Page 1

NR 8 (88) październik 2013 r.

M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H Dożynki Prezydenckie w Spale

Czytaj na stronie 2

Dożynki Jasnogórskie

W dniu 1 września br. na Jasnej Górze w Częstochowie po raz kolejCzytaj na stronie 3 ny obyło się Ogólnopolskie Święto Dziękczynienia za Plony – Problem ochrony Jasnogórskie Dożynki z udziałem przedstazdrowia na obszarach wicieli samorządu rolwiejskich niczego. W modlitwie Czytaj na stronie 3 uczestniczyło kilkadziesiąt tysięcy osób.

50. posiedzenie izb rolniczych państw GR

Agro Show 2013 w Bednarach

Czytaj na stronie 4

X Posiedzenie KRIR IV kadencji

Czytaj na stronie 4

Pikniki Wieprzowe

Czytaj na stronie 5

Piknik Zbożowy KRIR w Małej Wsi

Czytaj na stronie 5

Wniosek ws. przepisów krajowych, które są bardziej restrykcyjne od przepisów unijnych

U

roczystej Mszy Świętej z błogosławieństwem wieńców żniwnych przewodniczył bp Marian Rojek, bp diec. zamojsko-lubaczowskiej, a homilię wygłosił bp Józef Zawitkowski, bp pomoc. diec. łowickiej. Słowo do zgromadzonych wygłosił również delegat Konferencji Episkopatu Polski ds. Duszpasterstwa Rolników i Pszczelarzy – bp pomoc. diecezji rzeszowskiej Edward Białogłowski. Starostami tegorocznych dożynek byli Magdalena i Tomasz Obszańscy z diecezji zamojsko-lubaczowskiej. Na początku Mszy Świętej do pątników swoje słowa skierowali także: Prezydent RP Bronisław Komorowski, minister rolnictwa i rozwoju wsi Stanisław Kalemba oraz przed Mszą Świętą głos zabrał prezes KRIR Wiktor Szmulewicz. Zabierając głos, prezes KRIR zwrócił uwagę, że polscy rolnicy chcą i potrafią wykorzystać możliwości, które dało wejście Polski w struktury Unii Europejskiej. – Polskie rolnictwo jest nowoczesne,

filar dla Polski na nową perspektywę finansową 2014–2020, a w ramach tych środków dobrze zaplanować Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na przyszły okres programowania, aby wykorzystać tak te środki i okres, by rolnictwo polskie w pełni konkurowało z europejskim a nawet go przewyższało – powiedział prezes KRIR. Podczas Eucharystii złożone zostały przez pielgrzymów oraz przedstawicieli instytucji rolni-

W przeddzień uroczystości, 31 sierpnia, została zainaugurowana XXII Krajowa Wystawa Rolnicza organizowana przez Śląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego. W czasie wystawy odbyło się podsumowanie wojewódzkich konkursów rolniczych, korowód zabytkowych maszyn rolniczych oraz występy zespołów ludowych. Swoje stoisko na wystawie prezentowała także Krajowa Rada Izb Rolniczych.

czych dary ołtarza. Samorząd rolniczy przygotował kosze pełne owoców, warzyw i chleba wypieczonego z mąki pochodzącej z tegorocznych plonów. Prezes KRIR wręczył mszał rzymski. W uroczystościach, oprócz zarządu KRIR, brały udział również poczty sztandarowe z izb rolniczych, których przedstawiciele uczestniczyli w pielgrzymce samorządu rolniczego na Jasną Górę.

Przedstawiciele izb rolniczych, którzy przybyli na Dożynki Janogórskie uczestniczyli również w spotkaniu, które poświęcone było aktualnej sytuacji na rynkach (szczególnie poruszano sytuację na rynkach zbóż i rzepaku) oraz perspektywie nowego PROW 2014–2020.

zmechanizowane i staje się konkurencyjne na jednolitym rynku europejskim. Ale pamiętajmy, że Wspólna Polityka Rolna ma ponad 50 lat i kraje starej Unii korzystały już z jej środków przez wiele, wiele lat. Dlatego też Rząd RP nadal musi walczyć o wysokość środków na WPR: na płatności bezpośrednie oraz na II

Czytaj na stronie 6

Zaplanujmy przyszłość, bez niespodzianek

Czytaj na stronie 7

Osiąganie przychodów z pozarolniczej działalnośći

Czytaj na stronie 8

Opracowanie: KRIR


2 PW

październik 2013 NR 8

Zgodnie z tradycją zapoczątkowaną w 1927 roku przez Ignacego Mościckiego, 15 września br. w Spale odbyły się Dożynki Prezydenckie. W obchodach Święta Plonów uczestniczyli również przedstawiciele Izb rolniczych na czele z prezesem Krajowej Rady Izb Rolniczych Wiktorem Szmulewiczem. Prezes KRIR już kolejny rok z rzędu został zaproszony do Komitetu Honorowego oraz Organizacyjnego Dożynek Prezydenckich w Spale.

O

bchody święta dziękczynienia za plony rozpoczęły się w Kaplicy Polowej AK uroczystą Mszą Świętą w intencji rolników, którą celebrował biskup łowicki Andrzej Dziuba. W trakcie nabożeństwa poświęcono wieńce dożynkowe. Po zakończeniu nabożeństwa, korowód dożynkowy z udziałem pocztów sztandarowych izb rolniczych ruszył do Centralnego Ośrodka Sportu, gdzie odbywały się główne ceremonie dożynkowe. Prezydent RP, wraz z małżonką, na stadion COS udał się bryczką. Tradycyjnym bochnem chleba z tegorocznych zbóż parę prezydencką powitali starostowie tegorocznych dożynek – Zofia Kozłowska, właścicielka gospodarstwa rolnego o pow. 93 ha w miejscowości Januszkowo (woj. kujawsko-pomorskie) oraz gospodarujący wraz z rodziną na 300 ha Krzysztof Kalenik, przewodniczący rady gminy Nowy Dwór (woj. podlaskie). Podobnie jak w roku poprzednim, starostów dożynek wyznaczały izby rolnicze w porozumieniu z Urzędem Marszałkowskim. Podczas Dożynek Prezydenckich w Spale każde województwo zaprezentowało swój wieniec dożynkowy. Za najpiękniejszy uznano wieniec z województwa lubelskiego. Prezydenckie Święto Plonów w grodzie nad Pilicą po raz pierw-

szy odbyło się 85 lat temu z inicjatywy prezydenta Ignacego Mościckiego, który następnie organizował je tu w latach 1927–1938. Bronisław Komorowski jest czwartym prezydentem, który wspólnie z rolnikami z całej Polski przyjeżdża świętować do Spały. Tradycyjnie już Dożynki Prezydenckie trwały dwa dni. Uroczystości towarzyszyły liczne atrakcje. Zorganizowano Miasteczko Regionów, w którym prezentowano wyroby poszczególnych województw. Były tu smacz-

Dożynki Prezydenckie w Spale

ne kiełbasy i szynki, sery żółte i twarogowe, przetwory z owoców i warzyw, soki i miody. Zapach gorącego chleba przyciągał dożynkowych gości do stoisk z wyrobami piekarniczymi. Dużym

Opracowanie: KRIR

Wniosek do GUS o wyjaśnienia metodologii szacowania zbiorów

Z

arząd KRIR 27 sierpnia br. skierował wniosek do prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w sprawie uzyskania informacji, w jaki sposób GUS szacuje plony oraz w jaki sposób obliczane są te dane i na jakiej podstawie. Wcześniej zarząd KRIR, popierając stanowisko zarządu Sadowników RP w sprawie drastycznego spadku cen owoców malin i kolejnych gatunków owoców miękkich do przetwórstwa, skierował wniosek do wiceprezesa Rady Ministrów, ministra gospodarki, ministra rolnictwa i rozwoju wsi, przewodniczącego Rady Gospodarki Żywnościowej oraz przewodniczącego Federacji Branżowych Związków Producentów Rolnych w powyższej sprawie. Zgodnie z odpowiedzią MRiRW na powyższy wniosek, to GUS odpo-

zainteresowaniem cieszył się kiermasz tradycyjnej, polskiej żywności. Swoje stoisko miała również Krajowa Rada Izb Rolniczych, na którym gościła Koło Gospodyń Wiejskich z Andrespola.

