__MAIN_TEXT__
feature-image

Page 1

Helga Jacobs, zorgconsulent van de Kraamvogel, op huisbezoek in Groningen: ‘Ik bekijk de situatie ook door de ogen van de verloskundige. Wat is relevant voor haar om te weten? Speelt hier iets waardoor we een tandje moeten bijzetten?

10 KraamSupport 6 / 2016


De kraamzorgconsulenten van de Kraamvogel en Kraamzorg Het Groene Kruis bezoeken alle zwangere vrouwen van de Verloskundige Stadspraktijk Groningen, ook als het een tweede of derde kind is en er geen indicatie is. In dit zogenoemde ‘geïntegreerd huisbezoek’ neemt de consulent naast de gewone intake ook aandachtspunten van de verloskundige mee. TEKST: LAURA JANSMA

| FOTO’S: MAARTJE VAN DER ZEDDE

Geïntegreerd huisbezoek Samenwerking in Groningen slaat twee vliegen in een klap

I

n verschillende regio’s haalden verloskundigenpraktijken en kraamzorgorganisaties de banden nauwer aan om elke zwangere thuis te bezoeken. In dit geïntegreerd huisbezoek neemt de kraamzorgconsulent naast de gewone intake ook aandachtspunten van de verloskundige mee. In de stad Groningen hebben drie geboortezorginstellingen hier al geruime tijd ervaring mee. De Verloskundige Stadspraktijk, de Kraamvogel en Kraamzorg Het Groene Kruis werken sinds januari 2015 intensief met elkaar samen binnen het project GOUD: ‘Geboortezorg gaat voor goud in Groningen’. Twee zelfstandige teams van kraamverzorgenden zijn verbonden aan de Verloskundige Stadspraktijk. Samen vormen ze één Geboortezorgteam rondom de zwangere.

Krachten bundelen Doel van het project GOUD is om een aantal van de adviezen te realiseren van de Stuurgroep Zwangerschap en Geboorte in het rapport Een Goed Begin. Een van de stuurgroepadviezen was dat de verloskundige bij iedere zwangere een huisbezoek aflegt, voor de

34ste week van de zwangerschap. ‘Een bezoek aan elke zwangere is ideaal, maar wordt niet vergoed door de zorgverzekeraars’, zegt Marian Noordhoek, een van de acht verloskundigen van de Verloskundige Stadspraktijk Groningen. ‘De kraamzorg kwam wel al bij het merendeel van de zwangere vrouwen thuis. Daarom besloten we onze krachten te bundelen. Het resultaat is een geïntegreerd huisbezoek. We trekken op als één team rondom bevalling en kraamtijd. Dat geeft de klant extra vertrouwen. We zetten integrale, eerstelijns geboortezorg op, met een goede verdeling van taken en verantwoordelijkheden.’

Veilig gedeeld De kraamzorgconsulenten van de Kraamvogel en Kraamzorg Het Groene Kruis bezoeken alle zwangere vrouwen van de Verloskundige Stadspraktijk, ook als het een tweede of derde kind is en er geen indicatie is. Het huisbezoek vindt in de 24e tot 28e week van de zwangerschap plaats, ongeveer een maand eerder dan de gewone intake. De kraamzorgconsulent let ook op zaken die voor

2016 / 6 KraamSupport 11


‘Die vijftien procent willen we zo vroeg mogelijk boven tafel krijgen’

de verloskundige relevant zijn. De consulent koppelt elk huisbezoek standaard terug naar de verloskundige. Hiervoor gebruiken de drie organisaties hun eigen gesloten ‘zorgmail’, waarmee privacygevoelige informatie veilig gedeeld kan worden. Als er bijzonderheden zijn, dan komen deze aan bod in het tweemaandelijkse teamoverleg tussen de verloskundigen en de kraamzorgconsulenten. Daar nemen ze de casussen met elkaar door en maken ze afspraken. Elke zwangere krijgt een eigen casemanager. Zij houdt in de gaten hoe de afspraken worden opgevolgd en hoe de zorg verloopt. ‘Het geïntegreerd huisbezoek draagt eraan bij dat we kwetsbare situaties en zwangerschappen tijdig in beeld krijgen’, vervolgt Noordhoek. Ze maakt een globale indeling: ‘Het merendeel van onze klanten is gewoon prachtig zwanger. Ongeveer tien procent heeft wat extra ruggensteun nodig, van ons of van de kraamzorg. En zo’n vijf procent heeft extra aandacht nodig omdat het anders niet goed gaat met moeder en baby. Voor die laatste groep moet je zo vroeg mogelijk vormen van hulp en ondersteuning in gang zetten. Je kunt daarbij denken aan de Kraambank (een initiatief van Isis Kraamzorg waar aanstaande ouders op indicatie van de verloskundige terechtkunnen voor een babyuitzet, red.), schuldhulpverlening, maatschappelijk werk of het mobiliseren van mantelzorgondersteuning. Die vijftien procent willen we zo vroeg mogelijk boven tafel krijgen.’

