Issuu on Google+

103

CENA 7,90 zł

48

10/2009

ZA KU PY

[76]

październik

historia domu z okładki

JAK STATEK

12

do m ów

w tó ek oj pr

zalety i wady różnych technologii

Krzysztof Zanussi

mam my jużż stroop!!

o swoim niezwykłym domu

TEMAT MIESIĄCA

PODDASZE 20 S

N! TRO

Narzędzia do drewna

stwórz niezbędny zestaw dla siebie!

Instalacja ciepłej wody

z miedzi czy tworzyw sztucznych?

9

PROJEKT • WYKONANIE • OCIEPLENIE OKNA DACHOWE • WYKOŃCZENIE • KOMFORT

Brama garażowa – wszystko, co trzeba wiedzieć przed zakupem 771509 304098

etap 4

10

TEMAT MIESIĄCA: KOMFORTOWE PODDASZE • BRAMA GARAŻOWA • DOMY Z PREFABRYKATÓW

Domy z prefabrykatów

ISSN 1509-3042

www.wlasnydom.pl

MAŁE DOMY PROJEKTY, PORADY I REALIZACJE

POKRYĆ DACHOW WYCH DACHOWYCH

PROJEKTY• BUDOWA• EKSPLOATACJA• MODERN IZACJA

A N

ceny i parametry

2009 2009

(w tym 7% Vat) index 353752

okl_IV_I_WD_10_09.indd 1

9/18/09 12:41:27 PM


okl_II_III_WD_10_09.indd 1

9/22/09 3:16:13 PM


CENA 7,90 zï

48

(w tym 7% Vat) index 353752

PRENUMERATA

PROJEKTY• BUDOWA• EKSPLOATACJA• MODERNIZACJA

10/2009

ZA KU PY

[76]

paědziernik

historia domu z okïadki

JAK STATEK

12

do m ów

ów kt oje pr

MA’E DOMY PROJEKTY, PORADY I REALIZACJE

POKRYm DACHOW WYCH DACHOWYCH

A N

ceny i parametry

2009 2009

Domy z prefabrykatów

zalety i wady róĝnych technologii

Krzysztof Zanussi

mam my juĝ stroop!!

o swoim niezwykïym domu

RO 20 ST

N!

10

NarzÚdzia do drewna

stwórz niezbÚdny zestaw dla siebie!

Instalacja ciepïej wody

z miedzi czy tworzyw sztucznych?

9

PROJEKT • WYKONANIE • OCIEPLENIE OKNA DACHOWE • WYKO”CZENIE • KOMFORT

771509 304098

PODDASZE

Brama garaĝowa – wszystko, co trzeba wiedzieÊ przed zakupem ISSN 1509-3042

etap 4

TEMAT MIESIkCA

okl_WD_10_09_ok.indd 1

9/18/09 12:44:43 PM

WYJĄTKOWE OFERTY! Z LAMPĄ AMBA FIRMY PAULMANN wysokość: 51 cm, średnica: 31 cm Wykonana z metalu w kolorze chrom mat oraz rattanu w kolorze naturalnym

prenumerata roczna

149 zł

Z LAMPĄ DOGA FIRMY PAULMANN wysokość: 64 cm, średnica: 35 cm Wykonana z metalu w kolorze chrom mat oraz rattanu w kolorze naturalnym prenumerata roczna

149 zł

Pozostałe oferty prenumeraty: zł lub dwuletnia (24 wydania) w cenie zł • standardowa roczna (12 wydań) w cenie • roczna (12 wydań) z wkrętakiem mechanicznym i narzędziem wielofunkcyjnym typu „scyzoryk” w cenie

69

lub dwuletnia (24 wydania) w cenie

129

140 zł

• roczna (12 wydań) z zestawem herbat, filiżanką i spodkiem firmy Dilmah w cenie • roczna (12 wydań) z albumem „Polska. Ogrody i rezydencje” w cenie zł

89

89 zł

Szczegóły promocji: • oferty są ważne do wyczerpania zapasów • prezenty prześlemy razem z pierwszym zamówionym egzemplarzem w prenumeracie • w przypadku zamówień opłacanych za pobraniem Zamawiający zapłaci koszty pobrania pocztowego w wysokości 6,50 zł • koszty wysyłki na terenie kraju ponosi Wydawca

pren_WD.indd 1

75 zł

Zamówienia: (0-85) 743 82 30 oraz www.wlasnydom.pl

9/22/09 1:11:50 PM


WŁASNY DOM

10/2009

SPIS TREŚCI

6

48 ŚCIANKI DZIAŁOWE W NASZEJ REZYDENCJI

fot. M. Szymański

fot. H. Tomasiewicz

KRZYSZTOF ZANUSSI I ELŻBIETA GROCHOLSKA-ZANUSSI O SWOIM DOMU

NOWOŚCI

DYLEMATY

FOCUS

4

42 Instalacja ciepłej wody – miedziana czy z tworzyw sztucznych?

52 Szybkie domy z prefabrykatów

Nowości na rynku Materiały i technologie wprowadzane na nasz rynek, wydarzenia branżowe