W sobotę 14 września, w przeddzień Prezydenckiego Święta Plonów, odbyła się organizowana przez Kancelarię Prezydenta we współpracy z Krajową Radą Izb Rolniczych debata w ramach Forum Debaty Publicznej pt.„Kobieta wiejska we współczesnym świecie”, w której udział wzięła Pierwsza Dama RP Anna Komorowska. Małżonka prezydenta powiedziała, że wspieranie przedsiębiorczości kobiet wiejskich to niezwykle cenna inicjatywa i dodała, że oprócz wsparcia rozwoju struktury wsi, ważna jest także dbałość o relacje społeczne, w których kluczową rolę odgrywają kobiety wiejskie. Dodała również, że od wielu lat obserwuje zmiany, które zachodzą na wsi. – To pewnie są zmiany, które dotyczą całego naszego kraju – zmiana stylu życia i zmiana życia kobiet mieszkających na wsi. Bo wieś się bardzo dynamicznie zmienia – powiedziała Anna Komorowska. Oceniła, że w tych zmianach coraz lepiej odnajduje się kobieta, która coraz więcej wnosi do swojej społeczności. – Kobieta, zwłaszcza kobieta mieszkająca na wsi, to brzmi bardzo dumnie – dodała małżonka Prezydenta RP. Tego samego dnia przedstawiciele izb rolniczych spotkali się, aby przedyskutować przekazany do konsultacji społecznych projekt Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014– 2020. Wypracowane w trakcie spotkania uwagi zostały przekazane na posiedzeniu Krajowej Rady Izb Rolniczych w dniu 17.09. br. aby złożyć je resortowi rolnictwa w formie stanowiska Krajowej Rady Izb Rolniczych.

wiedzialny jest za szacowanie m.in. zbiorów owoców miękkich. Z uzyskanych informacji wynika, że dane szacunkowe przedstawione przez GUS były zawyżone w stosunku do faktycznych zbiorów. Te same problemy dotyczą szacunków plonu zbóż i rzepaku. Na podstawie informacji udostępnionych przez GUS w zakresie przyszłych zbiorów, Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej-PIB prognozuje ceny, które to wpływają na wysokość cen rynkowych, co w efekcie zmusza producentów do sprzedaży swoich produktów po zaniżonych cenach. Samorząd rolniczy wyraził swoje zaniepokojenie podawaniem zawyżonych szacunków i zawnioskował o potraktowanie sprawy jako wyjąt-

kowo istotnej i ważnej dla środowiska rolniczego i sytuacji finansowej rolników. W odpowiedzi prezes GUS poinformował, iż wstępnie oszacował łączną powierzchnię uprawy rzepaku ozimego i jarego w lipcu, a szacowanie powierzchni zasiewów ozimin jesienią opiera się o ekspertyzy rzeczoznawców szczebla wojewódzkiego (nie prowadzi się szacunku od szczebla gminnego), co pozwala jedynie na określenie kierunku zmian i ogólnych tendencji w produkcji roślinnej. Ponadto, prezes GUS zwrócił uwagę, iż zbiory upraw m.in. rzepaku i rzepiku podlegają analizie porównawczej z wynikami skupu i w bieżącym roku poziom skupu nie odbiega od wielkości z lat poprzed-

nich. Rzeczoznawcy terenowi GUS informują także o znacznych ilościach rzepaku i rzepiku wywożonych poza skupem do krajów UE (szczególnie do Niemiec), jak również przemieszczaniu surowca na biopaliwa wytwarzane w gospodarstwach rolnych oraz zużycia nasion rzepaku i rzepiku jako komponentu do pasz. Sytuację na rynku owoców miękkich GUS szczegółowo analizuje głównie na podstawie produkcji w województwach o znaczącym

potencjale produkcyjnym danego gatunku – w przypadku malin i porzeczek głównym potentatem produkcji jest województwo lubelskie. Główny Urząd Statystyczny poinformował również, iż szacunki upraw rolnych i ogrodniczych prowadzone są przez rzeczoznawców terenowych z dużą odpowiedzialnością i starannością, a wyniki poddaje się wnikliwej analizie porównawczej (skup, eksport, bilanse). Opracowanie: KRIR

Czasopismo Krajowej Rady Izb Rolniczych Ukazuje się raz w miesiącu. Wydawane i redagowane na zlecenie Krajowej Rady Izb Rolniczych przez zespół „Tygodnika Poradnika Rolniczego”. Kolportaż – czasopismo dostępne razem z „Tygodnikiem Poradnikiem Rolniczym”. Krajowa Rada Izb Rolniczych ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa Tel.: (22) 623 21 65, fax (22) 623 11 55; www.krir.pl Redaktor naczelna: Katarzyna Szczepaniak, e-mail: sekretariat@krir.pl


październik 2013 NR 8

PW

3

Zarząd KRIR ws. projektu rozporządzenia Rady UE

W 50. posiedzenie izb rolniczych państw Grupy Wyszehradzkiej

W

dniach 9–11 września br. przedstawiciele Krajowej Rady Izb Rolniczych, Czeskiej Izby Rolniczej, Słowackiej Izby Rolno-Spożywczej, Węgierskiej Izby Rolniczej, Łotewskiej Rady Współpracy Organizacji Rolnictwa, Litewskiej Izby Rolniczej oraz Krajowej Federacji PRO AGRO w Rumunii, spotkali się na 50. posiedzeniu izb rolniczych państw Grupy Wyszehradzkiej w Szekszard na Węgrzech. Z ramienia KRIR w posiedzeniu udział wzięli prezes KRIR Wiktor Szmulewicz oraz członek zarządu KRIR Robert Nowak. Na spotkanie zaproszony został również sekretarz generalny Copa-Cogeca Pekka Pesonen. Z inicjatywy Izby Rolniczej Republiki Czeskiej i Krajowej Rady Izb Rolniczych od kilkunastu już lat rozwija się współpraca pomiędzy krajowymi reprezentacjami samorządów rolniczych 4 państw Grupy Wyszehradzkiej, tj. Polski, Czech, Słowacji i Węgier. Pierwsze, historyczne spotkanie Krajowej Rady Izb Rolniczych, Czeskiej Izby Rolniczej, Słowackiej Izby Rolniczej i Spożywczej oraz Węgierskiej Izby Rolniczej odbyło się w Bratysławie, w styczniu 2000 r. Od tej pory, spotkania tego typu odbywają się cyklicznie, z reguły cztery razy w roku, a ich gospodarzem są poszczególne kraje. Celem spotkań jest wzajemna wymiana informacji na temat oceny sytuacji na poszczególnych rynkach rolnych, działalności izb rolniczych w poszczególnych krajach, wspólne przygotowywanie apelów i wystąpień do rządów krajowych, KE, COPA-COGECA, organizacja szerszych debat i kongresów na temat najistotniejszych dla europejskich rolników problemów. Głównymi tematami rozmów w okresie przedakcesyjnym było m.in. wywalczenie jak najlepszych warunków naszego członkostwa w UE i przyspieszenie uruchomienia przedakcesyjnych środków wsparcia dla rolnictwa. Natomiast po 2004 r. ocena wpływu WPR na sytuację naszych członków i wspólne działania na forum COPA-COGECA i KE. Patrząc wstecz i oceniając okres współpracy, uczestnicy spotkania z dumą stwierdzili, że ustalona współpraca była korzyst-

na dla wszystkich krajów i dla reprezentowanych przez dane kraje organizacje rolników. Wspólny cel stał się wynikiem podobnych wyzwań na rynkach rolnych stojących przed tymi państwami po przystąpieniu do Unii Europejskiej. Jednym z głównych tematów posiedzenia były zbliżające się wybory do Prezydencji Komitetu Copa. W trakcie dyskusji organizacje z państw Europy Wschodniej zostały poinformowane o udzielonym pisemnym poparciu izb rolniczych z Czech, Słowacji i Węgier dla kandydatury prezesa Szmulewicza na stanowisko przewodniczącego Copa. Przewodniczący delegacji z Rumunii, Łotwy i Litwy również wyrazili swoje pełne poparcie dla kandydatury prezesa KRIR. Stwierdzono, że interesy tych 7 państw są bardzo zbieżne, jeśli chodzi o rolnictwo, dlatego wybór wspólnego kandydata na stanowisko szefa Copa będzie priorytetem dla tych organizacji. W świetle nadchodzących listów poparcia dla prezesa Szmulewicza od organizacji rolniczych z takich państw jak Francja, Niemcy czy Hiszpania – uczestnicy spotkania stwierdzili, że jest to niepowtarzalna okazja, aby reprezentant kraju z grupy państw UE 12 został przewodniczącym największej europejskiej organizacji zrzeszającej rolników. Przy takim wsparciu, szanse na osiągnięcie tego celu stają się coraz większe. W trakcie spotkania w Szekszard organizacje wymieniły się również informacjami nt. aktualnej sytuacji na rynkach rolnych. Szczególna uwaga została zwrócona na dalsze wahania na rynku oraz konieczność wzmocnienia środków zarządzania ryzykiem w WPR. Stwierdzono, że we wszystkich krajach ceny za ziarno zbóż oraz roślin oleistych są bardzo niskie. Spotkanie tradycyjnie zakończyło się podpisaniem wspólnego komunikatu, który zostanie wysłany do Komitetów Copa-Cogeca. Ponadto, podpisano wspólne stanowisko izb rolniczych państw grupy V4 w sprawie biopaliw. Opracowanie: KRIR

