Page 1

68 PW

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H

grudzień 2015 NR 12

NR 1 (115)

styczeń 2016 r.

M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H Pomoc w sektorze mleka i wieprzowiny Czytaj na stronie 70

Rolnicy na spotkaniu z ministrem Czytaj na stronie 70

Pilna nowelizacja Prawa łowieckiego Czytaj na stronie 70

KRIR w sprawie Programu działań MRiRW Czytaj na stronie 71

Za kryzys migracyjny zapłacą rolnicy? Czytaj na stronie 71

Obecny stan przepisów dot. obrotu nieruchomościami Czytaj na stronie 72

Do Biura KRIR wpłynęły do konsultacji Czytaj na stronie 72

Wysoka jakość, dobry smak i cenne walory odżywcze Czytaj na stronie 73

Odpowiednie przechowywanie środków ochrony roślin w okresie zimowym Czytaj na stronie 74

Związek Wzajemności Członkowskiej jako atrakcyjna propozycja ubezpieczeniowa dla wspólnot interesów rolników Czytaj na stronie 74

Najważniejsze problemy w rolnictwie Dnia 9 grudnia 2015 r. odbyło się II Posiedzenie Krajowej Rady Izb Rolniczych V kadencji.

W

śród najważniejszych punktów statutowych obrad samorządu rolniczego znalazło się przyjęcie budżetu Krajowej Rady Izb Rolniczych na 2016 r., a także przyjęcie stanowiska Krajowej Rady Izb Rolniczych, kierowanego do ministra rolnictwa i rozwoju wsi, dotyczącego problemów w rolnictwie, które wymagają najpilniejszego rozwiązania. Stosowne uchwały w tej sprawie zatwierdzone zostały w drodze głosowań. Krajowa Rada Izb Rolniczych w przyjętym stanowisku, mając na względzie dobro polskich rolników, przedstawiła ministrowi rolnictwa i rozwoju wsi problemy wymagające, w ocenie samorządu rolniczego, najpilniejszej uwagi, których skuteczne rozwiązanie przyczyni się do wzmocnienia pozycji polskiego sektora rolnego. 1. Sytuacja na rynkach rolnych, w tym na rynku trzody chlewnej Krajowa Rada Izb Rolniczych uważa, że rosyjskie embargo na import żywności oraz wystąpienie w Polsce afrykańskiego pomoru świń to główne przyczyny kryzysowej sytuacji na rynku trzody chlewnej. W ciągu roku ceny żywca spadły poniżej 3 zł/kg. Według Krajowej Rady Izb Rolniczych, kryzys cenowy, który utrzymuje się z małymi przerwami od ponad dwóch lat, dotknął w szczególności gospodarstwa, które zainwestowały w modernizację procesów technologicznych po to, aby skutecznie konkurować na wspólnym rynku. Na tak złą sytuację na rynku trzody chlewnej ma wpływ embargo na żywność ze strony Rosji, jak również wystąpienia w Polsce afrykańskiego pomoru świń (ASF). Nie można także wykluczyć zmowy cenowej przedstawicieli sektora przetwórczego, ponieważ zastanawiający jest fakt, że od kilku lat spadek cen sku-

pu wieprzowiny ma miejsce w okresach przedświątecznych, gdzie zwiększa się popyt na mięso i jego przetwory. W tym czasie zakłady przetwórcze, mając gwarancję zbytu swoich produktów, kupują tanio surowiec osiągając ogromne zyski. Zdaniem Krajowej Rady Izb Rolniczych, jedną z przyczyn spadku cen mogą być również nieprawidłowości w prowadzeniu i rozliczaniu produkcji w systemie nakładczym. Umowa przewiduje zryczałtowane wynagrodzenie dla rolnika, niezależne od efektów ekonomicznych mierzonych kosztem wyprodukowania 1 kg żywca wieprzowego. W umowach takich nie ma odniesienia do cen skupu tuczników. Dostarczane rolnikom prosięta najczęściej pochodzą z Holandii, Belgii, Danii, Niemiec oraz Litwy i Łotwy, co może stwarzać realne zagrożenie przywiezienia ASF. Krajowa Rada Izb Rolniczych uważa, że system nakładczy zaciemnia obraz faktycznej oceny ilości pogłowia świń w naszym kraju, tym bardziej, że nieznana jest skala tuczu na zlecenia. Zwierzęta, które trafiają do rolników do tuczu widnieją w systemie IRZ (System Identyfikacji i Rejestracji Zwierząt) jako jego, co nie jest do końca prawdą, gdyż faktycznym ich posiadaczem (właścicielem) jest zleceniodawca usługi. Zdaniem samorządu rolniczego, chów nakładczy niszczy rodzimych producentów, przyczyniając się bezpośrednio do spadku cen w skupie. Samorząd rolniczy domagał się wielokrotnie oraz uważa za niezbędne uregulowanie prawne tego procesu, między innymi poprzez przypisanie tej trzody do numeru stada zakładu przetwórczego. Ponadto, na szczeblu krajowym powinny pilnie zostać podjęte działania

rządu prowadzące do przyjęcia programu odbudowy produkcji trzody chlewnej. Wskazane byłoby też np. uruchomienie przez Agencję Rezerw Materiałowych (ARM) zakupu półtusz wieprzowych na zapasy państwowe. Kolejną sprawą jest zwiększenie nadzoru weterynaryjnego nad importem sprowadzanego mięsa. W opinii samorządu rolniczego jest ono niskiej jakości. Konieczne wydaje się również zwrócenie uwagi na zwartość mięsa w wędlinach. Jeżeli w składzie danego wyrobu udział mięsa jest mniejszy niż 80 proc., to na etykiecie powinno widnieć„wyrób mięsopodobny”. Konieczna jest także skuteczna promocja rodzimej produkcji rolno-spożywczej, która jednak nie będzie możliwa bez przyjęcia definicji polskiej żywności i wdrożenia czytelnego systemu jej oznakowania w taki sposób, aby nabywca łatwo mógł zidentyfikować kraj jego pochodzenia. Nie może być tak, aby za pieniądze z Funduszu Promocji Mięsa, na który składają się rolnicy, promowane były wyroby i mięso pochodzące z zagranicy. Dlatego należy wprowadzić opłaty na fundusz promocyjny dla firm sprowadzających półtusze z zagranicy. Istotne znaczenie będzie miało także dla producentów trzody powiązanie ich umowami kontraktacyjnymi z zakładami przetwórczymi oraz przyspieszenie płatności za nabywane od rolników produkty. Rozwiązania wymaga też kwestia relacji między dostawcami żywności a sieciami handlowymi. Kluczową sprawą pozostaje jednak zwalczenie ASF w naszym kraju, ponieważ rolnicy nie mają możliwości eksportowania mięsa na rynki pozaunijne.