Co wpływa na wybór materiału tworzącego instalację ciepłej wody użytkowej? Skład chemiczny wody, jej temperatura, właściwości pomieszczeń oraz oczywiście cena

WYWIAD

6

Krzysztof Zanussi i Elżbieta Grocholska-Zanussi o swoim domu Wszystko jest tu znacznie skromniejsze niż się wydaje. Zostało zrobione rękami żony. Dużo tu przeróżnych odpadów. Dlatego ten dom jest pełen pomysłów, a nie bogactwa

Z PRAKTYKI

48 Z czego zostały wybudowane ściany działowe w naszej rezydencji

DOM Z OKŁADKI ZREALIZOWANE MARZENIA

Nie wszystkie ścianki muszą być wybudowane z jednego materiału. Jola i Andrzej wybrali pełną cegłę ceramiczną i bloczki z betonu komórkowego

Kiedyś kojarzyły się z „wielką płytą”, domami budowanymi długo i byle jak. Dziś prefabrykaty wybierają ci, którzy chcą szybko wprowadzić się do własnego domu, wybudowanego według nowoczesnych, wysokich standardów

FOCUS

60 Zanim kupisz bramę garażową Chociaż pomiary i montaż bramy wykonywane są przez specjalistów, warto wiedzieć, na czym one polegają oraz sprawdzić, czy są dobrze robione

34 Jak statek Prosty i nowoczesny, ale wybudowany z tradycyjnych materiałów. Wygodny i funkcjonalny, przypominający łódź. Powstał w wyniku współpracy zaangażowanych inwestorów z dobrym architektem

20 STRON!

TEMAT MIESIĄCA Domy z poddaszem użytkowym to najczęściej wybierane przez inwestorów rozwiązanie. Jak ujarzmić skosy, by było nam na poddaszu wygodnie?

2

fot. Alno Polska

14 KOMFORTOWE PODDASZE

WŁASNY DOM 10/2009

000-000_spis_tresci.indd 2

9/22/09 10:11:29 AM


92 POKRYCIA DACHOWE

N

Z PRAKTYKI

74 Tak zostały zaprojektowane oświetlenie i osprzęt w naszym domu Czy można dostosować założoną już instalację elektryczną do potrzeb nowych właścicieli? W domu Małgosi i Bartka przeróbki wciąż trwają, ale lokalizacja punktów świetlnych, gniazd i włączników jest już ustalona

KRONIKA BUDOWY ETAP 4

80 Strop na tip top! Sami obliczamy stal na strop i zamawiamy stal – to nie było łatwe, ale proces tworzenia stropu był dla nas bardzo ciekawy. Wiele też się nauczyliśmy!

1 Nasza prenumerata z prezentami!

ARCHITEKTURA

108 Małe domy: jak dobrze zaplanować?

128 Co za miesiąc? PROJEKTY NUMERU

68 Sasza „Plus” z garażem Atrakcyjny, niepodpiwniczony, parterowy dom z użytkowym poddaszem, przeznaczony dla cztero- sześcioosobowej rodziny

fot. M. Matłowski

fot. M. Dymnicki

fot. RuppCeramika

A

KRONIKA BUDOWY ETAP 4 STROP NA TIP-TOP

ZA KU PY

porównujemy parametry i ceny

80

WOKÓŁ DOMU

Z doświadczeń inwestorów:

86 Narzędzia do drewna: co warto mieć?

Własny dom, nawet najmniejszy, to od wielu lat było marzenie pani Iwony. Czy dom, który wybudowała z projektu gotowego, spełnił jej oczekiwania? Czy powierzchnia 100 m2 wystarczy, aby mieszkać komfortowo?

Tworzymy podstawowy zestaw do majsterkowania i prac wykończeniowych, do pielęgnacji ogrodu i do przygotowania drewna w kominku

NA ZAKUPY

92 Pokrycia dachowe: 48 propozycji Prezentujemy różne rodzaje pokryć i podpowiadamy, jakie parametry trzeba poznać przed zakupem

70 Południowy Komfortowy, oryginalny dom o nowoczesnej architekturze, zaprojektowany z myślą o czteropięcio-osobowej rodzinie

Rozmowa z architektem: Autor projektu, według którego powstał prezentowany dom Pani Iwony, zdradza receptę na funkcjonalny mały dom. Radzi też, jak właściwie oszacować swoje potrzeby dotyczące wielkości domu

Projekty małych domów

10/2009 WŁASNY DOM

002-003_spis_tresci.indd 3

3

9/22/09 1:05:19 PM


NOWE NA RYNKU

trendy Atlas Etics to złożony system izolacji cieplnej – 7 warstw, w którym materiałem izolacyjnym jest styropian elastyfikowany EPS. Jest to innowacyjne na polskim rynku rozwiązanie, które nie tylko ociepla, ale i wygłusza. System służy do ocieplania ścian zewnętrznych w budynkach znajdujących się w strefie hałasu – w pobliżu ulic, torów, lotnisk oraz terenów przemysłowych.

