Issuu on Google+

Plan strategiczny systemu biblioteczno-informacyjnego UAM na lata 2008-2016 (założenia programowe) Założenia strategii mają za zadanie wskazać podstawowe kierunki rozwoju systemu biblioteczno-informacyjnego Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu w perspektywie dwóch kolejnych kadencji władz Uczelni. W odniesieniu do zmieniającego się otoczenia jest to perspektywa niezbyt odległa, pozwalająca przewidzieć warunki rozwoju nauki i kierunki rozwoju Uczelni, a równocześnie nie tak ograniczona czasowo, aby realizacja zaplanowanych zadań stawała się z założenia nierealna. System biblioteczno-informacyjny UAM ma w maksymalnym stopniu, sprawnie technicznie i organizacyjnie, przy uwzględnieniu rachunku ekonomicznego, zaspokajać potrzeby użytkowników. Dla ich ujawnienia i realizacji ma je na bieżąco rozpoznawać, elastycznie dostosowywać swą organizację i formy prowadzonych działań, organizować dostęp do zasobów informacji. Ma budować własne zasoby informacyjne, przygotowywać i wdrażać narzędzia służące do korzystania z nich, a także systematycznie szkolić użytkowników dla ich maksymalnie efektywnego wykorzystywania. Dla sprawnego realizowania tych funkcji poszczególne jednostki budujące system biblioteczno-informacyjny UAM (Biblioteka Uniwersytecka oraz Biblioteki Wydziałowe), stanowiąc podmioty autonomiczne w rozumieniu Statutu UAM, ściśle ze sobą współpracują, specjalizując się równocześnie w wykonywaniu określonych zadań. Biblioteki Wydziałowe podlegają organom wydziałów, przy których zostały powołane, przy nadzorze merytorycznym dyrektora Biblioteki Uniwersyteckiej. Kierownictwo BU oraz BW wspólnie wypracowuje i dba o realizację zasad podstawowych czynników warunkujących sprawne funkcjonowanie systemu (polityka gromadzenia, opracowania, przechowywania i udostępniania zasobów, szkolenia użytkowników). Wspólnie realizuje założenia polityki kadrowo-płacowej wobec pracowników systemu (przy zachowaniu kompetencji dziekana w odniesieniu do pracowników BW), dbając o rozwój i utrzymywanie wysokiego poziomu przygotowania merytorycznego wymaganego od pracowników nowoczesnych bibliotek w społeczeństwie wiedzy. Dokument omawia zasadnicze założenia strategii rozwoju systemu biblioteczno-informacyjnego UAM, postulując zarówno wprowadzenie nowych rozwiązań, jak i kontynuację działań już podjętych i realizowanych. Cele strategii omówiono w następujących aspektach: 1. Organizacja i zarządzanie 2. Personel 3. Finansowanie 4. Użytkownik 5. Przestrzeń 6. Promocja

1


Cel

Działania

1..Doskonalenie systemu biblioteczno – informacyjnego UAM

1.1 Utrzymanie zasady dwupoziomowości zarządzania i organizacji systemu biblioteczno-informacyjnego 1.2 Kontynuacja działań na rzecz uzgodnionego zarządzania w zakresie podstawowej działalności bibliotecznej. Zwiększenie współpracy w celu wprowadzania optymalnych rozwiązań i decyzji w skali systemu 1.3 Sprecyzowanie zadań dyrektora Biblioteki i wicedyrektorów w kontekście zarządzania 1.4 Wypracowanie możliwie jednolitych zasad obsługi użytkowników w systemie biblioteczno-informacyjnym UAM 1.5 Dążenie do pełnej realizacji uchwały Senatu UAM z 2002 r. dotyczącej budowy i utrzymania BW, niepowoływanie nowych jednostek poza wydziałowymi 1.6 Wypracowanie zasad partnerskiej współpracy bibliotekarzy dziedzinowych BU z kierownikami BW i pracownikami naukowymi wydziałów. 1.7 Realizowanie zadań przez BU i BW zgodnie ze Statutem UAM dla efektywnego wykonywania zadań stawianych przed systemem biblioteczno-informacyjnym 1.7.1 Biblioteki Wydziałowe: - bieżące rozpoznawanie nowych potrzeb użytkowników - rozszerzenie uprawnień do korzystania z zasobów BW dla pracowników i studentów UAM - zwiększenie zakresu, a tym samym roli, realizowanych zadań informacyjnych i dydaktycznych - zachowanie zakresu realizacji zadań technicznych (np. gromadzenie, opracowanie, udostępnianie) - kontynuacja ścisłej współpracy z użytkownikami biblioteki (szkolenia, doradztwo, konsultacje itp.) - kontynuacja retrokonwersji i digitalizacji zbiorów zwartych i ciągłych 1.7.2 Biblioteka Uniwersytecka: - realizacja zadań centralnych związanych z organizacją zasobu - dokumentowanie i gromadzenie dorobku pracowników uczelni oraz regionalnego dorobku wydawniczego - digitalizacja zasobów własnych - samodzielne działania i współpraca z innymi jednostkami Uczelni w zakresie tworzenia repozytorium instytucjonalnego - tworzenie Narodowego Zasobu Bibliotecznego - wsparcie techniczno-szkoleniowe systemu - prowadzenie analiz statystycznych - organizacja i koordynacja działalności naukowej, wydawniczej i dydaktycznej (szkolenia dla użytkowników i bibliotekarzy) - podejmowanie działań samodzielnych oraz

2


2. Zwiększenie roli Rady Bibliotecznej

współdziałanie w ramach Uczelni w rozbudowie elearningu rozszerzenie działań kulturotwórczych

2.1 Zaktywizowanie działalności Rady Bibliotecznej, zwiększenie roli jej członków w zapewnieniu właściwej komunikacji wewnątrz Uczelni 2.2 Zwiększenie roli przygotowywanych przez RB dokumentów, opinii na politykę władz Uczelni dotyczące bezpośrednio i pośrednio funkcjonowania systemu

3. Modyfikacja 3.1 Doprecyzowanie funkcji trzech wicedyrektorów struktury organizacyjnej 3.1.1 Pozostawienie zgodnie z obowiązującymi zapisami i związanego z nią Statutu UAM stanowiska wicedyrektora BU ds. Bibliotek systemu zarządzania Wydziałowych i zachowanie jego dotychczasowych kompetencji 3.1.2 Zmiana zakresów zadań dwóch pozostałych wicedyrektorów (odpowiednie podporządkowanie wydzielonych pionów: zasobów i użytkowników) 3.2 Modyfikacja struktury organizacyjnej w celu efektywnego działania i elastycznego reagowania na pojawiające się nowe zadania 3.2.1 Wydzielenie w BU dwóch ww. pionów, zmniejszenie liczby oddziałów i sekcji 3.2.2 Dążenie do ustabilizowania struktury BW 3.3 Zmiana funkcji menedżerskich (organizacyjnych) pracowników funkcyjnych (wicedyrektorzy – menedżerowie pionów, kierownicy oddziałów BU i kierownicy BW jako organizatorzy i koordynatorzy ich działań) 3.4 Utrzymanie dużej roli zespołów zadaniowych (przechodzenie do zarządzania zadaniowego) 4. Udoskonalenie polityki kadrowej

4.1 Opracowanie strategii personalnej BU i BW: polityki zatrudniania, zasad doboru kadr, przeprowadzania rekrutacji 4.1.1 Określenie struktury ilościowej i jakościowej kadry BU 4.1.2 Budowa drogi rozwoju zawodowego pracowników BU w oparciu o zapisy zawarte w opisach stanowisk pracy i System Ocen Okresowych Pracowników 4.1.3 Polityka zatrudniania BW (w kompetencji dziekana wydziału i wicedyrektora ds. BW) w zależności od specyfiki BW i potrzeb wydziału 4.1.4 Doskonalenie programu polityki szkoleniowej 4.2 Określenie stałego budżetu w BU na płace z możliwością elastycznego podziału na etaty, optymalne dostosowanie ilości etatów do realizowanych zadań 4.3 Budowanie efektywnej kultury organizacyjnej, integracja pracowników 4.4 Podjęcie działań na rzecz przywrócenia 36-dniowego urlopu wypoczynkowego dla starszych bibliotekarzy i kustoszy