dniu 4 września 2013 r. zarząd KRIR zgłosił uwagi do projektu Rozporządzenia Rady UE dotyczącego utworzenia wspólnego przedsiębiorstwa na rzecz przemysłu opartego na surowcach pochodzenia biologicznego. Po analizie dokumentu, samorząd rolniczy stwierdził, że projekt zakłada stworzenie międzynarodowego (o zasięgu europejskim) przedsiębiorstwa zajmującego się propagowaniem idei przetwarzania surowców pochodzenia biologicznego na cele energetyczne, zawiera gotowy plan stworzenia ww. przedsiębiorstwa (w tym również szkic schematu organizacyjnego administracji ww. jednostki) z wyznaczeniem konkretnych stanowisk i określeniem zakresu praw i obowiązków osób je wykonujących. Zdaniem zarządu KRIR, brak jest w projekcie, oprócz kilku zdawkowych informacji, dokładnego określenia, jak i gdzie pozyskiwany będzie surowiec przeznaczony do przetwarzania na cele energetyczne. Pozostaje więc przypuszczenie, że realizacja projektu w przedstawionej do opiniowania formie spowoduje powstanie w Europie kolejnego molocha administracyjnego zajmującego się przetrawianiem własnego, opiewającego na ok. 2 mld euro, budżetu na bliżej niesprecyzowane badania, prezentacje i wdrażanie rozwiązań związanych z surowcami pochodzenia biologicznego. Samorząd rolniczy zauważył, że w projekcie brak jest konkretnych informacji i zapisów, w jaki sposób dotknie to indywidualnego rolnika – włączonego odgórnie w łań-

cuch pozyskiwania surowców biologicznych. Założone przez projekt pozyskiwanie ogromnych ilości surowców pochodzenia biologicznego może, w skutek późniejszych decyzji administracyjnych, wymusić na rolnikach przeznaczenie części powierzchni gruntów ornych gospodarstwa pod produkcję roślin energetycznych (sprzyja temu zaplanowane w propozycjach PROW 2014–2020 wprowadzenie obligatoryjnego pakietu zielonego) lub zabroni im wykorzystywania resztek pożniwnych w celu użyźniania gleby i nakaże dostarczania ich jako biomasy do przedsiębiorstw zajmujących się ich przerobem. Zarząd KRIR zaznaczył, że jednym z głównych celów programu„Horyzont 2020”, programu ramowego w zakresie badań naukowych i innowacji w latach 2012–2020 jest wzmocnienie europejskiego przemysłu poprzez działania wspierające badania naukowe i innowacje w wielu sektorach przemysłu, a także przekazanie ich do rolników. Z założeń przedstawionego programu wynika, że nie przewiduje się przekazania wyników badań naukowych przez instytucje naukowe rolnikom, a jedynie zakłada się utworzenie europejskiego przedsiębiorstwa. Takie działania nie spełnią, zdaniem samorządu rolniczego, zakładanego w programie ramowym celu. W związku z tym, samorząd rolniczy odniósł się do tego rozporządzenia negatywnie. Opracowanie: KRIR

Problem ochrony zdrowia na obszarach wiejskich

W

związku z wnioskiem komisji ds. Rodziny Wiejskiej działającej przy Walnym Zgromadzeniu Warmińsko-Mazurskiej Izby Rolniczej oraz wystąpieniem zarządu Warmińsko-Mazurskiej Izby Rolniczej do Krajowej Rady Izb Rolniczych, zarząd KRIR zwrócił się do ministra zdrowia, ministra rolnictwa oraz prezesa KRUS w kwestii ochrony zdrowia na obszarach wiejskich. Zdaniem samorządu rolniczego, rolnicy i członkowie ich rodzin, a także mieszkańcy obszarów wiejskich nieprowadzący działalności rolniczej, nie mają zapewnionej odpowiedniej profilaktyki zdrowia. Dlatego też, we wprowadzanych zmianach w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej, finansowanych ze środków publicznych oraz w ustawach zmieniających ustawę o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw, powinny znaleźć się zapisy o obowiązku wykonywania raz w roku podstawowych badań profilaktycznych w ramach podstawowej opieki zdrowotnej dla wszystkich obywateli. Wniesienie takiej poprawki nałożyłoby na lekarzy pierwszego kontaktu obowiązek wykonywania badań profilaktycznych. Poprawka do ustawy dawałaby też możliwość wszystkim pacjen-

tom, w tym rolnikom i mieszkańcom obszarów wiejskich, skorzystania z przysługujących im badań profilaktycznych, co przyczyniłoby się pośrednio do poprawy zdrowotności rolników i mieszkańców obszarów wiejskich. Ponadto, zdaniem samorządu rolniczego, należy do badań profilaktycznych dla rolników i ich rodzin wprowadzić obowiązek wykonywania diagnostyki w kierunku boreliozy, aby jak najwcześniej wychwycić zachorowania i zapobiec powodowanym przez nią skutkom. Przedstawiając powyższe problemy, zarząd KRIR zwrócił się do ministra rolnictwa o monitorowanie wprowadzanych w ww. ustawach zmian i spowodowanie, aby znalazły się w nich wnioskowane przez samorząd rolniczy przepisy. Zarząd KRIR wystąpił w tej sprawie także do ministra zdrowia i zwrócił się o spowodowanie, aby rozwiązanie sygnalizowanego przez samorząd rolniczy problemu znalazło się w przygotowywanych zmianach przepisów prawa, a także do prezesa KRUS o zaproponowanie stosownych rozwiązań w ww. ustawach lub zaproponowanie innych zmian, które rozwiązywałyby przedstawiony problem. Opracowanie: KRIR


str.

4

październik 2013 NR 8

Agro Show 2013 w Bednarach W dniach 20–23 września br. na terenie lotniska w Bednarach odbyła się XV edycja wystawy Agro Show. Odbywające się od 15 lat Targi organizowane przez Polską Izbę Gospodarczą Maszyn i Urządzeń Rolniczych są miejscem, gdzie każdego roku wystawcy z całej Europy prezentują najnowocześniejszy sprzęt i maszyny rolnicze.

T

egoroczne otwarcie Wystawy miało rekordową frekwencję, pierwszego dnia odwiedziło ją prawie 30 000 zwiedzających. W obecności ministra rolnictwa i rozwoju wsi Stanisława Kalemby podsumowana została XI edycja Ogólnokrajowego Konkursu „Bezpieczne Gospodarstwo Rolne 2013”. Nagrodę dla zwycięzcy ufundowała także Krajowa Rada Izb Rolniczych, a wręczył ją wiceprezes zarządu KRIR Marek Borowski. Podczas wystawy Agro Show odbył się także Piknik Wieprzowy organizowany przez Krajową Radę Izb Rolniczych we współpracy z Wielkopolską Izbą Rolniczą, którego celem była promocja spożycia mięsa wieprzowego i jego wartości odżywczych w codziennej diecie. Przeprowadzono też finały konkursu Młody Mechanik na Medal i Mechanik na Medal. Do rywalizacji uczniowskiej przystąpiło dziewięciu uczniów. Finaliści zostali nagrodzeni nagrodami rzeczo-

wymi – kompletem profesjonalnych kluczy, a zwycięzcy dodatkowo stypendiami. Doświadczeni mechanicy stanęli do rywaliza-

Drugiego dnia Wystawę odwiedziło ponad 40 tys. zwiedzających. Doskonała pogoda sprzyjała spotkaniom na stoiskach. W trakcie Wystawy na ringu pokazowym można było

cji w finale konkursu Mechanik na Medal. O 14.00 w obecności ministra rolnictwa zwycięzcom zostały rozdane nagrody. Nagrodzeni zostali również laureaci konkursu Serwis na Medal oraz szkoły, do których chodzą laureaci konkursu Młody Mechanik na Medal.