Nieuwe invalshoeken ‘Voor een geïntegreerd huisbezoek ben ik ruim een uur en een kwartier aanwezig in het gezin’, vertelt Geertje Nijenhuis, intake-coördinator bij

Kraamzorg Het Groene Kruis. ‘Ouders weten dat wij ook namens de verloskundige vragen stellen en dat we die informatie met elkaar delen. Ik let bijvoorbeeld op de bevalomgeving: hoe woont iemand, hoe toegankelijk is de woning, wat is de aanrijdtijd naar het ziekenhuis? Ik vraag hoe de zwangere aankijkt tegen de bevalling en hoe ze zich erop voorbereidt. Doet ze een cursus of overweegt ze dit? We bespreken vast de mogelijkheid om vroegtijdige partusassistentie te krijgen. Ik observeer de gezinssituatie: is er sprake van psychosociale problemen? Zijn er bijzonderheden in de leefsituatie? Ligt men bijvoorbeeld in echtscheiding, leeft de zwangere erg geïsoleerd, zijn er financiële problemen? Is er sprake van laaggeletterdheid of een lichte verstandelijke beperking? Ik ga na of er al hulpverleners betrokken zijn bij het gezin. Ik koppel alles terug naar de verloskundige en voor de kraamverzorgende die in het gezin gaat werken maak ik een memo.’ Helga Jacobs, zorgconsulent van de Kraamvogel: ‘Tijdens het huisbezoek bekijk ik de situatie ook door de ogen van de verloskundige. Wat is relevant voor haar om te weten? Speelt hier iets waardoor we een tandje moeten bijzetten om de zorg goed te laten verlopen? Ik merk dat alle afstemming en uitwisseling met de verloskundigen zinvol is. Tijdens het overleg komen vaak nieuwe invalshoeken naar voren. Het komt overigens ook wel voor dat ik op verzoek van de verloskundige wat eerder op huisbezoek ga, bijvoorbeeld omdat een vrouw veel vragen heeft en erg onzeker is.’ ‘Wat wij niet zien, ziet de kraamzorg wel en andersom’, vat Noordhoek samen. ‘We kennen elkaar goed en werken daardoor beter met elkaar samen.’

Concrete opbrengsten

Meer informatie? Naast het in dit artikel genoemde samenwerkingsverband zijn Kraamvogel Almere, Kraamzorg Rotterdam en Kraamzorg de Waarden ook bezig met het geïntegreerd huisbezoek. Voor meer informatie over deze initiatieven kun je terecht bij brancheorganisatie Bo Geboortezorg. Dit heeft de organisatie te zeggen over deze vorm van samenwerken: ‘De intake van de kraamzorg en het huisbezoek van de verloskundige zijn mooi te combineren. Dat levert sterkere geboortezorg op. Op de plekken in het land waar dit al gebeurt, zijn de ervaringen positief. Het is dan ook jammer dat het nog zo weinig gebeurt, deels doordat verloskundigen het prenataal huisbezoek niet vergoed krijgen van de verzekeraar en dit niet aan de kraamzorg willen overlaten. De kraamzorg krijgt het huisbezoek in elk geval vergoed voor alle eerste kinderen en bij tweede of meerdere kinderen op indicatie.’ Website: www.bogeboortezorg.nl.

