Issuu on Google+

среда. 21 март. 2012 сре. max. 220 C min. 80 C

чет. max. 210 C min. 50 C

пет. max. 210 C min. 50 C

МБИ 10

2.047,43

-1,16%

Извор: Македонска Берза

МБИД 1.936,50

+0,18% %

ОМБ

122,75

+0,15%

ЕМУ

61,50

САД

$

46,77

Курсна листа на Народна банка на Македонија

ПРОПАДНА ИДЕЈАТА НА ТРАЈАНОВ Нема предлог Нема референдум... 7 ВОИСЛАВ ЗАФИРОВСКИ СЕ ДВОУМИ ДАЛИ Наместо изградба, ЌЕ ОДИ НА ВТОР Коридорот 8 ќе добие уште една студија 4-5 МАНДАТ! 6

Анализата на финансиските А извештаи кажува како и работи компанијата 10 р

Зара, р Карфур, рфур рф Масимо Дути Ду и Синеплекс се големите имиња во Скопје сити мол 9

П Промовирана “Масонски мозаик“ од Живко Груевски 12

Kapital Akademija...

www.kapital.mk

...само идејата е капитал, с$ друго е пари...

член на групацијата KAPITAL MEDIA GROUP

“2 години дневен Капитал... ...силно ве освоивме”!

број 491 | година 2 | цена 20 ден. | тел. 3 298 110 | факс. 3 298 111

! Л Е Т Р А К Н Е Т Ф А Н БУГАРИЈА ОТКРИ

4

КОМПАНИИ?ТРГОВЦИ ГИ ДОГОВАРАЛЕ ЦЕНИТЕ НА ГОРИВАТА?! РСКАТА ШТО ОТКРИ БУГА СИЈА? И М О К А К С Л О П О Н О М АНТИ ТРОЛ БУГАРИЈА, НАФТЕКС ПЕТА ОЛ ТР ПЕ М РО , ЈА РИ ГА БУ НА Л ИЛ И ДАЖ ОИ КО ГОВАРАЛЕ ГОЛЕМОПРО 1 ЛУ И ОМВ БУГАРИЈА ЈА ДО Т БЕНЗИНИТЕ И НА ДИЗЕЛО 2 3 4

Н ЦЕНА НА И ДРЖИ О ЧЕТИРИТЕ КОМПАТНИ ЕДНА ОД НАФТЕНИ ДЕРИВАТИ НА РО ЌЕ ОД 50% ОД ПАЗА ПОВЕЌ СЛЕДАТ К ТЕ КОНКУРЕНТИ ЈА МАЛКУ РИВАТА ОНИРАНАТА ЦЕНА НА ГО ПЛАФО РМИ МАЛ Е КРУГОТ НА ФИУВ ААТ НАФТА ЕЗ УВ КОИ МОЖЕ ДА

СТР.

2-3


КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

WWW.KAPITAL.MK

2 НАВИГАТОР ИЗЈАВА НА ДЕНОТ

> коментар > анализа > победник и губитник > бројка > лидери > не им беше денот

“ извршен директор на ММФ

среда 21/03/2012

КРИСТИН ЛАГАРД

www.kapital.mk

Светската економија се оттргна од работ на амбисот, но с$ уште постои сериозна слабост во глобалниот финансиски систем. Сега сме подалеку од работ на амбисот отколку што бевме пред три месеци.

За 2,8 милиони евра државата ќе набавува бензин

> БРОЈКА

272.205 Д евра ќе ја чини ЕЛЕМ изработката на студијата за влијанието врз животната средина на акумулацијата Луково Поле, довод на корапски води и МХЕ Црн Камен, покажуваат јавно објавените податоци од Бирото за јавни набавки. Според податоците, шест консултантски куќи доставиле понуди да ја прават студијата, но тендерот го доби германската POYRY INFRA GMBH. Според договорот со консултантот, ЕЛЕМ очекува дека студијата ќе биде готова најдоцна до октомври годинава.

ирекцијата за задолжителни резерви на нафта и нафтени деривати преку повторена постапка планира да потроши 906.155 евра за набавка на еуродизел БЦ од рафинеријата Окта и речиси два милиони евра за набавка на бензин за државните резерви од Макпетрол. Податоците од Бирото за јавни набавки не нудат детали за тоа колкава количина гориво планира да набави Дирекцијата, бидејќи овој податок е класифициран како државна тајна. Во тендерот за набавка на бензини за државните резерви Дирекцијата со 80 бодови ја вреднува цената на горивото, а со 20 складишниот простор каде што ќе се чува горивото од државните резерви. Објавувањето на тендерот се случува во време на рекордна цена на горивата во Македонија.

КОМЕНТАР

Спасијка Јованова

jovanova@kapital.com.mk

Нема економија затоа што нема патишта! А, не обратно

А

ко Владата сака да изгради автопатишта во Македонија, може да го направи тоа – многу е едноставно, ќе одвои повеќе пари од буџетот за капитални инвестиции и ќе побара кредити од Европската унија, како што направија сите земји во регионот, кои веќе изградија автопатишта. А, бидејќи ниедна влада досега не сакаше да го направи тоа, Македонија за 20 години изгради околу 65 километри автопат, а Хрватска дури 1.600 километри. Ама тоа Владата во Македонија не го прави. Постојано го држи актуелно прашањето со изградба на автопатишта. Ама само колку да се тржи тензија, бидејќи не стигнавме подалеку од изработка на студија. С$ уште зборуваме за студија, која излезе поважна од важноста на самите патишта од Коридорот 8. Прашањето е дали Владата сака модел за изградба на автопатишта кој ќе одговара на реалноста или студија по желба на Владата, која ќе ја направи реалноста различна од таа на терен. Ако студијата на француската консултантска куќа Луис Берже (која и не беше така евтина, ја плативме 1,4 милиони евра), покажа дека не е исплатливо да се градат автопатишта од Коридорот 8 со концесија, зошто некоја друга би го кажала спротивното? Значи не е проблемот во студијата, туку во подготвеноста на Владата да ја задолжи земјата за да изгради модерна инфраструктура. Без кредити не се градат толку големи инфраструктурни проекти. И притоа да не бега од можноста да биде обвинета од опозицијата дека премногу ја задолжила Македонија. А, тоа сигурно ќе & се случи затоа што нашата опозиција во таква пригода веднаш ќе удри со тезата дека „премногу ги задолживте идните генерации. Кој ќе сноси одговорност?“. Тоа е сосема извртена теза! И уште поизвртена е тезата дека на Македонија не & требаат автопатишта затоа што нема кој да вози по нив. Ако задолжувањето ја зголеми конкурентноста на економијата и обезбеди поголем економски раст, значи дека е оправдано. А, големите инфраструктурни проекти значат стимулирање на економскиот раст, отворање многу работни места и зголемување на конкурентноста на економијата. Затоа задолжувањето не е проблем.

Бугарија откри нафтен

пании-трговци ги договарал По неколкумесечно скенирање на нафтениот пазар во Бугарија и под огромен притисок на јавноста, бугарската Комисија за заштита на конкуренцијата јавно објави дека Лукоил Бугарија, Ромпетрол Бугарија, Нафтекс петрол и ОМВ Бугарија се картел - заедно ги договарале големопродажните цени на горивата, рушејќи ја конкуренцијата на пазарот. Премиерот Бојко Борисов ја притисна Антимонополската комисија побрзо да објави дали неколку играчи картелски ги договараат големопродажните цени на горивата

Катерина Попоска poposka@kapital.com.mk

В

о Бугарија има картел во трговијата со горива на големо, јавно објави бугарската Комисија за заштита на конкуренцијата. По неколкумесечно истражување и деветдневно заседавање на Комисијата, регулаторот на пазарот излезе со признание дека Лукоил Бугарија, Ромпетрол Бугарија, Нафтекс петрол

и ОМВ Бугарија најверојатно картелски ги определувале големопродажните цени на горивата. Одлуката на Комисијата дојде само неколку часа откако бугарскиот премиер Бојко Борисов упорно бараше одговор - има ли картел на нафтениот пазар во Бугарија? Бугарскиот весник „Капитал“ пишува дека Комисијата за заштита на конкуренцијата

од Бугарија открила „забранет договор и кохерентна практика за одредување на големопродажните цени на горивата, кои по својата цел спречуваат, ограничуваат или ја нарушуваат конкуренцијата на пазарот за трговија на големо на бензин и дизел-гориво“. Иако од бугарската Антимонополска комисија не ги обелоденуваат аргументите и доказите врз основа на кои оцениле дека во Бугарија царува нафтен картел, регулаторите се сомневале зошто бензините и дизелот се многу скапи, споредено со цените од регионот и покрај тоа што износот на акцизите бил релативно мал во однос на акцизите

Првиот број на дневниот весник Капитал се појави на 17 март 2010 телефон: ++ 389 3 298 110 факс: 3 298 111 e-mail: kontakt@kapital.com.mk Издава: KAPITAL MEDIA GROUP доо Скопје, компанијата е формирана во 1999 година, кога е издаден првиот број на магазинот Капитал ул. Димитрие Туцовиќ бр 20, 1000 Скопје, п.фах: 503, Република Македонија

ИЗВРШЕН ДИРЕКТОР (МАРКЕТИНГ И ФИНАНСИИ) Гордана Михајловска

РЕКЛАМА Александра Стојменова: ++389 2 3298 110/ лок:103; marketing@kapital.com.mk; aleksandra@kapital.com.mk

ГРАФИЧКИ И ИТ ДИРЕКТОР Николај Томашевски

ОГЛАСИ: Дијана Гулакова: ++389 2 3298 110/ лок:105; gulakova@kapital.com.mk

OFFICE MANAGER И ФИНАНСИИ Александра Николова: ++389 2 3298 110/ лок:101 nikolova@kapital.com.mk

СПЕЦИЈАЛНИ ПРИЛОЗИ: Јасмина Савовска Трошановски ++389 2 3298 110/ лок:102; prilozi@kapital.com.mk

ДИРЕКТОР И ГЛАВЕН УРЕДНИК: Љупчо Зиков

Kapital Akademija... член на групацијата KAPITAL MEDIA GROUP ул. Вељко Влаховиќ бр 11, телефон: ++ 389 3 298 110 факс: 3 298 111 mail: akademija@kapital.commk

ПРЕТПЛАТА НА ДНЕВНИОТ ВЕСНИК КАПИТАЛ И НА МАГАЗИНОТ КАПИТАЛ Сања Савовска: ++ 389 2 3298 110/ лок:104 pretplati@kapital.com.mk

ОДГОВОРЕН УРЕДНИК Спасијка Јованова

ОВЛАСТЕН ПРАВЕН ЗАСТАПНИК: “Адвокатско друштво ДЕ ЛЕГЕ”

ПОМОШНИЦИ НА ОДГОВОРНИОТ УРЕДНИК Катерина Синадиновска (политика) Катерина Попоска (економија)

Печати: Графички Центар Скопје Според мислењето на Министерството за култура за дневниот весник “Капитал” се плаќа повластена даночна стапка. Текстовите и фотографиите не се враќаат. Сите објавени текстови, фотографии и друга графичка опрема се авторски заштитетни и можат да бидат преобјавени, или на друг начин користени само со дозвола на издавачот. Даночен број: МК 4030999366644; Жиро сметки: Еуростандард банка: 370011100019555

УРЕДНИЦИ Александар Јанев, Петре Димитров Александра Спасевска ОДГОВОРЕН УРЕДНИК НА СПЕЦИЈАЛНИ ДОДАТОЦИ Верица Јорданова ОДГОВОРЕН УРЕДНИК НА WWW.KAPITAL.MK Александар Јанчески


WWW.KAPITAL.MK

КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

Владините услуги стануваат потранспарентни и подостапни?

> БРОЈКА

600

Д

вработени во Железници се испратени на принуден одмор. На 300 вработени од Транспорт и околу 300 од Инфраструктура им се издадени решенија за принуден одмор поради намалениот обем на работа и неможноста да се покријат трошоците. Само мал дел од оние кои се на принуден добиле решенија за принуден одмор на неограничено време. Проценките се дека двете компании со оваа мерка ќе заштедат околу 20 милиони денари месечно или два милиони евра годишно.

ржавната администрација ќе се оспособува на граѓаните да им овозможи достапни и транспарентни услуги и информации преку иновативни решенија и програми од приватниот сектор. Министерството за информатичко општество и администрација во соработка со Мајкрософт Македонија ќе ги дигитализираат владините услуги со што ќе овоможат придобивки како за граѓаните така и за приватниот сектор. „Дел од услугите за граѓаните ги изработува Владата, но правиме напори за да се забрза процесот на дигитализација на услугите, да дозволиме да се вклучи и приватниот сектор и сите да имаат придобивки“, изјави министерот Ивановски. Генералниот директор на Мајкрософт Македонија, Илијанчо Гаговски, пак, истакна дека постои потребата од имплементација на стратегијата за отворени податоци. „Мајкрософт овозможува бројни начини и модели за дистрибуција и пласирање огромна количина информации кои треба да бидат достапни на голем број луѓе истовремено“, посочи Гаговски.

3

Турци го скенираат ЕМО

Т

урски бизнисмени се во посета на ЕМО Охрид со цел да ги скенираат состојбите и евентуално да го купат овој државен загубар. За ЕМО досега беа распишани шест тендери, но не се најде купувач. Во компанијата во тек е реорганизација, претходно најавена од Владата, според која се намалува бројот на вработените и се преговара со доверителите за сервисирање на обврските што ги има ЕМО кон нив. Сериозен интерес за купување досега даде само турската компанија Металсач, која на последниот тендер подигна и тендерска документација, но на крај се откажа.

лидери

> БРОЈКА

2.840

обични акции на Комерцијална банка вчера беа истргувани во една администраторска блок-трансакција на Македонската берза. Цената изнесуваше 3.220 денари по акција, што претставува 0,12% од основната главнина на друштвото. Вкупната вредност на трансакцијата изнесува 9.144.800 денари.

победник и губитник ПОБЕДНИК

+

ШТО ОТКРИ БУГАРСКАТА АНТИМОНОПОЛСКА КОМИСИЈА?  ЛУКОИЛ БУГАРИЈА, РОМПЕТРОЛ БУГАРИЈА, НАФТЕКС ПЕТРОЛ И ОМВ БУГАРИЈА ЈА ДОГОВАРАЛЕ ГОЛЕМОПРОДАЖНАТА ЦЕНА НА БЕНЗИНИТЕ И НА ДИЗЕЛОТ  ЕДНА ОД ЧЕТИРИТЕ КОМПАНИИ ДРЖИ ПОВЕЌЕ ОД 50% ОД ПАЗАРОТ НА НАФТЕНИ ДЕРИВАТИ  МАЛКУТЕ КОНКУРЕНТИ ЈА СЛЕДАТ ПЛАФОНИРАНАТА ЦЕНА НА ГОРИВАТА  МАЛ Е КРУГОТ НА ФИРМИ КОИ МОЖЕ ДА УВЕЗУВААТ НАФТА

КОЧО АНЃУШЕВ

Г БОЈКО БОРИСОВ

премиер на Бугарија

Не сме заштитиле никаков интерес на Лукоил. Кога на Лукоил му се случувале полоши нешта отколку сега?

картел! Четири ком-

ле цените на горивата?! Како Антимонополската комисија гледа на нафтениот пазар во Македонија?

