4.0. Đầu tiên là tích hợp theo chiều dọc, theo đó, tất cả các hệ thống trong tháp tự động hóa truyền thống đều bị ảnh hưởng: từ các cấp độ thấp đến cấp độ kiểm soát sản xuất, cấp độ điều hành và cấp độ kế hoạch doanh nghiệp. Tích hợp theo chiều dọc sẽ làm cho tư duy theo mô hình kim tự tháp truyền thống biến mất. Điều tương tự cũng xảy ra đối với một số hệ thống và ứng dụng trên các cấp độ khác nhau. Các hệ thống khác như ERP sẽ thay đổi đáng kể trong khi các hệ thống khác sẽ được thay thế bằng các ứng dụng đang nổi trong phạm vi nền tảng IoT công nghiệp, cụ thể là nền tảng sản xuất và nền tảng dọc cho nhiều nhiệm vụ và trường hợp sử dụng khác nhau trong nhiều lĩnh vực. Internet vạn vật sẽ trở thành nơi tích hợp ‘hệ thống của các hệ thống’ tương tác, bởi các nền tảng chuyển đổi kỹ thuật số và các ứng dụng kinh doanh nơi mà các nền tảng IoT và các chức năng được tích hợp vào. Thứ hai là sự tích hợp theo chiều ngang, không phải là quan điểm phân cấp của một số hệ thống như trong tích hợp theo chiều dọc mà về chuỗi giá trị từ đầu đến cuối: từ nhà cung cấp và quy trình, luồng thông tin và hệ 20

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

thống CNTT trong giai đoạn phát triển sản phẩm đến hậu cần, phân phối và cuối cùng là khách hàng. Điều này cũng tác động đến các hệ thống khác nhau được sử dụng trong thị trường công nghiệp và cuối cùng là tất cả về dữ liệu và phương pháp, về việc nó được sử dụng vì lý do đúng, vào đúng thời điểm và đúng nơi để diễn giải câu thần chú tốt về quản lý thông tin và kinh doanh thông minh, với trên tất nhiên là mô hình DIKW; từ dữ liệu đến kiến thức với lớp hành động bổ sung: quyết định. Và trong ngành công nghiệp 4.0 có nghĩa là con người, bán tư và Tự tri (nhưng hãy xem nó như là một sự liên tục khác mà công nghệ đã tạo ra) Một yếu tố then chốt tiếp theo sẽ được giới thiệu nhanh sau đây thực sự là một yếu tố quyết định sự bán tư và tự trị, nền tảng trong cả ngành công nghiệp 4.0 và logictics 4.0, bản chất của sự tự tổ chức và tầm nhìn sản xuất tự động (thông qua máy móc và máy móc thông minh hóa) và cuối cùng, giấc mơ tự động hóa càng sâu rộng với vai trò to lớn của Internet vạn vật, trí thông minh nhân tạo, hệ thống tích hợp mới, phân tích nâng cao. Nó trực tiếp tiếp cận những gì chúng tôi đề cập tiếp theo: Công nghiệp 4.0, công nghệ và nhân công


CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

21


CÔNG NGHIỆP 4.0 CÔNG NGHỆ, AN NINH, CON NGƯỜI/ NGƯỜI LAO ĐỘNG VÀ XÃ HỘI iNative Agency

Trước khi đi sâu vào tất cả các diễn biến, tích hợp, diễn biến vật lý trên mạng, các yếu tố Internet vạn vật, các khía cạnh dữ liệu lớn cần nhìn vào nguồn gốc của ngành 4.0, định nghĩa, diễn biến, ý nghĩa toàn cầu, các sáng kiến tương tự, nguyên tắc thiết kế công nghiệp 4.0, xây dựng khối và tham khảo thêm về “Kiến trúc Mô hình Industrie 4.0” để tìm hiểu thêm về những thuật ngữ về công nghệ, con người trong cuộc cách mạng công nghệ này. Cần lưu ý là ngành công nghiệp 4.0 không chỉ là về những công nghệ. Nó cũng xem xét tác động và vai trò của xã hội và người lao động (ví dụ: sự cộng tác giữa con người và máy móc với robot cộng tác (cobots), các kỹ năng cần thiết mới của người lao động trong các ngành công nghiệp giữa tất cả những thay đổi này, chắc chắn, mất việc làm do tự động hóa lại là một thách thức lớn. Ngày càng nhiều các ngành đã áp dụng mô hình dọc dựa trên công nghệ, khái niệm và nguyên tắc của công nghiệp 4.0. 22

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Hơn nữa, Industry 4.0 cũng tập trung mạnh vào bảo mật. Điều này không chỉ có nghĩa là bảo mật dữ liệu và mạng lưới truyền thông, bảo vệ dữ liệu (bao gồm bảo vệ dữ liệu cá nhân, đặc biệt là sự xuất hiện của Quy định bảo vệ dữ liệu chung, Quy định ePrivacy và các quy tắc sắp tới trong một số lĩnh vực (bao gồm cơ sở xanh, năng lượng và sinh thái, một lần nữa bảo mật dữ liệu cá nhân tiếp tục là vấn đề), an ninh mạng theo nghĩa rộng nhất và an ninh hệ thống kiểm soát công nghiệp (bảo mật ICS) mà còn bảo vệ và an ninh của người lao động, tài sản công nghiệp, cơ sở hạ tầng quan trọng và ‘an ninh vật lý’. Khi các tài sản công nghiệp và cơ sở hạ tầng quan trọng (từ các tòa nhà điện quan trọng tới lưới năng lượng và nhiều hơn nữa) nhận được sự kết nối và tấn công đang gia tăng trong môi trường công nghiệp truyền thống chứ không phải theo phương pháp “bảo mật theo thiết kế” đầu cuối. (Bảo mật theo thiết kế là một cách tiếp cận để phát triển phần mềm và phần cứng nhằm làm cho hệ thống không bị lỗ hổng và không thể tấn công càng tốt thông qua các biện pháp như kiểm

tra liên tục, bảo vệ xác thực và tuân thủ các phương pháp lập trình tốt nhất) Thách thức bảo mật tổng thể này và chắc chắn bảo mật ICS và thách thức an ninh không dây đầu cuối xếp hạng cao trong số các thách thức và rủi ro trong công nghiệp 4.0. Ở cấp độ công nghệ 4.0, cuối cùng, trên các công nghệ được đề cập (hay các nhóm công nghệ) như Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn, CNTT, OT, một số công nghệ bảo mật (an ninh mạng, giám sát trực quan, thiết bị đeo để theo dõi sự an toàn của công nhân trong môi trường nguy hiểm), trí thông minh nhân tạo (AI), điện toán đám mây, điện toán cạnh rìa, điện toán sương mù và nhiều thứ khác: sản xuất và in 3D, kỹ thuật số song song, thực tế ảo và thực tế ảo tăng cường (cũng trong bối cảnh mô phỏng đôi kỹ thuật số), robotic và cobots (robot cộng tác), sản xuất tự động, phát triển ứng dụng nhanh, sản xuất tự động, kỹ thuật nhất quán toàn bộ chuỗi giá trị, thu thập và cung cấp dữ liệu toàn diện, tích hợp hệ thống (tích hợp theo chiều dọc và ngang), một loạt các công nghệ mạng


và truyền thông, tích hợp và các tiêu chuẩn kết nối / các giao thức, cách thức làm cho các giao thức CNTT và OT khác nhau có thể tương tác và nhiều hơn nữa trên đường chân trời, chẳng hạn như blockchain và công nghệ không chỉ đáp ứng nhu cầu về băng thông nhiều hơn mà còn để cấp nguồn cho các thiết bị kết nối như tiêu chuẩn Power over Ethernet mới và truyền thông ánh sáng trực quan (VLC) hoặc LiFi (Light Fidelity), đã bước vào giai đoạn chuẩn hóa LiFi IEEE. Một số trường hợp sử dụng công nghiệp cụ thể vượt quá phạm vi chiếu sáng thông minh hiện tại của nó. Về mặt công nghệ, điều quan trọng là phải xem xét các công nghệ bên dưới các thuật ngữ như IoT mà còn xem xét cách kết nối tất cả, đặc biệt là ở cấp độ công nghệ này (dữ liệu và cách sử dụng dữ liệu, bảo vệ, trao đổi, làm phong phú và thậm chí kiếm tiền) từ khóa cũng được tích hợp: từ sự tích hợp của CNTT và OT vào sự tích hợp của IoT và AI; dữ liệu lớn, Internet vạn vật (IoT) và Trí thông minh nhân tạo (AI); blockchain, Internet vạn vật và bảo mật, danh sách trở nên dài hơn, mặc dù đó là tất nhiên về các trường hợp sử dụng và kết hợp và tích hợp có thể xảy ra theo nhiều cách.

NGUỒN GỐC CỦA INDUSTRIE 4.0 PHÁT TRIỂN TỪ SẢN XUẤT THÔNG MINH ĐẾN THÔNG MINH ‘X’ Tầm nhìn Công nghiệp 4.0 trải dài vượt ra ngoài công nghệ và chuỗi tập trung từ đầu đến cuối, bao gồm kho bãi, hậu cần, tái chế, năng lượng, người lao động, an ninh và giao thông Mặc dù thuật ngữ Công nghiệp 4.0 và mô hình kiến trúc tham chiếu đằng sau nó bắt nguồn từ Đức và có trọng tâm chính về sản xuất và sản xuất rõ ràng là

tầm nhìn và thực tế là cuộc cách mạng công nghiệp thứ tư đã thu hút sự chú ý của các tổ chức trên toàn cầu. Chúng ta sẽ khám phá điều đó ở phần này và phạm vi thực tế trải dài ngoài sản xuất. Mặc dù công nghiệp 4.0 ban đầu chỉ được sử dụng trong phạm vi sản xuất (trái ngược với các sáng kiến hàng đầu khác như Internet công nghiệp và Hiệp hội Internet công nghiệp hoặc IIC) nhưng nó thực sự đang đi xa hơn. Trong những ngày đầu của ngành công nghiệp 4.0, chúng tôi đã không thể nói điều đó vì đó là một sáng kiến sản xuất có tính thời kỳ. Hôm nay, chúng ta thấy rõ cách một số bên tham gia vào Industry 4.0 tự chuyển nó sang giao thông và hậu cần thông minh, các tòa nhà thông minh, khai thác thông minh, dầu thông minh và khí đốt, chăm sóc sức khỏe thông minh và ‘x’ hay ‘bất cứ điều gì’ thông minh. Chúng tôi đã thấy rõ sự mở rộng này qua các ngành áp dụng dọc khác đang hoạt động trong lĩnh vực sản xuất được xuất bản bởi các viện công nghiệp hàng đầu 4.0 như Viện hàn lâm khoa học và kỹ thuật quốc gia Đức (acatech). Điều này không có nghĩa là họ (một mình) đang mở rộng phạm vi, điều ngược lại cũng đúng: các ngành dọc được đề cập (và những ngành khác) đang ngày càng áp dụng khái

niệm, nguyên tắc và công nghệ của ngành 4.0. Làm thế nào nó có thể xảy ra? Trong công nghiệp 4.0 mặc dù đặc điểm, quy trình và ưu tiên trong sản xuất, các đặc điểm công nghệ và chuyển đổi cơ bản đã làm chồng chéo trong sự siêu kết nối này. Sự phổ biến toàn cầu này về tầm nhìn và công nghệ của Industrie 4.0, ở các tốc độ khác nhau, có liên quan đến những thách thức và khả năng trên toàn cầu và với sự kết hợp chéo, được kích hoạt bằng sự hợp tác với ngành công nghiệp Mỹ và Nhật Bản, sáng kiến công nghiệp của EU và nhiều hơn nữa. Tuy nhiên, có một số trở ngại cần thực hiện trước khi tầm nhìn Công nghiệp 4.0 được thực hiện ở nhiều công ty hơn ngày nay. Xét về khía cạnh tầm nhìn, ‘Công nghiệp 4.0’, là một hiện tượng rất thực tế, nó chuyển đổi sản xuất và các ngành khác thành sản xuất kết nối và kỹ thuật số (và nhiều hơn nữa) với các tiện ích bổ sung và một loạt các diễn biến công nghệ và khả năng vượt ra ngoài quy mô hoạt động tuyệt đối đối với cái gọi là cuộc cách mạng công nghiệp thứ tư.

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

23


CÔNG NGHIỆP 4.0 SỰ BIẾN ĐỔI KỸ THUẬT SỐ CỦA NGÀNH CÔNG NGHIỆP VÀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP THỨ TƯ Tổng hợp: iNative Agency

Các mục tiêu ban đầu trong ngành 4.0 thường là tự động hóa, cải tiến quy trình sản xuất và tối ưu hóa năng suất / sản xuất; các mục tiêu cao hơn là sự đổi mới và chuyển đổi sang các mô hình kinh doanh mới và các nguồn doanh thu với nền tảng là thông tin và dịch vụ.

Công nghiệp 4.0 là sự chuyển đổi kỹ thuật số của sản xuất, tận dụng nền tảng của cách mạng công nghệ thứ ba và các máy gia tốc đổi mới trong sự hội tụ của CNTT (Công nghệ thông tin) và OT (Công nghệ hoạt động) để nhận ra các nhà máy và ngành công nghiệp kết nối, các hệ thống phân cấp và tự tối ưu hóa thông minh và chuỗi cung ứng số trong môi trường vật lý mạng hướng thông tin của cuộc cách mạng công nghiệp thứ 4 (đôi khi được gọi là 4IR). Industry 4.0 cũng là viết tắt của cuộc cách mạng công nghiệp thứ tư. Đây là một giai đoạn mới trong việc tổ chức và kiểm soát chuỗi giá trị từ đầu đến cuối trong suốt vòng đời của sản phẩm. Theo đó, nhu cầu cá nhân của khách ngày càng tăng là động lực của sự đổi mới và phát triển. Các mô hình dịch vụ và sử dụng thông tin công nghệ đi đôi với một động thái hướng tới việc ra quyết định tự chủ hơn, vai trò thay đổi cho lực lượng lao động, mô hình tổ chức công nghiệp và hợp tác mới và hệ thống mạng vật lý được kết nối với bảo mật bằng cách thiết kế và chuyển dữ liệu từ các hệ thống CNTT và OT khác nhau thành thông minh và các mô hình kinh doanh mới là nguyên tắc hàng đầu. 24

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Công nghiệp 4.0 còn được gọi là ‘ngành công nghiệp thông minh’, ‘nhà máy thông minh’ hoặc ‘sản xuất thông minh’. Trong nhiều ý nghĩa, nó liên quan đến Internet công nghiệp và kể từ năm 2016 là nền tảng Internet công nghiệp Consortium và công nghiệp 4.0, “Plattform Industrie 4.0” Định nghĩa ban đầu của công nghiệp 4.0 (hoặc Industrie 4.0) Định nghĩa của Industrie 4.0, như đề xuất trong năm 2011, cũng khá dài. Trong một bài báo có tựa đề “Industrie 4.0 - Sản xuất thông minh cho tương lai”, GTAI (Thương mại và Đầu tư Đức) đã xem xét các câu hỏi về ngành công nghiệp thông minh (một từ đồng nghĩa của ngành công nghiệp 4.0) và ý nghĩa của Industrie 4.0. Ngành công nghiệp thông minh hoặc “INDUSTRIE 4.0” đề cập đến sự phát triển công nghệ từ các hệ thống nhúng sang hệ thống mạng vật lý… INDUSTRIE 4.0 đại diện cho cuộc cách mạng công nghiệp thứ tư sắp tới trên đường tới Internet vạn vật (Internet of Things), dịch vụ và dữ liệu. Thông minh phân cấp giúp tạo ra mạng đối tượng thông minh và quản lý quy trình độc lập, với sự tương tác giữa thế giới thực và ảo thể hiện một khía cạnh mới quan trọng của quá trình sản xuất và sản xuất ”.


CÔNG NGHIỆP 4.0 VÀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP THỨ TƯ (4IR) Như một lời nhắc nhở về cái nhìn cổ điển của bốn cuộc cách mạng công nghiệp này, khi ngành công nghiệp 4.0 ngày càng trở nên phổ biến, là:

01

CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP ĐẦU TIÊN

là một cuộc cách mạng nhờ vào phát minh ra máy HƠI NƯỚC - sử dụng nước, hơi nước và tất cả các loại máy móc khác để tạo ra sự biến đổi trong công nghiệp với sự ra đời của tàu hỏa và cơ giới hóa sản xuất .

02

CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP THỨ HAI

thường được coi là giai đoạn ĐIỆN. Từ đó kích hoạt những sáng chế trong sản xuất, chẳng hạn như dây chuyền lắp ráp, tạo ra quy trình sản xuất hàng loạt, và ở mức độ nào đó, để tự động hóa.

03

CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP THỨ BA

có liên quan đến sự gia tăng của MÁY TÍNH, MẠNG MÁY TÍNH (WAN, LAN, MAN,…), sự gia tăng của người máy trong sản xuất, kết nối và hơn hết là sự ra đời của Internet, sự thay đổi lớn trong game và cách mà thông tin được xử lý và chia sẻ.

04

CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP THỨ TƯ

Trong cuộc cách mạng công nghiệp thứ tư, chúng ta chuyển từ ‘ Internet và mô hình client-server thành di động phổ biến hơn, môi trường kỹ thuật số và vật lý (Cyber Physical Systems), sự hội tụ của CNTT và OT, và tất cả các công nghệ được đề cập trước đây (Internet of Things, Big Data, cloud, v.v.) với các hệ thống mới như robot tiên tiến và AI / máy có nhận thức cho phép ngành công nghiệp 4.0 tự động hóa và tối ưu hóa theo những cách hoàn toàn mới dẫn đến nhiều cơ hội đổi mới và hoàn toàn tự động hóa

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

25


Đến năm 2018, chỉ có 30% các nhà sản xuất đầu tư vào chuyển đổi số sẽ có thể tối đa hóa kết quả; phần còn lại được giữ lại bởi các mô hình và công nghệ kinh doanh lạc hậu (IDC)  Cuộc cách mạng công nghiệp: Sự kết hợp của cuộc cách mạng đầu tiên và thứ hai trong Industry 4.0.  Cách mạng Internet: ‘sức mạnh điện toán và sự trỗi dậy của hệ thông tin phân tán’.  Internet công nghiệp: cuộc cách mạng công nghiệp thứ tư trong Industry 4.0.

26

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


GIAI ĐOẠN

VÀ CÁCH TIẾP CẬN GIÁ TRỊ CỦA CÔNG NGHIỆP 4.0

INDUSTRIE 4.0 ình uá tr

q rị và

Giá t

• Kết nối để thu thập • Cảm biến, giám sát • Dữ liệu lớn, Dữ liệu đúng • Dữ liệu thông tin • Máy, mạng, quy trình

Giai đoạn 1: Nhìn và hiểu

Trí thông minh và hiểu biết Từ thông tin đến kiến thức Mô thức và minh bạch AI, Phân tích nhận thức và phân tích

Giai đoạn 2: Thấu hiểu

hiệp

phát

triển

ng ông của C

Dự đoán Từ kiến thức đến trí tuệ để dự báo và chuẩn bị AI nhiều hơn nữa & nhận thức của AI nhiều hơn nữa

Giai đoạn 3: Chuẩn bị

4.0

Tự tri và hệ thống máy tự động (toàn diện) Tự tối ưu hóa Từ thấu hiểu tới phản xạ Từ dự báo đến tương tác Linh hoạt, tinh gọn và đổi mới toàn diện, đổi mới tích cực

Giai đoạn 4: Thích ứng và tự tri

Phát triển và lộ trình công nghiệp 4.0

+

++

Giá trị cơ hội

o Cơ hội tạ

Giá trị cơ hội

+++ +

+++ +++

Giá trị cơ hội

Giá trị cơ hội

giá trị ở từ

đến ạn và dẫn o đ i ia g g n

giá trị tổn

ành trình

ng suốt h

hơn tro g thể cao


CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0 CÚ ĐÁNH THỨC TỈNH CÁC CÔNG TY KHỞI NGHIỆP Tổng hợp: Hoàng Bích Trâm

Từ khi chính phủ Đức đặt ra xu hướng tự động hóa và trao đổi dữ liệu trong công nghệ sản xuất, vô hình chung ngành công nghiệp 4.0 đã tạo ra cái gọi là “ nhà máy thông minh”. Thuật ngữ này thể hiện sự chuyển tiếp số hóa trong sản xuất bằng cách đưa chúng vào các hệ kết nối không gian số - thực thể. Với ngành công nghiệp 4.0, sản xuất chuyển từ mô hình tập trung sang phi tập trung, một tầm ảnh hưởng đảo ngược hoàn toàn so với phương pháp truyền thống. Dựa trên các thiết bị thông minh với khả năng kết nối vô hạn làm nền tảng, những lĩnh vực sáng tạo bắt đầu bùng nổ. Từ in 3D sang robotic được giới chuyện môn phân tích và nhận định rằng, tất cả những gì chúng ta đang cố gắng hướng tới ngành công nghiệp 4.0 có thể bị đảo ngược. Một thị trường thương mại trị giá 185 tỉ Euro vào năm 2022 sẽ là vùng đất giúp các doanh nghiệp nhận định được những cơ hội màu mỡ và sẵn sàng khởi động để dấn thân vào thị trường này. Chúng tôi tập trung vào sự đổi mới, đó chính là các công ty khởi nghiệp hàng đầu. Tại Startup Insight, đơn vị chúng tôi 28

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

thành lập ra Innovation Scouting và Open Innovation, tiến hành phân tích 12.500 công ty khởi nghiệp, và thật bất ngờ khi nhận ra một số các tác nhân đổi mới tác động sâu sắc đến ngành công nghiệp 4.0. Để làm sáng tỏ tính ứng dụng và tiềm năng phát triển mạnh mẽ của những công nghệ này, chúng tôi quyết định phác thảo ra sáu lĩnh vực đổi mới chi phối đến toàn bộ ngành. Trọng tâm của Startup Insights là các công ty khởi nghiệp nổi cộm trong thị trường hiện nay, chúng tôi đưa ra những dẫn chứng cho mỗi lĩnh vực sáng tạo để tạo sự tiếp cận dễ dàng hơn. Đến năm 2022 giá trị thị trường của ngành công nghiệp 4.0 sẽ đạt đến ngưỡng 185 tỉ Euro. Khi nói đến ngành công nghiệp 4.0, dữ liệu và phân tích đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra giá trị thực sự. Với dữ liệu lớn (big data) và kỹ năng phân tích, các doanh nghiệp hoạt động trong ngành có thể giảm thiểu thời gian chết đến 45%, tăng sản lượng thêm 25%. Công nghệ Big Data được sử dụng ngày càng nhiều để đưa ra những quyết định theo thời gian thực, khi phân tích dự đoán dữ

liệu người dùng có thể thể thấy trước được hệ thống máy móc xuống cấp, việc mà chúng ta cần làm sau khi phân tích chính là bảo dưỡng và dự trù những rủi ro sau đó. Các phân tích dự báo sẽ được tiếp tục bởi phân tích đề xuất, đưa ra các lựa chọn quyết định để đạt được hiệu quả tốt nhất dựa vào những dữ liệu mà phân tích dự báo đã đưa ra trước đó. Thực chất bản thân các nhà sản xuất cũng hi vọng rằng cả công nghệ big data và phân tích dự báo sẽ có những tác động đáng kể trong việc đánh vào trí thông minh của khách hàng. Augury (một startup của Israel) cho phép “máy móc giao tiếp”. Để dự án tiếp cận thị trường với chức năng chính là dự đoán, doanh nghiệp này tập trung vào việc “lắng nghe” máy móc để dự đoán sự cố hay các lỗi hỏng hóc. Được thành lập vào năm 2011, công ty đã gây quỹ được 8,2 triệu Euro để phát triển thêm nền tảng chẩn đoán hệ thống máy móc của cuộc cách mạng Internet Vạn Vật.


Công nghệ Big Data & Phân tích dự báo Liệu lĩnh vực mới này sẽ là “cú hích” đối với ngành công nghiệp? Tầm quan trọng của điện toán đám mây được giải thích gọn ghẽ như sau: ngành công nghiệp 4.0 sẽ không thể tồn tại mà không có người anh em này. Do công nghệ cho phép xử lý số lượng lớn dữ liệu, một trong những điều kiện cần thiết để tự động hóa các quy trình sản xuất, điện toán đám mây trở thành một nhân tố chủ lực trong cuộc Cách mạng Công nghiệp lần thứ 4. Theo thời gian, công nghệ đám mây sẽ được dự đoán sẽ cải thiện hơn nữa, đạt đến trình độ xử lý dữ liệu cực kỳ ngắn. Điện toán đám mây đã sẵn sàng phục vụ cho các gói giải pháp, một trong số chúng là Cơ sở hạ tầng như một dịch vụ (IaaS), Nền tảng như một dịch vụ (PaaS), hoặc là Phần mềm như một dịch vụ (SaaS). Waylay là một ví dụ điển hình về một công ty khởi nghiệp dựa trên nền tảng ra quyết định thông minh (SaaS) – sử dụng hàm (if then, then that). Công ty có trụ sở tại Bỉ tự mô tả mình là nhà phát triển “bộ quy tắc công cụ tối ưu cho Internet vạn vật”, vì nó tạo ra một sự logic nhỏ gọn và dễ kiểm soát – các quy trình tự động trong đám mây, cho các đám mây.

Điện toán đám mây Liệu lĩnh vực mới này sẽ là “cú hích” đối với ngành công nghiệp? Được biết đến phổ biến hơn đó là ngành in ấn 3D, phương pháp chế tạo tích lũy đã trải qua một cuộc chuyển đổi đáng kinh ngạc trong vòng ba thập kỷ qua.Sự lớn mạnh của nó đã dẫn đến việc sử dụng các chất liệu khác thay vì nhựa để in 3D, bao gồm kim loại, gốm và thâm chí là vật liệu sinh học. Phương pháp chế tạo tích lũy thay đổi quá trình mà thông qua đó sản phẩm được tạo ra vì nó giúp cho người sử dụng có khả năng đồng sáng tạo hàng hóa cùng với các công ty. Hơn nữa, lợi ích to lớn của công nghệ in ấn 3D bằng phương pháp chế tạo tích lũy chính là chi phí hiệu quả của sản xuất khối lượng thấp và tác động tích cực đến chuỗi cung ứng thông qua thời gian vận chuyển ngắn và giảm hàng tồn kho, làm gia tăng thêm một nền tảng khác cho mô hình sản xuất phi tập trung. Công ty khởi nghiệp Additive Works hướng đến sứ mạng tạo ra phương pháp chế tạo tích lũy in ấn 3D ít tốn kém hơn. Giải pháp của họ đòi hỏi một hệ thống bốn bước được gọi là Nguyên tắc ASAP (Đánh giá, Mô Phỏng, Thích ứng

và Quy trình), dựa vào đó họ phát triển ứng dụng “Amphyon”.

Công nghệ in ấn 3D Liệu lĩnh vực mới này sẽ là “cú hích” đối với ngành công nghiệp? Sự gia tăng các loại kết nối mở là cánh cửa không khóa có thể khiến một cơ số người dùng trở thành nạn nhân của các cuộc tấn công mạng, cũng vì vậy mà các công ty đều tăng cường chính sách bảo mật trong toàn bộ dây chuyền sản xuất của họ. Một cuộc tấn công mạng có thể gây ra thiệt hại rất lớn nếu đó là hệ kết nối không gian số - thực thể, mặc dù vậy các điện thoại ngày càng thông minh và mở rộng kết nối đến vô cùng, và cũng vì thế khả năng bị tấn công cực kỳ lớn. Wearables tiết lộ vị trí và dữ liệu cá nhân, giúp các gián điệp của và tin tặc CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

29


của công ty kiểm soát các hệ thống của họ, và thành một mối đe dọa hợp pháp. Các nhà sản xuất chủ động đối mặt với những thách thức rủi ro trước khi chúng phát sinh, sẽ hạn chế được các lỗi, xây dựng một hệ sinh thái sống động được trang bị tốt để bảo vệ các nhà máy thông minh của họ thông qua các giải pháp sáng tạo. Công ty khởi nghiệp Sharewell có trụ sở tại Luân Đôn chỉ là một trong những ví dụ về hệ sinh thái này, tập trung nỗ lực vào việc hỗ trợ doanh nghiệp tránh rò rỉ dữ liệu và giảm thiểu nguy cơ tấn công mạng. Công nghệ của Sharewell được thiết kế như một lựa chọn hiệu quả về chi phí để các công ty tận dụng tối đa sự hợp tác của đám mây giúp tăng cường khung bảo mật.

An ninh mạng Liệu lĩnh vực mới này sẽ là “cú hích” đối với ngành công nghiệp? Các nhà sản xuất đồng ý rằng, máy móc lý tưởng nhất chỉ nên được sửa chữa khi cần thiết, nghĩa là khi có bộ phận hỏng hóc ảnh hưởng đến hiệu suất của máy, nhà sản xuất vẫn có thể giữ máy hoạt động an toàn cho đến khi công ty tìm thấy một thời gian phù hợp để sửa chữa. Là một trong những khu vực đổi mới phát triển mạnh nhất, bảo trì dự phòng giúp giảm chi phí đáng kể, với chi phí sửa chữa ước tính giảm 12%, do đó giảm chi phí sửa chữa theo kế hoạch 30%. Được thành lập tại Hà Lan, Semiotic Labs làm việc với Trí tuệ nhân tạo (AI), đặc biệt là thuật toán học máy và cảm biến, để tối ưu hóa quá trình bảo trì tiên đoán trong các nhà máy thông minh.

30

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Phân tích đề xuất Liệu lĩnh vực mới này sẽ là “cú hích” đối với ngành công nghiệp? Đến nay, công nghệ Thực tế ảo tăng cường (AR) đã đạt đến mức độ chín muồi phù hợp để được sử dụng trong một môi trường sản xuất như các nhà máy thông minh. Các lĩnh vực đổi mới đã được chứng minh làm tăng hiệu quả cho cả con người và hiệu suất của quy trình, do đó giảm chi phí xuất hiện từ lỗi của con người hoặc các kết quả không mong muốn. Trên thực tế, AR đã đủ mạnh để cải thiện hiệu suất lên tới 50%. Một số các kế hoạch phát triển tiềm năng cho AR trong ngành 4.0 bao gồm các Hoạt động, Bảo trì và Hỗ trợ từ xa, Đào Tạo, Kiểm Soát Chất Lượng cũng như Quản lý An toàn. Phụ thuộc vào các khách hàng như EPSON, Google hoặc Microsoft, Atmo được tạo ra để giải quyết vấn đề khắc phục sự cố từ xa, sử dụng nền tảng dựa trên AR hoạt động trên mọi thiết bị. Trước tuyên bố “biến bất kỳ ai thành một chuyên gia ngay lập tức”, các nhà khởi nghiệp tiên phong đã có thể loại bỏ những sai lầm do truyền đạt sai thông tin.

Công nghệ Thực tế tăng cường Liệu lĩnh vực mới này sẽ là “cú hích” đối với ngành công nghiệp? Sáu lĩnh vực đổi mới được nêu trên chỉ là một vài trong số các trình điều khiển kỹ thuật số quan trọng mà chúng tôi đã công nhận trong ngành công nghiệp 4.0. Những lĩnh vực khác bao gồm Rô bốt, Mô phỏng, ngành công nghiệp Internet Vạn Vật, và Trí thông minh nhân tạo. Khi các công nghệ mới

nổi này phát triển hơn nữa, thách thức các mô hình hiện có, và biến đổi toàn bộ ngành, các công ty mong muốn nhanh chóng xác định các lĩnh vực đổi mới có liên quan tới ngành và sử dụng chúng sẽ giúp các nhãn hàng trở thành xu hướng dẫn đầu. Nắm được tiềm năng phát triển, các nhà khởi nghiệp sáng tạo và phân chia bắt đầu cộng tác và đạt được lợi thế cạnh tranh lâu dài trong khu vực tương ứng của họ, góp phần vào sự thành công.

StartUs Insights cho phép cộng tác với những nhà khởi nghiệp này bằng cách cung cấp thông tin đổi mới có thể sử dụng được, về sự đổi mới theo định hướng khởi động.


BLOCKCHAIN

VÀ “ QUỐC GIA KHỞI NGHIỆP” Tổng hợp: Nguyễn Thị Dung

Theo TAL SHECHTMAN , “Quốc gia khởi nghiệp” này không hề thỏa mãn với những thành tựu của mình như LiDAR, công nghệ nano, AR/VR, nông nghiệp công nghệ cao, khoa học người máy, máy bay không người lái, quang học, an ninh mạng và ngành y tế kỹ thuật số. Và tất nhiên mặt trận công nghệ tiếp theo cần chinh phục chính là blockchain. Nếu bạn hỏi những con người khởi nghiệp đầy đam mê tại “Israeli Blockchain Tower” ở thành phố Ramat Gan, họ sẽ nói rằng Israel sắp trở thành quốc gia đứng đầu hệ sinh thái blockchain toàn cầu.