5. Ustalenie założeń budżetowych

5.1 Utrzymanie budżetu BU na stałym poziomie minimalnym 3% budżetu UAM, który obejmowałby płace, gromadzenie

3


zbiorów i usługi zewnętrzne z wyłączeniem funduszu przeznaczonego na prowadzenie remontów 5.2 Dążenie do wypracowania przez władze wydziału stałych zasad finansowania w odniesieniu do BW 5.3 Ujednolicenie polityki zakupu ze środków inwestycyjnych pozostających w gestii Rektora UAM sprzętu niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania całego systemu bibliotecznego 5.4 Utrzymanie dotychczasowych zasad finansowania zbiorów 5.5 Finansowanie pracowników 5.5.1 Utrzymanie zasad rozwarstwienia płac określonych w opracowanej polityce kadrowo-płacowej 5.5.2 Systematyczne dążenie do wzrostu płac (w odniesieniu do średniej pensji krajowej) 5.5.3 Stworzenie finansowego systemu motywowania pracowników 6. Wdrażanie nowych 6.1 Poszerzenie stosowania outsourcingu w wybranych rozwiązań z zakresu obszarach działalności bibliotecznej zarządzania i organizacji 6.2 Zwiększenie zakresu stosowania form zatrudniania na zlecenie/kontrakt okresowy do wykonywania określonych zadań (większa swoboda w operowaniu środkami na fundusz płac) 6.3 Koordynowanie działań na rzecz pozyskiwania środków pozabudżetowych (granty, sponsoring) 6.4 Stworzenie możliwości wykonywania określonych prac w systemie telepracy 6.5 Zastosowanie innych rozwiązań organizacyjnych dla realizacji części prac bibliotecznych (wolontariat, współpraca ze studentami) 6.6 Pełniejsze dokumentowanie działań podejmowanych i realizowanych zarówno przez instytucję, jak i jej poszczególnych pracowników, procedur wewnętrznych i opracowywanych strategii cząstkowych. Dopracowanie systemu archiwizowania dokumentów wewnętrznych 7. Ustalenie zasad budowania zasobu

7.1 Utrzymanie modelu hybrydowego zasobu (zasoby tradycyjne w połączeniu z zasobami elektronicznymi) 7.2 Zwiększenie zakresu współpracy w budowie zasobu 7.3 Zbudowanie sprawnego systemu informacji o zakupach 7.4 Wypromowanie idei egzemplarza prezencyjnego 7.5 Rozbudowa księgozbiorów BW zgodnie ze zmieniającymi się potrzebami wydziału 7.6 Selekcja zasobów przy udziale pracowników naukowych

8. Wzmocnienie komunikacji z użytkownikiem

8.1 Przeprowadzanie regularnych, niezależnych badań oczekiwań oraz szerokiej analizy ich wyników w celu rozpoznawania aktualnych i przyszłych potrzeb użytkowników 8.2 Szersze informowanie docelowych użytkowników Biblioteki o możliwościach współdecydowania o kształcie jej oferty

4


usługowej i podejmowania inicjatyw w tym zakresie 8.2.1 Wykorzystywanie przestrzeni bibliotecznej do ożywiania relacji interpersonalnych i działalności kulturotwórczej – „Biblioteka miejscem spotkań” 8.3 Szersza współpraca BU i BW z kołami naukowymi, samorządami studenckimi, domami studenckimi, dziekanatami w zakresie promowania oferty bibliotecznej 8.4 Wdrożenie założeń partneringu – utrzymywania regularnej współpracy między BU i BW a jej identyfikowalnym, stałym użytkownikiem w celu odpowiadania na zgłaszane sugestie, rady i opinie 8.5 Rozwijanie współpracy BU i BW ze środowiskiem naukowym 8.5.1 Stworzenie i promocja bazy dorobku pracowników naukowych UAM (repozytorium instytucjonalne) 8.5.2 Współtworzenie uczelnianej platformy e-learningowej 8.5.3 Dostarczanie źródeł wiedzy i usług zgodnie z najnowszymi standardami i technologiami 8.5.4 Kontakt z pracownikami naukowymi przy uzupełnianiu literatury niezbędnej do prowadzenia zajęć dydaktycznych i prac naukowych 8.5.5 Szerokie informowanie o nowych usługach i źródłach oraz przeprowadzanie szkoleń indywidualnych 9. Poszerzanie oferty usługowej w obszarze nowoczesnych technik informacyjnych