Д

осега Комисијата за заштита на конкуренцијата во Македонија немала иницијатива да провери дали е нарушена конкуренцијата на пазарот кога е во прашање нафтениот бизнис. Со оглед на тоа што цените на нафтените деривати во Македонија се регулирани од Регулаторната комисија за енергетика, не сме процениле дека треба да ја преиспитуваме конкуренцијата на пазарот на нафтени деривати во земјава“. во регионот. За регулаторите, причина за да почнат истрага било сомнителното и синхронизирано движење на големопродажните цени на горивата меѓу четирите компании. „Санкција за четирите нафтени компании засега нема. Всушност, одлуката на Комисијата е половична и допрва ќе има разврска бидејќи регулаторот само тврди, а не ги изнесува аргументите во јавноста. Четирите компании имаат 30 дена рок за приговор и приложување докази во своја полза, по што Комисијата треба да го затвори случајот. Тука постојат две опции

– Комисијата да одлучи дали компаниите ги договарале цените и соодветно на прекршокот да се казнат, или, пак, компаниите да го убедат регулаторот дека немале заеднички план околу големопродажните цени на бензините и на дизелот. Бидејќи картелот е меѓу најтешките повреди на конкурентското право, во овој случај не постои можност фирмите да поминат само со корективни мерки, со кои би одбегнале парична казна. Според Законот за заштита на конкуренцијата, казните за картелско здружување се максимум 10% од прометот за претходната година. Во 2010 година вкупниот промет на четирите компании е поголем од 3,1 милијарда евра“, пишува бугарски „Капитал“.

Компаниите тврдат: Нема картел

Дел од засегнатите компании веднаш ја оспорија одлуката на бугарската Комисија за заштита на конкуренцијата, негирајќи дека картелски се здружувале во определувањето на цените на горивата. „Што се однесува до Ромпетрол Бугарија, сметам дека тврдењата на Антимонополската комисија се целосно неосновани“, изјавија од Ромпетрол Бугарија. Трговскиот директор на компанијата, Станимир Смилков, коментира дека многу се изненадени од одлуката на Комисијата и дека ќе ги обезбедат сите документи кои им се побарани за да докажат дека не се дел од

и шири инвестициите во енергетиката, за што склучи и деветти договор со Министерството за економија за изградба на мала хидроцентрала

нафтениот картел. „Во никој случај не можам да се сложам дека тоа е картел и тоа таков кој ја зголемува цената. Во Бугарија има една голема компанија и сите се во согласност со нејзината цена, но во надолна насока. Цената на нафтата во Бугарија не е висока“, категоричен е менаџерот на Нафтекс петрол, Јордан Георгиев. Според него, компанијата држи а околу 20% од трговијата со горива о на големо во Бугарија, кои главно ги увезува од медитеранските рафинерии. Георгиев ги обвини регулаторите дека не работат со то факти, туку „само слушаат кој што та“ им објаснува за цената на нафтата“. Од канцеларијата на Лукоил Бугарија одбиле да дадат каков било коментар за бугарските медиуми во однос на тврдењето на Комисијата. Управителот на компанијата, Валентин Златев, еден ден пред обелоденувањето на одлуката на бугарската Антимонополска комисија изјавил дека е „апсолутно убеден дека и сега, како што веќе се случило и во 2009 и 2010 година, Комисијата за заштита на конкуренцијата на крајот сепак ќе одлучи дека на ма пазарот на горива во Бугарија нема картел“. а Изминатиот период и опозицијата и премиерот Борисов беа речиси едногласни во барањето и Комисијата конечно да го провери ни однесувањето на неколкуте клучни играчи на нафтениот пазар во Бугарија и да прецизира дали има картел!

СИЛВИО БЕРЛУСКОНИ

И

покрај сите скандали, италијанскиот премиер ужива во богатството, кое во 2011 година го зголеми за 48 милиони евра, со што се зацврсти и на листата на „Форбс“

не им беше денот

ЗОРАН СТЕФАНОВСКИ

Н

икако да го отвори клучниот член 11 од Законот за радиодифузија, кој треба да се примени, а забранува јавните функциионери да бидат сопственици на медиуми

Интернационалното искуство во развојот на малопродажни синџири се покажа како добитна комбинација за Питер Варден, човекот кој деновиве е многу актуелен, особено откако најави дека успеал да ги донесе Зара и уште неколку светски познати модни брендови во Македонија. Како извршен ПИТЕР директор на Балфин, ВАРДЕН фирмата-инвеститор на Скопје сити мол, Варден успеа да направи значаен пресврт на пазарот на недвижности, особено во организацијата на трговски центри, бидејќи во Скопје сити мол, трговскиот центар за кој се најавува дека ќе биде најголем и најубав на Блаканот, ќе има над 20 нови светски брендови кои досега никој не успеал да ги донесе во Македонија. Фактот дека специјализацијата на Варден била токму за продавниците, супермаркетите и трговските центри кои се наоѓаат надвор од градот може да значи само дека формулата за успех на Скопје сити мол е загрантирана и дека во септември, кога и официјално ќе биде отворен објектот, ќе стане омилен шопинг-центар не само кај Македонците.

_

ГУБИТНИК Изгледа деновиве тест за патриотизмот кај Албанците е колку од нив се залагаат за Голема Албанија. Картите ги отвори и Ермира Мехмети од ДУИ, која наспроти досегашната умерена реторика дека Македонија е нејзината татковина и дека се бори за правата на Албанците во државава, сега оди ЕРМИРА со нова радикална теза. МЕХМЕТИ Исто како и премиерот на Косово, Хашим Тачи, и Мехмети, како секој Албанец, сонува за нивно обединување. Но, Мехмети оди дури и чекор понапред во своите изјави, па го поставува прашањето како да се оствари тоа. Иако 10 години е пратеник во македонското Собрание, не се чувствува како македонски пратеник. Не изненадува идејата за Голема Албанија, туку Мехмети, која под превезот на политика на интеграција на земјава во Европската унија и во НАТО, каква што политика води ДУИ, остава впечаток дека интеграција на Албанците треба да се случи во нивната заедничка држава.

мисла на денот

РИДВАН БОДЕ

С

ветската банка му врши притисок на албанскиот министер за финансии да го намали државниот долг на земјата, кој изнесува околу 60% од БДП, а требало да биде 40%

ЕДЕН ОД ГЛАВНИТЕ ПРОБЛЕМИ ДЕНЕС Е ШТО ПОЛИТИКАТА Е ГОЛЕМ СРАМ. ДОБРИТЕ ЛУЃЕ НЕ ОДАТ ВО ВЛАДАТА.

Доналд Трамп градежен магнат и милијардер


КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

655,95 516,13

498,53

490,32

410,78

334,15

320,52

317,95

320,26

353,66

252,25

249,27 112,76

110,54

129,80

224,20

202,10

207,20

Извор: НБРМ

562,48

(во милиони долари)

584,63

Расте увозот на облека

ФОТО НА ДЕНОТ... 658,38

НАВИГАТОР ГРАФИК НА ДЕНОТ... 714,68

4

WWW.KAPITAL.MK

1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011

С

поред податоците на Народната банка, извозот на македонска облека лани беше за 207% поголем отколку во 1990 година. Лани Македонија извезе облека во вредност од 658,38 милиони американски долари, а во 1990 година македонскиот извоз на облека изнесуваше 207,2 долари.

светот низ медиумите... Miami Herald Mia

Дне Дневниот весник од Флорида нуди интересен прирачник кој ве советува со како да заштедите некој галон гориво плус. Во неко услови на постојан раст на цените усло на енергенсите, е оваа тема од насловната страница сигурно е насл најчитаното четиво во Флорида. најч

А

вганситанците слават Нова година. За разлика од останатите жители на планетава, Авганистанците, како и Кинезите имаат друг датум за прослава на Новата година. Авганистанците го користат Сончевиот календар.

Наместо изградба, Кор ќе добие уште една сту 1,4

  

Dnevnik Dn

милиони евра & плати Владата на консултантската куќа Луис Берже во 2007 година за анализа за исплатливоста на автопатиштата од Коридорот 8

  

километри автопат од Куманово до граничниот премин Табановце се изградени во последните пет години

Сло Словенечкиот Дневник предупредува на с$ пред позастапената самоцензура поза во словенечките с медиуми и на наведува неколку можни причини за оваа појава, како при блиски релации со владејачките бли кругови, стекнување трети круг бизнис-интереси и општо страв. бизн

7,7

Haaretz Ha

Израелскиот весник ја изразува загриженоста на целата нација и на бројната дијаспора од неодамнешниот напад на едно еврејско училиште. Весникот напоменува дека и покрај тоа што се поминати близу 70 години од холокаустот, антисемитизмот и тоа како е присутен на светската политичка сцена.



Владата повторно ќе троши пари за консултанти, кои треба да & кажат како е најисплатливо да се градат автопатиштата од Коридорот 8. Откако пропадна проектот за концесија, сега се бара нов модел за изградба на патиштата, ама с$ уште не се бараат пари од ЕУ-фондовите, како што прават другите држави во регионот

Тhe Daily Telegraph

Александра Спасевска

Британскиот премиер Дејвид Камерон тврди дека е спремен да стане непопуларен во јавноста ако тоа е потребно за доброто на владата и на државата. Ова го пишува лондонскиот весник, кој ги коментира низата непопуларни потези на премиерот во последниве неколку месеци.



www.kapital.mk НАЈЧИТАНО НА WEB...

1 2 3 4

Скопје сити мол, најголемиот трговски центар на Балканот, ќе биде отворен во септември Администрацијата конечно ќе се чисти! Колку и како? ските промо р Зошто економските промотори се тешко звозниците? достапни за извозниците?! Медиумските газди-политичари од СРД немаат гајле... Брисел стапува на сцена!

spasevska@kapital.com.mk

М

инистерството за транспорт и врски уште еднаш ќе прави консултантска анализа за тоа како е најисплатливо да се градат автопатиштата од Коридорот 8. Иако студијата на Луис Берже, која ја чинеше Владата 1,4 милиони евра, покажа дека е неисплатливо овие патишта да се градат од приватен концесионер, Министерството сега ќе бара уште една студија. Ама пари од ЕУ-фондовите за изградба на модерни сообраќајници се уште не бара, иако тој модел го применуваат сите други земји во регионот. Според министерот за транспорт, Миле Јанакиески, се бара нова анализа, која ќе ги ревидира податоците и ќе препорача која е најприфатлива варијанта за реализација на овој стратешки инфаструктурен п проект. Според искуството, з обезбедување пари за за к консултанти, изработка на а анализа и подготвување т тендер се потребни 1-2 години.

Првите километри автопат во најоптимистичка варијанта може да ги очекуваме во 2015. „Доставивме апликација до ЕБРД за добивање средства од WBIF, кои ќе се користат за консултант кој би направил анализа и врз база на неговите укажувања би продолжиле активности и постапки согласно со Законот за јавен долг со меѓународните банки за добивање на потребните средства. Она што беше најголем проблем во постапката за концесија е обезбедувањето финансиски средства, посебно во економска криза“, вели Јанакиески. Иако Владата пред три години одлучи Коридорот 8, поделен на два пакети, да го даде под концесија, Јанакиески сега вели дека исплатлива за концесионерите е само делницата Гостивар-Кичево. „Студијата на Луис Берже прогнозираше раст на сообраќајот во наредните 30 години. Според тие параметри, најисплатлива за концесионери ќе биде само делницата Гостивар-Кичево. Но, тоа сега ќе побараме да го ревидира нов консултант, кој ќе ни препорача што би било прифатливо и на

кој начин е најисплатливо да се финансира Коридорот 8“, истакна Јанакиески. Останатите автопатишта поради слабата фреквентност на возила Владата планира да ги гради со задолжување. Дел од делниците нема да се изградат на ниво на автопат, туку само ќе се реконструираат и надградат со нов асфалт. Делницата до Косово, односно од Скопје до граничниот премин Блаце, која е најфреквентна, Владата планира да ја гради во соработка со косовската власт, но с$ уште нема договор. „Делницата Гостивар–Кичево има поголем број возила споредбено со другите и за овој патен правец ќе спроведеме концесија, но прво ова треба да го потврди и консултантот. Потоа ќе треба да се направи уште една студија, која би била релевантна за идните концесионери, бидејќи тие за ваквите големи проекти најчесто бараат средства од меѓународните финансиски институции“, објаснува Јанакиески и потенцира дека во меѓувреме Владата контактирала и со други финансиски институции. Делницата Миладиновци–

МИЛЕ ЈАНАКИЕСКИ

министер за транспорт и врски

Студијата на Луис Берже прогнозираше раст на сообраќајот во наредните 30 години. Според тие параметри најверојатно, најисплатлива за концесионери ќе биде само делницата Гостивар-Кичево. Но, таа информација сега уште еднаш ќе побараме да ја ревидира нов консултант, кој ќе ни препорача што е прифатливо и на кој начин е најисплатливо да се финансира изградбата на Коридорот 8. Штип, бидејќи нема доволен број возила, ќе се гради со класично задолжување, а Крива Паланка-Романовце, КочаниШтип, Миладиновци-Скопје, Требеништа-Охрид и Подмоље-


WWW.KAPITAL.MK

ПРОЦЕНКИ...

3 ФАКТИ ЗА...

14% 34% 96%

се зголемени ефективните работни часови во градежништвото во 2011 година, што се должи најмногу на изградбата на „Скопје 2014“ и на станбената експанзија

бележи пораст вредноста на извршените градежни работи во Македонија минатата година, објави Државниот завод за статистика

е месечниот раст на вредноста на извршените градежни работи во декември, што значи дека тогаш најмногу се плаќало

ТОП ВЕСТИ...

БЕРЗА

ЗОРАН СТАВРЕСКИ

министер за финансии

Монетарната и фискалната политика не ја подгреваат инфлацијата

КОЈ КОЛКУ АВТОПАТ ИЗГРАДИ?

25%

од жителите во Македонија имаат алергиски ринит. Постојат повеќе фактори за појава на алергии, но дел од нив се однесуваат на загадувањето на надворешната средина, модифицирана храна, разни пестициди кои се употребуваат во земјоделството, антибиотици кои се даваат на добитокот, загадувањето со озон, честичките од дизел-горивата.

2.800 2.600

Додека Владата во последните неколку години беше насочена кон изградба на локални и регионални патишта од по неколку километри, дражавата остана слепо црево на Балканот кога станува збор за поврзување со земјите во регионот. Освен 7,7 километри автопат од Куманово до граничниот премин Табановце, кој по четири години изградба беше пуштен во употреба лани, не можеме да се пофалиме со нов автопат. Единствено што успеа Владата да договори е кредит за изградба на автопатот Демир Капија-Смоквица, последниот дел од Коридорот 10, кој треба да почне да се гради годинава. Останатите земји во регионот забрзано градеа автопатишта и регионално се поврзуваа за поголем и побрз проток на стоки.

Србија 140 километри

киносали во кои најчесто поради мал дефект на опремата се затворени и повеќе од десет години, ќе бидат оспособени и активирани етапно, оваа и наредните две години, со проект на Министерството за култура. Тој ќе се реализира преку Филмскиот фонд, со вкупен буџет од 11 милиони денари.

Иако Коридорот 10 нема да биде комплетиран до 2016 година, што е задоцнување од 10 години, за шест години Србија изгради околу 140 километри автопат, а српската влада веќе има обезбедено 1,2 милијарди евра за патишта со кои за две години треба да се комплетира Коридорот 10. Србија лани заврши со изградба на грандиозниот мост на Сава во Белград, вреден 120 милиони евра со шест коловозни ленти и двостран колосек за метро.

Хрватска 1.633 километри

Рекордер е по изградба на автопатишта во регионот. Во последната деценија изгради автопат долг 467 километри. За две децении изгради автопатска мрежа од 1.633 километри.

Косово гради автопат до Драч

ДЕЈАН МОЈСОВСКИ

Како најмлада држава во регионот, почна со изградба на автопат до Драч, проект вреден 800 милиони евра. Со овој автопат Косово сака да ги развива трговско-економските врски со Албанија.