Hiện nay, hàng tá dự án đầy triển vọng về blockchain và tiền số đã có tại Israel, chủ yếu là ở thành phố Tel Aviv và nhiều dự án mới vẫn xuất hiện vào mỗi tháng. Nhiều lãnh đạo cấp cao của chính phủ Israel cũng ngày càng quan tâm đến những ứng dụng đầy tiềm năng về tài chính và xã hội của blockchain: Bộ trưởng tài chính Moshe Kahlon đã tổ chức một cuộc họp với “chuyên gia trong lĩnh vực blockchain” (blockchain guru ) Moshe Hogeg, ông bày tỏ sự ủng hộ của mình đối với công nghệ này và sẵn lòng hợp tác; Ngân hàng trung ương Israel đã thảo luận về việc phát hành đồng tiền số Shekel dựa trên công nghệ blockchain để thay thế cho tiền mặt; Thủ tướng Chính phủ Benjamin Netanyahu thậm chí thể hiện niềm tin rằng trong tương lai ngân hàng sẽ biến mất. Thực vậy, Israel, đặc biệt là thành phố Tel Aviv đã sẵn sàng ở vạch đua để dẫn đầu trong cuộc đua blockchain, cả về nguồn vốn con người lẫn một lượng đông đảo các chuyên gia và các công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực mật mã học và an ninh mạng, các kỹ sư cũng như những người đam mê công nghệ blockchain và việc gây quỹ đầy ấn tượng, tất cả đã và đang đóng góp vào hệ sinh thái blockchain 32

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

của Israel (cũng như hàng trăm triệu đôla từ những nhà đầu tư vào ICOs và VC). Một khía cạnh khác khiến Israel trở thành một nơi tuyệt vời cho sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ blockchain chính là trung tâm công nghệ tài chính trong nước, nơi thu hút các công ty, tập đoàn và các thể chế tài chính trên toàn cầu (ví dụ như PayPal, Visa, Barclays, and KPMG) đến để thành lập các trung tâm R&D ở Israel, tạo nên một mảnh đất màu mỡ cho sự phát triển của blockchain.

“Nếu bạn hỏi những con người khởi nghiệp đầy đam mê tại “Israeli Blockchain Tower” ở thành phố Ramat Gan, họ sẽ nói rằng Israel sắp trở thành quốc gia đứng đầu trong hệ sinh thái blockchain toàn cầu.” Những người chơi nổi bật trong lĩnh vực blockchain ở Israel bao gồm Sirin Labs và Saga điều hành bởi CEO Moshe Hogeg; Wave của Gadi Ruschin; Bancor điều hành bởi Guy Benartzi; Celsius điều hành bởi Alex Mashinsky; Colu điều hành bởi Amos


Meiri; Simplex điều hành bởi Nimrod Lehavi; Stox điều hành bởi Yossi Peretz; LeadCoin điều hành bởi Shmulik Grizim; và Coin Sciences (MultiChain) điều hành bởi Gideon Greenspan. Trung tâm blockchain tiêu biểu nhất là Alignment. Cùng lúc đó, nhiều quỹ đầu tư mạo hiểm ở Israel như Pitango (Quỹ đầu tư lớn nhất); Aleph; Magma VC ngày càng hứng thú với công nghệ blockchain. Song song với đó, nhiều quỹ blockchain mới xuất hiện như Singulariteam và iAngels. Cộng đồng blockchain đầy sôi động ở Israel gồm vài nhóm Facebook và Meetup lớn, họ thường tổ chức các cuộc họp và hội thảo có sự cộng tác của các nhà nghiên cứu về lý thuyết blockchain từ Đại học Hebrew ở Jerusalem, Trường ĐH Technion, Viện nghiên cứu khoa học Weizmann và trường ĐH Tel Aviv. Một phân khúc của blockchain ở Israel nói rằng khoảng một nửa phân khúc này làm về dịch vụ tài chính, khoảng 20% là về doanh nghiệp và cloud, khoảng 20% về xã hội và truyền thông và các dự án còn lại làm về hạ tầng công nghệ và phần cứng. Một khởi đầu thú vị gần đây chính là một liên kết mới giữa Nhà chế tạo hàng không-hàng không vũ trụ Israel (IAI) với Ngân hàng Hapoalim – ngân hàng lớn nhất ở Israel, trong việc sử dụng công nghệ blockchain để cải thiện an ninh mạng khi truyền thông tin giữa các dịch vụ và các chuỗi cung ứng cũng như bảo vệ các thiết bị tự động hóa. Việc sử dụng này cũng có thể ứng dụng cho các lĩnh vực công nghệ khác. Sự hợp tác diễn ra sau khi Ngân hàng Hapoalim bắt đầu cộng tác với Microsoft trong việc phát triển một hệ thống dựa trên công nghệ blockchain dùng cho việc quản lý các khoản bảo lãnh ngân hàng kỹ thuật số và đơn giản hóa quá trình đăng ký người bảo lãnh. Bằng cách này, Ngân hàng Hapoalim sẽ có thể gửi các tài liệu bảo

mật cho khách hàng một cách số hóa, nhanh chóng và an toàn. Một dự án đáng chú ý khác của Israel đó là QED startup – điều hành bởi Jonathan Rouach. Nền tảng này tận dụng một ưu điểm của blockchain là cho phép tất cả các bên liên quan hợp tác với nhau trong một giao dịch nhưng vẫn giữ cho thông tin được bảo mật. Giải quyết vấn đề bảo mật có thể, như nhà sáng lập của QEDit tin tưởng, giúp cho việc ứng dụng công nghệ blockchain trở nên rộng rãi hơn rất nhiều từ những ngân hàng và định chế tài chính mà không muốn lịch sử giao dịch của họ bị tiết lộ hoàn toàn. Một kiểu dự án blockchain khác lạ nữa ở Israel trong lĩnh vực “govtech” là CoaliChain. Nền tảng này thúc đẩy việc tạo ra một chế độ chính phủ mở và mối liên kết trực tiếp giữa người bầu cử và người được bầu cử nhằm cải thiện dân chủ nghị viện và thực hiện các lời hứa của chiến dịch (ví dụ như các đề xuất về chính sách và ngân sách) bằng cách tận dụng những hợp đồng nhỏ. Về mặt quy định, một ủy ban thực thi chính sách được thành lập bởi Ủy ban An ninh quốc gia của Israel (ISA) sẽ đưa lên bản báo cáo cuối cùng vào cuối năm 2018. Cho đến nay, Ủy ban Thuế Israel đã công bố các đồng tiền ảo sẽ được xem như một tài sản hơn là tiền, và vì vậy sẽ bị đánh thuế như tất cả các vốn đầu tư khác. Trong một báo cáo tạm thời của mình, Ủy ban ISA đã ghi rằng “…theo quy tắc thông thường, những đồng tiền ảo được thiết kế chỉ nhằm mục đích thanh toán, trả nợ hoặc đổi tiền và không bị hạn chế bởi một dự án kinh doanh cụ thể; không có các quyền hạn khác; và không bị kiểm soát bởi một cơ quan trung tâm sẽ không được xem là chứng khoán… Câu hỏi về việc liệu tiền ảo có nên được xem như một loại chứng khoán sẽ được quyết định dựa trên cục diện tình hình và đặc điểm của mỗi trường hợp theo quy định của pháp luật. Nhìn chung, những đồng tiền ảo có quyền

hạn như những chứng khoán truyền thống, ví dụ cổ phiếu, trái phiếu và các dạng chứng khoán tài chính khác, sẽ được xem là chứng khoán. Ngược lại, những đồng tiền ảo đại diện cho các quyền lợi về một sản phẩm hay dịch vụ và chỉ đơn thuần sử dụng cho việc tiêu thụ, sử dụng mà không phải cho các mục đích đầu tư, sẽ không được xem là chúng khoán… Nếu đồng tiền không được sử dụng khi phát hành hoặc có thể mua bán được trên thị trường thứ cấp thì có nghĩa là việc kiếm những đồng tiền này chỉ dành cho các mục đích đầu tư chứ không phải để tiêu dùng.” Có vẻ như vùng đất Israel dành cho công nghệ blockchain đang rất được xem trọng và săn đón. Có dự đoán cho rằng quá trình này sẽ diễn ra nhanh hơn và những dự án blockchain với tiến độ nhanh chóng ở Israel sẽ là mấu chốt cho sự phát triển của hệ sinh thái blockchain trên thế giới, tiến xa hơn so với những gì lĩnh vực an ninh mạng mang lại. “Ngân hàng Hapoalim bắt đầu cộng tác với Microsoft trong việc phát triển một hệ thống dựa trên công nghệ blockchain dùng cho việc quản lý các khoản bảo lãnh ngân hàng kỹ thuật số và đơn giản hóa quá trình đăng ký người bảo lãnh. Bằng cách này, Ngân hàng Hapoalim sẽ có thể gửi các tài liệu bảo mật cho khách hàng một cách số hóa, nhanh chóng và an toàn.”

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

33


NGÀNH

CÔNG NGHIỆP 4.0 TƯƠNG LAI CỦA SẢN XUẤT THÔNG MINH Tổng hợp: Trần Thu Hằng

Ngành công nghiệp 4.0 chỉ là một cách nói thông dụng cho chúng ta biết rằng, thời điểm để thay đổi sản xuất cuối cùng đã đến. Trong thập kỷ vừa qua, chúng ta có thể quan sát thấy một nền kỹ thuật số hoá gần như hoàn chỉnh với hầu hết mọi khía cạnh trong cuộc sống hàng ngày. Những chiếc máy tính giá cả phải chăng là một nền tảng vững chắc của quá trình đó, tuy nhiên sự thay đổi trong cách sống hiện nay của chúng ta đã được tăng tốc một cách đáng kể bởi một thiết bị khác – đó là chiếc điện thoại thông minh (smartphone). Khả năng kết nối internet liên tục từ bất kỳ nơi nào trên thế giới cho phép chúng ta kết nối toàn cầu nhanh hơn bao giờ hết một cách thuận tiện và dễ dàng. Truyền thông kỹ thuật số và các dịch vụ hiện nay được xem là điều hiển nhiên và có vẻ như khó có thể tưởng tượng cuộc sống sẽ thế nào nếu không có chúng. Sự đánh thủng này không chỉ vĩnh viễn thay đổi chúng ta mà còn thay đổi cả những doanh nghiệp cần điều chỉnh mô hình kinh doanh của họ theo thế giới đang thay đổi một cách nhanh chóng này. Thực tế mới tạo ra nhiều cơ hội mới chưa từng được biết đến, và cũng sàng lọc những kẻ thua cuộc. Trong tất cả 34

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

những cuộc đua tiến độ công nghệ này, một số ngành công nghiệp đứng sang một bên một chút, ví dụ như lĩnh vực sản xuất đã hoàn toàn tụt hậu. Các ngành công nghiệp sản xuất vẫn luôn truyền thống hơn. Độ tin cậy, sự an toàn và tiêu chuẩn hoá luôn được ưu tiên, tuy nhiên sự đổi mới và gián đoạn lại không diễn ra quá thường xuyên. Tự động hoá, đó là cuộc cách mạng công nghiệp cuối cùng, đem lại cho chúng ta hệ thống sản xuất khối lượng lớn hiệu quả. Xu hướng hiện tại cho việc tuỳ biến sản phẩm và độ biến thiên cao đến từ nhu cầu định hướng, sản xuất linh hoạt cho thấy cách nhìn hiện tại của chúng ta về việc sản xuất có thể không đáp ứng đủ nhu cầu và chúng ta cần phải tạo ra một bước nhảy vọt để bắt kịp với những kỳ vọng về phát triển. Công nghệ 4.0 chỉ là một cách nói thông dụng cho chúng ta biết rằng, thời điểm để thay đổi sản xuất cuối cùng đã đến. Vậy công nghệ 4.0 rốt cục là gì? Nếu được trả lời bằng một từ, thì đó chính là về kết nối. Tất nhiên không chỉ có thế nhưng kết nối máy móc công nghiệp với nhau và với hệ thống đám mây là một trong những trụ cột chính của công nghiệp 4.0. Thông tin sẽ được truyền đi bằng một luồng

chảy rộng từ các nhà máy đến đám mây. Ở đó, dữ liệu sẽ được phân cụm một cách thích hợp bởi những thuật toán khác nhau và cuối cùng được xử lý để thu thập thông tin một cách tổng hợp và hữu ích mà có thể thu hút được nhiều người quan tâm. Ở một nơi khác, người dùng có thể có được cái nhìn sâu sắc về hệ thống sản xuất của họ, biết cách xử lý những đơn hàng của khách hàng, những gì đã lỗi thời, những gì đang thiếu, tình trạng “sức khoẻ” máy móc của họ và những hoạt động sắp tới sẽ được thực hiện để giữ cho mọi việc được suôn sẻ. Một tập hợp đầy đủ các thông tin về tình trạng của một hệ thống sản xuất chắc chắn sẽ cải thiện thông tin liên lạc dọc theo chuỗi cung ứng bằng cách vượt khỏi những gì có thể với một hệ thống quản lý chuỗi cung ứng hiện có (SCMS). Một giá trị gia tăng khác của ngành công nghiệp 4.0 là các nhà xây dựng máy móc cũng có thể truy cập thông tin về cách phần cứng của họ đang được sử dụng thế nào, và những gì thường bị thiếu. Dữ liệu tin cậy được thu thập sẽ là một động cơ để cải tiến, thứ mà chắc chắn sẽ kéo dài vòng đời của máy. Thông tin về việc sử dụng máy móc cũng có thể mang lại lợi ích về hiệu suất năng lượng, khi biết rõ hơn về chi tiết và cách giải quyết về cách quá trình sản xuất được quản lý thế nào sẽ cho phép thực hiện áp dụng các chiến lược tiết kiệm năng lượng phù hợp. Các máy được trang bị các thuật toán bảo trì tiên đoán thông minh sẽ tư vấn trước cho cả người dùng và nhà sản xuất máy móc về xu hướng nhu cầu cần thiết cho phần thay thế.


Tất cả những dữ liệu này đến từ đâu? Có rất nhiều nguồn dữ liệu tiềm năng. Trong các hệ thống sản xuất hiện đại, đã có hàng ngàn mẫu dữ liệu đi qua một cơ sở hạ tầng mạng nội bộ khép kín thông qua một số liên kết truyền thông công nghiệp khác nhau. Những mẫu dữ liệu này đến từ các cảm biến độc lập khác nhau hoặc cảm biến bên trong của máy. Tuy nhiên, một số đại lượng không thể được đo chỉ đơn giản bằng cảm biến hoặc nó sẽ rất đắt / không thực tế, ví dụ như độ tin cậy hoặc độ mòn. Các nhà nghiên cứu của lĩnh vực này tin rằng việc thực hiện thứ gọi là vật lý mạng ảo hoá của thiết bị có thể là một giải pháp. Khái niệm này thực ra khá đơn giản. Mỗi máy sẽ có mô hình toán học ảo của mình đại diện cho các tính năng, thuộc tính và chức năng chính của máy. Khi máy thực hiện hành động trong thực tế, ảo hoá kỹ thuật số được cung cấp thông tin đến từ các cảm biến và logic của máy, tái tạo thực tế các hành động của nó. Liên kết ảo hoá đồng chỉnh tốt có thể tiết lộ như mong muốn thông qua các biến số trạng thái của mô hình toán học nội bộ, nhưng số lượng thực tế thì không thể đo lường được.

Truyền thẳng đến đám mây Mục tiêu của ngành công nghiệp 4.0 là chuyển hướng các phần của các luồng dữ liệu này thông qua cổng internet trực tiếp tới đám mây (với các giao thức bảo mật rõ ràng và tuân thủ các quy tắc bảo mật), nơi chúng sẽ được xây dựng bởi một số thuật toán dữ liệu lớn mạnh. Không chỉ toàn bộ hệ thống sản xuất là một nguồn thông tin tốt – bất kỳ máy, thiết bị hoặc cảm biến độc lập nào cũng có thể được kết nối trực tiếp với bộ nhớ đám mây của nó, tạo thành cái gọi là Mạng lưới vạn vật kết nối (IoT). Chúng tôi ước tính kích thước của IoT sẽ tăng lên khoảng 20-30 tỷ thiết bị vào năm 2020. Công trình như thế rất linh hoạt vì nó có thể

không chỉ hưởng lợi từ mạng lưới tập trung cao độ của các hệ thống sản xuất mà còn trong các ngành công nghiệp có nguồn tài nguyên phân tán như nông nghiệp.

mình một cách suôn sẻ. Lịch sử phân tích được lưu trữ trên hệ thống đám mây theo như yêu cầu của khách hàng có thể được sử dụng để cải thiện môi trường làm việc của họ và cá nhân hoá các tác vụ được giao.

Sản xuất trên nền tảng con người

Cân nhắc về thứ mà nền công nghệ 4.0 đang trở thành, các thiết bị thông minh đóng một vai trò quan trọng bên trong các nhà máy. Trên thực tế, số lượng thiết bị thông minh cần thiết từ các nhà máy đang gia tăng khi họ cần phải đối mặt với những thách thức như giảm thiểu thời gian ngừng hoạt động, giảm chi phí bảo trì và quản lý cũng như đảm bảo hệ thống đáng tin cậy và an toàn. Những thách thức có thể dễ dàng khắc phục bằng cách chọn các máy tính người dùng có cấu hình tối thiểu đáng tin cậy, có thể giúp quản lý CNTT trong việc cải thiện hiệu suất tổng thể của công ty. Hơn nữa, những lợi thế quan trọng khác mà máy tính người dùng có cấu hình tối thiểu có thể cung cấp cho các nhà máy mà chúng ta có thể tìm thấy trong sự đơn giản của chúng: chúng thực sự rất dễ dàng thiết lập, định hình cũng như quản lý, những đặc tính ngày càng trở nên quan trọng trong các nhà máy hiện nay. Nhưng lợi ích của các thiết bị này đều vượt xa tiêu chuẩn đó. Bên trong các nhà máy, trong nhiều trường hợp, các thiết bị được sử dụng trong môi trường khắc nghiệt hoặc trong điều kiện bụi bặm, điều kiện mà PC sẽ kém hiệu quả hơn, nhưng ở đó các máy tính người dùng cấu hình tối thiểu sẽ không bị chặn, như phần cứng dài hạn. Cuối cùng nhưng cũng không kém phần quan trọng, nếu được sử dụng với cấu hình tự động, các máy tính người dùng cấu hình tối thiểu cũng có thể đảm bảo tính liên tục của máy trong trường hợp cần thiết.

Đọc biết về ngành công nghiệp 4.0 người ta có thể nghĩ rằng trong việc sản xuất thông minh và hoàn toàn tự động hoá của tương lai, con người đã bị loại bỏ hoàn toàn khỏi phương trình. Không có điều gì sai lầm hơn thế. Nhu cầu về sự thay đổi hàng loạt sẽ bỏ xa những dây chuyền sản xuất vô hồn tạo ra hàng ngàn bản sao của những sản phẩm giống hệt nhau. Con người, với thể chất nhanh nhẹn tuyệt vời, nhận thức chưa từng có và quyết sách của mình sẽ là một trong những yếu tố quan trọng của hệ thống sản xuất thế hệ tiếp theo. Các nhà khai thác sẽ làm việc tay trong tay cùng với máy móc, chia sẻ không gian vật lý của họ với cánh tay của những con rô bốt. Để sự hợp tác này thành công, điều cần thiết là việc trao đổi thông tin giữa con người và máy móc. Bản thân nhà điều hành có thể được coi là một ngọn hải đăng của thông tin, truyền đi các lệnh tổng hợp và phản hồi tổng hợp của mình lên vùng dữ liệu đám mây.

Ngành công nghiệp 4.0 và máy tính người dùng cấu hình tối thiểu (Thin Clients) Loại giao tiếp này đòi hỏi một giao diện linh hoạt và một ví dụ tuyệt vời chính là các bảng HMI chạy bằng một máy tính người dùng có cấu hình tối thiểu. Những thiết bị gọn nhẹ, tiết kiệm chi phí và hiệu quả này cho phép người dùng truyền thông tin của họ thông qua một bảng điều khiển cảm ứng đến máy chủ và nhanh chóng nhận được phản hồi từ nó. Người dùng có thể gửi lệnh, báo cáo lỗi hoặc trạng thái bất thường, đề nghị hỗ trợ hoặc yêu cầu hướng dẫn hay tài liệu kỹ thuật cần thiết để hoàn thành công việc của

Tác giả: Jeremi Wójcicki, Kỹ sư & Nghiên cứu viên. Chương trình tiến sĩ tại Khoa Cơ khí của Đại học Bách khoa Milan.

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

35


ĐỘI TIÊN PHONG CỦA CUỘC CÁCH MẠNG NỀN CÔNG NGHIỆP MẠNG LƯỚI VẠN VẬT KẾT NỐI (IIOT) Tổng hợp: Trần Phương Linh

SẢN XUẤT THÔNG MINH BẮT ĐẦU TỪ LỰA CHỌN THÔNG MINH “Các nhà làm bản đồ” công nghiệp đã vạch ra một tiến trình hướng tới sự tự động hoá hiệu quả của truyền thông, giám sát, kiểm tra thời gian thực, tuân thủ quy định, tương tác tài chính và dữ liệu lớn cũng như sản xuất tự nhiên của sản phẩm trong nhiều năm. Một số đứng trên rìa của sự thay đổi; một số khác đã ở trên cuộc hành trình. Báo cáo Thinking out of the toolbox gần đây của Viện nghiên cứu báo cáo tóm tắt giá trị kinh doanh của IBM đã chỉ ra rẳng các nhà điều hành đã nhận ra việc dữ liệu số là chìa khoá để loại bỏ phỏng đoán và hiểu rõ hơn về hoạt động. Người được hỏi có xu hướng ưu tiên kỹ thuật số về “Giám sát chất lượng sản phẩm và dự đoán lỗi” và/ hoặc “Tối ưu hoá nhà máy sản xuất”. Trong số các xu hướng mà IBM đã xác định trong sự phát triển liên tục của mạng lưới vạn vật kết nối trong nền công nghiệp là mô hình ảo hoá thiết bị. 36

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Ảo hoá kỹ thuật số đại diện cho bước kế tiếp trong thế giới của IIoT. Một cặp song trùng ảo của thế giới thực, ảo hoá kỹ thuật số có thể giúp các công ty thu hẹp sự phân chia giữa vật chất tự nhiên và kỹ thuật số bằng cách cung cấp “một cái gương soi vào những gì đang xảy ra với tài sản vật chất”. Đứng thứ hai được biết đến là Blockchain, được mô tả như một chiếc sổ cái kỹ thuật số bảo mật cao, ghi lại các giao dịch và các thoả thuận hợp đồng, hiển thị đến tất cả nhưng người tham gia vào một giao dịch kinh doanh. Điều này dự kiến sẽ được sử dụng để xây dựng lòng tin, giảm chi phí và đẩy nhanh giao dịch. Tiếp đến là sự bảo mật luôn quan trọng trong Internet vạn vật và SaaS (phần mềm với vai trò dịch vụ), một trong những hạng mục chính của điện toán đám mây. Thu thập dữ liệu thông qua các cảm biến và thiết bị truyền động không phải là mới, nhưng việc sử dụng dữ liệu đó (cộng với phân tích và sự hiểu biết về kinh doanh) là những gì đang

chuyển đổi nhiều ngành công nghiệp. sử dụng công nghệ giá cả phải chăng IIoT có thể giảm chi phí và cải thiện hiệu quả ví như trong dây chuyền sản xuất thông qua bảo trì tiên đoán. Scott Mordue, nhà phát triển chương trình của Internet vạn vật, Nhóm phần mềm và Dịch vụ của Tập đoàn Intel giải thích, “Công nghiệp Internet vạn vật là việc đưa công nghệ tiến tiến vào các nhà máy và sản xuất các quy trình cung cấp nguồn đem lại lợi ích và hiệu quả vượt xa những gì có thể đạt được vào ngày hôm nay”. Accenture, công ty tư vấn quản lý và dịch vụ công nghệ toàn cầu tin rằng Mạng lưới vạn vật kết nối Công nghiệp sẽ biến đổi các công ty và quốc gia, “mở ra kỷ nguyên mới về tăng trưởng kinh tế và khả năng cạnh tranh”. Công ty vạch ra một tương lai nơi giao điểm của con người, dữ liệu và máy móc thông minh sẽ có tác động sâu rộng đến năng suất, hiệu quả và hoạt động của các ngành công nghiệp trên thế giới. Kari Terho, giám đốc của Elisa, Smart Factory Managemant, tin rằng các nhà máy sản xuất vẫn chưa bắt đầu sử dụng Internet vạn vật (IoT)/những công cụ phân tích để cải thiện năng suất và chất lượng của họ trong tất cả các quy trình sản xuất, bao gồm cả các hoạt động trong nước và ngoài nước, “sẽ vật lộn và có lẽ sẽ có những thử thách cạnh tranh nghiêm trọng trong tương lai”. Dữ liệu lớn, giao tiếp và học tập giữa máy móc với nhau, và cảm biến là tất cả các phần của Mạng lưới vạn vật kết nối Công nghiệp, thứ mà sẽ nhanh chóng trở thành nền tảng của các hệ thống sản xuất hiện đại. Năng suất được cải thiện bằng cách kết nối dữ liệu giao tiếp giữa thế giới thực và ảo trong thời gian thực để cung cấp giải pháp thực sự cho các vấn đề và chủ đề trước và khi chúng phát sinh. Cuộc cách mạng có thể không được đưa lên truyền hình, nhưng nó sẽ được ghi lại và thông tri khi nó xảy ra.


Bạn có biết mạng lưới vạn vật kết nối Internet (IIoT) chính là nguồn gốc của khái niệm mạng lưới thiết bị công nghiệp kết nối Internet (IIoT). IIoT là mạng lưới có khả năng kết nối nâng cao đáng kể trong các lĩnh vực như tự động hóa công nghiệp, bảo mật giám sát và tự động hóa tòa nhà. IIoT sử dụng cảm biến và bộ truyền động được cài đặt trong thiết bị và vật thể và liên kết thông qua mạng có dây hoặc không dây, việc này giúp IIoT nắm bắt được năng suất hoạt động và điều chỉnh sao cho phù hợp với thời gian làm việc. Vì thế, những sự đổi mới mang tính quyết định trong IIoT phụ thuộc rất nhiều vào công nghệ và sự sáng tạo từ các nhà sản xuất chất bán dẫn. Những thay đổi đó sẽ đảm bảo quá trình chuyển đổi từ các thiết kế từ khái niệm sang thực tế. Internet vạn vật đã hình thành và tồn tại theo thời gian, song song nó còn có nhiều tên gọi khác, như M2M hay kết nối nhúng. Với mục đích hướng đến người tiêu dùng, Internet vạn vật (IoT) triển khai vào các ngành công nghiệp sản xuất và dịch vụ, IoT đang tìm cách khai thác hết năng suất hoạt động và cải tiến hệ thống sản xuất của các ngành dịch vụ đó. Nói đến IIoT — một tập hợp con cực kỳ quan trọng và phát triển nhanh chóng của Internet vạn vật là nói đến mối liên hệ chặt chẽ giữa Công nghệ hoạt động và Công nghệ thông tin trong các doanh nghiệp. Nói đến IIoT — một tập hợp con cực kỳ quan trọng và phát triển nhanh chóng của IoT là nói đến mối liên hệ chặt chẽ giữa Công nghệ hoạt động và Công nghệ thông tin trong các doanh nghiệp. Peter Drucker đã từng nói, “Nếu bạn không thể đo lường nó, bạn sẽ không thể cải thiện nó”, điều này chính là trọng tâm của triết lý IIoT.

Khi bạn lái xe, việc phân tích các dữ liệu trong chiếc xe của bạn sẽ đòi hỏi thời gian nhanh chóng và kỹ lưỡng để quy trình từ lúc lái xe đến khi kết thúc được hoàn thành đúng với trật tự. Vì vậy, để đo lường nhiều hơn, chúng ta phải có khả năng cảm nhận cao, khi sự cảm nhận của bạn tốt hơn bạn sẽ thu được về nhiều thông số, với độ chính xác cao hơn và mức độ thường xuyên hơn mức bình thường. Nền tảng của IioT chính là hệ thống cảm biến. Phần mềm lớp phủ trên các công nghệ hiện có nó có thể mang lại lợi ích gia tăng, nhưng đối với một bước tiến thực sự, chúng ta cần mang nhiều

SỰ ĐỔI MỚI CẢM BIẾN

IIOT

thông số hơn vào màn hình đầu tiên. Mỗi thông số mới mà chúng tôi cảm nhận mang lại cơ hội đáng kể và làm cho hệ thống thông minh hơn. Bộ cảm biến là một thiết bị bao gồm các khả năng “nhìn, nghe và cảm nhận”, nó cho phép IioT có thể mở rộng tất cả khả năng có thể làm được. Sự phát triển của cảm biến vẫn không ngừng cải thiện; chúng ta có thể đo nhiệt độ, ánh sáng, vị trí, mức độ, độ ẩm, áp suất và nhiều thông số khác tốt hơn bao giờ hết. Nhưng vì mỗi thiết bị được tạo ra sẽ thích ứng riêng biệt với mỗi cá thể nên vì vậy cảm biến sẽ bị hạn chế về chức năng và khả năng thích ứng. Tuy nhiên sự hạn chế này có thể loại bỏ được vì một khi máy đã có thể “nhận diện” được, mọi thứ sẽ trở nên dễ dàng hơn hẳn. Tuy nhiên sự hạn chế này có thể loại bỏ được vì một khi máy đã có thể “nhận diện” được, mọi thứ sẽ trở nên dễ dàng hơn hẳn. IIoT sẽ tiếp tục bổ sung thêm các cảm biến cơ bản để đo lường, nhưng xu hướng mà IioT nhắm đến là sự cảm nhận dựa trên thị giác – cả về hình ảnh lẫn video – để làm cho các hệ thống thông minh trở nên linh hoạt hơn và có giá trị hơn. Các dây chuyền sản xuất và nhà máy được kết cấu để tạo ra các sản phẩm, và hình thành những biến thể của một sản phẩm phức tạp, nghĩa là hệ thống thị giác không cần định vị lại hoặc định cấu hình lại thủ công. Họ chỉ yêu cầu một sự thay đổi đơn giản từ một chương trình điều khiển sang chương trình điều khiển tiếp theo, và hệ thống sẵn sàng chạy - giảm chi phí, tiết kiệm thời gian và nhân lực, và loại bỏ cơ hội cho những sai lầm mà con người dễ mắc phải. Nói tóm lại, dữ liệu chính là chìa khóa cho cuộc cách mạng này. Cảm biến mang lại dữ liệu, chúng ta có thể tin tưởng được số lượng mà nó đưa ra sau mỗi quá trình kiểm tra. Cảm biến mang lại dữ liệu, chúng ta có thể tin CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

37


tưởng được số lượng mà nó đưa ra sau mỗi quá trình kiểm tra. Nhưng không phải IioT sẽ không gặp những thách thức lớn, trở ngại tiềm ẩn cho IioT hiện giờ chính là nguồn năng lượng.

• Duy trì năng lượng, thu thập dữ liệu, phát sóng và tự kết nối.

nối chip-ăng-ten khi điều kiện thay đổi. Động cơ điều chỉnh động trở kháng đầu vào của chip bằng cách chuyển các tụ điện vào hoặc ra khỏi mạch để tối đa hóa công suất thu được từ ăngten. Vì thẻ ăng-ten có thể phản ứng với sự thay đổi trong môi trường theo cách đã biết, mã cảm biến có thể cung cấp cho phép đo lượng tử thay đổi trong môi trường. Điều này cho phép thẻ trở thành cảm biến thụ động không dây. Độ ẩm không phải là thông số duy nhất mà các thẻ chip này có thể được sử dụng để cảm nhận. Các phim mặt trời phản ứng trạng thái rắn với nhiều loại khí có sự thay đổi về điện trở.

• Năng lượng được thu vào cảm biến không dây là một khối năng lượng vừa đủ để truyền tải và thúc đẩy IioT hoạt động.

Do đó, có thể xây dựng các thẻ cảm biến đáp ứng với các loại khí như CO, CO2, NOX, H2S, O2 và Cl2.

Năng lượng được thu vào cảm biến không dây là một khối năng lượng vừa đủ để truyền tải và thúc đẩy IioT hoạt động. Năng lượng được thu vào cảm biến không dây là một khối năng lượng vừa đủ để truyền tải và thúc đẩy IioT hoạt động. Những thiết bị siêu mỏng này có thể được sử dụng để cảm biến ở những nơi không gian bị hạn chế hoặc ở những khu vực không thể được truy cập bằng cảm biến truyền thống

Màng mỏng lắng tụ trên một tụ điện liên tiếp có thể tạo ra đủ sự thay đổi trong mạch Q để tạo cảm biến thụ động không dây có thể đọc được thông qua mã cảm biến.

