Page 21

Μετά τον καθορισμό της έννοιας πληροφορία, και των χώρος και χρόνος, σχηματίζεται το ερώτημα ποια είναι η αντίληψή μας για το χώρο ως πληροφορία, δηλαδή πώς από το αντικειμενικό δεδομένο της ύλης, περνάμε στην άρθρωση της υποκειμενικής τελικά, πληροφορίας του χώρου. Εφόσον η αντίληψη του χώρου γίνεται μέσω των αισθήσεων, θα ξεκινήσουμε με την πιο σημαντική, για τον άνθρωπο από αυτές, την όραση. Τα αισθητήρια μας όργανα δέχονται πληροφορίες. Στην περίπτωση της όρασης, η πληροφορία είναι η αντίληψη του χρώματος που υπάρχει γύρω μας, με το στάδιο της αποσαφήνισης και διαχωρισμού μεταξύ φωτός και χρώματος να προηγείται. Όταν μιλάμε για το ορατό φως, αναφερόμαστε στην ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που φτάνει στα μάτια μας μετά την πρόσκρουση σε επιφάνειες, και απορρόφηση μέρος του φάσματός της. Μέχρι και τη στιγμή της εισόδου μέσα στο μάτι, δεν θα μπορούσαμε να μιλήσουμε για τίποτε άλλο πέραν από το φως, δηλαδή την ύλη. Πως όμως προκύπτει το χρώμα, οπότε και ο χώρος; Είναι το επόμενο στάδιο της αντίληψης και επεξεργασίας του δεδομένου της ακτινοβολίας στο κομμάτι του εγκεφάλου, που είναι υπεύθυνο για την αντιστοίχιση του φάσματος του φωτός με το χρώμα5. Το χρώμα όμως δεν είναι κάτι αντικειμενικό αλλά εξαρτάται από παράγοντες διαφορετικων συνθηκών φυσιολογίας, κατανόησης και πολιτισμού, που δημιουργούν και την ιδιαίτερή μας αντίληψη ως προς αυτό. Ως παράδειγμα μπορούμε να φέρουμε τις διαφορετικές μεταφράσεις του κόκκινου χρώματος, τον σχηματισμό περισσότερων λέξεων για την περιγραφή ενός σύνηθες χρώματος στο περιβάλλον διαβίωσης ενός πολιτισμού, αλλά ακόμη και τη σύγκριση μεταξύ διαφορετικών ειδών συσχετιζόμενη με τη διαφορετική εξελικτική διαδικασία τους. Επομένως, από το στάδιο που έχουμε ένα αντικειμενικό δεδομένο, δηλαδή την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία, καταλήγουμε μέσω της εφαρμογής υποκειμενικών συμβάσεων στην κατανόηση της ιδιαίτερης πληροφορίας, δηλαδή του χρώματος και όσων αυτό αντιπροσωπεύει. Η παραπάνω σχέση μεταξύ ύλης και χώρου, εμφανίζεται και στις εναπομείναντες αισθήσεις. Εφόσον ο χώρος είναι το αποτέλεσμα της εφαρμογής επιστημονικών, φυσικών και συμβολικών συμβάσεων στο δεδομένο της ύλης, οπότε και πληροφορία, σχηματίζεται ένα κρίσιμο ερώτημα όσον αφορά το σχεδιασμό, που είναι, το πώς επηρεάζεται η σύγχρονη αρχιτεκτονική από τη νέα αντίληψη του χώρου; Στη συνέχεια θα προσπαθήσουμε να βρούμε κάποιες απαντήσεις μέσω, της αλλαγής της σκέψης, κοινωνίας, πόλης και διαβίωσης από το βιομηχανικό πρότυπο στο πληροφοριακό. 5

Diane M. Szaflarski, How We See: The First Steps of Human Vision, http://www.accessexcellence.org/AE/AEC/CC/vision_background.php 21

πληροφορία

1.3|Χώρος και πληροφορία

Event Topology  

In the information age the intellectual landscape has changed. It is certain that machine still exists, but even there its place is taken by...