директор на Агенцијата за цивилно воздухопловство

Албанија 170 километри

С

Го изгради автопатот кон Косово во 2009 година. Изградбата траеше две години и ��инеше 1,2 милијарди евра, а делницата е во должина од 170 километри. Преку овој автопат Албанија не се поврза само со Косово, туку и со другите земји од Балканот и од Централна Европа

Бугарија 177 километри

До 2020 година ќе има седум автопатишта и седум брзи патишта како дел од трансевропската патна мрежа. Изградбата на овие патишта чини околу три милијарди евра, од кои ЕУ ќе обезбеди 80%, односно 2,5 милијарди евра. Во изминатите 20 години се изградени 177 километри автопатишта, а само во изминатите две години 52 километри. тоа преку концесии или преку заем. Многу е важно тоа што и од страна на Македонија и од Косово има ист тип пат – магистрален, а доколку се оди со изградба на автопат, тогаш треба паралелно да се градат двете делници“, вели Јанакиески. Но, изградбата на оваа делница би стартувала дури во 2014 година со некакви првични постапки.

2.400 2.200 2.000 1.800

07/10

Расте воздушниот сообраќај

обранието даде поддршка за годишната програма за работа и развој на Агенцијата за цивилно воздухопловство за 2012 година. Директорот на агенцијата, Дејан Мојсовски, посочи дека воздушниот транспорт во земјава има континуиран раст. „Мерките за либерализација на воздушниот сообраќај и отстранувањето на ограничувањата во однос на капацитетите, фреквенциите и усогласувањето со примената на правото на ЕУ ги дадоа очекуваните резултати со зголемување на бројот на патници од 15% и бројот на авиокомпании за над 44%“, рече Мојсовски. Според него, годинава е зголемен бројот на патници за 30%. Операциите на воздухоплови линии се зголемени за 11%, а на редовни линии за 28,5%.

10/10

02/11

05/11

09/11

01/12

2.047,43

Долговите на Железници не дозволуваат модернизација

А

генцијата за регулирање на железничкиот сообраќај не направила ништо за да им наложи на МЖ-Транспорт и МЖ-Инфраструктура да ги подобрат условите и безбедноста во железничкиот сообраќај, обвини опозициската СДСМ вчера од Собранието, каде што се усвои годишната програма за работа и развој на агенцијата. Јани Макрадули од СДСМ обвини дека Управниот одбор на агенцијата е нелегитимен, бидејќи лани владејачкото мнозинство не & го прифатило финансискиот извештај за 2010 година. Неговиот сопартиец Марјанчо Николов пак, смета дека агенцијата не треба да им издаде дозволи на МЖ-Транспорт и на МЖ-Инфраструктура, бидејќи како што рече, не исполнуваат ниту еден услов. „Ако агенцијата постапува согласно законските одредби и своите надлежности, Македонија ќе остане без железнички сообраќај. Затоа, пред да им дадете дозвола, треба да побарате од нивните раководства да преземат активности за да ги подобрат условите“, вели Николов. Владејачкото мнозинство се правдаше дека откако ќе се исчисти долгот на Македонски железници, 11 милиони евра, ќе се подобреле и состојбите.

2010/2012 2010/2012

2 2.827,62 827 62 1.943,09

Max. x Min.

На Македонската берза вчера беше остварен промет од 111.281 евра од редовното тргување, кое се зголеми за 37,51% во споредба со претходниот трговски ден. Прометот од тргување со обврзници пак, падна за 99,36% во споредба со понеделникот. Главниот берзански индекс МБИ-10 на дневно ниво забележа пад од 1,16%.

НАЈГОЛЕМ ДОБИТНИК Арчилормитал (ХРМ)

66,00 +3,00

+4,76% 4 76%

НАЈГОЛЕМ ГУБИТНИК Топлификација

1.950,00 -178,00

-8,39% 8 39%

DOW JONES 13.500 13.000

14

Македонија 7,7 километри

Струга ќе одат на реконструкција. Каде што има црни точки и поголеми кривини, патиштата ќе се прошират, а во останатиот дел само ќе се обнови асфалтот. „За делницата Скопје-Блаце очекувам состанок со мојот колега од Косово за да утврдиме јасна рамка и динамика за заедничка реализација на проектот, било да е

МБИ 10 3.000

М

инистерот за финансии, Ставрески, посочи дека монетарната и фискалната политика ќе останат во рамки на планираното со што Владата ќе го оствари таргетот за инфлацијата годинава да остане на ниско ниво, под 3%. „Најбитно за движењето на инфлацијата е дали ќе имаме здрава фискална и монетарна политика, односно посветеноста на фискалната и на монетарната политика за одбрана на таргетираното ниво на инфлација ќе бидат реализирани и во таа насока можам да ве уверам дека и јас и гувернерот ќе опстоиме на зацртаните политики“, рече Ставрески.

ридорот 8 удија

60 СЕКУНДИ БРИФИНГ

12.500 12.000 11.500 11.000 10.500 10.000

07/07

21/08

05/10

19/11

03/01

17/02

13.133,03 0 80% -0,80%

Македонија и Кувајт со договор за избегнување на двојно оданочување

М

акедонија потпиша договор за одбегнување двојно оданочување и заштита на инвестициите со Кувајт. Договорот вчера во Скопје го потпишаа министерот за финансии, Зоран Ставрески, и амбасадорот на Кувајт, Абдула Ал-Дуваик. Според нив, ова претставува врата за инвеститорите од двете земји и можност за продлабочување на соработката. Ставрески оцени дека ова значи можност да се отворат пазарите во арапскиот свет за македонските компании и за поголем број инвестиции од Кувајт во Македонија. Области каде што може да се очекуваат инвестиции и соработка се недвижностите, туризмот, агробизнисот, извозот на вода и инфраструктурни проекти во рамки на петгод петгодишниот план на Кувајт, вреден повеќе од 135 ми милијарди долари. Амбас Амбасадорот Ал-Дуваик посочи дека дополнителен импул за продлабочување на соработката меѓу импулс двете земји е скорешната посета на премиерот на Кувајт на Македонија. „Маке „Македонија нуди многу можности и Кувајт ќе го поддрж р поддржи развојот преку инвестиции во туризмот, банкарскиот сектор и во другите области. Ќе ја поттикнеме и Владата и приватниот сектор да инвестираат во Македонија“, изјави тој.

Неделава почна со оптимизам на американските девизни пазари. Цените на акциите на Волстрит пораснаа откако корпоративните вести ги расположија инвеститорите. Европските берзи, пак, вчера беа во црвено, додека азископацифичките берзи имаа поделени очекувања.

ДРУГИ ПАЗАРИ FTSE 100 Nikkei225 S&P 500 Nasdaq DAX TOPIX

5.887,80 10.141,99 1.400,37 3.052,69 7.034,08 868,35

VALUTI

£ €

СТАПКА

-1,23% +0,12% -0,67% -0,83% -1,68% +0,19%

€ $

1,2016 ПРОМЕНА

-0,5%

СТАПКА

1,3198 ПРОМЕНА

+0,4%

ПОВЕЌЕ ИНФОРМАЦИИ НА СТР.10

FJU^ERSI ZLATO

1.651,30 -0,96% 0 96% ПОВЕЌЕ ИНФОРМАЦИИ НА СТР.11

NAFTA BRENT

123,42 -1,82% 1 82% ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ ДЕН ДО 15Ч

Kapital Akademija... член на групацијата KAPITAL MEDIA GROUP ул. Димитрие Туцовиќ бр 20, телефон: ++ 389 3 298 110 факс: 3 298 111 mail: akademija@kapital.com.mk

МАРИО ДРАГИ

претседател на Европската централна банка

Суфицитот на тековниот буџет на еврозоната во јануари порасна на 4,5 милијарди евра, од декемвриските 3,4 милијарди евра.


КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

WWW.KAPITAL.MK

6 ПОЛИТИКА > пари > држава > администрација

Херитиџ: Вашингтон да ја стави Македонија на агендата на Самитот на НАТО

М

акедонија нема моќ да ја принуди Грција да дојде на преговарачка маса. Грција е членка на НАТО, а актуелната политика на Атина е во правец на одложување на преговарачкиот процес. Барањата од Скопје до грчката Влада да се најде решение, во Атина се ставаат настрана, а вниманието е насочено само кон надминувањето на финансиската криза и економскиот колапс во кој западна грчката економија. Сепак, тоа не смее да биде оправдување бидејќи Грција ја загрозува политиката на отворени врати на НАТО и треба да се принуди да работи со Македонија на помирување и на изнаоѓање решение, сметаат аналитичарите од Фондацијата Херитиџ, Морган Роуч и Лук Кофи. Токму затоа тие бараат администрацијата на Барак Обама да побара приемот на Македонија и проширувањето на НАТО да бидат на агендата на мајскиот самит на Северноатлантската алијанса во Чикаго. Дополнително, сметаат дека САД треба да извршат и притисок врз Грција за да се реши спорот за името, сугерираат аналитичарите од Фондацијата Херитиџ.

Попоски: Поддршката од Германија за ЕУ и за НАТО е исклучително важна

Г

ерманија континуирано ја поддржува Македонија на сите полиња, а од исклучително значење е да се задржи кредибилитетот на процесите на проширувањето како во НАТО, така и во Европската унија. Ова го изјави вчера министерот за надворешни работи, Никола Попоски, по средба со неговиот германски колега Гидо Вестервеле.„Тоа што заеднички треба да работиме на одржување на кредибилитетот на натамошно проширување е димензија која н$ мотивира и нас, но исто така треба да биде и поттик за сите земји-членки заедно да работиме кон надминување на сите отворени прашања од билатерален карактер и зеднички да пратиме силен сигнал до целиот регион дека иднината е во рамките на НАТО и на Европската унија. Тие силни сигнали ќе бидат поттик за сите политички актери насекаде во регионот да работат во ист правец. Германија е исклучително важен актер во двете семејства и поддршката од неа е од исклучително значење во овој правец“, изјави по средбата министерот Попоски.

Воислав Зафировски се двоуми дали ќе оди на втор мандат! Претседателот на Државната комисија за спречување на корупцијата е задоволен од сработеното. Првиот антикорупционер смета дека можеле и повеќе, но изборната година и креирањето на Државната програма за превенција од корупција и судир на интереси 2011-2015 година биле приоритетни во неговиот мандат Марија Севриева

sevrieva@kapital.com.mk

П

ретседателот на Државната комисија за спречување на корупцијата, Воислав Зафировски, с$ уште размислува дали ќе се кандидира за уште еден мандат. Иако едногодишното претседателствување со Антикорупциската комисија на Зафировски му истекува за десетина дена, евентуалното негово повторно кандидирање и реизбор ќе биде предмет на разгледување прво во Комисијата, вели тој. „Претседателот има право на реизбор, но с$ уште немам донесено никаква одлука“, вели Зафоровски за „Капитал“. Во изминатава година Комисијата, а и Зафировски се задоволни од сработеното. За прв пат, потенцира тој, Комисијата си ја одработила својата приоритетна задача – следење на изборите, кои покрај тоа што одземале големо време од нејзината работа, дале и конкретни резултати. Комисијата поднесе инцијативи за кривично гонење против организаторот на кампањата за предвремените парламентарни избори на СДСМ, Андреј Петров, против управителот на А1 телевизија, Славко Нинов и на Плус продукција, Бобан Шошкиќ, поради злоупотреба на средства за финансирање на

изборната кампања. Иако најави, Комисијата с$ уште нема одговор дали ќе поднесат пријави и против други раководни лица во политичките партии. Во информацијата на Комисијата беше наведено дека постојат големи разлики во приходната и во расходната страна на сметката на владејачката ВМРО-ДПМНЕ, додека во извештајот на ДУИ направените расходи се во рамките на обезбедените средства. ДПА и НДП пак, според анализата на финансиските извештаи, немаат битка разлика меѓу прибраните средства и расходите. Иницијативите за кривично гонење се наоѓаат во Основното јавно обвинителство и се во фаза на обработка, информира обвинителот Марко Зврлевски. „Иницијативите ни беа доставени со насоки за кои документи се користени. Обвинителството во моментов ги прибира сите документи“, вели Зврлевски. Информацијата која ја подготви Комисијата, вели Зафировски, треба да им помогне на Владата и на Собранието да ги отстранат сивите полиња во финансирањето на политичките партии и да се промени амбиентот, но и перцепцијата за начинот на којшто се финансираат политичките партии.

„Комисијата има обврски и капацитет да ги исполни истите, но треба да се сфати дека во антикорупциската политика се вклучени и други институции, кои мора да ја остварат својата агенда за целосно зајакнување на борбата против корупцијата.“ Комисијата можеше да сработи и повеќе. Зошто не сработи?

Првиот антикорупционер смета дека можеле да сработат и повеќе, но изборната година и креирањето на Државната програма за превенција од корупција и судир на интереси 2011-2015 година биле приоритетни во неговиот мандат. „Комисијата има обврски и капацитет да ги исполни истите, но треба да се сфати дека во антикорупциската политика се вклучени и други институции, кои мора да ја остварат својата агенда за целосно зајакнување на борбата против корупцијата“, појаснува Зафировски. Во овој професионален состав Комисијата

Албанското знаме ги скара ВМРО-ДПМНЕ и СДСМ Максим Ристески

risteski@kapital.com.mk

С

метајќи дека патриотската позиција на ВМРО-ДПМНЕ е искомпромитирана во пазарењата со коалициониот партнер ДУИ, СДСМ виде можност таа да го преземе „бајракот“ во борбата за македонските интереси, со тоа што се спротивстави на одбележувањето на 100-годишнината од албанското знаме доколку тоа се плати со државни пари. Амандман со ваква содржина предложија пратениците на најголемата опозициска партија на Комисијата за култура, во однос на програмата за одбележување на годишнини од значајни настани и истакнати личности за 2012 година: „Бидејќи лани власта не го одбележа 70-годишниот јубилеј од првото изведување на македонската химна, сега ние предлагаме да не го одбележи ниту јубилејот на албанското знаме, зашто во друг случај етничките Македонци ќе се навредат, а тоа може да предизвика меѓуетнички тензии“, го образложи предлогот претседателот на Комисијата избран од редовите на СДСМ, Гордан Георгиев. Пратеникот на СДСМ, Митре Велјаноски, посети на изјавата на премиерот, Никола Груевски, во која тој вели дека Владата нема да финансира прослави на други држави, барајќи ВМРО-ДПМНЕ да остане доследно на овој став. „Со ДУИ сте се испазариле на мала врата и под друга форма да го протнете одбележувањето на јубилејот на албанското знаме

со државни пари, и токму во оваа непринципиелна, пазарнокванташка политика е причината за меѓуетничките проблеми“, оцени Велјаноски. Пратениците на СДСМ ја прашаа власта дали причината за игнорирањето на јубилеите од македонската химна и од првиот македонски игран филм е тоа што автор на текстот на „Денес над Македонија“ и на сценариото на „Фросина“ е Владо Малески? Во својот одговор, ВМРО-ДПМНЕ ја врати топката кај социјалдемократите, обвинувајќи ги нив за непринципиленост: „На расправата на работната група која ја изготви предлогпрограмата, СДСМ гласаше за одбележување на денот на албанското знаме, а сега лицемерно гласате против, наводно чувајќи ги македонските интереси“, обвини пратеникот Димитар Стевананџија. На амандманот на СДСМ реагираше и албанскиот блок со став дека противењето на одбележувањето на знамето е противуставно: „Јубилејот на албанското знаме е уставна категорија, зашто таму е загарантирано правото на заедниците да ги празнуваат своите национални симболи. А кога ДУИ беше во коалиција со СДСМ од 2002 до 2006 година и се гласаше законот за државниот универзитет во Тетово, кој беше тогаш дволичен?“, рече координаторот на пратеничката група на ДУИ, Талат Џафери.

