Page 1

ลุ้นธนาคารกลางออกมาตรการ QE ในกรณี ข อง ECB ค� ำ ถามว่ า มาตรการซื้ อ พั น ธบั ต รนี้ จ ะออกได้ เมื่อไหร่? แม้ว่า ECB จะมีการประชุมใน วันที่ 6 ก.ย. นี้ ซึ่งตลาดคงจะจับตารอดู ด้วยความหวัง แต่อย่าลืมว่า ทาง ECB ได้ ร ะบุ ใ ห้ ป ระเทศที่ ป ระสบปั ญ หา (หมายถึง สเปน) ยืนขอความช่วยเหลือ อย่างเป็นทางการเสียก่อน ซึ่งแม้ว่าจะมี ข่าวว่ารัฐบาลสเปนจะขอความช่วยเหลือ (ไม่รวมที่ขอความช่วยเหลือให้กับภาค การธนาคารในประเทศ) แต่ ก็ ยั ง ไม่ มี อะไรชัดเจนออกมา อีกทัง้ นายกรัฐมนตรี สเปน มาเรียโน ราฮอยเคยพูดแล้วว่า สเปนไม่จ�ำเป็นต้องขอเงินช่วยเหลือ ซึ่ง การที่ผู้น�ำออกมากลับค�ำตัวเองอย่างนี้ ก็คงดูไม่สวยนัก อีกทั้ง การให้ความช่วยเหลือครั้งนี้ จะใช้สองแรงแข็งขัน คือ ใช้กองทุน ESFS/ ESM เข้ า มาซื้ อ พั น ธบั ต รในตลาดแรก และให้ ECB เข้ามาซื้อในตลาดรอง แต่ กองทุน ESM ที่ยังติดอยู่ในขั้นตอนของ ศาลรัฐธรรมนูญเยอรมนี ถ้าเกิด ECB ประกาศมาตรการใดๆ ในการประชุม วั น ที่ 6 แล้ ว เกิ ด วั น ที่ 12 ก.ย. ศาล รั ฐ ธรรมนู ญ มี ค� ำ วิ นิ จ ฉั ย ให้ ก ารให้ เ งิ น สมทบกองทุน ESM นั้นไม่ถูกต้องตาม รั ฐ ธรรมนู ญ ก็ นั บ ว่ า เป็ น ความเสี่ ย งที่ มากอยู ่ และอาจท� ำ ให้ ECB ต้ อ งหา ยาแรงกว่ า ในรู ป แบบที่ ค าดกั น ไว้ ณ ปัจจุบันนี้ได้ ดังนั้น ECB อาจจะเลือก ที่ จ ะรอทั้ ง สเปนและศาลรั ฐ ธรรมนู ญ เยอรมนีเสียก่อน ส่วนรูปแบบที่ ECB จะเข้าซื้อนั้น ก่อนหน้านี้หลายฝ่ายคาดกันว่า ECB จะ ประกาศวงเงินและระยะเวลาที่จะเข้า ซื้อพันธบัตรเหมือนอย่างที่ Fed แต่ใน ระยะหลังๆ เริ่มมีการพูดถึงการก�ำหนด เป้ า หมายอั ต ราผลตอบแทน (Yield) พั น ธบั ต รรั ฐ บาลแทน ซึ่ ง แน่ น อนว่ า ตรงนี้ คื อ ความเสี่ ย งของ ECB เพราะ