Vì bản chất cảm biến của IioT rất nhạy nên đòi hỏi năng lượng đáng tin cậy được cung cấp cũng phải đem lại sự chính xác. Và khoảng chi phí cho năng lượng xoắn ốc dường như rất tốn kém, nên cảm biến IioT sẽ chỉ được sản xuất một lượng đáng kể. Mỗi cảm biến dành cho IioT sẽ có bốn thuộc tính cơ bản:

Những lợi ích tương tự trong việc mua lại và xử lý dữ liệu cảm biến y sinh sẽ thúc đẩy sự phát triển của IoT trong lĩnh vực y tế. Thật thú vị khi khám phá những cảm biến mới này chuyên sâu hơn bởi vì chúng sử dụng một cơ chế đơn - ăng-ten khử - để thực hiện nhiều loại cảm biến. Về vấn đề này, có lẽ nó là một dấu hiệu của các xu hướng cảm nhận đang gần tới. Các cảm biến sử dụng IC Magnus S2 của RFMicron. Chúng được sử dụng bao gồm một thẻ RFID thụ động không dây kèm theo một ăng-ten và một cảm biến Magnus S chết. Các thẻ cảm biến không dây không có pin của Semiconductor gồm có thực hiện nhiệt độ, độ ẩm, áp suất hoặc cảm biến tiệm cận. Các thẻ cảm biến không 38

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

dây không có pin của Semiconductor gồm có thực hiện nhiệt độ, độ ẩm, áp suất hoặc cảm biến tiệm cận. Các yếu tố như vậy có thể thay đổi trở kháng của ăng-ten. Các thẻ dựa trên các chip thông thường có thể bị loại bỏ bởi nhiều yếu tố bên ngoài, phổ biến nhất là ở gần các chất lỏng hoặc kim loại. Các yếu tố như vậy có thể thay đổi trở kháng của ăng-ten. Khi thẻ chip có trở kháng cố định, có sự không khớp giữa chip và ăng-ten. Công nghệ tự điều chỉnh duy trì kết

Gần độ phân giải micron có thể phát hiện được thông qua những thay đổi quy nạp được tạo ra bởi dòng xoáy trên bề mặt kim loại gần đó. Chúng có thể được sử dụng để phát hiện sự chuyển động hoặc để tạo cảm biến áp suất. Tuy nhiên, đề cập đến các thuộc tính cơ bản cần thiết chính, bước đột phá thực sự là các cảm biến này, thông qua thu hoạch năng lượng, tự lấy năng lượng. Các nguyên tắc không phải là mới và chia sẻ rất nhiều với các sáng kiến năng lượng tái tạo quy mô lớn như năng lượng gió hoặc khai thác thủy triều.Có khả năng tích tụ rác và tích lũy năng lượng nền xung quanh miễn phí sẽ cho phép các cảm biến hoạt động độc lập. Các nguồn này rất nhiều loại và đa dạng, bao gồm năng lượng mặt trời và năng lượng gió, nhưng ngày càng nhiều các khu vực khác như động năng, chuyển biến nhiệt, nhiệt độ cơ thể và thậm chí cả tiếng ồn âm thanh đang được khám phá. Nó cũng quan trọng đối với nền tảng IIoT để hỗ trợ một loạt các tiêu chuẩn truyền thông,


bao gồm Thread, SIGFOX, EnOcean (được sử dụng chủ yếu trong xây dựng hệ thống tự động và an ninh), M-BUS (tiêu chuẩn Châu Âu để đọc từ xa khí hoặc đồng hồ điện), KNX ( để xây dựng tự động hóa), ZigBee và các giao thức độc quyền. Nó cũng quan trọng đối với nền tảng IIoT để hỗ trợ một loạt các tiêu chuẩn truyền thông, bao gồm Thread, SIGFOX, EnOcean (được sử dụng chủ yếu trong xây dựng hệ thống tự động và an ninh), M-BUS (tiêu chuẩn Châu Âu để đọc từ xa khí hoặc đồng hồ điện), KNX ( để xây dựng tự động hóa), ZigBee và các giao thức độc quyền. ZigBee và Thread là sự bổ sung, và liên minh của các tổ chức công nghiệp đằng sau các giao thức này có khả năng thúc đẩy việc áp dụng rộng rãi của họ trong nhà thông minh. Thread là một giao thức mạng dựa trên IP (IPv6) với sự thích nghi 6LoWPAN được xây dựng dựa trên các tiêu chuẩn mở cho các mạng lưới 802.15.4 có công suất thấp có thể kết nối hàng trăm thiết bị với nhau và trực tiếp tới đám mây. Tính bảo mật và khả năng hoạt động là hai hoạt động chính của Thread. Ngược lại, SIGFOX cho phép các mạng mở rộng cung cấp giao tiếp băng thông tương đối thấp với các đối tượng hoặc cảm biến thông minh cố định hoặc di động được triển khai trên một khu vực rộng lớn. Các ứng dụng ví dụ bao gồm việc theo dõi các vật phẩm hoặc phương tiện vận chuyển trên toàn quốc và thông tin liên lạc với các tài sản phân tán theo địa lý như máy bơm dầu và đường ống dẫn dầu. Đối với IIoT để đạt được tiềm năng đầy đủ của nó, chúng ta phải làm một cái gì đó với các thông tin thu thập được. Vòng phản hồi cần được hoàn thành và dữ liệu nhị phân cần dịch thành hành động vật lý. Điều khiển bật tắt đơn giản, hoặc ‹bang-bang› có thể dễ dàng nhận ra thông qua việc áp dụng công tắc bán dẫn, nhưng nhiều điều khiển công nghiệp phức tạp hơn và yêu cầu kiểm soát tỷ lệ hoặc định vị cẩn thận và

thường xuyên nhanh chóng. Điều này có nghĩa là bất kỳ thứ gì từ quạt để điều khiển môi trường hoặc làm mát một thiết bị quan trọng, thông qua một động cơ hoặc servo để điều chỉnh van hoặc động cơ bước tinh vi để định vị cánh tay robot để hoàn thành nhiệm vụ chính xác. Cùng với sự phát triển nhanh chóng của IIoT, các thiết bị truyền động và bộ điều khiển của họ đang có những tiến bộ tương tự. Các giải pháp rời rạc để điều khiển động cơ đang biến mất nhanh chóng và các mô-đun năng lượng tích hợp tiên tiến mới đang diễn ra. Cung cấp các hệ thống hoàn chỉnh — bao gồm các giai đoạn điện, trình điều khiển, bảo vệ và kiểm soát dựa trên các giải pháp nhúng mới, cho phép áp dụng nhanh chóng. Hỗ trợ nguồn mở cũng rất quan trọng, vì một hệ sinh thái rộng và khả năng tương tác rất quan trọng cho sự thành công của IoT. Mang khả năng thị giác quan trọng như một ví dụ. Từ góc độ phần cứng, điều này đòi hỏi các kỹ năng xử lý video để thực hiện; chưa kể đến phần mềm xử lý hình ảnh để làm điều gì đó hữu ích với luồng dữ liệu. Để tăng tốc các chu kỳ thiết kế trong lĩnh vực này, ON Semiconductor đang chia sẻ kiến thức của mình với các kỹ sư khách hàng thông qua các công cụ như bộ phát triển video MatrixCamTM (VDK). Từ góc độ phần cứng, điều này đòi hỏi các kỹ năng xử lý video để thực hiện; chưa kể đến phần mềm xử lý hình ảnh để làm điều gì đó hữu ích với luồng dữ liệu. Để tăng tốc các chu kỳ thiết kế trong lĩnh vực này, ON Semiconductor đang chia sẻ kiến thức của mình với các kỹ sư khách hàng thông qua các công cụ như bộ phát triển video MatrixCamTM (VDK). Đây là một vài trong số rất nhiều ví dụ mà các công ty đang chia sẻ kiến thức chuyên môn của họ thông qua các bộ phát triển hoặc thiết kế tham khảo, góp phần đáng kể vào sự phát triển nhanh chóng của IIoT. Sự tự chủ thực sự của

các nhà máy và quy trình sản xuất ngày càng trở nên gần gũi hơn. Khả năng nhận dạng, theo dõi và kiểm soát từ xa mọi thiết bị trên mạng cung cấp logic trong một mô-đun duy nhất — các giải pháp tích hợp mới, mới này nhẹ hơn, nhỏ hơn, rẻ hơn và dễ triển khai hơn. Bề rộng của công nghệ cảm biến cần thiết cho một quá trình sản xuất tích hợp mang lại những thách thức riêng của nó. Chuyên môn rộng rãi cần thiết để xây dựng một nhà máy thông minh đầy đủ các cảm biến và thiết bị truyền động vượt ra ngoài bề rộng của nhiều kỹ sư, và đây là nơi chúng tôi thấy các nhà cung cấp linh kiện hàng đầu cung cấp giá trị. Môi trường phát triển phần cứng và phần mềm tích hợp đầy đủ là rất quan trọng để tạo điều kiện cho việc tùy biến các chức năng cụ thể để áp dụng vào các sản phẩm cuối cùng. Mô- đun làm cho các nền tảng này có thể mở rộng đến các chức năng và thiết bị IoT / IIoT mới mà cơ hội vô song - đặc biệt là trong các ứng dụng công nghiệp. Điều quan trọng đối với sự thành công của IIoT là việc chia lưới và kết nối hiệu quả các công nghệ cảm biến, tính toán và kiểm soát theo cách thức hiệu quả và tiết kiệm năng lượng. Sự phát triển nhanh chóng và đổi mới diễn ra trong đấu trường IIoT đang thúc đẩy lợi ích kinh doanh rõ ràng, về mặt hiệu quả quản lý, giảm chi phí vận hành và khả năng tự phục hồi, các quy trình. Các công ty bán dẫn hàng đầu đang đi đầu trong việc cho phép tương lai IIoT này, với phạm vi rộng về khả năng và công nghệ của họ. Sẽ không lâu sau khi các nhà máy thông minh đang gửi tin nhắn tới các thiết bị di động trên toàn thế giới nói rằng “Đã xảy ra sự cố, sự cố đã được khắc phục và mọi thứ đều đúng tiến độ.” Chào mừng bạn đến với thế giới mới của nền công nghiệp Internet cho tất cả mọi thứ!

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

39


LIỆU TRÍ TUỆ NHÂN TẠO CÓ ĐẶT DẤU CHẤM HẾT CHO LOÀI NGƯỜI? Tổng hợp: tapchibitcoin.vn

Chúng ta đã có đôi chút nhận thức về thế giới của trí tuệ nhân tạo hay còn có tên gọi là AI. Nó có khả năng thay đổi cuộc sống cho các thế hệ. Nó sẽ thay đổi lối sống, cuộc sống làm việc và hoạt động của các dịch vụ công cộng mãi mãi. Nó sẽ hoàn toàn tái định nghĩa công việc chế tạo và sản xuất đồng thời loại bỏ các ranh giới với những gì có thể xây dựng và tạo ra. Tất cả mọi thứ sẽ được tự động hóa giống như việc máy bay không người lái của Amazon sẽ tiến hành chuyển hàng cho bạn trong ngày và thả xuống ngay trước hành lang nhà.

Mức năng suất sẽ tăng theo cấp số nhân. Các công việc cấp thấp sẽ được thực hiện bởi những cỗ máy không bao giờ cảm thấy buồn chán, mệt mỏi.

Vâng, chúng ta nên vui mừng vì thời đại mới này. Nhưng chúng ta cũng nên sợ hãi về điều đó. Đây chẳng khác nào trò chơi với quỷ dữ.

Tuy nhiên, trí tuệ nhân tạo cũng có những mặt trái

Hãy tưởng tượng về viễn cảnh một thế giới tồi tệ với AI.

Công nghệ này sẽ tiếp tục học hỏi từ con người, sau đó chắc chắn tại một số thời điểm nào đó, trí tuệ nhân tạo sẽ vượt mặt chúng ta. Nhiều người sẽ mất việc làm vì mọi quy trình có thể được tự động hóa. Và tệ hơn hết, trí tuệ nhân tạo sẽ có nguy cơ được phát triển thành một loại vũ khí nào đó, dĩ nhiên là ‘làm cho thế giới an toàn hơn’.

Một thế giới hoàn toàn mới Thế giới phim ảnh đã vẽ lên nhiều viễn cảnh của một thế giới robot và hầu hết không phải là điều tốt đẹp cho nhân loại. Nhưng mà tất nhiên kết thúc vẫn sẽ có hậu cho con người theo đúng kiểu “Hollywood”. Hãy xem xét kỹ hơn một số chủ đề và ý tưởng của những bộ phim này, bạn sẽ bắt đầu nhận ra rằng chúng không hẳn là những điều điên rồ và trong tương lai chúng có thể có khả năng xảy ra. Dưới đây là một vài ví dụ. SkyNet (bộ phim Kẻ hủy diệt) Đừng cười. Hãy nhớ rằng ngay cả một số người tiên phong của công nghệ AI trong thời đại của chúng ta cũng lo sợ trí tuệ nhân tạo sẽ trở thành thứ gì đó đi ngược lại với thiết kế ban đầu.

40

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


Elon Musk chính là một ví dụ. Iron man ngoài đời thực này đã thực sự khởi động một dự án gọi là Neuralink để ngăn chặn viễn cảnh mà AI có thể biến thành một thiết kế không như mong muốn. Musk nói: “Bạn biết đấy, nhiều bộ phim đã đề cập tới vấn đề này như Terminator chẳng hạn. Kết quả thì thật đáng sợ. Và chúng ta nên cố gắng đảm bảo mọi thứ diễn ra theo chiều hướng tích cực.” Nếu bạn chưa biết thì SkyNet là một hệ thống siêu trí tuệ điều khiển hàng triệu máy chủ trên toàn thế giới. Skynet trở nên tự nhận thức và nhận ra tiềm năng của chính nó. Khi những người sáng tạo cố gắng để tắt nó đi thì hệ thống SkyNet đã bật chế độ tự bảo vệ và coi con người là một mối đe dọa. Theo thiết kế mã hóa ban đầu, nó khởi động chương trình bảo vệ và tiến hành tiêu diệt nhân loại. Đại loại là như vậy. Bộ phim Terminator có chút ngớ ngẩn. Hệ thống SkyNet có quyền kiểm soát tất cả các vũ khí quân sự được điều khiển bởi máy vi tính, kể cả toàn bộ kho vũ khí hạt nhân của Mỹ. Điều này được thực hiện để ngăn chặn lỗi của con người và tăng tốc độ phản ứng với các mối đe dọa. Tuy nhiên, sau khi quyết định chấm dứt nhân loại, hệ thống SkyNet đã châm ngòi cuộc chiến tranh hạt nhân. Như một tiền đề thì đúng là nên kiểm soát vũ khí hạt nhân và không để thứ vũ khí có khả năng chấm dứt sự tồn tại của nhân loại này nằm trong tay những người như Donald Trump và Kim Jongun. Thay vào đó, hãy trao quyền lực này cho robot. Một robot không có cảm xúc ắt hẳn sẽ an toàn hơn các nhà lãnh đạo ích kỷ của chúng ta. Điều này đúng nhưng chỉ cho đến khi các robot trở nên tự nhận thức và chúng có thể tự đưa ra quyết định của mình. Khi đó, điều gì sẽ xảy ra nếu AI cảm thấy chán ngấy với nhân loại và quyết định tiêu diệt chúng ta?

I-Robot Bạn lại cười ư? Trong bộ phim này, Will Smith phải chiến đấu với những robot vô cùng hận thù. Chúng quyết định không tuân theo mệnh lệnh và tự ra quyết định. Những robot này được thiết kế để phục vụ nhân loại, tuân theo ba nguyên tắc của robot: • Robot không được làm hại con người • Robot phải tuân lệnh con người, trừ trường hợp vi phạm nguyên tắc thứ nhất • Robot phải bảo vệ sự tồn tại của chính nó miễn là sự bảo vệ đó không xung đột với nguyên tắc đầu tiên hoặc thứ hai. Những robot này được thiết kế với hi vọng sẽ làm cho cuộc sống hàng ngày dễ dàng hơn, an toàn hơn và ít cô đơn hơn. Trong xã hội công bằng đó, mọi người đều sở hữu một robot NS-5. Cho đến khi chương trình máy tính quyết định biến tất cả các robot trở thành kẻ thù chống lại nhân loại. Rất may là chúng ta đã có người anh hùng Will Smith trong bộ phim đó. Nếu robot có thể làm cho cuộc sống của mọi người dễ dàng hơn, mọi người chắc chắn sẽ muốn điều đó. Với việc đưa máy móc vào thế giới của chúng ta, sẽ phải có các thông số và giao thức để giữ an toàn cho chúng ta. Tuy nhiên, ai dám chắc rằng các robot không thể quyết định chống lại các giao thức? Hoặc các luật có thể bị hiểu sai? Thật đáng lo ngại, nếu chúng làm

thế, hệ thống nào sẽ có mặt để bảo vệ chúng ta khỏi chúng? Ai sẽ kiểm soát một hệ thống như vậy? Bạn không thể mong đợi Will Smith thực sự cứu chúng ta. Anh ấy chỉ là một diễn viên. Metalhead (phim Black Mirror, Phần 4) Mùa gần đây nhất của Black Mirror có một tập phim với hình ảnh quá đáng sợ: Chó robot Dựa trên những đoạn video của Boston Dynamics cùng với bộ phim All Is Lost, tập phim tập trung vào hậu quả sau sự sụp đổ (không giải thích được) của nhân loại và hoàn cảnh tuyệt vọng của Bella khi cố gắng thoát khỏi cơn ác mộng bị săn đuổi bởi những con chó robot. Cảnh phim thực sự kinh khủng và đáng sợ. Tất nhiên, có một chút phóng đại, nhưng nó được dựa trên cơ chế thực sự là những chú chó robot của Boston Dynamics. Thử tưởng tượng bạn bị săn đuổi bởi một bầy cho robot thiện chiến, không hề biết mệt mỏi và chẳng thể ngăn chặn như những chú cho thông thường mà xem. Thật kinh khủng! Chạy đua vũ trang với AI Hãy rời xa Hollywood và trở về   hiện thực – một hiện thực cũng đáng sợ như địa ngục vậy. Xây dựng trí thông minh nhân tạo đang trở thành một cuộc đua. Mọi quốc gia đều muốn trở thành dẫn đầu trong việc sản xuất các công nghệ robot tốt nhất. Nhưng chúng ta có thực sự hiểu nó không? CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

41


Chúng ta có thực sự biết chúng ta đang làm gì không? Khi công nghệ ngày càng trở nên thông minh hơn, nó chắn chắn sẽ vượt mặt chúng ta – và chúng ta sẽ không sẵn sàng để đối phó hoặc kiểm soát nó. Bạn không tin nó sẽ vượt mặt chúng ta ư? Những cỗ máy này có thể nhanh hơn 1000 lần so với chúng ta và do đó có thể phát triển nhanh gấp 1000 lần. Điều gì sẽ xảy ra khi chúng ta chế tạo những cỗ máy mà chúng ta không hiểu? Điều gì xảy ra khi máy móc phát triển các mục tiêu không mang lại lợi ích cho nhân loại? Điều gì sẽ xảy ra khi A.I. quyết định chúng ta đang trong quá trình phát triển của nó? Bắt đầu nghe giống với câu chuyện về SkyNet rồi nhỉ! Thế giới của công việc Việc áp dụng AI vào công việc là điều không tránh khỏi. Tất cả các quy trình đều có thể được AI đảm nhiệm. Một công ty Mỹ đã cấy chip vào nhân viên của mình. Con chip  gần bằng kích thước của một hạt gạo, được tiêm giữa ngón tay cái và ngón trỏ. Các chip cấy ghép sẽ cho phép các nhân viên đăng nhập vào máy tính văn phòng, mở cửa ra vào và mua hàng từ các máy bán

42

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

hàng tự động, hoặc một số chức năng khác nữa mà không cần sử dụng thẻ hoặc những thứ tương tự. Tóm lại, nó sẽ cải thiện tốc độ và hiệu quả trong công việc của họ. Trong bối cảnh rộng hơn nó sẽ dẫn đến các khoản thanh toán tương tự như ApplePay, mở khóa cửa nhà bạn, sử dụng điện thoại của bạn, các chuyến bay… tất cả được thực hiện thông qua lòng bàn tay của bạn. Và trong khi ý tưởng này rất tuyệt vời và sẽ làm cho chúng ta cảm thấy mình như siêu nhân thì nó cũng đi kèm rất nhiều những nguy cơ. Hầu hết các vấn đề này đều làm giảm sự riêng tư. Theo nghĩa đen, dữ liệu trong lòng bàn tay của bạn mang lại nguy cơ. Nó có thể được quét hoặc nhân rộng và thông tin sẽ bị ăn cắp. Tiếp đó là vấn đề gián điệp. Chúng ta biết điện thoại có thể theo dõi được. Chúng ta biết việc sử dụng internet của chúng ta bị theo dõi theo nhiều cách. Nhưng nếu bạn có một thiết bị trong lòng bàn tay, bạn sẽ dễ dàng bị theo dõi và giám sát mọi lúc. Nó có thể là kết thúc tuyệt đối của sự riêng tư. Sếp của bạn có thể tìm thấy bạn bất cứ lúc nào trong ngày. Các hoạt động trong cuộc sống cá nhân của bạn cũng bị

theo dõi. Chúng ta có muốn trở thành những con chip mang dữ liệu và ít giống con người hơn không? Cái chết của việc làm Tác động được nêu rõ nhất của cuộc cách mạng robot là mất việc làm và con số thì thật kinh khủng. Theo một nghiên cứu của McKinsey Global Institute, một kịch bản tồi tệ nhất là 800 triệu việc làm trên toàn thế giới có thể biến mất vào năm 2030. Bạn không nhìn nhầm đâu. 800 triệu, trong 12 năm. Chỉ tính riêng tại Hoa Kỳ, từ 39 đến 73 triệu việc làm có nguy cơ tự động hóa, tương đương với khoảng một phần ba lực lượng lao động. Hình ảnh này cho thấy những nước đang phát triển có nguy cơ cao hơn: Tất nhiên, việc tự động hóa quy mô cao sẽ tạo ra công ăn việc làm mới và tinh chỉnh vai trò hiện có. Người lao động cũng sẽ có thể chuyển đổi nghề nghiệp của họ. Nhưng một phần ba lực lượng lao động vẫn sẽ không có việc làm. Người ta dự đoán rằng chỉ những cá nhân trong công việc có


thu nhập cao hơn mới có khả năng thích nghi với thị trường đang thay đổi trong khi nhu cầu về nghề nghiệp cấp trung và cấp thấp sẽ giảm.

Có nhiều ý kiến trái chiều về công nghệ AI Nhiều người tỏ ra hoài nghi và lo sợ. Nhưng cũng có những người cho rằng AI chính là tương lai của nhân loại.

Vậy làm thế nào để hàng triệu người sống mà không có việc làm?

Stephen Hawking nói với BBC: “Tôi nghĩ rằng sự phát triển trí thông minh nhân tạo đầy đủ có thể đánh dấu sự kết thúc của loài người”.

Bất bình đẳng thu nhập toàn cầu Richard Branson gần đây đã phát biểu rằng AI sẽ dẫn đến bất bình đẳng xã hội. Để chống lại điều này, các công việc mới phải được tạo ra, mọi người phải có được “thu nhập tối thiểu cơ bản” hoặc mức thu nhập cơ bản chung nên được thiết lập “để không có ai phải ngủ ngoài đường”. Ngay cả Zuckerberg, người đã sử dụng AI để trở thành quản gia riêng của mình, cũng cho biết “bây giờ là lúc chúng ta cần khám phá những ý tưởng như thu nhập cơ bản chung để cung cấp cho mọi người một bước đệm để thử nghiệm những điều mới”. Cuộc cách mạng có thể tạo ra một tình huống mà thu nhập quốc gia không phải là một sự lựa chọn mà là sự cần thiết. Những nỗi sợ hãi của những người tiên phong

Nick Bostrom, tác giả của tác phẩm Siêu trí tuệ cũng có nhận định tương tự: “Một khi siêu trí tuệ không thân thiện tồn tại, nó sẽ vượt mặt chúng ta. Số phận của chúng ta sẽ bị định đoạt”. Bill Gates nói với Charlie Rose rằng AI có khả năng nguy hiểm hơn một thảm họa hạt nhân. Như đã thảo luận trước đó, AI trên thực tế có thể là nguyên nhân của chiến tranh hạt nhân. Elon Musk gần đây đã cảnh báo rằng “Sự nguy hiểm của AI lớn hơn nhiều so với nguy cơ của các đầu đạn hạt nhân”. Suy nghĩ sau cùng Tương lai của thế giới sẽ rất khác biệt. Điều này luôn luôn xảy ra từ thế hệ này sang thế hệ khác nhưng bây giờ tốc độ thay đổi đang tăng nhanh đến nỗi

sự thay đổi đang xảy ra trong chu kỳ nhanh hơn. AI sẽ thay đổi cách chúng ta sống và làm việc mãi mãi. Trong nhiều khía cạnh của cuộc sống nó sẽ khiến mọi thứ trở nên dễ dàng hơn, nhanh hơn và càng tự động hơn. Nhờ đó, ngày càng có nhiều người có thể tận hưởng sự tự do của họ và làm những điều họ thích. Nhưng công nghệ này cần được tìm hiểu một cách thận trọng. Nó phải được thực hiện đúng cách với sự quan tâm, chú ý và hiểu biết nghiêm túc. Không nên coi đó là một cuộc chạy đua nếu không chúng ta sẽ thực sự đối mặt với nguy hiểm. Giống như những tình huống khó xử của người lái xe, chúng ta cần hiểu đầy đủ về những robot này và cách chúng sẽ chung sống với nhân loại. Chỉ có thời gian mới biết liệu tương lai của công nghệ này sẽ giúp xã hội loài người phát triển thịnh vượng hơn nữa hay đây sẽ là dấu chấm hết cho thời đại của con người.

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

43


44

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

45


TRÍ TUỆ NHÂN TẠO (AI) SẼ ĐƯA THỊ TRƯỜNG TIỀN MÃ HÓA LÊN MỘT TẦM CAO MỚI Tổng hợp: tapchibitcoin.vn

Jeong Ki-wook, cựu giám đốc điều đành của Cisco và người sáng lập TrustVerse, một nền tảng quản lý tài sản có trụ sở tại Hàn Quốc, nói rằng các tài sản kỹ thuật số như Bitcoin và Ethereum có thể phát triển thành tài sản lưu trữ giá trị trong dài hạn. Tiếp cận tính ổn định Trong một cuộc phỏng vấn với ZDNet Hàn Quốc, Jeong nói rằng tiền mã hóa có tiềm năng trở thành tài sản lưu trữ giá trị an toàn nếu các công nghệ và giải pháp sáng tạo có thể được sử dụng để giảm thiểu rủi ro đầu tư. Hiện tại, thị trường tiền mã hóa là cực kỳ dễ bay hơi và nếu sử dụng làm phương tiền thanh toán thì vẫn còn chưa phù hợp. Tuy nhiên, khi việc chấp nhận sử dụng tiền mã hóa từ các cổng thanh toán, các doanh nghiệp, người dùng cá nhân và nhà bán lẻ tăng lên, thị trường sẽ trở nên ổn định, cho phép tiền mã hóa đạt đến mức cần thiết cho các doanh nghiệp chấp nhận chúng làm phương thức thanh toán hợp pháp. Nếu coi là một khoản đầu tư thì tiền mã hóa vẫn là một loại tài sản có tính rủi ro và lợi nhuận cao, và các nhà giao dịch có thể đảm bảo mức tăng 30% hoặc giảm luôn 50% trong vòng 24 46

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

giờ. Đối với các trader toàn thời gian, mức độ biến động phải trong tầm kiềm soát được, nhưng đối với các nhà đầu tư thường xuyên và các nhà đầu tư tổ chức, khó có thể đối phó với các tài sản dễ bay hơi. Jeong nói rằng đó là chìa khóa để các nhà đầu tư truy cập vào các hệ thống có thể tự phát hiện rủi ro và thay đổi danh mục tiền mã hóa và các token dựa trên tình trạng của thị trường. Để làm như vậy, ông nhấn mạnh rằng trí tuệ nhân tạo là rất quan trọng để tạo ra đề xuất cho các nhà đầu tư và tạo ra một danh mục đầu tư cân bằng các tài sản kỹ thuật số. Trong ba năm qua, kể từ khi tạo ra Ethereum, nhiều tổ chức và startup đã cố gắng sử dụng AI và quản trị phi tập trung để đầu tư vào thị trường và giảm rủi ro trong đầu tư tiền mã hóa. Tổ chức Decentralized Autonomous Organization (DAO), ICO đầu tiên trên nền tảng Ethereum, là dự án đầu tiên cố gắng thương mại hóa ý tưởng, nhưng cuối cùng đã thất bại. Các dự án khác theo DAO cố gắng phát triển các hệ thống và phương pháp có thể giảm rủi ro cho các nhà đầu tư tiền mã hóa thông qua phân tích thị trường dựa trên AI, nhưng họ

phải đấu tranh để thu hút công chúng. Numerai (mã nguồn Ethereum) là một trong nhiều dự án cố gắng thực hiện một mô hình tương tự bằng cách tạo ra một quỹ phòng hộ phi tập trung với các nhà khoa học dữ liệu, nhưng đã phải vật lộn để đạt dược thành công quy mô lớn. Giảm thiểu rủi ro Gần đây, nhà đầu tư tỷ phú Peter Thielled sáng lập ra quỹ đầu tư mạo hiểm Peter Thied đã đầu tư vào một công ty được gọi là Tagomi, sẽ giúp các nhà đầu tư tổ chức và các quỹ gia đình quy mô lớn bước vòa thị trường tiền điện tử với tính thanh khoản cao bằng cách phân phối đồng đều các đơn đặt hàng. Ngoài phương thức đầu tư thị trường chứng khoán truyền thống này, Tagomi được kỳ vọng sẽ thực hiện các giải pháp sáng tạo khác để giảm thiểu rủi ro cho các nhà đầu tư có quy mô lớn. Như giáo sư Cornell Emin giải thích, lĩnh vực blockchain vẫn chưa thấy một thực tế về trí tuệ nhân tạo trong quản lý và đầu tư tài chính tiền mã hóa. Nhưng một thành công nhất định có thể dẫn đến việc chấp nhận hàng loạt và thu hút được nhiều hơn những nhà đầu tư công.


TÓM TẮT

Hệ thống tiền điện tử ngang hàng là hệ thống cho phép các bên thực hiện các giao dịch thanh toán trực tuyến trực tiếp mà không thông qua một tổ chức tài chính trung gian nào. Các chữ kí số được dùng như một giải pháp cho hệ thống, nhưng những lợi ích chính có thể sẽ bị thiệt hại nếu bên thứ ba được yêu cầu ngăn chặn hành vi gian lận double-spending (doublespending là hành vi gian lận sử dụng hai giao dịch khác nhau để cùng chi tiêu số dư của một tài khoản). Chúng tôi đề xuất một giải pháp cho vấn đề này, đó chính là sử dụng mạng lưới ngang hàng. Mạng lưới này gán nhãn thời gian cho các giao dịch bằng cách băm chúng thành chuỗi liên tục các bằng chứng công việc (tiếng Anh là Proof of work - PoW, là thuật toán đồng thuận ban đầu của Blockchain dùng để xác nhận giao dịch và tạo ra các block giao dịch mới), tạo thành một bản ghi dữ liệu không thể thay đổi nếu không thực hiện lại PoW. Chuỗi dài nhất không chỉ được sử dụng làm bằng chứng cho một chuỗi các sự kiện đã chứng kiến mà còn được dùng để chứng minh rằng nó đến từ nguồn sức mạnh CPU lớn nhất. Chỉ cần phần lớn nguồn CPU được kiểm soát bởi các nodes (hay gọi là nút - một phần mềm chạy trên một máy tính tham gia vào mạng lưới với các máy tính khác cũng chạy cùng phần mềm đó trên mạng ngang hàng) không cùng hoạt động nhằm tấn công mạng lưới, chúng sẽ sinh ra chuỗi dài nhất và vượt qua các chuỗi tấn công. Bản thân mạng lưới yêu cầu phải có cấu trúc tối thiểu. Tin nhắn được truyền đi với nỗ lực mạnh mẽ nhất, các node có thể sẽ rời khỏi và gia nhập lại mạng lưới bất kì lúc nào, chấp nhận chuỗi PoW dài nhất để chứng minh cho những gì đã diễn ra trong thời gian các node đó rời khỏi mạng lưới.