styczeń 2016 NR 1 Bez środków finansowych koła łowieckie nie uporają się ze zmniejszeniem stad dzików, które są nosicielami wirusa tej choroby. Rolnikom zaś trudno będzie utrzymywać reżimy produkcyjne. 2. Wprowadzenie zmian w metodologii szacowania szkód w rolnictwie, spowodowanych przez niekorzystne warunki atmosferyczne Zaistniała w ubiegłym roku sytuacja spowodowana przez suszę w sposób nad wyraz dobitny ukazała, że obowiązujące obecnie regulacje nie przystają do rzeczywistych problemów. Dlatego konieczne jest, by wprowadzony został w szczególności nowy system monitorowania niekorzystnych zjawisk atmosferycznych spowodowanych przez suszę. Zasadne byłoby, by decydujące i wiążące znaczenie przy podejmowaniu decyzji o wystąpieniu niekorzystnych warunków miały komisje szacujące straty, które faktycznie będą w stanie ocenić istnienie i rozmiar tych szkód w konkretnym gospodarstwie rolnym. Członkami takich komisji powinni pozostać m.in. przedstawiciele izb rolniczych, którzy dają rękojmię rzetelnego i sumiennego działania. Z problematyką szacowania szkód nieodłącznie wiąże się problematyka ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich. Krajowa Rada Izb Rolniczych postuluje wprowadzenie systemu powszechnych ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich„pakietowo”, od wszystkich ryzyk, z dofinansowaniem z budżetu państwa. 3. Zasady sprzedaży i dzierżawy gruntów rolnych Kolejną kwestią wymagającą szczególnej uwagi jest kwestia zasad sprzedaży i dzierżawy gruntów rolnych. Zmia-

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H ny w tym zakresie powinny w szczególności polegać na przyznaniu komisjom do spraw kształtowania ustroju rolnego szerszych uprawnień związanych z podejmowaniem ostatecznej decyzji co do sprzedaży czy dzierżawy nieruchomości rolnych, by chronione były interesy polskich rolników pragnących rozwijać swoją działalność. Wiodącą rolę w takich komisjach powinni odgrywać przedstawiciele izb rolniczych, którzy doskonale znają uwarunkowania gospodarcze i społeczne na danym terenie.

bezpośredniej, wzorem krajów Europy Zachodniej. 5. Zmiana systemu doradztwa rolniczego W świetle wyzwań stawianych przed rolnikami w ramach Wspólnej Polityki Rolnej realizowanej w perspektywie finansowej 2014–2020, dotyczących zwiększania innowacyjności i unowocześnienia sektora rolno-spożywczego, a także podniesienia poziomu wiedzy w zakresie nowych rozwiązań technologicznych, konieczna jest także zmiana

4. Sprzedaż bezpośrednia Krajowa Rada Izb Rolniczych uważa, że należy podjąć dalsze prace w celu uregulowania ustawy dotyczącej sprzedaży bezpośredniej, tj. dostaw bezpośrednich w zakresie produkcji roślinnej, zgodnie z rozporządzeniem nr (WE) 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych oraz produktów przetworzonych produkcji zwierzęcej. Należy dopuścić do obrotu mięso pozyskane z legalnego uboju oraz umożliwić grupową sprzedaż produktów w punktach sprzedaży

systemu doradztwa rolniczego. Doświadczenia lat ubiegłych wskazują, że ośrodki doradztwa rolniczego działające jako samorządowe osoby prawne nie zawsze spełniają oczekiwania rolników. Proponuje się zatem, by cały system doradztwa rolniczego podlegał ministrowi rolnictwa i rozwoju wsi, dzięki czemu zapewniona zostanie jednolitość wykonywanych zadań i większa kontrola ich prawidłowości i skuteczności, dla dobra korzystających z systemu doradztwa rolników. Proponuje się także, by izbom rolniczym powierzone zostały zadania związane z prowadzeniem tego doradz-

PW

69

twa, na wzór rozwiązań francuskich czy austriackich. Izby rolnicze, jako najszersza reprezentacja wszystkich rolników, dają bowiem gwarancję prawidłowości i rzetelności wykonywania takich zadań. 6. Zmiana ustawy Prawo łowieckie Krajowa Rada Izb Rolniczych zwraca się o wsparcie działań właściwych organów zwianych z rozwiązaniem problemu tzw. szkód łowieckich. W ocenie samorządu rolniczego zasady szacowania strat powinny być jak najszybciej kompleksowo uregulowane w ustawie – Prawo łowieckie, a straty te powinny być szacowane przez niezależnych ekspertów. Takimi ekspertami mogliby być w szczególności przedstawiciele izb rolniczych. Wymienione powyżej zadania, w których realizacji miałyby uczestniczyć izby rolnicze, mogłyby zostać powierzone izbom rolniczym jako zadania zlecone z zakresu administracji rządowej, po zapewnieniu koniecznych środków finansowych na ich realizację. Mając powyższe na uwadze, Krajowa Rada Izb Rolniczych wyraziła wolę efektywnej współpracy w zakresie rozwiązywania wszystkich problemów w rolnictwie, zapewniając ze swojej strony, że zawsze podstawowym celem i motywem wszelkich podejmowanych działań jest dobro polskich rolników oraz rozwój polskiego rolnictwa, a tym samym całej Rzeczypospolitej Polskiej. Posiedzenie KRIR tradycyjnie już było także okazją do dyskusji z zaproszonymi gośćmi, tj. z doradcą Prezydenta RP Barbarą Fedyszak-Radziejowską i ministrem rolnictwa i rozwoju wsi Krzysztofem Jurgielem. Opracowanie: KRIR

Kiedy wypłata dopłat bezpośrednich? Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych realizując wnioski izb rolniczych i oczekiwania wszystkich rolników dotkniętych problemem suszy, wystąpił do ministra rolnictwa i rozwoju wsi o przyspieszenie wypłaty płatności bezpośrednich za 2015 rok.

W

odpowiedzi resort rolnictwa zapewnił, że dostrzega potrzeby rolników związane z jak najszybszą realizacją wsparcia bezpośredniego. W rezultacie działań podjętych przez ministra Krzysztofa Jurgiela środki na wypłatę płatności zaliczkowych za 2015 r. zostały zwiększone o 1,4 mld zł. Ogółem w ramach zaliczek na poczet płatności bezpośrednich za 2015 r. (z tytułu JPO, płatności dodatkowej, płatności do roślin wysokobiałkowych oraz płatności do owoców

miękkich) wypłacono blisko 2,7 mld zł. Jest to kwota wyższa od grudniowych wypłat w ostatnich kilku latach. W latach 2012-2014 było to bowiem odpowiednio: 1,22 mld zł, 2,36 mld zł oraz 2,36 mld zł. Jednocześnie poinformowano, że w wyniku podjętych działań naprawczych możliwe było rozpoczęcie wypłat płatności z dniem 1 grudnia br., pomimo wcześniejszych informacji o opóźnieniach we wdrażaniu systemu informatycznego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Obecnie wdro-