9.1 Regularne monitorowanie rynku bibliotecznego i wdrażanie innowacji usprawniających pracę systemu bibliotecznoinformacyjnego 9.1.1 Kontynuacja współpracy z Poznańską Fundacją Bibliotek Naukowych (przede wszystkim system biblioteczny, Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa) 9.1.2 Organizowanie platform komunikacyjnych: elearningowych oraz interaktywnej łączności użytkownika z biblioteką 9.1.3 Powiązanie elektronicznych systemów bibliotecznych z bazą USOS 9.2 Prowadzenie cyklicznych badań preferencji i satysfakcji z wdrożeń celem przygotowywania nowych usług oraz eliminowania niewykorzystywanych

10. Umożliwienie osobom niepełnosprawnym pełnego wykorzystywania usług bibliotecznych

10.1

Konsekwentne realizowanie idei biblioteki bez barier poprzez przystosowywanie gmachu BU do sprawnego poruszania się w nim osób niepełnosprawnych 10.2 Wprowadzenie udogodnień dla osób niepełnosprawnych w dziedzinie usług bibliotecznych w całym systemie 10.3 Powołanie w systemie bibliotecznym stanowiska bądź zespołu zadaniowego ds. koordynacji działań na rzecz osób niepełnosprawnych 10.3.1 Rozszerzenie kontaktów z osobami niepełnosprawnymi i osobami zajmującymi się niepełnosprawnością na UAM 10.3.2 Wspólne pozyskiwanie środków na wprowadzanie udogodnień dla osób niepełnosprawnych

5


11. Podejmowanie działań marketingowych

11.1

Wyodrębnienie stanowiska ds. public relations oraz stanowiska ds. koordynacji działalności kulturalnej 11.2 Uczestnictwo w popularyzowaniu nauki poprzez organizowanie wykładów, odczytów, spotkań z ludźmi nauki i kultury 11.2.1 Współpraca z innymi uczelniami, szkołami średnimi 11.2.2 Aktywny udział bibliotek BW w promocji wydziału 11.3 Systematyczne organizowanie paneli naukowych dla środowiska bibliotecznego 11.4 Organizowanie raz na 2-3 lata konferencji naukowych 11.5 Powołanie Towarzystwa Przyjaciół Biblioteki 11.6 Organizowanie wystaw 11.6.1. Cztery duże wystawy w BU w ciągu roku, ewentualnie jako uzupełnienie – kilka mniejszych, okolicznościowych, bez dużych nakładów finansowych 11.6.2. Wystawy nowości i okolicznościowe w BW 11.7 Ustanowienie nagrody / wyróżnienia dla książki np. najczęściej wykorzystywanej / udostępnianej – m.in. w połączeniu z Poznańskim Przeglądem Książki Naukowej

12. Organizowanie przestrzeni bibliotecznej

12.1

13. Rozwijanie działalności naukowej

13.1 Stwarzanie warunków rozwoju naukowego pracowników 13.2 Poszerzanie obszarów pracy naukowej i kontynuowanie prowadzonych badań 13.3 Rozwijanie działalności wydawniczej w ramach prowadzonych serii i rocznika BU 13.4 Utrzymanie przez Bibliotekę Uniwersytecką kategorii naukowej MNiSW

Uwzględnianie opinii bibliotekarzy przy budowie i rozbudowie bibliotek 12.2 Pozostawienie głównego gmachu BU na ul. Ratajczaka 12.3 Budowa magazynu składowego na Morasku (na ok. 1 mln zbiorów przy systemie zwartego magazynowania) 12.4 Rozbudowa gmachu BU o nowe skrzydło 12.5 Gruntowna przebudowa obecnego gmachu BU 12.5.1 Wydzielenie części dostępnej dla czytelników 12.5.2 Wydzielenie części dostępnej tylko dla pracowników. 12.5.3 Utworzenie czytelni 24-godzinnej, stref wolnego dostępu do książki, lokalu gastronomicznego, pokojów socjalnych dla pracowników, sali wykładowej 12.6 Budowa nowych bibliotek wydziałowych

6


Podsumowanie Biblioteka Uniwersytecka i Biblioteki Wydziałowe zakładają partnerską współpracę w sprawach kluczowych dla środowiska UAM. Za najistotniejsze spośród powyższych postulatów, które wpływają na realizację pozostałych, a przy tym pozostają w gestii Rektora UAM, uznaje się: - zwiększenie roli Rady Bibliotecznej, - realizacja opracowanej polityki kadrowo-płacowej, - rozbudowę budynków bibliotecznych.

7


Strategia