поднесе неколку иницијативи за кривично гонење против поранешни и сегашни раководни лица во неколку институции. Антикорупционерите поднесоа барање за поведување прекршочна постапка против лидерот на СДСМ, Бранко Црвенковски, поради непријавување имот на Корчула и во Белград во сопственост на неговата сопруга. Покрај тоа, Комисијата најави и целосно „чешлање“ на имотот на Црвенковски и неговото потекло. Во следниот период, вели Зафировски, ќе бидат остварени среби со претставници на приватниот сектор и на медиумите, области за кои постојат индикации дека се подложни на корупција, а кои ќе подлежат на регулација за поуспешна превенција.


WWW.KAPITAL.MK

КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

ПОЛИТИКА 7

Нема предлог нема референдум... па ни консултативен Идејата на Павле Трајанов за консултативен референдум на кој не би се ставило предлог-име, туку граѓаните само би се изјасниле дали се за компромисно решение, не добива поддршка ниту од главните партии во македонскиот блок, ниту од експертите

Граѓаните нема да поддржат „бланко референдум“

телефон: ++ 389 2 3298 110 факс: ++ 389 2 3298 111 e-mail: akademija@kapital.com.mk

КАЛЕНДАР НА НАСТАНИ

ЗА ПЕРИОД ФЕВРУАРИ " ЈУНИ 2012

МАРТ Зголемете го профитот преку намалени конфликти во организацијата

АПРИЛ

04 - 06 20

Организација на продажбата и продажен менаџмент и успешен продажен разговор

Подгответе се за инвестирање

24 - 27

sinadinovska@kapital.com.mk

П

member of KAPITAL MEDIA GROUP

23

Катерина Синадиновска ропадна и овој обид на лидерот на Демократскиот сојуз, Павле Трајанов, за конкретна акција во процесот на решавање на спорот за името со Грција. Идејата на коалицискиот партнер на премиерот Никола Груевски за одржување на таканаречен консултативен референдум на кој не би се ставило предлог-име, туку граѓаните само би се изјасниле дали се за компромисно решение, не добива поддршка ниту од една политичка опција, ниту од експертската јавност. Од ВМРО–ДПМНЕ велат дека идејата како идеја е одлична, затоа што зборува за иницијативноста на Трајанов и неговата желба да се помогне во процесот на решавање, но немаат конкретен став. „Треба да се разгледа неговата идеја на ниво на партија, па потоа да заземеме став за одржливоста или неодржливоста на истата. Такво нешто с$ уште не сме направиле“, велат за „Капитал“ од владејачката партија. Од СДСМ идејата ја отфрлаат како нереална во моментов, оти преговорите со Грција, според нив, практички се запрени. Оттаму се повикаа на нивниот стар став - дека тие ќе го поддржат секое решение за кое ќе испреговара власта доколку не задира во јазикот и идентитетот и дека се за референдум, но за веќе познат предлог. Идејата на Трајанов добива поддршка само во партијата на Ахмети, од каде што велат дека и покрај тоа што партиските органи не ја разгледувале иницијативата, ставот на ДУИ е јасен – тие ќе поддржат секаква идеја која ќе се однесува на забрзување на процесот на преговори или која зборува за конкретна акција од македонска страна во тој процес. Предлогот на Трајанов го подржаа и од ВМРО Народна на Љубчо Георгиевски, од каде што велат дека времето на манипулации со ова болно прашање помина, па сметаат дека иницијативата е можност за поместување од мртва точка и решавање на проблемот во интерес на иднината на сите граѓани.

Kapital Akademija...

Финансии во продажбата и управување со клучните клиенти и преговарање и развој на долгорочни односи со клиентите

МАJ на дипломатијата Слободан Чашуле. СТЕВО ПЕНДАРОВСКИ И професорот Стево универзитетски професор Пендаровски смета дека „Не верувам дека ќе се реализира преговорите се замрени и дека идејата. Изјавите на Трајанов нема простор за одржување беа само во насока за на каков и да е референдум. промоција на политичкиот Идејата на Трајанов тој ја субјект на Конгресот, а не гледа како изјава на еден „пробен балон“ пуштен ��ерелевантен политички од ВМРО–ДПМНЕ.“ субјект, кој е колиционен партнер на Владата: „Неговите изјави не само што не ги коментираат од владејачката партија, туку сосема ги игнорираат. Затоа, сметам дека оваа изјава беше само изјава за промоција на политичкиот субјект на Конгресот. Груевски нема да оди на референдум“. Она што политичарите и од власта и од опозицијата го зборуваат и за што се согласни е дека идејата за референдумско изјаснување на граѓаните мора да биде добро осмислена пред да се пласира во јавноста. Тие велат дека граѓаните нема да се согласат на референдум на кој нема да имаат конкретен предлог, оти сакаат добро да знаат за што се изјаснуваат. „Ова е сериозен проблем и најмал суптилитет или разлика во некаков предлог е исклучително важна. Проблемот е чувствителен и н$ засега сите. Граѓаните сакат гаранции пред да размислуваат воопшто да излезат на референдум“, велат владини извори за „Капитал“. Во меѓувреме, по првата средба на премиерот Никола Груевски со новиот грчки колега, Лукас Пападимос, и посетата на медијаторот Метју Нимиц на Скопје и на Атина, преговорите барем официјално не мрднаа од мртвата точка. И додека Брисел измисли уникатен начин за доближување на Македонија до ЕУ преку пристапниот дијалог на високо ниво со кој ќе се отвораат клучните поглавја во преговорите 23 и 24 и без решено име, пораките од Вашингтон и од челниците на НАТО се јасни – без компромис со Грција нема поента воопшто да се отвора прашањето за приемот на земјава во Алијансата на ниеден самит.

Во политичките кругови идејата на Трајанов се толкува на два начини – прво, како негов личен обид за проактивност, а второ, како обид на премиерот Груевски, преку него, како свој партнер, да „опипа пулс“ и расположение за евентуално одржување референдум. Сепак, експертите се сомневаат во втората опција. „Ова не е никаков пробен балон. СЛОБОДАН ЧАШУЛЕ Груевски и во својата програма поранешен министер за надворешни работи има јасно зацртано дека какво и „Ваков референдум е неизводлив од да е решение ќе оди на рефендум, повеќе причини. Имаме ли решение но во овој момент референдумот на спорот? Немаме. Имаме ли е неизводлив од повеќе причини. конретен предлог? Немаме. Имаме ли решение? Немаме. Во моментов Имаме ли конретен предлог? немаме ни Немаме. Немаме ни преговори. преговори, туку Во последно време имаме само диктат од Атина.“ условување, диктат од Грција. Која и да е македонска влада, особено оваа, нема да биде во состојба да прифати какво и да е решение кое за народот е неприфатливо. Затоа, не можеме да одиме со „бланко референдум““, вели поранешниот шеф

09 - 11

Customer RelaConship и Customer Experience managment и известување и пратење на продажбата

ЈУНИ

06

Маркетиншка конференција


КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

WWW.KAPITAL.MK

8 КОМПАНИИ ПАЗАРИ

Зоран Трајчевски не го дава 18-тото место на Владата меѓу огласувачите Максим Ристески

risteski@kapital.com.mk

Ч

ленот на Советот за радиодифузија, Зоран Трајчевски, не остава некој да изгради став за влијанието што Владата го остварува врз медиумите непрекинато пласирајќи рекламни кампањи, различен од оној што може да се извлече од Анализата на пазарот за радиодифузна дејност за 2010 година, според која Владата е одвај 18-ти огласувач во Македонија. Надвор од дневниот ред на вчерашната седница на Советот, Трајчевски го нападна ставот на претседателот на регулаторното тело, Зоран Стефановски, кој

во изјава за „Капитал“ ја доведе во прашање меродавноста на спомнатата Анализа. Според Стефановски, АГБ Ниелсен, чиј извештај е користен за изготвување на Анализата, акцентот го става на ударните термини во телевизиските програми, додека рекламите на Владата најфреквентно се вртат во утринските, пладневните и доцните часови. Трајчевски обвини дека со ваков став му се прави штета на угледот на Советот, кој ја изготвил Анализата, и на угледот на државата: „Ако сметате дека извештајот на АГБ Ниелсен не е меродавен требаше уште кога се

правеше Анализата да кажете да го вратат на доработка. Според вашата изјава излегува дека вие сами сте си направиле анализа“, рече Трајчевски. Претседателот на Советот одговори дека отворањето на темата за Владата како огласувач ќе биде на штета само на власта: „Нема да зборувам како портпарол на Владата во однос на темата кој и колку се рекламира. Ако сепак сакате да го направиме тоа ќе добиеме сосема поинакви резултаи од оние на АГБ Ниелсен“, истакна Стефановски. Анализата за минатата 2011 година, не треба да ја очекуваме пред декември, зашто откако на 31 март на радиодифузерите ќе им истече рокот за завршните сметки, Советот во тек на летото ќе ги добива и допрва ќе ги анализира,

28 MART SPECIJALNA EDICIJA

KAPITAL TOP 100 IZVOZNICI

KAPITAL MEDIA GROUP vo sorabotka so doma{ni analiti~ari i eksperti ja podgotvuva ~etvrtata godi{na edicija TOP 100 IZVOZNICI za 2012.

ko od ekonomskata kriza mo`e da izlve~e nekoja pouka ili lekcija toa e deka samo kompaniite i dr`avite koi izvezuvaat mnogu pobrzo izleguvaat i ja prebroduvaat ekonomskata kriza. Tokmu zatoa sega koga na Evropa i se zakanuva ekonomska recesija zgolemuvaweto na izvozot i nao|aweto na novi izvozni pazari stanuvo pova`no od sekoga{. Zemjite ve}e i otvoreno lobiraat i vodat valutni vojni so cel da go zgolemat izvozot na kompaniite. Kade e Makedonija vo ovaa vojna za izvozno osvojuvawe na svetot? Ova e vreme koga Makedonija kako dr`ava so site raspolo`ivi kapaciteti mora otvoreno i organizirano da zastane zad izvoznicite i pogolemiot izvoz da go stavi vo funkcija na pogolemiot ekonomski rast i otvaraweto na novi rabotni mesta. Vo edicijata TOP 100 IZVOZNICI za 2012 godina }e bidat vklu~eni glavnite poenti od izlagawata na u~esnicite na Prvata rabotna konferencija za izvoz “Kako i kade pove}e i podobro da izvezuvame. Perspektivi za 2012 godina”, koja se odr`a na 29 fevruari vo organizacija na Kapital Akademija. Vo godine{nata edicija TOP 100 IZVOZNICI }e bidat vklu~eni pove}e rangirawa spored razli~ni pokazateli:  Top 100 najgolemi izvoznici  Top 50 najizvezuvani proizvodi  Top 10 izvozni pazari  Top 10 neto izvozni industrii  Top 10 najbrzoraste~ki izvozni pazari  Izvoznite aduti i perspektivi na Makedonija vo 2012 godina  Kako da se zgolemi izvozot na hrana od Makedonija?  Analiza na izvozot na vino od Makedonija  Izvozot na uslugi od Makedonija  Tajnata na uspe{nite izvozni strategii

A

Za site informacii i pra{awa okolu oglasuvaweto obratete se do marketing sektorot na e-mail: prilozi@kapital.com.mk tel: 02 3298 110 lice za kontakt: Jasmina Savovska Tro{anovski

споредувајќи ги со податоците од компанијата за истражување, АГБ Ниелсен. Дотогаш, наспроти општата перцепција за Владата како највлијателен огласувач, власта ќе може да се повикува на Анализата за 2010 година трвдејќи дека е на безначајното 18-то место.

Повеќе субвенции за сертифицирани лозови и овошни садници

П

роизводителите на лозов калем и овошен саден материјал годинава ќе добијат поголеми субвенции од Програмата за финансиска поддршка во земјоделството. Од Министерството за земјоделство соопштија дека наместо по 15 денари за калем, односно за садница, со новата Програма за поддршка субвенциите ќе изнесуваат по 25 денари за произведени и продадени калеми и садници, не земајќи ги предвид количините произведени за сопствени потреби. Корисници на оваа поддршка, според дефинираните критериуми во Програмата, може да бидат само земјоделските стопанства и правните лица запишани во Регистарот на производители на семенски и саден материјал кои годинава произвеле сертифицирани лозови или овошни садници во согласност со Законот за семенски и саден материјал.

> БРОЈКА

4.269

метри квадратни државно градежно земјиште во Аеродром понуди на продажба Министерството за транспорт и врски, наменето за изградба на комерцијални и деловни објекти. Почетната цена на јавното наддавање е 5.000 денари за метар квадратен. Пријавите за учество може да се достават до Министерството за транспорт до 20 април годинава.

Презентирани нови агроеколошки мерки

М

инистерството за земјоделство ги презентираа новите агроеколошки мерки, кои се парична поддршка за земјоделското производство и за заштита на животната средина. Соња Буковец, тимлидер на проект и експерт од Словенија, истакна дека сетот агроеколошки мерки во ЕУ се применува од 1992 година и е главен услов при приемот на секоја земја во ЕУ. „Со средствата од ИПАРД-програмата, подгрупа мерки 201, се врши своевидно обесштетување, односно доплаќање на неостварениот приход на земјоделците кои се откажале од конвенционалното производство и ги почитуваат и ги применуваат агроеколошките мерки“, информира Буковeц. Според Соња Трајкова од Министерството, за примена на овие мерки и за користење на средствата, регистрираните земјоделци доброволно склучуваат петгодишни договори со програма и обврска во своите дневници за евиденција да ги забележет сите активности на фармата и во нивната животна средина. „За важноста која ЕУ им ја посветува на агроеколошките мерки доволен е показателот дека од буџетот за земјоделство годишно се издвојуваат дури 43%, а секоја земја е должна да вложува во руралниот развој и зачувувањето на биодиверзитетот“, рече Трајкова. Претседателот на здружението Куклаградинар, Васе Митушев, смета дека со овие агроеколошки мерки производите ќе ги поминат строгите контроли за здрава храна што ги бара европскиот пазар.