żony został I etap, który pozwala na kontrole administracyjne i naliczanie spraw bez sankcji w odniesieniu do: Jednolitej Płatności Obszarowej, płatności dodatkowej, płatności za zazielenienie, płatności do krów, płatności do bydła oraz płatności do kóz, dla rolników niepodlegających dyscyplinie finansowej i niewytypowanych do kontroli na miejscu. Szacuje się, że funkcjonalność pozwoli na naliczenie płatności dla ok. 30–35% rolników ubiegających się o dopłaty bezpośrednie za 2015 r. Zgodnie z wyjaśnieniami Agencji, kolejne etapy zostaną wdrożone w następujących terminach: – 22 lutego 2016 r. – kontrola administracyjna i naliczanie pozostałych spraw (z wyłączeniem spraw podlegających kontroli na miejscu oraz spraw zawie-

rających deklaracje obszarów proekologicznych – tzw. EFA). Szacuje się, że funkcjonalność pozwoli na naliczenie płatności dla kolejnych ok. 35–40% rolników. – 4 kwietnia 2016 r. – weryfikacja po kontroli na miejscu oraz naliczanie spraw po kontroli na miejscu oraz spraw z deklaracjami EFA. Wdrożenie tego etapu pozwoli w pełni naliczać płatności dla ok. 30% rolników. – 30 maja 2016 r. – funkcjonalności dotyczące ustalania kwot nienależnych. Na zakończenie minister zapewnił, że ministerstwo rolnictwa i rozwoju wsi dokłada wszelkich starań, aby środki z tytułu płatności bezpośrednich były naliczone rolnikom oraz wypłacone w możliwie najkrótszym terminie. Opracowanie: KRIR


70 PW

W

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H

styczeń 2016 NR 1

Pomoc w sektorze mleka i wieprzowiny

związku z otrzymanym do konsultacji projektem rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowej nadzwyczajnej pomocy dla rolników w sektorach hodowlanych, 28 grudnia 2015 r. samorząd rolniczy przedstawił uwagi do ww. projektu, proponując m.in. w § 6 ust. 1, pkt. 1 zniesienie ograniczenia dostępu do pomocy dla producentów, którzy w dniu 30 września 2015 roku posiadali nie więcej niż 2000 świń, przy jednoczesnym utrzymaniu zapisu § 7, że wsparcia udziela się w wysokości obliczonej na podstawie liczby świń jednak nie więcej niż 2000 sztuk. Wprowadzone rozwiązanie jest analogiczne do tego wprowadzonego przy dopłatach ONW, przy których posiadanie więcej niż 75 ha obszarów ONW nie wyklucza z płatności, natomiast posiadacz większej ilości ha z ONW płatność otrzymuje jedynie do 75 ha. Samorząd rolniczy postulował, że § 6 ust. 1, pkt. 2, który dotyczy okresu, od którego należy liczyć liczbę sprzedanych sztuk, należy wziąć pod uwagę datę 1 września a nie jak zaproponowano – 1 października. Zakres 3 miesięcy może stworzyć sytuację, w której rolnik pomimo stanu na dzień 30 września nieprzekraczającej 2000 sztuk – ostatnią sztukę sprzedaje 30 września. Po sprzedaży wykonywana jest dezynfekcja, ponownie zasiedla się budynki i najwcześniej zaczyna się sprzedawać tuczniki w styczniu. W ten sposób rolnik zostaje pokrzywdzony przez to rozporządzenie. Pełen okres chowu trzody chlewnej trwa przynajmniej 120 dni a nie 90 (zasiedlenie-tucz-dezynfekcja-zasiedlenie). Dlatego liczba sprzedanych i ubitych w rzeźni sztuk powinna być liczona od 1.09.2015 r. do 31.12.2015 r..

Według zarządu KRIR, propozycja Rady Ministrów ogranicza grono beneficjentów do „producentów świń”, którzy dokonali sprzedaży zwierząt objętych tylko dwoma kodami CN 0103 92 19 (pozostałe świnie żywe o masie 50 kg i więcej) oraz CN 0103 92 11 (lochy o masie nie mniejszej niż 160 kg). Taki sposób konstrukcji przepisów należy uznać za dyskryminację ze względu na rodzaj produkcji. Z analizy przepisów rozporządzenia można wywnioskować, że ustawodawca dąży w ten sposób do wykluczenia przyznania pomocy producentom świń o kodzie CN 0103 91 (świnie o masie poniżej 50 kg), a więc prosiąt, warchlaków czy loszek. Gospodarstwa rodzinne produkujące warchlaki na sprzedaż zostały pozbawione wsparcia, pomimo że produkcja polskiego warchlaka w Polsce została objęta PROW na lata 2014– 2020. Gospodarstwa rodzinne produkujące tucznika z polskiego warchlaka również zostały w projekcie rozporządzenia pozbawione nadzwyczajnej pomocy. Tłumaczenie, że gospodarstwa produkujące warchlaka na sprzedaż mogą przyczynić się do rozprzestrzeniania ASF w Polsce jest niezasadne. Nie stwierdzono bowiem, aby kiedykolwiek w Polsce doszło do przeniesienia ASF świń z jednego gospodarstwa do drugiego a szczególnie z gospodarstwa produkującego warchlaki na sprzedaż, będącego pod stałym nadzorem lekarza weterynarii. ASF świń wystąpił dotychczas w niewielkich, pozbawionych elementarnych zasad bioasekuracji stadach, które zostały zarażone przez bliski kontakt z chorym na ASF dzikiem. Polska jest wolna od ASF świń. ASF dzików w Polsce został zawleczony przez dziki i jest nadal przez dziki po Polsce rozprzestrzeniany. Opracowanie: KRIR

Czasopismo Krajowej Rady Izb Rolniczych Ukazuje się raz w miesiącu. Wydawane na zlecenie Krajowej Rady Izb Rolniczych przez zespół „Tygodnika Poradnika Rolniczego”. Artykuły zamieszczone w „Polskiej Wsi” odzwierciedlają poglądy Krajowej Rady Izb Rolniczych, a redakcja“Tygodnika Poradnika Rolniczego” nie ma wpływu na ich treść. Kolportaż – czasopismo dostępne razem z„Tygodnikiem Poradnikiem Rolniczym”. Krajowa Rada Izb Rolniczych ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa Tel.: (22) 623 21 65, fax (22) 623 11 55; www.krir.pl Redaktor naczelna: Justyna Kostecka e-mail: sekretariat@krir.pl