BITCOIN HỆ THỐNG TIỀN ĐIỆN TỬ NGANG HÀNG Satoshi Nakamoto

satoshin@gmx.com

www.bitcoin.org

Dịch: Lê Trường An và Trần Thu Hằng

1

Giới thiệu

Hầu như những người thực hiện giao dịch thương mại điện tử đều rất tin tưởng vào các tổ chức tài chính (được coi là bên thứ ba) trong việc xử lý các thanh toán điện tử. Tuy hệ thống đã xử lý khá tốt hầu hết các giao dịch, nhưng nó vẫn còn tồn tại những điểm yếu cố hữu của mô hình tín nhiệm (the trust based model). Các giao dịch hoàn toàn không thể đảo ngược không thực sự khả thi bởi các tổ chức tài chính không thể tránh khỏi các tranh chấp trung gian. Chi phí trung gian làm tăng các chi phí giao dịch, đồng thời hạn chế mức giao dịch tối thiểu và giảm khả năng giao dịch ở các giao dịch nhỏ thông thường, ngoài ra còn mất chi phí cao hơn để thực hiện các thanh toán không thể đảo ngược cho các dịch vụ không thể đảo ngược. Với khả năng đảo ngược, nhu cầu tín nhiệm dần mở rộng. Các thương nhân cần phải thận trọng hơn với khách hàng vì họ đã có được nhiều thông tin hơn cần thiết. Chấp nhận một tỉ lệ gian lận nhất định là một điều không thể tránh

khỏi. Mỗi cá nhân có thể tránh những chi phí và thanh toán không chắc chắn này bằng cách sử dụng tiền tệ hữu hình, nhưng không tồn tại một cơ chế nào thực hiện thanh toán thông qua kênh thông tin liên lạc mà thiếu một bên thứ ba được tin cậy. Những gì chúng ta cần là một hệ thống thanh toán điện tử dựa trên bằng chứng mật mã thay vì sự tín nhiệm, cho phép các bên giao dịch trực tiếp mà không cần bên thứ ba. Các giao dịch được tính toán để không thể bị đảo ngược sẽ bảo vệ người bán khỏi các hành vi gian lận, và cơ chế kí quỹ để bảo vệ người mua cũng được thực hiện dễ dàng. Trong bài viết này, chúng tôi đề xuất một giải pháp đối với hành vi gian lận double-spending bằng cách sử dụng máy chủ nhãn thời gian phân phối ngang hàng để tạo ra bằng chứng tính toán cho các giao dịch theo thứ tự thời gian. Hệ thống sẽ được bảo vệ an toàn nếu các node cùng tập trung kiểm soát nguồn sức mạnh CPU lớn hơn bất kỳ nhóm node của kẻ tấn công nào.

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

47


2

Các giao dịch

Chúng tôi định nghĩa tiền điện tử như một chuỗi chữ kí số. Mỗi chủ sở hữu chuyển tiền cho người tiếp theo bằng cách kí số bảng băm của giao dịch trước, khóa công khai (public key) của chủ sở hữu tiếp theo và thêm chúng vào cuối đồng tiền. Người được trả tiền có thể xác nhận các chữ kí để xác nhận chuỗi sở hữu. Vấn đề ở đây là người được trả tiền không thể xác minh được một trong những chủ sở hữu trước đó có thực hiện hành vi gian lận double-spending với đồng tiền đó hay không. Giải pháp thông thường là đến một cơ quan trung tâm tin cậy, hoặc đến công ty cung cấp để kiểm tra xem giao dịch có dính phải hành vi gian lận double-spending hay không. Sau mỗi giao dịch, đồng tiền buộc phải trở lại nguồn cung cấp để được thay thế bởi một đồng tiền mới và chỉ đồng tiền được xuất trực tiếp từ nguồn cung cấp đó mới được tin tưởng là không gian lận. Với giải pháp này, số phận của toàn bộ hệ thống tiền tệ sẽ phụ thuộc vào công ty cung cấp, nơi mà mọi giao dịch đều phải được thông qua, giống như ở một ngân hàng vậy. Chúng ta cần phải có một giải pháp giúp người được trả tiền biết được chủ sở hữu trước có kí bất cứ giao dịch nào trước đó hay không. Với mục tiêu này, giao dịch đầu tiên sẽ là giao dịch thực hiện đếm, do đó chúng ta không cần quan tâm hành vi double-spending có được thực hiện sau đó hay không. Cách duy nhất để xác nhận sự thiếu vắng của một giao dịch là nhận biết được tất cả các giao dịch. Trong mô hình dựa vào nguồn cung cấp, nguồn cung cấp cần quan tâm đến tất cả mọi giao dịch và quyết định giao dịch nào được thực hiện đầu tiên. Để làm được điều đó mà không cần đến bên thứ ba, các giao dịch phải được thông báo công khai [1] thông qua một hệ thống để những người tham gia có thể đồng

48

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Giao dịch

Giao dịch

Khóa công khai của chủ sở hữu số 1

Mã băm

Khóa công khai của chủ sở hữu số 2

Mã băm

Chữ kí của chủ sở hữu số 0

Khóa bảo mật của chủ sở hữu số 1

Khóa công khai của chủ sở hữu số 3

Mã băm

Chữ kí của chủ sở hữu số 1

Chữ kí của chủ sở hữu số 2

Khóa bảo mật của chủ sở hữu số 2

Khóa bảo mật của chủ sở hữu số 3

thuận về một lịch sử giao dịch duy nhất mà họ nhận được. Người được trả tiền cần phải chứng minh rằng vào thời điểm giao dịch, đa số các node trong mạng lưới phải đồng thuận rằng đó là lần nhận đầu tiên.

3

Máy chủ nhãn thời gian

Giải pháp mà chúng tôi đề xuất bắt đầu với một máy chủ nhãn thời gian. Máy chủ nhãn thời gian hoạt động bằng cách nhận một bảng băm của một khối các đơn vị để gán nhãn thời gian rồi công bố rộng rãi các bảng băm đó, như công bố qua một tờ báo hay bài đăng Usenet (Hệ thống thông tin toàn cầu dưới dạng diễn đàn thảo luận) [2-5]. Nhãn thời gian chứng minh rằng dữ liệu được đưa vào bảng băm hiển nhiên đã tồn tại chính xác vào ở thời điểm lưu trong nhãn thời gian đó. Mỗi nhãn thời gian bao gồm một chuỗi nhãn thời gian liền trước trong bảng băm của nó với mỗi nhãn thời gian được thêm vào sau để củng cố nhãn trước nó.

4

TGiao dịch

Bằng chứng xử lý (Proof of Work)

Để vận hành máy chủ nhãn thời gian phân phối trên cơ sở ngang hàng, chúng ta cần sử dụng hệ thống bằng chứng công việc PoW tương tự như sự phủ nhận cơ chế đo

ngược Hashcash của Adam Back [6], chứ không phải công bố qua các tờ báo hay bài đăng Usenet. PoW bao gồm việc quét qua một giá trị được băm, như với SHA-256, bảng băm bắt đầu với những số bit 0. Mức công việc trung bình cần thiết là cấp số nhân của số bit 0 và có thể được xác định bằng cách thực hiện một bảng băm đơn. Đối với mạng lưới nhãn thời gian, chúng tôi thực hiện PoW bằng cách tăng thêm một dãy số ngẫu nhiên (còn gọi là tham số nonce - tham số 32 bit mà người đào bitcoin biến đổi từ số 0 để tìm ra giải pháp hàm băm) vào khối cho đến khi tìm thấy giá trị cho bảng băm của khối số bit 0 được yêu cầu. Một khi hiệu năng của CPU được sử dụng để đáp ứng PoW, khối này không thể bị thay đổi nếu không thực hiện lại công việc. Các khối sau sẽ được nối chuỗi sau nó và nếu muốn thay đổi khối cần phải thực hiện lại tất cả các khối sau nó.


6

PoW cũng giải quyết vấn đề về xác định đại diện trong những quyết định được đưa ra theo đa số. Nếu số đông dựa trên cơ chế một-địa-chỉ-IP-mộtphiếu, vấn đề có thể bị phá hỏng nếu ai đó có khả năng cấp phát nhiều địa chỉ IP. PoW thực chất là một CPU ứng với một phiếu chọn. Quyết định theo đa số được thể hiện bởi chuỗi dài nhất tức là chuỗi có hiệu quả PoW cao nhất được đầu tư vào nó. Nếu phần lớn hiệu năng CPU được điều khiển bởi các nút thật, các chuỗi thật sẽ phát triển rất nhanh và vượt qua các chuỗi cạnh tranh khác. Để thay đổi một khối đã kết thúc, kẻ tấn công phải thực hiện PoW của khối đó và tất cả những khối sau nó, đồng thời phải bắt kịp và vượt qua công việc của các nodes thật. Ở phần sau, chúng tôi sẽ trình bày xác suất của những kẻ tấn công bắt kịp giảm theo cấp số nhân khi các khối sau đó được thêm vào. Để bù cho việc tốc độ phần cứng ngày càng gia tăng và những lợi ích khác nhau trong việc vận hành các nút theo thời gian, độ khó của PoW được xác định bởi việc vận hành số khối giao dịch trung bình mỗi giờ. Một khi các khối được sinh ra càng nhanh thì độ khó sẽ càng tăng.

5

Mạng lưới Vận hành mạng lưới được thực hiện qua các bước sau:

1) Những giao dịch mới được truyền đến tất cả các nút. 2) Mỗi nút tập hợp các giao dịch mới vào một khối. 3) Mỗi nút tìm một PoW khó cho khối của nó. 4) Khi một nút tìm được PoW, nó sẽ truyền đến mọi nút khác. 5) Các nút chỉ chấp nhận khối khi mọi giao dịch trong khối đó hợp lệ và chưa qua sử dụng. 6) Các nút thể hiện sự chấp nhận khối bằng cách tạo ra khối tiếp theo trong

Ưu đãi

Theo quy ước, giao dịch đầu tiên trong khối phải là giao dịch đặc biệt bắt đầu một đồng tiền mới được sở hữu bởi người tạo khối giao dịch. Điều này tạo ưu đãi cho các nút để hỗ trợ mạng lưới cũng như khởi đầu tiến hành việc phân phối đồng tiền vào lưu thông, vì không có cơ quan trung tâm phát hành chúng. Việc thêm một số lượng đồng tiền mới ổn định cũng giống như người đào vàng sử dụng những nguồn lực của mình để thêm vàng vào dòng lưu thông. Trong hệ thống điện tử nhắc đến ở đây, nguồn lực cần sử dụng chính là điện và thời gian chạy CPU.

chuỗi, sử dụng bảng băm của khối đã được chấp nhận làm bảng băm trước. Các nút luôn xem chuỗi dài nhất là chuỗi đúng và tiếp tục mở rộng nó. Nếu hai nút truyền đến hai bản khác nhau của khối tiếp theo cùng một lúc, một số nút sẽ chấp nhận một trong hai bản đến trước tiên. Trong trường hợp này, chúng sẽ sử dụng bản đầu tiên chúng nhận được, nhưng chúng sẽ lấy bản đến sau nếu bản đó dài hơn. Sự ràng buộc sẽ bị phá vỡ nếu PoW tiếp theo được tìm thấy và một nhánh trở nên dài hơn, các nút khác đang sử dụng nhánh còn lại sẽ chuyển sang sử dụng nhánh dài hơn. Các giao dịch mới được truyền đi không nhất thiết phải đến được tất cả các nút. Chỉ cần chúng đến được nhiều nút, chúng sẽ được nối thêm vào khối. Khối truyền đi cũng sẽ chấp nhận những tin nhắn bị bỏ sót. Nếu một nút không nhận được một khối giao dịch, nó sẽ yêu cầu nhận khối đó khi nó nhận được khối tiếp theo và nhận ra mình đã bị thiếu mất một khối.

Ưu đãi còn có thể được đóng góp bằng cách thu phí giao dịch. Nếu một giao dịch có giá trị đầu ra nhỏ hơn đầu vào, sự khác biệt chính là phí giao dịch được thêm vào giá trị ưu đãi của khối chứa giao dịch. Một khi có một số lượng tiền xác định trước đi vào lưu thông, toàn bộ ưu đãi có thể chuyển thành phí giao dịch và hoàn toàn không bị lạm phát. Các ưu đãi có thể giúp các nút không bị làm giả. Nếu một kẻ tấn công đầy tham vọng có thể tập hợp lượng sức mạnh CPU lớn hơn tất cả các nút thực, hắn có thể chọn một là sử dụng nó để giành lấy thanh toán của người khác bằng cách ăn trộm chính các thanh toán của mình, hai là sử dụng nó để tạo ra những đồng tiền mới. Tuy nhiên hắn nên nhận ra rằng sẽ có lợi hơn nếu chơi theo luật, bởi các quy tắc sẽ giúp hắn có nhiều đồng tiền mới hơn tất cả mọi người hợp lại, hơn là hủy hoại cả hệ thống và giá trị tài sản của chính mình.

7

Cải tạo không gian đĩa

Một khi giao dịch mới nhất trong một đồng tiền được đưa vào một khối giao dịch vừa đủ, tự động những giao dịch trước nó sẽ bị loại bỏ nhằm tiết kiệm không gian đĩa. Để thuận tiện hơn mà không CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

49


phá vỡ bảng băm của khối, giao dịch sẽ được băm thành một cây Merkle[7] [2][5], và chỉ có gốc nằm trong bảng băm của khối giao dịch. Các khối cũ sau đó có thể được nén lại bằng cách chặt nhánh của cây. Các bảng băm ở phía trong thì không cần phải lưu. Phần đầu của một khối không có giao dịch có kích cỡ khoảng 80 bytes. Giả sử, cứ 10 phút có một khối được tạo ra thì sẽ có 80*6*24*365=4.2 MB mỗi năm. Với các hệ thống máy tính điển hình có RAM kích cỡ 2GB trong năm 2008, định luật Moore dự tính sức phát triển hiện tại là 1.2GB mỗi năm, không gian lưu trữ sẽ không thành vấn đề nếu bộ nhớ vẫn giữ phần đầu các khối giao dịch.

8

Xác nhận thanh toán đơn giản

Có thể xác nhận thanh toán mà không cần chạy đầy đủ một nút mạng. Người dùng chỉ cần giữ bản sao của phần đầu khối giao dịch của chuỗi PoW dài nhất, chuỗi mà họ có thể lấy bằng cách truy vấn các nút mạng cho đến khi họ được thuyết phục rằng họ đã có được chuỗi dài nhất, và chứa nhánh Merkle liên kết giao dịch đến khối mà nó được gán nhãn. Người dùng không thể tự kiểm tra giao dịch, nhưng bằng cách liên kết giao dịch đó đến một vị trí trong chuỗi bằng chứng công việc, họ có thể thấy một nút mạng đã chấp nhận nó và khối sẽ được thêm vào sau khi xác nhận mạng lưới đã chấp nhận nó. Việc xác nhận là đáng tin cậy miễn là các nút thật vẫn kiểm soát mạng lưới nhưng việc này cũng có thể bị nguy hại nếu mạng lưới bị áp đảo bởi kẻ tấn công. Trong khi các nút mạng có thể tự xác nhận các giao dịch, phương pháp đơn giản hóa có thể bị đánh lừa bởi các giao dịch tạo sẵn của những kẻ tấn công nếu chúng còn có thể tiếp tục áp đảo mạng lưới. Một chiến lược để tránh khỏi điều này là chấp nhận những cảnh báo từ các nút khi chúng phát hiện ra các khối không hợp lệ,

50

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

nhắc nhở phần mềm của người dùng tải các khối đầy đủ và các giao dịch được cảnh báo để xác nhận sự mâu thuẫn. Các doanh nghiệp nhận thanh toán thường xuyên có thể vẫn muốn điều hành các nút của riêng họ để có sự an toàn độc lập và việc xác minh được nhanh chóng hơn.

9

Kết hợp và phân tách giá trị

Mặc dù có thể sử dụng những đồng tiền một cách riêng lẻ với nhau, nhưng việc tạo ra các giao dịch riêng biệt cho mỗi đồng tiền trong một lần vận chuyển sẽ rất khó khăn. Để cho phép các giá trị có thể tách ra và kết hợp lại , các giao dịch cần nhiều giá trị đầu vào và đầu ra. Thông thường, sẽ có cả đầu vào đơn từ một giao dịch lớn hơn trước đó hay đầu vào đa hợp từ nhiều giá trị nhỏ lại, và thường nhất là có hai đầu ra: một là để thanh toán và một là, để hoàn lại một khoản tiền cho người gửi, nếu có.

Giao dịch vào

ra

vào

...

... Cũng cần lưu ý rằng, việc tách các giá trị cũng không thành vấn đề khi mà một giao dịch phụ thuộc vào nhiều giao dịch khác, và những giao dịch này còn phụ thuộc vào nhiều cái khác nữa. Không cần thiết phải trích xuất một bản sao hoàn chỉnh về lịch sử của các giao dịch.

10

Sự bảo mật

Một trong những cách mà các mô hình ngân hàng truyền thống giữ tính bảo mật là giới hạn việc tiếp cận thông tin của các bên liên quan và bên thứ ba. Phương pháp

này đã ngăn chặn sự cần thiết của việc tuyên bố mọi giao dịch một cách công khai, nhưng tính bảo mật vẫn có thể được duy trì nếu phá vỡ sự theo dõi thông tin ở nơi khác bằng cách ẩn danh các khóa công khai. Người ta có thể thấy được có người đang gửi một lượng tiền cho ai đó, nhưng sẽ không biết được thông tin liên kết giao dịch tới ai. Điều này tương tự như thông tin được đưa ra trong các giao dịch chứng khoán, thời gian và số lượng giao dịch cá nhân, các “băng” đều được công khai, nhưng không thể biết được các bên cụ thể là ai. Giống như việc thêm vào một bức tường lửa, một cặp khóa mới sẽ được sử dụng cho mỗi giao dịch để bảo đảm chúng được liên kết đến chủ sở hữu chung. Một số liên kết cũng không thể tránh khỏi được sử dụng bởi các giao dịch nhiều đầu vào, bởi việc công khai rằng đầu vào của chúng cũng được sở hữu bởi cùng một chủ sở hữu là cần thiết. Rủi ro ở đây là nếu chủ sở hữu một khóa nào đó bị tiết lộ, các liên kết có thể sẽ để lộ những giao dịch khác thuộc quyền sở hữu của người chủ này.

11

Tính toán

Chúng tôi cho rằng kịch bản của một kẻ tấn công là cố gắng tạo ra một chuỗi thay thế nhanh hơn chuỗi thực. Ngay cả khi điều này được thực hiện, hệ thống vẫn không bị mở để thay đổi tùy ý, như tạo ra giá trị khác hay việc lấy tiền người khác của những kẻ tấn công. Các nút sẽ từ chối thanh toán các giao dịch không hợp lệ, và các nodes thật sẽ không bao giờ chấp nhận các khối chứa các giao dịch ấy. Kẻ tấn công chỉ có thể cố gắng thay đổi một trong các giao dịch của chính hắn để lấy lại số tiền mà hắn đã sử dụng. Cuộc đua giữa chuỗi thật và chuỗi của kẻ tấn công có thể được mô tả như một bước ngẫu nhiên nhị thức-


Binomial Random Walk (phân phối của biến ngẫu nhiên X biểu diễn số lần thành công trong trong một dãy thí nghiệm độc lập, trong mỗi lần thử, xác suất thành công là một số cố định). Trường hợp thành công là khi một chuỗi thực được mở rộng thêm một khối, tăng vị trí dẫn đầu lên thêm 1 và trường hợp thất bại là khi chuỗi của kẻ tấn công được mở rộng thêm một khối, giảm khoảng cách đi 1. Xác suất một kẻ tấn công bắt kịp từ một khoảng cách cho trước cũng tương tự như vấn đề phá sản của kẻ đánh bạc. Gỉa sử một kẻ đánh bạc với một lượng tiền tín dụng vô hạn bắt đầu từ một mức thiếu hụt nào đó và chơi vô vàn ván để đạt đến mức hòa vốn. Chúng ta có thể tính được xác suất mà người này hòa vốn, đây cũng chính là xác suất một kẻ tấn công có thể bắt kịp chuỗi thật như dưới đây[8]: P= xác suất một nodes thật tìm thấy khối tiếp theo q= xác suất kẻ tấn công tìm thấy chuỗi tiếp theo qz= xác suất kẻ tấn công bắt kịp từ z khối phía sau qz=

Gỉa sử p>q, khả năng giảm theo cấp số nhân khi số khối giao dịch tăng lên và kẻ tấn công phải đuổi theo với tốc độ nhanh hơn. Với sự chênh lệch bất lợi chống lại kẻ tấn công như thế, nếu hắn không may mắn, cơ hội của hắn sẽ dần tiêu tan và bị tụt xa ở phía sau. Bây giờ, chúng tôi sẽ xem xét khoảng thời gian mà người nhận trong giao dịch mới cần phải chờ bao lâu trước khi thật chắc chắn rằng người gửi không thể thay đổi giao dịch. Chúng tôi giả sử người gửi chính là kẻ tấn công muốn khiến người nhận tin rằng hắn sẽ thanh toán trong một khoảng thời gian ngắn, nhưng sau đó một khoảng thời gian lại chuyển sang thanh toán cho chính mình. Người nhận sẽ được cảnh báo khi nào điều này xảy ra, nhưng người gửi hi vọng thông tin cảnh báo sẽ đến chậm. Người nhận tạo ra một cặp khóa mới và đưa khóa công khai cho người gửi trong một khoảng thời gian ngắn trước khi kí. Điều này giúp ngăn chặn người gửi chuẩn bị một chuỗi các khối giao dịch trước thời hạn bằng cách chạy liên tục chương trình cho đến khi hắn có đủ may mắn có được chuỗi đủ dài, sau đó thực hiện giao dịch ngay

Đổi sang ngôn ngữ C, ta có: #include <math.h> double AttackerSuccessProbability(double q, int z) { double p = 1.0 - q; double lambda = z * (q / p); double sum = 1.0; int i, k; for (k = 0; k <= z; k++) { double poisson = exp(-lambda); for (i = 1; i <= k; i++) poisson *= lambda / i; sum -= poisson * (1 - pow(q / p, z - k)); } return sum;

tại thời điểm ấy. Một khi giao dịch đã được gửi đi, người gửi bất chính bắt đầu làm việc bí mật trên các chuỗi song song chứa các phiên bản giao dịch thay thế của hắn. Người nhận phải chờ cho đến khi giao dịch được thêm vào khối giao dịch và z khối khác được liên kết sau nó. Người nhận không biết được chính xác kẻ tấn công đã chạy chương trình được đến đâu, nhưng giả sử các khối giao dịch thực cần một khoảng thời gian trung bình trên mỗi khối, thì tốc độ của kẻ tấn công sẽ là một hàm phân phối Poisson với các giá trị như sau: λ= Bây giờ, để có được xác suất kẻ tấn công sẽ bắt kịp, chúng tôi thực hiện nhân mật độ Poisson cho mỗi tiến trình mà hắn thực hiện với xác suất hắn có thể bắt kịp kể từ thời điểm đó: Biến đổi biểu thức, ta có:

1-

Chạy thử một số kết quả, ta thấy xác suất giảm theo hàm mũ với z: q=0.1

z=25 P=0.0006132

z=0

P=1.0000000

z=1

P=0.2045873

z=30 P=0.0001522

z=2 z=3

P=0.0509779 P=0.0131722

z=35 P=0.0000379

z=4 z=5

P=0.0034552 P=0.0009137

z=40 P=0.0000095 z=45 P=0.0000024

z=6 z=7

P=0.0002428 P=0.0000647

z=8

P=0.0000173

z=9 P=0.0000046 z=10 P=0.0000012 q=0.3 z=0 P=1.0000000 z=5 P=0.1773523 z=10 P=0.0416605 z=15 P=0.0101008 z=20 P=0.0024804

z=50

P=0.0000006

Với P nhỏ hơn 0.1%... P < 0.001 q=0.10 z=5 q=0.15

z=8

q=0.20

z=11

q=0.25

z=15

q=0.30

z=24

q=0.35

z=41

q=0.40

z=89

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

51


12

Kết luận

Chúng tôi vừa đề xuất một hệ thống giao dịch điện tử

không dựa vào sự tín nhiệm từ bên trung gian. Với việc bắt đầu từ cơ cấu thông thường của tiền tệ được tạo ra từ chữ kí số, cho phép kiểm soát mạnh mẽ những mối quan hệ sở hữu, nhưng hệ thống sẽ không hoàn chỉnh nếu không có cơ chế chống hành vi gian lận double-spending. Để giải quyết vấn đề này, chúng tôi đề xuất mạng lưới ngang hàng sử dụng PoW để lưu lại lịch sử công khai của các giao dịch mà những kẻ tấn công không thể tính toán để thay đổi khi các nút thật kiểm soát phần lớn nguồn lực CPU. Mạng lưới này tỏ ra hiệu quả với cấu trúc đơn giản. Các nút làm việc đồng thời mà không cần sự sắp xếp nào. Chúng không cần phải được xác định bởi các tin nhắn không định hướng đến nơi nào cụ thể và chỉ cần được truyền đi

References

với hiệu suất cao nhất. Các nút có thể rời khỏi và tham gia trở lại vào mạng lưới bất kì lúc nào, chấp nhận chuỗi PoW như bằng chứng chứng minh những gì đã xảy ra khi chúng rời khỏi. Các nút xác nhận thông qua CPU, thể hiện sự chấp nhận các khối giao dịch hợp lệ bằng cách mở rộng chúng và loại bỏ các khối không hợp lệ bằng cách từ chối làm việc trên chúng. Mọi quy tắc cần thiết và ưu đãi có thể được thực thi với cơ chế đồng thuận này.

[1] W. Dai, “b-money,” http://www.weidai.com/bmoney.txt, 1998. [2] H. Massias, X.S. Avila, and J.-J. Quisquater, “Design of a secure timestamping service with minimal trust requirements,” In 20th Symposium on Information Theory in the Benelux, May 1999. [3] S. Haber, W.S. Stornetta, “How to time-stamp a digital document,” In Journal of Cryptology, vol 3, no 2, pages 99-111, 1991. [4] D. Bayer, S. Haber, W.S. Stornetta, “Improving the efficiency and reliability of digital time-stamping,” In Sequences II: Methods in Communication, Security and Computer Science, pages 329-334, 1993. [5] S. Haber, W.S. Stornetta, “Secure names for bit-strings,” In Proceedings of the 4th ACM Conference on Computer and Communications Security, pages 28-35, April 1997. [6] A. Back, “Hashcash - a denial of service counter-measure,” http://www. hashcash.org/papers/hashcash.pdf, 2002. [7] R.C. Merkle, “Protocols for public key cryptosystems,” In Proc. 1980 Symposium on Security and Privacy, IEEE Computer Society, pages 122-133, April 1980. [8] W. Feller, “An introduction to probability theory and its applications,” 1957.

52

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

53


BLOCKCHAIN

PHI TẬP TRUNG VÀ TẬP TRUNG Tổng hợp: Hảo Minh

“Blockchain” là một từ khóa có ảnh hưởng lớn đến làng công nghệ trong năm 2017. Nó đã được 500 doanh nghiệp, và các nhà lãnh đạo tiên phong về công nghệ chú ý từ sự kiện ICO, cơn sốt tiền điện tử. Blockchain là một công nghệ lớn mạnh thực hiện các hoạt động kế toán, giúp chúng ta phát triển các loại tiền điện tử như Bitcoin và Ethererum, và hiện tại chúng đang hoạt động rất tốt. Tiền điện tử ngày càng được đánh giá cao và dường như đang thu hút sự chú ý của rất nhiều người. Mặc dù Bitcoin và Ethererum ngày càng vươn đến một tầm cao mới, nhưng giá trị thực sự của chúng có lẽ chính là nền tảng công nghệ đằng sau chúng. Blockchain không phải là một khái niệm mới với chúng ta. Satoshi Nakamoto lần đầu tiên đã giới thiệu về chuỗi khối và Bitcoin vào năm 2009. Nakamoto tiên đoán rằng “một nơi mà chúng ta sẽ thực hiện giao dịch điện tử không cần niềm tin”. Điều mà ông ấy đề cập ở đây chính là hệ thống sổ cái phi tập trung, có nghĩa là thông tin sẽ không chỉ được lưu trữ tại một nơi. Thay vào đó, dữ liệu sẽ được gửi đi rộng rãi đến hàng ngàn máy tính trên toàn cầu, và được xác thực từ nhiều nguồn khác nhau, vì vậy, các thông tin này sẽ chính xác, đáng tin cậy và minh bạch. Công nghệ này sẽ tiếp tục phát triển và thay đổi nhưng vẫn sẽ đúng với sự tiên đoán của Nakamoto. Tuy nhiên, khi lợi ích công nghệ chuỗi khối này đã vượt ngoài tiền điện tử và ứng 54

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

dụng vào trong lĩnh vực kinh doanh thì một số tổ chức như sáng kiến của R3, đang cố gắng khai thác lợi ích tối ưu từ công nghệ chuỗi khối nhưng lại bỏ qua các nguyên tắc cốt lõi của hệ thống này. Điều này đã khiến cuộc tranh cãi nảy lửa về tương lai của công nghệ chuỗi khối chưa thể đến hồi kết.

TIÊN ĐOÁN BAN ĐẦU Blockchain là triết lý của giải pháp công nghệ ứng dụng. Trong cuộc khủng tài chính năm 2009, khi sự tuyệt vọng của giới tài chính đã đạt đến đỉnh điểm thì sự ra đời của Bitcoin sẽ là một giải pháp khả thi, nó là loại tiền tự do trong mạng lưới đồng đẳng được cá nhân và các tổ chức tài chính sử dụng độc lập với đồng tiền truyền thống. Quan trọng hơn, hệ thống kế toán của Bitcoin sẽ hoạt động trên công nghệ chuỗi khối phi tập trung, hoàn toàn minh bạch, an toàn và đáng tin cậy. Vào thời điểm các tổ chức có cơ chế tập trung đang vật lộn với các giải pháp cho những sai lầm của họ thì Bitcoin và công nghệ blockchain có vẻ là giải pháp hữu ích. Theo bài đánh giá của Harvard Business, “trong hệ thống Bitcoin blockchain, sức mạnh chính là sự chia sẻ và kết nối giữa những cổ đông trong tổ chức”. Vào năm 2013, việc nhóm của Vitalik Buterin công bố Ethererum mang lại sự khẳng định đúng hướng theo tầm nhìn về tiềm năng từ blockchain của Satoshi.

Hệ thống Ethereum blockchain giúp cải thiện hiệu quả của blockchain, bằng cách tạo ra một nền tảng để con người có thể phát triển các ứng dụng phân quyền sử dụng. Việc này giúp phát triển blockchain và củng cố các nguyên tắc của nó, từ đó tạo ra các giải pháp mới cho các vấn đề hiện tại.

BLOCKCHAIN PHI TẬP TRUNG Sự tiên đoán ban đầu về blockchain chính là khởi đầu để các doanh nghiệp công và tư nhân ứng dụng và nghiên cứu về công nghệ này. Chẳng hạn như, gần đây, Liên minh Doanh nghiệp sử dụng Ethereum (EEA) đã được thành lập với hơn 150 thành viên bao gồm Microsoft, Intel và BP. Mục tiêu nhằm thiết kế và thực thi các giải pháp mở rộng hệ thống người dùng trên blockchain cho doanh nghiệp, và họ đã sẵn sàng ứng dụng chúng vào thực tế. Trong một lần phát biểu, Julio Faura của liên minh EEA đã nhận định rằng “Dưới sự bảo trợ của EEA, chúng tôi với sự hiểu biết rộng và sâu sắc về công nghệ và đến từ các tổ chức khác nhau, đã cùng nhau tạo nên và sử dụng tiêu chuẩn Ethererum để vận hành tổ chức, đó là dấu hiệu đáng mừng cho bước phát triển kế tiếp của hệ thống Ethererum trong tương lai”. Cùng với sự phát triển của Liên minh EEA, trong thời gian gần đây nhóm phát triển Ethererum đã tung ra bản cập nhật Byzantium nhằm cải thiện


quy mô hoạt động của mạng lưới Ethererum, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp thực hiện giải pháp. Điều đó cho thấy mục đích của việc hoàn thiện công nghệ blockchain phi tập trung là mạng lại sự gắn kết chặt chẽ khi mang lưới ngày càng mở rộng. Tất cả những gì đã và đang diễn ra nói lên sự phát triển của công nghệ blockchain nguyên bản.Những dự án này mang tính phân quyền và trách nhiệm giải trình nhưng vẫn đảm bảo một giải pháp công nghệ khả thi cho các doanh nghiệp lớn. Đây là một bước tiến lớn cho công nghệ blockchain phi tập trung, tuy nhiên một số tổ chức vẫn chưa hoàn toàn tin tưởng vào hiệu quả mà nó mang lại.

