Page 1

40 Jaarboek 2012 JAARGANG 40

Thema:

WSVL12 omslag.indd 1

SPANNEND

07-03-12 11:39


EN STRAKS EEN BEERENBURG BIJ DE KOFFIE Twitter.com/Siebe_pentapark

oPGaVe aLS LID WaTerSPorTVereNIGING LaUWerSZee Voorletters/Naam____________________________________Dhr/Mw* Geboortedatum_____________________________________ Adres______________________________________________ Postcode/Plaats______________________________________ Land_______________________________________________ Telefoonnummer_____________________________________ Emailadres__________________________________________ Beroep_____________________________________________ Naam boot__________________________________________ Type boot___________________________________________ Geeft zich per (dd/mm/jjjj)________________________op als Lid/Kajuitdeurdeler/jeugdlid* van WSV Lauwerszee *doorstrepen wat niet van toepassing is

Na een spectaculaire zeiltocht komen de verhalen los. Je geniet samen van de prestaties en verheugt je op de volgende keer. Nu eerst bijkomen met een beerenburg en koffie. Voor komende week staat een afspraak in je agenda met Siebe Kuipers, watersporter en specialist in marketing en communicatie.

De contributie bedraagt voor het jaar 2012 € 40,- per lid. Kajuitdeurdelers & jeugdleden € 21,50. Giro: 1756950 t.n.v. penningmeester WSV Lauwerszee, Groningen. Zie ook de website: www.lauwerszee.nl Contributie contant betaald Jaarboek ontvangen

ja / nee* ja / nee*

Naam bardienst Roode Hooft_______________________

WSVL12 omslag.indd 2

07-03-12 11:39


inHoudsopgaVe VeRenigingsnieuWs Van de redactie

2

Bestuur

3

Commissies

4

Even voorstellen - Yvonne de With

4

Watersport app's

34

6

Wetenswaardigheden

36

8

't Ailand

38

Van de voorzitter Jaarverslag 2011

WateRspoRt

Verslag Roode Hooft Commissie 2011 10

Captainsdinner

42

Verslag Fotocommissie 2011

12

Op zoek naar het noorderlicht

44

Verslag Mediacommissie 2011

14

Nooit meer Dangast

47

Jaarverslag Wedstrijdcommissie 2011

16

Getijtafels

50

Wedstrijduitslagen 2011

18

Verslag Valkwedstrijden

21

Wedstrijdkalender 2012

22

Carolustrofee

99

infoRmatie CAM Race 2012

23

Stichting Jachthaven Noordergat

24

Havenmeester

26

Weerberichten

27

Belangrijke telefoonnummers

28

Bus-/bootdienstregeling

29

THEMA: SPANNEND Spannend

57

Terugtocht Lutine van de Oostzee

58

Een spannende tocht

60

Zeilen ontspannend?

69

Avontuur Griend

72

Van Malaga naar Las Palmas

80

Frisse lentetocht

86

Openingstijden bruggen en sluizen

30

Getijverschillen

32

Ledenlijst

92

De Meetpaal

33

Adverteerdersindex

100 1

WSVL2012.indb 1

07-03-12 11:33


jaaRboek 2012 40e jaaRgang WateRspoRtVeReniging “LauWeRszee”

Goedgekeurd bij Koninklijk Besluit Opgericht 26 mei 1966, 14 november 1968 – nummer 56 Inschrijfnr. Verenigingenregister K.v.K. 40023570 Gironummer 1756950 Lid van de K.N.W.V.

Van de Redactie Voor u ligt de 40e editie van het jaarboek van onze watersportvereniging. Het thema “spannend” heeft uiteindelijk meerdere, zeer verschillende, verhalen opgeleverd. Gelukkig zijn er altijd weer leden, die hun ervaringen, en of tochten, op papier willen zetten. Het wel en wee van de commissies, bestuur en anderen, houdt u op de hoogte van wat er speelt binnen de vereniging. Dit jaar heeft de secretaris zijn jaarverslag op een bijzondere wijze geschreven. Het verhaal van de havenmeester (Douwe is er al weer 12,5 jaar) staat zelfs op rijm. Veel

trouwe adverteerders hebben de uitgave van dit jaarboek weer mogelijk gemaakt en daar mogen we hen zeer dankbaar voor zijn. Door de economische teruggang is het aantal adverteerders duidelijk afgenomen. Als u boodschappen gaat doen, kijk eens in het jaarboek, denk aan onze adverteerders en vertel ze dat u via de advertentie in ons jaarboek bij hen terecht bent gekomen. Wij wensen u een goed vaarseizoen.

Wilt u s.v.p. alle wijzigingen in adres of bootsnaam doorgeven aan het secretariaatsadres: lauwerszee@home.nl Dit is de enige plek waar het adressenbestand is vastgelegd. Dank u.

VoRmgeVing Pentapark, Groningen

Redactie jaaRboek 2012 Marria Bosman Henk de Bruijn Siebe Kuipers Iddie Munstra Marlies Smid

RedactieadRes Henk de Bruijn tel: 050-3141813 hwadebruijn@planet.nl

De redactiecommissie

dRukWeRk W.M. Veenstra, Groningen

M.E. Smid-Roos tel: 050-5270606 smidroos@planet.nl

2

WSVL2012.indb 2

07-03-12 11:33


bestuuR W.s.V. “LauWeRszee” 2012 VooRzitteR: Peter Bunschoten

Lid: Jan van Elsen

secRetaRis: Jeroen Mulder

Lid: Jan Brouwer

penningmeesteR: Yvonne de With

Lid: Frea van der Zee

Lid: Gertrud Boelens

Website: WWW.LauWeRszee.nL cLubHuis: Het Roode Hooft: Noordergat 1, Lauwersoog, tel: 0519-349154. de contributie bedraagt voor het jaar 2012 € 40,- per lid. kajuitdeurdelers & jeugdleden € 21,50. Opzeggingen dienen vóór 1 december

van het lopende verenigingsjaar te worden doorgegeven aan de secretaris, email: lauwerszee@home.nl Wilt u s.v.p. uw lidmaatschapsnummer vermelden bij uw overschrijving. giro: 1756950 t.n.v. penningmeester WSV Lauwerszee, Groningen. 3

WSVL2012.indb 3

07-03-12 11:33


commissies

Roode Hooft Commissie: Ton Henskes (vz) Willemijn Nieuwenhuizen (secr) Reny van Elsen Jan van Elsen Tet Loos Jelto Veldman Frea van der Zee

Media commissie: Jaap Huttinga (webmaster) Els Knol- Licht Jeroen Mulder Niels Tempel Koos Winnips

Foto- en Videocommissie: Jaap Huttinga Els Knol-Licht Ankie Salters Niels Tempel

Redactiecommissie: Marria Bosman Henk de Bruijn Siebe Kuipers Iddie Munstra Marlies Smid

Wedstrijdcommissie: Henk van der Ley (vz) Reint Kool Jeroen Mulder Koos Winnips

EVEN VOORSTELLEN Mijn naam is Yvonne de With en ik woon in Oudwoude samen met mijn partner Erik Jansen en onze dochter Selma. Van hieruit run ik mijn administratiekantoor dat ik in 1997 ben begonnen. Ik werk voor bedrijven op locatie en doe belastingaangiften voor particulieren. Met de watersport (behalve zwemmen en waterpolo in mijn jonge jaren) had ik geen binding, maar sinds Erik op mijn pad is gekomen, ben ik weer eens op het water. Vanaf 2002 zijn wij in het bezit van de zeiltjalk "Alida" en lag deze op Lauwersoog. In 2007 zijn wij verhuisd naar Oudwoude ligt de "Alida" achter ons huis. Echter door de werkzaamheden van Erik (die vaart als kapitein op de grote handelsvaart) komt het varen op ons eigen schip er soms niet van. Met dit jaar de CAMrace in het verschiet hopen we weer op Lauwersoog te liggen. Verder heb ik als hobby's reizen. Als baby ging ik al mee naar mijn moeder's geboorteland Schotland. Reizen doe ik per vliegtuig, auto en soms per trein. Heb al diverse landen op deze aardbol gezien. Mijn mooiste reis was tot nu toe 3 maanden Australie. Maar ook Amerika, met name NewYork (Manhattan) heeft grote indruk op mij gemaakt, al is dit een heel ander land dan bijvoorbeeld Zweden of ­Denemarken. Men heeft mij gevraagd om penningmeester te worden van de WSV Lauwerszee en hier heb ik mee ingestemd. Ik hoop dat ik in de komende jaren ook mijn steentje kan bijdragen aan de vereniging tesamen met al die vrijwilligers die dit al jaren doen. Tot ziens op de haven, Yvonne de With 4

WSVL2012.indb 4

07-03-12 11:33


WSVL2012.indb 5

07-03-12 11:33


Van de VooRzitteR Beste mensen, Allereerst wens ik u allen een gezond en voorspoedig 2012 met veel vaarplezier.

Even achterom kijkende naar het afgelopen jaar, kunnen wij vaststellen dat georganiseerde evenementen over het algemeen succesvol verlopen zijn, mede dank zij de inspanningen van de vrijwilligers, die hun tijd daarin gestopt hebben. Daarom een speciaal woord van dank voor al deze vrijwilligers, ook de vrijwilligers van het Roode Hooft verdienen wederom alle lof voor hun verzorging van de bardiensten.

Spijtig genoeg hebben wij een punt moeten zetten achter de jeugdactiviteiten bij gebrek aan belangstelling van de doelgroep. Ondanks alle inspanningen van de leden van de jeugdcommissie. Voor het komende jaar zijn er weer diverse zaken die onze aandacht vragen zoals het Waddenbeleid alsmede het touwtrekken over het wel of niet bemand laten van onze vuurtoren op Schier.

Het varen kwam dit El-Ni単o jaar, na een mooi voorjaar, wat in het gedrang tijdens de zomermaanden. Dus minder passanten in de haven of een aangepaste (verkorte) vakantiezeiltocht, zoals dat ook mij overkwam. De invloed van de nieuwe buitenhaven voor passanten heeft ook duidelijk een nadelige invloed gehad op de bezoekersaantallen van het Roode Hooft. Ruud van der Steen - Foto Els Knol-Licht 6

WSVL2012.indb 6

07-03-12 11:33


Hoe de overheidsbegrotingsbesnoeiingen hun uitwerking gaan krijgen op de watersport is nog niet duidelijk, maar het is een punt dat een ieder van ons zal raken en dus ook de nodige aandacht zal vergen. Is het stormachtig begin van dit jaar symbolisch voor de dingen, die komen gaan in dit ElNino jaar? Ook de ontwikkelingen van de windmolenparken verder op de Noordzee blijven wij volgen, al zal de invloed op de besluitvorming niet overschat moeten worden. Vooralsnog is Nederland geen koploper in deze ontwikkeling, maar in ons buurland Duitsland zijn de plannen al verder in kaart gebracht en gaat de watersporter er wel degelijk hinder van ondervinden. Daar staat dan wel tegenover, dat in Duitsland de eerste “klassieke� centrales nu dicht gaan, omdat deze overbodig geworden zijn door de bijdrage van de groene energiesector.

2012 is weer een CAM jaar en dat zet Lauwersoog en onze club weer prominent neer in de nationale zeilerswereld. Altijd weer een mooi moment om te zien of alle veiligheidsmiddelen aan boord nog voldoen aan de gestelde eisen. Het aantal deelnemers vanuit onze eigen vereniging is altijd nog bescheiden. Ten slotte: Zoals u op de nieuwjaarskaart hebt kunnen lezen, zijn er weer veel activiteiten op touw gezet voor dit jaar. Dit is tot stand gekomen dankzij het werk van onze vrijwilligers, zonder wie de vereniging niet draaiende te houden zou zijn. Deelnemen aan deze activiteiten is de mooiste blijk van waardering voor onze vrijwilligers voor de door hun verrichte inspanningen. Dus schrijf u in via de contacten zoals aangegeven op de nieuwjaarskaart. Ik wens u allen een gunstige wind en een behouden vaart.

Peter Bunschoten

7

WSVL2012.indb 7

07-03-12 11:33


getijden Van de WateRspoRtVeReniging LauWeRszee Waere ende waerachtighe beschrijvinghe van de gebeurtenissen der WSV Lauwerszee in den jaere A.D. 2011 MMXI

In januarij 2011 bedroeg het ledental der vereniging 329 leden, waarvan 3 ereleden en 31 kajuitdeurdelers. Het bestuur der vereniging bestond op 1 januari 2011 uit: Dhr. P. Bunschoten, voorzitter Dhr. J. Mulder, secretaris Mw. G. Boelens, penningmeester Dhr. J. Brouwer Dhr. J.v. Elsen Mw. F. v.d. Zee De samenstelling van de diverse commissies wordt gepresenteerd in de verslagen van de commissies. In den beginne van januarij geschiedde het, dat vele leden naar het Roode Hooft togen, om aldaer het nieuwe jaar te vieren. Hiertoe werden appelappen ende oliebollen gepresenteerd door de familie van der Steen ende Smid, ende er was veel vrolijkheid ende jolijt.

In februarij werd door de wedstrijdcommissie een tocht naar Grou georganiseerd, alwaer de zeilmakerij werd bezocht. De kennis van zeildoek ende snit werd uitgebreid, ende de jaerprijzen werden uitgereikt. Ook in februarij geschiedde het, dat op het Roode Hooft de kennis der elektronische

navigatie werd uitgebreid, waerbij vele kennis ende ervaringen werden uitgewisseld. De bemanningsleden van het Roode Hooft kwamen in deze maand bijeen, om te eten ende te verbroederen, daarmee het komende seizoen weer goed en zou verlopen. De volgende wintermaand werd benut, door de kennis van de elektronische communicatie te verbeteren. In april werden hiertoe examens afgenomen door de bevoegden, en het verheugt ons u te kunnen mededelen, dat alle cursisten het examen zijn gepasseerd.

Eind maart werden de leden geconvoceerd ter ledenvergadering, alwaer de financiĂŤle en algehele situatie der Vereniging werd uiteengezet. Daermede ook werd het Jaarboek gepresenteerd, waarin alle wederwaerdigheden van het voorgaande jaar werden opgetekend. In April werd een wel heel merkwaardig vaartuig gepresenteerd. Het bestond uit twee rompen, ende paste ternauwernood door de sluis. Het schijnt dat hiermede ook grote snelheden kunnen worden gehaald. Hiervoor was veel belangstelling. Aan het eind dezer maand werd op het Roode Hooft de kookkunst gedemonstreerd, daarmede de leden goed gespijzigd ter vaart kunnen gaan.

8

WSVL2012.indb 8

07-03-12 11:33


Het Roode Hooft werd geopend einde April. Hier werd een nieuwe zithoek ingericht, teneinde de gezelligheid te verhogen. Door de bemanning werd weer veel werk verricht om het de gasten naar de zin te maken. Toch bleek aan het einde van het seizoen, dat de inname was teruggelopen. De weersomstandigheden, alsmede de opening van de nieuwe buitenjachthaven zullen ons hier parten hebben gespeeld. In het voorjaar werden de zeilwedstrijden gehouden, welke verderop in deze getijden door de wedstrijdcommissie zullen worden besproken. In de maanden julij ende augustus voeren onze leden wederom uit naar verre oorden, en de verenigingsstandaard werd in menige verre haven gezien. Toch werden ook velen onder ons door barre weersomstandigheden gedwongen hun tocht te onderbreken of af te breken, en zij schuylden in menighe haven en bocht. In september werd onder auspiciĂŤn van de vereniging een verkenningstocht naar Ameland uitgevaardigd. Op vrijdagavond werd

hiertoe een palaver gehouden, waarin alle mogelijke gevaren van ondiepten en getijden werden besproken. Daermede ook nieuwe leden in de toekomst veilig deze haven kunnen aanlopen. Aan het einde van deze maand werd weer een hardzeilerij georganiseerd, welke werd afgesloten door een barbeque met aansluitend feest ende muziek, ende er was veel vrolijkheid ende jolijt. De volgende dag mochten de leden laten zien dat zij ook in kleine bootjes uit de voeten kunnen. Het jaar werd afgesloten met de najaarsvergadering in november. Hier werd de nieuwe penningmeester Yvonne de With geinstalleerd, en werden de plannen voor het komende jaar geĂŤtaleerd. In het jaar 2012 wensen wij ieder een goed zeilseizoen, en we hopen iedereen weer te mogen ontmoeten bij de activiteiten. Aldus naer Waerheid opgetekend, Den 27. December A.D. MMXI (2011) Jeroen Mulder, Secretaris WSV Lauwerszee

9

WSVL2012.indb 9

07-03-12 11:33


Van de Roode Hooft commissie Als we terug kijken naar 2011 kunnen we eigenlijk constateren dat het een jaar is geweest van hoogte- en dieptepunten. Veel mooie dagen in het voorjaar, een enorm slechte zomer en een redelijke herfst. De slechte zomer is er debet aan geweest dat veel zeilers het voor gezien hebben gehouden in Nederland en de zeilvakantie hebben ingekort. De Griekse horeca omzet heeft daar vast en zeker van geprofiteerd, in ieder geval is er in het Roode Hooft toch weer minder omgezet dan verwacht. De vele vrijwilligers die elk jaar het Roode Hooft bemannen hebben fantastisch werk gedaan. Het blijft een belangrijke groep voor de vereniging en het vergt aandacht om de groep voltallig te houden.

De evenementen die in 2011 jaar plaatsvonden zijn goed gelukt, speciaal de najaarsrace met BBQ en het Captainsdiner. Om het Roode Hooft gezelliger te maken zijn er loungebanken met bijpassende salontafel aangeschaft. We kunnen nu al zien dat het een succes is, daar iedereen zijn mening er over heeft gegeven en de banken intensief gebruikt worden. Voor 2012 hebben wij het plan om in het najaar het slotfeest anders aan te pakken, geen BBQ maar wellicht een buffet, alle ideeĂŤn zijn welkom. Er van uitgaande dat 2012 een mooi voorjaar, een schitterende zomer en een prachtig najaar krijgt wensen wij u veel zeilgenoegen en tot ziens op het Roode Hooft.

10

WSVL2012.indb 10

07-03-12 11:33


WSVL2012.indb 11

07-03-12 11:33


Van de fotocommissie

Foto: Marijke de Boer

VoLgende tHema’s thema voorjaar 2012 CAMrace Deadline half maart 2012 thema najaar 2012 “Uw boot (lid WSV Lauwerszee) in een andere haven dan de thuishaven” Deadline half oktober 2012 Foto: Edwin Busch

Foto: Neeltje Valkhof

De fotocommissie zorgt voor twee wisselingen per jaar van de fotowand in het Roode Hooft. Leden en anderen worden uitgenodigd hun foto’s over een thema in te sturen. 12

WSVL2012.indb 12

07-03-12 11:33


Foto’s per e-mail op ORIGINEEL FORMAAT toesturen aan: Jaap Huttinga quasi@bloemenhuiseva.nl Foto s.v.p. voorzien van details en uw naam. De fotocommissie zorgt voor de selectie van foto’s en voor de productie hiervan en voor het inlijsten. Leden zijn: Ankie Salters, Els Knol-Licht, Jaap Huttinga, Niels Tempel Laag water in de kuip - Foto: Els Knol-Licht

13

WSVL2012.indb 13

07-03-12 11:33


media commisie 2011-2012

De media commissie heeft als taak zorg te dragen voor de “nieuwe” media. Dit zijn de website www.lauwerszee.nl en het garnalennet. Hier de link naar het archief (alle Garnalennet mailberichten) http://sigmund.vandervlis.nl/pipermail/garnalennet/ de WsV LauWeRszee Website Afgelopen voorjaar heeft de commissie zich gebogen over de structuur en de indeling . Er is nagegaan of dit tot een inrichtbaar en werkbare site leidt. De overzetting van de oude website naar de nieuwe omgeving vindt momenteel (januari 2012) plaats. De website is gegoten in een Content Management Systeem. Dit maakt het in principe mogelijk om met redacteuren (van commissies, bestuur e.d.) te werken die hun “eigen” pagina’s op de Lauwerszee website actueel kunnen houden. Naar het zich laat aanzien zal het in 2012 ook daadwerkelijk lukken om redacteuren aan het werk te krijgen voor het up to date

houden van een aantal eigen pagina’s. Een scholing (hands on) zal in het clubhuis worden georganiseerd. Actief rond de website zijn Jaap Huttinga, Koos Winnips, Niels Tempel, Els Knol-Licht en Jeroen Mulder. Het gaRnaLennet Fungeert als een mededelingenbord; vraagt weinig beheer. Wordt beheerd door Peter Tempel. Elke persoon met een e-mail adres kan zich zelf aanmelden en afmelden voor het garnalennet. Voor veel mensen is dat nog een brug te ver en wordt dit door de beheerder gedaan. In de praktijk blijkt het aantal berichten niet erg groot te zijn.

14

WSVL2012.indb 14

07-03-12 11:33


WSVL2012.indb 15

07-03-12 11:33


Jaarverslag wedstrijdcommissie De wedstrijdcommissie 2011 bestond uit Bert Glazenberg, Wim Jelsma, Jeroen Mulder, Reint Kool en Henk van der Leij. Winteractiviteit De winterbijeenkomst vond dit jaar plaats in de vorm van een excursie. Op vrijdagavond meldde een groep belangstellenden zich bij zeilmakerij Molenaar in Grou. Daar kregen we een interessant verhaal over zeilen ontwerpen, doeksoorten en een demonstratie van de snij-apparatuur. Tevens werden de jaarprijzen over 2010 uitgereikt. Extra spannend werd het, toen bleek dat twee fanatieke platbodemzeilers allebei een nieuw tuig hadden besteld. Wie zou het beste zeil krijgen? De resultaten vindt u bij de uitslagen! Geen wedstrijden op het Lauwersmeer Aangezien er in 2009 en 2010 geen belangstelling meer was voor deelname aan wedstrijden op het Lauwersmeer heeft de wedstrijdcommissie besloten voor 2011 geen wedstrijden hiervoor te plannen. ­Wanneer daar vanuit de leden weer belangstelling voor wordt getoond zal de wedstrijdcommissie dit weer oppakken. Over de verenigingscompetitie kunt u elders in het jaarboek het verslag lezen.