oglądać pracę 11 ładowaczy, 12 miniładowarek teleskopowych i ładowaczy czołowych, 6 nowości. Pokazy przyciągnęły całe rzesze zainteresowanych, cieszyły się ogromną popularnością. Całość komentowana była przez znanego dziennikarza motoryzacyjnego Włodzimierza Zientar-

skiego. W ciągu całego dnia odbywały się również pokazy na indywidualnych poletkach pokazowych. W Sali seminaryjnej odbył się wykład:„Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 jako źródło wsparcia finansowego ze środków UE”. Wręczone zostały również nagrody w plebiscytach:„Rolnik Roku 2013” i „Super Sołtys 2013”. Po raz pierwszy przeprowadzono grę plenerową Agro Show GRA. Uczestnicy do wykonania mieli 14 zadań rozrzuconych po całym terenie Wystawy. Celem gry było jak najszybsze wykonanie wszystkich zadań. Gra cieszyła się dużym zainteresowaniem i wzięło w niej udział blisko 100 uczestników. Najlepsi otrzymali atrakcyjne nagrody. Trzeciego dnia Wystawy pokaz na ringu po raz pierwszy odbył się w akompaniamencie muzyki, co było nowym doświadczeniem i nową atrakcją tegorocznej edycji. Podczas pokazu zaprezentowano: l 11 opryskiwaczy, w tym 1 samojezdny. Wszystkie prezentowane były na wcześniej przygotowa-

nym torze na ściernisku, dzięki czemu można było porównać stabilizację i amortyzację belek polowych. Zaprezentowały się wszyscy liczący się na rynku producenci opryskiwaczy. W sumie można było zobaczyć opryskiwacze 10 firm, w tym 3 producentów krajowych. l 9 nowości, w tym m.in. 3 ciągniki, 2 ładowarki, 2 agregaty uprawowe, przyczepy samojezdne i kosiarki przyczepiane. l Pokaz kończył show 12 ładowaczy: 9 ładowaczy samojezdnych i 3 ładowacze czołowe. W niedzielę w sali seminaryjnej odbyły się dwa wykłady. Pierwszy prowadzony przez przedstawiciela Agencji Rynku Rolnego nt. „Biogazownie Rolnicze – szanse rozwoju w Polsce”, drugi przez pracownika firmy Kleffmann nt. „Rynek Środków Ochrony Roślin – stan obecny i perspektywy”. Zainteresowani rolnicy mogli bezpośrednio zadać pytanie i podyskutować z fachowcami na ww. tematy. Opracowanie: KRIR

X Posiedzenie Krajowej Rady Izb Rolniczych IV kadencji

W

Warszawie 17 września br. odbyło się X Posiedzenie Krajowej Rady Izb Rolniczych IV kadencji. Wśród najważniejszych punktów statutowych obrad samorządu rolniczego znalazło się m.in. przyjęcie stanowiska dotyczącego Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich 2014–2020 czy zatwierdzenie porozumień zawartych z instytucjami naukowo-badawczymi dotyczących upowszechniania na obszarach wiejskich nowych technologii, innowacyjnych rozwiązań w zakresie produkcji rolnej, leśnej i przetwórstwa rolno-spożywczego oraz wymiany wiedzy i doświadczeń w tym zakresie. Ponadto, Krajowa Rada Izb Rolniczych podjęła uchwałę w sprawie podjęcia działań w zakresie zbierania podpisów pod obywatelskim projektem ustawy o zmianie ustawy o ochronie zwierząt, która przywróciłaby możliwość uboju rytualnego. Członkowie KRIR utworzyli komitet inicjatywy obywatelskiej

oraz wybrali swojego pełnomocnika, zastępcę oraz siedzibę komitetu. Na posiedzeniu Krajowa Rada Izb Rolniczych przyjęła również stanowisko w sprawie zmian w zasadach programu rolnośrodowiskowego wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13.03.2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania „Program rolnośrodowiskowy” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiej-

skich na lata 2007–2013”. W swoim stanowisku KRIR zawnioskowała do ministra rolnictwa o zmianę przedmiotowego rozporządzenia, tak by przepisy nie działały wstecz lub o wydanie przez MRiRW instrukcji dla ARiMR (instytucji podległej MRiRW), by nie karała rolników, a wzywała indywidualnie beneficjentów do wyjaśnienia wykrytych we wnioskach niezgodności z nowymi przepisami. Należy zobowiązać pracowników ARiMR do wyjaśniania i wskazywania

możliwości poprawienia wniosków w celu uniknięcia kar. Posiedzenie KRIR tradycyjnie było również okazją do dyskusji z zaproszonymi gośćmi, wśród których znaleźli się podsekretarz stanu w ministerstwie rolnictwa i rozwoju wsi Zofia Szalczyk, prezes ARR Radosław Szatkowski, prezes KRUS Artur Brzóska, zastępca prezesa KRUS Janina Pszczółkowska, zastępca Głównego Lekarza Weterynarii Jarosław Naze, zastępca dyrektora do spraw kształtowa-

nia przestrzeni i nieruchomości inwestycyjnych w Zespole Gospodarowania Zasobem ANR Tomasz Zagórski, zastępca dyrektora Zespołu Gospodarowania Zasobem ANR (sekcja dzierżawy) Anna Zając-Plezia oraz zastępca dyrektora Departamentu Działań Społecznych i Środowiskowych w ARiMR Marta Włudarska i zastępca dyrektora Departamentu Płatności Bezpośrednich w ARiMR Michał Rybarczyk. Opracowanie: KRIR


październik 2013 NR 8

PW

5

Pikniki Wieprzowe K rajowa Rada Izb Rolniczych we współpracy z wojewódzkimi izbami rolniczymi kontynuuje realizację projektu pn. „Piknik Wieprzowy” sfinansowanego z Funduszu Promocji Mięsa Wieprzowego. W ostatnim czasie Pikniki Wieprzowe odbyły się 17 sierpnia br. w Golicach (woj. lubuskie), 24 sierpnia br. w Lublinie oraz 25 sierpnia br. w Nowym Tomyślu (woj. wielkopolskie). Przy szkole podstawowej w Golicach Lubuska Izb Rolnicza zorganizowała Piknik Wieprzowy w celu promocji spożycia mięsa wieprzowego wśród konsumentów. Podczas Pikniku uczestnicy mogli skosztować potraw przygotowanych z wieprzowiny oraz dań z grilla, swojskiej kiełbasy, gulaszu i wędlin, które były lubuskimi, lokalnymi produktami. Główną atrakcją był pieczony prosiak. Oprócz degustacji, goście odwiedzający imprezę informowani byli o walorach mięsa wieprzowego, wyświetlana była prezentacja multimedialna, hostessy zachęcały do odwiedzania stoiska, rozdawały ulotki i materiały informacyjne. Podczas imprezy rozdawane były także gadżety reklamowe promujące Piknik i polską wieprzowinę. Przeprowadzono również wiele konkursów z cennymi nagrodami dla dzieci i dorosłych, które sfinansowane zostały z Funduszu Promocji Mięsa Wieprzowego. Na terenie Galerii Olimp w Lublinie, podczas Festiwalu Smaku, w dniu 24 sierpnia br. odbyła się impreza promocyjna z cyklu „Piknik Wieprzowy”

finansowana z Funduszu Promocji Mięsa Wieprzowego. Propagowanie odżywczych właściwości mięsa wieprzowego i jego roli w codziennej diecie prowadzone było poprzez rozdawanie ulotek i materiałów czy częstowanie produktami wieprzowy-

mi takimi jak: kiełbasa wiejska, szynka z wędzarni, schab ze śliwką, wędzony boczek, baleron z komina, pieczony karczek w ziołach czy szynka wiejska. Główną atrakcją degustacji był pieczony prosiak krojony przez szefa kuchni. Przeprowadzono także wiele konkur-

sów m.in. sprawdzających wiedzę o wieprzowinie oraz zaprezentowano materiał multimedialny na temat wartości odżywczych tego mięsa. W dniu 25 sierpnia br. odbył się Piknik Wieprzowy w Wielkopolsce. Przeprowadzono go w Nowym Tomy-

ślu przy okazji Jarmarku Chmielno-Wikliniarskiego. Tak jak i na pozostałych imprezach, dużym zainteresowaniem cieszyła się degustacja potraw oraz wyrobów z mięsa wieprzowego. W Wielkopolsce spróbować można było m.in.: wojskowej grochówki z wkładką z boczku i kiełbasy, kaszanek przygotowywanych na grillu oraz rozmaitych wędlin – od kabanosów, poprzez szynki, wędzonki, aż do salcesonów. Wśród uczestników rozdano ponad 1,5 tys. ulotek informujących o walorach wieprzowiny. Konsumenci z bardzo dużym zaciekawieniem poszukiwali informacji na temat sposobów prawidłowego sporządzania mięsa. Wiele osób, także najmłodszych, wzięło udział w konkursach, a także rozszerzyło swoje wiadomości dzięki przedstawianej na Pikniku prezentacji multimedialnej. Wszystkim odwiedzającym czas umilała kapela ludowa grająca folklor i muzykę Wielkopolski. Opracowanie: KRIR