ดร. สมชัย อมรธรรม ผู้อ�ำนวยการอาวุโส ฝ่ายวิจัย บลจ. กรุงไทย somchaia@ktam.co.th

ส�ำหรับตีพิมพ์ใน หนังสือพิมพ์กรุงเทพธุรกิจ วันที่ 29 ส.ค. 2555

ผ่านพ้นช่วงโหมโรงเกี่ยวกับ QE ไป คราวนี้ก็เตรียมตั้งหน้าตั้งตารอตัวจริงเสียงจริง ว่าเมื่อไหร่จะมาเสียที? หรือว่าจะมา จริงตามนัดหรือเปล่า? ที่ผ่านมา ตลาดค่อนข้างฟันธงไปแล้วว่า ECB จะเข้าซื้อพันธบัตรของประเทศที่อ่อนแอ โดยเฉพาะ หลังจากที่ประธาน ECB ยืนยันว่าจะท�ำทุกวิถีทางเพื่อรักษายูโร (“do whatever it takes to preserve the euro”) และให้เชื่อเถอะว่ามันจะเพียงพอ (“and believe me it will be enough”) ขณะที่ความคาดหวังต่อ QE จาก Fed ค่อยๆ ลดลงไปจากตัวเลขเศรษฐกิจที่ดีขึ้น จนกระทั่งรายงานการประชุม FOMC ล่าสุดที่ระบุว่าจะใช้มาตรการในเร็วๆ นี้ (“Fairly soon”) ท�ำให้ตลาดเริ่มหันมาให้น�้ำหนักต่อ QE จาก Fed มากขึ้น จะเป็น Unlimited Liabilities โดย ECB ต้องใช้เงินมากเท่าที่จ�ำเป็น (ไม่รู้ ว่าเท่าไหร่) เพื่อให้บรรลุเป้าหมาย ซึ่ง ก็ต้องขึ้นอยู่กับว่าตลาดให้ความเชื่อถือ แก่ ECB มากเพียงใด ถ้าหากเกิดค�ำพูด ว่ า “Don’t fight the ECB” บ้ า ง ทุ ก อย่ า งก็ น ่ า จะง่ า ยและอาจใช้ เ งิ น ไม่ ม ากแต่ ถ ้ า งานนี้ ECB ไม่ ป ระสบ ความส�ำเร็จก็จะกระทบต่อภาวะวิกฤติ ในยู โรโซนท� ำ ให้ ส ถานการณ์ วิ ก ฤติ ห นี้ ยูโรโซนแย่ลงไปอีกในระยะสั้นนี้ และ

กระทบความน่ า เชื่ อ ถื อ ของ ECB เองซึ่ ง มี ผลกระทบในระยะยาว จึงถือเป็นมาตรการ ที่มีเดิมพันค่อนข้างสูง ส�ำหรับกรณีของ Fed นั้น เรามองว่า เศรษฐกิ จ สหรั ฐ ฯ ฟื ้ น ตั ว ดี เ ท่ า ที่ เ ป็ น ไปได้ ปัญหา Fiscal Cliff ที่จะเกิดขึ้นในช่วงปลาย ปี-ต้นปีหน้า เริ่มส่งผลต่อเศรษฐกิจแล้วใน ปั จ จุ บั น ผู ้ บ ริ โ ภคชะลอการใช้ จ ่ า ย ผู ้ ผ ลิ ต ชะลอการลงทุน แม้ว่าอัตราการว่างงานจะ สู ง ในปั จ จุ บั น แต่ ก ารกระตุ ้ น ของ Fed ก็

อาจไม่ได้ช่วยอะไรมากนัก เพราะส่วนหนึ่ง เป็ น การว่ า งงานเชิ ง โครงสร้ า ง แรงงานที่ เคยท�ำงานในภาคการก่อสร้าง ไม่มีงานท�ำ เนื่องจากความซบเซาในภาคอสังหาริมทรัพย์ และไม่ มี ทั ก ษะที่ จ ะหั น ไปท� ำ งาน (ที่ ดี ) ประเภทอื่น แม้ว่าท่าทีของ นาย เบน เบอร์นันเก้นั้น ออกไปในแนวที่ อ ยากจะให้ มี ม าตรการ กระตุ ้ น เพิ่ ม เติ ม แต่ ใ นฐานะของประธาน Fed และ ประธาน FOMC นายเบอร์นันเก้

จ�ำเป็นต้องพูดแทนความเห็นของคณะ กรรมการฯ ไม่ใช่ความเห็นตนเอง ท�ำให้ บางครั้งดูขัดๆ และประธาน Fed สาขา ต่างๆ ก็ยังเห็นไม่ตรงกันนักต่อมาตรการ QE บางคนบอกว่ า ต้ อ งมี ก ารกระตุ ้ น เดี๋ยวนี้ บางคนบอกว่าข้อมูลในรายงาน การประชุม FOMC นั้นเก่าไปแล้ว และ สหรัฐฯ ไม่ต้องการการกระตุ้นเพิ่มเติม แต่ที่หลายฝ่ายดูเหมือนจะเห็นตรง กันคือ ประสิทธิภาพ (Effectiveness)

ของมาตรการ QE ดูเหมือนจะน้อยลงไป เรื่อยๆ งานศึกษาทางวิชาการ (Yellen, 2011; Krishnamurthy-VissingJorgensen, 2011) ระบุว่า QE1 ช่วยลด Yield ของพันธบัตรสหรัฐฯ อายุ 10 ปี ได้ประมาณ 90-100 bps ขณะที่ QE2 ช่ ว ยลด Yield ได้ ป ระมาณ 15 bps เท่ า นั้ น ประโยชน์ ที่ อ าจจะได้ รั บ จาก QE3 คื อ สภาพคล่ อ งที่ เ พิ่ ม ขึ้ น (ซึ่ ง ก็ มากอยู่แล้ว) และการเพิ่มขึ้นของราคา สินทรัพย์ (ซึ่งที่ผ่านมาแสดงให้เห็นว่า เป็นผลชั่วคราว) แต่ QE3 ยังสร้างความ เสี่ยงในยามที่ต้องถอนมาตรการเหล่านี้ (Exit Strategy) ให้ สู ง ขึ้ น ไปด้ ว ย ซึ่งถือเป็นความเสี่ยงที่น่ากังวลไม่น้อย ในระยะยาว ทางเราค่อนข้างเชื่อว่า ECB จ�ำเป็น ต้องมีการออกมาตรการกระตุ้นเพิ่มเติม แต่ ยั ง ไม่ ค ่ อ ยเชื่ อ ว่ า Fed จะท� ำ อะไร มากนัก แต่ถ้ามีมาตรการที่เป็นรูปธรรม จาก ECB และ EFSF/ESM ก็ น ่ า จะ ท�ำให้สถานการณ์ดีขึ้นในระยะสั้น และ อาจช่วยซื้อเวลาได้จนกระทั่งมาตรการ ในระยะยาว เช่ น การรวมกลุ ่ ม ทาง การคลัง-ภาคธนาคาร เป็นรูปธรรมขึ้น และจนกระทั่ ง เศรษฐกิ จ ส่ ง สั ญ ญาณ ดี ขึ้ น หลั ง จากที่ รั บ ผลของมาตรการ รัดเข็มขัดไปหมด ซึ่งจะส่งผลให้ฐานะ การคลั ง ดี ขึ้ น ด้ ว ย อั น อาจจะเรี ย ก สามารถความเชื่อมั่นกลับคืนมาได้ ซึ่ง หากเป็นไปตามนั้น ก็หวังว่าทิศทางของ เศรษฐกิจยูโรโซนปีหน้าคงดีขึ้น แต่ทั้งนี้ ก็ ร อดู เ หตุ ก ารณ์ ต ่ า งๆ ที่ จ ะเกิ ด ขึ้ น ใน เดือน ก.ย. นี้เป็นหลัก ไม่ว่าจะเป็นการ พิ จ ารณาของศาลรั ฐ ธรรมนู ญ เยอรมนี ในวันที่ 12, การประชุม FOMC ในวันที่ 12-13, การตัดสินใจของรมว.คลังยูโร โซนต่อการให้เงินช่วยเหลือกรีซในวันที่ 14-15 เหล่านีเ้ ป็นต้น คิดบวกครับ หวังว่า ทุ ก อย่ า งจะผ่ า นพ้ น ไปได้ ด ้ ว ยดี แต่ มี ความกั ง วลค่ อ นข้ า งมากเหมื อ นกั น ว่ า จะผิดหวัง ก็คงต้องระมัดระวังกันหน่อย นะครับ <

ลุ้นธนาคารกลางออกมาตรการ QE  

หนังสือพิมพ์กรุงเทพธุรกิจ ฉบับวันที่ 29 ส.ค. 2555

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you