12 KraamSupport 6 / 2016

Wat leveren de huisbezoeken op? ‘De grootste winst is dat we bijzonderheden, van klein tot groot, met elkaar delen en erop inspelen’, vindt Noordhoek. ‘Het zijn vaak kleine dingen die toch heel waardevol zijn.’ Helga: ‘Laatst vertelde een zwangere me dat ze in het verleden depressief is geweest. Ze had dit nog niet besproken met de verloskundige. Zoiets willen we in het kraambed natuurlijk in de gaten houden. Bij een alleenstaande moeder ga ik na of ze mensen om zich heen heeft die haar ondersteunen. Is dat niet het geval dan is dat iets om rekening mee te houden.’ Geertje: ‘Soms kom ik over de vloer bij een vluchtelingengezin dat net in Groningen een woning heeft gekregen en nog vrijwel niets heeft. We helpen ze dan om de babyuitzet compleet te krijgen. Achter de voordeur krijg je een beter beeld van hoe mensen leven, je prikt sneller door dingen heen. Dit is


‘Achter de voordeur krijg je een beter beeld van hoe mensen leven, je prikt sneller door dingen heen.’

een geweldige baan. In korte tijd probeer je een compleet beeld te krijgen, om een goede start voor moeder en kind te bevorderen. De meeste klanten stellen daar prijs op.’

Niet-pluisgevoelens Hilda Battjes, manager kraamzorg bij Het Groene Kruis, noemt een dilemma dat door het geintegreerd huisbezoek scherper in beeld komt. ‘Gezinnen met financiële problemen nemen vaak minder kraamzorg af omdat ze de eigen bijdrage van 4,20 euro per uur niet kunnen betalen. Juist daar waar we extra aanwezig willen zijn, willen mensen dat niet vanwege de kosten. Ook bij niet-pluisgevoelens trekken we nu meer samen op. De kraamverzorgenden staan er daardoor minder alleen voor. Natuurlijk leveren al onze kraamverzorgenden goede zorg. Maar we kijken wel welke kraamverzorgende het best bij een gezin past. Dat kan iemand zijn die al wat langer meeloopt of die al vaker met een bepaald bijltje heeft gehakt. Bij instabiele gezinssituaties kunnen we meer uren indiceren. Nu weten we al dat van zo’n situatie sprake is voor we in het gezin aan de slag gaan.’

Onvermijdelijk Zitten er ook knelpunten in de samenwerking? Noordhoek: ‘Personeelswisselingen, hoe onver-

mijdelijk ook, belemmeren de samenwerking soms.’ Battjes: ‘Een goede samenwerking moet groeien en kost tijd. Inmiddels loopt dit project naar volle tevredenheid. Toch moeten we er steeds alert op blijven dat we de signalen met elkaar blijven delen. Je moet elkaar blijven opzoeken.’

Het geïntegreerd huisbezoek in het kort • Het huisbezoek vindt in de 24e tot 28e week van de zwangerschap plaats, ongeveer een maand eerder dan de gewone intake. De kraamzorgconsulent let ook op zaken die voor de verloskundige relevant zijn, zoals de bevalomgeving en de aanrijdtijd naar het ziekenhuis. Ook bespreekt zij de mogelijkheid van vroegtijdige partusassistentie en signaleert eventuele psychosociale problemen. De consulent koppelt elk huisbezoek standaard terug naar de verloskundige en de kraamverzorgende die in het gezin gaat werken. • Als er bijzonderheden zijn, dan komen deze aan bod in het tweemaandelijkse teamoverleg tussen de verloskundigen en de kraamzorgconsulenten. Daar nemen ze de casussen met elkaar door en maken ze afspraken. Elke zwangere krijgt een eigen casemanager. Zij houdt in de gaten hoe de afspraken worden opgevolgd en hoe de zorg verloopt.

2016 / 6 KraamSupport 13

Profile for Laura Jansma

Geintegreerd huisbezoek tijdschrift kraamsupport  

De Verloskundige Stadspraktijk, de Kraamvogel en Kraamzorg Het Groene Kruis werken sinds januari 2015 intensief met elkaar samen binnen het...

Geintegreerd huisbezoek tijdschrift kraamsupport  

De Verloskundige Stadspraktijk, de Kraamvogel en Kraamzorg Het Groene Kruis werken sinds januari 2015 intensief met elkaar samen binnen het...

Advertisement

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded