Issuu on Google+

De Paterkesgazet Nieuws van en voor de abdijen rond Leuven

Abdij van 't Park wint brouwrechten befaamd Boerebier voor broeders!

De trotse winnaars van de Abdij van 't Park

Vete eindelijk beslecht Deze week werd eindelijk uitgemaakt wie het beroemde boerenbier mag brouwen in de abdijen rond Leuven. Na de vermeende diefstal van het recept uit de abdij van 't Park, waarna men in de abdij van vlierbeek op onverklaarbare wijze ook plots evenwaardig boerenbier begon te brouwen. De smaak, de kleur, en zelfs het geluid van de boeren die je er zo goed mee kon produceren, alles leek hetzelfde.

Volgens de broeders Benedictijnen van Vlierbeek was dit het resultaat van jarenlange toewijding en nauwgezet bestuderen van verschillende ingrediën‐ ten en brouwmethoden. Hun hoofd‐ brouwer, Broeder Bracino was immers al jaren op zoek naar het verloren gegane recept van het oorspronkelijke Vlier‐ beekse Boerenbier, gemaakt met echte vlierbloesems en vlierbessen. Dat de pa‐ ters van't Park met hun kleurstoffen en smaakstoffen zoveel succes oogsten was voor hem een doorn in het oog. Dat hij nu na vele jaren en met enorme moeite terug de oorspronkelijke smaak van het Boerenbier had weten te vangen was een ware overwinning.

De beschuldigingen van de Norbertij‐ nen van 't Park kwamen dus niet licht aan. Er werd met voor geestelijken ongepaste taal over en weer gescholden, tot de Pauselijke Nuntius tussenbeide kwam en een brouwwedstrijd beval. Wie het beste Boerenbier maakte, mocht het blijven brouwen en zou zich voortaan de enige echte maker van het geestige goed‐ je mogen noemen. In een spannende wedstrijd waarbij beide hoofdbrouwers boven de ketels hingen te zweten en te roeren alsof hun leven ervan af hing, leverden zij beiden een uitzonderlijke lading Boerenbier op. De voorproever van de Pauselijke Nuntius kon naar ver‐ luid boeren van meer dan een minuut

produceren na van beide brouwsels ge‐ proefd te hebben! Het is dan ook met heel wat wrange gevoelens dat Vlierbeek nu de productie van haar pas hervonden 'Vlierbier' hee stopgezet. In de Parkabdij worden feestelijkheden gepland, die echter in mineur zullen beginnen door de tragis‐ che en mysterieuze gebeurtenissen die zich kort na de wedstrijd afspeelden. Over de dood van de hoofdbrouwer van de Parkabdij, Broeder Bruno, leest u alle details op de volgende pagina's van onze krant!


2

Patergazet

Tragisch ongeval in Parkabdij Levenloos lichaam hoofdbrouwer gevonden kort na winnen wedstrijd Beschuldigingen over en weer

Professionele hulp ingeroepen

De beschuldigingen van 't Park aan het adres van Vlierbeek daarentegen waren levendiger dan ooit. Toen hun Boeren‐ bier aan succes bleek in te boeten, weten ze dit aan het verdwijnen van hun recept. Ze lieten hier niet na om in omfloerste termen en op subtiele wijze naar de con‐ currenten in Vlierbeek te verwijzen.

Om een schandaal te vermijden - de Pauselijke Nuntius is immers nog in de abdij aanwezig - verklaarde de Abt van de Parkabdij een professionele, on‐ aankelijke detective in te huren zodat de schuldige, van waar hij ook aomstig is, zo snel mogelijk gevat zou worden. Alle beschikbare middelen en personeel zullen hiervoor worden ingezet, aldus de verontrustte abt.

Economische spionage of verslagen concurrent? Kwatongen kenners van de Leuvense Boerenbiersoorten beweren echter dat sinds Vlierbeek haar oorspronkelijk re‐ cept door hard labeur en veel geduld had gerecreëerd, het brouwsel van de Parkab‐ dij gewoon geen succes meer had, aangezien het met kleur- en smaakstof‐ fen werkte en dus verre van het authen‐ tieke karakter van de hervonden Vlier‐ beekse drank had.

Speurder tast in het duister Onze krant kon echter optekenen van de onaankelijke speurder dat hij voor een raadsel staat. Om alle mogelijke daders, plaats-delicten en moordwapens te on‐ derzoeken hee hij zeker een team van tien competente personen nodig. Hij wilde daarom graag via onze krant een oproep naar vrijwilligers doen. U ziet zijn oproep hieronder!

Een beeld van de vermoedelijke dader

Mysterieus overlijden In zeer mysterieuze omstandigheden werd het lichaam van Broeder Bruno ontdekt in de brouwerij van de Parkabdij waar hij zonet het Pauselijke getu‐ igschri in ontvangst had genomen voor het Boerebier dat onder zijn toezicht

wordt gebrouwen. De beschuldigingen van de Abdij van Vlierbeek, als zouden zij zich baseren op het originele recept dat uit Vlierbeek kwam, met een omgekochte en overgelopen broederbrouwer vele jaren geleden, werden hier‐ mee definitief naar het rijk der fabelen verwezen!

De speurder die werd aangenomen

Speurder zoekt vrijwilligers met talent! Meld u aan op 0493/50.81.19


Patergazet

3

Korte Geschiedenis van de Abdij van Vlierbeek De voormalige abdij van Vlierbeek is gelegen in het landelijke groene deel van de deelgemeente Kessel-Lo ten noor‐ doosten van de stad Leuven in VlaamsBrabant. Zeven eeuwen lang vormde de abdij het kader voor het dagelijks leven van de benedictijnermonniken van Vlierbeek. Met het afschaffen van de kloosters maakte de Franse Revolutie een einde aan het kloosterleven. Maar Vlierbeek is geen ruïne zonder leven.De abdij is nu het centrum van de parochie Onze-Lieve-Vrouw van Vlierbeek. De site bekleedt een voorname plaats bin‐ nen de cultuur- en kunstgeschiedenis van het oude Brabant.De bezoekers van vandaag ontsnappen niet aan de bijzon‐ dere sfeer van de tuinen, de monumen‐ tale kerk en de merkwaardige oude kloostergebouwen.De abdij van Vlier‐ beek is het gedroomde eindpunt voor vele wandelaars en fietsers, een pleister‐ plaats voor passanten die op het terras van de herberg genieten van de gastvri‐ jheid zoals die de eeuwen door tot de taken van de abdij behoorde.

STICHTING EN VROEGSTE GESCHIEDENIS (1125-1163) De benedictijnenabdij van Vlierbeek werd in 1125 gesticht in een periode waarin Leuven zich volop tot een stad ontwikkelde. In dat jaar schonk God‐

fried met de Baard, graaf van Leuven en eerste hertog van Brabant, een stuk grond aan de bloeiende benedictijnenab‐ dij van Affligem, om in Vlierbeek een kerk en kloostergemeenschap op te richten en te bidden voor het zieleheil van hemzelf en zijn verwanten.Rond 1127 kwamen de eerste monniken naar Vlierbeek. Spoedig werd de nieuwe stichting verrijkt met schenkingen door leden van de Brabantse adel en andere welstellenden en verwierf veel aanzien. Ze bouwden een kleine kerk, eerst in leem en al vóór 1170 een kerk in ro‐ maanse stijl. ZELFSTANDIGE ABDIJ (1163-1572) In een zestigtal dorpen in de streek rond Leuven en Tienen kwam de abdij in het bezit van goederen. Grote hoeven wer‐ den opgetrokken, o.m. in Holsbeek, Geetbets, Kortenaken, Oorbeek en Diependaal (Winksele). De abdij bezat ook wijngaarden op de Kesselberg. Op godsdienstig en intellectueel vlak kreeg

de abdij een groot aanzien dankzij haar patroonsrechten over tal van kerken. Parochiediensten werden door Vlier‐ beekse monniken gehouden o.a. te Lin‐ den, Hakendover, Willebringen en Binkom.Vanaf 1533 zetelden de abten in de Staten-Generaal, een van de voor‐ naamste bestuursorganen van de Neder‐ landen. Dit zou het aanzien van Vlier‐ beek nog versterken. DE ABDIJ VERWOEST EN 70 JAAR VERBLIJF IN REFUGE TE LEUVEN (1572-1642) Op 25 september 1572 werd de abdij verwoest door een legerkorps van Willem van Oranje, omdat de abt weigerde proviand te geven. De abdijge‐ bouwen en hun inboedel werden vernield en in brand gestoken. De mon‐ niken vluchtten naar hun refuge te Leu‐ ven, het “Hof ter Vlierbeeck” op Crae‐ nendonck

JA R E N VA N H E ROPB OU W E N TWEEDE BLOEI PERIODE (1642-1796)Na zeventig jaar, in 1642, kwamen abt Petrus Scribs (1630-1653) en zijn monniken terug naar Vlierbeek. Op de puinen van de eerste abdij her‐ rezen nieuwe gebouwen.

Tijdens de tweede hel van de 18de eeuw genoten kloosters en abdijen mee van de welvaart van de Oostenrijkse Nederlanden. Abt Ildephonsus Vanden Bruel (1772-1792) vroeg architect Lau‐ rent-Benoît Dewez (1731-1812) een plan uit te werken voor een volledig nieuwe abdij, waarbij alle bestaande gebouwen zouden vervangen worden door neoclassicistische gebouwen. Alleen de kerk en een deel van het abtskwartier zijn ge‐ realiseerd. Een tekort aan financiële mid‐ delen en vooral door de Franse revolutie, kon het plan niet worden voltoo


4

Patergazet

Abdij van 't Park in heden en verleden verlaten. Het radicale project van de keizer wekt veel aversie op. De Brabantse Omwenteling brengt een ommekeer. Het Oostenrijkse regime wordt tijdelijk ver‐ dreven. 1790 De abdij kan zich heroprichten. Een snelle Oostenrijkse restauratie, on‐ der leiding van Keizer Leopold II, broer en opvolger van de overleden Jozef II, houdt dit proces niet tegen: abdijen en kloosters waarvan het genaaste goed nog niet was verkocht, krijgen dat zelfs on‐ voorwaardelijk terug.

Stichting De stichting van de abdij van 't Park vo‐ ert ons terug tot het jaar 1129, toen Godfried I met de Baard, graaf van Leu‐ ven en hertog van Neder-Lotharingen, aan Walter, abt van de premonstratenz‐ erabdij van Laon in Noord-Frankrijk, vroeg om even buiten Leuven een abdij op te richten. Premonstratenzers worden ook wel naar hun stichter Norbertus (1080-1134) "norbertijnen" of naar hun kleding witheren genoemd. Ordestichter Norbertus voorzag in zijn leefregel, feit‐ elijk een overname van de regel van SintAugustinus, niet enkel in een goed uitge‐ balanceerd gemeenschapsleven binnen de abdijmuren, maar benadrukte tevens het belang van apostolaat en parochiezorg voor de priesterkanun‐ niken. De Parkabdij bouwde dan ook in de loop der eeuwen een netwerk uit van parochies, bediend door buitenheren, dit zijn van uit de abdij gedetacheerde ka‐ nunniken. Voor de vestiging van de nieuwe in‐ stelling stond de hertog zijn wildpark (parcus ferarum) annex jachtslot af. In navolging van zijn heer schonk Tyetdeli‐ nus, meier van Leuven, aan de jonge ab‐ dij een watermolen en enkele aanpalende gronden langs de huidige Molenbeek. Zodra de communauteit twaalf leden telde, een verwijzing naar het getal der apostelen, kwam er een einde aan de nauwe samenwerking met de Franse moederabdij. Park werd een zelfstandig huis, waar de kanunniken het voorrecht genoten hun eigen abt te kiezen, die ver‐ volgens werd gewijd door de bisschop. Nauwelijks een jaar na de stichting telde de abdij reeds het vereiste aantal van twaalf. Sirnon de Saint-Maurice werd de eerste verkozen abt. Als patrones kozen de kanunniken de Maagd Maria. Daarom kreeg hun gemeenschap de plechtige Latijnse benaming conventus Sanctae Mariae de Parco. In de

volksmond en in het Middelnederlands verwaterde dit tot "de abdij van Park", een duidelijke verwijzing naar het herto‐ gelijk jachtpark van weleer. Kroniek 1129 Godfried I met de Baard, graaf van Leuven en hertog van Brabant, schenkt zijn jachtpark even ten zuidoosten van Leuven aan de norbertijnen van de No‐ ord-Franse Sint-Martinusabdij van Laon. De religieuzen starten vrijwel on‐ middellijk met de oprichting van hun klooster. 1200-1300 De norbertijnen bouwen ges‐ tadig verder aan hun huis, dat zijn naam dankt aan het voormalige hertogelijke jachtpark. Uit deze periode dateert de eerste abdijkerk in Maasromaanse stijl. 1400-1500 De abdij deelt in de malaise die het instituut Kerk tre. In het Bour‐ gondische tijdvak verslapt de klooster‐ tucht door de toegenomen welvaart. De aloude norbertijnentradities van parochiezorg en gemeenschapsleven stokken. 1462-1494 Abt Diederik Van Tuldel zet de kentering in. Hij rationaliseert het goederenbeheer en maakt een einde aan de wanpraktijken. In 1462 verkrijgt Van Tuldel voor zichzelf en zijn opvolgers het voorrecht van de pontificalia, dat wil zeggen het voorrecht mijter en staf te dragen tijdens de eucharistie. 1516-1558 Dit is de regeerperiode van Keizer Karel V. Sterke abten verzetten zich tegen het vorstelijke placet van be‐ langrijke kerkelijke ambten en behoeden net als hun voorgangers 't Park voor de hinderlijke commende: de toewijzing van abdijen door de overheid, aan on‐ bevoegden, louter voor de inkomsten. 1567-1601 De abdij deelt in de klappen van de burgeroorlog tussen de Noordeli‐