WWW.KAPITAL.MK

КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

Зара, Карфур, Масимо Дути и Синеплекс се големите имиња во Скопје сити мол

Инвеститорот Балфин МК ја откри мистеријата околу закупците во трговскиот центар кој треба да биде отворен во септември. Главна е шпанската групација Индитекс, која ги носи модните брендови Зара, Бершка, Масимо Дути, Пул енд беар и Страдивариус Соња Јованова

s.jovanova@kapital.com.mk

О

на за што долго време се шпекулираше и официјално се потврди. Светски познатите брендови Зара и Карфур ќе влезат во Скопје сити мол, најголемиот трговски центар на Блаканот, ко�� треба да биде отворен во септември. Ова го најави Питер Варден, извршен директор на компанијата Балфин МК, која е инвеститор на објектот. Тој тврди дека со Карфур, францускиот синџир на супермаркети, потпишале договор уште во јули минатата годна, но поради клаузулата за доверливост, досега не смееле да ја објават информацијата. Хипермаркетот ќе биде распослан на квадратура од 4.650 метри. „Карабината на зградата веќе е готова за да може да к

к

о

о

м

м

е

е

р

р

ц

ц

и

и

ј

ј

Пет милиони евра е инвестицијата на Cineplexx во Скопје сити мол

Т

ретиот најголем закупец во Скопје сити мол е австриската компанија Синеплекс (Cineplexx), која ќе отвори девет киносали опремени со современа дигитална технологија, односно со најновиот Real 3D ефект. Со тоа не само што ќе се прикажуваат филмови, туку ќе се гледаат и спортски и музички настани. Очекувањата на среден рок се дека ќе има 500.000 посетители годишно. а

а

л

л

е

е

н

н

о

о

г л

г л

а

а

с

с

9

Инвеститорот Балфин МК донесе многу меѓународни брендови во Скопје сити мол

И Armani Jeans дел од Скопје сити мол

М

еѓу брендовите кои ќе бидат дел од Скопје сити мол се и шпанските брендови Уименс сикрет (Women’s secret), португалската продавница за мажи Џовани Гаил (Giovanni Gail), Гес (Guess), француските Селио (Celio) и Камајо (Camaieu), италијанскиот бренд Пениблек (Pennyblack), дел од Макс Мара фешн груп, германскиот синџир на продавници за

козметика DM, Лагерфелд (Lagerfeld), но и познатиот бренд Армани џинс (Armani Jeans) и други. Освен новите брендови, кои за прв пат се отвораат во Македонија, свои продавници во Скопје сити мол ќе имаат и добро познатите Бела (Bella), Наутика (Nautica), Адидас (Adidas), Најки (Nike), Мотиви (Motivi), Арабеск (Arabesque), Кила (Killah)…

влезе Карфур и тие наскоро ќе почнат да го уредуваат просторот. Управниот тим на супермаркетот веќе е назначен и забрзано работат на ангажирање персонал, кој би требало да се состои од околу 250 лица. Тоа ќе биде стимул за младите лица и за невработеноста“, вели Варден. Освен Карфур, од Балфин најавија дека потпишале договор и со Индитекс (Inditex), еден од најголемите светски малопродажни синџири за мода, кој во Македонија ќе донесе пет брендови – Зара (Zarа), Бершка (Bershka), Масимо Дути (Massimo Dutti), Пул енд беар (Pull&Bear) и Страдивариус (Stradivarius). Ќе се простираат на вкупна површина од 4.350 метри квадратни, а само продавницата на Зара ќе зафаќа 2.190 метри квадратни, со што ќе биде распоредена на два ката, што ја прави најголемата Зара на Балканот. Трговскиот центар има вкупно 39.000 метри квадратни простор за малопродажба и за разонода, а распореден е на три ката. Замислено е да има к

о

м

е

р

ц

и

ј

150 продавници, а според инвеститорот, досега поголемиот број веќе се изнајмени, иако имало уште 15% слободен простор за изнајмување. Тоа најверојатно ќе бидат локални брендови, бидејќи според инвеститорот, со интернационалните веќе се склучени договорите. Скопје сити мол, освен продавници, ќе понуди и барови, места за храна, кафулиња, ресторани, сала за куглање, центар за забава и современо 3Д-кино со девет сали за проекции. Замислено е трговскиот центар да работи од утро до доцна навечер, што значи дека е потребен голем број вработени. Инвеститорот најавува нaд 2.200 работни места. Министерот за финансии, Зоран Ставрески, кој присуствуваше на презентацијата на брендовите во Скопје сити мол, рече дека изградбата на трговски центар од најсовремен тип ќе значи поставување нови стандарди во Македонија во однос на начинот на презентација и организација. а

л

е

н

о

г л

а

с


КАПИТАЛ средА 21.03.2012

WWW.KAPITAL.MK

10 компании пазари > БроЈка

Свисслион Скопје отвори нов произвoден погон

З

а збогатување на асортиманот на производи, зголемување на производните капацитети и за освојување нови пазари, Свисслион доо Скопје отвори нов погон и воведе нова производна линија за чоколадно дражирање екструдирани јадра. Новата линија е целосно енергетски ефикасна и ги задоволува сите светски стандарди за производство на ваков тип производи. Се планира на годишно ниво производниот капацитет да се удвои, а производите ќе бидат пласирани на македонскиот и на регионалниот пазар. „Свисслион ги следи светските примери во прехранбената индустрија, коишто говорат дека и во кризни години на глобално ниво треба да се инвестира и да се осовременува производниот процес“, вели Фросина Мешкова, генерален извршен директор на Свисслион. Инвестицијата е во вредност од 500.000 евра.

Ќе почне идентификацијата на пчелните семејства

10

З

милиони евра е вредноста на 11-тата емисија на обврзници за денационализација која ја издаде Министерството за финансии. Таа ќе ги опфати сите правосилни решенија за денационализација од 01.01.2011 до 31.01.2012 во кои како надомест се одредени обврзници. Од 2002 година до ноември 2011 година се издадени 10 обврзници за денационализација, во вкупна вредност од 293 милиони евра. Обврзниците може да се користат за купување акции во државни претпријатија и државен имот и за плаќање надомест за концесија или закуп на државен имот.

а три недели ќе почне идентификацијата на сите пчелни семејства, најавија од Агенцијата за храна и ветеринарство. Според информациите, нема да се регистрира секоја кошница посебно, туку ќе се евидентираат одгледувалиштата со посебен реден број, податоци за сопственикот и број на кошници. Овој регистар ќе се ажурира двапати годишно. Како што најавуваат од агенцијата, паралелно се работело и на регистрација на погоните кои пакуваат и пласираат мед со цел заштита на потрошувачите. „Нема да може кој било производител да става мед во тегла КАМАТНИ СТАПКИ НА ДЕНАРСКИ ДЕПОЗИТИ ДЕЛОВНИТЕ БАНКИ и што ќе оди и да продава. Медот што ќе сеКАЈ пушта во промет Банка 24м на пазар ќе мора да 3м потекнува 6м од одобрен објект за36м полнење, односно пакување. Тоа пак, ќе4,60% значи обврска Комерцијална банка 3,60% 7,40% за водење 7,70% е, од чие 4,50% или од кое7,00% одгледувалиште“, НЛБевиденција, Тутунска банкаод каде 3,50% 7,50% велат банка од агенцијата. Стопанска 3,60% 4,65% 7,40% 7,60% Шпаркасе банка Охридска банка Прокредит банка ТТК банка Алфа банка Уни банка Еуростандард банка Халкбанк АД Скопје

3,50% 4,30% 3,40% 3,50% 3,30% 4,00% 4,30% 4,00%

4,50% 4,80% 4,40% 4,40% 4,20% 5,00% 5,30% 5,00%

Анализата на финансиските извештаи 01% кажува како работи компанијата

6,50% 5,50% 7,10% 7,40% 7,40% 8,00% 8,20% 8,00%

7,00% 6,00% 7,30% 7,70% 7,60% 8,50% 8,60% 8,40%

Kapital Akademija...

КАМАТНИ СТАПКИ НА ДЕПОЗИТИ ВО ЕВРА КАЈ ДЕЛОВНИТЕ БАНКИ

member of KAPITAL MEDIA GROUP

Банка Комерцијална банка НЛБ Тутунска банка Стопанска банка Шпаркасе банка Охридска банка Прокредит банка ТТК банка

3м 2,10% 2,10% 2,10% 1,95% 2,50% 2,00% 2,00%

6м 2,70% 2,60% 2,60% 2,35% 3,00% 2,60% 2,50%

24м 3,70% 3,70% 3,70% 3,80% 4,00% 3,60% 3,65%

36м 4,20% 4,00% 4,00% 4,30% 4,50% 3,80% 4,05%

Алфа банка

2,10%

2,30%

3,70%

4,00%

Уни банка

2,55%

3,00%

4,50%

6,00%

Еуростандард банка Халкбанк АД Скопје

2,50% 2,20%

2,80% 2,80%

4,50% 4,10%

5,10% 4,50%

Анализата на финансиските извештаи е важна за секоја компанија ако сака да го подобри оперативното работење и да дали е на вистинскиот пат, беше истакнато на обуката за Финансиските показатели - анализа и толкување, во 05% утврди организација на Капитал Академија

53%

александра Спасевска

Е

spasevska@kapital.com.mk

кономската остојба во последниот период алармира дека компаниите треба внимателно да ги следат и анализираат финансиските извештаи за NASDAQ работењето на компанијата. Анализата на финансиските извештаи е важна за секоја компанија ако сака да го подобри оперативното работење и да утврди дали е ата во Сао на вистинскиот пат. За да може менаџментот на компанијата да утврди како работат вработените, кој сектор од претпријатието остварува подобри резултати, а кој полоши, дали максимално се користат капацитетите на претпријатието и дали пании ги следи конкурентите, тогаш задолжително е да направи финансиска анализа. Ова е главниот заклучок од предавањето за Финансиските показатели омпании од - анализа и толкување, кое го организираше Капитал Академија. „Анализата на финансиските извештаи, ако се применува правилно, дава конкретни информации за финансиската состојба на целата компанија. Притоа многу е важно кои

79%

податоци се селектираат, како ќе се анализираат и како врз база на таа анализа ќе дојдеме до крајниот резултат, односно до заклучокот за постигнатите резултати“, истакна Катерина Бошевска, финансиски директор на ЕОS Мatrix, предавач на академијата. Според неа, врз база на оваа анализа компанијата ќе знае конкретно какви мерки да преземе и која одлука да ја донесе за работењето и за профитабилноста. „При финансиска анализа за работењето на компанијата се земаат неколку важни податоци - биланс на успех и биланс на состојба, пазарни информации за цените на производите, суровините и индустриските индекси, како и економски информации, како што се БДП, потрошувачки индекс, владините проекции и слично. Со овие бројки може да се испита реалната состојба во која се наоѓа вашето претпријатие“, потенцираше Бошевска. Дел од учесниците на академијата истакаа дека оваа финансиска анализа е неопходна за секое претпријатие, мало или големо, кое сака да работи

51%

41%

66%

08%

+

и на берзата

10%

ани на

20.03.2012

Арчилормитал (ХРМ) Арчилормитал (ЦРМ) РМДЕН09 Стопанска бан. Битола Комерцијална банка 20.03.2012

Топлификација ЗК Пелагонија Макошпед НЛБ Тутунска банка Макпетрол

раст

+4,76% +2,98% +0,99% +0,65% +0,06%

нова цена

66,00 66,00 93,00 2.049,00 3.079,00

нова цена

-8,39% 1.950,00 -8,29% 2.201,00 -6,25% 150,00 -6,09% 1.914,00 -2,90% 18.894,00

1м 0,45% 0,38% 0,24% 0,07%

Euribor (EUR) Libor (EUR) Libor (USD) Libor (CHF)

успешно. „Анализата на финансиското работење е клучна за компанијата. Ние с$ уште не правиме ваква анализа, но информациите кои ги добивме на предавањето ќе почнеме да ги применуваме во нашето работење“, истакна Вера Макаровска од Телевизија Тера. Според Сузана Здравковска од секторот за финансии во градежната компанија Бетон, редовно ги следат бројките.

вторник - 20.03.2012 3м 3,60% 3,50% 3,60% 3,50% 4,30% 3,40% 3,50% 3,30% 4,00% 4,30% 4,00%

6м 4,60% 4,50% 4,65% 4,50% 4,80% 4,40% 4,40% 4,20% 5,00% 5,30% 5,00%

24м 7,40% 7,00% 7,40% 6,50% 5,50% 7,10% 7,40% 7,40% 8,00% 8,20% 8,00%

3,60% 2,20%

ОСНОВНИ КАМАТНИ СТАПКИ НА НБМ

36м 7,70% 7,50% 7,60% 7,00% 6,00% 7,30% 7,70% 7,60% 8,50% 8,60% 8,40%

Инструмент Благајнички записи Ломбарден кредит

камата 4,00% 5,50%

СТАПКИ НА ЗАДОЛЖИТЕЛНА РЕЗЕРВА НА БАНКИ

Домашна валута Домашна валута со валутна клаузула Странска валута

10% 20% 13%

КУРСНА ЛИСТА

Држава ЕМУ САД В.Британија Швајцарија Канада Австралија

Банка Комерцијална банка НЛБ Тутунска банка Стопанска банка Шпаркасе банка Охридска банка Прокредит банка ТТК банка

3м 2,10% 2,10% 2,10% 1,95% 2,50% 2,00% 2,00%

6м 2,70% 2,60% 2,60% 2,35% 3,00% 2,60% 2,50%

24м 3,70% 3,70% 3,70% 3,80% 4,00% 3,60% 3,65%

36м 4,20% 4,00% 4,00% 4,30% 4,50% 3,80% 4,05%

Алфа банка

2,10%

2,30%

3,70%

4,00%

4%

Уни банка

2,55%

3,00%

4,50%

6,00%

3%

Еуростандард банка Халкбанк АД Скопје

2,50% 2,20%

2,80% 2,80%

4,50% 4,10%

5,10% 4,50%

3%

1м 0,45% 0,38% 0,24% 0,07%

3м 0,83% 0,74% 0,47% 0,10%

6м 1,14% 1,10% 0,74% 0,17%

12м 1,48% 1,46% 1,05% 0,38%

Среден курс во 61,5022 46,7697 74,2377 50,9673 47,1751 49,3914

Валута евро долар фунта франк долар долар

Извор: НБРМ

ДВИЖЕЊЕ НА ИНФЛАЦИЈАТА ВО МАКЕДОНИЈА ПЕРИОДОТ 2010/2011

2% 2%

ЕВРОПСКИ КАМАТНИ СТАПКИ

Euribor (EUR) Libor (EUR) Libor (USD) Libor (CHF)

катерина БoшевСка

Централна банка на Црна Гора Централна банка на Словенија

КАМАТНИ СТАПКИ НА ДЕНАРСКИ ДЕПОЗИТИ КАЈ ДЕЛОВНИТЕ БАНКИ

Банка Комерцијална банка НЛБ Тутунска банка Стопанска банка Шпаркасе банка Охридска банка Прокредит банка ТТК банка Алфа банка Уни банка Еуростандард банка Халкбанк АД Скопје

3м 6м 12м 0,83% 1,14% 1,48% 0,74% 1,10% 1,46% 0,47% 0,74% 1,05% финансиски директор на ЕОS Мatrix 0,10% 0,17% 0,38%

Анализата на финансиските МЕЃУБАНКАРСКИ КАМАТНИ СТАПКИ извештаи, ако се применува „Бројките си ги знаеме и каде што има Рочност преку ноќ правилно, 1 недела дава1м 3м конкретни осцилации веднаш забележуваме. Неопходно 3,18% 4,18% 4,98% за финансиската е за секоја компанија СКИБОР да ги следи бројките и 2,20% информации МКДОНИА 2,20% состојба на целата компанија. да реагира веднаш. Тоа е потребно за успешно Притоа многу е важно кои работење на компанијата“, истакна таа. ОСНОВНИ СТАПКИ ВО ОДДЕЛНИ ЗЕМЈИ податоци се селектираат, како ќе На академијата учествуваа 20КАМАТНИ претставници стапка Стапка на инфлација анализираат и како врз база од Макстил, Бетон, Ремедика, млекарницата Основнасекам. на таа 4,00% анализа ќе дојдеме 5,20% до Народна банкаТиквеш, на Македонија Јока, Специјал, винарската визба крајниот резултат. Нова Македонија, месарницата Промес и други 13,40% Народна банка на Србија 12,00% компании. 2,50% Народна банка на Хрватска 6,00%

КАМАТНИ СТАПКИ НА ДЕПОЗИТИ ВО ЕВРА КАЈ ДЕЛОВНИТЕ БАНКИ

пад

-

ЕВРОПСКИ КАМАТНИ СТАПКИ

1% 1% 0%

-1% -1%

01/10завод 04/10 06/10 Извор: Државен за статистика

09/10

12/10

03/11

06/11

09/11

12/11

МЕЃУБАНКАРСКИ КАМАТНИ СТАПКИ ПРИНОС НА ОТВОРЕН ИНВЕСТИЦИСКИ ФОНД

Рочност преку ноќ Отворен инвестициски фонд СКИБОР Илирика Југоисточна Европа2,20% МКДОНИА 2,20% Илирика Глобал-Растечки пазари