Czekoladowe rynny

Ociepla i wygłusza

Firma Dospel oferuje zestaw wentylacyjny – jest to centrala wentylacyjna z rekuperacją wraz z zestawem kanałów wentylacyjnych. Pozwala na szybki i łatwy montaż zapewniający dopływ świeżego powietrza dla powierzchni użytkowej ok. 100 m2. System małej wentylacji wyróżnia cena i jakość, oszczędność. Jest to najlepsze i najmniej inwazyjne rozwiązanie dla istniejących budynków przy użyciu kanałów OMEGA. Cena 1890 zł brutto.

Nowy system Galeco PVC wykonywany jest w nowoczesnej technologii – koekstruzji. Dzięki niej rynny i rury wykonane będą z dwóch warstw. Każda z nich spełnia inną funkcję, razem tworząc najwyższej jakości produkt. W warstwie wewnętrznej maksymalizuje się odporność mechaniczną (m.in. wytrzymałość na opadający śnieg), zaś w warstwie zewnętrznej odporność na UV, barwę i połysk. Ponadto szeroka gama kolorystyczna zostanie wzbogacona o czekoladowy brąz (~RAL 8017) w rozmiarze 110 i 130.

NOWOŚĆ w odkurzaniu Ś Światowy koncern IPC Soteco wprowadził na rynek swój najw nnowszy produkt – odkurzacze centtralne Enke. Jednostki wykonane ssą ze stali nierdzewnej INOX, co ssprawia, że produkty tej firmy są wytrzymałe, a zarazem mają now woczesny wygląd. Zastosowano w wyjątkowy system dwustopniow wej w filtracji, który składa się z poliestrowego filtra dokładnego oraz li tkaninowego filtra workowego. t Wyłącznym importerem odW kurzaczy marki Enke w Polsce k jest je firma Enke Vacuum-Polska.

4

System małej wentylacji

Klawisze grzejnika

Twine Piano, limitowana wersja grzejnika Twine firmy Jaga, w której żeberka w białym i czarnym kolorze ułożone są naprzemiennie niczym klawisze fortepianu, to model nagrodzony przez jurorów prestiżowego wzorniczego konkursu Red Dot 2009. Grzejniki Twine dostępne są w wersji poziomej i pionowej, z zasilaniem pośrodku (od góry i od dołu) oraz ze strony lewej i prawej. Oferowane w wysokości 50-200 cm i długości 33135 cm. Można je zamówić w jednym kolorze lub indywidualnie dopasować barwy profili do kolorów dominujących w ogrzewanym pomieszczeniu. Do wyboru są także wykończenia kolektorów, przyłączy oraz głowic. Dystrybutor: ANB.

WŁASNY DOM 10/2009

s004_WD10_09_nowosci.indd 4

9/17/09 3:44:28 PM


OD REDAKCJI

Architekci vs inwestorzy?

sekretarz redakcji Andrzej Daczkowski

Jeśli chcieliby Państwo podzielić się swoimi doświadczeniami lub sugestiami, proszę napisać na adres redakcja@wlasnydom.pl Najciekawsze wypowiedzi nagrodzimy!

P

rzepaść między gustami architektów a przysłowiowego Kowalskiego jest czymś naturalnym. Spójrzmy na domy jednorodzinne wygrywające w międzynarodowych konkursach (wiele sukcesów Polaków!). A potem przyjrzyjmy się domom na naszych osiedlach. W sposób istotny odbiegają one choćby od laureata konkursu w 2006 roku na najpiękniejszy dom świata, wygranego przez polskiego architekta, Roberta Koniecznego, którego kolejna realizacja – Dom Bezpieczny – została nominowana do prestiżowej Europejskiej Nagrody Miesa van der Rohe 2009. Coż, u nas konceptualne, formalne, modernistyczne, kubistyczne przegrywa ze swojskością, szlacheckością, ozdobnością, typowością. Efekt: architekci narzekają na to, że polska architektura jest brzydka, a Kowalski nie ma ochoty mieszkać w „kwadratowej bryle”. Czy jest sposób, by oczekiwania inwestorów zbiegły się z wrażliwością i talentem architektów? Znaleźliśmy na to dowody! Na okładce prezentujemy dom ze spadzistym i czerwonym dachem, nawiązujący do kanonów architektury XX wieku, ale będący bez wątpienia dziełem z naszego, już XXI wieku – tak pisze o nim nasza autorka. Prezentujemy go w obszernej sesji zdjęciowej na stronach 34-41. W kolejnym domu zainteresowało nas wprawdzie oświetlenie i osprzęt elektryczny (str. 74). Proszę jednak zwrócić uwagę na drugie zdjęcie artykułu. Tradycyjny dach, ale bez podcienia i lukarn, ściany w intensywnym kolorze, szczytowa pokryta drewnem, dachówka szara. Dom pewnie nie wygrywałby w prestiżowych konkursach, ale bez wątpienia robi wrażenie. Trzeci dom (str. 48) powstawał pod nadzorem konserwatora, choć był budowany od fundamentów. Pojechaliśmy tam, by pokazać ścianki działowe, ale warto również przyjrzeć się, jak historyczny już styl może świetnie pasować do współczesności. W każdej z tych, jakże odmiennych, realizacji nie ma mowy o „zgniłym kompromisie” między architektem a właścicielami. Domy usatysfakcjonowały ich twórców, mieszkańcom dobrze się mieszka i czują się u siebie, przechodnie są zachwyceni. Czy wszystkie domy mogłyby być tak udane? Czy to kwestia wyłącznie wrażliwości? Raczej nie. W jednej z codziennych gazet przeczytałem wypowiedź prof. architektury Stefana Kuryłowicza, stwierdzającego, że jak ktoś planuje budowę domu za 500 tys. zł, to musi go również stać na przyzwoitego architekta za 15 tys. zł. Krytykuje projekty domów gotowych sprzedawanych za 1 500 zł – często jak najbardziej słusznie – jako tandetne wyobrażenia o luksusie. Trudno jednak uchronić się od wrażenia, że znamienity architekt wypowiada się w interesie własnej grupy zawodowej i lekką ręką wydaje nie swoje pieniądze. Czy to nam się podoba czy nie – większość Polaków uzna tę cenę za wygórowaną. Sojusz architektów i inwestorów na pewno nie jest sprawą łatwą. To kwestia iskry bożej z obu stron, kasy ze strony inwestora, ustępstw finansowych (czasem nie tylko) ze strony architekta. Jednak warto się starać. Okopywanie się na pozycji „przaśnych dworków” i „nienormalnych bunkrów” nic nikomu nie da!