CÔNG NGHỆ BLOCKCHAIN TẬP TRUNG Sự phát triển của blockchain chủ yếu diễn ra tại tập đoàn R3, tương tự như EEA, R3 là tập hợp các công ty nỗ lực phát triển và thực hiện các giải pháp tốt nhất trên blockchain.Họ cũng đầu tư khá nhiều cho công nghệ này.Mùa xuân năm nay, R3 đã gây quỹ hơn 107 triệu đô la Mỹ cho dự án của họ. R3 dành một số ưu tiên cho EEA, nhưng đây là cách tiếp cận khác để tích hợp blockchain. Cụ thể, R3 là tạo giải pháp trên blockchain cho các ngân hàng và các tổ chức tài chính khác.Theo nguồn tin chính thức, “R3 được thành lập từ sau sự thất vọng chung của các ngân hàng và các tổ chức tài chính khác về nền tảng công nghệ trong lĩnh vực tài chính.”Nói cách khác, R3 có cái nhìn đúng đắn khi xem blockchain là giải pháp để nâng cấp ngành công nghệ đồng thời cũng nhận thấy lợi ích hiển nhiên của công nghệ blockchain. Kết quả là, vào tháng Tám, R3 ra mắt ứng dụng blockchain, tên là Corda. R3 có thể đang hướng tới các giải pháp cho ngành tài chính, nhưng định nghĩa về blockchain của họ khác hẳn so với tầm nhìn ban đầu của Nakamoto và với bước triển khai sau này của Ethereum.

Tập trung (A)

Phi tập trung (B)

Đặc biệt nhất, tính năng của Corda đã cho thấy sự khác biệt. Corda được thiết kế nhằm ghi chép và bảo mật dữ liệu giao dịch thay vì dữ liệu tiền tệ của toàn bộ blockchain.Các kỹ sư phát triển Corda đã giải thích sự khác biệt này trên diễn đàn của họ rằng: “Với Corda, chúng ta có thể đạt sự đồng thuận được bằng cách điền các chữ ký điện tử vào cuối mỗi hợp đồng.”Nếu đã có đủ chữ ký xác nhận của các bên trong giao dịch, thì chúng tôi xem rằng đã có sự thỏa thuận và đồng thuận trong giao dịch.”Các blockchain phi tập trung như Bitcoin và Ethereum đạt được sự đồng thuận ngay trong sổ cái, và thông tin này đều được công khai.Nếu không có bản ghi chép dữ liệu công khai theo hướng blockchain, Corda Blockchain liệu có thực sự là một ứng dụng với đặc điểm của blockchain hay là được phát triển từ ý tưởng của công nghệ này.Sổ cái của R3 có nhiều tính năng tương tự với các hệ thống quản lý dữ liệu truyền thống, quản lý tập trung nhưng được gọi bằng một cái tên khác. Theo nguồn tin từ TechCrunch: “Việc R3 tránh thử được sự ủng hộ từ các ngân hàng và các tổ chức tài chính khác là giải đoạn khởi sắc trong thời

Phân tán (C)

kì các nhà phát triển đang xoay quanh trong nhận thức lệch lạc về Bitcoin, nền tảng lớn nhất của công nghệ blockchain. Tất nhiên, điều khác biệt chưa hẳn đã xấu và Corda của R3 đang được thiết lập các mối liên kết với các ý tưởng lớn về ngành tài chính.Hiệu quả của sản phẩm sẽ xác định tính kế thừa từ giải pháp của họ.

CÓ SỰ KHÁC BIỆT. ĐÓ CÓ LÀ VẤN ĐỀ KHÔNG? Cuối cùng thì, cuộc tranh luận về các chiến lược giữa Liên minh EEA và R3 là cuộc tranh luận hữu ích nhất.Việc ai giành chiến thắng vốn không quan trọng vì giải pháp tốt nhất sẽ mang lại lợi ích cho mọi người.Tiên đoán ban đầu của Satoshi Nakamoto về blockchain đã lung lay, và khi những người khác xây dựng theo ý tưởng của họ, sẽ xảy ra sự gián đoạn khác. Có thể sẽ không bao giờ có được sự đồng thuận về phiên bản tốt nhất của blockchain, nhưng công nghệ tiên tiến này sẽ tạo nên sự khác biệt thực sự ở mọi cấp độ trong kinh doanh và xã hội.Thực tế, khi các ý tưởng cạnh tranh với nhau tất yếu sẽ mang đến sự cải thiện và phát triển. CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

55


XU HƯỚNG NỀN KINH TẾ CHIA SẺ VÀ CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ BLOCKCHAIN Tổng hợp: Trần Phương Linh

Loài người luôn muốn tân tiến. Chúng ta ca ngợi những bộ sưu tập thời trang mới, những món ăn lần đầu tiên xuất hiện, và cả những xu hướng trong thị trường việc làm.Thực chất tất cả mọi người đều không nhận ra mình đang sống theo xu hướng chung của xã hội.Nên mặc loại quần áo nào, ăn menu gì, yêu ai hay làm việc nào đó, để đạt được mục đích cuối cùng là vui vẻ. Bài viết này sẽ không đề cập đến những xu hướng khởi đầu mới, chúng tôi muốn nói về xu hướng công nghệ toàn cầu và tầm ảnh hưởng của “người lính” này đối với tương lai nhân loại.Bản chất của cái mới đều là một biến thể khác của những điều đã cũ. Cũ cũng như mới, vì vậy chúng ta thử nhìn lại vài năm trước để khám phá những xu hướng vẫn còn đang bỏ ngỏ. Đầu tiên phải kể đến là sự xuất hiện của các phi vụ hợp tác cùng phát triển.

NỀN KINH TẾ CHIA SẺ - XU HƯỚNG TOÀN CẦU TRONG GIAI ĐOẠN 10 NĂM Nền kinh tế chia sẻ là sự hỗ trợ lẫn nhau giữa các doanh nghiệp. Xu hướng này được khởi nguồn từ các dịch vụ như Airbnb, Uber và Blablacar. Ban đầu ý tưởng của Airbnb không được khả quan cho lắm, hay nói đúng hơn kẻ cười người chê về sự điên rồ này của người anh em đang cực kỳ lớn mạnh ở mảng bất động sản. 56

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Airbnb là nền tảng hoạt động dựa trên việc chủ nhà cho khách lạ thuê nhà, và hiển nhiên nó trở thành một cú sốc đối với dân Mỹ vào năm 2008. Không ai tưởng tượng nổi các phượt thủ sẽ đi qua hơn 200 quốc gia để ở với những người lạ, hay việc 15 triệu dân sẵn sàng mở cửa đón nhận người từ một đất nước xa lạ mà mình chưa từng gặp bao giờ và cho họ thuê nhà. Những nhà đầu tư bắt đầu phát hiện được tiềm năng của các loại tài sản bỏ không như nhà ở hay phòng trống cho thuê, cũng giống như chỗ trống quá nhiều ở ngành xe hơi và tạo nên Uber để giải quyết vấn đề nhanh chóng nhưng hiệu quả – bạn có thể tăng thu nhập ngay cả khi bạn có một chiếc xe hơi nhưng chỉ có vài giờ rảnh. Vì sao những ý tưởng này khi ở vạch xuất phát bị xem là điên rồ và bất khả thi? Bởi vì hình thức siêu tiêu thụ đã ăn sâu vào bản chất hệ thống giá trị xã hội. Mỗi chúng ta đều muốn thêm nhiều lợi ích cho bản thân. Nhưng thời thế thay đổi, cả con người và thế giới quan cũng vậy. Một trong những nguyên do của sự thay đổi này là thế hệ Y, thế hệ đầu tiên lớn lên cùng các phương tiện truyền thông xã hội hay còn gọi là những đứa trẻ công nghệ. Họ sống trong một xã hội chia sẻ mọi thứ: dữ liệu, trò chơi điện tử, kiến thức. Họ ít khi mua nhà, mua xe và những thứ đắt đỏ khác mà ba mẹ họ hay mua, thay vào đó họ sống đơn giản hết mức có thể, sử dụng các dịch vụ tối giản nhưng hiệu quả bằng cách tiếp cận sản phẩm thay vì phải sở hữu chúng một cách không cần thiết. Tuy nhiên, nền kinh tế chia sẻ không thể một tay ôm trọn cả những “ông lớn” như ngành bất động sản hay giao thông vận tải (ngành xe nói chung) bao gồm tất cả các dịch vụ và hệ thống vận hành xung quanh nó.


Mọi việc đều xuất phát từ niềm tin của con người. Bạn cần một sự đảm bảo để có thể cho người khác thuê máy ảnh hơn là việc cho thuê căn hộ. Bản chất của vấn đề này chính là nhu cầu về sự minh bạch và an toàn của giao dịch.

từ một đất nước xa lạ mà mình chưa từng gặp bao giờ và cho họ thuê nhà. Bạn cần một sự đảm bảo để có thể cho người khác thuê máy ảnh hơn là việc cho thuê căn hộ. Công nghệ Blockchain phát triển song hành cùng nền kinh tế chia sẻ.

Chúng ta thử qua một chủ đề khác dễ nuốt hơn. Một xu hướng mà người người nhà nhà đều đang bàn luận không ngừng mỗi ngày.

Sự kết hợp giữa mạng xã hội toàn cầu và một nền tảng thị trường chia sẻ thường sẽ vững chắc hơn.” Mỗi vài năm sẽ lại xuất hiện một sản phẩm thay đổi toàn bộ nền công nghiệp.

CÔNG NGHỆ BLOCKCHAIN – XU HƯỚNG TOÀN CẦU HÓA NGÀY NAY

Chúng ta nhìn nhận được vấn đề từ những tài sản bỏ không và đưa ra một giải pháp hiệu quả tuyệt đối – một ngân hàng toàn cầu dành cho các loại tài sản trên.

Công nghệ Blockchain phát triển song hành cùng nền kinh tế chia sẻ. Nó giải quyết các vấn đề của nền kinh tế chia sẻ; và nhiệm vụ là tạo ra niềm tin giữa các nền tảng lỏng lẻo những luật định và sự uy tín. Tất cả các lịch sử giao dịch đều được lưu trữ trên hệ thống blockchain và khuyến khích người dùng khai báo các thông tin thật trong mỗi giao dịch. Ngày nay, nếu các nhà phát triển nền tảng trực tuyến quan tâm đến độ tin cậy và tính minh bạch, họ sẽ gợi ý công nghệ blockchain. Niềm tin là “cầu nối” của xã hội cũng như “cầu nối” của các dự án.Chúng tôi đại diện cho Rexpax – Ngôi nhà trực tuyến đầu tiên của thế giới. Công nghệ Blockchain đã tạo nên một cuộc các mạng trong giới giao dịch quốc tế, đồng thời cách mạng hóa ý nghĩa thực sự của niềm tin toàn cầu là gì. Không cần tới luật sư, người bản lãnh, hay chính phủ thậm chí là nhân chứng, điều duy nhất bạn cần làm đó là tin tưởng vào nền tảng công nghệ blockchain. Mô hình giúp chúng an cảm thấy an toàn và được bảo vệ hơn. Nhưng ở một khía cạnh nào đó, công nghệ sẽ vĩnh viễn không thể thay thế được loài người khi mà chúng không thể phản ứng và tạo nên các mối quan hệ được. Giả sử như người hàng xóm muốn mượn máy chơi game X-box, bạn từ chối đồng nghĩa với việc người hàng

Hơn hết đó là thị trường tiềm năng. Facebook có khoảng 2 tỷ người dùng và mỗi người họ đều có tầm 10 vật dụng cần được chia sẻ. Những nghiên cứu gần đây nhất cho thấy, 68% người dùng sẽ và đã chia sẻ các đồ dùng vật dụng và dịch vụ của mình. Ước tính 68% người dùng Facebook là có đến tận 1,5 tỷ người! Nghĩa là 1,5 tỷ người sẵn sàng chia sẻ khoảng 15 tỷ thứ! Một thị trường cực kỳ màu mỡ. xóm đó không đáng tin cậy cho lắm. Hoặc để đổi lại một sự đảm bảo, bạn sẽ hỏi mượn chiếc xe đạp của họ nếu họ muốn chơi game 360 loại xịn của Microsoft. Nghĩa là cả hai đều có lợi. Sự kết hợp này có thể xây dựng niềm tin của một người đối với các mối quan hệ nhỏ xoay quanh họ, và tương tự cũng có thể áp dụng chúng cho những người hàng xóm ở bất cứ đâu trên toàn thế giới. Rexpax có thể tiến thêm một bước xa hơn và cho phép mọi người chia sẻ không chỉ xe hơi và chỗ ở của họ, mà là tất cả đồ đạc và dịch vụ của họ. “Không ai tưởng tượng nổi các phượt thủ sẽ đi qua hơn 200 quốc gia để ở với những người lạ, hay việc 15 triệu dân sẵn sàng mở cửa đón nhận người

Sự kết hợp giữa mạng xã hội toàn cầu và một nền tảng thị trường chia sẻ thường sẽ vững chắc hơn. Thêm vào đó, các nguyên tắc của nền kinh tế chia sẻ và công nghệ blockchain và sự bùng nổ, một sự pha trộn hoàn hảo. Hệ sinh thái Rexpax mở ra một cổng thông tin cho một thực tế mới của ngành công nghiệp: Nhà trực tuyến. Nhà trực tuyến là một thế giới mới, một thế giới không có khóa và chúng tôi chắc chắn đây là sản phẩm có thể thay đổi cách chúng tôi sở hữu các mặt hàng. Hoặc, có lẽ không biết chừng, nó có thể thay đổi thế giới hoàn toàn!

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

57


ĐẦU TƯ ICO

(INITIAL COIN OFFERING) CÁNH CỔNG DẪN VÀO THỊ TRƯỜNG BLOCKCHAIN Tổng hợp: Hảo Minh

Trong suốt hai năm 2016 và 2017, các dự án ICO dưới nhiều hình thức và mức độ khác nhau đã liên tục lập kỷ lục mới trong việc gây quỹ, nhiều đến mức nó dường như tạo thành một hiện tượng. Nhưng trước khi bước chân vào thị trường mới này, chúng ta hãy cùng tìm đáp án cho những câu hỏi mà mọi người thường gặp: Điều đầu tiên và quan trọng nhất, chính xác thì dự án ICO là gì và tôi sẽ nhận được gì từ đóng góp của mình? Một dự án ICO là: ICO là sự kết hợp giữa việc phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) và chiến dịch gọi vốn cộng đồng. Giống như IPO, cổ phần của các startup mới thành lập hoặc các công ty được chào bán để huy động vốn cho hoạt động của công ty khi thực hiện dự án ICO. Tuy nhiên, trong khi IPO được thực hiện nhờ các nhà đầu tư, ICO được tiến hành nhờ những người luôn có hứng thú với việc đầu tư vào một dự án mới, nó gần giống như một sự kiện gây quỹ quần chúng.

58

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Tôi sẽ nhận được gì? Bạn sẽ nhận được một mã token có giá trị tương đương với giá trị kinh tế mà tổ chức phát hành tạo ra. Chúng ta hãy dừng lại một chút để tìm hiểu thêm về các loại mã token khác nhau. 1. Currency token hay còn gọi là Coin là loại tiền kỹ thuật số sử dụng các kỹ thuật mã hóa để kiểm soát việc tạo ra các đơn vị tiền và kiểm tra các giao dịch chuyển tiền. Ví dụ: Bitcoin 2. Một chứng khoán dưới dạng mã token được định nghĩa là một công cụ tài chính hữu hình có thể trao đổi và đổi thành tiền mang giá trị tiền tệ. Ví dụ: Mã quỹ đầu tư được tạo ra để đầu tư vào thị trường blockchain là loại token các nhà đầu tư nhận được khi họ đóng góp vào dự án ban đầu. 3. Một mã token tiện ích giúp chủ sở hữu truy cập vào một giao thức mạng cụ thể hay một hệ thống, sẽ mang các đặc quyền và đôi khi có cả các quyền lợi. Ví dụ: Ethereum – một nền tảng phi tập trung có tính năng hợp đồng thông minh.

Gần đây, với loại token thứ nhất, như Bitcoin, số lượng các đồng tiền đã tăng vọt khiến một số người phải đặt câu hỏi về nguyên lý cơ bản của nó. Nhưng không nên quên rằng chúng ta đang tiến tới một xã hội không dùng tiền mặt, nơi mà yếu tố phi trung gian đóng vai trò quan trọng trong việc tăng tốc độ chuyển khoản và cắt giảm chi phí. Nhìn vào thành tích của chúng, những token tiện ích đã hầu như, nếu không nói là tất cả, hoạt động tốt hơn, nhưng câu hỏi là tại sao? Lý do chính cho sự thành công này nằm ở khả năng hoạt động và tiềm năng của mẫu tiền mới này. Rất nhiều ví dụ có thể minh họa cho khả năng của các token tiện ích nhưng ở đây, chúng tôi muốn thể hiện tầm nhìn của mình về SwissBorg. Đặc điểm cốt lõi của CHSB (SwissBorg Network Token) là cho phép người nắm giữ token lựa chọn hướng phát triển của mạng lưới này. Các thành viên tham gia sẽ được thưởng cho sự đóng góp của mình vào những dự án có triển vọng nhất mang đến giá trị đích thực cho diễn đàn SwissBorg.


Quyền biểu quyết được đánh giá dựa trên lượng token CHSB người đó nắm giữ tại thời điểm thông báo việc bầu chọn và sẽ không tốn bất kỳ token CHSB nào để bầu chọn. Lấy cảm hứng từ triết lý giao thức mở, SwissBorg sẽ tác động đến một hình thức mới của tính tiện ích trong giao thức mở: “proof of meritocracy” để tạo bước ngoặt cho ngành quản lý tài sản. Trong hầu hết các trường hợp, các mã token không có bất cứ quyền hạn hợp pháp nào nhưng ở SwissBorg, thông qua việc bầu chọn, chúng tôi cố gắng tiếp thêm quyền lực cho cộng đồng này và đưa lại cho nó một vài quyền hạn. Với sự không chắc chắn trong việc quản lý, vẫn có những lợi ích tồn tại khi giả sử rằng một mã token được phát hành một cách chuẩn mực, các tổ chức quản lý sẽ mềm mỏng hơn và quản lý môi trường ICO. Hơn nữa, luật lệ trong một môi trường luôn đổi mới thường không kéo dài, chúng có nguy cơ trở nên không phù hợp với những cải tiến trong tương lai.

Nhưng có hai điều cần ghi nhớ.

được ghi chép lại.

1. Các cơ quan quản lý cũng nhận thức được mối nguy cơ đổi mới này, đó là lí do họ áp dụng phương pháp chờ đợi và quan sát.

Tuy nhiên, hiện tại việc tin tưởng trở nên dễ dàng hơn trước vì nhờ vào công nghệ Blockchain, mọi giao dịch đều được ghi chép lại.

2. Những người chịu trách nhiệm về luật pháp biết rằng nếu luật lệ quá khắt khe, các công ty sẽ di chuyển đến những nơi có pháp quyền thân thiện hơn, nhưng đây là điều mà nền kinh tế không hề mong muốn.

Được trang bị một mã token có thể tham gia mà không chỉ với chứng năng là phương tiện trao đổi, một ý tưởng rõ ràng trong diễn đàn quản lý đồng tiền số nơi liên kết các công việc ngoài Blockchain và trên Blockchain nhằm giúp ích cho cả hai, và một chế độ nhân tài cũng như khen thưởng, SwissBorg chắc chắn được tạo ra để giúp các nhà đầu tư định hướng thế giới tiền kỹ thuật số đầy mới mẻ, lý thú.

Các cơ quan quản lý sẽ phải cân bằng giữa việc bảo vệ quyền lợi cá nhân và hình thành những luật lệ mà không kìm hãm sự đổi mới. Việc này giúp Blockchain trở thành xu hướng chủ đạo và bùng nổ mạnh mẽ hơn. Trở lại những năm 90 của thế kỉ 20, khi mạng Internet chỉ mới bắt đầu phát triển, bạn có thể ký kết một hợp đồng qua mạng và thực hiện theo hợp đồng này không? Câu trả lời là không. Điều tương tự được áp dụng ở đây, những người tham gia phải tìm hiểu kỹ về tổ chức đó và rồi đặt niềm tin vào nó. Tuy nhiên, hiện tại việc tin tưởng trở nên dễ dàng hơn trước vì nhờ vào công nghệ Blockchain, mọi giao dịch đều

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

59


KẺ KẾ VỊ

BLOCKCHAIN? Tổng hợp: Hảo Minh

Khi bắt đầu, chúng ta chỉ biết đơn giản đấy là “chuỗi khối”. Từ đầu năm 2017, blockchain đã đột ngột chiếm lĩnh toàn thị trường, bao gồm cả những tập đoàn, tập thể và cá nhân. Giờ đây, các đối thủ cạnh tranh mới lại hứa hẹn sẽ đem đến cho chúng ta những blockchains thế hệ mới. Tuy nhiên, phân tích công dụng và phương thức hoạt động của những nền tảng này không phải lúc nào cũng là việc đơn giản. Dĩ nhiên, “ông tổ” của blockchain cho đến hiện nay vẫn là Bitcoin blockchain. Đây là loại hình đầu tiên, rộng lớn nhất, và nức tiếng gần xa vì việc “không thể bị hack”. Tuy nhiên, những blockchain hiện tại vẫn còn nhiều bất cập và gièm pha. Một trong những bất cập thường thấy nhất chính là chi phí giao dịch cao và yêu cầu tốc độ cao. Đối với Bitcoin, người ta vẫn phàn nàn rằng khối lượng năng lượng cần tiêu thụ để thực hiện mạng lưới này trong quá trình “đào” bitcoin sẽ gây hại đến môi trường. Không chỉ vậy, theo chỉ số năng lượng tiêu thụ của Bitcoin, gần đây Bitcoin đã tiêu tốn 0,15% năng lượng của toàn thế giới, vượt xa lượng điện tiêu thụ của Ireland hoặc của đa số quốc gia 60

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

châu Phi. Cả hai loại hình blockchain phổ biến nhất là Bitcoin và Ethereum đều dính phải những tranh cãi gay gắt về tốc độ và quy mô giao dịch. Thực tế thì xét theo một mức độ nào đó, hai hệ thống này đều là nạn nhân từ sự thành công của chúng. Khi thị trường bắt đầu điên đảo với bitcoin, thậm chí có những lúc giá trị của nó còn leo thang vượt ngưỡng 10.000$, thì càng ngày số lượng người tham gia mạng lưới này lại càng nhiều hơn Điều này không chỉ làm gia tăng việc tập trung hóa (centralization) quá trình “đào coin” của mạng lưới này, mà còn dẫn đến việc gia tăng lệ phí người sử dụng. Ethereum, tiêu chuẩn hợp đồng thông minh ERC20, cho phép khởi động việc bán token hoặc những dự án ICO, đã khiến số lượng người sử dụng tăng vọt vào những thời điểm nhất định nào đó, ví dụ khi những coin offerings nổi tiếng như Bancor hoặc Status “lên sóng”, thì mạng lưới này gần như đình trệ. Ngoài ra, đảm bảo an toàn giao dịch cũng là một mối lo hàng đầu. Chẳng có gì ngạc nhiên khi gần đây Vitalik Buterin, người đồng sáng lập, đã bật mí lộ trình cho Ethereum 2.0. Đây

là công nghệ giúp giải quyết những vấn đề cá nhân, cũng như điều chỉnh các yêu cầu về tốc độ và khả năng mở rộng trong quá trình sharding. Trong khi những tranh cãi vẫn tiếp tục leo thang mạnh mẽ trên các trang mạng xã hội như Twitter hoặc Github hay trong các hội nghị về Blockchain, thì những năm vừa qua, những nhân tố mới vẫn đang tiếp tục xuất hiện và làm thị trường Blockchain đông đúc đơn. Mỗi offering sẽ đóng góp vào nền tảng ngang hàng, hứa hẹn đem lại những giải pháp hữu hiệu cho một số rào cản hiện nay. Nói một cách đơn giản, cơ chế đồng thuận đang được sử dụng có thể được chia ra làm ba nhóm khác nhau: Proof of Work Blockchains – Bằng chứng công việc (ví dụ: Bitcoin, Ethereum); Leader-based Systems (ví dụ: Hyperledge Farbic, R3 Corda, Quorum); và Economy-based (ví dụ IOTA, Casper, EOS). Loại thứ ba còn được gọi là Proof of Stake – bằng chứng cổ phần. Một trong những công nghệ thế hệ mới đã đóng góp vào hệ thống là IOTA. Tiềm năng cải tiến của nó đến từ công nghệ Tangle. Nói một cách chuẩn xác, đây không phải là một blockchain, mà nó là một đồ thị có hướng không chu trình (DAG), hoặc trong những điều khoản có lợi một chút cho người dùng, những nhà sáng lập gọi đó là một “sổ cái phân phối không có khối”. Những mục tiêu trọng tâm nhất của IOTA là loại bỏ hoàn toàn phí, nâng cao tốc độ và khả năng mở rộng. Nền tảng này hướng đến việc trở thành xương sống cho dữ liệu được tạo ra bởi Internet of Things (đây cũng là khởi nguồn cho IOT trong tên của công nghệ này). Gần đây nhất, họ đã khởi động thị trường dữ liệu có thể truy cập công khai cho Internet of Things, đặt mục tiêu vào việc mô tả một proof of concept – chứng minh khả năng – cho một thị trường dữ liệu không thể bị chỉnh sửa. “Mục tiêu trọng tâm của OTA là loại bỏ phí tổn, đồng thời nâng cao tốc độ lẫn khả năng mở rộng. Tốc độ thực hiện


của hashgraph dường như không phù hợp, và người sáng lập đã phát biểu rằng nó là thuật toán đồng nhất “cấp ngân hàng” duy nhất trong thị trường hiện nay.” Những chương trình nghị sự gần đây cũng xôn xao về một giao thức mới nổi dựa trên công nghệ DAG với tên gọi hashgraph. Mới nhìn sơ qua, nó có nhiều điểm tương đồng về kĩ thuật với Tangle của IOTA Hashgra không phải là một blockchain truyền thống, mà đúng hơn đó là một công nghệ dựa vào các thuật toán đồng nhất và cấu trúc dữ liệu, cho phép các lỗi Byzantine không đồng nhất. Hệ thống này làm việc như thế nào? Mỗi nút trong mạng lưới sẽ giao lưu với hai nút khác, có thể là về tình trạng hiện tại của mạng lưới, hoặc những tin tức nghe ngóng được nhiều nhất gần đây. Quá trình này còn được biết đến với cái tên “gossip about gossip”. Nó cung cấp cho tất cả các nút thông tin và thời gian giao dịch mà các nút khác biết được. Tốc độ thực hiện của hashgragh dường như không tương thích, và người sáng lập đã phát biểu rằng nó là thuật toán đồng nhất “cấp ngân hàng” duy nhất trong thị trường hiện nay. Thông báo rầm rộ nhất cho đến nay của công ty này là về việc CULedger, một tập đoàn liên hiệp tín dụng đã đem công nghệ hashgraph trở thành một yếu tố quan trọng trong nền tảng sổ cái cấp quyền, sổ cái phân tán và sổ cái chia sẻ.

phần (DPoS) của CTO Dan Larimer. Đây là một cộng đồng cho phép các thành viên ủy quyền trách nhiệm giao dịch xác minh cho những “đại biểu” được chọn. Những người ủng hộ gọi công nghệ này là “Ethereum kiểu mới”; những người khác lại mong muốn biết được nhiều chi tiết hơn về nền tảng và mã việc làm. Nếu bạn vẫn cảm thấy chưa đủ thì đừng lo, đây vẫn chưa phải là những “thế hệ sau” duy nhất của blockchain. Một số nền tảng khác phải kể đến ví dụ như Waves (một nền tảng blockchain mã nguồn mở, cho phép người dùng phát hành token tiền mã hóa riêng của họ) nổi tiếng vì tốc độ; Bancor (một tiêu chuẩn nâng cấp chức năng của Ethereum token, cho phép người dùng thành lập các hợp đồng thông minh) tập trung vào tính thanh khoản; Byteball (một giao thức tập trung vào tính riêng tư và tốc độ) hoặc Universa (một blockchain có thể tùy chỉnh hoàn chỉnh) tập trung vào tốc độ và sự an toàn. Tất cả những tiến trình trên cho chúng ta thấy được rằng việc đem blockchain vào đời thực đang được tiến hành rất nghiêm túc. Một khi các doanh nghiệp đã vào cuộc, thì việc trì hoãn và vi phạm an

toàn sẽ không còn chỗ dung thân. Chúng ta đang ngày càng tiếp cận gần hơn đến làn sóng cải tiến blockchain. Thay vì để một blockchain thống trị tất cả, liệu rằng chúng ta có được chứng kiến cảnh hàng loạt blockchain khác nhau tương thích với những trường hợp sử dụng khác nhau và sự tương tác giữa những nền tảng này ngày càng được nâng cao? Khi những nền tảng này cạnh tranh với nhau để chiếm được vị trí “lớp ủy thác của Internet”, có lẽ câu hỏi quan trọng nhất được đặt ra là khi nào những thế hệ cải tiến này sẽ được sử dụng, và nền tảng nào sẽ khiến chúng ta tin tưởng nhất? “Một khi các doanh nghiệp đã vào cuộc, thì việc trì hoãn và vi phạm an toàn sẽ không còn chỗ dung thân. Chúng ta đang ngày càng tiếp cận gần hơn đến làn sóng cải tiến blockchain”

Trong khi đó, EOS đã tự tuyên bố mình là “cơ sở hạ tầng mạnh mẽ nhất cho các ứng dụng phân tán” và đang có ý định trở thành một blockchain được sử dụng với quy mô thương mại. EOS đặt nền móng vào khả năng mở rộng theo chiều ngang, hoặc có thể hiểu rằng đây là quá trình tiến hành song song hợp đồng thông minh và giao dịch đồng thời. Vì vậy việc giao dịch sẽ không bao giờ bị mắc kẹt trên một hàng dài nữa. Thay vào đó, EOS kết hợp với giao thức đồng thuận bằng chứng ủy quyền cổ CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

61


NGUYỄN VĂN VỮNG CEO BIG BOM HÀNH TRÌNH TỪ ADTOP ĐẾN BIG BOM

Thưa ông Nguyễn Văn Vững, xin hỏi động lực nào đã đưa anh sáng lập BigBom Eco trong khi ông đã thành công với Adtop? Xuất phát từ 02 yếu tố đó là đam mê khởi nghiệp và mong muốn đóng góp sức lực cho sự phát triển của ngành quảng cáo trực tuyến toàn cầu. Bản thân tôi có 11 năm kinh nghiệm khởi nghiệp, đã làm nhiều dự án khác nhau. Ngay trong Adtop, mặc dù chưa từng nhận được đầu tư trước đó nhưng khi kiếm được tiền, chúng tôi lại tái đầu tư cho các dự án. Điển hình gần đây nhất là Bigbom Eco. Dự án ban đầu là một sản phẩm của Adtop đã được thai nghén và nghiên cứu từ 2015, đến 2017 chúng tôi quyết định thành lập công ty riêng tại Singapore và nâng tầm lên một mức mới khi ứng dụng blockchain vào hệ sinh thái. Trong quá trình khởi nghiệp, ông có những khó khăn nào, đánh đổi của ông cho dự án này và bài học kinh nghiệm nào dành cho các bạn trẻ khởi nghiệp? Khởi nghiệp luôn gian nan và gặp rất nhiều khó khăn. Dù bạn bắt đầu ở thời điểm nào cũng luôn luôn có 62

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

nhiều thách thức cần bạn giải quyết. Tôi nghĩ khó khăn nhất chúng tôi từng trải qua đó là vấn đề nhân sự. Khi bạn càng nhỏ bạn sẽ càng khó để tuyển dụng được nhân tài, chỉ đến một thời điểm bạn có điều gì đó đủ hấp dẫn, việc thu hút nhân tài của bạn có thể sẽ dễ dàng hơn đôi chút. Tôi và cộng sự cũng đã kiên trì theo đuổi con đường của Bigbom từ 2015 đến nay. Ban đầu chỉ là ý tưởng của Bigbom iAds (tên một sản phẩm) hiện tại, sau đó được nâng cấp lên thành Bigbom Eco (tên hệ sinh thái Bigbom) với một ước mơ lớn hơn, bao gồm cả các mục tiêu ban đầu. Rất nhiều người đã không tin vào con đường của Bigbom ngay từ đầu, nhưng tôi vẫn kiên trì và luôn cố gắng thuyết phục cộng sự đi tiếp con đường mà chúng tôi đã định. Chúng tôi đã đầu tư khá nhiều tài chính cho dự án Bigbom iAds trong hơn 02 năm qua để nghiên cứu công nghệ và giải pháp. Đối với nhiều người, khi họ thất bại có thể họ sẽ lựa chọn một con đường và mục tiêu khác. Nhưng đối với chúng tôi, khi thất bại chúng tôi sẽ làm lại theo một cách khác cho đến khi thành công. Bigbom Eco là một ICO có số vốn gọi được tương đối lớn (gọi được số ETH

tương đương với hơn 10 tỷ vnđ trong một giờ) và hành trình ICO của ông vẫn chưa ngừng lại. Khi nhận được số vốn khủng đó, ông có bất ngờ không và mục tiêu sắp tới của ông sẽ là gì? Chúng tôi không quá bất ngờ, bởi theo tôi thấy chúng tôi nhận được sự ủng hộ khá lớn từ cộng đồng. Con số đó nếu ở Việt Nam có thể gọi là tương đối lớn, nhưng khi ra nước ngoài thì đó là con số khá nhỏ. Đó chính là lý do chúng tôi vẫn tiếp tục hành trình ICO trong tháng 05/2018. Mục tiêu của chúng tôi sau khi xong ICO đó là thúc đẩy phát triển nhanh hệ sinh thái Bigbom Eco, mở rộng hợp tác chiến lược với các đối tác quốc tế và đưa BBO (token của Bigbom) ứng dụng trong thực tế ngành quảng cáo trực tuyến toàn cầu. Chúng tôi đang làm việc với nhiều đối tác và phần lớn họ đều có phản hồi tích cực về Bigbom Eco và BBO.