Piknik Zbożowy KRIR w Małej Wsi

P

odczas Dożynek Powiatu Płockiego oraz XV Dni Gminy Mała Wieś Krajowa Rad Izb Rolniczych zorganizowała Piknik Zbożowy, którego celem było promowanie wśród konsumentów zboża i jego przetworów jako wartościowego i smacznego składnika codziennej diety. Piknik był częścią cyklu imprez w ramach projektu finansowanego ze środków Funduszu Promocji Ziarna Zbóż i Przetworów Zbożowych prowadzonych przez samorząd rolniczy. Piknik Zbożowy jest ogólnopolską kampanią promocyjną, której celem jest promocja wyrobów zbożowych ze szczególnym uwzględnieniem wyrobów wysokiej jakości produkowanych tradycyjnymi metodami. Celem Pikniku jest również promowanie wśród konsumentów zboża i jego przetworów jako wartościowego i smacznego składnika codziennej diety. O tym, że warto jeść produkty zbożowe przekonywano uczestników XV Jubileuszowych Dożynek Powiatu Płockiego w Małej Wsi. Uczestnicy Dożynek i Pikniku nie wyszli głodni i zawiedzeni. Atrakcji było wiele!

A o tym, jak smakują wybornie przygotowane wyroby ze zbóż można było przekonać się osobiście, degustując potrawy i przetwory. Uczestnicy Pikniku, poza smakowaniem doskonałych kulinariów, obdarowani zostali licznymi gadżetami, otrzymali ulotki i broszury informujące o wartościach żywieniowych zbóż i jego przetworów oraz uczestniczyli w wielu ciekawych konkursach i zabawach, wygrywając licznie przygotowane nagrody. Nie do przecenienia są istniejące od pokoleń na wsi Koła Gospodyń Wiejskich, które przygotowały wg starych tradycyjnych, przekazywanych z pokolenia na pokolenie receptur, fantastyczne potrawy i wypieki. Licznie przybyłych gości częstowano bułkami drożdżowymi, rogalami, pączkami, różnego rodzaju chlebami, ciasteczkami owsianymi, pierogami itp. Były też tradycyjne kromki chleba ze smalcem i ogórkiem. Osoby odwiedzające Piknik podziwiały bochenki chleba wypieczone z ozdobami w kształcie kłosów. Ci uczestnicy imprezy, którzy chcieli wykazać się wiedzą na temat

zbóż oraz zdrowego żywienia, brali udział w konkursach i quizach. Zwiedzający otrzymywali broszury „Zdrowa żywność z polskich zbóż” oraz gadżety promujące imprezę. Uczestnicy mogli wykazać się wiedzą na temat zdrowego odżywiania oraz wziąć udział w konkursie, który polegał na rozpoznawaniu i nazywaniu ziaren zbóż oraz kłosów. Laureaci wszystkich konkursów otrzymywali cenne nagrody rzeczowe. Dla dzieci w wieku od 6 do 14 lat zorganizowano konkurs plastyczny pt.„Od ziarna do chleba”, którego celem było podniesienie świadomości na temat zbóż i powstawania chleba. Konkurs ten cieszył się dużym zainteresowaniem wśród dzieci. Wszystkie prace można było oglądać i podziwiać podczas pikniku. Zorganizowano również turniej kulinarny „domowe przysmaki”, na który wpłynęło 15 potraw. Podczas pikniku potrawy były oceniane przez powołaną komisję. Piknik Zbożowy zdaniem prezesa Krajowej Rady Izb Rolniczych Wiktora Szmulewicza, to promocja spożycia polskich zbóż. Chodzi o to, żeby

uświadomić ludziom korzyści płynące ze spożywania zbóż i przetworów zbożowych oraz ich walorów odżywczych i zdrowotnych. Prezes Szmulewicz w swoim wystąpieniu podkreślił, że warto docierać do tych tradycyjnych potraw i smaków naszych babć. – Należy te polskie przetwory, powstałe dzięki ciężkiej pracy rolników, promować. Sami jesteśmy konsumentami i dzisiaj warto docierać do tych tradycyjnych smaków. Omijać te wszystkie konserwanty i starać się wracać do tradycji oraz nasze-

go doskonałego smaku. Stąd należy wychodzić szeroko z promocją takich tradycyjnych, polskich wyrobów – dodał. Piknik Zbożowy był okazją do poszukiwania i zapisania przepisów oraz wykonania starych tradycyjnych, pysznych potraw zbożowych królujących na stołach naszych przodków. Całą imprezę uświetniły występy artystyczne. Opracowanie: KRIR Aneta Ciechomska Biuro MIR Oddział/Płock


str.

6

październik 2013 NR 8

Wniosek ws. przepisów krajowych, które są bardziej restrykcyjne od przepisów unijnych Zarząd KRIR zwrócił się do ministra rolnictwa i rozwoju wsi o podjęcie działań zmierzających do tego, aby przepisy prawa krajowego nie były bardziej restrykcyjne wobec rolników niż wynika to z prawodawstwa unijnego.

W

związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej, Polska zobowiązana jest dostosowywać swój porządek prawny do prawa unijnego. Dostosowanie prawa krajowego do unijnego w obszarze rolnictwa jest skomplikowane i często generuje duże koszty dla rolników. Proces implementacji prawa unijnego wiąże się także z tłumaczeniem ogromnej ilości stron aktów prawnych. Brak właściwego tłumaczenia skutkował, zwłaszcza w pierwszym okresie po wejściu Polski do UE, niewłaściwą interpretacją przepisów. Pierwszą głośną i znaną sprawą w środowisku rolniczym był wymóg posiadania przez rolników w pomieszczeniach do przechowywania mleka płytek ceramicznych oraz obowiązek posiadania płyt obornikowych w gospodarstwach utrzymujących zwierzęta. Biorąc pod uwagę kilkuletni proces implementacji prawa unijnego do prawa polskiego, w ocenie samorządu rolniczego, państwa członkowskie powinny tworzyć prawo w taki sposób, aby było zgodne nie tylko z prawem unijnym, ale także z prawem krajowym. Jednak coraz częściej przepisy krajowe są bardziej restrykcyjne niż przepisy unijne.

Zarząd KRIR zwrócił uwagę, że przykładem potwierdzającym takie sytuacje jest Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28.06.2010 r. w sprawie minimalnych warunków utrzymywania gatunków zwierząt gospodarskich innych niż te, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz. U. Nr 116, poz. 778). Brak elastycznego podejścia do sprawy szerokości stanowisk dla bydła powoduje, że rolnicy otrzymują sankcje finansowe za 2 cm węższe stanowisko dla krów, podczas gdy Dyrektywa Rady 98/58/WE z dnia 20.07.1998 r. dotycząca ochrony zwierząt hodowlanych art. 4 Załącznik pkt 7 mówi „swobodny przepływ zwierząt, mając na uwadze jako gatunek i zgodnie z nabytym doświadczeniem i wiedzą naukową, nie może być ograniczony w sposób powodujący niepotrzebne cierpienie lub zranienie. Jeżeli zwierzę jest stale lub regularnie spętane lub zamknięte, należy zapewnić mu odpowiednią do jego potrzeb fizjologicznych i psychicznych przestrzeń zgodnie ze stosowaną praktyką i wiedzą naukową.” Kolejne, w ocenie rolników, bardziej restrykcyjne niż unijne są przepisy krajowe wdrażające Dyrektywę nr 91/676/EWG z dnia 12.12.1991 r.

dotyczące ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego (Dz.U. L 375 z dnia 31.12.1991 str. 1). Dyrektywa Rady nakreśla kierunek działań prowadzących do ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego. Zgodnie z art. 4 pkt. 1 państwa członkowskie, w celu zapewnienia dla wszystkich wód ogólnego poziomu ochrony przed zanieczyszczeniami, w ciągu dwuletniego okresu jej notyfikacji ustanawiają zbiór lub zbiory zasad dobrej praktyki rolniczej, które mają zostać dobrowolnie wprowadzone w życie przez rolników (…), ustanawiają w miarę potrzeby program obejmujący zapewnienie szkoleń i dostarczenie informacji dla rolników, wspierający stosowanie zbioru zasad dobrej praktyki rolniczej. Zgodnie z art. 5 pkt. 5 przy ustanawianiu programów działań państwa członkowskie wybierają środki lub działania uwzględniając ich skuteczność i koszt w stosunku do innych możliwych środków zapobiegawczych. Najpierw wyznaczane są strefy podatne na zanieczyszczenia wód, a następnie w oparciu o kryteria wyznaczania wód określone w art. 3 ust. 1 zał. nr 1 strefy zagrożenia. W ww. dyrektywnie unijnej nie ma wskazań do stosowania w prawie krajowym sankcji, nie ma też mowy o obciążeniach finansowych rolników z tytułu wdrażania programów zapobiegawczych. Jak pokazuje praktyka, powyższa dyrek-

tywa została wdrożona do polskiego prawa bardzo restrykcyjnie. Obszary wyznaczono w oparciu o modele matematyczne, a nie w oparciu o faktyczny monitoring. Rolnicy w zasadzie nie mieli wpływu, przede wszystkim w pierwszym okresie jej wdrażania, na granice obszaru OSN oraz na zapisy programów zaradczych. Zarząd KRIR wskazał także, że realizacja od 2004 roku 4-letnich programów OSN obciąża przede wszystkim rolników dużymi kosztami finansowymi. Wynikają one z nałożenia takich obowiązków jak: posiadanie płyt do przechowywania nawozów naturalnych, zabezpieczenie kiszonek przed wyciekami do gruntu i wód, obowiązek badania gleby, sporządzanie planów nawożenia, kart pól. Mimo płynących od samorządu rolniczego wniosków do ministra rolnictwa, po wdrożeniu programu w 2004 r. rolnicy gospodarujący na OSN nie mogli korzystać z wielu programów pomocowych oraz z wielu pakietów rolnośrodowiskowych (między innymi tak popularnego wtedy Pakietu ochrona gleb i wód). Ponadto, ochrona wód przed zanieczyszczeniami spowodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego włączona jest do Zasady Wzajemnej Zgodności, co jeszcze bardziej sankcjonuje polskich rolników. Przykładem kolejnego przepisu krajowego stawiającego polskich rolników w gorszej sytuacji niż rolników z innych państw członkowskich, zdaniem samorządu rolniczego są prze-

pisy dotyczące uboju rytualnego. Od 1 stycznia 2013 r. w Polsce nie ma przepisów, które zezwalałyby na ubój rytualny. Wcześniej był on dokonywany na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 2004 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przedmiotowe rozporządzenie jest sprzeczne z ustawą o ochronie zwierząt, a przez to z Konstytucją RP. Zgodnie z orzeczeniem Trybunału, zakwestionowany przepis stracił moc 31.12.2012 r. Od początku roku, kiedy został wstrzymany ubój rytualny, cena żywca wołowego spadła o około 2–3 zł za kg, tym samym, zachwiana została opłacalność tego kierunku produkcji. Odwieczną tradycją polskiego rolnika jest dbanie o zwierzęta, każdy ubój w ocenie rolników wiąże się z cierpieniem zwierząt. Od rolników oczekuje się produkcji bezpiecznej, zdrowej, a z drugiej strony stawia się coraz większe ograniczenia, wymagania i normy. Rolnicy wyrażają przekonanie, że ustawodawcy wezmą pod uwagę takie sprawy jak: poszanowanie tradycji, swobód religijnych, względy społeczne czy interesy rolników. W większości państw członkowskich UE dokonywany jest ubój zwierząt zgodny z obyczajami religijnymi, czyli bez ogłuszania. Przedstawiając powyższą sytuację, Zarząd KRIR zwrócił się do ministra rolnictwa i rozwoju wsi o ustosunkowanie się do wskazanych problemów. Opracowanie: KRIR

Z prac sejmowej i senackiej Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi 30.08.2013 r. – Sejm RP l Rozpatrzenie i zaopiniowanie dla Komisji Finansów Publicznych rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy budżetowej na rok 2013 w zakresie rolnictwa; l rozpatrzenie projektu dezyderatu w sprawie sytuacji na rynkach zbóż i rzepaku w kontekście opłacalności produkcji oraz wymiany zagranicznej, a także podejmowanych działaniach spółki ELEWARR na tych rynkach; l rozpatrzenie wniosku o odrzucenie informacji w sprawie realizacji ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 233, poz. 1382) ze wskazaniem głównych problemów związanych z obrotem ziemią w kontekście konieczności zmniejsze-

nia powierzchni dzierżawy o 30%, w tym możliwości uzyskania kredytów preferencyjnych.

11.09.2013 r. – Sejm RP l Informacja ministra rolnictwa i rozwoju wsi o kierunkach rozwoju produkcji zwierzęcej w Polsce w ramach Wspólnej Polityki Rolnej; l informacja ministra rolnictwa i rozwoju wsi o podejmowanych przez resort działaniach w zakresie przeciwdziałania skutkom ewentualnego wystąpienia afrykańskiego pomoru świń w Polsce oraz aktualnego obszaru występowania i tempa rozwoju tej choroby.

12.09.2013 r. – Sejm RP l Rozpatrzenie poprawek zgłoszonych w czasie drugiego czytania do projektu ustawy o zmianie ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych;

l informacja ministra rolnictwa i rozwoju wsi o realizacji ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 maja 2008 r.; l informacja Najwyższej Izby Kontroli o przeprowadzonych kontrolach w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w perspektywie finansowej w latach 2007–2013; l informacja ministra rolnictwa i rozwoju wsi o przyczynach i skutkach złej kondycji jakościowej dorsza bałtyckiego; l rozpatrzenie wniosku o zmianę sprawozdawcy do dodatkowego sprawozdania Komisji o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych.

16.09.2013 r. – Senat RP l Rozpatrzenie ustawy o zmianie ustawy budżetowej na rok 2013 w częściach właściwych przedmio-

towemu zakresowi działania komisji: Rolnictwo; Rozwój wsi; Rynki rolne; Rybołówstwo; Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego; Rezerwy celowe; Budżety wojewodów ogółem, a także plany finansowe: Funduszu Emerytalno-Rentowego; Funduszu Administracyjnego; Agencji Rynku Rolnego; Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa; Agencji Nieruchomości Rolnych; Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa.

l informacja ministra rolnictwa i rozwoju wsi o stanie prac nad wdrożeniem rozwiązań dotyczących doradztwa rolniczego zawartych w pakiecie legislacyjnym Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2014–2020; l informacja ministra rolnictwa i rozwoju wsi o funkcjonowaniu instytutów badawczych.

18.09.2013 r. – Senat RP

l Rozpatrzenie poselskiego wniosku o wyrażenie wotum nieufności wobec ministra rolnictwa i rozwoju wsi Stanisława Kalemby; l rozpatrzenie senackiego projektu ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

l Pierwsze czytanie projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie roślin.

25.09.2013 r. – Sejm RP l Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt oraz zmianie niektórych innych ustaw;

26.09.2013 r. – Sejm RP

Opracowanie: KRIR


październik 2013 NR 8

PW

7

Zaplanujmy przyszłość, bez niespodzianek Nowoczesny rolnik wie, że warto patrzeć szerzej, dalej i zabezpieczać się na przyszłość.

U

bezpieczenia dla rolników to zawsze temat na czasie. Niewiele jest bowiem dziedzin działalności gospodarczej, w których ryzyko wystąpienia szkód byłoby tak wysokie i powszechne, jak ma to miejsce w rolnictwie. Większość rolników doskonale zdaje sobie z niego sprawę. Niestety, nadal istnieje bardzo duża grupa osób, które w myśl zasady „jakoś to będzie” nie decyduje się zabezpieczyć swojej działalności przed wypadkami. Wobec coraz lepszej sytuacji materialnej na polskiej wsi, argument, że ubezpieczenia są drogie, traci na znaczeniu. Dziś nowoczesny gospodarz nie może się zdać na ślepy traf. Tym bardziej, że obecnie programy ubezpieczeniowe oferują szereg narzędzi gwarantujących ograniczenie możliwych strat do minimum. Wszystko po to, by kolejny raz rolnik po szkodzie nie musiał już pytać: Jak żyć...?

Polski rolnik od podszewki Obraz polskiego rolnictwa w ostatnim czasie przeszedł diametralną przemianę, a wraz z nią zmienił się także wizerunek samego rolnika. Z licznych analiz i badań wynika, że polski gospodarz to coraz częściej osoba dobrze wykształcona (ponad 60 procent, to ludzie o wykształceniu minimum średnim), zagłębiona w branżę, mająca wiedzę na temat innowacji, możliwości dopłat czy dofinansowań. Krzepiącym jest także fakt, że polskie rolnictwo – pomimo zmian technologicznych, rynkowych – coraz śmielej i pewniej patrzy w przyszłość, dalej mając na uwadze poszanowanie ziemi, przyrody i spuścizny minionych pokoleń. Nie zawsze jednak wszystko układa się po naszej myśli – czasem przychodzi stanąć w obliczu przeciwności losu i problemów, którym ciężko sprostać w pojedynkę. I tutaj właśnie z pomocą przychodzi dobre ubezpieczenie.

Patrzeć szerzej, dalej i zabezpieczać się na przyszłość

Rolnik narażony jest na wiele niesprzyjających czynników, które mogą zagrozić funkcjonowaniu jego gospodarstwa i postawić przyszłość pod znakiem zapytania. Ogień, huragany, opady śniegu, powodzie i podtopienia, ostatnio często spotykane późne przymrozki czy gradobicia – to najczęstsze kataklizmy, z jakimi przychodzi się zmierzyć rolni-

kowi. Żywioł nie oszczędza niezależnie od zasobności portfela, wielkości gospodarstwa i profilu działalności. Ofiarą nieprzewidywalnej aury padają nie tylko same uprawy, ale także nieruchomości, maszyny, zwierzęta i ludzie. Niestety, nie da się przewidzieć, kiedy wyleją rzeki, nastąpi gradobicie lub wystąpi przymrozek. Nie ulega wątpliwości, że najlepszym wyjściem, zapewniającym kompleksową ochronę przed kaprysami przyrody jest dobranie właściwej polisy ubezpieczeniowej.

„Mądry Polak po szkodzie” – stereotyp czy rzeczywistość?

To stare przysłowie, niestety nadal często znajduje zastosowanie w życiu codziennym. Tylko w roku ubiegłym odnotowano znaczny spadek zawartych ubezpieczeń, obejmujących uprawy rolne i zwierzęta gospodarskie. Tymczasem, właściwie dobrana ochrona często decyduje o być lub nie być gospodarstwa, a nawet o przyszłości i powodzeniu całej rodziny. Przekonało się o tym w zeszłym roku wielu rolników, którzy w wyniku wyjątkowo niekorzystnej pogody i złego przezimowania upraw stanęli przed groźbą bankructwa. Tych ubezpieczonych tymczasem – zdecydowana większość roszczeń została uznana przez towarzystwa ubezpieczeniowe i mimo wyjątkowo dużej skali zjawiska, sprawnie wypłaciła odszkodowania. Były to rekordowe sumy, jeśli chodzi o ubezpieczenia polskiego rolnictwa – w przypadku Concordii – kwota odszkodowań przekroczyła 376 milionów złotych. Co ciekawe, w zależności od szkód, jakie były w danym roku, w kolejnym rolnicy skłonni są ubezpieczać się głównie od tych samych zagrożeń. I tak, rezultatem fali gradobić i wiosennych przymrozków jest wzrost liczby polis chroniących przed tymi ryzykami. A przecież to tylko jedno z wielu niebezpieczeństw, na jakie rolnik jest narażony i nie sposób przewidzieć co może nas spotkać w następnym roku. Mówiąc o szkodach nie możemy zapominać, że obok majątku, gospodarstwa i upraw, chronić należy przede wszystkim człowieka. Tymczasem statystyka pokazuje, że jest to poważny problem. W raporcie przygotowanym przez KRUS w 2012 r. odnotowano 24 008 wypadków rolników przy pracy, w tym 92 śmiertelne. To aż o 14 procent więcej, niż w roku 2011. Z puli wszystkich zdarzeń najczęstszymi były te, które zakwalifikowano do grupy: „upadek osób” – 8087 poszkodowanych, co stanowiło połowę wypłaconych

jednorazowych odszkodowań. Dalej uplasowały się nieszczęścia związane z pracą przy maszynach – 2254 i zwierzętach – 1940. Liczby są pod tym względem nieubłagane. Dlatego warto uzmysłowić sobie jak często osoby zajmujące się pracą na roli, mogą ulec wypadkom. Niestety, trend ten nie ma przełożenia na liczbę osób, które chcą zapewnić sobie ochronę ubezpieczeniową. Powód? Najczęściej wymieniany jest ten finansowy – nie zawsze udaje się na ten cel wygospodarować środki. Ostatecznie jednak bilans strat wynikających z przerwy w pracy, kosztów leczenia i rehabilitacji, wielokrotnie przewyższa koszty poniesione na zakup ubezpieczenia.

Porozmawiajmy o ubezpieczeniach Nie trzeba być ekspertem, by wiedzieć, jak ważnym elementem dla rolnika jest ubezpieczenie majątku. Zwykle jest to jednocześnie nasz dom, miejsce pracy i źródło utrzymania – rolnictwo, to właśnie ta specyficzna gałąź gospodarki. Właśnie dlatego warto o nie szczególnie zadbać. Odpowiednio dobrany program ubezpieczeniowy tworzy parasol, który chroni całość majątku i działalności rolnika – dom i zabudowania gospo-

darskie, maszyny, uprawy czy produkcję zwierzęcą. Postępująca specjalizacja produkcji powoduje, że potrzebne są często specjalne produkty ubezpieczeniowe dedykowane dla konkretnego profilu gospodarstwa. Ubezpieczenia rolne aktualnie oferują wiele innowacyjnych rozwiązań, które kierowane są także do konkretnej grupy odbiorców, nawet bardzo specjalistycznej jak: hodowców zwierząt futerkowych, właścicieli hodowli i chowu stawowego ryb, pszczelarzy i wielu innych. Jak jednak nie zagubić się w świecie ubezpieczeń rolnych? Tutaj z pomocą przychodzi rzetelny doradca. W iExpert Agro staramy się patrzeć na rolnika i jego potrzeby z szerszej perspektywy. Naszym zadaniem jest szczegółowa analiza potrzeb, co gwarantuje wybór optymalnych rozwiązań. Wierzymy, że kierując się przede wszystkim interesem naszych Klientów zyskamy ich zaufanie i szansę na współpracę przez długie lata. Zapewnienie realnej ochrony każdemu gospodarstwu to dla nas szansa i wyzwanie.

Profesjonalny doradca – Zaplanujmy przyszłość, bez niespodzianek

Odpowiednio ubezpieczone gospodarstwo rolne to klucz do

spokojnej, bezpiecznej przyszłości. Wszystko jednak zależy od właściwego wyboru – to on przyniesie spokojny sen. Słuszność podjętych decyzji zawsze poprzedzona jest doświadczeniem i wiedzą w konkretnej branży i właśnie dlatego odpowiedni doradca jest w stanie te wszystkie elementy zapewnić. Staranna analiza potrzeb klienta, znajomość rynku, umiejętność wczucia się w sytuację rolnika i kompleksowa jego obsługa – to pożądane cechy, których powinniśmy upatrywać wśród firm oferujących doradztwo na tej płaszczyźnie. W tej formule zawierają się szczegółowe analizy ryzyka zdarzeń losowych i stopnia prawdopodobieństwa ich wystąpienia. To także konsekwentne budowanie programów ubezpieczeniowych, opartych na badaniach rynku rolnego. To również przyjazna forma współpracy na linii rolnik – ubezpieczyciel i ostatecznie przyszłość bez niespodzianek, to po ludzku wyciągnięta dłoń w geście pomocy, daleka od biurokratycznego podejścia. I właśnie takich wartości należy szukać przy wyborze dobrego doradcy ubezpieczeniowego. Mariusz Stelmach iExpert Agro agro.iexpert.pl

Do Biura KRIR wpłynęły do konsultacji następujące projekty l Projekt rozporządzenia Rady UE dotyczący utworzenia wspólnego przedsiębiorstwa, na rzecz przemysłu opartego na surowcach pochodzenia biologicznego. l Projekt rozporządzenia MRiRW zmieniający rozporządzenie w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów lub wsparcia specjalnego. l Projekt rozporządzenia MRiRW w sprawie zakresu informacji niezbędnych do sporządzenia opisu odmiany. l Projekt rozporządzenia MRiRW w sprawie zakresu i terminów składania sprawozdania o ilości wprowadzonego do obrotu materiału siewnego roślin warzywnych kategorii standard własnych odmian oraz wielkości prób wzorcowych z każdej partii tego materiału. l Projekt ustawy o zmianie ustawy

o podatku od towarów i usług oraz ustawy o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym wraz z uzasadnieniem. l Rozporządzenie w sprawie szczegółowych sposobów postępowania przy zwalczaniu i zapobieganiu rozprzestrzenianiu się bakterii Clavibacter michiganensis ssp. Sepedonicus. l Rozporządzenie MRiRW w sprawie wzorów wniosków o przyznanie pomocy finansowej organizacjom Producentów rybnych oraz rodzajów dokumentów, które dołącza się do wniosku. l Projekt zmienionego Planu Działania Sekretariatu Regionalnego KSOW w woj. mazowieckim na lata 2012– 2013. l Projekt rozporządzenia MRiRW w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji dotyczącej materiału siewnego oraz zakresu i terminów składania informacji dotyczących obrotu materiałem siewnym.

l Projekt rozporządzenia MRiRW w sprawie oceny tożsamości i czystości odmianowej. l Projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. l Projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wprowadzenia programu wieloletniego wykrywania występowania zakażeń wirusem choroby niebieskiego języka na lata 2014–2016. l Projekt ustawy o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wraz z uzasadnieniem i oceną skutków regulacji. l Projekt Programu operacyjnego „Rybactwo i Morze”. l Projekt rozporządzeń w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji dotyczącej materiału siewnego oraz zakresu i terminów składania informacji dotyczących obrotu materiałem siewnym; oceny tożsamości i czystości odmianowej. Opracowanie: KRIR


str.