10/2009 WŁASNY DOM

s005_WD10_09_wstepniak_ad.indd 5

5

9/21/09 3:48:37 PM


WYWIAD

Elżbieta i Krzysztof Zanussi

Zanussi KRZYSZTOF

Grocholska-Zanussi i ELŻBIETA

o swoim niezwykłym domu z oranżerią 6

WŁASNY DOM 10/2009

006-013_wywiad_zanussi.indd 6

9/21/09 1:38:08 PM


Trudno trafić do posiadłości wybitnego reżysera i jego żony w podwarszawskich Laskach. Położona jest na skraju Puszczy Kampinoskiej, dokąd prowadzą wąskie, kręte drogi. Tutaj, w latach 20., powstał pierwszy w Polsce Zakład dla Niewidomych. Niełatwo

odszukać

maleń-

ki cmentarz, ukryty w gęstwinie drzew – pomnik przelanej krwi, patriotyzmu i dumy narodowej. Uśmiechnięta siostra zakonna wskazuje drogę wśród leśnych ścieżek. W tej małej miejscowości wciąż żywe są wspomnienia

wojen-

nej zawieruchy. Nieprzypadkowo Krzysztof Zanussi i Elżbieta Grocholska-Zanussi znaleźli tu swoje miejsce przeznaczenia. To ich drugi dom w Laskach, zbudowany z miłości do miejsca pełnego wspomnień o dzieciństwie i młodości, szacunku dla burzliwych dziejów, pamięci wielkich ludzi, światłych umysłów. Rozmawiała: Anna Binkowska Zdjęcia: Marek Szymański

9/2009 WŁASNY DOM

006-013_wywiad_zanussi.indd 7

7

9/21/09 1:38:40 PM


WYWIAD

Elżbieta i Krzysztof Zanussi

W progu domu łaszą się do nóg labradory. Na początku trudno je zliczyć. W sumie jest ich siedem, właścicielami większości jest bratanica pani Elżbiety. Wraz z mężem i dziećmi mieszkają na tej samej posesji, w domu, który niegdyś należał do państwa Zanussich. Ten, który artyści zajmują obecnie, powstał w latach 80. Nadzór nad budową, wystrój wnętrz, oryginalne rozwiązania technologiczne, rzeźby i malowidła to efekt kompetencji i pasji gospodyni domu. Pani Elżbieta jest absolwentką Akademii Sztuk Pięknych. Namalowała niegdyś np. porcelanę dla prezydenta Francji i obrazy dla Watykanu. Rozmawiamy w salonie na parterze, z widokiem na ogród i przeszkloną oranżerię. Została ona zbudowana ze szkła hartowanego, na którym położono lekką konstrukcję dachu.

◗ Czym są dla Pana Laski, te sprzed lat i te dzisiejsze? To tutaj niegdyś spotkały się Pana i żony życiowe drogi? KRZYSZTOF ZANUSSI: – Tutaj w czasie wojny „przechowywała się” rodzina Elżbiety. Ja przyjeżdżałem jako młody chłopak, w różnych rozterkach – można tu było posiedzieć w milczeniu, pochodzić po lesie. Laski – myślę o Zakładzie dla Niewidomych, to centrum odnowy duchowej jeszcze z lat 20. Tu tłumaczono ważne książki filozoficzne francuskiego odrodzenia katolickiego. Tu kiełkowała myśl, która rozkwitła na soborze. Tu były siostry konwertytki, żydówki, co w latach przedwojennych było niezwykłością. Laski, jako centrum duchowe miały ogromną siłę oddziaływania po wojnie. Przebywał tu młody ks. kard. Stefan Wyszyński, premier Tadeusz Mazowiecki.