Foto: Els Knol-Licht

Aan de wedstrijden op het wad is dit jaar weer strijd geleverd door een groot aantal schepen. In totaal hebben er bij de 3 gehouden wedstrijden 55 jachten in de verschillende klassen deelgenomen. De uitslagen staan elders in het jaarboek vermeld. Bij de Voorjaarsrace was het weer van grote invloed op de uitslag. De wind was af en toe kracht 7 en vrijwel de hele wedstrijd een dikke kracht 6. Dit had tot gevolg dat een aantal schepen moest opgeven vanwege de zware omstandigheden of vanwege schade aan schip of tuig. Al met al toch een spannende wedstrijd met spectaculaire beelden die vanaf het startschip de Indeweer in mooie plaatjes zijn vastgelegd (zie de foto’s op de site). Van de totaal 13 gestarte deelnemers zijn er uiteindelijk 7 gefinisht. Bij de prijsuitreiking was aan een aantal deelnemers van vooral de RPB klasse te zien dat het een heel erg zware dag was geweest, lijf en leden deden aan alle kanten pijn. De Garnalenrace is vanwege de slechte weersvoorspelling dit jaar niet gevaren. Voor 2012 gaan we opnieuw een poging wagen om deze wedstrijd naar Noord-polderzijl toch een keer te varen. Ook de Borkumrace moest vanwege de slechte weersomstandigheden worden aangepast. In overleg met de deel-

16

WSVL2012.indb 16

07-03-12 11:33


nemers is op de briefing besloten om een wedstrijd op het wad te varen met dezelfde route als de Voorjaarsrace. De 6 deelnemers hebben er vervolgens een spannende wedstrijd van gemaakt waarbij een 3-tal schepen vrijwel gelijktijdig over de finish kwam. Het weer bij de Najaarsrace maakte alle harde wind bij de eerdere wedstrijden goed. Met een voorspelling van kracht 3 die gelukkig de hele wedstrijd bleef doorwaaien was de wedstrijd goed te zeilen. Een groep van 25 jachten ging rond 10 uur van start en kon vrijwel compleet zonder problemen finishen. Een enkeling nam te veel risico met de ondieptes maar het mooie weer maakte ook dat tot een heerlijk, zij het onbedoeld, oponthoud. De wedstrijdcommissie is tevreden over de wedstrijden die gevaren zijn en we hopen dit ook in 2012 weer op dezelfde plezierige wijze te gaan doen. De suggesties en aandachtspunten die door diversen zijn ge-

noemd zullen we bij de voorbereiding ter harte nemen. Namens de wedstrijdcommissie, Henk van der Leij

Niels Tempel ontvangt Jaarwisselprijs 2010 Multihulls alsnog - Foto: Els Knollicht

17

WSVL2012.indb 17

07-03-12 11:33


WedstRijduitsLagen 2011 VOORJAARSRACE multihull klasse Geen jachten reglementair gefinisht scherpe jachten 1 Hotse Hiddes (J. Smid) 2 Liefde (B. Klatter) 3 Martine (T. de Vries) Rond- en platbodems 1 Gossiemijne (R. v.d. Steen) 2 Weerlicht (L.J. Knol) BORKUMRACE (Vervangende Borkumrace op het wad) 1 Bommel (F. Matthee) 2 Saleh (B. de Graaf) 3 Shebee (G. Merkus) GARNALENRACE Als gevolg van de slechte weersomstandigheden afgelast NAJAARSRACE Multihulls 1 Trojka (N. Tempel) 2 Zeezwaluw (E. Munstra) scherpe jachten 1 Castor (W. Boersma) 2 Ria (H. Sips) 3 Liefde (B. Klatter)

Rond- en platbodems 1Gossiemijne (R. van der Steen) 2 Weerlicht (L.J. Knol) 3 Tante Sien (Havinga) oVeRaLL WinnaaRs 2011 multihulls Winnaar is de Trojka, schipper Niels Tempel Rond- en platbodems Winnaar is de Gossiemijne, schipper Ruud van der Steen scherpe jachten Winnaar is de Hotse Hiddes, schipper Joost Smid Naast de medailles en wisselprijzen ontvangen de winnaars eeuwige roem via vermelding in het mooiste jaarboek van Nederland.

coRRectie oVeRaLL WinnaaR muLtiHuLLs 2010. De echte winnaar over 2010 was de Trojka van schipper Niels Tempel. In het jaarboek van 2011 stond dit, door een fout van de wedstrijdcommissie, niet goed vermeld waarvoor excuus.

18

WSVL2012.indb 18

07-03-12 11:33


WSVL2012.indb 19

07-03-12 11:33


20

WSVL2012.indb 20

07-03-12 11:33


Verenigingscompetitie met valken Ook dit jaar deed WSV Lauwerszee mee aan de verenigingscompetitie. In deze competitie wordt in teams tegen elkaar gestreden. De teams bestaan uit zes personen, drie valken per team. Daar wij in 2010 kampioen waren geworden in de tweede divisie zeilden we dit jaar in de eerste divisie. De tegenstanders waren JWS (Joure), AWS/ Eendracht (Akkrum), ZV Workum en KWV Frisia (Grouw). Na een redelijk begin met drie derde en een tweede plaats op de eerste twee avonden in ´t Garijp en Elahuizen leek op zijn minst handhaving in deze divisie haalbaar. Helaas wisten we de derde avond in Akkrum niet verder te komen dan twee vijfde plaatsen, waarvan de schuld grotendeels op het materiaal kon worden afgeschoven. Met een vierde en vijfde plaats in Nes kwamen we onderaan te staan in het klassement, met nog een wedstrijd op ons eigen Lauwersmeer en de slotavond in Heeg te gaan. Op het Lauwersmeer moest dus het een en ander recht worden gezet maar helaas gooide het weer roet in het eten en konden

de wedstrijden niet doorgaan. Onze laatste kans om van de vijfde en laatste plaats af te komen en daarmee degra­ datie terug naar divisie twee te voorkomen was dus tijdens de slotavond in Heeg. Hier wordt met alle vier divisies tegelijk gestreden om het kampioenschap. We zaten beide wedstrijden in de middenmoot, maar helaas bleek dit uiteindelijk niet voldoende te zijn om ZV Workum te achterhalen. JWS werd uiteindelijk kampioen in de eerste divisie. Komend jaar varen we weer in de immer gezellige tweede divisie, waar we het onder andere op mogen nemen tegen de wereldkampioenen Yngling van de KWS. De volledige uitslagen en de foto’s zijn te zien op de site van het watersportverbond. Link: http://www.watersportverbond. nl/wedstrijdzeilen/Content.aspx?sid=6& cid=1117&mid=&mnu=1753” http:// www.watersportverbond.nl/wedstrijdzeilen/Content.aspx?sid=6&cid=1117&m id=&mnu=1753 Bram van der Leij 21

WSVL2012.indb 21

07-03-12 11:33


Wedstrijdkalender 2012 DATUM

RACE

TIJD

12 mei 9 juni 16 juni 29 september 30 september

Voorjaarsrace Garnalenrace Borkumrace Najaarsrace Optimistenrace

10.00 uur 11.00 uur 12.00 uur 10.00 uur 12.00 uur

De Voorjaars- en Najaarsrace vinden plaats op het wad tussen Lauwersoog, Schiermonnikoog, Engelsmanplaat en het Westgat. De Borkumrace gaat via het Westgat buiten Schiermonnikoog om naar Borkum en de Garnalenrace gaat van Lauwersoog over het wad naar Noordpolderzijl. De optimistenrace is de afsluiting van het wedstrijdseizoen en is bij de haveningang van de jachthaven. De inschrijving voor de wedstrijden is op de briefing de avond voor de wedstrijd om 20.30 uur in het Roode Hooft. Het inschrijfgeld bedraagt 10,00 euro te voldoen bij inschrijving. Actuele informatie staat op de website van de vereniging www.lauwerszee.nl. De wedstrijden staan open voor iedereen: scherpe jachten, multihulls en platbodems, beginners en ervaren zeilers, meedoen voor plezier en voor het winnen, alleen of met het gezin of een team. Bij veel deelname (10 of meer schepen) wordt de groep in klassen ingedeeld. Bij de berekening van de uitslagen wordt als handicap het SW cijfer gehanteerd (zie ook www.sailsupport.nl). Voor multihulls wordt de Texelrating gehanteerd (zie formule www.ctcnederland.nl of www.texelrating.org). Voor rond en platbodems wordt de KNWV (www.platbodemzeilen.nl/handicap.htm of .ppt) gehanteerd. Indien u hierover vragen heeft dan kunt u met de wedstrijdcommissie contact opnemen. Bij de inschrijving bent u zelf verantwoordelijk voor het aanleveren van de juiste gegevens. Heeft u die (nog) niet dan kunt u buiten mededinging meedoen met de wedstrijden. De jaarprijzen van de WSV Lauwerszee worden als volgt berekend. De scores van de 3 wedstrijden VJRace, NJRace en Borkum of Garnalenrace worden opgeteld. Om mee te dingen naar de jaarprijzen geldt dat tenminste 2 van de 3 wedstrijden reglementair moeten zijn uitgezeild. De scores zijn als volgt: 1e plaats = 0 punten 6e plaats = 11,7 punten 2e plaats = 3 punten 7e plaats = 13 punten 3e plaats = 5,7 punten 8e plaats = 14 punten 4e plaats = 8 punten 9e plaats = 15 punten 5e plaats = 10 punten enz. Namens de wedstrijdcommissie, Henk van der Leij 22

WSVL2012.indb 22

07-03-12 11:33


cam Race 2012 Beste watersporters, Ook dit jaar weer een Colin Archer Memorial Race en wel op 14 juli. In verband met de waterstand wordt er gestart om 17:00 uur, dus wat later dan u gewend bent. De race van 2010 is goed verlopen net als die van voorgaande jaren. Wat ons wederom verbaasde, dat er weer zeer snel gevaren werd. Dit houdt voor ons in, dat wij nog eerder naar Noorwegen moeten vertrekken om de deelnemers te verwelkomen. Ik wil langs deze weg de vrijwilligers nogmaals bedanken voor de inzet, die ook in 2010 zorgde voor een geoliede week voor de start en natuurlijk ook in Noorwegen. Inmiddels zijn wij, zoals u wel zult hebben begrepen al weer druk bezig met de organisatie voor de race van 2012. In deze tijd van bezuiniging verwachten wij hier ook mee te maken te krijgen, vooral als je kijkt naar de collega wedstrijden zoals de Harlingen-Hull-Harlingen, die niet gevaren is i.v.m. te weinig deelnemers en de Schuttevear race die wel gevaren is maar ook al te maken had met minder deelnemers. Hierdoor laten wij ons echter niet ontmoedigen. Wij blijven positief denken en verwachten weer een ruime deelname aan de Colin Archer Memorial Race. Onze Noorse vrienden hebben zich wederom bereid verklaard om ons bij deze race te ondersteunen en er voor te zorgen dat de deelnemers een gezellig verblijf in Noorwegen hebben, om vandaar eventueel een mooie vakantiereis met gezin of vrienden te starten. Wij hopen u als deelnemer of als toeschouwer rond 14 juli op Lauwersoog te kunnen begroeten. Ted van der Zee, Voorzitter Colin Archer Memorial Race

Foto: Robert Willemsen

23

WSVL2012.indb 23

07-03-12 11:33


sticHting jacHtHaVen nooRdeRgat LauWeRsoog

WORDT HET DAAR DROOG?

Als van watersportvereniging Lauwerszee de vraag komt voor de bijdrage aan het jaarboek 2012, beginnen we net te wennen aan de herfst van 2011. Dat is veelal ook het moment dat we bedenken, welke warme kleren we dit jaar bij de komende schouw van de haven aan zullen trekken. Warme jopper of regenjack, dikke trui, sjaal, muts, wanten en/of paraplu? En het moment dat je begint met het schrijven van deze bijdrage, moet je erbij stil staan en bedenken dat dit jaarboek eind maart 2012 uitkomt. Dat is dan alweer zo’n beetje het begin van het nieuwe vaarseizoen. Kortom je gedachten richten zich dan op de lente en gaandeweg ervaar je een toename van je gevoels-temperatuur. Zo komen gedachten en verlangens naar het nieuwe vaarseizoen weer boven borrelen. Onwillekeurig krijg je dan Jachthaven

LOPEN WE ZO DE GOEDE KANT OP?

Noordergat weer op je netvlies en kan het haast niet anders dan, dat je bedenkt, wat ligt onze jachthaven eigenlijk op een geweldige plek ten opzichte van de ons omringende vaargebieden. Het Lauwersmeer, de Groninger Maren, de Friese meren, de Wadden en Noordzee. Ben je in het bezit van een boot waarmee je droog kan vallen, dan is de kans groot dat je situaties als op bijgaande foto nog wel eens tegenkomt. Het is per slot van rekening maar een paar honderd meter naar de sluis en na het schutten, is dan de vraag, gaan wij oost, noord of west, ofwel waar gaan we liggen? Maar ook met boten, die niet kunnen droog vallen, maak je natuurlijk weer heel andere mooie en spannende taferelen mee. Kortom varen is de meeste keren een heerlijke beleving. Maar goed, weer terug naar het alledaagse,

24

WSVL2012.indb 24

07-03-12 11:33


de haven en de schouw van de haven. Alle steigers zijn weer gecontroleerd op, het waar wenselijk is, aanbrengen van verbeteringen. Steiger D zal op een groot aantal plaatsen van nieuwe steigerplanken worden voorzien. Daarnaast hebben wij de keus gemaakt te onderzoeken of een grote verbetering van drijvende steiger F financieel tot de mogelijkheden zou kunnen behoren. Zo hebben wij ook besloten te onderzoeken of het aanbrengen van vloerverwarming in het toiletgebouw, ter voorkoming van vochtvorming op de vloeren, een uit te voeren opdracht is. Een opdracht die zonder verhoging van de huidige vloer dient plaats te vinden. Daarnaast zullen beide invalidentoiletten nadrukkelijk worden verbeterd en goed toegankelijk worden gemaakt voor mensen met een lichamelijke beperking.

Verder zijn er afspraken gemaakt over de aanpak van de meer kleinere en soms ook grotere en gebruikelijke onderhoudsactiviteiten in onze haven. Als bestuur van Stichting Jachthaven Noordergat Lauwersoog zijn wij er zeker van dat de jachthaven in het vaarseizoen 2012 weer klaar zal zijn om u en uw boot haar vertrouwde plek te geven. Dat geldt natuurlijk ook voor de boten en bemanning, die deelnemen aan de dit jaar alweer voor de 16e keer te varen Colin Archer Memorial Race.

sticHtingsbestuuR: Voorzitter: Klaas Sijpkens, Wehe-den Hoorn Secretaris: Ruud v.d.Steen, Zuidlaren Penningmeester: Koos Bakema, Groningen Lid: Harm Jan Klamer, Roden Lid: Andries Staal, Rasquert Havencommissie: Hein Boersma, Anjum

assistentHaVenmeesteR: Jan van der GaliĂŤn

HaVenmeesteR: Douwe Slagman Noordergat 1 9976 VR Lauwersoog De havenmeester is bereikbaar van 8 tot 12 uur en van 13 tot 17 uur. Tel.: 0519-349040 Fax: 0519-349480 Email: havenmeester@noordergat1.nl

Bestuur Stichting Jachthaven Noordergat Lauwersoog

administRatie: Jachthaven Noordergat Lauwersoog Postbus 71 9300 AB Roden Tel.: 050-5010176 Fax: 050-5010177 E-mail: administratie@noordergat.nl De Jachthaven is eigendom van: Stichting Jachthavens Zoutkamp en Lauwersoog. Aangesloten bij de HISWA KvK Groningen 41009718 Postbanknr.: 3418104 Rabobank: 33 52 02 799 25

WSVL2012.indb 25

07-03-12 11:33


HaVenmeesteR Beste Watersporters, Spannend is het vanaf het begin. In het voorjaar van 1999 stappen we blanco een nieuw leven in. Een uitdaging niet te overzien, en een nieuwe woon en werkomgeving bovendien. Vele nieuwe dingen komen op ons af, maar ook vertrouwen dat U ons gaf. Van beide kanten veel te leren. De schouders eronder, wat kan ons deren. Als je opgewekt naar buiten treedt en aan chagrijn niet te veel aandacht besteedt, zou het ons toch moeten lukken om om te gaan met al die nieuwe indrukken. De schepen, de mensen, en wie hoort bij wie. En soms vele malen, ik ben immers die en die. Dat alles is te leren, is een waar gegeven. Dat voorjaar veranderde ons leven. Nu zijn we alweer twaalf en een half jaar verder.

Een nieuw clubgebouw en kantoor, het was een heel geredder. Blij zijn we met al deze veranderingen, evenals de automatisering van vele dingen. Tanken bij de pomp gaat nu met een pas, dus op Uw eigen tijd de tank vol en iedereen is in zijn sas. Pinnen ook in het kantoor, daar gaat ook de veiligheid voor. Nog steeds hebben we het naar onze zin. Wonen aan het water, wij zitten er middenin. Ook het Lauwersmeer gebied. De mooiste plek, waar of niet? Het werk is er met al zijn variatie en hopelijk met U een goede relatie. Grote schepen, kleine bootjes. Het zijn voor ons en U allemaal Uw eigen cadeautjes. Koude winters, warme zomers, dat is alleen voor de echte dromers. Herfststormen al in augustus en met bakken regen, gelukkig kunnen wij er nog goed tegen. Volgend jaar is het vast beter, en natuurlijk een stuk heter. Zo gaan de seizoenen snel voorbij, nu al bijna dertien jaar op een rij. Van degenen, die niet meer onder ons zijn.. Hun verhalen vertellen we door bij een glaasje wijn. Zo gaan we opgewekt het jaar 2012 tegemoet, met voor U veel vaarplezier en van ons een hartelijke groet. Douwe en Trynke Slagman

26

WSVL2012.indb 26

07-03-12 11:33


Weerberichten Stormwaarschuwingen en veiligheidsberichten aankondiging direct: VHF kanaal 16 en DSC kanaal 70, bericht op kanalen 23 en 83, herhalingen beginnend 01.33 elke vier uur Kustwacht Schiermonnikoog weerbericht op VHF kanaal 5 om 0.30, dan elke twee uur Nederland 07.00 -18.00 23.00 9.40 + 21.40 UTC 01.33 UTC

Radio 1, elk uur uitgebreide weersverwachting Nederland Radio 1/747 kHz, uitgebreide weersverwachting Nederland SBB 3672 kHz, uitgebreide weersverwachting SBB 3672 kHz, stormwaarschuwingen elke vier uur.

Noord- en Oostzee Deutsche Welle 6075 kHz 9545 kHz om 13.55 aansluitend driedaagse vooruitzichten NDR 4 702 kHz en 972 kHz om 00.05, 08.30 en 22.05 Deutschlandfunk 1269 kHz om 01.05, 06.40, 11.05 en 21.05 Dld.Radio Berlijn 177 kHz en 6005 kHz tijden als Deutschlandfunk Radio Bremen I (Noordzee) 936 kHz 23.05 Op het internet En dan zijn er natuurlijk nog vele sites op het internet te vinden. Wij noemen er een paar: www.knmi.nl/voorl/weer http://2001publish.zeilen.com/meteo/bracknel.htm www.wetteronline.de www.weeronline.nl/zeil.htm www.filo.nl/users/kortweer/kw-db www.windguru.cz www.buienradar.nl www.nhc.noaa.gov (National Hurricane Centre) www.windfinder.com en verder verwijzen wij u naar de website van onze vereniging www.lauwerszee.nl waarop nog meer links vermeld staan. 27

WSVL2012.indb 27

07-03-12 11:33


BELANGRIJKE TELEFOON­­NUMMERS Spoednummer arts Automatische peilschaal waterstand Schiermonnikoog Lauwersoog ‘t Roode Hooft Bruggen Friesland (centraal nummer) Jachthavens Delfzijl Neptunus Dokkumer. Nwe. Zijlen “Lunegat” Lauwersoog “Noordergat” Oostmahorn “Bootsgat” Schiermonnikoog en VHF kanaal 31 rond HW Zoutkamp “Hunzegat”

0900 9229

070 3123326 070 3123325 0519 349154

Kustwacht alarmnummer 0900 0111 Zeeverkeerspost Schiermonnikoog 0519 531247 Politie, regiopolitie Groningen Visserijhaven

0900 8844 0519 349023

Sluis Lauwersoog Sluis Delfzijl

0519 349043 0596 633860

058 2925888 0596 615004 0511 408303 0519 349040 0519 321445 0519 531544

Voor meer links en informatie WEBSITE WSV LAUWERSZEE: www.lauwerszee.nl

0595 402875

28

WSVL2012.indb 28

07-03-12 11:33


BUS-/BOOTDIENSTREGELING

Bootdienst van Lauwersoog naar Schiermonnikoog v.v. 2012 www.wpd.nl Vertrek Schiermonnikoog Vertrek Lauwersoog Ma t/m za Zondag Ma t/m za Zondag 07.30 06.30 10.30 10.30 09.30 09.30 13.30 13.30 12.30 12.30 15.30 15.30 18.30 18.30 16.30 16.30 19.30 19.30 Voor extra diensten met de feestdagen zie www.wpd.nl (teletekst pagina 723).