1 недела 1м Нето вредност 3,18% 26.285.377,90 4,18%

3м 1M 4,98% -0,67%

41.449.009,19

-2,75%

6,99%

15.988.987,39 0,61% Основна кам. стапка Стапка на инфлација КД БРИК 47.899.999,14 -1,63% 5,20% Народна банка на Македонија 4,00% КД Нова ЕУ 21.703.239,95 0,32% 13,40% Народна банка на Србија 12,00% КБ Публикум - Балансиран 25.557.371,44 1,98% 2,50% Народна банка на Хрватска 6,00% КБ Публикум - Обврзници 36.063.566,24 0,64% 3,60% Централна банка на Црна Гора КБ Публикум Паричен 63.221.715,51 0,27% 2,20% Централна банка на Словенија

0,18% 11,61%

ОСНОВНИ КАМАТНИ Иново Статус АкцииСТАПКИ ВО ОДДЕЛНИ ЗЕМЈИ

ОСНОВНИ КАМАТНИ СТАПКИ НА НБМ

Инструмент Благајнички записи Ломбарден кредит СТАПКИ НА ЗАДОЛЖИТЕЛНА РЕЗЕРВА НА БАНКИ

камата 4,00% 5,50%

3M

6M

1Y

YTD

ДАТУМ

5,15%

-4,82%

-22,64%

4,36%

19.03.2012

3,13%

-9,41%

3,83%

19.03.2012

-5,53%

-11,94%

0,26%

19.03.2012

8,68%

-2,58%

8,97%

19.03.2012

1,94%

-8,11%

-31,20%

2,01%

19.03.2012

9,17%

2,50%

-9,80%

7,54%

19.03.2012

2,72%

2,31%

0,00%

2,18%

19.03.2012

0,83%

1,64%

0,00%

0,71%

19.03.2012


WWW.KAPITAL.MK

КАПИТАЛ средА 21.03.2012

11 > БРОЈКА

Групацијата Реплек очекува зголемена добивка

С

поред планот за продажба и склучените договори со купувачите на домашниот пазар, фармацевтската компанија Реплек АД планира приходи од продажба за 2012 година во износ од 532.000 илјади денари, што е за 7% помалку во однос на реализираните приходи во 2011 година. Проектираните приходи од продажба на фармацевтски препарати учествуваат со 96%, додека приходите од продажба на медицинска опрема и потрошни материјали учествуваат со 4% во вкупните проектирани приходи на Реплек. Реплек Фарм дооел пак, планира зголемување на приходите во 2012 година за 25,26% во однос на 2011 година, а подружниците Реплек и Хубо Маркет и ресторанот Ден и Ноќ, планираат зголемување на приходите од продажба за 5% во однос на претходната година. Врз основа на проектираните приходи, се очекува зголемување на финансискиот резултат пред оданочување, на ниво на Групација Реплек, за 5% во однос на резултатот од 2011 година.

Дебата за штедење енергија

П

271

сопствени акции докупи текстилната компанија Тетекс. Акциите се купени по цена од 360 денари. Сега компанијата поседува 28.803 сопствени акции или 6,31%. Минатата и оваа година во неколку наврати Тетекс купува сопствени акции.

отребно е да се штеди енергијата и рационално да се употребува она што го поседуваме е заклучокот од вчерашната регионална конференција „Постигнување социјална и економска одржливост преку енергетската ефикасност на централно и локално ниво“. „Владата донесе Стратегија за унапредување на енергетската ефикасност до 2020 година, која опфаќа три клучни моменти - сигурно снабдување со енергија, одржливост на економски раст и конкурентност на економијата“, рече министерот за економија, Ваљон Сараќини. Македонија преку Договорот за основање енергетска заедница има обврска до 2020 година од вкупната потрошувачка на енергија 20% да биде од обновливи извори на енергија. За поддршка на енергетската ефикасност, Светската банка финансира проект, вреден 5,5 милиони долари, за реконструкција на училишта. Проектот со УСАИД пак, предвидува седум општини да работат на подобрување на енергетската ефикасност во секторот домување. Марија Ристеска, извршен директор на Центарот за истражување и креирање политики, истакна дека енергетските ресурси ги имаме на располагање, но не се бесконечни.

Шпаркасе банка подготвена да поддржи нови австриски инвеститори во Македонија Банката во улога на промотор на инвестициските можности на земјата, заедно со промоторите од Invest in Macedonia, вицепремиерот Пешевски, гувернерот Богов и неколку австриски бизнисмени, кои се веќе присутни во Македонија, на бизнис-форум во Грац ги повикаа компаниите да вложат во земјава Александар Јанев

П

дека базата е стабилна, а инвеститорите треба тие економски потенцијали поефикасно да ги искористат. Главниот предизвик е капиталот да го привлечеме во Македонија, без оглед дали ќе бидат инвестиции во енергетика, земјоделство или инфраструктура. Нашата банка е добро На бизнис форумот во Грац австриските компании беа повикани капитализирана и подготвена да ги поддржи да инвестираат во нови фабрики во Македонија. добрите проекти на странските инвеститори“, изјави Сава Далбоков, член на Управниот одбор бидејќи е подобро рангирана. што според него, е добар знак за новите на Штаермеркише Шпаркасе банка. „Интересно е што Македонија според условите инвеститиори. Богов признава дека во споредба Шпаркасе банка во Македонија се за водење бизнис е меѓу Германија и Австрија. со Австрија, во Македонија бизнисмените имаат докапитализираше со 30 милиони евра, што Инвеститорите што сакаат стабилност може тешкотии да обезбедат финансии, а за да се според Далбоков, е показател дека банката има да ја препознаат во нашата земја - даночната промени тоа треба да се зголеми конкуренцијата огромен потенцијал да финансира добри проекти. политика е стабилна, платите и трошоците за во банкарскиот сектор. ФЈУЧЕРСИ Вицепремиерот за економски прашања, Владимир работна сила се ниски. Мислам дека повеќето Освен добрите страни, претставник на Пешевски, ја искористи шансата да ги презентира од присутните бизнисмени имаат интерес да австриското аташе во Скопје ги истакна и НАФТА економската политика што ја води Владата вложат во Македонија, особено што Шпаркасе проблемите на бизнисмените кои инвестираат во ЛЕСНА СУРОВА ПРИРОДЕН ГАС и условите што им се нудат на странските банка е заинтересирана да им даде финансиска Македонија - неликвидност во економијата, во 2,35/ММБТу инвеститори. Пешевски106.41$/барел истакна дека според поддршка“, изјави Пешевски. која значајна улога игра и Владата, неефикасната извештаите на Светска банка, Гувернерот Димитар Богов истакна дека ќе и бавна администрација, корупцијата, слабото BRENT Македонија има ЗА ЗАТОПЛ. подобри услови за водење бизнис од Австрија, продолжи да води политика на фиксен курс, судство и слабата инфраструктура. 322 123.51$/барел

janev@kapital.com.mk

овеќе од 30 австриски компании, клиенти на Штаермеркише Шпаркасе банка од Австрија, ги слушнаа можностите за инвестирање во Македонија, а банката им вети целосна финансиска поддршка за нивните проекти. Банката во улога на промотор на Македонија како најдобро место за нивните нови инвестиции, заедно со промоторите од агенцијата Invest in Macedonia и неколкуте австриски компании кои веќе инвестирале во МАКЕДОНСКА БЕРЗА Македонија, ги споделија своите искуства и ги повикаа заинтересираните бизнисмени да МБИ 10 инвестираат 2.047,43во нови фабрики во земјава. „Овој гест е во насока на промовирање на МБИД инвестициските можности на Македонија, со што 1.936,50 верувам дека се поддржува и економскиот развој. И покрај ОМБмногуте предизвици во земјата, верувам

122,75

-1,16% +0,18% +0,15%

-1,55% -1,75%

-0,26% -1,42%

Извор: Македонска Берза

Вредностите кои ги гледате денеска, се од последниот ден на тргување, вторник - 20.03.2012

МАКЕДОНСКА БЕРЗА МБИ10 МБИ10 ИНДЕКСИ РЕГИОН 3.000 3.000 3.000МБИ10

МБИ 10 BELEX15 2.047,43 545,16 Главен индекс на Белградската берза МБИД CROBEX 1.936,50 1.836,71 ОМБ Главен индекс на Загребската берза 122,75

SASX 10 -1,16% +0,03% 770,59

+0,18% SOFIX 308,95 +0,15% ATHEX

+0,65%

780,90

Главен индекс на Љубљанската берза

BELEX15 DOW JONES 545,16 13.135,10

1651.40$/унца

18.822,50

32,42$/унца

2.115,00

8.408,50

+0,03% -0,79%

NASDAQ 3.053,86

3.000 3.000 3.000

-1,45%

FTSE 100 5.876,96

2.400 2.400 2.400

-1,41%

1.800 1.800 1.800

-0,79% -1,65% SWISS

DOW JONES

DAX13.135,10 Заеднички индекс 30 7.035,95

6.284,60

SBITOP 576,60

S&P 500 1.398,50

DOW JONES Привр.банка 282,00 13.135,10

Симпо +15,10% NASDAQ -0,79% 3.053,86 200,00

Заеднички индекс 30 големи американски компании котирани на Њујоршка берза

АИК банка

860,00

BRAZIL BOVESPA -0,80% -1,51% 66.707,30 АЗИЈА ИНДЕКСИ 119,97

ИПК

Заеднички индекс на 500 котирани компании на

+0,12%

Индекс на најликвидните акции на Берзата во Сао 15,17

-1,08%

Индекс на најголемите јапонски компании котирани на Токиска берза

TOPIX CAC 40 868,35

ЕВРОПА ИНДЕКСИ BSE 30

+0,19%

3.525,85

Индекс на најголеми компании котирани на берзата во Хонг Конг

-1,45%

Индекс на компании котирани на примарен пазар на Токиска берза

5.876,96

Индекс на 30 најголеми компании котирани на берзата во Бомбај

Индекс на 40 најголеми компании котирани на париската Еуронекст берза

Извор: Блумберг

DAX 7.035,95

-1,10%

17.273,40 FTSE 100

-1,65%

Индекс на 30 најголеми герм. компании котирани на Франкфуртска берза

112112 112 108108 108 104104 104 07/10 07/10 07/1010/10 10/10 10/1002/11 02/11 02/1105/11 05/11 05/1109/11 09/11 09/1101/12 01/12 01/12

ОМБ е составен од најликвидните обврзници котирани на Македонска берза

ФЈУЧЕРСИ НАФТА

ЛЕСНА СУРОВА 106.41$/барел

BRENT 123.51$/барел

CAC 40 3.525,85

. DAX Хелиос 7.035,95 404,50

-1,41%

+11,11% -0,79%

Индекс на 100 светски компании котирани на NASDAQ берзата, без финансиски компании

Филип Морис -11,34% BRAZIL -3,40% BOVESPA

-0,80% 66.707,30 ЗАГРЕБСКА БЕРЗА 1.050,00

+25,23%

-1,51%

165,00

-1,45% 5.876,96БЕРЗА -1,41% ЉУБЉАНСКА Индекс на 100 најголеми британски компании котирани на Лондонска берза Нова кредит.

3.870,00

SWISS Крка -1,65% -3,46% 6.284,60 51,00

+9,01%

-0,66% -1,73%

Индекс на 30 најголеми герм. компании Индекс на 20 најголеми и најликвидни компании од Податоците за акции со најголема промена во регионот, се земаат од веб страниците на котирани на Франкфуртска берза швајцарскиот пазар на капитал

20.03.2012

раст нова цена АЗИЈА ИНДЕКСИ +4,76% 66,00

Арчилормитал (ХРМ) NIKKEI(ЦРМ) 225 Арчилормитал +2,98% 10.142,00 РМДЕН09 Индекс +0,99% на најголемите јапонски компании Индекс на 20 најголеми и најликвидни компании Стопанска бан.наод Битола +0,65% котирани Токиска берза швајцарскиот пазар на капитал Комерцијална банка +0,06%

-0,66%

+0,12%

СРЕБРО 32,42$/унца

БАКАР 8.408,50

ПРИРОДЕН ГАС 2,35/ММБТу

ЗА ЗАТОПЛ. 322

МЕТАЛИ

-0,95% -1,62% -1,60%

НИКЕЛ

18.822,50

АЛУМИНИУМ 2.115,00

ЧЕЛИК 520.00$/унца

-0,26% -1,42%

-0,1% -1,2% /

+12,21%

244,00

+9,64%

1651.40$/унца

-1,55% -1,75%

Индекс на најликвидните акции на Берзата во Сао Паоло, Бразил Житњак

Виадукт ЕВРОПА ИНДЕКСИ -39,32% -10,77% FTSE 100

Индекс на 40 најголеми компании котирани париската Еуронекст берза Гранднахотел

7.510,00

ЗЛАТО

Белградска, Загрепска и Љубљанска берза Индекс на 100 најголеми британски компании ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ ДЕН ДО 15Ч. котирани на Лондонска берза

SWISS 6.284,60

116116 116

Главен индекс на Атинската берза

АМЕРИКА ИНДЕКСИ БЕЛГРАДСКА БЕРЗА

ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ ДЕН ДО 15Ч.

NIKKEI HANG SENGПаоло, Бразил двете225 најголеми американски берзи 10.142,00 ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ 20.888,20 ДЕН ДО 15Ч.

ATHEX 780,90

ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ ДЕН ДО 15Ч.

големи американски Индекс на 100 светски компании котирани на NASDAQ компании котирани на Њујоршка берзата, без финансиски компании Индекс на 30 најголеми герм. компании берза Индекс на 20 најголеми и најликвидни компании од Заеднички индекс на 500 котирани компании на двете најголеми американски берзи котирани на Франкфуртска берза швајцарскиот пазар на капитал Аренатурист

ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ ДЕН ДО 15Ч.

Главен индекс на Сараевската берза 27,25

1367.25$/бушел

Главен индекс на Љубљанската берза

-0,79% S&P 500 -0,66% 1.398,50

NASDAQ 3.053,86

120120 120

+0,53%АКЦИИ СО НАЈГОЛЕМА ПРОМЕНА

07/10 07/10 07/10 10/10 10/10 10/10 02/11 02/11 02/11 05/11 05/11 05/11 09/11 09/11 09/11 01/12 01/12 01/12

Индекс на 100 најголеми британски компании котирани на Лондонска берза

2337.000$/бушел

SASX 10 ШЕЌЕР 770,59

Главен индекс Загребската берза метали и суровини Главен индекс на Софиската берза на Податоците зана фјучерсите на нафта, се земаат од веб страната американската финансиска агеција Блумберг

2.000 2.000 2.000 Главен индекс на Атинската берза

АМЕРИКА ИНДЕКСИ

Индекс на 40 најголеми компании котирани на париската Еуронекст берза

+0,53%

Главен индекс на Белградската берза 652,50$/бушел

-1,51% +0,05%

ATHEX 2.200 2.200 2.200 780,90 ЕВРОПА ИНДЕКСИ

Главен индекс на Љубљанската берза

+0,65%

BELEX15 ПЧЕНИЦА 545,16 CROBEX КАФЕ 1.836,71 1.83/бушел

2.600 2.600 2.600 берза Главен индекс на Софиската берза Индекс на најликвидните акции на Берзата во Сао Паоло, Бразил

-2,90% SOFIX СОЈА -0,63% +0,33% 308,95

663,25$/бушел

SOFIX BRAZIL BOVESPA 2.800 2.800 2.800 66.707,30 308,95

+0,65%

SBITOP 576,60

СУРОВИНИ КАКАО ИНДЕКСИ -1,45% РЕГИОН

-0,79% +0,01% +0,03%

SASX 10 770,59

берзата, без финансиски компании

ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ ДЕН ДО 15Ч.

