Page 20

Flora

Foto’s: Eric Wanders

20

Gagel Joan D.D. Hofman*

Drentsche thee. Zo luidt een van de vele volksnamen die aan Gagel zijn gegeven. Een goede verklaring voor die naam heb ik niet kunnen achterhalen. Mogelijk gaat het om aftreksels van de bladeren die ooit gebruikt schijnen te zijn bij mondinfecties, huidaandoeningen en als ontwormingsmiddel.

Verwonderlijk is het niet dat men met Gagel – officiële naam Wilde gagel – is gaan experimenteren. Aan de onderzijde van de bladeren zitten harskliertjes die een sterke geur verspreiden. De een vindt het naar kamfer ruiken, een ander naar tijm of laurier, en ik zelf houd het op wrijfwas….. Andere namen die met die geurstoffen te maken hebben, zijn bijvoorbeeld vlooienkruid of luiskruid.Wat gageltakken in een matras of linnenkast houdt enge beestjes op afstand. Boven het bed gehangen zou het een aangename slaap geven. Al in de vroege middeleeuwen gebruikte men in heel Noordwest-Europa gagelblaadjes in een kruidenmengsel (gruut of gruit) om bier te conserveren en een bittere smaak te geven. Eeuwen later werd dat verboden omdat die toe-

voeging licht giftig, roesverwekkend en hallucinerend was. In de bierbereiding nam Hop de rol van Gagel over. Momenteel is er wel weer gagelbier verkrijgbaar, geproduceerd door een kleine Nederlandse en twee Belgische brouwerijen. En op een in Allardsoog gevestigde bessenkwekerij wordt een speciale met gagelblad aangemaakte bessenjam gemaakt. Tweehuizig

Een gagelstruik is of mannelijk, of vrouwelijk; tweehuizig noemen we dat. Heel bijzonder bij Gagel is dat een struik soms het ene jaar mannelijke katjes draagt en een volgend jaar vrouwelijke. En later weer andersom.Transseksueel bij uitstek dus. Nog gekker kan het: soms komen aan een tak zowel man-

Profile for Koninklijke Van Gorcum B.V.

Kwartaalblad 88 St Drentse Landschap  

Kwartaalblad 88 van Stichting Het Drentse Landschap

Kwartaalblad 88 St Drentse Landschap  

Kwartaalblad 88 van Stichting Het Drentse Landschap