Busdienst Lauwersoog Groningen bus nr 163 www.9292ov.nl www.qbuzz.nl Vertrek Lauwersoog Jachthaven Ma-vr 8.26 14.26 17.26 20.26 (a) Za/zo 11.26 14.26 17.26 20.26 a = alleen tijdens vakanties Vertrek Groningen station kijk op www.9292ov.nl of www.qbuzz.nl

Busdienst Lauwersoog Leeuwarden bus nr 50 www.9292ov.nl www.connexxion.nl Vertrek Lauwersoog Dorp Ma-vr 07.13 08.16 09.27 10.15 11.15 12.27 13.15 14.15 15.27 16.15 17.15 18.27 19.15 20.22 Za 07.24 08.24 09.26 10.24 11.24 12.26 13.24 14.24 15.26 16.24 17.24 18.26 19.24 20.31 Zo 09.27 10.23 11.23 12.27 13.23 14.23 15.27 16.23 17.23 18.28 19.24 20.31 Vertrek Leeuwarden station kijk op www.9292ov.nl of www.connexxion.nl 29

WSVL2012.indb 29

07-03-12 11:33


openingstijden bRuggen en sLuizen bedieningstijden RobbengatsLuis: VHF 84 april t/m oktober: maandag - zaterdag: in april en oktober: zon- en feestdagen: van mei t/m september: zon- en feestdagen: Hemelvaartdag 17 mei: geopend tot 22:00

07:00 - 19:00 08:30 - 20:00 08:00 - 20:00

20 min voor het vertrek van de veerboot wordt de brug over de sluis niet bediend i.v.m. de busdienst. Dit kan voor schepen met een mast voor (extra) vertraging zorgen. bedieningstijden Reitdiep, incL sLuis doRkWeRd, HunsingokanaaL en fRiese sLuis: VHF afwisselend per brug kanaal 84 en kanaal 85 van april t/m oktober: maandag - zaterdag: 07:00 - 19:00 zon- en feestdagen: 09:00 - 19:00 dokkumeR nieuWe zijLen (VHF 18) OOK BRUG EE verder zoals bruggen Friesland bRuggen fRiesLand: april tot en met oktober: juni, juli en augustus:

9.00 -12.00 , 13.00 - 16.15 en 17.15 -19.00 tot 20.00

www.rijkswaterstaat.nl/water/scheepvaartberichten_waterdata/ klik door naar brug en sluis tijden

maRifoonVeRkeeR met bRuggen/sLuizen en zeeVeRkeeRsposten Borkum Radar 18 Delfzijl sluis 26 Eemskanaal, Centr.Post 64 Dokkumer Nwe Zijlen 18 Lauwersoog visserijhaven 11 Lauwersoog sluis 84 Reitdiep Centr.Post 84 en 85 Oostersluis Groningen 20 Bruggen stad Gron. 9 Schiermonnikoog 16 / 5 / 67 Ameland 16 / 5 Terschelling 16 / 2 / 4 Den Helder 16 / 62 30

WSVL2012.indb 30

07-03-12 11:33


WSVL2012.indb 31

07-03-12 11:33


GETIJVERSCHILLEN Gemiddelde tijdsverschillen voor hoog- en laagwater t.o.v. Lauwersoog. Men dient rekening te houden met de mogelijkheid van aanzien足Iijke tijdsverschillen en met afwijkingen o.a. door weersom足standigheden. H.W. L.W. Ameland (Nes) + 0.07 + 0.14 Baltrum + 1.08 + 1.29 Borkum + 1.03 + 1.09 Bremerhaven + 2.58 + 3.25 Brunsb端ttel + 3.48 + 4.41 Cuxhaven + 2.43 + 3.21 Delfzijl + 1.48 + 2.24 Den Helder - 2.36 - 2.11 Den Oever - 1.39 - 0.49 Dover + 1.38 Eemshaven + 1.08 + 1.38 Emden + 2.28 + 2.14 Harlingen - 0.27 + 1.04 Hoek van Holland + 4.17 + 4.21 Holwerd + 0.15 + 1.00 Kornwerderzand - 0.44 + 0.08 Langeoog + 1.13 + 1.49 Noordpolderzijl + 0.53 Norderney + 0.58 + 1.29 Oude Schild (Texel) - 1.53 - 1.37 Schiermonnikoog + 0.11 + 0.05 Spiekeroog + 1.23 + 1.49 Terschelling - 0.49 - 0.42 Vlieland - 1.23 - 1.04 Wangerooge + 1.23 + 1.49 Wilhelmshaven + 2.28 + 2.39 * Op veel plekken van deze lijst is de tijd van hoog- en laagwater niet de tijd van stroomkentering. * Nauwkeurigheid van deze lijst wordt niet gegarandeerd. U kunt de getijtabellen voor Lauwersoog in een veel groter lettertype ook vinden op de website van de vereniging: www.lauwerszee.nl en op http://filo.nl/zeilen. Vanaf die plaats kunt u ze zelf in elk gewenst formaat uitprinten. 32

WSVL2012.indb 32

07-03-12 11:33


de meetpaaL Voor berekening wantij-passage: www.quicktide.nl De gegevens komen van Rijkswaterstaat: live.getij.nl ofwel: www.rijkswaterstaat.nl/water scheepvaartberichten en waterdata actuele waterdata

33

WSVL2012.indb 33

07-03-12 11:33


app’s De iPad & iPhone zijn al een redelijk gewone en normale verschijning geworden. Waarschijnlijk ook bij een aantal van ons aan boord. Het ligt voor de hand om de iPad als extra navigatie instrument te gebruiken. Maar daar gaat dit artikel niet over. Dit artikel wil ideeën aanreiken om daarna te zoeken naar interesses van jullie eigen gading. Naast dat de iPad natuurlijk een enorme stapel boeken kan bevatten zijn er ook talloze app’s in de App store verkrijgbaar die het leven aan boord met een iPad altijd wel op de een of andere manier veraangenamen. En dan heb ik het niet over de talloze games. Maar over apps die handig, leuk, wetenswaardig of zinvol kunnen zijn. Veel App’s zijn gratis of kosten 0,79 eurocent. Maar er zijn ook veel duurdere. Duurder dan 30 a 40 euro komt echter weinig voor. Het is niet de bedoeling volledig te willen zijn. Elke dag verschijnen er tientallen nieuwe app’s in de app store. Het heeft altijd zin om regelmatig even opnieuw te zoeken naar specifieke zoektermen. Vanwege ruimtegebrek in dit jaarboek beperkt mijn artikeltje zich tot een overzichtje met her en der screendumps. Bedoelt om nieuwsgierigheid op te wekken.

CaptainToolbox Menu & Lights and Shaps

Cooker

AED4.EU

ShipFinderHD

34

WSVL2012.indb 34

07-03-12 11:33


PocketGrib

scHeepVaaRt • Captain Toolbox • Gps info! • Shipfinder WeeR • PocketGrib • Windguru • Buienradar • KNMI

Stellarium XL

zon en maan • Zon maan • Moon&Sun • Sunrise clock • Moonglobe Handig • Flashlight • Cooker • Wififinder • Greg Knots

Leuk • FlightRadar24 • StellariumXL

in geVaL Van nood • AED4.EU • EHBO diVeRse • Fleurop.nl • 9292ov • Marktplaats sociaL media • Twitter • Facebook • FlipBoard

Auteur: Siebe Kuipers

Zon en Maan

FlightRadar24

35

WSVL2012.indb 35

07-03-12 11:33


wetenswaardigheden Het goede nieuws kent u natuurlijk al: de verkeersleiders blijven 24 uur per dag waakzaam op de vuurtoren van Schiermonnikoog en de Brandaris op Terschelling, zo is vorig jaar besloten. De veiligheid voor het scheepvaartverkeer, van mens en natuur staan voorop aldus de staatssecretaris. Een besluit waar wij zeilers van harte mee instemmen.

Nationaal Park Lauwersmeer is een gebied dat uitgestrekt is over twee provincies en drie gemeenten. Gemeenten en provincies samen met De Marrekrite, het Nationaal Park Lauwersmeer en Staatsbosbeheer hebben het geld bij elkaar gekregen voor verbeteringen. De werkzaamheden met betrekking tot verbetering van voorzieningen in het Lauwersmeer zijn afgelopen zomer afgerond. De verbeteringen hebben ongeveer € 580.000 gekost. De verschillende partijen hebben de kosten samen gedeeld. De aanlegplaatsen bij Zoutkamperril, Kollumeroord, Zomerhuisgat, Stropersgat Noord en Zuid en Senneroog zijn opgeknapt en kunnen weer jaren mee. De vaargeulen naar deze aanlegplaatsen zijn weer op redelijke diepte, zodat schepen met een diepgang van 1.50 meter er nu makkelijker hun weg kunnen vinden.

De diepte van geulen op het Lauwersmeer zal een probleem blijven, omdat veel slib uit het Friese en Groningse achterland door dit boezemgebied moet afwateren naar zee. Het slib bezinkt in het Lauwersmeer meer dan in de doorgaande kanalen in Groningen en Friesland. Ook het werk aan het eilandje Senneroog is inmiddels klaar. De toegangsgeul is naar de oostkant verplaatst, er zijn nieuwe palen gezet en ook aan de zuidkant in de toegangsgeul kunnen boten afmeren. De nieuwe ingang ligt dichter bij de hoofdgeul. Dat is goed nieuws voor de watersporters, want hierdoor slibt de toegangsgeul minder snel dicht. Het heel idyllische geultje aan de westkant vervalt hiermee helaas wel, evenals de beschutting rondom als je op het eilandje ligt. Voorlopig moeten we genoegen nemen met een kaler haventje, maar dat zal wel weer snel dichtgroeien met boompjes en struiken. Het onderhoud van alle aanleg plekken wordt uitgevoerd door het Friese Recreatieschap De Marrekrite. Dit geldt ook voor de aanlegplekken op Gronings grondgebied.

Het havengebied van Lauwersoog De Robbengatsluis in Lauwersoog is en blijft een fuik op drukke tijden: de sluis is te klein en is, achteraf gezien, onverstandig gebouwd in de 60-er jaren. Misschien is er op langere termijn zicht op een nieuwe, beter op de stroom van passanten in de zomer toegeruste, sluis. Nu moeten we roeien met de riemen die we hebben. Intussen is wel de wachtcapaciteit aan de kant van het Lauwersmeer vergroot, er zijn twee nieuwe drijvende delen toegevoegd aan de wachtsteiger, deze is nu verlengd met 35 meter.

36

WSVL2012.indb 36

07-03-12 11:33


Op het voorste al bestaande element zijn de bolders verwijderd omdat daar geen schepen mogen liggen in verband met de vrije doorvaart van uitvarende schepen. Aan de westkant zijn de houten remmingswerken vervangen door stalen palen, voorzien van bolders. Ook de komende zomer verwachten we weer problemen met de wachttijden van soms 4 uur. Dit voornamelijk als de tijd van hoogwater ergens midden op de dag valt en iedereen op hetzelfde moment door die sluis wil. Kunnen mensen wachten tot later op de dag of nemen ze vroeg opstaan voor

lief - dan is de wachttijd meestal heel beperkt. De Provincie en de gemeente de Marne hebben in een nota hun visie voor het Lauwersoog-havengebied samengevat in een schetsmatig plan, vooruitlopend op de benodigde aanpassingen in het bestemmingsplan. Zo is aangegeven waar het nieuwe gemaal voor het toekomstige waterbeheer van het Lauwersmeer zou moeten komen, wordt ruimte gereserveerd voor de toekomstige verhoging van de zeedijk, worden gebieden aangewezen voor pleziervaart en visserij maar ook voor de bouw van appartementen en hotels. De vergroting van de schutsluiscapaciteit voor de vaarrecreatie is wel aan de orde, een tweede sluis komt niet ter sprake. Er wordt wel gedacht aan een aparte haveningang voor de visserij, zie de schets. Opgetekend Henk de Bruijn en Marria Bosman

Sluis Lauwersoog

Bronnen: - http://www.provinciegroningen.nl/ fileadmin/user_upload/documenten/

37

WSVL2012.indb 37

07-03-12 11:33


‘t aiLand, naaR een duuRzame VisseRij ´tAiland is een informatiepunt, proeflokaal en streekwinkel in één. Bezoekers kunnen er lezen over vis en zeenatuur, men kan er vis en andere regionale producten eten en ook wat kunnen kopen voor mee naar huis. De initiatiefnemers zijn Wadvissers Jan en Barbara Geertsema-Rodenburg. Belangrijk motief voor het openen van ´tAiland is hun wens om bezoekers van Lauwersoog te informeren over de Wadvisserij en te laten genieten van verse vis uit de regio. De gekozen vorm is een dagcafé met kleine kaart en daarnaast een kleine winkelfunctie. Vissers zijn afhankelijk van de natuur en van wat de zee geeft. Maar in de huidige tijd zijn vissers minstens zo afhankelijk van wat de regelgeving toestaat, van het maatschappelijk draagvlak en van een goede

prijs voor hun product. Dat geldt zeker ook voor vissers op de Waddenzee. Vandaar dat steeds meer vissers zich niet alleen bezighouden met hun schip en de netten, maar ook zoeken naar nieuwe handelskanalen en de dialoog aangaan met publiek en politiek. ´tAiland wil een platform zijn voor die dialoog en tegelijkertijd de verkoop in verantwoord gevangen vis van eigen bodem stimuleren. naaR een ecoLogiscH en economiscH duuRzame VisseRij Vissers wordt meer en meer ingeprent dat hun visserij duurzaam moet zijn. Maar wat dat dan precies is wordt er niet bijgezegd. En er ligt al helemaal geen handboek klaar waarin voor elk type visserij is beschreven

38

WSVL2012.indb 38

07-03-12 11:33


wat een visser moet doen om duurzaam te zijn. Voor de Geertsema´s is duurzaamheid daarom geen vast gegeven maar een relatief begrip en ook nog een zoektocht. Het begint in elk geval met de visser zelf. Want die neemt elke dag beslissingen over zijn visserij. Als vissers daarbij rekening houden met de natuur en streven naar een gezonde visserij in een gezonde zee, dan is er al heel veel gewonnen. Gelukkig denken veel vissers daar net zo over. Daarom doen veel vissers mee met projecten als ´fishing for litter´ en nemen ze maatregelen om bijvangst te beperken en de overleving van teruggezette bijvangst te verbeteren. Toch zijn er nog heel veel vragen en dilemma´s. Is elektrisch vissen op garnalen beter voor de natuur dan de klossenpees? En hoeveel kwaad doet een licht boomkortuig op de zandbanken en in de geulen langs het Noordzeestrand? Vissers zijn daar nog lang niet uit. Maar de discussie is inmiddels ingehaald door het zogenoemde VIBEG-akkoord. De boomkor wordt in de

Noordzeekustzone verboden en moet, net als de in de garnalenvisserij gebruikelijke klossenpees, worden vervangen door een elektrisch pulstuig. Alleen is men in Europa nog niet zo ver dat dit voor de hele vloot wordt toegestaan. Want net als een deel van de vissers is ´Brussel´ nog niet overtuigd dat vissen met elektrische pulsen onschadelijk is voor het leven in en op de zeebodem. Voorlopig zitten vissers daardoor in onzekerheid over wat ze straks moeten en wat ze nog mogen. En ook de ´natuurwinst´ is onduidelijk. Ondertussen moet er wel wat verdiend worden. Want visserijbedrijven die niet renderen hebben geen toekomst en kunnen dus nooit duurzaam zijn. En zonder inkomsten kan er ook niet worden geïnvesteerd in nieuwe technieken. Produceren voor de wereldmarkt zal uiteindelijk waarschijnlijk te weinig opleveren om alle meerkosten te kunnen opbrengen van maatregelen die de nederlandse maatschappij van vissers verlangt. Daarom is het belangrijk 39

WSVL2012.indb 39

07-03-12 11:33


binnenlandse en een regionale markt te ontwikkelen voor met zorg gevangen kwaliteitsvis. Met de Goede Vissers zetten de Geertsema´s zich hiervoor in. En ook in proeflokaal ´tAiland willen zij vis van ´koplopers´ uit de regio promoten en verkopen. WeReLdWijd VeRgeLijkbaRe pRobLemen Gelukkig hoeft niet elk wiel opnieuw te worden uitgevonden. Kustvissers over de hele wereld lopen tegen dezelfde vraagstukken en problemen aan. En over de hele wereld worden oplossingen bedacht en strategieën uitgeprobeerd. De internationale Slow Food beweging werkt aan een wereldwijd netwerk van vissers zodat er uitwisseling mogelijk is tussen zoveel mogelijk verschillende vissers uit zoveel mogelijk landen en culturen. Dit is een zeer ambitieus project want lang niet overal kan een visser lezen en schrijven in één van de acht internationale talen die Slow Food internationaal gebruikt. En lang niet overal hebben vissers toegang tot internet. Het netwerk is daarom voorlopig nog niet af. Maar het functioneert al wel. In ´tAiland zal onder andere gebruik worden gemaakt van de ervaringen in Noord-Amerika met ´community supported fisheries´. En deze ervaringen worden weer gedeeld in het Slow Fish netwerk. Omdat de wereldhandel voor een belangrijk deel de markt regeert en er ook

steeds meer visserijlanden internationaal actief zijn is die uitwisseling belangrijk. Jan en Barbara Geertsema zijn daarom ook superblij dat Carlo Petrini, de voorman van de internationale Slow Food organisatie, proeflokaal ´tAiland heeft geopend. ontdekken, genieten, beHouden Er worden in de Waddenregio veel meer bijzondere en lekkere dingen geproduceerd. Dat geldt niet alleen voor vis en schelpdieren, maar zeker ook voor kaas, vlees, fruit en groenten. Sommige van de mooiste producten worden geëxporteerd. Net als vissers moeten ook boeren en tuinders steeds meer concurreren op de wereldmarkt en daarvoor concessies doen in hun bedrijfsvoering. Gelukkig zijn er in de Waddenregio nog genoeg eigenwijze voedselproducenten die hun bedrijf runnen zoals het hun goed dunkt en producten maken waar ze trots op zijn. Een deel van die producten wordt in ´tAiland geserveerd. In de rustige wintermaanden is het assortiment beperkt. Maar ze zorgen er voor dat er altijd voldoende lekkere vis is om iedereen tevreden te stellen. Proeflokaal ´tAiland Haven 49 A, Lauwersoog Barbara Rodenburg Geopend op vrijdag, zaterdag en zondag van 11.00u tot 18.00u

40

WSVL2012.indb 40

07-03-12 11:33


41

WSVL2012.indb 41

07-03-12 11:33


captainsdinneR

Wowh!! Vrijdag 7 oktober komen we tegen zessen het Roode Hooft binnen en zien veel zeilvrienden al staan te praten met een glas in de hand. Wat een opkomst! Heel gezellig om over het afgelopen zeilseizoen met clubgenoten te kleppen. Tafels staan als een slang door de zaal opgesteld en zijn gedekt. In de keuken wordt door bestuursleden gekookt voor het 1e Captains Dinner van onze vereniging!

Tegen zevenen schoven we aan tafel; het werd een drie gangen diner van soep, hoofdgerecht raasdonders met aardappeltjes en gebakken spek en uitgebreide toebehoren en een ijskoud nagerecht, bravo voor de kokers! Na de maaltijd werd door enkele leden afgewassen en door anderen de zaal omgebouwd voor de presentatie door ons lid Piet Bos.

staRRing: piet bos! Piet Bos, vele jaren eigenaar van de camping in Lauwersoog, is altijd lid van onze vereniging geweest. Hij voer eerst met een catamaran. Nadat hij de camping aan zijn zoon heeft overgedragen kreeg hij echt tijd voor zijn zeilplannen: zeiltochten over de oceanen en naar koude streken.

naar de Canarische eilanden gevaren. Maar de oversteek van de Atlantische oceaan via de Kaap Verdische eilanden naar Brazilië heeft hij solo gevaren. Zijn vrouw kwam in Brazilië aan boord en samen zijn ze een rivier opgevaren, het oerwoud in. Ze kwamen in indianen dorpjes en in een betoverende wereld van water, mangrove bossen en dieren leven, fantastische beelden.

Piet vertelt aan de hand van vele dia´s over zijn zelfgebouwde boot: het is een monohull van 14 m lengte opgebouwd van piepschuim en glasvezel, vacuüm geïmpregneerd met hars. De boot is in 2008 ´Job´ gedoopt. Hij is uitgerust met vele moderne snufjes voor navigatie en heeft ruimte voor leeftocht en brandstof voor lange tochten. De ´proefvaart´ in 2008 ging naar Spanje en Portugal. Vrij snel daarna in 2009 is Piet met zijn vrouw Tyne of een opstapper via Madeira 42

WSVL2012.indb 42

07-03-12 11:33


Terug aan de kust is Piet verder langs de Braziliaanse kust naar het zuiden gevaren. Hij nam weinig tijd om de steden te bekijken, want zijn doel was Zuid Amerika te ronden in de zomer van 2009 op 2010. Dan weer verder naar het zuiden via Rio de Janeiro naar Montevideo in Uruguay aan de immense monding van de Rio Plata. Dan een traject vanaf Buenos Aires naar het zuiden, langs relatief lage kusten een tocht van ca.1800 mijl. Hier veel zeedieren, walvissen, robben en vogels die hier hun jongen grootbrengen. Staten Eiland is het einde van de Andes en erg bergachtig. Daar heeft Piet moeten wachten op beter weer, geheel eenzaam, onherbergzaam en bijna onbewoond om verder te varen naar het Beagle Canal. De grens met Chili vraagt uitklaren en inklaren. Dan tussen door indrukwekkende fjorden naar de Chileense kust omhoog. Ondertussen een immense gletsjer bekeken. Weer in bewoonde streken heeft Piet de boot in een veilige haven achter gelaten om naar huis te gaan. Toen hij terugkwam was de boot echter een puinhoop; een rat aan boord, veel schade en vuil!

De tocht ging verder langs de kusten van Peru naar Ecuador. Daar heeft Piet de boot veilig in een haven kunnen achterlaten om een grote wandeltocht in de bergen te maken naar het Titicaca meer op 2000 m hoogte en de beroemde oude Inca hoofdstad Machu Picchu. Verder ging de reis naar Panama, niet om dat land te verkennen, maar om door het kanaal naar de Carieb te gaan. Een spannende tocht pal tussen zeeschepen en onder strenge regels. Dia´s van witte stranden, snorkelen en zwemmen. De boot heeft Piet achter gelaten in Honduras. Hij is uit het water en de bemanning gaat naar huis. Prachtige dia´s heeft Piet laten zien en zijn gehoor bleef ademloos kijken, hij kreeg een

welverdiend applaus voor zijn boeiende verhaal. Piet, graag nog eens als je weer bijzondere zeil ervaringen hebt gehad. Dit initiatief van het bestuur, een gezamenlijke maaltijd en dan een presentatie of activiteit is in korte tijd georganiseerd en was een groot succes. Iedereen betaalde € 7,50 p.p. voor het eten en een drankje. Er waren 44 deelnemers.

Tekst: Joost Smid Foto’s Captains Diner: Ankie Salters Foto´s : Job van Piet Bos Zie zijn blog op internet: www.job-lauwersoog.blogspot.com 43

WSVL2012.indb 43

07-03-12 11:33


op zoek naaR Het nooRdeRLicHt... Het was al jaren onze wens om eens de tocht met de Hurtigruten langs de Noorse kust te maken. De oude postboten die vroeger de enige verbinding in de winter, maar nog eerder ook de belangrijkste verbinding van noord tot zuid langs de Noorse kust vormden. Nu zijn het comfortabele, moderne schepen, gedeeltelijk gericht op toeristen die soms de hele tocht van Bergen tot Kirkeness nabij de Russische grens en weer terug doen. Maar het is ook nog altijd een praktische manier van reizen voor de locale bevolking en uiteraard nog altijd wordt er veel vracht met deze schepen vervoerd. Bovendien kun je de auto mee laten reizen. In de winter is dat een zekerder manier van vervoer, als de wegen langs de fjorden en door de bergen slecht berijdbaar zijn door sneeuw en ijzel. Voor ons was het doel eens te beleven hoe het in de winter in het hoge noorden is, als de zon niet boven de horizon komt, als er sneeuw op de rotsen van de scheren en de fjorden ligt, als bij helder weer het Noorderlicht te zien is… Het reclame-item van de Hurtigruten is voor de winter: Hunting the Northern Light. Kerst en Oud en Nieuw zijn de vrije dagen, dus een mooie kans om onze wens te vervullen. Het werd anders dan we verwachtten… Veel harde wind, storm met vlagen tot windkracht 11 en 12, weinig sneeuw, veel regen en dus veel wolken. Harde wind zorgde op het schip waar wij mee voeren, de Nordnorge, voor overlast in de zin van veel slingeren en helaas voor de locale klanten dat havens niet veilig genoeg binnengevaren konden worden. Op de Lofoten moesten twee havens worden overgeslagen. De derde haven, noord van een smalle passage konden we gelukkig wel in. Daar gingen toen veel mensen van boord, die met bussen weer naar de andere bestemmingen werden vervoerd en zo tenminste nog op het nippertje de Kerst thuis konden vieren.

De passage van dit nauwe gedeelte, aan het eind van een trechter, met hoge golven van achteren inkomend, was een apart gevoel: plotseling zagen we rode en groene lampen van tonnen. Maar de volgorde klopte voor geen meter: alles door elkaar… Oftewel: het schip moest diverse bochten door, en dat met die ruige wind op de kont. Eén keer keken wij elkaar aan en dachten kennelijk hetzelfde: via de schijnwerpers van het schip zagen we de rots zo dicht naast het schip dat we de klap verwachtten, of tenminste dachten erlangs te schuren. Het bleek perfecte stuurmanskunst te zijn Alles ging goed. In Tromsø lagen we iets langer dan in de andere havens. Het ging daar vreselijk tekeer. De wind stond op de kont van de Nordnorge. Dat voelden we heel goed: bij elke golf schudde het hele schip (123 meter

44

WSVL2012.indb 44

07-03-12 11:34


lang) net zoals we dat kennen van onze eigen kleine jachten. In Honningsvaag lagen we net voor de kant toen het weer eens losbarstte. Storm, regen overgaand in sneeuw. We konden net op tijd aan boord glijden… Ja, glijden, want de wind was al zo sterk dat je op de ijzel zo verder gleed, mooi richting schip gelukkig. Even later was het zo woest geworden dat de golven in de binnenhaven tot bij de huizen aan de overkant van de kade sloegen. Wat een ruige wereld! Op de 6e dag toen we bij Kirkeness in de buurt kwamen was het helder, mooi weer. Plotseling kwam de werkelijke sfeer van de midwinter in het noorden naar voren: het werd lichter dan alle dagen ervoor. Onder in de lucht in het zuiden werd de hemel fel oranje, zoals hier bij zonsopgang. Natuurlijk kwam de zon niet boven de horizon en zo bleef die oranje hemel daar uren hangen. Het was “licht” vanaf half negen en om twee uur ging de schemer weer doorzetten en kwam de lange nacht terug. Pas dagen later, toen we weer in het zuiden de zon zagen opkomen merkten we dat we eigenlijk daar in het noorden iets “licht” noemden wat niet zo helder is als we het hier gewend zijn overdag. Het was midden op de dag meer zoals net voor zonsopgang hier. Maar het is een mooie fascinerende wereld! Wat wij ons ook niet zo scherp hadden gerealiseerd was dat het al vroeg op de morgen lichter werd en dat het gelijk na de middag weer helemaal donker wordt. Heel donker: de contouren van de berg ten opzichte van de horizon zijn zelfs niet te onderscheiden als er geen maan is. Toen bedachten we ook wat we eigenlijk wel weten, maar waar we ons nooit zo bewust

van waren geweest: Kirkeness ligt veel oostelijker dan Lauwersoog. Het ligt op de hoogte van St.Petersburg en Istanbul. Het gebied daar ligt feitelijk in een andere tijdzone dan we hier hebben. Maar de Noren kennen voor hun hele land alleen de West Europese tijdzone. Hartje zomer geen bezwaar, dan gaat de zon hier immers niet onder, maar zo in de winter voor ons althans een vreemde gewaarwording. Toch waren wij aan boord van het goede schip voor deze reis tijdens de Kerst: verder naar het zuiden bleek de storm nog veel heftiger huis te houden, met veel schade overal. Overstromingen etc. In Alesund was de nieuwbouw van het Stadhuis verwoest, ook op de Lofoten bleken veel huizen verwoest te zijn, etc. Vier Hurtigrutenschepen, die op weg waren naar het zuiden of na ons naar het noorden voeren konden dagenlang niet verder varen. Uniek in de geschiedenis van de Hurtigruten.Wij konden soms niet alle havens binnen, maar voor de toeristen zoals wij was dat helemaal geen probleem. Wij zaten heerlijk warm op het comfortabele schip en als je geen last van zeeziekte had was het enige ongemak dat het eten wat later werd geserveerd omdat het anders van tafel zou wandelen. Het Noorderlicht… Spannend! Daarvoor waren we immers ook naar Noorwegen getrokken. Vanaf Trondheim, zo werd ons verzekerd, zou je het kunnen zien.

45

WSVL2012.indb 45

07-03-12 11:34


In Tromsø vertelde iemand dat hij het twee dagen voor wij aankwamen nog had gezien. Toen de Nordnorge op weg naar het noorden in heel onstabiel weer met veel regen dus met dichte bewolking terechtkwam raakten we ontmoedigd over de mooie foto’s die we dachten te kunnen maken van het Noorderlicht. De eerste dagen van de terugweg hadden we het helemaal opgegeven. Tot we s’avonds voor de kust van de Lofoten plotseling op de intercom van het schip hoorden dat het Noorderlicht te zien zou zijn. Het hele schip was gelijk in rep en roer. Dus massaal jassen aan en naar buiten op het achterdek kijken naar dit wonderbaarlijke natuurverschijnsel. Wij zagen het niet, anderen net zo min. Eén keer dachten we het boven onze hoofden te zien. Het zal ook wel zo geweest zijn, maar de strepen die we in de “wolk” zagen waren van de ronddraaiende radar waar

een schijnwerper van het schip doorheen gluurde. Bemanningsleden vertelden dat de wolk die we zagen juist wel het Noorderlicht was. De eerste avond was het wit opschijnend,vandaar ons idee dat het een wolk was in de toen toch heldere hemel. De twee avonden erna zagen we een oranje wolk, hoog boven ons in de lucht. We dachten dat het een weerschijn van de verlichting van een stad was, maar dat kon niet: er was geen grotere stad in die streek. Het moet wel het schijnsel van het Noorderlicht geweest zijn, want we zagen sterren er doorheen schitteren. Maar zo spectaculair als we het kennen met de groene en paarse flitsen die je ziet op youtube en tv was het helaas niet. Daarom niet getreurd, want we hebben een onvergetelijke reis beleefd aan boord van de Nordnorge! Gerard en Janny du Bois

46

WSVL2012.indb 46

07-03-12 11:34


nooit meeR dangast Na vele vergeefse pogingen Dangast te bereiken hier de laatste bijdrage van onze “vaste” correspondent: Als je over de wereld zeilt komt je in gebieden waar geen seizoenen zijn: altijd even warm. Zoiets hebben wij nu ook. De winter lijkt sprekend op de zomer. Het regent voortdurend en het waait als een gek. Echt koud is het niet, maar ook nooit lekker warm. En elke winterstorm doet me terugdenken aan de afgelopen zomer. Mijn boot ligt in de regen, daar kan ik niets aan doen, waardoor ik er niets aan doen kan. Godzijdank heeft mijn nieuwe boot stahoogte (klemvast), anders was ik in een permanente kramp geschoten. De regen maakte de kleinste wandeling onmogelijk en ik moest vaak aan de actie ‘het glazen huis’ denken. Onze bestemming Dangast werd een visioen: het weer om en wordt het dek te heet onder onze blote voeten. Dus wij richting Jade. Eerst met enkel rif, toen dubbel, daarna grootzeil weg en nota bene, om de fok niet stuk te laten blazen, moest ook de fok er af. Voor top en takel midden in de zomer op het wad! Nog nooit meegemaakt! We zijn Carolinensiel binnengelopen, een troosteloze bende verregende toeristen. Van het daar geplande platbodemfestival kwam door de regen niets terecht. Wij stellen vast dat hoe zekerder wij zijn naar Dangast te varen, hoe feller de weergoden dat proberen te verhinderen. Ons doel voor volgend jaar staat daarom nu al vast: we gaan NIET naar Dangast. En als we daar toevallig in de buurt komen zullen we de naam niet uitspreken! Bert Glazenburg 47

WSVL2012.indb 47

07-03-12 11:34


WSVL2012.indb 48

07-03-12 11:34


Welkom in Groningen • Nieuwe moderne jachthaven • Water- en stroomaansluiting op de steiger (16A) • Moderne sanitaire voorzieningen • Vuil- en bilgewater afzuiging • Stadscentrum en winkels dichtbij • Jumbo Supermarkt aan de haven • WIFI internet • Fiets- en bootverhuur • Diesel tankstation

Havenkantoor Reitdiephaven 151 9746 RC Groningen

+31(0)50-2801155 +31(0)6-34477366

www.reitdiephaven.nl info@reitdiephaven.nl

WSVL2012.indb 49

07-03-12 11:34


Lauwersoog

Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen Mei 2012 datum 1 di

2 wo

uu:mm 6:25 12:10 18:34

HW LW cm NAP

65 92

1:06 7:46 13:36 19:44

75

2:16 8:45 14:40 21:06

87

3:15 9:46 15:36 21:45

97

4:05 10:36 16:36 22:51

105

6 zo VM 5:35

5:00 11:26 17:26 23:36

111

7 ma

5:50 12:06 18:26

117

3 do

4 vr

5 za

8 di

9 wo

10 do

101

111

117

121

121

0:26 6:41 12:46 19:11

118

1:16 7:27 13:36 19:57

113

2:06 8:06 14:10 20:46

105

122

124

125

-110

-130 -118 -145 -133 -156 -144 -160 -151 -160 -157 -158 -162

-157

datum 11 vr

95

12 za LK 23:47

3:35 9:36 15:56 22:18

85

13 zo

4:46 10:25 16:56 23:16

77

5:40 11:31 18:05

73

14 ma

15 di

16 wo

17 do

18 vr

19 za

-168 -152 -165

Referentievlak: NAP LLWS = NAP-170 cm; LAT = NAP-175 cm

HW LW cm NAP

2:45 8:56 15:05 21:26

-167 -155

uu:mm

20 zo

122

117

111

106

0:21 6:45 12:35 18:54

72

1:26 7:44 13:56 20:04

75

2:30 9:00 14:56 21:04

82

3:25 9:50 15:50 21:54

88

4:16 10:14 16:36 22:35

93

4:50 10:45 17:16 23:10

100

103

102

101

99

98

98

-147 -158 -140

datum

5:26 11:37 17:50 23:35

108

22 di

6:00 12:05 18:22

114

23 wo

0:26 6:30 12:40 18:55

98

1:06 7:06 13:05 19:30

94

1:35 7:36 13:55 20:05

89

2:25 8:16 14:31 20:40

82

3:06 8:56 15:15 21:15

76

28 ma EK 22:16

3:50 9:36 16:00 22:16

71

29 di

4:35 10:24 17:05 23:20

67

30 wo

5:50 11:46 18:06

68

31 do

0:31 7:06 12:56 19:15

-139 -123

-133 -119 -132 -122 -136 -129 -139 -135 -139 -137 -139 -139

HW LW cm NAP

21 ma NM 1:47

-149 -131

uu:mm

24 do

25 vr

26 za

27 zo

98

117

115

112

109

105

102

-140 -143 -144 -147

-147

-147 -147 -144

1 vr

2 za

3 zo

4 ma VM 5 di

-143 -139

6 wo

-140 -134

7 do

-136 -128

8 vr

-133 9 za

-132 -119

99

10 zo

-135

73 102

-122

Nederlandse tijd Cursief gedrukte tijdstippen zijn in ZOMERTIJD

50

WSVL2012.indb 50

da

-148

-122

99

Ju

07-03-12 11:34

Refe LLW


Lauwersoog

Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen Juni 2012 datum 1 vr

uu:mm

HW LW cm NAP

1:41 8:05 14:02 20:26

83

2:35 9:11 15:11 21:26

95

3:41 10:05 16:11 22:20

106

4 ma VM 13:12

4:35 10:50 17:11 23:20

116

5 di

5:36 11:35 18:11

123

2 za

3 zo

6 wo

7 do

8 vr

9 za

10 zo

107

112

115

115

0:16 6:26 12:25 19:06

112

1:06 7:16 13:16 19:51

107

2:01 8:01 14:06 20:36

101

2:46 8:46 14:50 21:19

94

3:35 9:26 15:35 22:06

87

129

132

132

130

125

-142 -131 -148 -140 -151 -147 -150 -152 -148 -157

-148

datum

4:26 10:05 16:30 22:45

81

12 di

5:11 10:56 17:20 23:36

77

6:06 11:45 18:15

74

13 wo

14 do

-161 -148 -152

Referentievlak: NAP LLWS = NAP-170 cm; LAT = NAP-175 cm

109

100

75

1:41 7:55 14:11 20:14

79

2:46 8:45 15:05 21:14

86

3:29 9:56 16:06 22:10

95

4:26 10:30 16:51 22:50

104

19 di NM 17:02

5:00 11:16 17:30 23:36

111

20 wo

5:41 11:56 18:11

116

15 vr

16 za

17 zo

18 ma

-165 -151

118

0:29 7:00 12:49 19:26

-166 -152

HW LW cm NAP

11 ma LK 12:41

-162 -150

uu:mm

93

90

90

92

94

95

-142

datum 21 do

96

0:56 6:50 13:00 19:26

95

1:30 7:26 13:36 20:06

93

2:17 7:59 14:16 20:36

89

2:56 8:46 15:06 21:16

85

3:36 9:26 15:46 22:00

80

27 wo EK 5:31

4:20 10:15 16:36 22:52

76

28 do

5:15 11:10 17:35 23:55

73

29 vr

6:14 12:15 18:24

74

30 za

1:06 7:35 13:36 19:56

22 vr

-131 -122

-123 -115 -120 -115 -122 -120 -127 -126 -130 -131 -134 -135 -137 -139

HW LW cm NAP

0:10 6:15 12:25 18:46

-142 -132

uu:mm

23 za

24 zo

25 ma

26 di

119

121

121

120

117

113

108

103

99

82 100

-140 -142 -142 -144 -141 -143 -139 -141 -135 -138 -131 -135 -127 -132 -123 -129 -120

-128 -122

Nederlandse tijd Cursief gedrukte tijdstippen zijn in ZOMERTIJD

51

WSVL2012.indb 51

07-03-12 11:34


Lauwersoog

Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen Juli 2012 datum 1 zo

uu:mm

Au HW LW cm NAP

2:10 8:46 14:46 21:06

94

3:15 9:35 15:44 22:11

108

3 di VM 20:52

4:15 10:25 17:00 23:16

120

4 wo

5:20 11:31 18:06

130

2 ma

5 do

6 vr

7 za

8 zo

9 ma

10 di

104

108

109

0:06 6:21 12:26 18:56

108

0:55 7:09 13:06 19:41

105

1:40 7:46 13:56 20:21

101

2:25 8:22 14:30 20:56

96

3:16 9:01 15:16 21:32

91

3:56 9:36 16:06 22:10

86

135

138

138

135

128

117

-130 -129 -133 -136 -135 -144 -138 -152

-142

datum

4:15 10:16 16:46 22:50

81

12 do

5:16 11:00 17:14 23:35

77

5:54 11:44 18:14

75

13 vr

14 za

-148 -145 -136

84

1:57 8:10 14:25 20:24

85

2:56 9:15 15:24 21:34

96

3:55 10:10 16:26 22:35

107

4:40 10:56 17:16 23:26

114

19 do NM 6:24

5:26 11:25 17:50

119

20 vr

0:05 6:00 12:10 18:36

15 zo

16 ma

17 di

18 wo

-156 -152

93

77

-161 -154

105

0:35 6:54 12:55 19:24

-161 -151

HW LW cm NAP

11 wo LK 3:48

-158 -147

uu:mm

80

82

88

94

97

99 123

-134

datum 21 za

99

1:26 7:26 13:14 19:56

99

1:55 7:56 14:06 20:36

98

2:36 8:36 14:45 21:06

95

3:16 9:10 15:26 21:46

91

26 do EK 10:56

3:55 9:55 16:16 22:25

86

27 vr

4:40 10:46 17:05 23:14

82

28 za

5:34 11:50 18:15

80

29 zo

0:36 7:06 13:16 19:24

85

1:46 8:04 14:30 20:56

97

3:06 9:26 15:46 22:06

112

22 zo

-110 -105

-100 -95 -98 -99 -107 -110 -117 -121 -125 -128 -129 -134

-133

23 ma

24 di

25 wo

30 ma

-139 31 di

Referentievlak: NAP LLWS = NAP-170 cm; LAT = NAP-175 cm

HW LW cm NAP

0:46 6:46 12:51 19:16

-123 -120

uu:mm

126

128

129

127

121

112

102

-136

-138 -144 -138

-136

-133

-128

5 zo

6 ma

-124 -121

7 di

-115

-116

8 wo

9 do LK 10 vr

-114 -127

Nederlandse tijd Cursief gedrukte tijdstippen zijn in ZOMERTIJD

52

WSVL2012.indb 52

4 za

-131

-107

103

3 vr

-137

-109

97

2 do VM

-142

-108

92

1 wo

-143

-113

94

da

07-03-12 11:34

Refe LLW


W P

36

Lauwersoog

Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen Augustus 2012 datum 1 wo

44

38

126

2 do VM 5:27

5:21 11:16 17:56 23:45

135

3 vr

6:06 12:07 18:46

139

42

36

4 za

1:20 7:26 13:26 19:59

103

2:00 8:01 14:06 20:26

101

2:36 8:30 14:35 21:01

98

3:06 9:05 15:16 21:25

94

9 do LK 20:55

3:25 9:41 15:56 22:00

88

10 vr

4:04 10:16 16:36 22:36

83

5 zo

6 ma

24

21

7 di

15

13

08

09

07

16

106

105

31

28

106

0:40 6:56 12:46 19:20

37

33

HW LW cm NAP

4:15 10:20 16:56 22:55

43

38

uu:mm

8 wo

141

139

134

125

113

99

87

-123 -140 -132 -149 -138 -152

-143

11 za

12 zo

13 ma

-147

-137 -141

-101

6:05 11:56 18:25

77

77

72

3:26 9:46 16:01 22:15

109

4:15 10:25 16:46 23:06

119

17 vr NM 17:55

5:00 11:05 17:30 23:46

124

18 za

5:40 11:50 18:12

128

15 wo

16 do

19 zo

-113 -114

78

95

-125 -129

4:45 10:56 17:26 23:14

2:04 8:46 15:01 21:15

14 di

-145 -149

HW LW cm NAP

82

-150 -150

uu:mm

0:36 7:15 13:24 20:00

-152

20 ma

77

88

98

104

106

0:25 6:26 12:31 18:57

106

1:00 7:06 12:55 19:36

107

131

133

-99

datum 21 di

-79 -79 -84 -95 -101 -113 -115 -125 -123 -133 -128 -138

-132

2:10 8:15 14:25 20:45

106

2:50 8:56 15:06 21:20

103

24 vr EK 15:54

3:36 9:36 15:56 22:05

98

25 za

4:26 10:26 16:56 22:56

93

26 zo

5:14 11:36 18:05

90

27 ma

0:06 6:46 12:55 19:35

93

1:30 7:55 14:25 20:45

104

2:56 9:05 15:46 21:55

119

4:02 10:10 16:45 22:45

131

5:06 11:00 17:39 23:47

137

22 wo

23 do

28 di

29 wo

-141 -136

27 Referentievlak: NAP LLWS = NAP-170 cm; LAT = NAP-175 cm

HW LW cm NAP

107

-89 -84

uu:mm 1:41 7:46 13:47 20:16

30 do

-143 31 vr VM 15:58

14

e tijd TIJD

datum

134

131

123

111

98

88

87

94

102

106

106

-138 -140 -137 -134 -133 -125 -126 -114 -116 -101 -104

-90 -99 -90 -108 -102 -124 -118 -138 -129 -144

Nederlandse tijd Cursief gedrukte tijdstippen zijn in ZOMERTIJD

53

WSVL2012.indb 53

07-03-12 11:34


Lauwersoog

Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen

Ok

September 2012 datum 1 za

2 zo

uu:mm 5:50 11:35 18:22

HW LW cm NAP

138

0:26 6:31 12:27 18:56

105

0:56 7:06 12:55 19:26

105

1:26 7:36 13:30 19:56

107

1:56 8:00 14:06 20:26

107

2:26 8:36 14:35 20:46

104

2:56 9:00 15:05 21:16

98

8 za LK 15:15

3:25 9:30 15:46 21:46

92

9 zo

3:54 10:16 16:36 22:36

86

4:45 11:00 17:34 23:36

81

3 ma

4 di

5 wo

6 do

7 vr

10 ma

137

135

130

120

107

94

83

74

69

-134 -142

-136

datum 11 di

12 wo

110

3:40 10:00 16:04 22:36

123

4:25 10:46 17:01 23:20

129

16 zo NM 4:11

5:09 11:25 17:46

132

17 ma

0:00 6:01 11:55 18:25

114

0:35 6:41 12:40 19:06

114

1:05 7:20 13:25 19:45

115

1:56 8:00 14:06 20:26

116

14 vr

15 za

-125 -132 -116 -121 -107 -109

18 di

-99 -96

19 wo

-88 -83 -75

Referentievlak: NAP LLWS = NAP-170 cm; LAT = NAP-175 cm

73

2:45 9:15 15:15 21:35

13 do

-131 -140

82

94

-134 -141

6:15 12:26 19:20

HW LW cm NAP

0:54 7:54 14:16 20:40

-137 -138

uu:mm

20 do

88

101

110

113

134

136

135

130

-73

-70 -84 -87 -107 -106 -123 -117 -132 -124 -136

-129

datum 21 vr

115

22 za EK 21:41

3:16 9:26 15:46 21:40

112

23 zo

4:06 10:16 16:46 22:36

107

5:05 11:15 17:55 23:46

103

25 di

6:26 12:47 19:15

104

26 wo

1:16 7:35 14:06 20:35

113

2:36 8:44 15:26 21:46

124

3:46 9:56 16:26 22:35

133

4:41 10:34 17:10 23:20

134

5:29 11:26 17:56 23:56

132

24 ma

27 do

28 vr

-138 -137

29 za

-135 -137 -128

HW LW cm NAP

2:36 8:46 14:50 21:06

-138 -134

uu:mm

30 zo VM 5:19

121

107

94

-132

1 ma

-118 -124

2 di

-107 -112

3 wo

-93

86

-100

4 do

-82

86

94

103

107

107

106

-96

-83 -107 -98 -122 -114 -132 -124 -133 -127 -127

Nederlandse tijd Cursief gedrukte tijdstippen zijn in ZOMERTIJD

54

WSVL2012.indb 54

dat

07-03-12 11:34

5 vr

6 za

7 zo

8 ma LK 9 di

10 wo

Refe LLW


Lauwersoog

Hoog- en laagwaterstanden en -tijdstippen Oktober 2012 datum 1 ma

2 di

uu:mm 6:06 11:50 18:22

HW LW cm NAP 130

0:04 6:30 12:14 18:56

110

0:40 7:00 12:55 19:16

116

1:10 7:25 13:36 19:39

118

1:35 8:06 13:54 20:16

114

2:15 8:25 14:35 20:38

108

2:45 9:06 14:55 21:05

101

8 ma LK 9:33

3:14 9:35 15:55 21:50

95

9 di

4:05 10:26 17:00 22:50

90

5:24 11:46 18:34

89

3 wo

4 do

5 vr

6 za

7 zo

10 wo

127

123

114

102

91

81

74

69

73

-126 -122

-128

datum 11 do

96

1:35 8:26 14:30 20:55

110

2:55 9:20 15:31 22:00

123

3:50 10:16 16:15 22:46

130

15 ma NM 14:02

4:41 10:56 17:05 23:25

134

16 di

5:26 11:46 17:56

135

12 vr

13 za

-121 -130

14 zo

-119 -123 -112 -113 -106 -104

17 wo

-100 -97

18 do

-92 -87

19 vr

-80 -79

HW LW cm NAP

0:16 7:05 13:10 20:06

-120 -131

uu:mm

20 za

86

100

111

116

119

0:16 6:12 12:20 18:35

121

0:46 7:01 13:00 19:21

124

1:15 7:46 13:45 20:06

126

2:06 8:31 14:36 20:46

127

135

132

125

115

-72 -86

-81 -106 -100 -123 -114 -131 -122 -134 -127 -133

-132

datum 21 zo

125

22 ma EK 5:32

3:35 10:11 16:25 22:20

120

23 di

4:45 11:05 17:46 23:36

116

24 wo

6:06 12:25 18:45

115

25 do

0:51 7:10 13:35 20:16

119

2:05 8:25 14:46 21:15

124

3:10 9:30 15:46 22:10

128

3:06 9:25 15:37 21:45

126

29 ma VM 20:49

3:56 9:44 16:16 22:04

122

30 di

4:30 10:14 16:46 22:24

119

5:00 10:44 17:10 22:54

118

26 vr

27 za

28 zo

-129 -135 -123 -132 -115 31 wo

Referentievlak: NAP LLWS = NAP-170 cm; LAT = NAP-175 cm

HW LW cm NAP

2:50 9:16 15:36 21:26

-132 -135

uu:mm

103

92

86

86

92

100

105

106

108

115

122

-124 -105 -114 -95 -104 -86 -101

-87 -107 -97 -116 -109 -121 -116 -120 -118 -115 -118 -112 -119 -114

Nederlandse tijd Cursief gedrukte tijdstippen zijn in ZOMERTIJD

55

WSVL2012.indb 55

07-03-12 11:34


WSVL2012.indb 56

07-03-12 11:34


WSVL2012.indb 57

07-03-12 11:34


TERUGTOCHT VAN DE LUTINE VAN DE OOSTZEE Van kieL naaR noRdeRneY Na een mooie zeilvakantie op de Oostzee is het weer tijd om terug te gaan naar Lauwersoog. Het weer is na een korte wisselvallige periode mooi geworden. Wij (Marria Bosman en Tjaard Kuijper) besluiten de terugreis te gaan maken. Het doel is Cuxhaven, om van daaruit een goed moment te kunnen kiezen om de Duitse bocht te passeren. Vanuit Kiel vertrekken we vroeg in de ochtend. Het schutten duurt dit keer lang en als we eindelijk het Noordoostzeekanaal invaren zijn we 2 uur verder. Het weerbericht geeft de komende dag rustig zonnig weer af met een zwakke zuidwesten wind. De nacht zal ook rustig zijn met kans op lichte nevel. We hebben een relaxte tocht naar Brunsbüttel. Daar gaat het schutten ook wat stroef en vervolgens zijn we om 11 uur in de avond dwars van Cuxhaven. De weersvooruitzichten zijn voor de komende dagen slecht. In de loop van de volgende middag zal de wind vanuit het westen aantrekken tot zuidwest windkracht 7, daarna blijft het een dag of drie onrustig. Wat doen we? Cuxhaven binnenvaren met het risico dat we er dagen liggen of gaan we door? We besluiten Cuxhaven aan bakboord te laten liggen en toch maar door te varen. Het is nog erg rustig en de nevel valt mee. Met de nacht voor de boeg kiezen we vanwege de kans op meer nevel de rode kant van de Elbe zodat we geen tegenliggers hebben. De ebstroom trekt ons mee en met een vaartje van 9 knopen schiet het lekker op. De zeilen gaan niet omhoog (er is nauwelijks wind) en Marria en ik installeren ons in het stuurhuis. Marria achter de kaart op de laptop met de papieren kaarten voor het grijpen en ik aan het roer en bij de plotter. Na een uurtje varen zien we steeds minder

en op de Elbe is het hartstikke mistig en donker geworden. Golven van schepen die we niet zien maar wel horen lopen ons van de bakboordkant op en laat onze boot rollen. Het volgen van de koers zonder een richtpunt in de omgeving en volledig op de apparatuur is spannend. Het is de kunst om een koers te handhaven die ons dicht bij de boeien langs voert en om zo weinig mogelijk in de buurt van de uitgaande en oplopende schepen te komen en toch de tonnen niet te raken. Ik vaar op de plotter en het kompas, Marria checkt de radar en de elektronische kaart op de laptop. Ze ziet de radarbeelden van de schepen en tonnen en geeft af toe aanwijzingen om de koers stabiel te houden. Ik heb ondertussen het zweet al op de rug en ervaar de spanning die deze tocht in “de blinde” mij bezorgt. We zien echt geen fluit! Teruggaan is geen optie: tegen het verkeer in langs de rode kant of anders oversteken? Geen denken aan! Op de marifoon noemt de Verkeersbegeleiding Scharhorn inkomende en uitgaande schepen en de koersafwijkingen die worden waargenomen in de drukke scheepvaartroute. Ik hoor hem het nummer opnoemen van de ton die wij naderen, hij geeft daarbij aan dat “ein kleines Schiff (Sportboot oder Fischer)” die ton gaat passeren en dat het bootje “langzaam” op een goede koers aan de stuurboordzijde de Elbe afgaat. Marria zegt: “Dat moeten wij zijn!” Ik roep de vriendelijk klinkende verkeersbegeleider direct op en geef onze scheepsnaam “Lutine” door en onze bestemming (Norderney). Hij antwoordt zeer duidelijk en vrolijk: “ha die Lupine, die Schöne Blume”. Ik ben al lang blij een goed contact te hebben en laat het maar zo!

58

WSVL2012.indb 58

07-03-12 11:34


Hij vertelt dat hij de lijst met inkomende en uitgaande schepen met hun snelheden en bijzonderheden elk kwartier meldt zoals hij die op de radar waarneemt, bij afwijkingen van de opgegeven koers geeft hij correcties door. Ook wil hij weten hoeveel zicht we hebben en welke apparatuur we aan boord hebben. Het is druk op de Elbe en hij zal ons waarschuwen als we de Elbe kunnen oversteken naar het westen. Het zicht is bijzonder slecht. We zien buiten absoluut niets, de voorkant van het schip is nog net te zien! Af en toe rollen we onverwacht 25 graden heen en weer als een groot containerschip ons al versnellend met 23 knopen passeert. Ik wordt onrustig. De Elbemonding buigt al licht af naar het Westen en het punt om over te steken lijkt nabij, we willen tenslotte niet naar Helgoland. Dan roept de verkeersbegeleiding ons. “Hallo Lupine, het is zover. Je kunt nu veilig 90 graden naar bakboord sturen en zo snel als het gaat de vaargeul oversteken.”Daar moeten we dan maar op vertrouwen. We zien nog steeds helemaal niets! Marria ziet op de radar geen schepen in de nabijheid en ik geef volle kracht om zo snel mogelijk de mijlen te overbruggen. De minuten tikken in spanning weg, we zien op de apparatuur dat we de overkant hebben bereikt en gaan ten zuiden van de kardinale tonnen

naar het westen. Op naar Norderney! De verkeersbegeleider geeft ons een compliment voor het koershouden, en geeft de bevestiging dat wij in rustiger en veiliger vaarwater zijn. Ik bedank hem en hij wenst ons een behouden thuisvaart. De volgende uren tot aan de Jademonding blijft het zicht zeer slecht en het is constant opletten voor ons beiden. Bij de Jade monding wordt het zicht iets beter, en de in- en uitgaande scheepvaart is rustig vergeleken met de Elbe. Boven Wangerooge gaat het (deze keer gelukkig) regenen en het zicht wordt beter. We kunnen opgelucht ademhalen. Boven Norderney aangekomen zet de wind al wat door en met zuidwest 5 gaan we het zeegat in. In de jachthaven van Norderney is het erg druk. Er is uiteraard geen box beschikbaar en we worden door een paar schepen als buren niet geaccepteerd. Dan worden we uitgenodigd door de schipper van een Duits jacht uit Emden. Hij roept: “Komm doch hier neben uns” en we worden gastvrij opgevangen. Het is inmiddels 10 uur ’s morgens. We hebben er dan een tocht van 27 uur op zitten en zijn blij dat we in de kooi kunnen. We slapen direct, ik wordt nog even wakker van een harde klap vlakbij ons! En… slaap weer door. In de middag kom ik aan dek en zie dat het waait als rook! Een dikke bui met uithalen van 8 bft teistert de haven. De buurman heeft extra stootwillen uitgebracht en lijnen gezet (een van onze stootwillen was bij een windvlaag gebarsten) en hij vertelt dat hij ons niet wilde storen na onze lange reis. Zelfs de havenmeester heeft hij even weggehouden. We waarderen dit enorm en zo zie je maar: Het zijn nog immer zeilvrienden die we elk jaar meerdere malen treffen. Uiteindelijk gaan we via de binnendoor route (Juist, Oostereems, Delfzijl, Groningen naar Lauwersoog omdat de westelijke wind (krachtig tot hard) de Noordzee nog steeds opzweept.

Tjaard Kuijper 59

WSVL2012.indb 59

07-03-12 11:34


EEN SPANNENDE TOCHT met de beLLa ciao de amazone RiVieR uit

De Bella Ciao ligt voor anker bij het eiland Ilha de Santana op de Rio Anauerapucu, een zijtak van de Amazonerivier in Brazilië. Tegenover ons zien we de havenplaats Santana. Na een prachtige en avontuurlijk tocht over de Pararivier en de Amazone rond het eiland Soure, willen we hier uitklaren en van hieruit verder de Amazonerivier afvaren.

vermoord op de plek waar wij nu voor anker liggen. Overigens hebben we ook gelezen, dat de desbetreffende daders gepakt en veroordeeld zijn tot gevangenisstraffen van meer dan 30 jaar. Oftewel, de autoriteiten nemen dit soort zaken hoog op – dat is geruststellend. Toen wij besloten om onze Atlantische oversteek te maken naar Brazilië om vanuit Belem het Amazone estuarium te verkennen, hebben we uit veiligheidsoverwegingen

macapa? Santana is eigenlijk de havenplaats van Macapa en bij het noemen van deze naam zal er bij enkele lezers wellicht een belletje gaan rinkelen… ja inderdaad Macapa aan de oever van de Amazonerivier is de plaats waar de beroemde zeezeiler Peter Blake op 6 december 2001 door piraten is vermoord. Sterker nog, Peter Blake is zo ongeveer 60

WSVL2012.indb 60

07-03-12 11:34


collega zeilers gezocht, om gezamenlijk deze tocht te maken. Zo zeilend (en motorend) met twee boten, hebben we ons gedurende die vijf weken in het Amazonegebied geen moment onveilig gevoeld, terwijl we het bovendien reuze gezellig hebben gehad met de zeilers van de tweemaster Zeebeest. Nu zijn we dus aanbeland bij het laatste en spannendste deel van de tocht – van Macapa stroomafwaarts naar zee. Macapa is de enige grotere plaats in de wijde omtrek en de enige plek waar je kunt uitklaren. We liggen aan de rustige kant bij het eilandje Ilha do Santana, voor een dorp, zoals we er onderweg zoveel gezien hebben, met huizen op palen en steigers erlangs als wegen, er is natuurlijk een kerkje en we horen ’s avonds een meisjesstem vreselijk

vals allerlei evergreens karaoken. Aan de overkant zien we de zeehaven van Santana: daar komen zo nu en dan grote zeeschepen laden en lossen en verder is er een pier waar de rivierboten aanleggen. Die boten voorzien in het belangrijkste vrachten personenvervoer in deze regio, want wegen zijn er, behalve in en rond de stad, niet. Als je op de rivier vaart kom je vele van dit soort schepen tegen, meestal vol met hangmatten, die de passagiers zelf meenemen en ophangen en waarin ze gedurende de tocht (die wel een week kan duren) kunnen liggen en slapen. Natuurlijk zijn we de eerste nacht hier toch wel alert: we sluiten de deur af, maar alles blijft rustig zoals tot nu toe overal op de rivier en we voelen ons op geen enkele manier ongemakkelijk.

61

WSVL2012.indb 61

07-03-12 11:34


papieRen De volgende ochtend varen we met de bijboot naar de veerbootsteiger. Er is meteen een enorme ambiance: mensen komen op ons af en vragen waar we vandaan komen en waarheen de reis gaat, een ander biedt aan om op onze bijboot te passen, wat we graag aanvaarden. Verder rijden er vrachtwagens af en aan, worden er handeltjes gedreven en zijn om ons heen kruiers bezig. Maar wij lopen door want we komen voor het bezoek van de diverse autoriteiten om uit te klaren: de federale politie voor een stempel in ons paspoort, de Capitania dos Portos waar de boot moet worden uitgeklaard en de belastingdienst om te betalen. Al met al is dat een hele onderneming, die, zo hebben wij bij het inklaren in Belem ervaren, mede als gevolg van het feit dat wij nauwelijks Portugees spreken, wel meerdere dagen in beslag kan nemen. Na het bezoek aan de federale politie moeten we met de documenten die we daar hebben gekregen naar de Capitania dos Portos, de havendienst. Dat is een militaire instelling gehuisvest aan de rivier. We geven de man die op onze bijboot heeft gepast een paar centavos en we varen naar een grote steiger met een wachthuisje. De bewaker in het wachthuisje kondigt onze komst alvast aan bij het hoofdgebouw, zo’n 5 minuten lopen verderop. Als we daar, na vertoon van onze paspoorten officieel toegelaten zijn, wordt er iemand gevonden die Engels spreekt. Dan komen de formulieren

uit de la, die wij invullen en afgeven met de documenten van de federale politie en de bootpapieren. Nu is het wachten tot het geheel getekend en gestempeld terugkomt. Na een uur komt de officier van dienst terug met nog een paar vragen naar aanleiding van het formulier en vertrekt weer. Na nog weer een half uurtje is het zover en krijgen we onze papieren gestempeld en wel terug. We wisselen nog wat vriendelijke woorden en complimenten uit en wandelen terug naar de aanlegsteiger waar de bijboot ligt. We zwaaien naar de veiligheidsman in zijn huisje op de steiger en varen weer terug naar de stad om onze uitklaringskosten te betalen bij het belastingkantoor. Maar daar is het nu middagpauze. ‘s Middags gaan we terug om te betalen en doen we wat boodschappen in de plaatselijke supermarkt. Ik koop vlees bij een van de vleesstalletjes, waar de karkassen aan haken als decor fungeren. Je kunt hier veel en goedkoop rundvlees krijgen. Als ik vraag om twee lapjes ‘bisteca’ komt de man achter de toonbank met een stuk rundvlees van wel 10 kilo aanzetten… nee, dat bedoelde ik niet. Kan hij er voor mij twee plakken afsnijden? Kennelijk is dat een ongebruikelijk kleine bestelling, maar na enig heen-enweer gebaren lukt het dan toch en koop ik 2 plakken van samen ongeveer een kilo bisteca voor 2,5 real (= ca 1 euro). Met de boodschapjes op zak lopen we terug naar de bijboot bij de veerbotensteiger.

62

WSVL2012.indb 62

07-03-12 11:34


pLanning en VooRbeReiding Het weer lijkt redelijk stabiel, en zal volgens de verwachtingen van de gribfiles – die ik hier met een vrije wifiverbinding gelukkig kan binnenhalen - ook zo blijven: noordoost 4 Bft. met zo nu en dan de rond de evenaar onvermijdelijke buien. Van hier naar buiten (het lichtschip dat het einde van het Canal do Norte markeert) is het 170 mijl. We zullen nog twee of drie tussenstops maken onderweg, want niet alleen hebben we te maken met forse getijdenstromen (tot 5 knopen), maar bovendien drijven er enorme bomen de rivier af. Met name om die laatste reden willen we het ’s nachts varen tot een minimum beperken, want je ziet ze in het donker niet en een aanvaring met zo’n gevaarte zou een catastrofe betekenen. Toch zal het vanaf de laatste plek waar nog te ankeren is onvermijdelijk zijn om een nacht door te zeilen voor we echt buiten het bereik van de bomen zijn. Extra handicap is dat het hele traject een noordoostelijke koers is en dat betekent: tegen de in deze tijd van het jaar heersende wind in. Dat zal dus bij afgaand tij (stroom mee voor ons) een wind-tegen-tij-situatie opleveren. Kortom, het zal nog een hele klus worden om hier weg te komen. Vanaf het lichtschip aan het eind van Canal do Norte is het daarna nog twee dagen varen (ruim 300 zeemijl) naar ons doel voor deze tocht de Iles de Salut voor de kust van Frans Guyana, beter bekend als Duivelsei-

land – het eiland waar de film van Papillon speelt. Als we ons opmaken voor vertrek komt een van de heren van gisteren van het havenkantoor in een bootje langszij: het blijkt dat we nog langs de gezondheidsdienst moeten. Hij komt aan boord om een en ander uit te leggen en geniet zienderogen van de rondleiding die we hem geven. Hij zal ons begeleiden zegt hij en zo gaan de twee dames gewapend met de vaccinatieboekjes en paspoorten mee met deze marineman in uniform, die we er van verdenken dat hij gewoon een goede smoes heeft bedacht om eens bij die jachten aan boord een kijkje te kunnen nemen. Zo vaak komen er hier geen jachten. Ter verhoging van zijn feestje mag hij dan ook nog met twee dames door de straten van Santana naar de gezondheidsdienst paraderen. De zaken kunnen daar gelukkig snel worden afgehandeld en daarna wil hij ons weer terugbrengen naar de boten, maar wij willen nu we hier toch zijn eerst nog verse groenten en fruit kopen op de markt. Daar aangekomen overtuigen we deze galante latino ervan dat we de rest echt wel zelf afkunnen. Als we dan met de laatste inkopen weer aan boord zijn, kunnen we echt vertrekken. Was Santana/Macapa gevaarlijk? Nou nee, eigenlijk niet, maar dat wisten we natuurlijk niet vooraf, waardoor het verblijf aanvankelijk wel spannend was.

63

WSVL2012.indb 63

07-03-12 11:34


de amazonemonding Op afgaand tij gaan varen we de Amazone op. We hijsen het zeil en door de meestroom kunnen we met enkele slagen naar de diepe vaargeul laveren, waar ons zo nu en dan een groot zeeschip tegemoet komt of oploopt. We halen door de stroom en een paar gunstige slagen toch nog een snelheid van zo’n 7 knopen over de grond. Het is steeds goed opletten vanwege boomstammen en complete bomen die de rivier af komen drijven. In zijn 6,5 duizend kilometer lange tocht door Latijns Amerika valt er nog wel eens een woudreus van tropisch hardhout in de rivier, en die wordt dan de hele weg naar zee door de rivier meegevoerd. Zo nu en dan moeten we scherp uitwijken om niet tegen zo’n tientonner aan te varen. Aan het eind van het tij zetten we voor de laatste paar mijltjes nog even de motoren bij om de Rio de Pedreira, ook weer een zijriviertje van de Amazone, te bereiken waar we deze nacht voor anker gaan in 12 meter diep water. Even later arriveren onze maatjes met hun Zeebeest ook en zo kunnen we onze eerste dag van het uitvaren van de Amazonemonding tevreden afsluiten, ook al hebben we nog maar 30 mijl afgelegd.

Bij het vallen van de avond horen we een junglesymfonie van kikkers, krekels, brulapen en wat dies meer zij, maar we zien zoals gewoonlijk niks. Ondanks de drukkende warmte (de vochtigheid is hier 8090% bij een temperatuur van 40˚C) gaan we binnen zitten met ons muggengordijn voor de deur, omdat het buiten slecht toeven is vanwege de enorme hoeveelheden muggen en ander ongedierte. Samen met onze maatjes Deep en Mallika bekijken we na het eten heel toepasselijk de DVD Central do Brasil. Dag 2 lichten we zodra de stroom mee gaat staan weer het anker voor de volgende 25 mijl naar de Rio Acaltuba bij het Ilha de Caviana de Dentro. We moeten daarvoor deze rivierarm oversteken en een paar modderbanken in het midden ontwijken. We profiteren weer van het afgaand tij en kruisend aan de noordoosten wind lukt het met enkele slagen om in 5 uur tijd voor de ingang van het riviertje uit te komen. We ankeren dit keer in een ondiep water, tegenover enkele huisjes. Het is hier heel rustig. Een paar honderd meter verderop ligt een kano met een vrouw en een kind van een jaar of 7 erin bij een paal in het

64

WSVL2012.indb 64

07-03-12 11:34


water: zij zijn garnalen aan het vissen. Na enige tijd peddelt zij naar ons toe en parkeert de kano bij onze scope. Zij heeft riviergarnalen bij zich en ze vraagt ons of wij ze willen kopen. Voor een luttel bedragje koop ik een beker en zo goed en zo kwaad als dat gaat begroeten we elkaar en vertelt zij ons dat er direct om de hoek een dorpje is. Na al het opletten op de rivier om geen bomen te rammen zijn we nu wel even moe, dus als de vrouw weg peddelt pakken we een boek en lezen nog wat, eten vervolgens en gaan naar bed. gastVRij inteRmezzo De volgende ochtend gaan we met zijn vieren in de bijboot naar het plaatsje. Dit dorp kent, als alle dorpen hier langs de rivier geen wegen, maar steigers en plankieren en woningen op palen. Bij de aanlegsteiger ligt een grotere rivierboot, en dat

blijkt later het mobiele consultatiebureau te zijn: alle kinderen van het dorp zullen vandaag gevaccineerd worden. Maar eerst gaat de aandacht van de indiaanse dorpsbevolking uit naar ons. Mensen kijken ons nieuwsgierig na en we vragen iemand, die op de steiger voor de kerk zit, naar een winkel. Wij worden nu over de steigers door het dorp naar een paalwoning geleid, waar we door een familie in hun huis ontvangen worden. Zij kweken in tonnen op de steiger achter het huis pepertjes, lente-uitjes, een soort koriander en tomaten. De hele familie van vader, moeder, en 4 kinderen komt om ons heen staan en laat ons trots hun huisdier: een tamme capibara, een soort van cavia, zien. Met ons beperkte Portugees is onze gespreksstof beperkt, dus na het uitwisselen van enkele beleefdheden keren we terug naar de aanlegsteiger met een paar tomaten, wat lente-uitjes en koriander. Voor de aankopen mogen we uiteindelijk niets betalen. Het halve dorp loopt met ons mee: ze gaan ons eerst uitzwaaien en dan meteen door naar de vaccinatieboot. Als we al bijna in de bijboot zitten komen er nog twee meisjes aangelopen, die ons als afscheidscadeautje een paar mango’s geven. Als we weg tuffen staat een grote groep kinderen, in kleurige kleding, ons vanaf de steiger na te wuiven. Laatste ankeRpLaats Wij maken ons bij terugkomst aan boord op voor de volgende etappe die ons naar de laatste ankerplaats in de Amazonemonding gaat voeren: bij Gurijuba, tegenover het Ilha do Curua. We steken, met afgaand tij, de rivier weer op en kruisen met de stroom mee door het Canal do Norte verder noordwaarts. Waar de rivier afbuigt naar het oosten steken wij rechtdoor 65

WSVL2012.indb 65

07-03-12 11:34


achter het Ilha de Curua. Dit traject gaat over een aantal modderbanken en andere ondieptes van circa 70 centimeter en is gedeeltelijk niet gekarteerd, dus wij moeten onze route een beetje voorzichtig aftasten. Het is nu op het einde van het tij en we willen niet vastlopen. Daarbij komt onze waddenervaring goed van pas en al laverend tussen de ondieptes komen we toch verder. Om de waddenambiance te vergroten, barst er op een gegeven moment een enorme regenbui los, zodat we slecht kunnen zien waar we heen moeten. Gelukkig duurt dat hier echter nooit erg lang, blijft de temperatuur tropisch en komt na regen direct weer zonneschijn. Na enig scharrelen achter de banken vinden we een ankerplek, waar voldoende water staat, zodat ook onze maatjes, met hun 1,70 diepe van der Stadt tweemaster, hier straks terecht kunnen. Dit wordt als het goed is onze laatste nacht voor anker bij het Amazone regenwoud. Zoals altijd slapen we weer heerlijk met op de achtergrond het inmiddels zo vertrouwde oerwoudconcert. de amazone uit De volgende ochtend is het zaak om op tijd weg te varen, zodra er voldoende water staat om tussen de eilanden door te komen naar de vaargeul en dan tempo te maken, zodat wij als het donker wordt al zo ver mogelijk buitengaats zijn. We vertrekken rond 7 uur en manoeuvreren een beetje op zeil en een beetje op de motor tussen de eilanden Ilha do Brigue en Ilha do Franco door naar buiten. Vanwege dat het nu nog opkomende tij is duurt dat allemaal veel langer dan we hadden bedoeld. Helaas. Zodra we na 4 uur dan toch weer in de hoofdstroom zitten gaan we eerst motorsailend om hoogte te houden tegen de stroom op. We hebben iets meer wind dan hier verwacht was, zo’n 20 knopen wind uit het ONO en onze koers is ongeveer 50˚. De vraag is natuurlijk hoe accuraat de kaart

hier is: zoals in ieder zeegat mag men ook hier verwachten dat de zand- en modderbanken niet precies liggen waar ze op de kaart (van 2009) staan. Dus wij blijven opletten en omzeilen de plekken waar we branding zien staan. Tegelijkertijd speuren we de omgeving af naar bomen. Het is dus zeker nog geen gelopen race hier. In de loop van de dag komen er een paar forse buien langs en neemt de wind geleidelijk toe tot 25 knopen (6 Bft). We zetten twee reven en gebruiken het binnenstagzeil. Als het tij keert kunnen we een tijdje de motor uit doen en met behulp van de stroom aan de wind zeilend om, met enkele slagjes om weer hoogte te krijgen, toch nog een goede voortgang boeken. De rivier is hier inmiddels al zo breed dat we de oevers al niet meer kunnen zien. We buigen steeds meer naar het noorden af en kiezen ervoor om niet tot aan het lichtschip naar buiten te gaan, maar dichter onder de kust te blijven. We blijven op die manier vannacht zoveel mogelijk buiten de hoofdstroom met zijn enorme boomstammen. En hoewel er zo nu en dan nog wel een langskomt, is het aantal gelukkig wel aanzienlijk afgenomen. Maar ja: één is nog steeds meer dan genoeg om onze boot compleet te vernietigen. Tegen het vallen van de avond zijn we bijna ter hoogte van het lichtschip, maar dan 25 mijl dichter bij land in 7 tot 10 meter diep water. Nog steeds is het buiig en de wind neemt tijdens mijn wacht toe: 30 knopen uit ONO. Er is geen maan, dus als er al een boom op onze route komt, zullen we hem niet kunnen zien en dus ook niet kunnen ontwijken. We moeten gewoon niet al te hard gaan en een forse portie mazzel hebben. Als er ook nog een dikke bui overkomt gaan we een tijdje bijliggen: we komen er toch niet tegenop en we willen ook niet verder naar de wal afvallen en bovendien zien we nu helemaal niets. Als de wind weer wat luwt zeilen we verder met door

66

WSVL2012.indb 66

07-03-12 11:34


het water toch een snelheid van 8 knopen of meer, maar het tij kentert dus onze werkelijke snelheid is veel lager. Zo zeilen we weer verder door de nacht, nog steeds hard duimend dat we geen bomen zullen raken. Bij een volgende bui gaan we opnieuw een tijdje bijliggen tot de wind weer afneemt tot de 25-30 knopen die we inmiddels gewend zijn hier. Intussen komen we ter hoogte van Cabo Norte en nu zijn we langzaam aan toch wel buiten het bereik van de Amazonestroom aan het komen; dat wil zeggen dat het risico van de boomstammen nu sterk afneemt. En zo zeilen we de dagenraad tegemoet.

geLukt! Als de zon enkele uren later weer opkomt en de wereld rondom ons weer licht en warm wordt kunnen we eindelijk opgelucht ademhalen: wij zijn de Amazonemonding uit, het boomstammen gevaar is geweken en we kunnen onze koers steeds meer naar het noorden en in de loop van de dag zelfs naar het NNW verleggen – een ware bevrijding! Want hoe indrukwekkend onze Amazone-expeditie ook was, het venijn zat zoals gewoonlijk in de staart en het is fijn om dat nu, zonder noemenswaardige problemen te zijn tegengekomen, achter ons te kunnen laten.

Tekst en foto’s: Reinhilde van der Kroef

Haven Lauwersoog Laat u informeren over onze arrangementen, de haven van Lauwersoog ontvangt u graag! www.havenlauwersoog.nl 0519 - 34 90 23 67

WSVL2012.indb 67

07-03-12 11:34


68

WSVL2012.indb 68

07-03-12 11:34


ZEILEN ONTSPANNEND? De zomer van 2011 zijn we met onze catamaran Tortuga ruim 3 maanden weggeweest naar Denemarken, Noorwegen, Shetland’s, Orkney’s en de oostkust van Schotland. Nu ik de films aan het monteren ben, hebben we veel zonnige beelden van zeilen met het lichtweerzeil op vlak water. Maar toen we, na een oversteek van de Noordzee van 3 dagen, in het donker, het gat van Ameland waren binnen gelopen, zeiden Ronald en ik tegen elkaar: “Zullen we volgend jaar maar op het wad blijven of op het Lauwersmeer?“ Lees VeRdeR op VoLgende pagina

69

WSVL2012.indb 69

07-03-12 11:34


We vertrokken op 23 mei uit Lauwersoog, met een harde zuidwesten wind, niet ideaal, maar er waren uitzwaaiers, dus je moet wel weg. Na 2 dagen voor anker bij Engelsmanplaat was het Westgat wel te varen en eenmaal buiten ging het prachtig dwars over de TE route en vervolgens naar het oosten, koers Helgoland. De nacht werd minder comfortabel, de wind werd zuidoost 6 tot 7 en op de stormfok schoot het niet op. Gelukkig werd het ’s ochtends weer bezeild. In het zicht van Helgoland werd het zelfs zo rustig dat we besloten alle reven uit het grootzeil te halen. Net toen we de grootschoot zouden aantrekken, sloeg de wind, uit het niets, met een klap om naar west 7. We wisten niet hoe snel we het grootzeil weer moesten strijken. Op de fok alleen ging het daarna voor de wind met 10 knoop richting haven. Bij de haven moesten we oploeven tot halve wind, er stonden hoge golven dwars op de boot, we waren blij dat we tussen de pieren de motoren konden starten en een plekje aan een ponton vonden. De weken daarna genoten we gelukkig van heel relaxed zeilen door de Kleine Belt, Kattegat, Skagerak en Noorse Oostkust. Het was met recht de Noorse Rivièra. Er stond wel zuid westen wind, dus buiten de eilanden was het steeds heftig kruisen richting Kristiansand, maar achter de scheren was het bladstil en zonnig.

Met een voorspelling van zuid oosten wind vertrokken we van Kristiansand, om de zuid west punt van Noorwegen te ronden. Er was een dichte mist, maar met een plotter met AIS, durfden we dat wel aan. Eenmaal buiten stond er inderdaad zuidoosten wind en we schoten mooi op. ’s Avonds werd de wind steeds sterker. Een haven binnenlopen was hier niet mogelijk en het ging ook mooi. Om middernacht begon het, tegen alle voorspellingen in, echt hard te waaien. We hadden inmiddels alleen de stormfok op staan en we stuurden met de hand voor de wind. We liepen 12 knopen. Na een uurtje sturen was ik bekaf. Ook vond ik de neuzen van de boot akelig diep in de golven verdwijnen, als we van een golf surften. We streken de stormfok en op alleen de kajuit en de mast voeren we nog 10 knoop. Tegen de ochtend begon het te onweren. Nu, dat is pas echt spannend op zee. We waren bang voor een inslag, die al onze instrumenten zou vernielen, dus zetten we alles uit en koppelden de antennes los. Op een echt kompas stuurden we naar een paar eilandjes in de buurt van Stavanger. Die staan vol zendmasten, dat leek ons wel prettig, die masten trekken vast de bliksem aan. We gingen bijliggen in de luwte van de eilandjes en dat ging heel rustig, we dreven met ongeveer 1 knoop af. Gelukkig konden we daarna weer achter eilanden varen. We gingen naar Karmøy. Een paar dagen hadden we rust.

70

WSVL2012.indb 70

07-03-12 11:34


We bezochten Avaldsness waar de oudste kerk van Noorwegen staat, een Vikingdorp en een museum. Onze boot lag ten anker in de luwte van een bosje. De wind was noord en nam toe tot kracht 6. Toen we uit het museum kwamen, zagen we onze boot opeens midden in de Karmøy sund drijven. Ze ging tamelijk snel steeds verder weg. We waren met de rubberboot zonder BB-motor naar de wal geroeid, dus er achteraan varen was geen optie. PANIEK! Gelukkig belde een vrouw van het museum de reddingsboot. Die lag in Haugasund, maar een paar mijl verderop, hij kwam in een kwartiertje. Wat waren we blij toen de reddingboot onze boot langzij nam en wij er roeiend heen konden. De redders lieten ons nog wel even zweten, het was een eind roeien. Na dit avontuur hebben we weken niet meer geankerd. Pas bij de Shetland eilanden waar het ondiep en zanderig is, hebben we de boot, met windstil weer, weer af en toe alleen gelaten. Langs de Schotse kust hebben we steeds in havens gelegen, want ankeren was daar helemaal niet mogelijk. De oversteek van Blyth naar Ameland ging rustig, ruime wind, we zetten niet te veel zeil, zodat we vrij goed liepen. Helaas waren we pas om 21 uur bij de uiterton. We hadden wind en stroom mee, dus gingen we toch maar naar binnen. Het werd wel heel snel donker. We hadden verwacht dat de tonnen verlicht zouden zijn, helaas was dat niet zo. Ook had onze nieuwe plotter

WSVL2012.indb 71

een kaart van vorig jaar, dus het werd heel moeilijk de geul te vinden en de onverlichte tonnen te vermijden. Met de verrekijker kon Ronald de tonnen nog zien en gaf mij aanwijzigen om er langs te sturen. We gingen akelig snel. Een grote scheidingston misten we maar net. Zodra we het geultje van Ameland bereikt hadden, lieten we het anker vallen. Dit soort varen is beslist slecht voor je hart. Na 2 maanden met mooi weer op het wad en het Lauwersmeer, hebben we er echter toch weer zin in. De plannen voor volgend jaar worden gesmeed. Het volledige verhaal kun je terug lezen op onze blog: http://catamarantortuga.blogspot.com Daar vind je ook links naar de films, die we gemaakt hebben, die staan op YouTube. Marijke en Ronald de Boer

07-03-12 11:34


AVONTUUR GRIEND de duitendief en zijn (toenmaLige) bemanning Op een mooie dag, eind juni 1967 vaart de botter “Duitendief” de haven van Harlingen uit, op weg naar Vlieland en Terschelling als begin van een paar weken zwerven op Wad en IJsselmeer... Voor mij is het de eerste tocht op het Wad en op een schip als de ‘Duitendief’, een prachtige gerestaureerde botter van 13m lang en 16 ton zwaar. Aan boord zijn behalve de schipper Joop en zijn vrouw Dout (ouders van vier jonge nu niet aan boord zijnde kinderen waarvan de oudste 5) ook nog een aantal opstappers enkele reis Terschelling, en mijn vriend en studiegenoot Jules. Els en haar waterpolo- en roeivriendin Ingrid kunnen pas een dag later inschepen op Terschelling vanwege een laatste seizoensroeiwedstrijd elders in het land voor de nog jonge Groningse studentenroeivereniging GYAS. Zij waren, evenals Jules, een jaar eerder al vaker als bevriende bemanning mee geweest, in Friesland met de ‘botterkinderen’ aan boord. Als student en ook (ex-)wedstrijdroeiers zijn we jong, sterk, fit en gretig. Geknipt voor

het zware werk aan vallen, schoten, zwaarden en helmstok van de ‘Duitendief’, Nooit hebben de geuren van de zoute zee, de kleuren van water en lucht, het witte schroefwater, de nog niet goed begrepen getijstroom, de weidsheid van het uitzicht, de aan de horizon opdoemende profielen van de eilanden en de stoerheid van het schip zo’n indruk op mij gemaakt als die eerste keer. Dit was wel andere koek dan met de 16m2 van Els haar familie op het Paterswoldsemeer. Een onvergetelijke indruk, maar er zouden nog andere, spannende indrukken volgen. WadVaRen op een botteR in de zestigeR jaRen Voor wie die tijd niet gekend heeft: een korte schets van het Wadvaren in die tijd. In de zestiger jaren kon je tamelijk vrij over het Wad zwerven... Men kon onbekommerd ankeren en droogvallen op de Boschplaat, daar als vogelliefhebbers tussen de nesten door een wandeling maken; ankeren, droogvallen en bottrappen in de omgeving van Griend, droogvallen en botvissen met staand want op de Dellewal, etc. Havens waren werkhavens, zonder drijvende steigers, en met een beperkte capaciteit voor

72

WSVL2012.indb 72

07-03-12 11:34


jachten. Nauwelijks voorzieningen, geen liggeld. Wadplank en veel lange trossen waren bijna steevast nodig. De sfeer, in elk geval bij de platbodems, was gezellig en betrekkelijk intiem; men kende elkaar. Aanleggen in de haven van Terschelling moest gebeuren op stromend water, en aan een vaste kade en vaste palen, wat voor sommige schippers wel veel bleek te eisen van hun manoeuvreerkunst. Door natuurlijke selectie, en gegeven de moeilijkheidsgraad kwamen er eigenlijk alleen èchte wadvaarders, en zij die het heel snel werden. Zeehonden hebben we in die jaren op het westelijk Wad niet één keer gezien. De botter: geen stahoogte, maar wel een immense kuip, waarin je veilig en beschut kon zitten, staan en liggen. Al het werk vereiste veel spierkracht en handigheid. Géén wc, maar een puts, later van rubber, wat riskant is want die kan plotseling inzakken. Uiteraard ook geen mobiele telefoon. Koffiedrinken bij Hotel Zeezicht op Terschelling was dan ook vaak een alomvattend gebeuren, en onze soort wordt door het hotel “PPB-‘ers” genoemd (poepe, piese, belle). En, toen normaal: géén marifoon om de kustwacht om de haverklap om waterstandjes te vragen (of erger…). Voor uiterste nood was er enig ernstvuurwerk.

naaR gRiend Met Els en Ingrid inmiddels ook aan boord is de beoogde bemanning compleet, en gaat het eigenlijke zwerven over het Wad beginnen. De tocht gaat naar ‘Griend’, het onbewoonde vogeleiland tussen Harlingen en Terschelling. Als bestemming ook nieuw voor de schipper. We willen het graag verkennen. Met afgaand water benaderen we Griend vanuit het zuidwesten, lopen vast en gooien een anker uit. Het is rustig weer. Dus maar verder met zijn zessen in de volgboot, roeiend richting eiland. Totdat het te ondiep wordt. Uitstappen en verder lopen over de wadbodem, het bootje met ons meezeulend. Ook dat gaat op een bepaald moment niet meer, dus ankertje uit en verder lopen zonder bootje. Voordat we echter het hogere deel van het eiland bereiken duikt er ineens iemand vanachter een stuifduintje voor ons op. Het blijkt een van de twee vogelwachters te zijn, die ons vriendelijk uitlegt, dat we niet zo maar Griend op kunnen vanwege de broedvogels. Bovendien heeft Natuurmonumenten het er voor het zeggen. Maar als één van ons lid is of wordt van Natuurmonumenten, dan is hij bereid het hele gezelschap op verantwoorde manier op het eiland rond te leiden. Aldus geschiedt en wij krijgen een leerzame en gezellige rondleiding over Griend, inclusief het beklimmen en bekijken van het vogelwachtersdomein. De vogelwachters vertellen ons, dat ze nogal ontberingen lijden: de verwachte bevoorrading per boot heeft al dagen op zich laten wachten. Met het gevolg, dat het gas op is, ze geen eetbaar brood meer hebben, en dat ze al dagen niet meer warm hebben gegeten. Ze leven al een tijd in hoofdzaak van koude Brinta. Dus zegt schippersvrouw Dout spontaan: kom straks aan boord maar bij ons eten. Wij gaan alvast terug, waarbij het Wad ons al een eerste harde les leert. Wees je steeds

73

WSVL2012.indb 73

07-03-12 11:34


De Duitendief onder zeil

74

WSVL2012.indb 74

07-03-12 11:34


bewust van de stand van het tij en de gevolgen daarvan. Het is namelijk laagwater geworden. Wij moeten nu een forse inspanning leveren om de bepaald niet lichte bijboot met vereende krachten over een flinke afstand naar de botter te sjouwen en te slepen. De vogelwachters zullen nakomen. Intussen wordt het etenstijd en ze zijn er nog niet, noch zichtbaar in aantocht. We gaan eten. De inhoud van de pan is al aardig geslonken als er op het schip geklopt wordt, en jawel hoor, daar staan ze, niet twee maar drie mannen, voeten reeds nat van het opkomende water. Buiten ons zicht, vanaf de Harlinger kant is de bevoorrading alsnog gekomen, met nog een derde persoon, een wat oudere man, die namens het KNMI iets op Griend te doen heeft. Lichte paniek aan boord, want de pan is aardig leeg. Alle resten op de diverse borden worden terug in de pan gedaan en weer opgewarmd. De mannen eten als turfgravers en zeggen dat ze nog nooit van hun leven zo lekker gegeten hebben.