Rolnicy na spotkaniu z ministrem

W

dniu 30 grudnia 2015 r. odbyło się spotkanie przedstawicieli samorządu rolniczego z ministrem rolnictwa i rozwoju wsi – Krzysztofem Jurgielem, które zostało zorganizowane przez zarząd KRIR na wniosek izb rolniczych. W spotkaniu z ministrem udział wzięło ok. 50 przedstawicieli izb z całego kraju. Dyskutowano m.in. na temat priorytetów prac resortu rolnictwa na lata 2015– 2019, a także sytuacji na rynku wieprzowiny i rynku mleka. Przedstawiciele izb rolniczych przedstawili ministrowi uwagi do propozycji wsparcia tych dwóch sektorów, a także odnieśli się do wielu innych problematycznych tematów, m.in. problemu szacowania strat spowodowanych przez ubiegłoroczną suszę, ograni-

W

czeń w sprzedaży bezpośredniej czy obrotu ziemią. Podniesiono także temat agencji nasiennej, zwracając uwagę, że jest to prywatny podmiot, nad którym nikt nie ma kontroli, a który zbiera dane osobowe rolników i nęka ich wypełnianiem druków. Przedstawiciele izb zwrócili również uwagę na brak informacji w zakresie prac legislacyjnych dot. realizacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2014 r. orzekającym, iż przepisy niektórych artykułów ustawy Prawo łowieckie są niezgodne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej. W spotkaniu uczestniczył także Podsekretarz Stanu w MRiRW – Jacek Bogucki. Opracowanie: KRIR

Pilna nowelizacja Prawa łowieckiego

związku ze zbliżającym się terminem, kiedy regulacje ustawy Prawo łowieckie zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny utracą moc obowiązującą, zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych wystąpił do Prezydenta RP o poparcie samorządu rolniczego w sprawie pilnego przygotowania nowelizacji tej ustawy gwarantującej wykonanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, zapewniającej przestrzeganie praw rolników. Zwrócono się do Prezydenta RP w sprawie bardzo ważnej dla rolników konieczności pilnej nowelizacji ustawy Prawo łowieckie, w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2014 r., sygnatura akt P 19/13. Trybunał orzekł konieczność zmiany przepisów tej ustawy wobec naruszenia konstytucyjnego prawa własności posiadaczy gruntów objętych obwodami łowieckimi, stwierdzając jednocześnie, iż dotychczasowe regulacje utracą moc po upływie 18 miesięcy od ogłoszenia tego wyroku w Dzienniku Ustaw. Termin ten upływa dnia 21 stycznia 2016 roku. Prace nad projektami ustaw nowelizujących Prawo łowieckie przygotowa-

nymi przez grupę posłów i Ministerstwo Środowiska były prowadzone w poprzedniej kadencji Sejmu RP od początku 2015 roku, jednak zostały zdominowane przez lobby myśliwych z Polskiego Związku Łowieckiego. Przedstawiciele samorządu rolniczego zgłaszali uwagi do procedowanych projektów, z których najważniejsze to poszanowanie prawa własności rolników oraz wprowadzenie szacowania szkód łowieckich przez ekspertów, a nie jak obecnie przez samych zainteresowanych – myśliwych. Niestety, uwagi te zostały pominięte (samorząd rolniczy nie był również zapraszany na Sejmową Komisję Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa), a przygotowany przez Sejmową Komisję projekt nie spełniał – zdaniem izb rolniczych, zaleceń Trybunału. Zarząd KRIR zwrócił się zatem do Prezydenta RP o poparcie w sprawie pilnego przygotowania nowelizacji ustawy Prawo łowieckie, gwarantującej wykonanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Opracowanie: KRIR


styczeń 2016 NR 1

W

dniu 21 grudnia 2015 r. zarząd KRIR przekazał resortowi rolnictwa uwagi samorządu rolniczego do „Programu działań Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi na lata 2015–2019”, zwracając m.in. uwagę, że przedstawione kierunki działań są oczekiwane przez rolników. Tematy i problemy zawarte w Programie wielokrotnie były podnoszone przez samorząd rolniczy, w związku z tym dokument przyjmujemy z uznaniem. W programie działań ministra rolnictwa znajdują się wnioskowane przez izby rolnicze problemy, jak chociażby dążenie do wyrównania dopłat obszarowych, niewprowadzanie podatku dochodowego w rolnictwie oraz utrzymanie KRUS, a także działania wspierające stabilizację i rozwój rynków rolnych a zwłaszcza rynek mięsa wieprzowego.

Zmiany w szacowaniu strat

Jednak pilne ujednolicenie zasad działania Komisji Wojewódzkich szacujących straty, wymaga najpierw koniecznej zmiany metodyki ogłaszania suszy (z uwagi na niewłaściwe przepisy dotyczące procedury ogłaszania suszy, które oparte są na komunikatach IUNG-PIB, opierających się z kolei na niemiarodajnej sieci punktów pomiarowych rozmieszczonych na terenie kraju – 352 punktów na obszarze blisko 313 tys. km2).

Ochrona polskiej ziemi

Popieramy również podjętą w Programie ochronę polskiej ziemi w kontekście przywołanego w opracowaniu artykułu 345 Traktatu o funkcjonowaniu UE, na mocy którego państwa członkowskie zachowują suwerenność w kształtowaniu zasad prawa własności. Zwracamy jednak uwagę na konieczność przyjęcia przepisów, które uniemożliwią rozdysponowanie pozostałych gruntów z zasobów Agencji Nieruchomości Rolnych na rzecz byłych właścicieli i dzierżawców lub ich spadkobierców do czasu wejścia w życie nowej ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Problem ten dotyczy przede wszystkim Wielkopolski i Kujaw. Chcielibyśmy również zwrócić uwagę na kilka istotnych spraw dotyczących przepisów ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Przede wszystkim przepisy tej ustawy nie stanowią nt. spółek kapitałowych i przekazywaniu przez nich nieruchomości na podstawie przenoszenia lub sprzedaży udziałów – co jest koniczne. Przepisy ustawy ograniczają podział gospodarstwa rolnego. Powinny umożliwiać rolnikowi podział gospodarstwa na dzieci zamierzające prowadzić działalność rolniczą w wielkości minimum do średniej wielkości gospodarstwa w danym województwie. Dodatkowo wątpliwości budzą zamierzenia nadzorowania przez Agencję Nieruchomości Rolnych sprzedaży każdego gruntu rolnego, co

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H

PW

71

KRIR w sprawie Programu działań MRiRW nie jest w wielu przypadkach konieczne. Ustawa, mimo poprawek, nadal nie jest korzystna dla rolnika indywidualnego, z kolei zostawiając swobodę w obrocie nieruchomościami spółkom kapitałowym. Dlatego zwracamy się z wnioskiem o przeanalizowanie pod tym względem całej ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Proponujemy również, aby utrzymać na dotychczasowych zasadach prawo pierwokupu przez Agencję Nieruchomości Rolnych do działek o pow. 5,00 ha i więcej. Jesteśmy przeciwni powrotowi do korzystania z prawa pierwszeństwa przez ANR w zakupie działek o pow. 1,00 5,00 ha, gdyż bardzo utrudni to sprzedaż czy wymianę gruntów pomiędzy sąsiadami na rozwój i powiększenie tych gospodarstw, które chcą się rozwijać. W niektórych województwach ze względu na ograniczone możliwości zakupu gruntów z zasobów Agencji, istnieje duży problem z powiększaniem gospodarstw rolnych.