Ông đánh giá thế nào về thị trường quảng cáo trực tuyến Việt Nam và vấn đề áp dụng công nghệ Blockchain vào quảng cáo trực tuyến ở VN? Thị trường quảng cáo trực tuyến của Việt Nam có nhiều tiềm năng nhưng


còn khá khiêm tốn so với tiềm năng toàn cầu. Ước tính quy mô thị trường của Việt Nam chỉ khoảng 600-800 triệu đô trong 2018, chiếm khoảng 0.3% của quy mô toàn cầu (ước tính 269 tỷ đô trong 2018). Blockchain là một xu thế toàn cầu lớn, nên nếu chỉ áp dụng công nghệ blockchain vào quảng cáo trực tuyến ở Việt Nam đó là điều lãng phí. Tôi nghĩ, nếu có thể phát triển giải pháp hướng ra thị trường toàn cầu nhưng thị trường Việt Nam vẫn có thể sử dụng nó sẽ tuyệt vời hơn.

nhưng hiệu quả chưa như kỳ vọng và bản thân chúng tôi cũng đã từng vất vả trong việc đi thu hồi công nợ sau khi đã chạy đúng cam kết cho khách hàng. Chúng tôi cũng biết rằng, có nhiều khách hàng đã thuê dịch vụ của các công ty khác nhau nhưng những công ty đó đã không triển khai dịch vụ như cam kết ban đầu. Đây là những lý do khiến Bigbom Eco được ra đời.

Thách thức lớn nhất với Việt Nam khi đón nhận công nghệ này là gì?

Bigbom Eco có 03 sản phẩm chính:

Tôi nghĩ tính pháp lý là thách thức lớn nhất. Thị trường có liên quan đến blockchain và crypto currency phát triển với tốc độ rất nhanh và cần sự hỗ trợ kịp thời để các startup nắm bắt thời cơ. Tuy nhiên, các chính sách của Việt Nam thường đi sau so với nhu cầu thực tế và trong lĩnh vực này có xu hướng thăm dò chính sách của các quốc gia khác. Điều đó sẽ gây tâm lý bất an cho nhiều Nhà sáng lập của Việt Nam và vô tình thúc đẩy họ thành lập công ty ở các quốc gia có chính sách cởi mở hơn như Singapore chẳng hạn. Khi có một chính sách rõ ràng và được ủng hộ từ Chính Phủ sẽ tạo được động lực lớn cho thị trường và thu hút được nhiều công ty lớn tham gia.

- Giới thiệu về mô hình hoạt động, khả năng và tính năng ưu việt của Bigbom Eco

- Smart contract: Đây là giải pháp giúp giải phóng niềm tin giữa nhà quảng cáo và đơn vị cung cấp dịch vụ. Chúng tôi ứng dụng blockchain để xoá bỏ quá trình ký hợp đồng và đánh giá kết quả giữa nhà quảng cáo và đơn vị cung cấp theo cách thủ công. Hệ thống sẽ giải quyết 02 vấn đề chính, đó là: Chứng minh nhà quảng cáo có tiền để thanh toán và đối chiếu kết quả của đơn vị cung cấp dịch vụ để thanh lý hợp đồng tự động.

Marketplace: Là tập hợp các đơn vị cung cấp dịch vụ toàn cầu, họ sử dụng smart contract của Bigbom cho mối quan hệ với khách hàng của họ và được chúng tôi rating khi đưa lên Marketplace. Những nhà quảng cáo có thể dễ dàng tìm kiếm đối tác mà không cần phải lo lắng gặp phải các công ty lừa đảo hoặc chất lượng kém. - Bigbom iAds: Ứng dụng công nghệ machine learning và AI để tự động việc tối ưu hoá quảng cáo, tự động điều chỉnh, tăng giảm giá thầu dựa trên giá kỳ vọng của nhà quảng cáo. Từ đó sẽ giải phóng đáng để nguồn nhân lực để sử dụng cho việc tối ưu quảng cáo thủ công.

-

Sứ mạng và lý do Bigbom Eco được sinh ra? - Sứ mạng: Chúng tôi có 02 sứ mệnh chính, đó là: Ứng dụng blockchain để xoá bỏ quá trình ký hợp đồng và đánh giá kết quả giữa nhà quảng cáo và bên cung cấp dịch vụ theo cách thủ công. Ứng dụng công nghệ để giải phóng nguồn nhân lực trong việc tối ưu quảng cáo thủ công và kém hiệu quả. - Lý do Bigbom Eco được sinh ra: Chúng tôi đã từng tốn nhiều nguồn lực để chạy quảng cáo cho Lazada, VNG, VTC CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

63


PHỎNG VẤN CEO TOMOCHAIN VƯƠNG QUANG LONG

ICO - UY TÍN VIỆT NAM VƯƠN RA THẾ GIỚI - Xin chào ông! Từ năm 2017 đến nay, thuật ngữ Công nghiệp 4.0 đã trở nên phổ biến và quen thuộc với người Việt nhưng một trong những công nghệ nổi bật của 4.0 là Blockchain thì vẫn khá xa lạ. Ông đánh giá thế nào về khả năng ứng dụng của Blockchain vào Việt Nam trong năm 2018 này?

- Tomochain là một ICO thuần Việt. Yếu tố thuần Việt có phải là một trong những trở ngại cho Tomochain không thưa ông? Tôi không thực sự hiểu rõ cụm từ thuần Việt. Đa số các thành viên chính

- TomoChain đã hoàn thành quá trình

làm việc toàn thời gian cho Tomochain

gọi vốn vào đầu tháng 3-2018 và hiện Chúng ta cần thống nhất rằng Block-

hiện nay đều là người Việt, tuy nhiên

nay chủ yếu tập trung vào quá trình

chain vẫn là một công nghệ mới

đại đa số các thành viên trong ban

phát triển sản phẩm và phát triển các

không chỉ với Việt Nam mà trên toàn

tư vấn cho Tomochain đều là người

đối tác trong và ngoài nước. Trong

thế giới, chính vì vậy nó vẫn còn xa lạ

nước ngoài, có uy tín trong ngành

quá trình phát triển của mình chúng

với đa số mọi người. Tuy vậy, những

blockchain đến từ Mỹ, Singapore, Chi-

tôi có gặp một số khó khăn về nhân

tiềm năng của công nghệ Blockchain

na, Australia v.v. Kênh telegram quốc

sự khi mà Blockchain vẫn còn là một

trong các lĩnh vực của đời sống là vô

tế của Tomochain cũng lên đến 18K

công nghệ mới với thời gian phát triển

cùng lớn, đặc biệt phải kể đến việc

người trong khi đó kênh tiếng việt

mới chỉ vài năm trở lại đây nên nguồn

ứng dụng vào các lĩnh vực như: tài

chỉ có 1K người. Hơn nữa công nghệ

nhân lực tham gia ngành công nghiệp

chính ngân hàng, nông nghiệp, logis-

blockchain lại xuất phát từ Satoshi Na-

mới mẻ này là khá ít ỏi. Còn về yếu

tic,... Vì là một công nghệ mới và đang

kamoto là một người ẩn danh, không

tố thị trường, mặc dù thị trường tiền

từng bước được ứng dụng vào thực tế

rõ quốc tịch. Do vậy nói chính xác

thuật toán vẫn là một thị trường non

nên cơ hội cho Việt Nam trong việc tận

thì Tomochain là một dự án toàn cầu

trẻ với những biến động lớn tuy nhiên

dụng những ưu thế của công nghệ

được sáng lập bởi người Việt. Khi làm

với phương châm tập trung vào phát

Blockchain vẫn còn rất nhiều. Các do-

việc quốc tế tôi cũng không thấy mọi

triển sản phẩm cốt lõi mang tới lợi ích

anh nghiệp Việt Nam, mà tiên phong

người hỏi nhiều về điều này.

cho người dùng nên những biến động

là các công ty công nghệ, phần mềm

trên thị trường không quá ảnh hưởng

cần có cái nhìn chính xác để có thể bắt

đến sự phát triển của công ty.

kịp xu thế công nghệ mới. 64

- Tomochain khởi động từ Quý 2 năm 2017. Đến thời điểm này, chặng đường hơn 1 năm đã qua của Tomochain đã gặp không ít khó khăn phải không ạ? (về cơ chế? hành lang pháp lý? nhân sự? thị trường?...

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


- Mục tiêu tiếp theo của Tomochain là gì, thưa Tiến sỹ?

lớn trong các ngành và lĩnh vực khác

- Sau khi hoàn thành đợt gọi vốn ICO,

để Việt Nam có thể bắt kịp các quốc gia

mục tiêu tiếp theo của TomoChain đó

khác trong việc triển khai và áp dụng

là tập trung vào việc phát triển các sản

công nghệ Blockchain. TomoChain ra

phẩm cốt lõi của công ty đó là hệ thống

đời với mục tiêu cải thiện vấn đề mở

cơ sở hạ tầng của công nghệ Block-

rộng của Ethereum, cụ thể hiện nay hệ

chain để xây dựng và phát triển ứng

thống Blockchain của Ethereum có thể

dụng phi tập trung. Dự kiến hệ thống

xử lý 15 giao dịch/giây trong khi với

chính thức sẽ được ra mắt vào cuối Q3,

TomoChain đó là hơn 1000 giao dịch/

đầu Q4 năm 2018 và cập nhật công

giây. TomoChain đáp ứng khả năng

nghệ Masternode vào đầu năm 2019.

mở rộng trong khi vẫn duy trì tính ổn

Hiện tại TomoChain cũng đang tiến

định và bảo mật của hệ thống Block-

hành tìm kiếm các đối tác tiềm năng

chain. Trong tương lai TomoChain sẽ

trong việc phát triển các ứng dụng phi

tiếp tục nghiên cứu để đưa ra những

tập trung, góp phần đưa công nghệ

giải pháp công nghệ mới, tận dụng

này ứng dụng tốt hơn vào thực tế.

những ưu thế sẵn có của hệ thống

nhau. Chính vì vậy nên đây là cơ hội tốt

đang muốn startup một ICO? Ý tưởng và công nghệ vốn không có biên giới, do vậy nên có cách tiếp cận giải quyết vấn đề thế giới công nghệ đang gặp phải, thay vì chỉ giải quyết vấn đề người Việt nam đang gặp phải. ICO là phương tiện chứ không phải mục đích của startup. ICO đã mở ra những cơ hội lớn cho các “tech entrepreuner” giỏi, nhưng để đạt thành công cuối cùng bạn cần có sản phẩm tốt và giải quyết tốt một vấn đề lớn

Blockchain hiện tại cũng như cải tiến những hạn chế để công nghệ mới - Niềm tin của ông đối với việc người Việt Nam có thể vươn ra thế giới và chứng minh việc Tomochain là giải pháp mở rộng của Ethereum? - Như đã đề cập phía trên, Blockchain vẫn còn là một công nghệ mới, đi kèm với đó là tiềm năng ứng dụng còn rất

- Ông đánh giá thế nào về tương lai của những ICO “made in Viet Nam”? Với tư cách người tiên phong, ông có lời khuyên nào cho những bạn trẻ đam mê công nghệ, và đặc biệt là CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

65


KYBER

NETWORK

WHERE THERE IS A WILL, THERE IS A WAY!

Năm 2017, Blockchain trở thành đề tài nóng thu hút mọi sự chú ý của giới startup và cộng đồng công nghệ Việt Nam, cũng là cột mốc đánh dấu sự ra đời của nhiều cái tên mới nổi, một trong số đó có thể kể đến là Kyber Network, một Starup có trụ sở tại Singapore nhưng thành viên sáng lập và đội ngũ nòng cốt phần lớn là những người thuần Việt. Tháng 9/2017, sự kiện đánh dốc mốc quan trọng với không riêng Kyber mà còn mang ý nghĩa quốc gia và quốc tế.  Kyber  Network lập kỉ lục gọi vốn với hơn 52 triệu đô la Mỹ bằng tiền mã hoá, trở thành Startup đầu tiên có thủ lĩnh là người Việt, huy động được số vốn khổng lồ và đứng trong top 10 ICO gọi được số tiền lớn nhất trên thế giới tại thời điểm đó. Kyber Network đã hơn một lần được vinh danh quốc tế và trở thành một ngọn cờ đầu về Blockchain tại Việt Nam và khu vực. Trên sàn đấu công nghệ, hai đồng sáng lập người Việt đã nhuộm thắm màu cờ sắc áo dân tộc bằng trí tuệ, nghị lực và ý chí của mình   Sự kiện tháng 9 chỉ là sự khởi đầu cho cả một chặng đường dài trong cuộc hành trình chinh phục đỉnh cao công nghệ. Giữ vững quyết tâm, Kyber 66

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Network vạch ra lộ trình đáng tin cậy và từng bước hiện thực hoá giấc mơ của mình. Xuất phát từ thực tiễn hầu hết các giao dịch trao đổi tiền mã hóa hiện diễn ra trên các sàn giao dịch tập trung, vốn có thể bị tấn công hoặc gặp gian lận nội bộ; các sàn này cũng không thân thiện với những người dùng có ít kiến thức về tiền thuật toán. Hơn nữa, về mặt bản chất thì các sàn giao dịch tập trung mâu thuẫn với tính chất cơ bản của Blockchain, đó là việc loại bỏ các tầng lớp trung gian, các khó khăn về thanh khoản, làm chậm lại các giao dịch. Tập trung giải quyết những hạn chế này, Kyber Network đã ra đời như là một mô hình sàn giao dịch phi tập trung có thể giúp khách hàng thực hiện các giao dịch ngay lập tức mà không cần chờ đợi để khớp với một lệnh ngược chiều tương ứng. Với phương thức giao dịch mới này, Kyber Network vẫn có thể đảm bảo tính thanh khoản dồi dào trên nền tảng của mình.  Tháng 1 năm 2018, Kyber Network khởi chạy thành công hệ thống Testnest trước khi tung ra đợt phát hành Mainnet đầy đủ ngay sau đó. Việc tung ra Mainnet sẽ hỗ trợ giao dịch giữa các token và Ethereum (ETH). Hiện tại theo

đúng lộ trình, Kyber Network sẽ hỗ trợ giao dịch chéo giữa một số cặp token, và sau đó sẽ hỗ trợ các công cụ nâng cao cho hoạt động tài chính. Kế hoạch bước sang năm 2019, Kyber Network hy vọng sẽ hỗ trợ hoạt động giao dịch đa nền tảng. Ở những bước xa hơn, nền tảng Kyber Network cũng sẽ là một hệ thống thanh toán cho phép người dùng gửi tiền bằng tiền mã hoá hoặc token; người nhận nhận thanh toán bằng một loại tiền tệ hoặc token khác mà họ mong muốn. Bên cạnh đó, Kyber Network cũng sẽ cho giao dịch các tài sản tài chính giống hệt như trên thị trường tài chính thực sự. Với mục tiêu là loại bỏ những trở ngại ngăn cản Blockchain biến nó trở thành một thế giới tài chính mới, Kyber Network đang nỗ lực để khẳng định vị trí và sức mạnh của mình. Về đội ngũ cộng sự, trước khi gọi vốn, Lợi Lưu thậm chí còn cộng tác với Vitalik Buterin - thiên tài sáng tạo ra Ethereum, để ông chính thức trở thành cố vấn cho Kyber Network. Đây là một trong số rất ít dự án mà nhà sáng lập ra Ethereum tham gia với vai trò cố vấn. Và rất nhiều những cái tên có sức ảnh hưởng lớn như Leng Hoe Lon - cựu nhân viên của Goldman


sach; JP Morgan - đồng sáng lập của Shentilium và Prateek Saxena - giáo sư nghiên cứu khoa học máy tính của Đại học Quốc gia Singapore, người được mệnh danh là bậc thầy của những người thầy. Prateek Saxena còn được biết đến với vai trò đặc biệt khi là người dẫn dắt Giám đốc điều hành Lợi Lưu trên con đường tìm hiểu về công nghệ Blockchain, cũng là người tiếp thêm những động lực để Lợi Lưu không cô độc trên hành trình chinh phục đỉnh cao công nghệ của mình. Yaraon Velner có tên trong danh sách đồng sáng lập với vai trò giám đốc kỹ công nghệ, ông là một thiên tài trong lĩnh vực Blockchain với tấm bằng tiến sĩ khoa học máy tính tại đại học Tev Aviv tại Israel, nơi ông tập trung nghiên cứu về các lý thuyết trò chơi trong các giao thức Blockchain và xác minh chính thức các hợp đồng thông minh. Tháng 3 năm 2018, hai đồng sáng lập của Kyber Network là CEO Lợi Lưu và Kỹ sư phụ trách công nghệ cao cấp Victor Trần một lần nữa được vinh danh trong danh sách 30 gương mặt dưới 30 tuổi sáng giá nhất toàn Châu Á được đề cử bởi Tạp chí Forbes. Trước đó là thành tích của giám đốc điều hành (CEO) Lợi Lưu có tên trong danh sách 30 gương mặt trẻ tiêu biểu của tạp chí Forbes Việt Nam.   Tháng 4 năm 2018, Kyber Network tiếp tục lập thành tích đối ngoại thành công khi trở thành đối tác của Myether wallet - nhà cung cấp dịch vụ ví tiền mã hoá phổ biến và lớn nhất hiện nay. Sự kiện này có ý nghĩa to lớn không chỉ với Kyber mà còn trở thành dấu mốc quan trọng đánh dấu những đột phá trong sản phẩm, mang lại sự tiện dụng cho người dùng hơn bao giờ hết.  Kyber liên tiếp khẳng định vị trí bằng việc có thêm hàng loạt những nhà cố vấn mới với vai trò đại diện của Kyber ở các nước. Tháng 4 năm 2018 trong danh sách cố vấn của Kyber bổ sung ngài John Ng, Simon Kim, và Hwisang Kim, đảm nhiệm vị trí là người đại diện

của Kyber Network tại Hàn Quốc. Với tốc độ phát triển hiện tại của Kyber, sẽ rất cần có sự hỗ trợ nhiều hơn của các nhà kinh doanh kỳ cựu để đảm bảo rằng công ty có thể tiếp tục mở rộng một cách ổn định, và cũng để tránh mắc phải những sai lầm phổ biến ngăn cản sự phát triển của công ty. Simon, John và Hwisang đều là những thành viên được biết đến rộng rãi trong lĩnh vực mà họ tham gia và được tin rằng các mối quan hệ và kinh nghiệm chuyên môn của họ sẽ rất cần thiết trong việc đưa Kyber Network lên một tầm cao mới. Trong đầu năm nay, Kyber Network liên tục có thêm những tin vui. Đó là việc có thêm những đối tác mới; được liệt kê token trong những sàn giao dịch khổng lồ trong đó có Binance và gần nhất là Bithumb. Kyber sẽ kết thúc tháng 4 năm 2018 với việc công bố phiên bản sàn giao dịch hoàn thiện, chính thức kết thúc giai đoạn beta để toàn bộ người dùng có thể sử dụng sàn giao dịch của Kyber. Nhưng không dừng lại ở phiên bản hoàn chỉnh, sàn giao dịch sẽ tiếp tục nỗ lực cải thiện nhiều nhất để đem lại những trải nghiệm tuyệt vời nhất cho người dùng. Sẽ còn nhiều tin vui, và đương nhiên, những cập nhật về lộ trình sẽ tiếp tục được công bố thường xuyên trên các trang tin của Kyber Network để không phụ sự kỳ vọng của cộng đồng.  Công nghệ tiền mã hoá và Blockchain có thể hứa hẹn tạo ra một nền Internet mới, tạo ra một nền kinh tế đầy hứa hẹn. Đi rồi mới có con đường, ở đâu có niềm tin và trí tuệ, ở đó sẽ có thành công. Sự khởi đầu thành công của Kyber Network sẽ là những bước chân đầu tiên khai phá con đường công nghệ Block chain ở Việt Nam, tiếp thêm niềm tin cho những người Việt trẻ dấn bước, cùng nhau đến đích vinh quang, ghi hai chữ Việt Nam đỏ thắm trên trường quốc tế.

Theo dõi thông tin của Kyber Network tại các kênh: Reddit: https://www.reddit.com/r/kybernetwork/ Telegram group: https://telegram.me/ kybernetwork Telegram channel: https://telegram. me/officialkybernetwork Facebook: https://www.facebook.com/ kybernetwork Medium: https://blog.kyber.network/

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

67


10 Tổ chức đã và đang áp dụng công nghệ Blockchain nhằm tạo ra một xã hội tốt hơn

1. United Nations Office for Project Services (UNOPS)

CHỦ QUYỀN, TỰ TRỊ VÀ NỀN DÂN CHỦ TƯƠNG LAI

Giải pháp Blockchain và các mục tiêu phát triển bền vững cho tương lai của nhân loại. Tổng hợp: Lê Nguyễn Thiên Ân

2. UN Women 3. World Food Program (WFP) 4. United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC) 5. United Nations Development Programme (UNDP)

Blockchian và các trào lưu mới nổi đã mở đường cho tương lai, mang đến những thách thức lớn mà chính chúng ta cũng chưa hiểu được. Làm thế nào để chúng ta có thể xác định chủ quyền của bản thân trong một thế giới mà hầu hết chính chúng ta đã đánh mất chính mình mà bản thân cũng không hề hay biết?

6. UN Childrens` Fund (UNICEF) 7. Office for the Coordination of Human Affairs (OCHA) 8. United Nations Economic Commission for Latin America and the Caribbean (ECLAC) 9. United Nations Conference on Trade and Development (UNCTAD) 10. United Nations Centre for Trade Facilitation and Electronic Business (UN/CEFACT) Nguồn: Yoshiyuki Yamamoto và ý tưởng “UN Blockchain initiative”

68

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Điều này đặt ra một thách thức trong

minh bạch trong việc thiết lập và thực

việc tạo ra một nền văn hóa tự chủ,

hiện các thỏa thuận là yếu tố cơ bản

giao quyền tự quản bằng một hệ

để xây dựng nên một cộng đồng

thống dữ liệu hỗ trợ con người, nhờ

vững mạnh. Đây cũng là điều cơ bản

đó mà chúng ta có thể tìm lại được

để thiết lập hệ thống các cộng đồng

chủ quyền của chính mình. Nguyên

xã hội, mà chúng ta gọi là “vì dân, do

tắc tự trị và chủ quyền được xem như

dân” từ mức độ địa phương đến cả thế

là một con đường của tương lai và có

giới. “Các cộng đồng xã hội” đã tồn tại

thể được thực hiện bằng chuỗi khối

trong nhiều nền văn hóa như La Mã và

blockchain đầy tiềm năng. Khả năng

Hy Lạp cổ đại, và bây giờ là cơ hội để

trao đổi các giá trị ngang hàng và sự

đánh giá và xây dựng lại một tập thể


chung mới, không chỉ trong lĩnh vực

lý. Ngoài việc thắt chặt các mô hình tài

nghệ thuật, văn hóa và chính trị mà

chính bằng việc quản lý sự biến động

còn trong lĩnh vực sức khỏe, truyền

trong trao đổi tiền tệ, và thay vì thật sự

thông, công nghệ và tài chính.

nhìn vào khía cạnh xã hội cũng như khía cạnh con người mà chúng ta mong đợi một hệ thống mới sẽ hỗ trợ

CÁC MỤC TIÊU PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG CỦA LIÊN HIỆP QUỐC

cho con người trong tương lai. Những điều này đặt ra câu hỏi liệu chúng ta sẽ trao đổi với ai, và trao đổi

Đã xuất hiện những cơ hội thúc đẩy bối cảnh xã hội hiện nay khi mà các tác động xã hội và các tổ chức thiện nguyện như tổ chức phi lợi chính phủ và tổ chức phi lợi nhuận được mọi người công nhận. Các tổ chức này tập trung vào các mục tiêu phát triển bền vững và những thách thức đặt ra cho các tổ chức này là tìm kiếm giải pháp an toàn cho nhân loại. Nếu các bước tiến loại bỏ những suy nghĩ tích cực về các tác động xã hội cũng như tính thiện nguyện, “như một sự cho đi”. Thay vì bắt đầu tập trung tư duy vào những giá trị bền vững trong kinh doanh cũng như trong lĩnh vực tài chính, thì việc “làm tốt hiện tại” sẽ bắt đầu tạo nên một sự am hiểu tuyệt vời trong lĩnh vực kinh doanh. Suy cho cùng, việc áp dụng “tư duy bền vững” này cũng là một sự bổ sung vô giá đối với “cộng đồng xã hội” tương lai, bởi đều

cái gì, ý kiến, quan điểm riêng của Tính dân chủ đại diện đã bị tổn hại liên

chúng ta trong suốt quá trình này (ví

tục bởi nạn tham nhũng, ảnh hưởng

dụ như biểu quyết) như thế nào và

đám đông, thao túng về truyền thông,

cuối cùng tại sao chúng ta thay đổi

sự lăng mạ về ý thức hệ, quyền lực của

đặc biệt. Những điều này liên quan

các nhóm vận động hành lang, chủ

trực tiếp đến một chủ đề ảnh hưởng

nghĩa thân hữu, các giá trị minh bạch

trực tiếp đến tương lai của chúng ta.

bị bào mòn và nhiều hơn nữa cho đến giờ chúng ta đang sống dưới cái bóng cũ trước đó và một thế giới khác xa với những tuyên bó đã được dự tính – để đại diện cho ý chí của mình Tất cả mọi người.

TƯƠNG LAI CỦA NỀN DÂN CHỦ Dân chủ thật sự không bao gồm chính trị và các đảng phái chính trị, thay vào đó những người đại diện tập hợp ý kiến mà chúng ta mong muốn trình lên lãnh đạo để được xem xét thực

Mọi thời điểm.

hiện. Từ việc nhìn vào nền dân chủ

Việc chung tay của cộng đồng và trao

dưới góc độc tự trị và chủ quyền, có

đổi văn hóa đã kết hợp việc áp dụng

thể thấy được tầm quan trọng của

chủ quyền và tự trị vào dữ liệu, cũng có

cá nhân trong mối quan hệ với cộng

thể tạo ra một nền kinh tế thịnh vượng

đồng, với quốc gia và cả với thế giới.

có thể xây dựng một môi trường thu

Chủ quyền của của cá nhân tạo nên

nhập phổ quát trong tương lai theo

chủ quyền của tập thể. Là cộng đồng

này có thể giúp mọi người có thêm một

cách có thể tác động tích cực đến các

có chủ quyền, chúng ta có thể lại một

cách tiếp cận tổng hợp để loại bỏ

điểm mấu chốt và cuối cùng là toàn

lần nữa tạo nên môi trường có chủ

những yếu tố và suy nghĩ tuyệt vọng.

bộ nền kinh tế thế giới.

quyền và cuối cùng là một tập thể có

Có nhiều dự án mới đang tìm cách

chủ quyền, cả về thực tế lẫn hình thứ

giải quyết nhiều khía cạnh khác nhau

kỹ thuật số ảo.

của những gì có thể và cần thiết

Tiếp tục quan điểm này cùng với các

cho blockchian có thể thật sự là một

giải pháp mục tiêu bền vững của Liên

hướng đi đúng.

Hiệp Quốc, một dự án “purest at heart”

Ngoài ra việc giải quyết rõ ràng các

đã được triển khai để có được sự dân

nhu cầu về tiến bộ công nghệ, về tốc

chủ trong bộ máy nhà nước dân chủ.

độ và năng lực, nhu cầu giải quyết

Theo MiVote, nền dân chủ thực sự đã

các vấn đề về bảo mật và an ninh, thì

chết hoặc ít nhất thì nó cũng đang

cũng có những dự án tập trung hoàn

hấp hối trong một khoảng thời gian

toàn vào những nguyên tắc, ý tưởng

bởi nhiều thứ.

hệ thống giúp dân chủ hóa ban quản CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

69


kiểu áp đặt theo một hệ tư tưởng nào

nghệ phát triển, mở rộng và thương

đó. Số đông sự đồng ý của người biểu

mại hóa công nghệ MiVote để hỗ trợ

quyết định đến chính sách cuối cùng.

các doanh nghiệp và các tổ chức dân

Các chính trị gia một lần nữa trở thành

chủ hóa trên thế giới.

người phục vụ nhân dân và xem ý chí

Và chính bởi vì ông không muốn pha

của cử tri là trọng tâm. Chỉ khi mọi

trộn chủ quyền của MiVote với vai trò

người được lắng nghe bình đẵng, mọi

là tổ chức kinh tế lợi nhuận, Adam và

“Nạn nhân của hàng ngàn vết thương,

người đều có thể tự quyết định tham

nhân viên của mình đã sáng lập và

đang dần chết.

gia vào buổi nói chuyện và hệ thống

trao quyền hoàn toàn cho công ty mới

Dân chủ đại diện đã bị tổn hại liên tục

quản lý sẽ chịu trách nhiệm với những

này như một cách để đội ngũ kỹ thuật

bởi nạn tham nhũng, ảnh hưởng đám

người phục vụ giúp họ giải quyết được

hoàn toàn tự quyết định trong vấn

đông, thao túng về truyền thông, sự

những thách thức và phân quyền tốt

đề lợi nhuận của công ty blockchian

lăng mạ về ý thức hệ, quyền lực của

nhất. Chính quyền dân chủ là quyền

để đảm bảo sự phát triển của MiVote

các nhóm vận động hành lang, chủ

thừa kế của chúng ta. Sự tự quyết là

từ đó các giá trị đặc trưng của MiVote

nghĩa thân hữu, các giá trị minh bạch

quyền thừa kế của chúng ta.

không rơi vào nguy cơ bị phá vỡ giá trị

bị bào mòn và nhiều hơn nữa cho đến

Không phaỉ một phiên bản bị hư hỏng,

riêng của nó. Hay cụ thể hơn, chắc chắn

giờ chúng ta đang sống dưới cái bóng

nguy hiểm và bị phân chia, mà chúng

rằng Adam hay bất kỳ ai trong công ty

cũ trước đó và một thế giới khác xa với

ta bây giờ là phiên bản tiếp theo đươc

MiVote không được quyền nắm giữ cổ

những tuyên bỗ đã được dự tính – để

xây dựng cho thế giới chúng ta đang

phần của Horizon State, và không ai

đại diện cho ý chí của mình.

cùng chia sẻ như ngày nay.

được cho phép giữ vai trò quyết định

Tất cả mọi người.

TIẾNG NÓI CỦA CỘNG ĐỒNG , DO CỘNG

trong cả hai công ty cùng một lúc.

Mọi thời điểm.

ĐỒNG VÀ VÌ CỘNG ĐỒNG

Adam Jacoby, nhà sáng lập của MiVote,

Dân chủ tác động trực tiếp đến tương

BÂY GIỜ HÃY NHÌN VÀO MIVOTE VÀ CÁCH

đã đề cập đến chế độ dân chủ dưới

lai của chúng ta.

MÀ CÔNG TY ÁP DỤNG CÁC MỤC TIÊU

dạng bài kiểm tra đã thất bại cách đây

Quyền ngôn luận và bầu cử là phương

PHÁT TRIỀN BỀN VỮNG

200 năm. Adam đã cho thấy tầm nhìn

thức để chúng ta xác định ai sẽ là người

Cả MiVote và đối tác kỹ thuật Horizon

tương lai của mình về một nền dân chủ;

lãnh đạo, điều này được quy định trong

State đều có liên quan chặt chẽ với

“Một hệ thống nơi mà mọi tiếng nói

luật, nhiều trong số chúng ta đều sống

các mục tiêu phát triển bền vững số

đều bình đẳng.