Het nacHteLijke Wad Terwijl we genoeglijk in het vooronder zitten komt de fles op tafel. Buiten steekt de wind wat op. De verhalen worden, naarmate de tijd vordert steeds joliger en woester. Maar… ook het weer wordt wilder. Het wordt hoog tijd dat de mannen terug gaan naar hun Griend. Zonder dat ook maar iemand zich er van bewust is, is het hoog water geworden en donker, het schip drijft achter zijn anker en beweegt langzaam op de golven. Terug lopen naar Griend gaat niet. Met de bijboot dus. Jules en ik vinden dat geen probleem, want als ervaren Gyasroeiers zullen wij ze wel even naar Griend roeien. Nu de zee intussen toch wat onrustiger geworden is, komt het wel erg goed uit dat een van de mannen wel aan boord wil blijven om de volgende dag mee te varen naar Terschelling, waar hij toch moet zijn. Zodat we niet met vijf, maar ‘slechts’

met vier man in het bootje door de golven hoeven. De mannen hebben een zaklantaarn bij zich en ook wij nemen er een mee. Jules en ik trekken elk een reddingsvest aan voor alle zekerheid. Er is echter een niet onbelangrijk probleem: het is donker en Griend is compleet opgelost in de bewolkte nacht. En bovendien heeft niemand, toen het nog licht was, een ordelijke peiling op het eiland genomen. Noch is er voor het vertrek een olielamp ontstoken bij het vogelwachterhuisje. Het enige wat je nu ziet, zijn de lichtjes van de boeien her en der, de lichtbundel van de Brandaris die regelmatig over de golven strijkt, maar Griend zie je er niet mee. Iedereen wijst ergens de duisternis in waar hij of zij denkt dat Griend moet liggen. Uiteindelijk hakt schipper Joop de knoop door. Op basis van de plek waar wij volgens hem liggen, en aan de hand van de positie van de Brandaris kun je zeggen: “een beetje stuurboord van de vuurtoren aanhouden, dan moet je er komen”. Op die manier wordt de reis ingezet, zonder kompas, op stromend water, met slechts één punt voor de koersbepaling, de duisternis in. Jules en ik samen op het roeibankje, elk roeiend met één riem. De mannen op het achterbankje. Op de botter worden de navigatielichten ontstoken zodat we het schip ook in het donker nog kunnen herkennen en terug vinden. de beLeVing Van de acHteRbLijVeRs Nu eerst de beleving van de achterblijvers via het verslag van schipper Joop in een personeelsblad van de gemeente Leeuwarden: “Elsje, Ingrid, Dout en ik zagen het viertal met enige zorg vertrekken. Ze deden twee slagen met de riemen en toen waren ze al onzichtbaar. Toen ze in het duister verdwenen waren begon het wachten. En dat duurde en duurde. De onrust kroop binnen in de harten. Want het Wad is zó groot… het weer werd steeds grimmiger en de 75

WSVL2012.indb 75

07-03-12 11:34


Luuk op de kluiverboom

golven steeds onstuimiger. Intussen was het wel vallend water geworden en op een gegeven moment dreigde de botter aan de grond te raken. Dus verhaalde ik een paar honderd meter naar dieper water. De minuten verliepen, het werd een kwartier, een half uur. Zó ver weg was Griend toch niet; de mannen hadden al lang terug moeten zijn. De angst groeide met de minuut tot… ik eindelijk het bootje in het zoeklicht ving. Toen was het leed ook geleden en hoorden we de rest van het verhaal.”

onze nacHteLijke RoeitocHt naaR gRiend Mijn verhaal: Wij roeien in de gekozen richting, totdat we op een bepaald moment aan de grond lopen, echter nog steeds zonder ook maar een schim van Griend te zien. Dus stappen we uit en slepen het bootje nog een tijdje mee, totdat het ook daarvoor te ondiep wordt. Aangezien het ook dan nog beslist niet zeker is, in welke

richting en op welke afstand Griend ligt volgt een moeilijk beraad. Er is inmiddels meer wind en ook meer golfslag (uit de richting van de botter). Daar tegenin terug roeien in een met vier man zwaarbeladen bootje is geen optie. Daar staan blijven ook niet, dus blijft er eigenlijk geen andere keus over dan dat de twee mannen de duistere nacht in gaan lopen, wadend, in de richting van waar vermoedelijk Griend ligt. Wij zullen in het bootje ter plekke blijven wachten totdat de mannen vaste grond onder de voeten hebben. We spreken twee verschillende soorten lichtseinen af voor met hun zaklantaarn. Één voor als ze Griend bereikt hebben en één voor als ze na wat ronddolen het niet meer zien zitten en terug willen. Dat laatste lichtsignaal zullen wij dan beantwoorden met onze schijnwerper zodat ze het bootje met ons terug kunnen vinden. (over hoe het daarna verder zou moeten hebben we het niet gehad… Ik neem aan dat we jong en optimistisch dachten dat het allemaal wel goed zou komen).

76

WSVL2012.indb 76

07-03-12 11:34


Het besluit om wadend de nacht in te lopen is met gemengde gevoelens genomen. De jonge bioloog / vogelwachter kan zich er snel in vinden, de wat oudere KNMI-man denkt waarschijnlijk aan vrouw en kinderen en verdwijnt met duidelijke tegenzin met zijn metgezel het duister in. Nog even horen we hun plassende voetstappen en weg zijn ze, verzwolgen in nachtelijke waddengeluiden.

Daar zitten we dan in het bootje op het duistere Wad, Jules en ik, gekleed op een zware roei-inspanning in een T-shirt en een reddingsvest. Voortdurend de vermeende richting van Griend in de gaten houdend, maar ook zo nu en dan kijkend of we de lichten van de botter nog zien. Op een gegeven moment horen we de motor van de botter starten, vervolgens raken we min of meer in onzekerheid over de vraag welke lichten nu van de botter zijn, er lijkt iets veranderd, er zijn zoveel lichtjes. Je zou bijna denken dat de botter er vandoor is. teRug naaR de botteR Inmiddels is het in de lucht duidelijk onrustiger geworden, en we menen zelfs in de verte een donderslag en weerlicht te horen en zien. Maar hoe we ook kijken, géén lichtsignaal te bekennen. Intussen beginnen we het stilzittend in onze dunne kleding kouder en kouder te krijgen. We zitten letterlijk te klappertanden in het bootje. We maken elkaar wijs, dat de twee mannen al lang en breed hoog en droog in het vogelwachterhuisje zitten, dat wellicht hun schijnwerper in het water is gevallen of

op andere wijze onklaar geraakt is. Hebben wij misschien een moment niet opgelet en zo het sein ‘veilig’ gemist? Hoe kouder wij het krijgen hoe waarschijnlijker het ons lijkt dat zoiets het geval is. Na lange tijd wachten, naar ons gevoel, en kou lijden besluiten wij terug te roeien richting botter. We kunnen dan toch ook nog steeds de richting van Griend in de gaten houden voor eventuele signalen. Het roeien tegen de toegenomen golven in blijkt niet mee te vallen, we krijgen nogal wat water binnen over de lage kop van het bootje. Noodgedwongen gaan we over tot een andere gewichts- en taakverdeling. In plaats van met zijn tweeën op het roeibankje gaat Jules achterin zitten met ook als taak om in de gaten te houden of we nog op koers naar de botter liggen. Zo komt er door de hogere kop minder water binnen, maar nu moet ik wel in mijn eentje roeien. En “Griend” in de gaten houden. Door al het gedoe zijn we ook onzeker geraakt over de positie van de botter en roeien we een tijdje de verkeerde kant op. Doordat de botter verlegd is, kijken we anders aan tegen de navigatielichten en wij, ongeschoolde wadvaarders, hebben dat niet direct in de gaten. Al met al komen we tergend langzaam vooruit. Bij het passeren van een eenzame prik lijkt het alsof we per haal maar tien centimeter vooruit komen. Eindelijk zien we het silhouet van de botter, Joop hoort het geplas van de riemen en vangt ons in zijn schijnwerper. Met gejuich worden we aan boord ontvangen en opgewarmd. Tranen van opluchting, mokken Bokma worden ons aangereikt. Weg Van gRiend, maaR met tWijfeLs Maar: hoe zit het intussen met die mannen van Griend? Wij, noch de achterblijvers op de botter, hebben een sein gezien, Griend wordt nog steeds in de gaten gehouden. 77

WSVL2012.indb 77

07-03-12 11:34


Niet tevergeefs, na enige tijd ziet iemand een lichtsignaal uit de veronderstelde richting. Er ontstaat een nieuw niet onbelangrijk probleem: door alle ontberingen weten Jules en ik niet meer zeker of dit nu het sein ‘veilig’ of ‘onveilig’ is. De gedachte overheerst om dit als het sein ‘veilig’ te beschouwen, waarbij wellicht de wenselijkheid van deze interpretatie een belangrijke rol speelt. Wij houden het op de conclusie “sein veilig”, onderdrukken twijfels en gaan ankerop richting vaargeul met de bedoeling in de ochtend in elk geval op Terschelling te zijn. Joop heeft om elf uur een afspraak met een kompassteller, die hij niet wil missen. En die hij bij gebrek aan een communicatiemogelijkheid, marifoon noch mobiel in die tijd, ook niet kan verzetten. Het nachtelijk vertrek is echter tevergeefs, want varend in het donker

lopen we opnieuw vast. De vogelwachter aan boord heeft in ieder geval een droge en warme nacht. Zijn collega’s…?? Evengoed komen we de volgende dag nog op tijd in Terschelling. Met het Griendavontuur is mijn wadinwijding goed begonnen. Het begin van een leerproces, dat tot op heden doorgaat, en waarin wij, Els en ik, aanvankelijk, ook toen we met een eigen schip het Wad op gingen, regelmatig avonturen beleefden, zij het niet zo riskant als dat bij Griend, alhoewel...? Vanuit een knagende onzekerheid hebben we nog dagenlang in kranten gekeken en naar het nieuws geluisterd om te vernemen of er geen mensen op het Wad aangespoeld of als vermist opgegeven zijn. We wisten immers niet hoe het de twee mannen vergaan was nadat ze wadend door het water het nachtelijk Wad opgeslokt waren? Heb-

78

WSVL2012.indb 78

07-03-12 11:34


ben ze zonder enge dingen steeds drogere grond bereikt? Of zat er nog een diepere geul tussen? Of…?? de ontknoping: Het VeRHaaL Van de nacHteLijke speuRtocHt naaR gRiend dooR de WandeLaaRs zeLf De ontknoping horen we jaren later als we bij toeval de bewuste vogelwachter weer tegen komen. Nadat ze vanaf ons bootje in de veronderstelde richting vertrokken zijn was het na enige tijd inderdaad weer dieper geworden. Zij stonden een tijdje op het stikdonkere Wad te twijfelen. Betekende dit dat ze verkeerd zaten, dat ze Griend voorbij dreigden te lopen en in steeds dieper water dreigden te komen? Dat kon ook plòtseling dieper worden, wat in combinatie met de stroom geen prettig idee was. Of was het maar een eenvoudig geultje, waarachter al gauw de juiste weg over ondieper Wad

naar Griend lag? Enig zoekend langs de geul heen en weer lopen hielp ook niet veel. Totdat de bioloog op het idee kwam om heen en weer lopend zo nu en dan diep hurkend richting de Brandaris te kijken. Toen zag hij dat dan vanaf een bepaald punt een aantal lichten verdween, àchter iets. Dat ‘iets’ moest een verhoging van de wadbodem zijn. Dat kon alleen maar de vaste grond van Griend zijn. Ze liepen met hernieuwde moed die kant op, door een toch wel passeerbare geul, werden nog een keer verrast door een stukje dieper water maar belandden uiteindelijk op het begroeide deel van Griend. Waar ze zonder verdere problemen het huisje bereikten en met hun schijnwerper het sein ‘veilig’ gaven. Gered! Gelukkig maar, want hun verhaal bevestigt, ook nu nog, ons gevoel dat dit ook wel heel anders had kunnen aflopen…

Tekst: Luuk Knol Foto’s: Jules Peschar 79

WSVL2012.indb 79

07-03-12 11:34


VAN MALAGA NAAR LAS PALMAS met een bescHeRmengeL aan booRd

Op 10 november hadden wij, Pim en Ankie, een vlucht naar Malaga geboekt met de bedoeling om ons daar in te schepen aan boord van de Nix, van onze vriend Nico. Nog thuis kregen we op 9 november om 09.00 uur van Nico de volgende mail: “Ben vanochtend vroeg uit Cartagena vertrokken. Na een half uur begon het 55 kn te waaien. Lig na een enorme worsteling weer in de haven van Cartagena. Probeer het vanmiddag weer. Ik zal Malaga waarschijnlijk niet redden. Houd je op de hoogte van de ontwikkelingen. Nico” Het zal duidelijk zijn dat toen wij op 10 november in Groningen op de bus naar Bremen stapten onze nabije toekomst er nogal onzeker uitzag. Van een Duitse zeilvriendin kregen we dan ook het volgende sms’je: “Also dann: Viel Glück für alle bevorstehende Abenteuer und Unklarheiten......lfs.” Vooralsnog wisten we niet wat ons te wachten stond en zeker niet dat het een tocht zou worden met het zwaard van Damocles boven ons hoofd; ons eerste probleem was, waar is Nico en hoe vinden we hem. Toen we in de buurt van Malaga waren, zag ik vanuit het vliegtuigraam vlak voor het donker werd, een zeilboot en dus zei ik tegen Pim, kijk daar zeilt Nico. Cartagena - Malaga is ongeveer 180 zm en met een X61 zou dat moeten kunnen, maar Nico was alleen aan boord en had gezien zijn mail niet erg veel rust gehad voordat hij aan deze etappe begon. Nadat we geland waren op de afgesproken tijd, kregen we de sms: “Ik ben om 20.15 in de haven”.

Echter de afgesproken plek in de grote haven van Malaga was niet meer toegankelijk voor jachten, maar al rijdend in de taxi met de plattegrond op schoot, de telefoon aan het oor en kijkend naar het zich verplaatsende toplicht vonden we elkaar. De eerste klus was geklaard. Eenmaal aan boord viel Nico, een oude vriend van ons, direct met de deur in huis; orkaan Ida zit ons op de hielen, op de gribfiles was alles oranje gekleurd en de richting van de windpijlen beloofde ook niet veel goeds: tegenwind! Snel verkleden, tassen in de hut, trossen los en maar kijken hoever we zouden komen voordat het losbrak. En zo tuften we, 15 minuten nadat we aan boord gingen, om 21.00 uur de haven uit. Nadat we een uurtje bijgekletst hadden zei Nico: ”ik ben moe” en weg was hij. De zeilen waren gehesen en de koers was de kustlijn volgen. En zo stoven wij met 10 kn, op een voor ons onbekend schip, door de donkere nacht. We zagen de lichtjes op de kust en meden de vele witte containers waar korven met kreeften onder hingen. Ook wenden we snel aan de voor ons onbekende apparatuur: de kaartplotter, de radar en het scherm met de AIS gegevens. Er zijn geen papieren kaarten aan boord, maar wel de diverse pilots. Wat ons echter meer zorgen baarde, was de lekkende schroefas. Als de motor liep, zorgde de lenspomp ervoor dat het lekwater weer naar buiten spoot. De motor

80

WSVL2012.indb 80

07-03-12 11:34


stond niet meer goed vast op zijn fundament en dat schudden veroorzaakte het lekken langs de schroefas. Doordat we op de hielen gezeten werden door Ida hadden we besloten het vervangen van de vier, uit Nederland meegenomen, motorsteunen uit te stellen totdat we ergens verwaaid lagen. Tijdens Nico’s vorige etappe van Malta naar Cartagena was dit mankement aan het licht gekomen en had hij op Sardinië twee nieuwe, maar te lichte, steunen kunnen kopen en plaatsen. De motor had een volledige check up gehad, alleen ze hadden vergeten te kijken of de steunen nog goed waren! Met een toerental van 1600 liep de motor het rustigst maar is de snelheid slechts 5 kn in plaats van de normale 8-10 kn. We kwamen de eerste nacht goed door, checkten steeds of de pomp het nog deed, zagen de maan opkomen en in de buurt van Gibraltar slalomden we tussen de vele ten anker liggende vrachtschepen door: het is crisis. Rond 10 uur meerden we af voor de dieselpomp en naast de militaire startbaan. Een Steltbommenwerper steeg net op met erg veel lawaai, vlak daarvoor had een motorbootje met een vlag het verlengde van de startbaan vrij gemaakt van eventuele schepen. Volgetankt, met een nieuwe pomp en vers brood vervolgden we na een uur onze tocht. De straat van Gibraltar is een tochtgat. We hebben tegenwind van 30 kn en kruisten stijf onder de Spaanse kust om zo min mogelijk stroom en golven tegen te hebben. Bij Tarifa, de zuidelijkste punt van Spanje, werd druk gekitesurft, wind genoeg. Wij verlegden daarna onze koers naar de Afrikaanse kust en die zouden we blijven volgen om eventueel een haven te kunnen aanlopen als het nodig was. Toen we in de buurt van Tanger waren, liepen veel vissersboten ons achterop, maar er kwam ook een schip van de kustwacht aangestoven. We hesen snel de Nederlandse vlag, zwaaiden

vriendelijk en zagen dat ze, tot onze opluchting, weer even snel als ze gekomen waren, verdwenen. Zo gleden we op grootzeil, motor en pomp de tweede nacht in. De zon zakte prachtig in zee. Onze koers was steeds zo dat het net bezeild was en we hadden de hele tocht 1 knoop stroom mee. Viel de snelheid onder zeil terug tot onder de 5 kn dan gingen motor en pomp weer aan. Gelukkig bleef Ida verder uit de kust dan voorspeld en kon Nico ‘s nachts rustig de net kapot gegane pomp vervangen door onze nieuwe. Van de twee kapotte lenspompen maakte hij weer een werkende voor het geval dat.

De dagen verliepen rustig, we hadden de Afrikaanse kust steeds in beeld en af en toe zette een kleine visser zijn netten uit. Als ze we ze zagen checkten we wel even snel met hoeveel ze aan boord zaten en of ze wel visten. Eenmaal gaven we een beetje meer gas. In de buurt gekomen van Safi roken we dat dit een industriestad is, maar wel met eventueel een goede schuilhaven. Verder kwam de zon op achter de bergstrook van Afrika en zakte ‘s avonds vredig weer in zee. We zagen een veldje zeeschildpadden met veel pokken op hun schild, een rustende Jan van Gent, een walvisje dat even ademhaalde en een zwerm vogels (Vorkstaartple81

WSVL2012.indb 81

07-03-12 11:34


vieren?/Bril sterns?) die vlak boven het water cirkelden om te foerageren. Grote schepen gaven ook geen problemen, lagen we op hun koers dan gingen zij een streepje meer naar stuur- of bakboord. Aan boord was het verder ook rustig, we hielden het weerbericht in de gaten, er werd lekker gekookt, we aten gezellig met zijn drieĂŤn aan tafel, keken veel films, lazen, mailden en keken af en toe op de instrumenten. Met de generator aan boord kon er ook geschuurd, geslepen en geboord worden, tenslotte moest het schip straks voor de start van de ARC (Las PalmasSt Lucia) tiptop in orde zijn. Ter hoogte van Agadir verlegden we onze koers richting Lanzarote, en tegen de ochtend zagen we een streep aan de horizon. Het eerste Canarische eiland kwam naderbij. Met weinig wind kruisten we een tijdje vlak langs de kust. Langzaam verdween de witte bebouwing op het eiland en doken we de straat tussen Lanzarote en Fuerteventura in. Ook dit is een tochtgat en we kruisten bij een oplopende wind van 20-25 kn. De kleine dolfijnen sprongen aan beide kanten van het schip omhoog, ze gingen sneller dan wij. Naast vrij veel deining waren ook de golven hoog, het schip ging er prachtig doorheen. Helaas draaide de wind

verder tegen en konden we onze juiste koers niet meer houden. En weer ging de overbelaste pomp kapot, maar werd ondanks de zeegang vakkundig vervangen. Gelukkig viel de wind 15 zm voor Las Palmas weg en konden we op de motor en met de pomp recht op de haven afsturen. Om 05.00 uur meerden we af bij de dieselpomp na vijf dagen en acht uur en 760 zm. We hadden het er zonder kleerscheuren afgebracht en het zwaard zat weer ongebruikt in zijn schede. Als we wel door Ida ingelijfd zouden zijn dan was het beslist niet goed afgelopen, want toen Nico en Pim de volgende dag (met buiten veel wind) de motorsteunen vervingen, bleken de bouten van de twee oude, achterste steunen, volledig doormidden te zijn. Dus hing de motor slechts aan de twee te lichte steunen voor en de schroefas! In zeer zware zeegang zoals voorspeld was de motor geheid van zijn fundament gegleden en dan restte ons slechts het vlot. Maar omdat we, zoals altijd, onder de vleugels van de beschermengel van Nico voeren, was dat gelukkig niet nodig. Ankie Salters

82

WSVL2012.indb 82

07-03-12 11:34


83

WSVL2012.indb 83

07-03-12 11:34


WSVL2012.indb 84

07-03-12 11:34


WSVL2012.indb 85

07-03-12 11:34


FRISSE LENTETOCHT Neef Derk ontmoet ik, zoals afgesproken, ‘s ochtends vroeg op de luchthaven Vantaa, de luchthaven van Helsinki. Elk komende van een andere windrichting. Vandaar pakken wij de bus naar het prachtige station van Helsinki om vervolgens gebruik te maken van de zeer comfortabele Finse treinen om naar Karleby (Kokkola) af te reizen. Het is 28 april en wij hebben deze datum zorgvuldig gekozen door de laatste drie weken nauwkeurig de ontwikkelingen van het ijs in de Golf en Baai of Bothnia (Bottenvikken) op de Finse en Zweedse ijsinformatie webpages te volgen ( http://en.ilmatieteenlaitos.fi/iceconditions of http://www.smhi.se/oceanografi/istjanst/produkter/sstcolor.png ). Zo concludeerden wij, dat wij rond 30 april wel in staat zouden moeten zijn om te water te kunnen gaan en dan zuidwaarts te kruipen. Ons doel is om in een dag of acht in Lauwersoog te zijn zodat wij ook de CAMrace van dat jaar kunnen varen. Jaren ervoor heb ik single-handed ook al eens in 8 dagen deze tocht volbracht, gedurende een oktober maand. Onze Finse vrienden Sonja en Boris, die ons zouden helpen Pião te water laten en de mast er weer op te zetten melden ons, dat de Finse zeilers in Bottenvikken regio niet voor 1 juni hun boot te water laten, maar ja eigenwijs als wij zijn, willen wij zodra het ijs bij de kustlijn weg is te water en gaan varen. Daags voor ons vertrek lijkt de situatie redelijk goed en de Finse kustlijn is vrij van drijfijs, dus als de wind gunstig blijft en niet het ijs naar de kustlijn drijft zou het moeten kunnen lukken. Daarom maakten wij onze reisplannen definitief en regelde ik de kraan vanuit mijn toenmalige woonplaats Hong Kong.

Onderweg is nog veel sneeuw te zien en als wij aankomen in Karleby voelt het redelijk fris, al is het 6 graden. Toch is de haven ijsvrij en ‘s middags drijft de Pião in de haven en gaat de mast erop. Als op 1 mei het Roode Hooft open gaat voor het vaarseizoen in Lauwersoog, is het terrein van de Karleby jachtclub nog geheel uitgestorven op een enkele locale watersporter na, die ons hoofdschuddend gade slaat. Een daar wonende Nederlander, die een zeeschouw heeft, maakt nog een praatje met ons. De schouw staat nog hoog en droog. Zodra de mast staat, steken wij gelijk de Taylor oliekachel aan zodat het warm wordt aan boord en gaan nog gauw wat boodschappen doen. ‘s Avonds komen Sonja en Boris nog langs voor een paar borrels en brengen sandwiches mee. Zo praten wij nog gezellig wat bij. Zij verlaten ons tegen middernacht. Het vriest al 4 graden en het dek is spekglad. Gelukkig is het in de kajuit heerlijk warm en comfortabel. De volgende dag tuigen wij het schip verder op en gaan diesel regelen, want de pomp in de haven is nog niet in gebruik in deze tijd van het jaar. Er komt een heuse tankwagen om ons 220 liter diesel te leveren! Ook Jetje, de windvaanstuurinrichting, wordt weer in elkaar gezet, een koude klus in water van 0.5 tot 1 graad. Het lukt allemaal en na de laatste provisies aan boord gehaald te hebben, gaan wij vroeg de kooi in, nadat wij eerst gegeten hebben bij Sonja en Boris. Daar bekijken we de laatste ijs- en weergegevens. Deze zien er redelijk uit met een wind 4 tot 5 uit het zuidoosten. Wel vraagt Boris zich af of de tonnen er allemaal al in liggen.