System ubezpieczeń Bardzo ważnym i oczekiwanym tematem jest wsparcie systemu ubezpieczeń rolnych w rolnictwie. Samorząd rolniczy proponuje jak największe wykorzystanie istniejących struktur Towarzystwa Ubezpieczeń Wzajemnych TUW do tworzenia sieci Samorządowych Towarzystw Ubezpieczeń Wzajemnych zaproponowanych w załączonym dokumencie. Zdaniem przedstawicieli samorządu rolniczego, jest to zasadne tym bardziej, że od 1 stycznia 2016 roku do naszego porządku prawnego wejdą przepisy dyrektywy 2009/138/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 listopada 2009 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej – Wypłacalność II ( Dz. Urz. UE L335 z 17 grudnia 2009 r., s.1). Doradztwo rolnicze w obecnym stanie prawnym i faktycznym nie do końca spełnia oczekiwania rolników w zakre-

W

sie doradzania w dywersyfikacji dochodów rolniczych. Zdaniem samorządu rolniczego, doradztwo powinno podlegać bezpośrednio pod ministra rolnictwa, aby realizować w terenie doradztwo rolnicze zgodnie z wytycznymi Ministra Rolnictwa i według potrzeb rolników. Doradztwo powinno służyć rolnikom, a nie biurokracji, której jest obecnie za dużo. Doradcy rolni powinni pracować bezpośrednio z rolnikami tj. być przesunięci do pracy w teren z Oddziałów, a to można zrealizować poprzez zmianę struktury w ODR-ach. Proponuje się dla ODR strukturę podobną do struktury w ARiMR, żeby była centrala obejmująca nadzór nad wykonaniem zadań w terenie oraz prężne Powiatowe Zespoły Doradcze, gdzie doradcy są blisko rolnika. Samorząd rolniczy wnioskuje, aby minister rolnictwa i rozwoju wsi przekazał prowadzenie doradztwa rolniczego izbom rolniczym jako zadanie zlecone w zakresie administracji rządowej. Samorząd rolniczy z zadowoleniem przyjmuje fakt, iż rząd zamierza działać na rzecz polityki sprzyjającej młodym rolnikom, obejmującym lub tworzącym nowe gospodarstwa rolne, jednak uważamy, że oprócz środków w ramach I filara WPR, bardzo ważna jest dla młodych rolników możliwość korzystania także z II filara WPR, w którym PROW oferuje bardzo ważne działania dla młodych ludzi. Do celów, dla których materiał jest w przygotowaniu, samorząd rolniczy odniesie się po przedstawieniu przez resort rolnictwa materiałów w tym zakresie, chociażby „Zwiększenie wsparcia finansowego z budżetu państwa na postęp biologiczny”, „Wprowadzenie znakowania produktów określające kraj pochodzenia surowca rolnego”, czy „Zmiany umowy o funduszach promocji produktów rolnych wobec ustaleń Nowej polityki promocji UE oraz konsolidacja funduszy promocji”.

Propozycje dodatkowe

Ponadto Krajowa Rada Izb Rolniczych przesłała dodatkowe propozycje do Programu działań Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi na lata 2015–2019: ■■ Wnosimy o pilną zmianę prawa łowieckiego, ustawy o ochronie przyrody i aktów wykonawczych (pomimo że ustawy te nie podlegają bezpośrednio pod resort rolnictwa to są bardzo ważne dla prawidłowego prowadzenia gospodarstwa przez rolników) w taki sposób, aby ograniczyć populacje zwierzyny łownej przede wszystkim dzików oraz zwierzyny objętej ochroną: bobry, krukowate, dzikie gęsi, żurawie oraz zmienić podejście do szacowania strat. Przy obecnie obowiązujących przepisach, o wysokości odszkodowania decydują sami myśliwi. Samorząd rolniczy wielokrotnie postulował o szacowanie szkód przez niezależnych ekspertów, a nie myśliwych np. przez włączenie kół łowieckich w system ubezpieczeń, aby rolnik mógł otrzymać za coraz większe szkody wyrządzane przez zwierzynę w uprawach adekwatne odszkodowanie ustalone przez niezależnych rzeczoznawców a nie przedstawicieli kół. ■■ Ograniczenie barier w zalesianiu gruntów niskiej jakości położonych na obszarach Natura 2000. ■■ Wydanie przepisów wykonawczych do sprzedaży bezpośredniej z gospodarstw rolnych. ■■ Program owoce w szkole wprowadzać z początkiem roku szkolnego. ■■ Przyśpieszenie prac nad utworzeniem Funduszu Stabilizacji Dochodów w Rolnictwie. ■■ Wprowadzić obowiązek odbywania praktyk rolniczych w najlepszych gospodarstwach rolnych i powiązać je z programem nauczania w szkołach rolniczych. Opracowanie: KRIR

Za kryzys migracyjny zapłacą rolnicy?

związku z doniesieniami przekazanymi przez Informacyjną Agencję Radiową, które ukazały się na stronie internetowej Polskiego Radia w dniu 16 grudnia 2015 r. dotyczącymi zmniejszenia dopłat bezpośrednich dla rolników w tych krajach, które nie przyjmą uchodźców i przekazania tych środków na fundusz migracyjny, samorząd rolniczy, reprezentujący wszystkich rolników w Polsce, w dniu 21 grudnia 2015 r. w piśmie do Prezes Rady Ministrów i Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi stanowczo sprzeciwił się zastosowaniu takiego rozwiązania.

Zarząd KRIR uważa za niedopuszczalne, aby obciążać kosztami kryzysu migracyjnego tylko jedną grupę społeczną – rolników. Koszty decyzji rządu powinny być rozłożone równomiernie na całe społeczeństwo. Nie do przyjęcia jest, aby „za karę” zmniejszać dopłaty bezpośrednie tylko z tego powodu, że nie można obniżać wypłat z funduszy spójności czy funduszy na rozwój obszarów wiejskich, tym bardziej, że jednym z celów Kierunków Działań w Zakresie Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich w latach 20152029 jest wyrównanie dopłat bezpośrednich w Polsce do krajów UE-15.