MAMY Z ŻONĄ OGROMNE ZAUFANIE DO SIEBIE, POROZUMIENIE ESTETYCZNE, JAK I WYBIEGANIE MYŚLĄ, CZEGO DRUGA STRONA OCZEKUJE

8

WŁASNY DOM 10/2009

006-013_wywiad_zanussi.indd 8

9/21/09 1:39:31 PM


Elżbieta i Krzysztof Zanussi

Na tutejszym małym cmentarzu jest pochowany Antoni Słonimski, Halina Mikołajska, Kazimierz Brandys, Zygmunt Kubiak, Jerzy Zawieyski. To miejsce przyciągało takich ludzi. Dlatego tak bardzo chciało się nam być jak najbliżej. ◗ Dom ma niepowtarzalny styl, klimat, rozmach. To wypadkowa Państwa gustów, poczucia estetyki, sentymentów? K.Z. – Wszystko jest tu znacznie skromniejsze niż się wydaje. Zostało zrobione rękami żony,

która ma w sobie ukrytą siłę czołgu. Potrafi przesuwać buldożerem ziemię, sama przewoziła gruz ze starego domu. Dużo tu przeróżnych odpadów – co kto wyrzucił, to myśmy brali. Większość obiektów w ogrodzie powstała z resztek, z różnej biedy. Dlatego ten dom jest pełen pomysłów, a nie bogactwa. Ale to domena żony, z przyjemnością oddam jej głos. Akceptowałem wszystkie jej wybory... ◗ Pani była inicjatorką kupna ziemi w Laskach?

WYWIAD

ELŻBIETA GROCHOLSKA-ZANUSSI: – Jako dziecko mieszkałam z rodzicami na Mokotowie, nad Skarpą, w ładnej willi z ogrodem. Ojciec był założycielem tajnej organizacji, potem w czasie wojny dowódcą Górnego Mokotowa. Pewnego dnia ktoś przyszedł i przekazał mamie, że jak zaraz nie wyjedzie z dziećmi, to wezmą nas jako zakładników, żeby schwytać ojca. Zaprzyjaźnieni ludzie, m.in. księża Antoni Marylski i Stefan Wyszyński, zaproponowali nam schronienie w Laskach. Stąd nasze bliskie kontakty z Zakładem dla Niewidomych

10/2009 WŁASNY DOM

006-013_wywiad_zanussi.indd 9

9

9/21/09 1:45:18 PM


WYWIAD

Elżbieta i Krzysztof Zanussi

prosił, żeby mu dobudować wieżę. Potem dobudowałam pawilon, łączący stary dom z nowym. ◗ Skąd ta rozległa wiedza? Przy budowie nowego domu była Pani koordynatorem, kierownikiem budowy, projektantem i kim jeszcze? E.Z. – Byłam wszystkim. Miałam cudowną ekipę góralską, która po fajrancie robiła mi usługi gratis. Np. dłutami wycinali listwy podłogowe dookoła kolumny. Dzisiaj artysta wziąłby za to niemałe pieniądze. Były też niewygody, jako że w Laskach nie było wówczas gazu. Sama raz w roku szuflowałam do piwnicy tony koksu. Skończyłam też studium nauczycielskie, tzw. Sorbonę. Miałam tam sporo zajęć z robót ręcznych – w drewnie, metalu, plastiku. Poznałam organizację pracy, psychologię. To szalenie pomogło mi być sprawną manualnie i organizacyjnie. Szyję na maszynie, posługuje się narzędziami. Buduję domy od lat 70. Zawsze mnie fascynowały nowinki technologiczne. Ostatni dom wybudowałam w technologii betonu komórkowego Ytong. To szybka i mało kłopotliwa metoda. Ścian z Ytonga, które mają 40 cm grubości, nie trzeba ocieplać. W rezultacie dom jest dużo cieplejszy niż zbudowany z cegły. W lecie panuje tu chłód, w zimie jest ciepło.

TU, GDZIE SĄ KOLUMNY, BYŁA ŚCIANA. SPORO CZASU SPĘDZAM W KUCHNI I CHCĘ MIEĆ KONTAKT ZE WSZYSTKIMI. DLATEGO ZASUGEROWAŁAM, BY KUCHNIA, JADALNIA I SALON BYŁY JEDNYM WNĘTRZEM. TO ULUBIONY ELEMENT ARCHITEKTONICZNY MĘŻA

10

i z franciszkankami. Tędy przechodził front. Było dużo rannych, miałam pięć lat, kiedy nauczyłam się zawijania bandaży na udzie. ◗ Później los rzucał Panią w różne strony kraju i świata... E.Z. – Po ukończeniu ASP wyjechałam do Paryża. Malowałam na zamówienia serwisy myśliwskie. Sporo zarabiałam. Po powrocie do Polski kupiłam ziemię w Laskach, ze starym domem, z lat 30. Zrobiłam bardzo dokładną dokumentację. Okazało się, że był zbudowany z trzciny, gliny i jednej lawety armatniej. Zburzyłam go i wybudowałam od podstaw, zachowując pierwotną bryłę. Krzysztof po-