8

październik 2013 NR 8

Osiąganie przychodów z pozarolniczej działalności w związku z prawem do rolnej emerytury lub renty Zmiany niektórych przepisów emerytalno-rentowych w ubezpieczeniu społecznym rolników, wprowadzone od 1 stycznia 2013 r. ustawą z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw, m.in. dotyczą świadczeniobiorców KRUS, którzy podejmują działalność pozarolniczą podlegającą obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Np. osoby, które mają ustalone prawo do emerytury rolniczej i osiągnęły powszechny wiek emerytalny, mogą bez ograniczeń zarobkować, a ich emerytura bez względu na  wysokość osiąganego przychodu nie podlega zawieszeniu ani zmniejszeniu.

R

olni świadczeniobiorcy okresowych rent z tytułu niezdolności do pracy także bez obaw o utratę tego świadczenia mogą uzyskiwać dodatkowe przychody z pozarolniczej działalności. W ich jednak przypadku skala przychodu z tego tytułu decyduje, czy renta będzie wypłacana w pełnej wysokości, czy zostanie pomniejszona albo zawieszona jej część, co zależy od tzw. dopusz-

czalnych limitów przychodów, obliczanych od ogłaszanej przez Prezesa GUS za dany kwartał kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. W II kwartale br. przeciętne wynagrodzenie wynosiło 3612,51 zł. Zatem rencista, który od 01.09.2013 r. uzyska przychody nieprzekraczające 70% kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (tj. przychodów

wowej w przypadku rent rodzinnych – o kwotę przekroczenia. Maksymalna kwota zmniejszenia ustalona dla danego świadczenia wynosi: 549,12 zł dla emerytur i rent z tytułu niezdolności do pracy, 466,78 zł dla rent rodzinnych, do których uprawniona jest jedna osoba.

do kwoty 2528,80 zł), otrzymywać będzie świadczenie w dotychczasowej, niezmniejszonej wysokości. Przychody przekraczające 2528,80 zł, ale wynoszące poniżej 80% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (tj. do kwoty 4696,30 zł, obowiązującej od 01.09.2013 r.), powodują zmniejszenie części uzupełniającej świadczenia – wynoszącej 95% emerytury podstawowej w przypadku świadczeń przyznanych przed 01.01.1991 r. lub odpowiadającej 85% emerytury podsta-

W razie osiągania przychodu przekraczającego kwotę 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (=4696,30 zł od 01.09.2013 r.) zawiesza się część uzupełniającą świadczenia (tj. część wynoszącą 95% emerytury podstawowej lub 85% emerytury podstawowej w przypadku rent rodzinnych). Powyższe zasady obowiązują osoby uprawnione w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego do: l renty z tytułu niezdolności do pracy, l renty rodzinnej, l częściowej emerytury rolniczej, l wcześniejszej emerytury rolniczej.

Zatem osoby z prawem do wymienionych świadczeń z ubezpieczenia społecznego rolników muszą liczyć się z ich zawieszeniem (zmniejszeniem) w przypadku osiągania przychodu przekraczającego wskazane progi zarobkowe, czyli wynoszące: od 70% do 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.

Ważne dla świadczeniobiorców „wcześniejszych” emerytur rolniczych: kwota przychodów z tytułu zatrudnienia tych osób ma wpływ na wysokość ich świadczenia, dlatego ci świadczeniobiorcy mają obowiązek każdorazowo niezwłocznie poinformować właściwy oddział lub placówkę terenową KRUS, w formie zaświadczenia z zakładu pracy, o dacie podjęcia zatrudnienia i osiąganym miesięcznym przychodzie. Oprac. KRUS

Fundusz Składkowy USR

Bezpieczna praca w czasie żniw

P

odczas żniw najwięcej zagrożeń wypadkami stwarzają maszyny rolnicze: kosiarki, snopowiązałki, kombajny czy prasy do słomy. Sprzęt ten stwarza zagrożenie nie tylko ze względu na występujące w nim ruchome części tnące, ale również na rodzaj napędu. Należy zaznaczyć, że bardzo niebezpieczny jest również transport płodów rolnych z pól – słomy luzem lub siana, słomy sprasowanej czy zboża. Niebezpieczeństwo podczas wykonywania prac w okresie żniw potęguje się również ze względu na udział przy żniwach członków rodziny, w tym dzieci, które nie potrafią przewidzieć różnego rodzaju zagrożeń. Dlatego też należy pamiętać, że niektórych prac i czynności w gospodarstwach rolnych nie wolno powierzać dzieciom do lat 15. Nie należy zezwalać na: l prowadzenie ciągników rolniczych i innych maszyn samobieżnych, l obsługę dmuchaw, przenośników taśmowych i ślimakowych, l wszelkie prace na wysokości ponad 3 metrów na: pomostach, drabinach, drzewach, dachach itp.,

l obsługę kombajnów do zbioru zbóż, zielonek, maszyn żniwnych, pras do słomy i siana, l sprzęganie i rozprzęganie maszyn oraz narzędzi rolniczych, przyczep i wozów z ciągnikami rolniczymi, a także pomaganie przy tych czynnościach. Wydaje się jednak, że największy problem przy pracy podczas żniw stanowi przewóz osób na ciągnikach i przyczepach rolniczych. Często można spotkać wozy konne lub przyczepy wyładowane płodami rolnymi, a na szczycie siedzących pasażerów. Stanowi to ogromne zagrożenie dla nich samych i innych uczestników ruchu, w szczególności, jeżeli są to dzieci. W czasie prac przy żniwach zabronione jest: l układanie sprasowanej słomy lub siana na przyczepie, jeżeli nie ma ona podwyższonych burt do wysokości 150 cm lub specjalnej obudowy siatkowej, l stawanie na zaczepach, ramach i innych elementach maszyn i ciągników w trakcie ruchu, l używanie do prac transportowych i polowych niesprawnego technicznie sprzętu,

l wykonywanie w trakcie ruchu maszyn (jazdy lub ruchu elementów roboczych w czasie postoju) czynności pomocniczych, takich jak: s czyszczenie, usuwanie gromadzących się materiałów, s usuwanie nadmiaru (zatoru) słomy, s dokręcanie śrub, zmiana położenia lub nastawiania elementów roboczych, s wymiana części (np. kos w maszynach żniwnych), s smarowanie, sprawdzanie umocowania elementów ruchomych, s nawlekanie sznurka, drutu (snopowiązałki, prasy), s praca maszynami z odsłoniętymi mechanizmami napędowymi będącymi w ruchu, s praca kosiarką rotacyjną w odległości mniejszej niż 50 m od przebywających ludzi, s jazda na załadowanych zbożem wozach i przyczepach. Okres żniw i okres pożniwny to czas zwiększenia zagrożeń pożarami, dlatego warto pamiętać o: l skontrolowaniu instalacji elektrycznych i urządzeń zasilanych prądem, zlikwidowaniu wszelkich instalacji i podłączeń prowizorycznych, l nie naprawianiu bezpieczników,

a jeżeli są przepalone – o wymianie na nowe, l zadbaniu, aby kombajn, ciągnik, obejście wyposażone były w gaś-

nice i inny niezbędny sprzęt przeciwpożarowy, l zrezygnowaniu z wypalania ściernisk i traw. n

Polska Wieś nr 8/2013  

Miesięcznik Krajowej Rady Izb Rolniczych

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you