на пазарот на јавно поседувани друштва

+2,10% +0,01% +3,45% +0,05% -0,51%

ПЧЕНКА

Индекс на 100 светски компаниииндекс котирани на на NASDAQ берза Главен Сараевската берза

-0,63% -0,80%

124124 124

520.00$/унца

Извор: Македонска Берза официјалниот пазар на Македонска берза

ИНДЕКСИ АМЕРИКА ИНДЕКСИРЕГИОН

Главен на Загребската Заеднички индексиндекс на 500 котирани компании на двете најголеми американски берзи

CAC 40 3.525,85

МАКЕДОНСКА БЕРЗА

Главен индекс на Атинската берза

Заеднички индексиндекс 30 големи Главен наамерикански Белградската компании котирани на Њујоршка берза

CROBEX S&P 500 1.836,71 1.398,50

2.600 2.600 2.600

Главен индекс на Софиската берза

SBITOP Извор: Македонска Берза 576,60

НИКЕЛ 2.900 2.900 2.900

+0,15%

ОМБ ОМБ ОМБ

+0,18%

-0,95%2.700 -0,1% 2.700 2.700 АЛУМИНИУМ 2.400 2.400 2.400 2.500 2.500 2.500 СРЕБРО МБИ 10 -1,62% -1,2% 2.200 2.200 2.200 2.300 2.300 2.300 -1,16% 2.047,43 +0,05% 2.000 2.000 2.000 2.100 2.100 БАКАР ЧЕЛИК МБИД -1,60%2.100 / +0,18% 1.800 1.800 1.800 1.900 1.900 1.900 1.936,50 07/10 07/10 07/1010/10 10/10 10/1002/11 02/11 02/1105/11 05/11 05/11 09/11 09/11 09/11 01/12 01/12 01/12 07/10 07/10 07/10 10/10 10/10 10/10 02/11 02/11 02/11 05/11 05/11 05/1109/11 09/11 09/1101/12 01/12 01/12 ОМБ +0,53% +0,15% 122,75 МБИ 10 е составен од 10 најликвидни акции на компании котирани на МБИД е составен од 15 најликвидни акции на компании котирани

+0,01%

ЗЛАТО

Главен индекс на Сараевската берза

-0,63%

МБИД МБИД 3.100 3.100 3.100МБИД МЕТАЛИ

-1,16%

2.800 2.800 2.800

HANG SENG 66,00 20.888,20 93,00

663,25$/бушел

ПЧЕНИЦА 652,50$/бушел

КАФЕ 1.83/бушел

СУРОВИНИ

-1,45% -2,90% +0,33%

КАКАО

2337.000$/бушел

ШЕЌЕР 27,25

СОЈА 1367.25$/бушел

+2,10% +3,45% -0,51%

Податоците за фјучерсите на нафта, метали и суровини се земаат од веб страната на американската финансиска агеција Блумберг ПОДАТОЦИТЕ СЕ ОД ПРЕТХОДНИОТ ДЕН ДО 15Ч.

АКЦИИ СО НАЈГОЛЕМА ПРОМЕНА БЕЛГРАДСКА БЕРЗА

-1,08%

Индекс на најголеми компании котирани на берзата во Хонг Конг

2.049,00 3.079,00

ПЧЕНКА

Привр.банка

282,00

+15,10%

Симпо

200,00

+11,11%


КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

WWW.KAPITAL.MK

12

Промовирана „Масонски мозаик“ од Живко Груевски „Масонски мозаик - лични погледи“ од Живко Груевски е првата книга напишана од македонски масон која дава можност да се разбере суштината за комплексниот масонски мозаик и да се види широката слика за масонеријата Силвана Жежова

silvana@kapital.com.mk

К

нигата „Масонски мозаик - лични погледи“ од актуелниот масон Живко Груевски вчера ја промовираше книжарницата Култура. Груевски, кој учествувал во процесот на основање на првата автохтона суверена Голема ложа на масоните во Македонија, нуди одговори, лични коментари и толкувања на прашањата за најмистичниот и најконтроверзниот глобален феномен на хуманата цивилизација. „Масонеријата како организација и понатаму се третира како тајна организација. Преку мноштвото податоци кои постојат, книгите кои сум ги обработувал и прочитал, како и врз основа на моето лично искуство, се обидов во сублимирана форма да го пренесам мојот поглед на глобалната слика за масонеријата. Се надевам дека таа глобална слика лесно ќе биде разбрана од читателот кој за првпат се среќава со оваа тема и сака да добие поцелосна слика, а не само фрагменти што ги слушнал и не ги разбрал“, вели авторот, кој е и професор на Американ колеџ и поранешен основач на МАТ и Јукан. Книгата е конципирана во неколку делови, а на почетокот се зборува за нејзините почетоци, како се дефинира, што претставува, кои се нејзините корени. Во делот за шпекулативната или мисловната

ЖИВКО ГРУЕВСКИ

масонерија се зборува за теориите и нападите против масонеријата, но и за нејзиниот еволутивен развој. Посебен дел од оваа книга, што авторот ја почувствувал како обврска, е објаснувањето како се формирала масонеријата во Македонија. Извор��о, како учесник на овој процес, тој ја дава целокупната генеза на настаните, како се одвивале подготовките и кога се формирала во 2005 година. „Во последната декада на 20 век Македонија беше една од ретките која немаше своја автохтона суверена голема ложа. Тоа не значи дека немало масони и порано, бидејќи тие работеле во големите ложи под патронство на соседните држави. Во светот на масонеријата интерес привлекува фактот дека Големата ложа на Македонија е консеквирана од Обединетата голема ложа на Англија, која се третира како мајка ложа. Фактот дека во последните 100 години Обединетата голема ложа на Англија не била вклучена во основањето на ниедна друга ложа одекна како пресврт во светската масонерија и затоа, ќе напишам посебна книга“, вели Груевски. Во делот на книгата за сина масонерија се објаснува филозофијата на масонеријата и нејзината симболика. Тука се зборува и за ритуалите на масоните во ложата, се објаснува што е ложа и кои се алатките со кои работи. Се зборува и за к

о

м

е

р

ц

и

ј

а

автор на книгата

В

о моментов во Македонија има 150 масони, кои дејствуваат како силни индивидуалци. Организацијата нема никакво политичко влијание и според статутот, забрането е да зборуваме за политички и за религиозни теми.

масонеријата како стил на живеење. „Ова е посебно значајна глава, бидејќи како што е наменета за читатели кои за првпат се соочуваат со оваа тема, актуелна е и за масоните. Има поуки за она што го запоставуваат актуелните масони, а тоа е иницијацискиот езотериски карактер на масонеријата. За некој маж да биде инициран во редот, треба да исполни одредени критериуми, а со тоа добива предзнак на елитност. Елитност не како класно значење на зборот, туку затоа што само селектирани мажи стануваат масони. Масонеријата, генерално, е организација во која членуваат мажи по традиција. Овде го третирам и женското прашање“, додава Груевски. Во последниот дел од книгата е направена анализа и отворен пристап за она што значи масонеријата во 21 век, кои се предизвиците и големите искушенија со кои се соочува масонската организација глобално. „Посочив на неколку главни точки кои се значајни за масонското лидерство на големите ложи и што л

е

н

о

г л

а

с

треба да се направи за да се обезбеди иднина на масонеријата. Еволуцијата на општествата и електронскиот „бум“ направија големи измени во пристапот на луѓето кон ваков тип организации. Тоа има свое влијание врз масонеријата“, објаснува Груевски. Една од дефинициите за масонеријата е дека е наука за моралот завиена во алегорија, а објаснета преку симболи. Иако има испечатено околу 60.000 книги за неа, с$ уште постои недоволна информираност, предрасуди и контроверзни теории кои ја следат. „Тоа е иницијациски езотериски ред кој има длабоко фундиран граѓански легитимет, затоа што масонските организации се регистрирани легално во легитимните органи на секоја држава. Конституцијата или уставот по кој работат овие масонски ложи е достапен за профаниот свет. “, објаснува Груевски. Книгата ја има во книжарниците Култура и чини 500 денари.

и

Врз основа на член 385,387 од Законот за трговски друштва и член 55 од Статутот, Управниот одбор на Фабрика ”КАРПОШ” А.Д.Скопје, на својата 2-ра седница, одржана на ден 16.03.2012 година донесе Одлука за свикување на IV-та Вонредна седница на Собранието на акционерите на Друштвото, и за таа цел објавува

ЈАВЕН ПОВИК За свикување на IV-та вонредна седница на Собранието на акционерите на фабрика “КАРПОШ” А.Д. Скопје Седницата на Собранието на акционерите на Друштвото ќе се одржи на ден 18.04.2012 година (среда), со почеток во 12 часот, во седиштето на Друштвото, на ул. “Пролетерска” бр.28 –Скопје За седницата се предлага следниот

ДНЕВЕН РЕД ПРОЦЕДУРАЛЕН ДЕЛ

1. Отварање на седницата на вонредното Собрание 2. Утврдување на кворум за работа 3. Избор на претседавач и еден бројач на гласови

РАБОТЕН ДЕЛ

1. Донесување на Одлука за измена на Статутот на фабрика КАРПОШ А.Д. Скопје

Собранието одлучува само за прашања кои се уредно ставени на дневен ред. Право на учество во работата и право на глас на Собранието има секој акционер лично или од него овластено лице кое ќе го застапува на Собранието, со писмено полномошно заверено кај нотар. Акционерот е должен личното присуството да го најави пред почетокот на седницата на собранието.Овластените претставници на акционерите се должни полномоштвото да го достават пред почетокот на одржувањето на Собранието до Секторот за правни работи. Акционерите кои поединечно или заедно поседуваат 5% од вкупниот број на акции со право на глас можат во рок од 8 (осум) дена од денот на јавниот повик за свикување на Собранието, односно да предложат дополнување на предложениот дневен ред со барање за вклучување на нови точки или одлуки по секоја од точките кои се вклучени или ќе бидат вклучени во дневниот ред ако истовремено приложат и образложение за предложената точка за дополнување на дневниот ред или ако предложат одлука по предложената точка.Предлагањето точки/ одлуки се врши со писмено известување доставено на адреса: ул Пролетерска бр.28, Скопје . Предлогот се доставува во писмена/ скенирана форма во оригинал со пополнето целосно Име и Презиме и своерачен потпис на акционер(и) физички лице, односно назив, седиште, печат, целосно Име и Презиме и своерачен потпис на законскиот застапник на акционер(и) правно лице. Заедно со барањето акционерот задолжително да приложи и соодветни документи за идентификација, и тоа: 1. За акционер физички лице се приложува: - Извод од Централниот депозитар за хартии од вредност во кој што е наведен бројот на акциите, во оригинал не постар од 3 (три) дена - Копија од лична карта или пасош 2. За акционер правно лице се приложува: - Извод од Централниот депозитар за хартии од вредност во кој што е наведен бројот на акциите, во оригинал не постар од 3 (три) дена - Последна тековна состојба од Централниот регистар во оригинал не постара од 7 (седум) дена. - Копија од лична карта или пасош на законски застапник Гласањето по точките од дневниот ред ќе се врши на начин согласно Статутот и Законот за трговски друштва. Материјалите по точките од дневниот ред можат да се разгледаат на веб страната на фабрика КАРПОШ АД Скопје (www.fabrikakarpos.com.mk) или во Секторот за оптшти, правни и кадровски работи.

Претседател на Управен Одбор Дамјан Аврамовски


WWW.KAPITAL.MK

КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

БАЛКАН 13

Двајца од аферата „Фими медиа“ признаа дека префрлале државни пари во ХДЗ Анита Лончар Папеш и Бојан Димиќ добија помали казни бидејќи признаа дека преку маркетинг-агенцијата Фими медиа извлекувале пари од буџетот за ХДЗ и за Иво Санадер

Е

ден од најголемите корупциски скандали кој ја обележа Хрватска минатата година, случајот „Фими медиа“, почна судски да се разрешува. Судскиот совет на Жупанискиот суд во Загреб во понеделникот ја прифати спогодбата на обвинетитете Анита Лончар Папеш и Бојан Димиќ со УСКОК (Хрватска агенција за борба против корупцијата). Папеш и Димиќ кон крајот на минатата недела се спогодија со УСКОК да признаат с$ што се случувало во аферата „Фими медиа“ во замена за помала казна, односно да потврдат дека маркетинг-агенцијата преку „лажните спогодби со тогашната влада“ извлекувала пари од државната каса и ги пренасочувала кон владејачката политичка партија ХДЗ и кон тогашниот премиер Иво Санадер. Папеш е осудена на 11 месеци затвор, а шест месеци затвор доби Димиќ. Обвинетите на државата треба да & го вратат она што го

Анита Лончар Папеш, сопственичка на компанијата Ани-Лон, преку која Санадер и ХДЗ переле пари во аферата „Фими медиа“, го призна криминалот за да добие помала казна. УСКОК во случајот „Фими медиа“, кој подоцна се прошири во уште поголема афера наречена „Црни фондови“, подигна обвинение против 11 лица, меѓу кои и против ХДЗ како правно лице, со што стана првата почитичка партија која е овинета за криминал. Покрај Санадер, на обвинителната клупа седат и поранешниот благајник на ХДЗ, Младен Баришиќ, портпаролот на тогашната влада и шеф на изборниот штаб на ХДЗ, Ратко Мачек, благајничката Бранка Павошевиќ, сопственичката на приватната компанија по која оваа афера го доби името, Невенка Јурак, како и двајцата нејзини соработници Анита Лончар Папеш и Бојан Димиќ со нивните компании.

заработиле од најголемата хрватска афера. Анита Лончар Папеш, која криминалот го правела преку својата компанија Ани-Лон, според пресметките на УСКОК, треба да врати 2 милиони куни (270.000 евра), а Бојан Димиќ, сопственик на компанијата Онида, преку која исто така биле извлекувани пари во корист на Санадер и ХДЗ, треба да врати 1,8 милиони куни (околу 240.000 евра). По изрекувањето на пресудата, нивниот адвокат изјави дека оваа одлука за нив била единствената добра опција. Подготвителното рочиште за овој случај трае до денес, кога и треба да се одреди датумот на почетокот на судењето за аферата со извлекување 70 милиони куни (повеќе од 9,35 милиони евра) од државните институции. Адвокатите на поранешниот премиер Санадер, кој според обвинението од „Фими медиа“ заработил 15 милиони куни (околу 2 милиони евра), предложија неколку вештачења по признанието на Лончар и Димиќ. к

о

м

е

р

ц

и

ј

а

Најголемо обвинение во хрватската историја

Обвинението во случајот „Фими медиа“ тежи повеќе од 500 страници и е едно од најопсежните во историјата на хрватското правосудство. Станува збор и за трето обвинение против поранешниот премиер. За првите две - воено профитерство во случајот „Хипо“ и незаконско профитил

е

н

о

г л

а с

и

рање во случајот „Ина-Мол“, на Санадер веќе му се суди. Со обвинението во случајот „Фими медиа“ не се опфатени министрите и шефовите на јавните претпријатија кои ги исплаќале парите преку фирмата. УСКОК најави дека против нив ќе покрене посебна постапка. Официјално судењето треба да започне кон средината на април, а до денес Жупанискиот суд во Загреб треба да одлучи за евентуалните спогодби и да ги прифати или одбие доказите на одбраната и обвинителството. Како што дознава хрватски „Јутарњи лист“, со УСКОК сакал да се спогоди и поранешниот главен благајник на ХДЗ, Младен Баришиќ, кој во тоа време беше и шеф на хрватската царина, но неговите услови за УСКОК с$ уште се неприфатливи. Тој бара казна пониска од пет години затвор, но тужителите сметаат дека заслужува повеќе од тоа и дека можат да го докажат неговиот криминал на суд. Признанието на Папеш и на Димиќ, иако тие директно не контактирале ниту со Санадер, ниту со Баришиќ, е еден од асовите на УСКОК во досега најспектакуларната антикорупциска постапка во Хрватска.