W związku z powyższym, samorząd rolniczy zwrócił się do Premier RP o stanowczy sprzeciw wobec wysuwanych w UE propozycji, które uderzą bezpośrednio w polskich rolników i postawią wielu z nich w kryzysowej sytuacji, zwłaszcza że w ubiegłym roku borykali się już z problemami, takimi jak: klęska suszy, wirus ASF, embargo na polskie artykuły rolno-spożywcze czy trudna sytuacja na rynku wieprzowiny, mleka i konieczność zapłaty kar za przekroczenie kwot mlecznych. Opracowanie: KRIR


72 PW

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H

styczeń 2016 NR 1

Obecny stan przepisów dot. obrotu nieruchomościami

W

odpowiedzi na pismo zastępcy Szefa Kancelarii Sejmu, które wpłynęło do Biura KRIR w dniu 14 grudnia 2015 r. przekazujące poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, w dniu 16 grudnia 2015 r., zarząd KRIR przesłał opinię, w której podkreślił konieczność przyjęcia rozporządzenia uniemożliwiającego rozdysponowanie pozostałych gruntów z zasobów Agencji Nieruchomości Rolnych na rzecz byłych właścicieli i dzierżawców lub ich spadkobierców do czasu wejścia w życie nowej ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Problem ten dotyczy przede wszystkim Wielkopolski i Kujaw. Samorząd rolniczy zwrócił również uwagę na kilka istotnych spraw dotyczących samej ustawy. Przede wszystkim nie mówi się w niej o spółkach kapitałowych i przekazywaniu nieruchomości

na podstawie przenoszenia lub sprzedaży udziałów. Zdaniem zarządu KRIR, ustawa ogranicza podział gospodarstwa rolnego. Powinna umożliwiać rolnikowi podział gospodarstwa na dzieci zamierzające prowadzić działalność rolniczą minimum do średniej wielkości gospodarstwa w danym województwie. Dodatkowo każda sprzedaż, każdego kawałka gruntu rolnego będzie nadzorowana przez pośrednika w postaci Agencji Nieruchomości Rolnych, co nie jest w wielu przypadkach konieczne. Ustawa, mimo poprawek, nadal uderza w rolnika indywidualnego z kolei zostawiając furtkę w obrocie nieruchomościami spółkom kapitałowym, dlatego samorząd rolniczy zwrócił się z wnioskiem o przeanalizowanie pod tym kątem całej ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego.

Do Biura KRIR wpłynęły do konsultacji: ■■ projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016–2020; ■■ projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie warunków dokonywania zwrotu środków, o których mowa w art. 26 ust. 5 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013; ■■ projekt rozporządzenia MRiRW w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej ANR oraz gospodarki finansowej Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa; ■■ prezydencki projekt ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw; ■■ projekt rozporządzenia w sprawie określenia spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii albo urzędowego lekarza weterynarii z upoważnienia powiatowego lekarza weterynarii; ■■ poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego; ■■ projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zmieniającego rozporządzenie w sprawie wymagań weterynaryjnych przy produkcji produktów mlecznych o tradycyjnym charakterze; ■■ projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zmieniającego

rozporządzenie w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania; ■■ poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz niektórych innych ustaw; ■■ projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie wielkości zmniejszenia (redukcji) stawki płatności dodatkowej za 2015 r.; ■■ projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie wymagań, jakie powinny spełniać określone owoce cytrusowe pochodzące z Republiki Afryki w celu zapobieżenia rozprzestrzenianiu się organizmu Phyllosticta citricarpa (McAlpine) Van der Aa; ■■ projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie realizacji przez agencje Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowej nadzwyczajnej pomocy dla rolników w sektorach handlowych; ■■ projekt rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie wymagań, jakie powinien spełniać plan biznesowy grup producentów rolnych. Opracowanie: KRIR

Zaproponowano również, aby utrzymać na dotychczasowych zasadach prawo pierwokupu przez Agencję Nieruchomości Rolnych do działek o pow. 5,00 ha i więcej. Zarząd KRIR sprzeciwił się powrotowi do korzystania z prawa pierwszeństwa w zakupie przez ANR działek o pow. 1,00 — 5,00 ha, gdyż bardzo utrudni to sprzedaż czy wymianę gruntów pomiędzy sąsiadami na rozwój i powiększenie tych gospodarstw, które chcą się rozwijać. W niektórych województwach ze względu na ograniczone możliwości zakupu gruntów z zasobów Agencji, istnieje duży problem z powiększaniem gospodarstw rolnych. W głosowaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. Sejm przyjął ustawę i opowiedział się za przesunięciem z 1 stycznia do 1 maja 2016 r. terminu wejścia w życie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Przesunięcie terminu ma dać

czas na przygotowanie nowej ustawy o obrocie ziemią rolną. Z 440 obecnych na sali obrad posłów za nowelizacją głosowało 290, przeciw było 144, a 6 wstrzymało się od głosu. Odroczenie poparli posłowie PiS, Kukiz’15 i Nowoczesnej. Kluby PO i PSL były przeciwne. W dniu 15 grudnia podczas posiedzenia sejmowej komisji rolnictwa wiceminister rolnictwa Zbigniew Babalski poinformował, że nad przygotowaniem nowej ustawy regulującej obrót ziemi pracuje w resorcie rolnictwa specjalny zespół. Wstępny projekt nowej ustawy zostanie przedstawiony wkrótce. Obowiązujący od 2004 r. okres ochronny na zakup polskiej ziemi przez cudzoziemców mija 1 maja 2016 r. Opracowanie: KRIR

Z prac sejmowej i senackiej Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi 08.12.2015 r. – Senat RP

■■informacja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na temat planowanych zamierzeń resortu.

09.12.2015 r. – Sejm RP

■■informacja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o zadaniach resortu w VIII kadencji Sejmu RP; ■■pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (druk nr 71); ■■sprawy bieżące.

10.12.2015 r. – Sejm RP

■■rozpatrzenie projektu dezyderatu w sprawie ekspansji farm wiatrowych oraz wykorzystania potencjału energetycznego obszarów wiejskich; ■■informacja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Głównego Lekarza Weterynarii o aktualnych problemach związanych z przypadkami występowania afrykańskiego pomoru świń (ASF) w Polsce oraz działaniach podejmowanych przez rząd w celu zminimalizowania negatywnych skutków wirusa dla producentów oraz eksporterów wieprzowiny.

16.12.2015 r. – Sejm RP

■■pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolni-

ków oraz niektórych innych ustaw (druk nr 121).

17.12.2015 r. – Senat RP

■■rozpatrzenie ustawy o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (druk senacki nr 34, druki sejmowe nr 71 i 95); ■■ rozpatrzenie ustawy o zmianie ustawy budżetowej na rok 2015 w częściach właściwych przedmiotowemu zakresowi działania komisji (druk senacki nr 29, druki sejmowe nr 65 i 102 i 102 A).

22.12.2015 r. – Sejm RP

■■ rozpatrzenie poprawek zgłoszonych w czasie drugiego czytania do projektu ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz niektórych innych ustaw (druki nr 121 i 127).