ở những cộng đồng, những quốc gia

4,5,10 và 16.

khác nhau như một gia đình lớn mang

Thật là không vinh dự khi thấy những

tính quốc gia và quốc tế. Adam là người

dự án này tập trung mạnh vào 4 mục

giữ vững những quan điểm này

tiêu phát triển bền vững ở trên, đặc biệt

Ông và hội đồng quản trị của MiVote đã

là khi giải quyết một vấn đề then chốt

quyết định xuất khẩu CTO và toàn bộ

bởi vì dân chủ liên quan đến tương lai

đội ngũ kỹ thuật của ông đã xây dựng

của một bộ máy, bao gồm việc bầu

cho MiVote một công ty mới có tên

chọn và phán quyết tất cả. Dưới đây là

Horizon State, như một công ty công

cái nhìn sâu sắc hơn về cách mà MiVote

Cộng đồng có thể đưa ra ý kiến mang tính định hướng chứ không phải theo 70

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


đã áp dụng những nguyên tắc dân chủ

Mục tiêu phát triển bền vững số 4

có thể mang lại cho việc thiết lập chủ

để các mục tiêu phát triển toàn diện.

MiVote tìm cách để xác nhận và giới

quyền và sự tự trị trong việc thiết lập

Việc thực hiện này có mối quan hệ mật

thiệu đến mọi nhân viên các thông tin

nền dân chủ thật sự trong cộng đồng

thiết đến chế độ dân chủ, Mục tiêu phát

liên quan đến các quyết định của cá

tương lai.

triển bền vững số 16, đó là: Hòa bình,

nhân và tập thể.

Mục tiêu phát triển bền vững số 16

TƯƠNG LAI CỦA NỀN DÂN CHỦ LIỆU CÓ PHẢI LÀ MỘT TRÒ CHƠI GÂY QUỸ CỘNG ĐỒNG?

Một quyết định tốt hơn được xây dựng

DEMOCRATIZE.ME

dựa trên sự đồng thuận thực tế, hạn chế

Tương lai của Dân chủ chắc chắn sẽ

sự phân biệt cũng như những chính

nhiều người hơn tham gia vào chính

sách đối lập và áp đặt. Điều này làm cho

trị. Sẽ có phần lớn người dân không

cộng đồng hài hòa và ổn định hơn.

đã từng không bầu chọn hoặc tham

Công lý và Các thể chế vững mạnh.

Mục tiêu phát triển bền vững số 17

gia vào các cơ cấu chính phủ hiện tại trên toàn thế giới. Trong kế hoạch thiết lập bối cảnh dân chủ vào cuộc sống hàng ngày và trong cộng đồng xã hội, MiVote đã thiết kễ, phát triển và gần đây TẠO DỰNG MỐI QUAN HỆ VỚI CÁC ĐỐI

đã tung ra một trò chơi tương tác gây

TÁC CHIẾN LƯỢC ĐỂ THÀNH CÔNG

quỹ cộng đồng trên Facebook tên là

Sẽ cần lấy ý kiên tập thể để giải quyết một vài chuyện liên quan đến dân chủ trong tương lại, ít nhiều góp phần tìm ra những giải pháp và tiêu chuẩn cho Mục tiêu phát triển bền vững số 5

tất cả những mục tiêu phát triển toàn

Các giá trị bình đẳng của MiVote bao

diện 17+. Các đối tác cùng hướng đến

gồm bình đẳng về cơ hội và phát triển

mục tiêu này là một mấu chốt quan

nhân tài. Điều này đảm bảo rằng mỗi

trọng. Những hoạt động có chiến lược

người đều có cơ hội bình đẳng để kiểm

mang tính tập thể trong việc chia sẻ các

soát sứ mệnh của mình và mỗi chúng

nguồn lực cũng là một mấu chốt quan

ta đều có quyền bình đẳng bình luận

trọng không kém. Điều này giúp hình

trong mọi vấn đề.

thành một tư tưởng lốn với việc tập

Mục tiêu phát triển bền vững số 10

trung nhìn vào những giải pháp tương

Ngoài Mục tiêu phát triển bền vững số 5, MiVote đã xây dựng một quy trình thực hiện cách chính sách thông tin bao gồm ở các nhánh nhỏ chứ không

Dân chủ hóa tôi đi! Đây là loại hình đầu tiên được xay dựng dựa trên nền tảng kỹ thuật của MiVote, và những nguyên tắc này được xem là một cách thú vị để gắn kết mọi người và dùng nó tác động lên cuộc sống hàng ngày trong một trải nghiệm trò chơi thú vị trong 7 ngày.

lai và các đối tác chiến lược có thể thực hiện những nguyên tắc của công nghệ Blockchain để mở ứng dụng nền như một giải pháp.

chỉ riêng ở các cơ quan liên quan trực

Và các giải pháp này tổng hợp các tài

tiếp. Không có hệ thống quản lý nào

nguyên với nhau theo cách kết nối để

hoàn thiện, trao quyền và mang tính

có thể tạo thành công.

đại diện cho mọi nhân viên như MiVote.

Nếu chúng ta kết hợp chúng lại với nhau trong bối cảnh nhìn vào những điều có thể theo cách này, tương lai của nhân loại dường như được khai sáng! Và đây là những hứa hẹn mà blockchain CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

71


“FIN”-TERNET OF THINGS: KHI INTERNET KẾT NỐI VẠN VẬT “KẾT HÔN” CÙNG FINTECH Lưu Quý - VNFintech

Từ Internet of Things đến Finternet of Things Chiếc tủ lạnh của nhà bạn có thể nhận ra khi nào số nước ngọt trong tủ được dùng gần hết và đưa ra thông báo đến smartphone để bạn biết và mua bổ sung. Rất thông minh phải không? Đó là tương lai của thế giới khi IoT phổ biến. Thế nhưng nếu chiếc tủ lạnh đó còn có thể tự động đặt mua loại nước phù hợp với sức khỏe của bạn, sử dụng một ngân sách mà bạn đã thiết lập sẵn cho nó trong một eWallet dành riêng thì sao? Đó chỉ là một ví dụ rất đơn giản khi mà các dịch vụ tài chính và hệ thống Internet of Things được kết hợp với nhau mà nhiều người hay gọi vui, đó là Fin-ternet of Things. Khi công nghệ dành cho IoT trở nên phổ cập, kết hợp cùng lĩnh vực Fintech đạt đến trình độ nhất định, khái niệm này chắc chắn sẽ phổ biến như việc dùng thẻ ATM ngày nay vậy, bởi nó sẽ giải quyết được ngọn ngành nhiều vấn đề trong cuộc sống hiện tại về cả tài chính lẫn công nghệ. Fintech giúp trải nghiệm IoT hoàn hảo hơn, còn IoT biến các dịch vụ tài chính trở nên thực sự an toàn và thân thiện với cả người dùng lẫn doanh nghiệp.

72

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Năm 2017, mạng lưới IoT trên khắp thế giới đã ghi nhận khoảng 8,4 tỷ thiết bị được kết nối, biến khái niệm này không còn là một điều chỉ thấy trong các phim viễn tưởng nữa. Dự kiến trong 4 năm tới, con số này sẽ nâng lên thành 25 tỷ thiết bị cùng giá trị kinh tế toàn cầu của lĩnh vực sẽ chạm mốc 2.000 tỷ USD. Rất nhiều những công ty lớn trên thế giới như Samsung, GE, Schneider, Amazon... đã đưa ra tầm nhìn cho sự phát triển thiết bị IoT. Chính vì lẽ đó đó, mô hình của các công ty sản xuất thiết bị IoT được cho là sẽ chuyển dần từ hướng “tối ưu hóa giá thành, tối đa hóa độ chính xác”, sang cố gắng “tìm kiếm lợi nhuận”. Và không có cách kiếm lợi nhuận nào tốt hơn bằng việc tham gia vào các hệ thống tài chính, ngân hàng cả. Trên thực tế, rất nhiều tổ chức tài chính, bảo hiểm đã sử dụng IoT để đơn giản hóa quy trình và đánh giá chính xác được các rủi ro khi cung cấp dịch vụ tới khách hàng. Chẳng hạn như 2 hãng bảo hiểm xe cộ lớn tại Mỹ là Progressive vs Allstate đã sử dụng các thiết bị theo dõi trên xe hơi để đánh giá hành vi của lái xe, từ đó đưa ra mức bảo hiểm phù hợp. Điều đó có nghĩa là: Xe của bạn đắt

tiền hay không, không quan trọng, mấu chốt ở chỗ bạn lái xe như thế nào. Hệ quả của việc này dĩ nhiên là sẽ giúp công ty bảo hiểm tránh được những khoản đền bù không đáng có, hoặc thậm chí ngừng hợp đồng với những lái xe thường xuyên say xỉn hay non kinh nghiệm. Ở phía ngược lại, các lái xe cũng phải tự điều chỉnh hành vi của mình nếu muốn hưởng mức phí bảo hiểm tốt nhất, bởi tất cả mọi thao tác của họ - trên chính xe của họ - đều đã được ghi lại và gửi cho công ty bảo hiểm. Chung quy lại, điều này sẽ mang đến lợi ích cho cả 2 bên: Tổ chức tài chính và Khách hàng. Những ứng dụng như vậy cũng có thể dễ dàng mở rộng ra trong lĩnh vực bảo hiểm nhà cửa, hay bảo hiểm con người, khi mà trong nhà của bạn đã sẵn có những thiết bị và cảm biến được kết nối với Internet, còn trên cơ thể bạn là những điện thoại thông minh hay đồng hồ, thiết bị đeo theo dõi sức khỏe. Ngân hàng cũng là lĩnh vực tiềm năng mà IoT có thể thỏa sức vùng vẫy thể hiện sức mạnh của mình. Tuy nhiên trong lĩnh vực ngân hàng, ứng dụng IoT chỉ được coi là thành công khi ...bạn chẳng còn nhớ tới ngân hàng là gì cả. Đó là bởi tất cả đều đã được tự động hóa một cách hoàn hảo. Cần rút tiền ư? Hãy mở ứng dụng trên điện thoại lên và đặt lệnh rút tiền ở cây ATM gần nhất. Lệnh này sẽ được đồng bộ lên hệ thống ngân hàng và các thiết bị thông minh bạn cầm theo. Tiếp đó bạn chỉ việc đến cây ATM để lấy tiền, việc xác minh danh tính sẽ được thực hiện qua bảo mật sinh trắc học (chẳng hạn vân tay, thậm chí là nhịp tim), tất cả chỉ mất 10 giây. Tiện lợi và an toàn hơn nhiều lần so với việc dùng thẻ ATM và nhập mã PIN. Hoặc khi cần mở một tài khoản tín dụng. Hãy đưa cho nhân viên ngân hàng quyền được truy cập một phần thông tin trong các thiết bị IoT của bạn, bản thân chúng sẽ nói lên bạn


là người như thế nào, hành vi ra sao, chi tiêu hàng tháng bao nhiêu... thay vì việc chứng minh tài chính và tín nhiệm như hiện nay. Và nếu bạn có “lỡ tay” tiêu quá nhiều tiền, việc kích hoạt bộ rung trên chiếc đồng hồ thông minh, hay chuông báo trên điện thoại để cảnh báo cũng là điều quá dễ dàng. Việc tối giản các thủ tục cũng sẽ là lý do để các ngân hàng phuộc phải thay đổi nếu muốn giữ được người dùng. Trong thời đại mà mọi người quan tâm tới trải nghiệm, chỉ cần một thao tác phức tạp hơn đối thủ cũng có thể khiến khách hàng quay lưng với dịch vụ của bạn. Tài chính - Ngân hàng trong thời kỳ cách mạnh công nghiệp 4.0 chắc chắn không thể tách rời khỏi xu thế IoT, kết hợp cùng AI, marchine learning để mang lại hiệu quả tối đa cho cả doanh nghiệp lẫn người dùng. Thế nhưng, chính sự tiện lợi đó đã mang đến những thách thức không nhỏ khi triển khai.

Thách thức khi triển khai Thách thức lớn nhất khi áp dụng IoT lên dịch vụ tài chính - chính là việc bảo vệ quyền riêng tư của người dùng. Bạn là thượng đế, nhưng bạn cũng gần như “trần trụi” trước những nhà cung cấp dịch vụ cho mình. Nhân viên của một công ty tài chính hoàn toàn

có thể biết được hôm qua bạn đi đâu, ăn gì, ngủ mấy tiếng, thậm chí biết cả tủ lạnh nhà bạn đang có những thứ gì. Chưa dừng lại, những thông tin đó có thể còn được chuyển cả tới những bên thứ 3 cung cấp dịch vụ như Amazon. Liên minh châu Âu từng đưa ra các quy về dịch vụ thanh toán (Payment Services Directive - PSD). Phiên bản thứ 2 của quy định này là PSD2 được đưa ra hồi năm 2015 và chính thức triển khai vào năm 2018 - quy định về việc những thông tin mà ngân hàng, tổ chức tài chính có thể chia sẻ với bên thứ 3 dưới sự đồng ý của khách hàng. Dĩ nhiên điều đó mang lại một sự tiện lợi vô cùng lớn khi nhà cung cấp dịch vụ và khách hàng “hiểu nhau hơn”, nó cũng phá vỡ sự độc quyền dữ liệu người dùng của ngân hàng, nhưng cũng mang đến những rủi ro không nhỏ về bảo mật thông tin cá nhân. Sống trong thời kỳ của những Google, Facebook, bạn có lẽ cũng đã quá quen với việc bị sử dụng trái phép dữ liệu cá nhân, nhưng với sự kết hợp của cả IoT và Fintech, không khó để hình dung việc lộ thông tin cá nhân sẽ mang đến những hậu quả lớn như thế nào. Và nguy hiểm hơn, cũng là thách thức với hệ thống Finternet of Things khi triển khai chính là khả năng bảo vệ hệ thống trước sự tấn công của hacker.

pháp kết nối hiện nay đều có thể bị tấn công bởi malware. Và nếu các thiết bị IoT lại được kết nối với cả hệ thống tài chính ngân hàng. Một thảm họa toàn cầu rất có thể xảy ra chỉ từ một mắt xích nhỏ của hệ thống bị hack. Chính vì lẽ đó, các nhà cung cấp dịch vụ và thiết bị IoT, Fintech hiện nay cực kỳ quan tâm đến Blockchain, công nghệ sổ cái được cho là sẽ giúp khắc phục triệt để những vấn đề này.

Tạm kết Tài chính - Ngân hàng là ngành “sống được” dựa vào việc thu thập và phân tích dữ liệu. Còn giá trị cơ bản của IoT lại chính là tạo ra dữ liệu. Thế nên tương lai của sự kết hợp này là không thể tránh khỏi. Việc tích hợp Fintech vào trong hệ thống IoT cũng sẽ giúp trải nghiệm người dùng được hoàn hảo hơn, giống như ví dụ về chiếc tủ lạnh thông minh ở đầu bài. Nói một cách vui vẻ, ngoài các hacker thì không ai có thể ngăn cản được xu thế “Fin”-ternet of Things cả. Vấn đề là khi nó diễn ra, tổ chức tài chính hay công ty thiết bị nào sẽ là người dẫn dắt cả thị trường, mang đến những trải nghiệm và giá trị tốt nhất đến người dùng.

Theo thống kê, có tới 90% các giải

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

73


10

NHÂN VẬT

ẢNH HƯỞNG NHẤT

2

Vitalik Buterin : https://twitter.com/ vitalikbuterin Sinh năm: 1994 Quốc tịch: Canada gốc Nga

Công việc: Founder Bitcoinmagazine. com, Founder Ethereum

TRONG THỊ TRƯỜNG CRYPTOCURRENCY Trương Trọng Thông - Founder of TapchiBitcoin.vn

Đây là những con người góp công lớn trong cuộc cách mạng Tiền kỹ thuật số và nền công nghiệp Blockchain. Họ là những tên tuổi có sức hút và độ tin cậy rất cao từ cộng đồng Cryptocurrency. Tạp Chí Fintech 4.0 dựa vào các con số thống kê lượt theo dõi trên mạng xã hội, trending, mức ảnh hưởng để xếp hạng những nhân vật này

1

Người tiên phong: Satoshi Nakamoto

Là một nhân vật chưa ai xác định được danh tính là nam hay nữ, một cá nhân hay một nhóm người, sinh sống tại nước nào. Ông xuất hiện lần đầu tiên trong một bài báo viết về Bitcoin được ký dưới tên Satoshi Nakamoto. Ông được cho là cha đẻ của Bitcoin Bitcoin lần đầu được nhắc đến vào ngày 31 tháng 10 năm 2008 trong bài 74

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

viết “Bitcoin: A Peer-to-Peer Electronic Cash System” về giao thức thanh toán ngang hàng của Satoshi Nakamoto. Nó bắt đầu được đưa vào sử dụng từ ngày 3 tháng 1 năm 2009 với khối Bitcoin khởi thủy được ra đời (genesis block). Từ giữa năm 2010 cộng đồng mất dần liên hệ với Satoshi, ông đưa cho Gavin Andresen khóa báo động khi mạng lưới Bitcoin bị tấn công. Khóa này có thể dùng để báo động tới toàn mạng lưới ngừng lưu lại giao dịch. Ông được cho là đang sở hữu tới 1 triệu Bitcoin và chưa bán một coin nào cả. Cho tới nay, danh tính chính xác của Satoshi Nakamoto chưa được xác định. Ông trở thành người bí ẩn nhất hành tinh trong đầu thế kỉ 21.

Vitalik Buterin sinh năm 1994 ở Nga và chuyển đến Canada vào năm 2000. Vào năm 2011, anh cùng với Mihai Alisie đã đồng sáng lập nên Bitcoin Magazine. Năm 2013 Vitalik Buterin thành lập Ethereum, việc phát triển Ethereum ban đầu được tài trợ qua hình thức crowdfunding (huy động vốn từ cộng đồng) . Hệ thống này đã được khởi động vào ngày 30 tháng 7 năm 2015, với 11,9 triệu đồng ether đã được đào sẵn (premined) để bán lại cho những người đã tài trợ[5]. Số tiền này chiếm khoảng 13% tổng số ether được lưu hành Do Satoshi Nakamoto là người ẩn danh nên Vitalik Buterin được coi là truyền nhân đời thực của Satoshi, anh đã cải tiến công nghệ Blokchain của Bitcoin lên tầm cao mới, gọi là Blockchain 2.0 với tính năng bổ sung đặc biệt là Smart Contract (hợp đồng thông minh). Anh cũng là người sáng tạo ra hình thức gọi vốn cho Startup bằng cách phát hành đồng coin ban đầu (ICO) dựa trên nền tảng ERC20 của Ethereum. Hiện nay, Ethereum là đồng tiền mã hóa phổ biến và có giá trị vốn hóa thứ hai thị trường, chỉ xếp sau Bitcoin. Giá trị tài sản Vitalik Buterin theo Forbes ước tính từ 400-500 triệu đô


3

Changpeng Zhao: https://twitter.com/cz_ binance Sinh năm : 1977

Quốc tịch: Canada gốc Trung quốc Công việc: Founder /CEO Binance, cựu lập trình viên Blockchain.info, cựu CTO tại Okcoin

dân du mục. Ông sống tại khá nhiều nơi và không ở cố định một chỗ lâu. Ông không để người khác nắm được các hành vi và thói quen thường nhật của mình. Ông luôn để phòng xung quanh mọi thứ,vì như ông nói, lĩnh vực làm việc của ông là rủi ro rất cao. Giá trị tài sản Changpeng Zhao theo Forbes ước tính từ 1,5 -2 tỷ đô

4

5

Charles Hoskinson https://twitter.com/IOHK_ Charles Sinh năm: 1988 Quốc tịch: Hoa Kỳ

Công việc: Founder Bitcoin Foundation, Ethereum, IOHK và Cardano

Charlie Lee https://www.twitter.com/ satoshilite Sinh năm: khoảng 1977 (theo Linkedin), Quốc tịch: Hoa Kỳ

Công việc: Founder Litecoin, cựu kỹ sư Google, cựu CTO Coinbase Ông là con một giáo sư ở Giang Tô, Trung Quốc bị gắn mác tiểu tư sản, cả gia đình phải di cư đến Vancouver, Canada vào cuối những năm 1980 và sống cuộc sống nghèo khó tại đây. Năm 2013, Changpeng Zhao (CZ) biết tới Bitcoin và bắt đầu tham gia vào các dự án tiền kỹ thuật số, cùng làm việc với những người nổi tiếng trong ngành như Roger Ver và Ben Reeves. Ông từng bán nhà của mình ở Thượng Hải để mua tất cả Bitcoin đầu tư. Tháng 7 năm 2017 ông huy động vốn bằng ICO phát hành đồng tiền mã hóa BNB dựa trên nền tảng ERC20 của Ethereum để thành lập sàn Binance. Đợt ICO thành công khi thu về 15 triệu đô la. Trong vòng 8 tháng, Changpeng Zhao đã đưa Binance trở thành sàn giao dịch lớn nhất thế giới, với khối lượng giao dịch hơn 2,2 tỷ đô la một ngày.Xử lý 1,4 triệu giao dịch mỗi giây. Một tốc độkhông có sàn nào trên thế giới có thể làm được. Vốn hóa BNB nay đã lên tới hơn 1,4 tỷ đô la. Người dùng Binance hiện tại là hơn 6 triệu, Hoa Kỳ chiếm 40%, Nhật bản 7%, Trung Quốc 3%. Việt Nam có lượng người dùng lớn nhất Đông Nam Á với 1,5%,nhưng lượng truy cập lên tới hơn 9%, xếp thứ 2 tổng lưu lượng truy cập toàn cầu, sau Hoa Kỳ. Rời quê hương từ năm 3 tuổi, Changpeng Zhao có tính cách như một

Tháng 06/2011 ông rời khỏi chức vụ Giám đốc công nghệ tại sàn giao dịch Crypto hàng đầu thế giới Coinbase, tháng 10 cùng năm ông sáng lập ra Litecoin và tuyên bố “Nếu Bitcoin là vàng, thì Litecoin là bạc”, ông cũng tự nhận mình là SatoshiLite (Satoshi nhỏ) Tháng 3/2017 lần đầu tiên Litcoin lọt Top 5 coin có vốn hóa lớn nhất thị trường, vị trí này đã được giữ tới tận hôm nay. Tháng 2/2018, Charlie Lee cho rằng Ethereum không thể vượt qua được Bitcoin, còn Bitcoin Cash cũng sẽ bại trận dưới tay Litecoin, gây ra một sự phản đối mạnh mẽ của cộng đồng Bitcoin Cash

Charles Hoskinson là một doanh nhân công nghệ và là nhà toán học ở bang Colorado. Ông theo học tại Đại học Metropolitan của Denver và Đại học Colorado tại Boulder đểnghiên cứu Lý thuyết giải tích số trước khi chuyển sang crypto khi được tiếp xúc với ngành công nghiệp này. Ông cùng với Vitalik Buterin đồng sáng lập ra Ethereum, nhưng cuối 2014 ông rời khỏi Ethereum do bất đồng với Vitalik Buterin Sau đó ông thành lập công ty IOHK tại Hongkong, năm 2017 tiếp tục thành công với dự án Cardano, đồng ADA của ông nằm nhanh chóng lọt Top 10 vốn hóa lớn nhất thị trường với vốn hóa hiện tại là hơn 4 tỷ đô.

6

John McAfee https://www.twitter.com/ officialmcafee Sinh năm: 1945 Quốc tịch: Hoa Kỳ gốc Anh

Công việc: Founder/CEO McAfee

Tháng 3/2018, Litecoin thất bại với dự án thanh toán Litepay làm giá đồng tiền LTC lao dốc 50% và hứng chịu sự chỉ trích lớn từ những nhà đầu tư LTC. Charlie Lee tuyên bố đã bán hết số coin LTC của mình để giữ được tính phi tập trung của Litecoin. CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

75


Ông trùm diệt virus Mcafee có tính cách ngang tàng từng có ý định ra tranh cử Tổng thống năm 2016, đại diện cho đảng Tự do.

Sau đó họ đã thành lập sàn Gemini để mua bán Bitcoin và Ethereum, hiện nay sàn Gemini có khối lượng giao dịch khoảng 30 triệu USD/ngày.

Ông là một tín đồ của Cryptocurrency với những phát ngôn gây sốc như “tôi sẽ ăn của quý của mình nếu năm 2020 Bitcoin không đạt 1 triệu đô”.

Hai anh em họ luôn được truyền thông săn đón như là những người có niềm tin rất lớn với Bitcoin cùng những câu chuyện thú vị từ họ.

Ông là một trong những tài khoản được theo dõi nhiều nhất trên Twitter từ cộng đồng Cryptocurrency Được ví như Vua Midas chạm vào thứ gì thì thứ đó trở thành vàng, mỗi coin ông nhắc tới đều lập tức tăng giá điên cuồng. Mọi người gán cho ông với biệt danh “Thánh bơm xả” (Pump and Dump), ông bị cho là có đội cá mập và hội kín đứng đằng sau hậu thuẩn.

8

Nhà đâu tư: Marc Andreessen: https://www.twitter.com/ pmarca Sinh năm: 1971 Quốc tịch: Hoa Kỳ

Công việc: Founder/CEO Andreessen Horowitz,

Tháng 4/2018, McAfee công bố giá quảng cáo cho mỗi bài viết trên Twitter là hơn 100 ngàn đô la, một kỷ lục về giá PR, ông có lượt follow trên twitter còn nhiều hơn cả Vitalik Buterin tới 10%

7

https://twitter.com/ tylerwinklevoss Sinh năm: 1981 Quốc gia: Hoa Kỳ

Công việc: Founder/CEO Gemini

Ông được biết tới là nhà sáng lập của Netscape, trình duyệt cạnh tranh với gã khổng lồ IE của Microsof, đây cũng là công ty đã góp phần lớn vào vụ nổ bong bóng dotcom cuối thế kỷ 20. Ông hiện tại là thành viên HĐQT của các tâp đoàn như Facebook, Ebay, HP.. Quỹ đầu tư Andreessen Horowitz của ông đã đầu tư hơn 227 triệu đô cho các Startup blockchain từ 2015. Những Startup được Andreessen đầu tư và cố vấn sau này đều đạt được nhiều thành công.

Đây là 2 anh em nổi tiếng trong bộ phim The Social Network (Mạng xã hội) nói về quá trình sáng lập Facebook của Mark Zuckerberg. Sau khi kiện Mark ăn cắp ý tưởng của mình và nhận được 65 triệu đô đền bù từ Facebook. Họ đã dùng một phần số tiền này mua 100.000 Bitcoin với giá vốn khoảng 120 USD/BTC và giữ nó cho tới tận bây giờ.

76

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

Tuy giá XRP đã giảm xuống sâu nhưng ông vẫn cùng với Changpeng Zhao là 2 tỷ phú tiền kỹ thuật số duy nhất trong danh sách của Forbes

10

Erick Finnan https://twitter.com/ erikfinman Sinh năm: 1999 Quốc gia: Hoa Kỳ

Công việc : Founder/CEO Otangle, chuyên gia cao cấp tại NASA

Anh em Cameron Winklevoss và Tyler Winklevoss

https://twitter.com/winklevoss

Ông nắm 17% cổ phần của công ty Ripple và 5,19 tỷ XRP, vào tháng 1/2018 khi XRP tăng giá lên hơn $3/XRP thì ông đã lọt vào Top 5 người giàu có nhất hành tinh với khối tài sản lên tới 60 tỷ đô.

9

Chris Larsen https://twitter.com/ chrislarsensf Sinh năm: 1960 Quốc gia: Hoa Kỳ

Công việc: Founder/ Charmain Ripple, cựu CEO Prosper, cựu CEO Eloan Công việc: Founder/ Charmain Ripple, cựu CEO Prosper, cựu CEO Eloan

Bỏ học từ năm 12 tuổi, dùng 1.000 USD của bà cho để mua Bitcoin. Hứa với bố mẹ sẽ vào đại học nếu không trở thành

triệu phú. Sau đó thành lập công ty Otangle một công ty giáo dục trực tuyến cho phép sinh viên nản chí tìm được giáo viên có thể trò chuyện qua video. Erick được cho là đang nắm giữ hơn 400 BTC, đưa anh trở thành triệu phú tiền kỹ thuật số trẻ nhất thế giới. Tất nhiên, anh không học đại học. Erick Finnan hiện đang là chuyên gia cao cấp tại cơ quan Hàng không vũ trụ Mỹ, NASA.


TOP 10

CUỐN SÁCH HAY VỀ BLOCKCHAIN, CRYPTOCURRENCY, CÔNG NGHỆ VÀ IOT CHUYÊN ĐỀ CÔNG NGHỆ 4.0 KHUYÊN ĐỌC iNative Agency

1

Kỷ Nguyên Tiền Điện Tử Tác giả: Paul Vigna, Michael J. Casey

Người ta có rất nhiều cách gọi tên Bitcoin. Nó là tiền điện tử, tiền ảo, hay tiền mật mã (cryptocurrency). Bạn có thể sử dụng nó để mua bất cứ thứ gì, từ cà phê đến ô tô. Nhưng kể cả khi thế giới đang đổ xô vào cuộc đầu tư qui mô toàn cầu này, vẫn thật khó để trả lời: Bitcoin thực sự là gì, và tại sao mọi người lại cần quan tâm đến Bitcoin, cũng như công nghệ đằng sau nó công nghệ Blockchain? Paul Vigna và Michael J. Casey - bộ đôi phóng viên kinh tế dạn dày kinh nghiệm của The Wall Street - đã thực hiện cuốn sách “Kỷ nguyên tiền điện tử” để giúp độc giả có những hiểu biết cụ thể về làn sóng tiền điện tử đang dâng lên mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Nguồn gốc, sự phát triển, chức năng, tiềm năng... - tất cả những gì bạn cần biết về tiền ảo, cũng như việc nó đang thách thức trật tự kinh tế toàn cầu ra sao - sẽ được phân tích trong cuốn sách này. Tác phẩm cung cấp bức tranh toàn cảnh về các hình thái tiền tệ, từ

đó giải thích cho bạn hiểu lý do các chuyên gia mã hóa lại nảy ra ý tưởng về Blockchain và Bitcoin, và vì sao lại có nhiều người ủng hộ hệ thống tiền tệ mới này đến thế. Mời bạn đón đọc.

2

Bùng Nổ Bitcoin (The Bitcoin Big Bang) Tác giả: Brian Kelly

Dịch giả: Chu Nhất Minh Vương, Lê Đạt Chí

Tiếp nối, cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đang đến gần các tỷ phú thế giới, những nhà đầu tư tổ chức, nhà đầu tư cá nhân, những cộng đồng công nghệ, Chính phủ… đang sục sôi, dành toàn bộ nguồn lực để đầu tư phát triển những ứng dụng công nghệ mới dựa trên các nền tảng IoT (Internet of Things – vạn vật kết nối), Fintech, AI (Artificial Intelligence – trí thông minh nhân tạo), machine learning (máy học), cloud computing (điện toán đám mây) và tiêu biểu là công nghệ Bitcoin – blockchain. Vì vậy, dù muốn hay không thì ngay sau khi đọc xong cuốn sách này, bạn đã, đang và sẽ tiếp cận với những công nghệ đó dưới bất kì hình thức nào. Nói như Thomas L. Friedman (tác giả của cuốn “Thế giới phẳng”): “Thế giới trở nên phẳng hơn chủ yếu là nhờ nhân tố World Wide Web”, thì theo tôi: “Từ nay, thế giới sẽ trở nên minh bạch hơn, an toàn hơn, ít tiêu hao chi phí hơn nhờ có blockchain – nền tảng tạo ra bitcoin”. Tóm lại, để thành công trong tương lai tôi kì vọng rằng các bạn sẽ hiểu thêm một ít về những công nghệ mới, cụ thể là Bitcoin thay vì chỉ sử dụng chúng. “Not now then when, not you then who” – hành động ngay trước khi bạn hay tôi trở thành

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

77


những con người lạc hậu, mù công nghệ của thế kỉ này. Mời bạn đón đọc.

đó không chỉ có những lời ngợi khen mà còn không thiếu các chỉ trích, bình luận trái chiều. Mời bạn đón đọc.