◗ A jaki był Pana wkład w tę inwestycję, skoro żona przejęła męskie role? K.Z. – Pokryłem koszty generalnego remontu, a właściwie budowy nowego domu. Mamy z żoną ogromne zaufanie do siebie, porozumienie estetyczne, jak i wybieganie myślą, czego druga strona oczekuje. Jestem pedantem, żona niekoniecznie. Ona uczy się dzięki mnie porządku, a ja staram się opanować swoje ograniczenia. Chciałbym mieć czyściutką, pachnąca oranżerię, ale to niemożliwe, bo psy są wszechobecne. ◗ Oba domy są utrzymane w podobnym klimacie. Czym różni się nowy dom od starego? E.Z. – Zrobiliśmy bardzo dokładną dokumentację starego domu. Pierwszy jest powtórzeniem starego wariantu, z wyjątkiem wieży. Poprzedni dom nie spełniał wszystkich naszych

WŁASNY DOM 10/2009

006-013_wywiad_zanussi.indd 10

9/23/09 10:50:28 AM


Elżbieta i Krzysztof Zanussi

potrzeb. Nie było w nim archiwum z prawdziwego zdarzenia i sali projekcyjnej. W stanie wojennym zapoczątkowaliśmy spotkania, na które przychodziło kilkadziesiąt osób. To były spotkania z moim mężem albo z wybitnymi osobistościami, np. Hanną Gronkiewicz-Waltz, Zygmuntem Kubiakiem, Lwem Starowiczem i Stefanem Świeżawskim... ◗ Zwracają uwagę monumentalne kominki w salonie i oranżerii. To Pani je zaprojektowała? E.Z. – Sama je narysowałam, wykonano je z bloczków Ytong. To są kominki zamknięte, długo palące się. Wyloty znajdują się pod pod-

łogą, a nad paleniskiem, w salonie jest przestrzeń, która kumuluje ciepło. Tam zbiera się od 300 do 500°C. Stamtąd gorące powietrze jest wypychane dmuchawami pod podłogą. Dogrzewa korytarz i jadalnię. Sama zmontowałam plastikowe lustro i namalowałam na nim obraz. Natomiast kominek w oranżerii dogrzewa ją w zimie. Dwie kolumny na kominku mają 4-5 m wysokości. Najpierw chciałam je wykonać z bloczków Ytong, ale byłyby za ciężkie. W Castoramie wypatrzyłam tekturowe tuby do wylewania betonowych słupów. I to one są ozdobą kominka. Głowicę zrobiłam z poliuretanu i wyrzeźbiłam. Tego tworzywa używa się m.in. w teatrach do dekoracji.

WYWIAD

◗ Współpracowaliście Państwo przy aranżacji wnętrz, czy i tym razem zaufał Pan żonie? K.Z. – Mamy do siebie zaufanie, ale żona zawsze mnie pyta o zdanie. Podłogę z terakoty sam wybrałem. Pierwotnie miała być drewniana klepka, ale Elżbieta nie lubi progów. Poza tym trzeba by ją nieustannie cyklinować i lakierować z uwagi na psy. Na ścianach był już zgaszony róż, wybrałem posadzkę pod kolor wnętrza. Żona nadała kierunek mozaiki, po przekątnej. Sam też zamówiłem meble – fotele, stół – na wzór starych. Tapicerkę wybraliśmy wspólnie. Pozostałe meble to głównie pamiątki rodzinne. E.Z. – We wszystkich naszych domach współpracowaliśmy z architektem, Anną Chmurą.

10/2009 WŁASNY DOM

006-013_wywiad_zanussi.indd 11

11

9/21/09 1:46:09 PM


WYWIAD

Elżbieta i Krzysztof Zanussi

WSZYSTKO JEST Ma nie tylko wielki talent, ale cechę, jaką mają tylko kobiety reprezentujące ten zawód. Mianowicie rozmawiają z paniami domu. Ona narysowała osobno salon i osobno jadalnię. Tu, gdzie są kolumny, była ściana. Sporo czasu spędzam w kuchni i chcę mieć kontakt ze wszystkimi. Dlatego zasugerowałam, by kuchnia, jadalnia i salon były jednym wnętrzem. Pani Anna wymyśliła te trzy kolumny. To ulubiony element architektoniczny męża.

◗ A to malowidło na ścianie, nieco spłowiałe, cóż to takiego? E.Z. – To drzewo genealogiczne rodziny Czetwertyńskich, przodków mojej mamy. Z oryginału zrobiłam laserową kopię. Mój wuj twierdził, że to snobistyczna kopia i nigdy by jej nie powiesił u siebie. Tu są herby królewskie – koligacje wuja z królewskimi rodzinami. Jako że to piękne, postanowiłam uchronić od zapomnienia. Spłowiała od słońca, niestety.

◗ W oszkloną przestrzeń znakomicie wkomponowała się winda... E.Z. – Jest niezbędna, bardzo nam ułatwiła życie. Kiedyś wnosiłam po schodach, do archiwum książki i filmy męża, po 20 kg. Teraz już nie wnoszę.