jke en de Zuidelijke Nederlanden en flirt herhaaldelijk met het bankroet. 1601-1648 De prelaten Jan Druys en Jan Maes zetten een langzaam herstel in. Als visitator van de Leuvense universiteit tekent Drusius in 1617 de krijtlijnen van het nieuwe organieke reglement van de Alma Mater. Een belangrijk beleidsdoc‐ u m e nt d at d e m a at s c h app e l ij ke voortrekkersrol van de prelaten van de Parkabdij illustreert. 1648-1682 Onder het abbatiaat van Lib‐ ert de Pape bereikt de abdij het toppunt van haar mogelijkheden. De eindeloze peripetieën van de burgeroorlog zijn voorgoed achter de rug en de Kerk en de kloosters floreren onder het gunstig gesternte van de Contrareformatie. Dankzij de teruggekeerde rust zorgt het uitgestrekte landbouwdomein van de ab‐ dij, 3300 ha cijns- en tiendenland niet meegerekend, opnieuw voor welvaart. Er is nu ruimte voor investeringen. Abt de Pape bouwt onder andere de huidige ho‐ eve en tiendenschuur. 1682-1719 De opvolgers van Libert de Pape werken voort in dezelfde geest. Grote verschuivingen blijven uit. 1780-1790 Met het aantreden van de Oostenrijkse Keizer Jozef II breekt voor de Kerk en de religieuzen een moeilijke periode aan. De keizer wil de invloed van de Kerk in het maatschappelijk gebeuren drastisch terugschroeven. Hij scha onder meer de volgens hem nut‐ teloze contemplatieve kloosters af en beslist om de priesteropleiding te cen‐ traliseren in Leuven, in een nieuw semi‐ narie-generaal, . 1789 De novicen van de Parkabdij weigeren hun priesterstudies te doen aan het seminarie van de keizer. Na her‐ haaldelijke dreigementen van overhei‐ dswege wordt de abdij afgescha en moeten de kloosterlingen 't Park

1794 De Zuidelijke Nederlanden gaan, na een definitieve nederlaag van de keiz‐ erlijke legers tegen de Franse revolution‐ aire troepen, voor het Oostenrijkse keiz‐ errijk verloren. De nieuwe bewindvo‐ erders, radicale republikeinen, willen een definitieve breuk met het verleden. Voor het Ancien Régime betekent dit het einde. De Kerk krijgt zware klappen. Elke geloofsuiting in het openbaar wordt bestra, priesters en kloosterlingen het leven zuur gemaakt. Ongemeen zware oorlogsbelastingen dwingen de abdij van 't Park ertoe onroerend goed te verkopen. 1796 Alle kloosters en abdijen worden opgeheven. 1797 Soldaten en ambtenaren van het nieuwe regime verdrijven de Parkheren uit hun huis. De abdij en al haar eigen‐ dommen worden staatseigendom. Dankzij een stroman kan een fractie van het patrimonium worden teruggekocht. Hiervan resten vandaag nog de huidige abdijsite en 40 ha belendende gronden. 1836 Dankzij de vooruitstrevende grondwet van het nieuwe Koninkrijk België slagen de "overlevers" van de Franse tijd erin om hun abdij opnieuw op te starten. Voor 't Park, net als voor alle religieuze instellingen, brachten de Fransen een onherstelbare breuk met het verleden. Het uitgestrekte domein was met de uitdrijving in 1797 genation‐ aliseerd en openbaar verkocht. Recuper‐ atie kon niet wegens geldnood en door gebrek aan medewerking vanwege de nieuwe eigenaars. 1898 De oprichting van een missiehuis in Brazilië illustreert het herwonnen vertrouwen in de toekomst. 2001 Vandaag zet een afgeslankte groep kanunniken, broeders en buitenheren de traditie van gemeenschapsleven en pas‐ toraal voort.


De Patergazet