23.12.2015 r. – Senat RP

■■rozpatrzenie ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz niektórych innych ustaw(druk senacki nr 54, druki sejmowe nr 121, 127 i 127-A); ■■rozpatrzenie wniosków zgłoszonych na 6. posiedzeniu Senatu do ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz niektórych innych ustaw. Opracowanie: KRIR


styczeń 2016 NR 1

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H

PW

73

Wieprzowina nowej generacji

Wysoka jakość, dobry smak i cenne walory odżywcze

W

ieprzowinę lubimy i jemy jej sporo. W 2014 r. przeciętny Polak spożywał 38,5 kg mięsa wieprzowego, a wydatki na jego zakup stanowiły największą pozycję w budżetach polskich gospodarstw domowych przeznaczanych na żywność. Tym zakupom coraz częściej towarzyszy poszukiwanie wieprzowiny nie tylko smacznej, ale i zdrowej, czyli o sprawdzonej jakości. Rośnie grupa konsumentów gotowych więcej za to zapłacić. To zjawisko wpisuje się w szerszy trend, który można nazwać wzmożoną wrażliwością społeczną na kwestie ekologii, zdrowego trybu życia i odżywiania się. Zwracamy baczniejszą uwagę na to, jakie produkty żywnościowe kupujemy, na ich jakość i walory odżywcze. Dotyczy to również mięsa i wyrobów mięsnych, w tym oczywiście najczęściej kupowanej przez Polaków wieprzowiny oraz wytwarzanych z niej wędlin. Trzeba przyznać, że wśród coraz liczniejszej rzeszy świadomych konsumentów nie brak takich, którzy do mięsa wie-

przowego podchodzą z rezerwą. Uważają je za tłuste, ubogie w walory smakowe i wartości odżywcze, wręcz niezdrowe. Tymczasem wyniki współczesnych badań naukowych* dowodzą, iż obecnie oferowana na rynku wieprzowina jest zupeł-

nie innym produktem od spożywanego 20 czy 30 lat temu i budzącego nienajlepsze skojarzenia, zwłaszcza u osób dbających o swoje zdrowie i dietę. To mięso wieprzowe nowej generacji jest zdecydowanie chudsze, zawiera mniej kalorii oraz kwasów tłuszczowych nasyco-

nych, czyli tzw. złego tłuszczu, i więcej wielonienasyconych, popularnie nazywanych „dobrym tłuszczem”. Ma też lepszą proporcję kwasów Omega-6 do Omega-3. Znacząco spadła zawartość cholesterolu oraz sodu, zaś wzrosła obecność witamin B1, B6 i E, a także dobrze przyswajalnego i niezbędnego dla organizmu człowieka żelaza. Ponadto jest bardziej kruche i soczyste. Kusi też smakowitą, różowoczerwoną barwą. Czemu zawdzięczamy tę jakościową rewolucję w walorach zdrowotnych, odżywczych i smakowych mięsa wieprzowego? To przede wszystkim zasługa wysiłku tych hodowców i przetwórców, którzy dostrzegają nowe trendy w zachowaniach konsumenckich i starają się sprostać rosnącym oczekiwaniom klientów. Hodowla w farmach skoncentrowanych na jakości opiera się dziś na starannym doborze ras trzody, dbałości o dobrostan zwierząt w trakcie chowu oraz zbilansowanym ich żywieniu.

Z kolei producenci świadomi nowych tendencji konsumenckich eliminują poddawanie mięsa jakimkolwiek zabiegom, które mogłyby obniżyć jego walory zdrowotne, smakowe i odżywcze. Wszystko to sprawia, iż wieprzowina, tradycyjnie i niekwestionowanie królująca w polskiej kuchni, zdobywa również przychylność bardziej wymagających konsumentów, hołdujących zasadom zdrowego odżywiania się i pod tym kątem dobierających produkty składające się na ich codzienne menu. ___________ * Opracowanie badań laboratoryjnych pt. „Aktualna wartość dietetyczna wieprzowiny, jej znaczenie w diecie i wpływ na zdrowie konsumentów”, Warszawa 2013.

Sfinansowano ze środków Funduszu Promocji Mięsa Wieprzowego w ramach projektu „Smaki Polskie – wieprzowina – Polska tradycja” Więcej informacji na stronie: www.wieprzopedia.pl


74 PW Fundusz Składkowy USR

S

posób przechowywania w okresie zimowym niewykorzystanych w minionym sezonie wegetacyjnym lub zakupionych z myślą o przyszłorocznym zastosowaniu środków ochrony roślin w znacznym stopniu może wpłynąć na skuteczność wykonywanych nimi zabiegów ochronnych. Środki ochrony roślin przechowuje się w oryginalnych opakowaniach oraz grupuje według ich przeznaczenia i toksyczności. Półki powinny być wykonane z nienasiąkliwego materiału, a posadzki z materiałów niepalnych i łatwo zmywalnych.

Wymagania prawne

Środki ochrony roślin (ś.o.r) zawierają wiele substancji. Jedne z nich pełnią funkcję aktywną w zwalczaniu chorób i szkodników, inne funkcje pomocnicze, zwiększając skuteczność działania substancji aktywnej. W rozporządzeniu MRiRW z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie wymagań dotyczących treści etykiety-instrukcji stosowania środka ochrony roślin (Dz.U. z 2004 r. Nr 141 poz. 1498) wymieniono 28 informacji, które muszą być zawarte w niej w sposób czytelny i wykluczający popełnienie pomyłki. Wśród nich znajdują się również zalecenia dotyczące warunków przechowywania środka. Producent ś.o.r.,

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H

styczeń 2016 NR 1

Odpowiednie przechowywanie środków ochrony roślin w okresie zimowym

użycia niezbędne akcesoria do neutralizacji wycieków i rozproszeń, takie jak: szczotka, szufelka, wiaderko z trocinami (lub innym absorbentem), torby plastikowe, pojemnik na skażone materiały; ■ niezwłocznie należy zebrać i bezpiecznie zagospodarować rozlane lub rozsypane środki ochrony roślin; ■ nie wolno spłukiwać rozlanych lub rozsypanych środków ochrony roślin do ścieków komunalnych. W razie wybuchu pożaru trzeba bezzwłocznie wezwać straż pożarną i podjąć działania mogące zmniejszyć jego skutki. W trakcie akcji gaśniczej należy unikać stosowania nadmiernej ilości wody, aby do minimum ograniczyć jej spływ do zbiorników i ujęć wody, a skażone zgliszcza i odpady zebrać i przekazać do bezpiecznego zagospodarowania uprawnionym służbom. Stosując się do opisanych w artykule przepisów prawa oraz zaleceń, możliwe jest bezpieczne przechowywanie środków ochrony roślin, niestwarzające zagrożenia dla otoczenia oraz umożliwiające realizację skutecznej ochrony roślin.