◗ Słucham tych niesamowitych opowieści i patrzę na ogród. Jawi się niczym zielona tafla, pełna osobliwości... Jak Pani wyhodowała tak bujne i piękne dzikie wino? E.Z. – Już dojrzało, proszę spróbować, jest bardzo słodkie. To winorośl, która oplatała stary

12

TU ZNACZNIE SKROMNIEJSZE NIŻ SIĘ WYDAJE. ZOSTAŁO ZROBIONE RĘKAMI ŻONY. DUŻO TU PRZERÓŻNYCH ODPADÓW. DLATEGO TEN DOM JEST PEŁEN POMYSŁÓW, A NIE BOGACTWA

WŁASNY DOM 10/2009

006-013_wywiad_zanussi.indd 12

9/21/09 1:46:27 PM


Elżbieta i Krzysztof Zanussi

WYWIAD

dom. Kiedy go zburzyliśmy, zdjęłam ją i skręciłam. Półtora roku leżała zwinięta. Jak zbudowaliśmy ten dom i oranżerię, wyciągnęłam winorośl. Pięknie się rozrosła. Nie jest uciążliwa w pielęgnacji i wspaniale znosi zimy. ◗ Czy ruiny na wzgórzu to też Pani pomysł? E.Z. – To pozostałość zburzonego domu. Żeby nie wywozić gruzu i nie płacić za transport, zostawiłam je w ogrodzie. Przysypałam ziemią, pokryłam specjalną tkaniną, którą kładzie się na bardzo spadziste brzegi, żeby ziemia się na nich utrzymała. Obsadziłam to wszystko berberysami, ognikami i innymi roślinami. Schody też układałam sama. ◗ Znakomicie wkomponowała Pani w klimat ogrodu oryginalną altankę. Co było inspiracją projektu? E.Z. – Zadzwonili do mnie z informacją, że w starym, postkomunistycznym magazynie leży tysiące zwalonych kamieni. Nie bardzo mieli na nie pomysł. Przyjechały trzy ciężarówki wypełnione kamieniem. Własnoręcznie wycinałam marmur i granit, i z kawałków układałam posadzkę. Kwadratowe kolumny i proste zwieńczenie na górze to pomysł męża. On lubi faszystowską architekturę, uważa, że miała niepowtarzalny urok. Górę altanki zrobiłam ze styropianu. O dziwo przetrwała silne wiatry.

młodu, dorabiał jako przewodnik, teraz to jego hobby. Ja dla nich gotuję, nie mam pomocy domowej. Rzeźbię lwy z poliuretanu, które zmienią kształt dachu. Kończę też rzeźby z Ytonga, które staną nad grillem. Na wykończenie czeka rzeźba Chrystusa Frasobliwego. Tę kapliczkę z Matką Boską też sama zrobiłam.

Nad stawem posadzę jeszcze azalie i rododendrony. Niestety, bez ciężkiej pracy niczego się nie osiągnie. Nie lubię pracować, traktuję pracę jako karę za grzech pierworodny. Tej karze trzeba się poddać. Na świecie tyle jest przyjemnych zajęć: włóczenie się po lasach, spływanie z prądem rzek, podglądanie jak ptaki budują gniazda... ■

◗ Skąd pochodzą te monumentalne rzeźby? E.Z. – Zostały zrobione w czasach komunistycznych. Stały na podwórku, w zakonie sióstr franciszkanek, przy Piwnej. Nie mieściły się w elewacji. Bez wahania zdecydowałam się, by przechować je w ogrodzie. Zostały wykonane z marnego kamienia, są niedokończone. Każda waży ok. 2,5 tony. Najbliżej domu stoi św. Augustyn, jest pięknie wyrzeźbiony, dwie rzeźby są anonimowe, jedna ma utrąconą głowę i rękę. ◗ Widzę, że wciąż ma Pani głowę pełną pomysłów i ręce pełne roboty... E.Z. – Mąż prosił, żebym zmieniła dach budynku, gdzie zatrzymują się wycieczki. W domu gościnnym mamy 20 miejsc noclegowych dla młodzieży, głównie z Europy Wschodniej. Mąż organizuje im spotkania-wykłady. Kiedyś, za

10/2009 WŁASNY DOM

006-013_wywiad_zanussi.indd 13

13

9/21/09 1:46:43 PM


TEMAT MIESIĄCA

TEMAT MIESIĄCA | KOMFORTOWE PODDASZE

PROJEKT TARASU

KOMFORTOWE

◗ PROJEKT DOMU

16

Jaki kształt dachu zapewni komfort? Jakie pomieszczenia sytuować na poddaszu? Czy warto mieć strych? Jak wchodzić na poddasze?

◗ WYKONANIE

18

Czy typ więźby ma znaczenie? Co to są folie paroprzepuszczalne? Po co stosujemy paroizolację? Dlaczego ocieplenie jest takie ważne? Wełna mineralna czy styropian? Czym przykryć poddasze? Kiedy stosować sztywne poszycie, a kiedy łaty?