3

Blockchain - Bản Chất Của Blockchain, Bitcoin, Tiền Điện Tử, Hợp Đồng Thông Minh Và Tương Lai Của Tiền Tệ Tác giả: Mark Gates Dịch giả: Thành Dương

Blockchain được giới công nghệ đánh giá là phát kiến vĩ đại nhất sau khi mạng Internet ra đời. Ứng dụng phổ biến nhất của nó là các loại tiền điện tử nổi tiếng (Bitcoin, Ethereum, Ripple...) đang làm mưa làm gió trên thị trường. Nhưng nghịch lý là, lại rất ít người nắm được bản chất của tiền điện tử và Blockchain. Rốt cuộc, Blockchain là gì? Nó hoạt động như thế nào? Blockchain thật sự là một đột phá trong công nghệ hay chỉ là một trào lưu nhất thời? Blockchain có liên hệ như thế nào với Bitcoin? Liệu Blockchain có nắm giữ tiềm năng thay đổi thế giới?.Cuốn sách này cung cấp một bản tóm lược dễ hiểu nhất, cung cấp nền tảng thiết yếu cho những người mới bắt đầu và cả những ai muốn nghiên cứu sâu hơn về công nghệ Blockchain và tiền ảo. Đọc cuốn sách này, bạn sẽ hiểu được Blockchain dưới nhiều khía cạnh, trong 78

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

4

Cuộc Cách Mạng Nền Tảng Tác giả: Geoffrey G. Parker, Marshall W. Van Alstyne, Sangeet Paul Choudary Dịch giả: Huỳnh Hữu Tài

Cuộc Cách Mạng Nền Tảng Airbnb, Uber, Grab, YouTube, Amazon, Facebook, Twitter… những cái tên xuất hiện không lâu trên thị trường nhưng đã tạo ra những thay đổi chấn động và hiện đang dẫn đầu trong lĩnh vực của mình. Điểm chung giữa chúng là gì? Đó là KINH DOANH THEO MÔ HÌNH NỀN TẢNG. Platform Revolution – Cuộc cách mạng nền tảng – là một cuốn sách tổng hợp về cuộc cách mạng thay đổi nền tảng khởi nghiệp trong mọi lĩnh vực trên toàn thế giới. Hãy nói đến Airbnb, một công ty cung cấp dịch vụ lưu trú nhưng không sở hữu bất kỳ phòng ốc, nhân viên dọn phòng hay một số tiền khổng lồ để

xây dựng khách sạn và nâng cấp cơ sở hạ tầng nào và sau 8 năm hoạt động, giá trị của nó dã đạt hơn 15 tỷ đô, hoạt động tại 119 quốc gia, phục vụ trên 10 triệu lượt khách; thành công của Airbnb khiến những tập đoàn khách sạn lớn cũng phải ghen tị. Quan trọng hơn, khi các khách sạn đã cháy phòng thì Airbnb vẫn có phòng và luôn sẵn sàng. RelayRides, một startup khá mới mẻ trong dịch vụ vận chuyển, đã kết nối khách hàng với khách hàng bằng dịch vụ cho mượn xe của họ. Khi bạn phải bay sang một thành phố khác trong vài ngày, thay vì phải đỗ xe ở sân bay và trả tiền cho chỗ đỗ xe đó thì RalayRides giúp bạn tiết kiệm khoản tiền này và kiếm thêm một khoản khác bằng cách cho hành khách bay đến thành phố của bạn thuê xe. Ai ai cũng có lợi, trừ những công ty cho thuê xe kiểu truyền thống như Herzt. Nói về truyền thông, các đài truyền hình phải xây dựng trường quay, thuê đội ngũ nhân viên hùng hậu; nhưng với YouTube, người sử dụng tự xây dựng nội dung cho kênh của họ và ảnh hưởng của nó lan rộng đến mức các kênh truyền hình lớn cũng phải xây dựng kênh riêng cho mình trên YouTube bên cạnh những kênh truyền thống của mình. Cuộc chiến Uber, Grab và những hãng taxi truyền thống đang là một đề tài nóng ở nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. Trong vòng 5 năm họ đã xây dựng được một công ty trị giá 50 tỷ đô và có mặt trên 200 quốc gia dù không sở hữu bất kỳ một phương tiện giao thông nào. Điểm chung của tất cả những ví dụ trên chính là mô hình nền tảng, một cuộc cách mạng kinh doanh đang diễn ra khắp nơi trên thế giới. Trong mô hình này, những tương tác sinh giá trị giữa các nhà sản xuất bên ngoài và người tiêu dùng được tạo điều kiện để diễn ra trên một nền tảng cung cấp sẵn cơ sở hạ tầng mở, bất cứ ai cũng


có thể tham gia và tuân theo các quy tắc của nhà cung cấp nền tảng. Mục tiêu cuối cùng của nền tảng là tạo sự tương hợp giữa những người sử dụng và giúp các giao dịch hàng hóa, dịch vụ diễn ra, từ đó cho phép tạo giá trị cho tất cả những người tham gia. Mô hình nền tảng là một thách thức lớn cho mô hình đường ống (pipeline) truyền thống, tức là doanh nghiệp phải đi qua từng bước một để hình thành giá trị của sản phẩm hay dịch vụ: trước tiên là thiết kế rồi sản xuất hàng hoá hay dịch vụ, sau đó mới đưa vào kênh phân phối, quảng bá sản phẩm, khách hàng mới tìm đến, mua và sử dụng sản phẩm, dịch vụ. Mô hình truyền thống rất đơn giản trong khi mô hình nền tảng là một ma trận kết năng động, kết nối tất cả mọi người với nhau. Nó lấp vào những chỗ trống, những khoảng cách giữa những tập đoàn đa quốc gia hay các công ty lớn, một dạng “du kích” trên thương trường, cơ hội cho những công ty nhỏ, những người mới khởi nghiệp. Hy đọc cuốn sách này để hiểu được sự thay đổi của thế giới và định hướng cho sự khởi nghiệp của mình trong xu hướng của thế giới. Học được cách nhìn của những bản nguyên thành công, học từ những quá trình vất vả, thất bại của những startups để rút ra bài học cho chính mình trước khi khởi nghiệp. Mời bạn đón đọc.

5

Chính Xác: Nguyên Lý, Thực Thi Và Giải Pháp Cho Internet Vạn Vật Tác giả: Timothy Chou

Chính Xác: Nguyên Lý, Thực Thi Và Giải Pháp Cho Internet Vạn Vật là một bản trình bày phản ánh đúng những thách thức phức tạp phải đối mặt của các chuyên gia dữ liệu, nhà công nghệ và doanh nhân - những người đang phải giải quyết một số thách thức vận hành lớn nhất thế giới thông qua Internet Vạn vật (Internet of Things - IoT), dữ liệu lớn và học máy. Nếu bạn muốn đi xa hơn sự cường điệu và thực sự hiểu những gì Internet Vạn vật (IoT) của ngày nay, những gì nó có thể trở thành của ngày mai, và làm thế nào để đạt được giá trị của nó thì cuốn Chính Xác phải nằm trong tủ sách của bạn. Có thể bạn không chắc tại sao máy pha cà phê lại cần phải nói chuyện với lò nướng, nhưng công nghệ chính xác đang làm cho Internet Vạn vật (IoT) có thể thay đổi hành tinh này. Giúp làm sáng tỏ, Tiến sĩ Timothy Chou đã viết ra quyển Chính Xác (Precision) để giới thiệu cho chúng ta những điều cơ bản về Internet Vạn vật (IoT) của doanh nghiệp. Phần thứ nhất - Chính xác: Nguyên lý và Thực thi giới thiệu về một bộ khung độc lập, không phụ thuộc vào sản phẩm của nhà cung cấp cụ thể nào. Tiến sỹ Chou sau đó bàn luận về các nguyên lý cơ bản của bộ khung và đưa vào thực tế. Phần thứ hai - Chính xác: Giải pháp đã đưa bộ khung của tiến sĩ Chou vào thực thi cùng với 12 giải pháp thực tế nổi bật dành cho các nhà sản xuất thiết bị chính xác và công ty sử dụng các thiết bị này nhằm đạt được lợi ích trong kinh doanh. Các trường hợp điển hình được đưa ra thảo luận thuộc về một loạt các ngành công nghiệp như năng lượng, nước, y tế, khai thác mỏ, trình tự gen, vận chuyển, dầu khí, xây dựng và nông nghiệp.

6

Blockchain Và Đầu Tư ICOs Căn Bản Con Đường Tới Tự Do Tài Chính Tác giả: David Nguyễn Vũ Lưu Thế Lợi

Trong tất cả các loại đầu tư, thì đầu tư vào con người, vào kiến thức là quan trọng nhất. Trong các loại giặc thì giặc đói và giặc dốt phải diệt đầu tiên (Chủ tịch Hồ Chí Minh). Nhờ kiến thức và tinh thần không ngừng học hỏi mà với hai bàn tay trắng những doanh nhân này đã lập nên nhưng cơ nghiệp vĩ đại như Apple, Microsoft, SamSung, Hyundai, Facebook… Họ có thể khác nhau về môi trường sống, tính cách hay học vấn. Nhưng điểm chung của họ là không ngừng tích lũy kiến thức, không ngừng đọc sách. Bill Gates hay Mark Zuckerberg luôn đặt mục tiêu đọc hàng trăm cuốn sách mỗi năm, và họ chia sẽ những cuốn sách tâm đắc nhất với cộng đồng. Nếu bạn có tiền mà không có kiến thức, thì nghĩa là đang rất nghèo. Thực tế sự giàu có bền vững thường đến từ kiến thức được trau dồi thường xuyên. CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

79


Vận mệnh một quốc gia không chỉ nằm trong tương lai, nó còn nằm ở quá khứ,  ánh hào quang bất khuất chống giặc ngoại xâm của Ông cha từ thửa Hồng Bàng dựng nước tới nay vẫn luôn soi đường chỉ lối cho chúng ta gìn giữ non sông gấm vóc. Dù kẻ thù mạnh tới đâu, dã man tàn bạo thế nào đi chăng nữa thì cũng phải run sợ chùn bước khi lật lại trang sử hào hùng nước Nam ta. Dựa vào lịch sử người ta có thể dự đoán tương lai của cả một dân tộc. Có một vĩ nhân từng nói: “Hãy nói cho tôi biết, bạn đọc cuốn sách gì, tôi sẽ cho bạn biết bạn là người như thế nào”. Blockchain hay ICOs là một ngành công nghiệp mới chưa tròn 10 năm tuổi khởi đầu lên bằng sự sáng tạo ra Bitcoin bởi Thiên tài Satoshi Nakamoto. Từ đó đã có rất nhiều tài năng được tìm ra trong ngành này như Vitalik Buterin, Charlie Lee… Vậy Blockchain là gì, ICOs là cái chi mà khủng khiếp thế, làm  các Chính phủ trên thế giới  đứng ngồi không  yên, thậm chí còn khiến Bộ trưởng Tư Pháp Hàn Quốc suýt bay chức vì nói hớ. Tất cả sẽ có trong cuốn sách mang tên ” Blockchain và  đầu tư ICOs căn bản – Con  đường dẫn tới tự do tài chính”. Cuốn sách  được viết bởi Dr David Nguyễn Vũ và Dr Lưu Thế Lợi, vị Tiến sĩ Blockchain đầu tiên của Việt Nam Mời bạn đón đọc.

7

Tứ Đại Quyền Lực Tác giả: Scott Galloway Dịch giả: Lương Trọng Vũ

Cuốn sách vạch trần bản chất của Amazon, Apple, Facebook và Google Được dịch sang 22 thứ tiếng, nằm trong danh sách “best seller” của cả New York Times và USATODAY, Tứ Đại Quyền Lực (The Four) khiến cả thế giới rúng động vì lượng sự thật nó hàm chứa trong nội dung. Quyển sách được khuyến cáo với người đọc là họ sẽ bàng hoàng không hề nhẹ trước những điều mình đọc… “Đây là quái vật của dòng sách kinh tế. Cuốn sách thiết yếu và bao quát này hết sức sắc bén, thú vị và cay nghiệt. Những nhận xét thẳng và thật của Scott Galloway chẳng kiêng dè bất cứ một đại gia công nghệ nào. Thực sự là một cuốn sách đáng đọc”, Chuyên gia tâm lý Adam Alter, giảng viên ngành tâm lý học tại trường kinh doanh Stern thuộc Đại học New York nhận xét như thế khi đọc xong Tứ Đại Quyền Lực. Đây là cuốn sách đầu tay của Scott Galloway, một giáo sư tại khoa Kinh doanh Stern thuộc đại học New York, phụ trách giảng dạy về chiến lược thương hiệu và tiếp thị số cho các học viên MBA năm thứ hai.  Scott là một nhà đầu tư, đã sáng lập 9 công ty bao gồm L2, Red Envelope và Prophet. Anh cũng từng lọt vào danh sách 50 Giáo sư Kinh doanh Xuất sắc nhất thế giới của trang thông tin Poets & Quants vào năm 2012. Loạt clip hàng tuần Winners and Losers của ông trên YouTube đã thu hút được hàng chục triệu lượt xem. Vậy, tác phẩm của một giáo sư “siêu” kinh doanh này hấp dẫn người đọc ở điểm nào? Đầu tiên, đây là tác phẩm “đụng chạm” trực diện chuyện kinh doanh của Amazon, Apple, Facebook và Google, bốn doanh nghiệp có sức ảnh hưởng

80

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

áp đảo nhất hành tinh này hiện nay. Bằng sự tôn trọng tuyệt đối, giáo sư Scott Galloway ghi nhận thành công và hành trình thành công của những tên tuổi đình đám nhất trong giới công nghệ này. Những con số, những phép so sánh mà tác giả mang đến cho người đọc khả năng hình dung các “ông lớn” này đang lớn đến mức nào. Đi sâu vào chiến lược kinh doanh của bốn cái tên hàng đầu, Scott Galloway cùng đồng thời lý giải từng quyết định, từng thương vụ lớn mà những doanh nghiệp này đã thực hiện. Ông quan niệm, hiểu được sự lựa chọn của bộ tứ quyền lực là hiểu được mô hình kinh doanh và cách họ tạo ra giá trị trong kỷ nguyên số. “Tôi viết cuốn sách này với hy vọng độc giả sẽ có được cái nhìn thấu đáo và nhận ra được thế mạnh của doanh nghiệp trong một nền kinh tế mà chưa bao giờ dễ trở thành tỷ phú như bây giờ, nhưng cũng chưa bao giờ trở thành triệu phú khó đến vậy”, tác giả chia sẻ. Tuy nhiên, điều khiến tác phẩm của Scott Galloway cực kỳ hấp dẫn là vì ông đã không kiêng dè khi chứng minh, hiểu biết của cả thế giới về bốn cái tên quyền lực kia gần như đều… sai bét. Vượt thoát khỏi làn khói thần bí vây quanh bộ tứ quyền lực ấy che mắt, ông thẳng tay lột phăng chiếc mặt nạ dát vàng của bộ tứ quyền lực để mổ xẻ chiến lược và năng lực thao túng siêu phàm của họ, từ đó giúp độc giả học hỏi và áp dụng những kỹ thuật đó vào sự nghiệp của chính mình. Trong nửa đầu quyển sách, tác giả đưa người đọc vào quá trình xem xét từng chàng kỵ binh và phân tích những chiến lược của họ. Các doanh nghiệp khác có thể học gì từ những chiến lược này. Trong phần thứ hai là cách thức nhận diện những thế mạnh cạnh tranh của bộ tứ này, xem cách kinh doanh mới của họ đang diễn tiến như thế nào. Bên cạnh đó, tac giả cũng cho người đọc thấy được cách thức bộ tứ bảo vệ thị trường của mình ra sao.


Bằng một phong thái hết sức từ tốn, Scott Galloway đưa người đọc từ bất ngờ này sang bất ngờ khác. Đâu là tội lỗi của bốn chàng kỵ binh này? Họ đã lợi dụng các chính phủ và đối thủ cạnh tranh như thế nào trong việc bảo vệ sở hữu trí tuệ? Không chỉ dừng lại ở bốn cái tên khổng lồ, tác giả mở rộng bức tranh, mang đến độc giả cái nhìn toàn cảnh bằng cách điểm mặt các ứng cử viên công nghệ sáng giá khác, từ Netflix đến Alibaba, một Amazon thu nhỏ của Trung Hoa, rồi Uber và những người khổng lồ một thời từng làm mưa làm gió như IBM, Microsoft… để cùng tìm câu trả lời cho câu hỏi liệu họ có thể quay lại đường đua hay không? Ai trong số họ có khả năng phát triển một nền tảng chi phối hơn so với bộ tứ hiện tại? Ai sẽ có khả năng trở thành chàng kỵ binh thứ năm? Và, bộ tứ sẽ đưa con người đi đến đâu. 

8

Cuộc Cách Mạng Blockchain Tác giả: Don Tapscott, Alex Tapscott Dịch giả: Nguyệt Minh

Cuộc Cách Mạng Blockchain: Công nghệ có thể tác động lớn đến tương lai của nền kinh tế thế giới đã xuất hiện, đó không phải là ô tô tự lái, là năng lượng mặt trời hay trí thông minh nhân tạo. Đó chính là Blockchain. Thế hệ thứ nhất của cuộc cách mạng số hóa đã đưa chúng ta đến với kỷ nguyên Internet của thông tin. Thế hệ thứ hai – được tiếp sức bởi công nghệ blockchain – đang đưa chúng ta đến với Internet của giá trị: một nền tảng phi tập trung mới mẻ, thứ có thể giúp chúng ta tái định hình ngành kinh doanh và thay đổi cách thức hoạt động của con người theo hướng tốt hơn.

Vạch trần bản chất kinh doanh của bốn doanh nghiệp đang ảnh hưởng rất lớn đến đời sống con người nhưng Tứ Đại Quyền lực  của Scott Galloway không gây hoang mang cho người đọc. Cuộc trò chuyện ông với độc giả đầy giá trị khi ông cùng người đọc nhìn vào bản thân mình, xem những tính chất nghề nghiệp nào giúp chúng ta tồn tại và có thể hưởng lợi trong kỷ nguyên của bộ tứ quyền lực này. Như lời vị doanh nhân nổi tiếng Calvin McDonald, CEO của Sephora, Scott Galloway thành thật và táo bạo đến tàn nhẫn nhưng cuốn sách này sẽ buộc bạn thay đổi cách nghĩ của mình.

Cuộc Cách Mạng Blockchain là nằm trong Top sách Kinh doanh bán chạy của Alpha Books, cuốn sách lý giải tiềm năng kiến tạo tương lai nhân loại của công nghệ blockchain. Cuốn sách là công trình được nghiên cứu kỹ lưỡng với lối trình bày gần gũi dễ hiểu, phù hợp với cả những người chuyên và không chuyên về công nghệ.

Mời bạn đón đọc.

Mời bạn đón đọc.

“Đây là cuốn sách được dày công nghiên cứu, tỉ mỉ và chuyên môn nhất về công nghệ mới mẻ, thú vị mang tên blockchain kể từ khi Internet phát triển. Cuốn sách là một công trình đặc biệt, cực kỳ sâu sắc và đáng kinh ngạc.” - Andreas Antonopoulos,

9

Giải Mã Tiền Tệ Mã Hóa Tác giả: Leng Hoe Lon Dịch giả: Ngô Thế Vinh

Bitcoin, Ethereum, Blockchain, ICOs: thế giới bí ẩn của tiền ảo không chỉ đầy dông bão mà còn phân cực. Các quan điểm chia hẳn ra hai phía ủng hộ và chỉ trích một cách gần như cuồng tín. Giữa những tranhc ãi ồn ào đó, Leng Hoe Lon trình bày cho những người ít kinh nghiệm về lĩnh vực này cơ sở kiến thức khách quan để tham gia tranh luận. Anh trình bày các khái niệm, những phát triển gần đây của nó, những hứa hẹn và cạm bẫy, theo cách rất dễ hiều và lôi cuốn. Sử dụng những so sánh đầy màu sắc (thí dụ như một quán ăn bị đặt hết chỗ và có bộ máy quản lí phi tập trung), Hoe Lon giải thích các cơ chế phía sau công nghệ. Rút ra từ trải nghiệm về các loại tài sản truyền thống, anh trả lời câu hỏi về “giá trị”, “bong bóng” và thảo luận những khẳng định phóng đại của cả hai bên tranh luận. Giải mã không phải là lời nói cuối cùng của bên ủng hộ hay chỉ trích. Tuy thế, nó là lời giải thích khách quan đầu tiên về lĩnh vực này tôi từng gặp và cuốn sách sẽ là một tài liệu tham khảo có giá trị cho các nhà đầu tư và lập pháp. -Lutfey Siddiqi CFA Giáo sư danh dự, LSE Adjunct Professor, NUS Risk Management Institute và cựu MD, UBS Investment Bank Năm 2009, một nhà lập trình khuyết danh công bố phương pháp thanh toán và nhận thanh toán cho cả thế giới. Không ai vận hành nó; không ai kiểm soát nó; không cơ quan nào xác nhận nó. Ở khía cạnh này, cha đẻ của nó hứa rằng đây chính là cách để tránh các ngân hàng và chính phủ, luật pháp và quy định, và cả thất bại. CHưa đầy một thế kỉ sau, công nghệ được biết đến với cái tên Bitcoin đang nổi đình nổi đám, và mỗi đơn vị đáng giá hàng nghìn dollar. Nó đã sinh ra CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

81


hàng trăm bản sao, và công nghệ blockchain là cơ sở của nó đã đem lại một cuộc cách mạng trong khoa học máy tính. Nó đã khiến hàng nghìn người bình thường trở thành triệu phú hợp pháp. Giải mã sẽ trình bày cho bạn bằng ngôn ngữ đơn giản dễ hiểu mọi thứ đã xảy ra như thế nào. Nhà tiên phong trong lĩnh vực tiền ảo và startup Leng Hoe Lon sẽ hướng dẫn bạn về cơ chế hoạt động của Bitcoin, nó có giá trị từ đâu, các điểm mạnh và điểm yếu, ảnh hưởng của nó với cả thế giới … và nó có thể là một phần trong kế hoạch đầu tư của bạn như thế nào. Bạn có muốn hòa mình vào cuộc cách mạng tiền ảo, hay bỏ qua nó như thể đây chỉ là một cái mốt sớm nở tối tàn? Bạn có toàn quyền kiểm tra các thông tin và đưa ra quyết định cho mình. Cuốn sách này sẽ cho bạn biết tất cả những gì bạn cần. Cuốn sách này cung cấp cái nhìn toàn cảnh về tiền ảo trong ngành công nghiệp blockchain. Tư tưởng cần thiết để hiểu những thay đổi căn bản của công nghệ này được định nghĩa và mô tả rõ ràng, và đó là thành phần cốt lõi để khái niệm hóa các lợi ích của blockchain trong tương lai. Đây là một cuốn sách rất tốt để tự tìm hiểu chủ đề này. -Ronen Kirsh, Đồng sáng lập, Dekrypt Caprital and Blockchain tại Berkeley

10

Phương Pháp Của Rùa Tác giả: Tiến sĩ Van K. Tharp

Dịch giả: Ngô Thế Vinh Phương pháp của Rùa trình bày công khai toàn bộ cuộc thử nghiệm, giải thích rõ những gì chúng tôi đã được dạy và cách giao dịch của chúng tôi như thế nào. Cuốn sách này sẽ thuật lại chi tiết một số giao dịch lớn nhất của chúng tôi cùng với quy tắc cách chọn thời điểm, tiết lộ bí quyết những gì cần làm để kiếm được hàng triệu trên thị trường chứng khoán. Với tôi, Phương pháp của Rùa là một câu chuyện về giao dịch và cuộc đời, cụ thể là bằng cách nào nhìn đời theo cách của một nhà giao dịch giỏi có thể đem lại cho bạn nhiều niềm vui, nhiều trải nghiệm, và ít sự hối hận hơn. Các chương sau đây sẽ thảo luận về quan điểm này cùng với các chủ đề sau: Những Con Rùa kiếm tiền như thế nào: Cốt lõi của cách tiếp cận giao dịch kiểu Con Rùa đã giúp tôi kiếm được hơn 100 phần trăm lợi nhuận trong hơn bốn năm của chương trình Con Rùa. Tại sao một số Con Rùa kiếm được nhiều tiền hơn: Bằng cách nào mà cách tiếp cận này đã giúp tôi thành công trong khi những người có cùng những kiến thức đó lại mất tiền. Cách tiếp cận chứng khoán và ngoại hối kiểu Con Rùa: Làm thế nào để nhìn sâu xa hơn những quy tắc khi ta áp dụng chúng để tìm ra những chiến lược cốt lõi hoạt động tốt trên mọi thị trường. Bằng cách nào bạn có thể áp dụng Phương Pháp của Rùa vào các giao dịch và trong cuộc sống riêng. Mời các bạn đón đọc

82

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0


SAMSUNG

RA MẮT NỀN TẢNG DOANH NGHIỆP NEXLEDGER CHẠY BẰNG BLOCKCHAIN Tổng hợp: Coin68

Theo Coindesk, gã khổng lồ trong ngành điện tử Hàn Quốc, mới đây đã công bố ba sản phẩm Blockchain như một động thái chắc chắn cho việc tập đoàn này trở thành người “đứng mũi chịu sào” trong thị trường non trẻ này. Một trong số đó là Nexledger, được chính thức công bố vào ngày 06/4/2018, nhằm mục đích cung cấp một giải pháp tích hợp cho “các tập đoàn đang tìm kiếm một phương pháp quản lý các giao dịch tài chính kỹ thuật số và trao đổi dữ liệu hiệu quả về chi phí”, (đánh giá của tờ Newsor Hàn Quốc). Đây là sản phẩm của công nghệ Internet được trang bị Samsung SDS, với tính năng nhận dạng số cũng như dịch vụ thanh toán có hỗ trợ Blockchain. Nexledger được tạo ra không chỉ nhằm mục đích phục vụ cho lĩnh vực tài chính mà còn cả các thị trường ngoại vi. Trong cuộc họp báo, Song Kwang-woo, Phó Chủ tịch phụ trách tư vấn tài chính và công nghệ phân phối của Samsung SDS cho biết: “Trong quá trình phát triển nền tảng blockchain, chúng tôi đã cân nhắc rất kỹ về cách tổng hợp các thế mạnh và ưu điểm của công nghệ blockchain từ chuyên môn dịch vụ tích hợp hệ thống của chúng tôi”

Cũng trong khoảng thời gian đó, mạng lưới đám mây Artik của Samsung và nhà cung cấp dịch vụ IoT dựa trên Blockchain đã công bố một liên doanh gọi là ‘tagtok’, cho phép bất kỳ đối tượng vật lý nào cũng có thể trở thành một nút Blockchain. Samsung thử nghiệm Blockchain để theo dõi vận tải biển toàn cầu Theo một tin tức gần đây, Samsung - gã khổng lồ trong ngành  điện tử toàn cầu đang xem xét việc sử dụng nền tảng blockchain để quản lý chuỗi cung ứng toàn cầu của mình. Theo  Bloomberg, tập đoàn Samsung Electronics đang xây dựng một hệ thống sổ cái phân phối để theo dõi các lô hàng quốc tế và hy vọng rằng việc di chuyển có thể làm giảm chi phí vận chuyển khoảng 20%. Samsung SDS, chuỗi cung ứng của tập đoàn và công ty con chuyên mảng IT, được biết là đang phát triển trên nền tảng này. Song Kwang-woo, trưởng nhóm blockchain và phó chủ tịch của SDS, thuật lại với Bloomberg:

“Đó sẽ là một tác động rất lớn đến chuỗi cung ứng của các ngành công nghiệp sản xuất. Blockchain là nền tảng cốt lõi để thúc đẩy sự chuyển đổi kỹ thuật số.” Theo báo cáo, SDS sẽ vận chuyển khoảng 500.000 tấn hàng không và khoảng 1 triệu container chuyên chở loại hàng hóa trị giá hàng chục tỷ đô la trong năm 2018. Bước chuyển sang hệ thống blockchain được kì vọng giúp công ty giảm chi phí đầu vào (chẳng hạn như khoản chi phí tốn kém cho vận chuyển tài liệu) và cho phép công ty phản ứng nhanh hơn với các biến động thị trường. Samsung không phải là “ông lớn” duy nhất chuyển sang ứng dụng công nghệ blockchain trong ngành công nghiệp chuỗi cung ứng. Các tên tuổi lớn khác cần điểm qua như IBM,  NTT Data và Air France đều đang làm việc trên các hệ thống riêng biệt để mang lại hiệu quả và tính minh bạch cho mạng lưới của họ trong năm qua. Chỉ mới tháng trước, tập đoàn hóa dầu khổng lồ của Trung Quốc - Sinochem đã thành công trong việc sử dụng blockchain để theo dõi chuyến hàng vận chuyển bằng xăng đến Singapore. Đây mới chỉ là những bước khởi đầu trong quá trình ứng dụng blockchain vào vận tải. Trong tương lai, chắc chắn sẽ còn có nhiều công ty vận tải ghi tiếp dấu chân của mình trên con đường này.

Giống như nhiều đối thủ cạnh tranh (IBM và Microsoft), tập đoàn này vẫn tiến hành các thí nghiệm về công nghệ Blockchain trong vài năm qua. Lấy Blocko là một ví dụ, bắt đầu được đầu tư từ năm ngoái, vào tháng 10/2017 được thử nghiệm trên Nexledger với nền tảng đã được áp dụng cho công ty thẻ tín dụng Samsung Card. CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

83


NASA

NGHIÊN CỨU CÔNG NGHỆ BLOCKCHAIN ETHEREUM PHỤC VỤ MỤC ĐÍCH THÁM HIỂM VŨ TRỤ

Theo CryptoCoinsNews và Coin68, một dự án nghiên cứu do NASA tài trợ và đồng điều hành đang tìm kiếm cách thức tận dụng công nghệ ‘hợp đồng thông minh’ của Blockchain Ethereum để tự động hóa thao tác di chuyển các tàu vũ trụ trong khi tránh các mảnh vụn trôi nổi ngoài không gian. Trong một diễn biến mới có tiềm năng mang lại ý nghĩa quan trọng trong nỗ lực khám phá không gian, NASA đang đứng sau một dự án nghiên cứu về việc sử dụng công nghệ Blockchain để giúp cho việc liên lạc và di chuyển trong vũ trụ hiệu quả và an toàn hơn. Dự án nghiên cứu với tên gọi “Mô hình mạng và máy tính thích ứng nhanh,” sẽ do Tiến sĩ Jin Wei Kocsis – trợ lý giáo sư về kỹ thuật điện và máy tính tại Đại học Akron (UA) đứng đầu. Với khoản tài trợ trị giá 330.000 USD trong 3 năm, Kocsis được giao nhiệm vụ tìm cách phát triển một kiến trúc ​​ nhận thức, trong đó các tàu vũ trụ sẽ không còn cần phải dựa vào thông tin cốt lõi từ các nhà khoa học trên trái đất. Thay vào đó, ‘các hợp đồng thông minh’ (smart contract) dựa trên Ethereum sẽ giúp các tàu vũ trụ “tự thân suy nghĩ” để phát hiện và né tránh kịp thời các mảnh vụn không gian nổi có thể gây tổn hại đáng kể trong trường hợp va chạm (theo thông báo của UA). Tiến sĩ Kocsis phát biểu thêm: 84

CÁCH MẠNG CÔNG NGHỆ 4.0

“Trong dự án này, công nghệ Ethereum sẽ được khai thác để phát triển cơ sở hạ tầng mạng cùng một máy tính phi tập trung, an toàn và có khả năng nhận thức phục vụ thăm dò vũ trụ sâu. Các giao thức đồng thuận Blockchain sẽ tiếp tục được nghiên cứu để cải thiện khả năng phục hồi của cơ sở hạ tầng.” Kocsis hy vọng cấu trúc phi tập trung sẽ giúp tàu vũ trụ tự động thu thập dữ liệu từ những nhiệm vụ dọc đường, giải phóng bớt công việc của những nhà khoa học trái đất khi cho phép họ chuyển sự chú tâm nhiều hơn vào phân tích dữ liệu thay vì đổ ra quá nhiều thời gian để tính toán các đường bay của các tàu thăm dò vũ trụ và dự đoán các mối nguy hiểm ngoại sinh.

Hiện thông tin chi tiết về loại Blockchain Ethereum sắp được ứng dụng, dù là công cộng hay tư nhân, vẫn còn khá là hạn chế. Tuy nhiên, theo ông Thomas Kacpura, quản lý lập trình truyền thông tiên tiến của NASA tại Trung tâm Nghiên cứu Glenn: ứng dụng công nghệ phân quyền có thể dẫn tới “các mạng lưới không gian thế hệ tiếp theo”.. Còn theo NASA, dự án nghiên cứu này có thể dẫn tới “sự phân cấp giữa các nút mạng không gian của NASA một cách an toàn”, có nghĩa là một mạng lưới đáp ứng và linh hoạt hơn, có khả năng mở rộng và cũng có thể tích hợp các mạng ngày nay. Theo coin68


LIÊN HỆ QUẢNG CÁO HOTLINE

097 937 4592 096 607 4876

Tạp Chí Cách Mạng Công Nghệ 4.0  
Tạp Chí Cách Mạng Công Nghệ 4.0  
Advertisement