znając ich właściwości i skład chemiczny, określa tam warunki, które muszą być spełnione przy przechowywaniu poszczególnych preparatów. W części etykiety dotyczącej przechowywania znajdują się następujące zapisy: ■ nie przechowywać razem z żywnością, napojami i paszami dla zwierząt; ■ chronić przed dziećmi; ■ przechowywać wyłącznie w oryginalnym opakowaniu w temperaturze nie niższej niż 0°C i nie wyższej niż 30°C lub nie niższej niż 5°C i nie wyższej niż 25°C; ■ przechowywać pojemnik szczelnie zamknięty; ■ chronić przed wilgocią; ■ przechowywać w chłodnym, dobrze wentylowanym miejscu lub z dala od źródeł ciepła. Najlepszym wyjściem jest takie zaplanowanie zużycia oraz zakupów, aby wszystkie ś.o.r. zostały zużyte w sezonie, w którym je zakupiono. Jest to jednak często trudne do praktycznego uzyskania, ponieważ terminowe wykonanie zabiegów ochrony roślin wymaga odpowiedniego zapasu preparatów. Konieczność ich przechowywania w gospodarstwie rodzi więc potrzebę przygotowania odpowied-

nich pomieszczeń i przestrzegania procedur związanych z magazynowaniem materiałów szkodliwych i toksycznych. Dlatego przy przechowywaniu środków ochrony roślin należy stosować się do przepisów prawa oraz zaleceń specjalistów zajmujących się szeroko pojętą ochroną roślin. Jednym ze zbiorów zaleceń przy przechowywaniu ś.o.r. jest Kodeks Dobrej Praktyki Organizacji Ochrony Roślin opracowany przez krajowych specjalistów z dziedziny techniki ochrony roślin w porozumieniu z licznymi europejskimi specjalistami w ramach projektu TOPPS (do pobrania na stronie internetowej: www.topps-life.org).

Sytuacje awaryjne

Przechowywane w magazynie środki ochrony roślin są preparatami stężonymi. Każde ich rozlanie lub rozsypanie stwarza duże ryzyko powstania skażeń miejscowych. Dlatego w każdym magazynie powinny znajdować się środki do likwidacji skutków rozlania i rozsypania preparatów. Zasady przygotowania się na likwidację skutków rozlania lub rozsypania środków ochrony roślin są następujące: ■ w wyznaczonym miejscu należy przechowywać w stanie gotowym do

Opracowanie: KRIR Na podstawie „Agrotechnika” 11/2011, Dr inż. Artur Godyń, Instytut Ogrodnictwa, Skierniewice.

Związek Wzajemności Członkowskiej jako atrakcyjna propozycja ubezpieczeniowa dla wspólnot interesów rolników

W

1990 roku na mocy ustawy reaktywowano działalność towarzystw ubezpieczeń wzajemnych, podkreślając w ten sposób ich przydatność w ubezpieczeniach grup zawodowych, stowarzyszeń i innych wspólnot o lokalnym zasięgu. W założeniach ustawy leżała względna taniość tej formy ubezpieczeń, opartej na wzajemności, w porównaniu z ofertą komercyjnych zakładów ubezpieczeniowych. TUW-y nie są nastawione na zysk, proponują dobrą i skuteczną ochronę w zamian za składki pokrywające jedynie wypłacone świadczenia i koszty działalności ubezpieczeniowej. Jednak założenie TUW-u wiąże się z wieloma wyzwaniami. Najczęstszą barierą w powoływaniu nowych towarzystw ubezpieczeń wzajemnych jest konieczność zgromadzenia kapitału zakładowego i poddania się dosyć skomplikowanej procedurze związanej z uzyskaniem pozwolenia na działalność ubezpieczeniową.

Rozwiązaniem są związki wzajemności członkowskiej – ZWC, czyli zawiązane w ramach TUW grupy ubezpieczających się połączone wspólnotą interesów. Stanowią one rodzaj małej wspólnoty ubezpieczonych o dużej samodzielności, działającej pod „opieką” większej organizacji – TUW-u. Wyodrębnienie związku w strukturach danego towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych odbywa się z inicjatywy grupy członków. Związki wzajemności członkowskiej mają charakter naturalnej wspólnoty zawodowej, terytorialnej lub środowiskowej. Warto podkreślić, że założenie ZWC nie wymaga środków finansowych i konieczności uzyskania pozwolenia na działalność ubezpieczeniową, potrzebna jest jedynie grupa zainteresowanych osób oraz wybrani przedstawiciele, którzy w jej imieniu będą prowadzić wszystkie sprawy związku. Towarzystwo ubezpieczeń wzajemnych zapewnia niezbędną wiedzę i doświadczenie z zakresu prowadzenia działalności ubezpieczeniowej. Chociaż ZWC ma charakter autonomiczny i działa na własny rachunek, to jednak

nie posiada osobowości prawnej. To TUW prowadzi gospodarkę finansową związku, którego fundusze są oddzielnie gromadzone. Po wypłacie ewentualnych odszkodowań oraz odliczeniu kosztów reasekuracji, akwizycji i obsługi, pozostała nadwyżka finansowa jest przekazywana do dyspozycji ZWC. Kwota wypracowanej nadwyżki może być przeznaczona na wspólne cele, na przykład: obniżenie składek ubezpieczeniowych, prewencję czy działalność szkoleniową. W ramach Towarzystwa Ubezpieczeń Wzajemnych „TUW” działa kilkanaście związków wzajemności członkowskiej, w przeważającej liczbie założonych przez środowiska rolnicze. Reprezentanci największych związków desygnują swoich przedstawicieli do rady nadzorczej TUW „TUW”. Przystąpienie do ZWC działającego w strukturach Towarzystwa umożliwia uzyskanie ochrony ubezpieczeniowej za rozsądną stawkę oraz uczestnictwo w działalności Towarzystwa poprzez kreowanie potrzeb ubezpieczeniowych. Towarzystwo Ubezpieczeń Wzajemnych

TUW oferuje szeroki wachlarz ubezpieczeń majątkowych dla rolników: obowiązkowe budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, OC rolników, ubezpieczenia komunikacyjne, ubezpieczenia sprzętu rolniczego, mienia w gospodarstwach rolnych i zwierząt gospodarskich. Warto dodać, że TUW„TUW”jest jednym z trzech zakładów ubezpieczeń w naszym kraju, które zawarły umowę z MRiRW w sprawie stosowania dopłat do składek w ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich. Obecna sytuacja ekonomiczna gospodarstw rolnych powoduje, że nie wszyscy mieszkańcy wsi ubezpieczają siebie, rodzinę, dobytek i uprawy przed nieprzewidzianymi zdarzeniami losowymi. Wzajemność ubezpieczeniowa, z założenia chroni oszczędnych i zapobiegliwych, którzy szanują każdą złotówkę wydawaną ze swojej kieszeni. Założenie związku to nie tylko wynik dbałości o własne mienie, lecz także stopniowe przekształcanie polskiej wsi w bardziej zaradną, samoorganizującą się i zamożną. Więcej na www.tuw.pl


styczeń 2016 NR 1

– M I E S I Ę C Z N I K K R A J O W E J R A DY I Z B R O L N I C Z YC H

PW

75

Polska Wieś nr 1/2016  

Miesięcznik Krajowej Rady Izb Rolniczych

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you