◗ OKNA

24

Jak dobrze oświetlić poddasze? Kiedy można stosować zwykłe okna? Dlaczego wybieramy okna połaciowe? Czy okna połaciowe można łączyć? Światło dzienne w garderobie i korytarzu. Po co okno wyłazowe?

◗ WYKOŃCZENIE

28

Jak ogrzać poddasze? Jak zaaranżować łazienkę? Jakie drewno na poddaszu? Sufit płaski czy ze skosami, a może kolebkowy?

◗ PRZYJAZNE PODDASZE

31

Sprzątanie bez wysiłku – to możliwe? Jak chronić poddasze przed słońcem? Balkon na poddaszu. Jak uniknąć najczęstszych błędów?

14

WŁASNY DOM 10/2009

014-033_TM_poddasze_ok.indd 14

9/23/09 11:04:07 AM


fot. Alno Polska

PODDASZE

014-033_TM_poddasze_ok.indd 15

Domy z poddaszem użytkowym to najczęściej wybierane przez inwestorów rozwiązanie. Jak ujarzmić skosy, by było nam na poddaszu wygodnie? Tekst: arch. Iwona Engel

9/18/09 2:56:32 PM


TEMAT MIESIĄCA | KOMFORTOWE PODDASZE

PROJEKT

Jaki kształt dachu zapewni największy komfort?

fot. Villeroy & Boch

Miejscowy plan zagospodarowania często narzuca ten typ zabudowy. Ale dom z użytkowym poddaszem to też tradycyjne wyobrażenie „prawdziwego” domu – przytulnego i w warunkach polskich na ogół pasującego do otoczenia. Dobrze zaprojektowany zmieści się nawet na małej działce. Wymaga mniejszej powierzchni fundamentów, ścian zewnętrznych i dachu w stosunku do domu parterowego tej samej wielkości. Przynosi to oszczędności już podczas budowy. Późniejsza eksploatacja również jest tańsza, bo przy zwartej bryle taki dom łatwiej ogrzać. Po wykonaniu ocieplenia i doprowadzeniu instalacji, można zamknąć niewykończone poddasze. Parter służy wówczas jako przejściowe mieszkanie, aż do czasu, kiedy będziemy gotowi na dokończenie piętra. Takie etapowanie budowy jest trudne w przypadku domu na jednym poziomie.

fot. Domy Lipińscy

NAWET PEŁNE PIĘTRO, kiedy zostanie otwarte na skosy dachu, umożliwia wykonanie efektu poddasza

Wygodne wnętrza powstają pod prostymi i dwuspadowymi dachami. Ich odmiany – dachy na planie L lub krzyża – są równie dobre. Zyskujemy wtedy co najmniej dwie pionowe ściany szczytowe, które ułatwią doświetlenie i aranżację pomieszczeń. Zastosowanie dachu o czterech połaciach (np. kopertowego) na tej samej powierzchni domu zmniejsza kubaturę poddasza. Tylko ok. 50% osiągnie pełnowartościową wysokość powyżej 1,9 m! Pod rozrzeźbionym dachem trudniej uzyskać przestronne, jasne wnętrza. Zbyt wiele skosów, uwypuklające się do środka kosze, sprawiają niekorzystne wrażenie i komplikują umeblowanie. Ważne są spadki dachu. Najodpowiedniejsze to te powyżej 40°. Dobrze, jeśli zaprojektowano tzw. ścianki kolankowe o wysokości ok. 90 cm. Pionowe fragmenty między podłogą a skosami można wtedy wykorzystać do ustawienia łóżka, komody czy biurka.

WŁASNY DOM 10/2009

014-033_TM_poddasze_ok.indd 16

KIEDY ZREZYGNOWAĆ Z PODDASZA UŻYTKOWEGO? W dwóch sytuacjach: gdy posiadamy małą działkę w mieście lub bardzo dużą poza miastem. W mieście na małej działce (gdy nie ograniczają nas lokalne przepisy) warto pomyśleć o nowoczesnym piętrowym domu. Wnętrza mają w nim pełną wysokość, a płaski dach jest łatwiejszy i tańszy w wykonaniu niż skośny. Duża działka podmiejska daje większy wybór. Nie musimy rezygnować z tradycyjnego dachu, choć poddasze pozostaje nieużytkowe. Rozległy dom parterowy pozwala na wygodne rozdzielenie funkcji. Wszystkie pomieszczenia mają równy dostęp do ogrodu. Łatwiej zapewnić w nich bezpieczeństwo małym dzieciom (brak schodów, okien na wysokości). Dla małej rodziny, zwłaszcza dla osób starszych, niewielki dom parterowy też będzie bardziej praktyczny (oszczędność i wygoda). Odpowiednio przystosowany – lepiej posłuży ludziom niepełnosprawnym.

fot. Gruszecki

DACH DWUSPADOWY CZY KOPERTOWY? Pod tym pierwszym jest więcej miejsca, drugi, aby skosy nie przeszkadzały, musi być rozrzeźbiony

16

DLACZEGO DECYDUJEMY SIĘ NA PODDASZE?

9/18/09 2:57:36 PM


Własy Dom 10/2009 part