86

WSVL2012.indb 86

07-03-12 11:34


Op 30 april, als in Nederland de vroege vogels de eerste aubades ten gehore brengen ter gelegenheid van Koninginnedag, gooien wij om 5 uur de trossen los bij min 2 graden en varen door het smalle onderwater uitgehakte kanaal naar buiten. Om ongeveer 4 uur gaat de zon op. Het is een prachtige ochtend met een strak blauwe lucht met weinig wind. Na wat secure navigatie manoeuvres komen wij bij Tankar in ruim water en kunnen de zeilen bij. Tankar is een bijzonder eiland voor de kust van Karleby met een klein loodshaventje waar het prima schuilen is bij slecht weer en dat ook een leuk klein kerkje heeft zonder een vloer erin. De vuurtoren is zeer markant en bemand! Langs de kust lag nog sneeuw, maar het water is ijsvrij. Het doel is om bij daglicht nog de Kvarken (63°35’ N) te passeren, opdat wij ‘s nacht geen hindernissen meer zouden hebben tot de Södra Kvarken, ook wel Archipalago genoemd. Wij zullen langs de Zweedse kant van de Östra Kvarken naar het zuiden moeten varen, daar de vaarwegen, die door het oostelijke stuk ervan en langs de kust naar Vaasa lopen, nog niet ijsvrij zijn. Dus onze koers is zuid west tot de Kvarken en dan west totdat wij de ondieptes van Valsörarna aan bakboord kunnen laten. Daar rechtstreeks heen varen is geen optie aangezien er nog een groot ijsveld in de Baai van Bothnia ligt dat ons de weg verspert. Op deze grote velden wordt nog gejaagd op zeehonden in deze tijd van het jaar. De wind neemt toe en we krijgen de eerste sneeuwbui over ons heen. De sneeuwbrillen, speciale bergklimhandschoenen en overlevingspakken komen nu van pas en wij varen west zuidwest totdat het water bezaaid is met kleine ijsklontjes. Om half acht zien wij ook het eerste ijsveld en koersen daarom zuidelijker 225°, hoger aan de wind. Wij denken nog dat een “Whisky on the Rocks” wel een leuke foto zou zijn, maar ook te

riskant, dus varen wij maar door. Tegen het eind van de middag zien wij de eilandenreeks van de Kvarken en gaan 255° varen totdat wij de noord-cardinaal Fiskargrund aan bakboord kunnen laten. Uiteindelijk ronden wij de boei om 16.30 uur, maar er is niet veel meer van over na de winter. Hij is half gezonken, maar we draaien dan toch zuidelijk en gaan aan de wind koers 195°. Het water is al warmer 2 tot 3 graden. We boffen maar. Åland is niet te bezeilen helaas. Het eerste rif wordt ook gestoken en de golven nemen toe nu de bescherming, die de Kvarken boden, achter ons ligt. Het is bar fris en de buiskap blijkt een uitstekende investering, want je neus er buiten steken is niet raadzaam, al moet dit wel zo nu en dan om te kijken of er geen scheepvaart is dat op onze koers ligt. Jetje gaat verder sturen, zodat wij in ons wachtritme kunnen komen van 3 uur op 3 uur af. Wel wat lang in deze koude omstandigheden, maar het geeft wel een redelijke rust periode voor degene, die van wacht is. Na eerst gekookt en gegeten te hebben gaat Derk als eerste op kooi. Als ik weer boven kom, met een dampende mok koffie, is het middernacht en is de wind wat gaan ruimen. Het is duidelijk dat de Södra Kvarken niet meer te bezeilen zijn en we blijven dus hoog aan de wind varen en zullen, ergens in de Baai van Gävle, de Zweedse kust aanvaren. Derk zit dik ingepakt en is blij naar zijn kooi te kunnen om wat op te warmen, na eerst nog van de warme drank genoten te hebben. Ook het drinkwater is ijskoud, dus tandenpoetsen is geen pretje. De volgende dag komt in de vroege ochtend de Zweedse kust in zicht. We zetten de klok een uur terug en gaan een uur later door de wind. De zon komt door en in de zon en uit de wind is het aangenaam toeven. Dat wil zeggen uitsluitend in de zon en uit de wind! Zo naderen wij de kust en kunnen de doorvaart tussen het Zweedse vaste land en het 87

WSVL2012.indb 87

07-03-12 11:34


eiland Gräsö net bezeilen, zodat wij niet rond de punt hoeven te varen en het officiële internationale vaarwater van de Södra Kvarken hoeven te nemen. Niet dat wij bang zijn voor problemen met de scheepvaart, want na ruim 30 uur onderweg te zijn, hebben wij nog geen schip gezien. Op de motor varen wij tussen het Zweedse vaste land en het eiland Gräsö door en maken de lunch klaar. Het is een aangename tocht in de zon en minder wind zo tussen het land en we kunnen genieten van het zonnige weer. Ondertussen beluisteren wij het Zweedse kustweerbericht. Dat is niet veel belovend. Zowel de windverwachting als mede de waarschuwing voor dichte mist gedurende de nacht, baren ons zorgen. We overwegen om na het verlaten van de doorvaart en de zee van Åland direct stuurboord naar het schilderachtige Grisslehamn uit te wijken. Maar het zou moeten kunnen lukken om 25 mijl zuidelijker de Stockholmse Yttre Skärgårten binnen te varen en geen last van de vele veerboten te hoeven hebben en eventueel beter weer af te wachten of de optie om binnendoor op de motor zuidwaarts te varen. De zeilen gaan weer bij, zodra wij in de zee van Åland zijn, en de motor af. Helaas na 15 mijlen zuidelijk te zijn van Grisslehamn te zijn, rolt er om 18.00 uur een dikke mistdeken over ons heen en is het zicht in enkele minuten gereduceerd tot een paar honderd meter. Het begint te schemeren en voor het eerst horen wij nu scheepsdiesels en ruiken we de zwaveldampen. De radar gaat aan, maar de scheepvaart zit duidelijk achter de rotspartij en we zetten de radar op stand-by. Het is erg onaangenaam, maar we zullen nu toch verder op de hand moeten varen en kruipen naar de kust toe. De noordelijke ingang van de Skärgårten, dat tussen Väddö (Björkö) aan de noordzijde en Arholmen aan de zuidkant loopt, wordt in de GPS gezet en we zetten koers naar dit gat in de mist en duisternis. Als wij op een mijl afstand zijn is

het donker en zetten we de radar weer aan en worden de zeilen gestreken. Ondanks de GPS en de radar is de ingang lastig te vinden en de dieptemeter schiet zo nu en dan verontrustend omhoog. De motor staat op langzaam en de spanning is groot. Misrekening is op deze kustlijn een heel harde les, want het is geen zacht waddenslib dat het schip tot stilstand brengt, maar een grote klap tegen een niet meegevende klip. Het lijkt uren te duren, maar uiteindelijk vinden wij de ingang als op de radar de doorgang te zien is. Als wij erin varen, zien wij het rode licht langs ons trekken en zijn wij binnen. Gelijk keert de rust terug, zonder de golven en wind, en valt de spanning van ons af. De eerste aanlegplek is een mijl of 5 verder naar binnen, dus terwijl Derk stuurt, blijf ik achter de radar en geef de koers door. Om een uur of negen meren wij af langs een kleine stijger vlak bij een klein werfje, dat aan de rand van het dorpje Gräddö ligt. Je kunt een kanon afschieten, geen mens op straat. Na wat eten en een glaasje Whisky, kruipen we vroeg in onze kooien. We hebben 64 uur gevaren en ruim 400 mijl achter ons. De volgende ochtend is er nog steeds een dichte mist en gaan wij eerst maar eens een wandeling maken door het dorp. We kopen een krant en brood in de locale ICA, waarna we een rondje maken over het werfje, dat er erg traditioneel uitziet. Na de lunch rond 13.00 uur lijkt de mist wat op te trekken, als de zon probeert er door te komen. Dus besluiten wij maar te vertrekken en binnendoor de Skärgårten naar het zuiden te varen. Het is fris, een paar graden boven nul en alles is klam. Wij zijn nog maar net onderweg als het weer dicht trekt, toch varen wij rustig door met één achter de radar en de andere sturend. Wij wisselen elkaar om het half uur af. Zo steken wij de druk bevaren route van Stockholm naar buiten over, nadat wij op de radar gezien hadden, dat er weer een schip voor-

88

WSVL2012.indb 88

07-03-12 11:34


langs gegaan was en dat er geen andere schepen te zien waren op het scherm. Zo sukkelen wij enkele uren door, zonder echt te kunnen genieten van één van de mooiste vaarroutes van Europa. Later in de middag trekt de mist inderdaad wat op, varen wij uit de dikste soep, en komen zowaar ons eerste schip tegen, een Fins zeiljacht op weg naar het noorden. Wij meren om 18.50 uur af in de haven van Sandhamn het zeilmekka van de Stockholm jachtclub en de plek, waar de wedstrijden verzeild worden. Wij zijn, op een reusachtige race-multihull na, het enige jacht dat er ligt en het is er uitgestorven, een schril contrast met de enorme drukte, die men hier aantreft op een zomerdag. Het winkeltje als mede het restaurant zijn gesloten, al is er een vriendelijke beheerder, die ons nog een update van het weerbericht geeft. Liggeld zijn wij niet verschuldigd, dat scheelt. De walstroom werkt, dus dat valt mee. Na een heel rustige nacht vertrekken wij weer vroeg, gooien om 06.00 uur de trossen los en varen 115° oostwaarts naar buiten en laten om 7.40 uur de vuurtoren Revengerundet aan bakboord, hijsen de zeilen en draaien af naar het zuiden, koers 185°. Ten noorden van ons is de dikke mistdeken nog goed te zien. Er is weinig wind uit oost noordoost, luchtdruk 1002 mb, zeewater 6 graden! De voorspellingen zijn redelijk en de wind zal later in de dag nog wel wat toenemen. Al snel wordt om 12.00 uur het tweede rif erin gezet en lopen wij met een mooie snelheid zuidwaarts richting Öland met een oostelijke

wind en een koers van bijna 200°. Een waterig zonnetje maakt het allemaal wat aangenamer al blijft het ver onder de 10 graden. Om 14.00 uur zijn we terug bij één rif als de wind met 22 kn over dek gaat en we lopen een dikke 7 kn. In ons wachtritme laten wij de mijlen achter ons, terwijl Jetje ons in de goede richting stuurt, en maken 170 mijl in 24 uur. De gehele ochtend is het nog steeds een stijve bries, oost 5 bf, en rond 13.15 uur naderen wij de noordpunt van Öland koers 215°. Om 16.00 uur hebben wij de noordcardinaal achter ons gelaten. Er waren weinig schepen te zien en we varen rustig door en laten Öland ruim aan stuurboord, daar ik uit ervaring weet, dat de drijfnetten, vanuit de kust, mijlen in zee kunnen steken. Jaren geleden kwamen wij ‘s nachts tussen de diverse rijen drijfnetten terecht en het duurde uren alvorens wij er weer uit waren. We beleefden er enkele benauwde momenten, om niet de netten of de lijnen ervan, achter de kiel of het roer te krijgen. Deze netten zijn erg slecht verlicht met slechts hier en daar een flitslicht. Vandaar het respect ervoor. Ook nu varen wij ‘s nachts langs het eiland, terwijl de wind wat toeneemt tegen de 6 bf. Als wij de Lange Erik dwars krijgen gaan wij op een zuidoostelijke koers varen om ruim ten zuiden van Stenshamn en Häno te komen en om 03.15 uur laten wij de zuidcardinaal achter ons en gaan koers 240°. Het is gaan regenen, niet echt aangenaam weer. Ook de golven nemen toe. De barometer zakt naar 996 mb. Ondertus89

WSVL2012.indb 89

07-03-12 11:34


sen sturen wij weer op de hand, daar de wind pal achter is met kruisgolven, niet de sterkste kant van Jetje. Het grootzeil achterlijk heeft zich achter de verstaging gewerkt en het is nog een hele klus om die weer vrij te krijgen. Als het vrij is, gijpen we en leggen er weer een rif bij. Tegen de avond stopt de regen en komt de zon door. Ondertussen gaat het derde rif erin en loopt er een 30 kn wind over dek, maar wel uit de goede hoek. De genua is flink ingerold en staat uitgeboomd. In de loop van de nacht wordt het beter en gaan de reven er stuk voor stuk uit en kan Jetje weer sturen. In de ochtend lopen wij een Nederlandse kruiplijn coaster op. Wij varen uren bij elkaar totdat de wind wat inzakt en de coaster langzaam weer wegloopt van ons. We gaan koers 250° en lopen onze wachten en maken onze maaltijden. De weerberichten zijn niet echt geweldig en de wind zal rondgaan tegen de avond. Hopelijk zijn wij dan Fehmarn voorbij, we zullen wel zien. Als we de scheepvaart route oversteken sturen wij een stuk op de hand en zo varen wij in de loop van de avond langs de zuidkust van het Deense Falster, als de wind begint te draaien en via de zuid uiteindelijk westelijk wordt. Dus uiteindelijk laveren wij verder de Fehmarnbelt in. De wind trekt in de loop van de nacht aan en het derde rif gaat er weer in tijdens de wacht van Derk, maar dat gaat niet zonder slag of stoot. Derk ziet te laat dat er een lus van het voorlijk

achter een wartel blijft hangen en er komt een scheur in het voorlijk, maar gaat gelukkig niet verder. Na 10 minuten is het geklaard en is alles onder controle. Wij blijven noordelijk van de scheepvaart en komen na enkele slagen vrij van de Fehmarnbelt als de wind afneemt en verder ruimt naar noordwest. Zo lopen wij het Kieler fjord binnen en passeren de imposante Aida Bleu vlak voor zonsopgang. Als om 07.00 uur de zon op komt, gaan de zeilen neer en varen we de laatste mijl op de motor naar de sluis. We hebben 510 mijl gevaren na onze laatste ligplaats Sandhamn. Om 08.00 uur liggen we vast gemaakt in de sluis en betalen de kanaalpassage. In de sluis maak ik een thermosfles met thee en wat brood klaar. Na 15 minuten zijn we weer onderweg en Derk gaat zijn kooi opzoeken. De luchtdruk is 1000 mb en het is bewolkt. Onderweg zoeken wij de hoogwatertijden op, die gelden voor de diverse havens, zoals Cuxhaven en Lauwersoog. Het weerbericht is om te beginnen gunstig met oostnoordoosten wind, later krimpend naar noord. Altijd een saaie bedoeling het Kielerkanaal en om 16.00 uur liggen wij voor de sluis van Brünsbüttel en een kwartier later zijn we op de Elbe. Er is geen wind en we varen op de motor naar Cuxhaven, alwaar wij om 19.00 uur afmeren. 85 uur gevaren en 550 mijl. We eten de laatste stukjes gerookte makreel en zalm, nog over uit Finland, met dat speciale Finse brood, met een glaasje whisky erbij en gaan vroeg onze kooien opzoeken. De volgende ochtend om 04.00 uur op en we zijn een half uur later op pad met een stevige duw in de rug door het eb tij. Eerst op de motor, om 07.00 uur gaan de zeilen bij en kan de motor uit. Er komt een mooi briesje 3 a 4 bf uit noordwestelijke richting en we kunnen het net bezeilen. Jetje zorgt voor het op koers blijven, want in de wind is het nog best fris. Om 11.00 uur komt er deining doorzetten

90

WSVL2012.indb 90

07-03-12 11:34


en moet Derk stoppen met zijn schrijfwerk. Als wij om 16.00 uur boven Norderney zijn neemt het zicht af, maar kunnen we wel iets hoger varen. Wij lopen een 7 kn met 18 kn wind over dek. Als we boven Borkum zijn, neemt het zicht nog verder af, minder dan 250 meter. Barometer 1008 mb. Opvallend veel Nederlandse jachten roepen de assistentie van de Duitse kustwacht in en vragen assistentie om binnen te komen. Dat begon al boven Norderney, waar het nog niet zo beroerd was. De radar komt weer bij en we steken de Ems over. Als wij om 20.50 uur bij de uiterton WG komen is het zicht rond de 150 meter en melden we ons bij de verkeerspost Schiermonnikoog. Wij zetten de motor aan en laten de zeilen zakken. Derk neemt het roer

en ik kruip weer achter de radar. Onder het wakend oog van de toren, die de ons tegemoet komende vissers, op de hoogte brengt van onze binnenkomst, kruipen wij zo naar de haven van Lauwersoog. Om 20.40 uur melden wij ons af bij de toren en tien minuten later liggen we afgemeerd aan de stijger. Het is klam en vochtig, dus direct de oliekachel aan, zodat het behaaglijk wordt. We hebben een welverdiende borrel genomen. In totaal hebben wij deze frisse tocht 1160 mijl gevaren, in iets minder dan 173 uur. Dus een gemiddelde van 6.7 kn. De radar heeft wederom zijn diensten bewezen.

Pi達o, Peter Bunschoten

91

WSVL2012.indb 91

07-03-12 11:34


caRoLustRofee Deze trofee werd in 1995 door mevrouw Carolus beschikbaar gesteld voor het mooiste, leukste, beste, nuttigste, aantrekkelijkste stuk in het jaarboek. Winnaars: 1995: Mevrouw M. Ram - Laméris 1996: De heer G. Schmitz 1997: Mevrouw A. Salters 1998: Redactie Jaarboek 1999: De heer F.J. Licht 2000: De heer F.J. Licht 2001: De heer P. Bouma 2002: De heer J. van Lochem 2003: De heer J. Kuik 2004: Mevrouw E.A. Knol - Licht 2005: De heer J. Kemkers

Uitreiking carolustrofee aan Rianne Koenen voor haar CAM race verhaal in jaarboek 2011

2006: Mevrouw H. Boonstra 2007: De heer J. Smid 2008: Mevrouw E. Priest – Heemstra 2009: De heer B.Glazenburg 2010: Mevrouw G.M. de Bruijn De heer H.W.A. de Bruijn 2011: Rianne Koenen 99

WSVL2012.indb 99

07-03-12 11:34


adVeRteeRdeRs Beuving De Punt Zeezeilschool Lauwersoog Davids Maritime Blue Loeks Marine Nautische Unie- Hunfeld Jachtservice Kuilman Lauwerszee Buitenboordmotoren Bloemenhuis Eva Bootcentrum Zuiderdiep Du Bois Maritiem Jachthaven Lunegat Oar & Sail Zeeschool de Lauwer Stichting Jachthaven Noordergat

5 7 11 13 15 19 21 21 22 28 31 33 46 48

Stadsjachthaven Reitdiep Scheepsmakelaardij Fikkers Haven Lauwersoog Restaurant Het Pierenend Dokkumer Ee Watersport Jachtcharter Waddeninzicht Masten en zo..! PICO Scheepselektronica Restaurette Schierzicht No Limit Ships Pentapark Scheepsverzekering DOV Watersportcentr. Oosterhaven

49 56 67 68 83 83 84 85 91 omslag omslag omslag omslag

Hoogwater 6 januari 2011

100

WSVL2012.indb 100

07-03-12 11:34


EN STRAKS EEN BEERENBURG BIJ DE KOFFIE Twitter.com/Siebe_pentapark

oPGaVe aLS LID WaTerSPorTVereNIGING LaUWerSZee Voorletters/Naam____________________________________Dhr/Mw* Geboortedatum_____________________________________ Adres______________________________________________ Postcode/Plaats______________________________________ Land_______________________________________________ Telefoonnummer_____________________________________ Emailadres__________________________________________ Beroep_____________________________________________ Naam boot__________________________________________ Type boot___________________________________________ Geeft zich per (dd/mm/jjjj)________________________op als Lid/Kajuitdeurdeler/jeugdlid* van WSV Lauwerszee *doorstrepen wat niet van toepassing is

Na een spectaculaire zeiltocht komen de verhalen los. Je geniet samen van de prestaties en verheugt je op de volgende keer. Nu eerst bijkomen met een beerenburg en koffie. Voor komende week staat een afspraak in je agenda met Siebe Kuipers, watersporter en specialist in marketing en communicatie.

De contributie bedraagt voor het jaar 2012 € 40,- per lid. Kajuitdeurdelers & jeugdleden € 21,50. Giro: 1756950 t.n.v. penningmeester WSV Lauwerszee, Groningen. Zie ook de website: www.lauwerszee.nl Contributie contant betaald Jaarboek ontvangen

ja / nee* ja / nee*

Naam bardienst Roode Hooft_______________________

WSVL12 omslag.indd 2

07-03-12 11:39


EN STRAKS EEN BEERENBURG BIJ DE KOFFIE Twitter.com/Siebe_pentapark

oPGaVe aLS LID WaTerSPorTVereNIGING LaUWerSZee Voorletters/Naam____________________________________Dhr/Mw* Geboortedatum_____________________________________ Adres______________________________________________ Postcode/Plaats______________________________________ Land_______________________________________________ Telefoonnummer_____________________________________ Emailadres__________________________________________ Beroep_____________________________________________ Naam boot__________________________________________ Type boot___________________________________________ Geeft zich per (dd/mm/jjjj)________________________op als Lid/Kajuitdeurdeler/jeugdlid* van WSV Lauwerszee *doorstrepen wat niet van toepassing is

Na een spectaculaire zeiltocht komen de verhalen los. Je geniet samen van de prestaties en verheugt je op de volgende keer. Nu eerst bijkomen met een beerenburg en koffie. Voor komende week staat een afspraak in je agenda met Siebe Kuipers, watersporter en specialist in marketing en communicatie.

De contributie bedraagt voor het jaar 2012 € 40,- per lid. Kajuitdeurdelers & jeugdleden € 21,50. Giro: 1756950 t.n.v. penningmeester WSV Lauwerszee, Groningen. Zie ook de website: www.lauwerszee.nl Contributie contant betaald Jaarboek ontvangen

ja / nee* ja / nee*

Naam bardienst Roode Hooft_______________________

WSVL12 omslag.indd 2

07-03-12 11:39


40 Jaarboek 2012 JAARGANG 40

Thema:

WSVL12 omslag.indd 1

SPANNEND

07-03-12 11:39


40 Jaarboek 2012 JAARGANG 40

Thema:

WSVL12 omslag.indd 1

SPANNEND

07-03-12 11:39

Jaarboek2012  
Jaarboek2012  
Advertisement