к

о

м

е

р

ц

и

ј

а

л

е

н

о

г л

а

с

и

Op{tina Prilep

Lokalna samouprava

Municipality of Prilep Local self-government

ОБЈАВА 2

за отуѓување на градежно земјиште сопственост на Република Македонија по пат на електронско јавно наддавање со намена за изградба на објекти за лесна и незагадувачка индустрија Г2 и објекти за комунална супраструктура Е2 согласно ДУП за УАЕ 19, УБ 19/3-дел. „Металец„ Прилеп, донесен со одлука бр. 07-2351/5 од 14.12.2006г. ПРЕДМЕТ НА ЕЛЕКТРОНСКО ЈАВНО НАДДАВАЊЕ

М2 8.1

3098

Е2

Комунална супраструктура Лесна и незагадувачка индустрија

М1

Депозит за учество на електронско јавно наддавање

Вкупна почетна/ утврдена цена

Почетна/ утврдена цена по метар квадратен

Катастарска парцела

Максим. дозволена висина

Коефициент на искористеност на земјиште

Процент на изграденост

Бруто развиена површина

Површина за градба

Намена на земјиштето (опис)

Намена на земјиште (основна класа)

Вкупна површина на градежна парцела

Број на градежна парцела

Предмет на електронско јавно наддавање е градежно неизградено земјиште, сопственост на Република Македонија предвидено со ДУП за УАЕ 19, УБ 19/3-дел. „Металец„ Прилеп, донесен со одлука бр. 07-2351/5 од 14.12.2006г., со намена за изградба на објекти за лесна и незагадувачка индустрија Г2 и објекти за комунална супраструктура Е2 согласно Табеларен преглед во кој се дадени податоци за градежната парцела, број на градежна парцела, вкупна површина на градежна парцела, намената на земјиштето (основна класа), намена на земјиштето (опис) површина за градење, бруто развиена површина, процент на изграденост, коефициент на искористеност на земјиштето, максимално дозволена висина, катност, почетна цена по метар квадратен, вкупна почетна цена и депозит за учество на јавното надавање. Табеларен преглед: Градежни парцели што ќе бидат предмет на отуѓување по пат на јавно надавање согласно ДУП за УАЕ 19, УБ 19/3-дел. „Металец„ Прилеп

М2

М2

%

денари

денари

денари

280

280

9%

0,09

5,0

23858/25

61,00

188978,00

18897,80

9.2

3909

Г2

1820

2730

46%

0,70

7,6

23858/18

61,00

238449,00

23844,90

10.2

3153

Г2

Лесна и незагадувачка индустрија

1300

1950

41%

0,62

7,6

23858/11

61,00

192333,00

19233,30

11.1

3205

Г2

Лесна и незагадувачка индустрија

1565

2350

49%

0,73

7,6

23858/5

61,00

195505,00

19550,50

11.2

3426

Г2

Лесна и незагадувачка индустрија

1630

2445

48%

0,71

7,6

23858/6

61,00

208986,00

20898,60

11.3

3893

Г2

Лесна и незагадувачка индустрија

1940

2910

50%

0,75

7,6

23858/7

61,00

237473,00

23747,30

11.4

3718

Г2

Лесна и незагадувачка индустрија

1580

2370

42%

0,647

7,6

23858/8

61,00

226798,00

22679,80

11.5

3374

Г2

Лесна и незагадувачка индустрија

1240

1860

37%

0,55

7,6

23858/9

61,00

205814,00

20581,40

11.6

3630

Г2

Лесна и незагадувачка индустрија

1610

2415

44%

0,66

7,6

23858/10

61,00

221430,00

22143,00

ПРАВО НА УЧЕСТВО

Право на учество на јавното наддавање имаат: Сите заинтересирани домашни и странски физички и правни лица кои можат да се стекнат со сопственост на градежно земјиште на територија на Република Македонија согласно со закон кои ги исполнуваат условите дадени во објавата односно: • Физички лица: државјани на Република Македонија, државјани на држави членки на Европската унија и на ОЕЦД, како и државјани на држави кои не се членки на Европска унија и на ОЕЦД, а под услови на реципроцитет можат да стекнат право на сопственост на градежно земјиште на територија на Република Македонија. • Правни лица: домашно правно лице, правно лице во мешовита сопственост, правно лице основано од странско физичко и правни лица регистрирани во Централниот регистар на РМ, странски правни лица резиденти на држави членки на европската унија и на ОЕЦД, како и странски правни лица резиденти на држави кои не се членки на европска унија и на ОЕЦД, а кои под услови на реципроцитет можат да стекнат право на сопственост на градежно земјиште на територија на Република Македонија.

УСЛОВИ ЗА УЧЕСТВО НА ЕЛЕКТРОНСКОТО ЈАВНО НАДДАВАЊЕ

Заинтересираните домашни и странски физички и правни лица поднесуваат пријава за учество на јавното наддавање (во писмена форма, за секоја градежна парцела поединечно, во која е наведено за која парцела се однесува самата пријава и кои документи се составен дел на пријавата, во посебен плик за секоја градежна парцела), комплетирана со следните докази (приложени во оригинал или фотокопии заверени на нотар): 1. Пријава од поднесителот, во која се наведени податоците за што се однесува истата, како и што се доставува во прилог на пријавата (кои документи); 2. Доказ за платен депозит; 3. За физички лица уверение за државјанство; 4. За правни лица доказ за регистрација на правното лице од соодветен регистар; 5. Уредно полномошно за полномошникот што го претставува правното лице, односно доказ за својството на овластено одговорно лице на правното лице; 6. е-маил адреса на поднесителот на пријавата, преку која ќе се врши постапката на регистрирање за учество на електронското јавно наддавање, односно ќе му бидат испратени корисничко име и шифра за пристап на интернет страницата на која што ќе се одвива електронското јавно наддавање (за поднесителите на пријави кои ќе достават погрешна е-маил адреса, Општина Прилеп ќе нема обврска да прима и врши корекција на истата). Пријавите кои не се комплетирани со овие докази нема да учествуваат на електронското јавно наддавање за што подносителите на некомплетни пријави ќе бидат електронски известени. (Доколку се учествува на електронското јавно наддавање на повеќе од една градежна парцела, доволно е во оригинал или фотокопија заверена на нотар да се достави погоре наведената документација во прилог на една пријава,а во останатите може да се достават и фотокопии) . Подносителите на пријави потребно е да достават во пријавата за учество на јавно наддавање и фотокопија од лична трансакциска сметка на која ќе може да им биде врати депозитот за учество на јавното наддавање и задолжително телефонски број за контакт.

ПОЧЕТНА ЦЕНА

Почетна цена на електронското јавно наддавање за градежните парцели наведени во Табеларниот преглед како Лесна и незагадувачка индустрија Г2 и Комунална супраструктура Е2 изнесува 61,00 денари од метар квадратен.

ДЕПОЗИТ

1. Депозитот за учество на електронското јавно наддавање за секоја градежна парцела е утврден согласно Табеларен преглед даден во оваа објава и изнесува 10% од вкупната почетна цена за секоја градежната парцела посебно. 2. Депозитот се уплатува вирмански или преку пошта: назив и седиште на примачот - Буџет на Општина Прилеп, Банка на примачот-Народна Банка на Република Македонија трансакциска сметка 100000000063095, сметка на буџетски корисник 7560140657 630 13, Приходна шифра 733111 програма 00, цел на дознаката „депозит за јавно наддавање за оттуѓување на градежно земјиште” за секоја градежна парцела посебно. 3. Депозитот се враќа во целост на поднесителот на пријавите за јавно наддавање во рок од 15 дена од денот на одржување на јавното наддавање, освен на понудувачот кој понудил најповолна цена на кого по уплатата на вкупната цена постигната на јавното наддавање му се враќа уплатениот депозит намален за трошоци на постапката во износ од 10% од депонираните средства.

РОКОВИ

Пријавите за учество на јавното наддавање можат да се достават до 20.04.2012 година на адреса Општина Прилеп, ул.Марксова (Прилепски бранители) бб, или директно во архивата на општината . Јавното наддавање ќе се одржи електронски на следната интернет страна www.gradezno-zemjiste.mk Јавното наддавање ќе започне на 27.04.2012 г и истото ќе трае по 30 (триесет) минути како што следува : Во 10,00 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 8.1 со намена Комунална супраструктура Е2 Во 10,30 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 9.2 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2 Во 11,00 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 10.2 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2 Во 11,30 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 11.1 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2 Во 12,00 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 11.2 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2 Во 12,30 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 11.3 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2 Во 13,00 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 11.4 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2 Во 13,30 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 11.5 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2 Во 14,00 часот со траење од 30 (триесет) минути за ГП со број 11.6 со намена Лесна и незагадувачка индустрија Г2

ПОСТАПКА

1. Комисијата ги известува подносителите на пријавите за комплетираноста на истите по електронски пат, во рок од три дена од денот на поднесувањето на истите, при што на подносителите на пријавите кои доставиле комплетна документација им доставува и корисничко име и шифра за учество на електронскот јавно наддавање, а на подносителите на пријавите кои не доставиле комплетна документација им доставува известување со образложение дека истите нема да учествуваат на јавното наддавање. 2. На денот на одржување на електронското јавно наддавање учесниците пристапуваат на интернет страната со корисничко име и шифра која ја добиле на е-маил адресата доставена во прилог на пријавата за учество на јавното наддавање. 3. Електронското јавно наддавање може да отпочне со најмалку еден учесник во јавното наддавање за секоја градежна парцела посебно. 4. Електронското јавно надавање го следи Комисија, формирана од Градоначалникот на Општина Прилеп. 5. Електронското јавното наддавање започнува со објавување на почетната цена на земјиштето по метар квадратен, а се спроведува по пат на наддавање од страна на учесниците. 6. Наддавањето се врши „чекорно”со зголемување на вредноста со секој „чекор” не помалку од 100,00 денари за градежните парцели за Лесна и незагадувачка индустрија Г2. 7. Електронското јавно наддавање се смета за завршено во моментот на истекот на времето определено во оваа објава, при што доколку во истекот на последните две минути од страна на учесниците е дадена понуда, крајниот рок за завршување на јавното наддавање се продолжува за уште две минути. Продолжување на крајниот рок е дозволено најмногу три пати во текот на јавното наддавање. 8. Електронското јавно наддавање може да трае и пократко од предвидениот временски рок, доколку учесниците на јавното наддавање се откажале од натамошното наддавање и останал само еден учесник кој се смета за најповолен понудувач. 9. Учесникот на јавното наддавање кој понудил најголема цена се стекнува со статусот најповолен понудувач 10. Комисијата по завршувањето на јавното наддавање изготвува записник за спроведеното јавно наддавање и електронски го доставува до сите учесници на јавното наддавање. 11. Најповолниот понудувач е должен во рок од 15 дена од завршување на постапката за јавно наддавање да ги уплати средствата согласно постигнатата крајна цена од наддавањето. 12. Доколку најповолниот понудувач не ги уплати средствата во утврдениот рок, ќе се смета дека градежното земјиште не е оттуѓено, нема да се пристапи кон склучување на договор за отуѓување и депонираните средства на најповолниот понудувач нема да му бидат вратени, а истиот нема да може да учествува на секое идно јавно наддавање за предметната градежна парцела. 13. По извршената уплата во утврдениот рок Градоначалникот на Општина Прилеп склучува договор со најповолниот понудувач за отуѓување на Градежно земјиште сопственост на Република Македонија. Со договорот Најповолниот понудувач (купувачот) се обврзува во рок од 30 дена од потпишувањето на истиот да го достави кај нотар заради вршење на солемнизација и во рок од 6 месеци од извршената солемнизација на договорот да обезбеди одобрение за градење на предвидениот објект согласно урбанистичкиот план по кој земјиштето е оттуѓено, во спротивно договорот еднострано ќе се раскине и 20% од вкупната сума од оттуѓувањето нема да се вратат на купувачот. Со договорот купувачот се обврзува да го изгради објектот согласно урбанистичкиот план по кој земјиштето е оттуѓено во рок од 6 години од правосилноста на прибавеното одобрение, при што доколку објектот не се изгради во определениот рок по вина на купувачот, истиот ќе има обврска да плаќа договорна казна во висина од 2% од вкупно постигнатата цена на јавното наддавање за предметното земјиште за секој изминат месец. 14. Најповолниот понудувач се обврзува да го плати данокот на промет што ќе произлезе како обврска по склучениот договор за оттуѓување на градежното земјиште. 15. Во цената на градежното земјиште не е вклучен надоместокот за уредување на градежното земјиште . 16. Трошоци за нотарската процедура и воведувањето во евиденција на на недвижностите во Агенцијата за катастар за недвижности паѓаат на товар на купувачот на градежното земјиште. 17. Незадоволните учесници на јавното наддавање можат да дадат приговор до Комисија во рок од 3 дена од одржаното електронско јавно наддавање. По приговор со решение Комисијата е должна да одлучи во рок од пет дена од приемот на истиот. Оваа објава ќе биде објавена и на интернет страната на Општина Прилеп www.prilep.gov.mk.

ОПШТИНА ПРИЛЕП Комисија за спроведување на постапките за јавно наддавање


WWW.KAPITAL.MK

КАПИТАЛ СРЕДА 21.03.2012

15

ФЕЉТОН

04

ХАОТИКА: МЕНАЏИРАЊЕ И МАРКЕТИНГ ВО ТУРБУЛЕНТНИ ВРЕМИЊА Почитувани П очитувани читател читатели, дневниот весник Капитал Капитал ви в ја претставуа “Хаотика“, едно од најзначајните дела на светскиот маркетинг гуру, Филип Котлер, издадено и во мај, 2009 година. Котлер заедно со својот јот соработник Џон Џ Каслионе ја напиш ша оваа ккнига во екот на светската економска криза и постави насоки за тоа како треба да се развиваат бизн напиша бизнисите во “новата економска нормалност“. Дознајте како о “Хаотика“ може да ви помогне да ги и лоцират те изворите на турбуленцијата во бизнисот; како да подготвите сценарија за одговор на турбулентниот турбулентн хаос; како да развиете стратегии за долгорочна лоцирате отпорност орно кон турбуленции; како да изградите флексибилност фл во компаниските биланси, буџети и стратегии и уште многу корисни бизнис алатки за водење бизнис во денешниот хаотичен свет!

Бизнисот во новата нормалност

ОМСКА ФАЗА ВА 1: СВЕТОТ ВЛЕЗЕ ВО ЕДНА НОВА ЕКОНОМС АВ ГЛАВ

Во текот на изминатите 50 години бизнисот знаеше за две суштински осцилирања, „пазарот на бикот“ и „пазарот на мечката“, кои означуваат една нормална економија. Но, денешната зголемена турбуленција го преиначи тој циклус. Денес ние можеме да очекуваме поголеми шокови и многубројни болни прекини, кои ќе предизвикаат неизвесност за бизнисите и на макроекономско и на микроекономско ниво

И

нформатичката технологија (ИТ) е еден од факторите што можат да го предизвикаат Хаосот. Сепак, пред да се зборува за оваа тема, „Хаотика“ нуди краток преглед на турбуленции во историјата на бизнисот, преку која појасно ќе се разбере како ИТ ги зголемува можностите за појава на деловни ризици. Кога ја опишуваме турбуленцијата во контекст на една нормална економија, наспроти економија со нова нормалност, треба подобро да дефинираме, всушност, што претставува една нормална економија. Во текот на историјата на бизнисот отсекогаш имало нивоа на турбуленција и на макрониво (целокупната економија, без разлика дали локална, регионална или глобална), како и на микрониво, т.е. на ниво на поединечна компанија. Сопствениците на бизниси и деловните луѓе отсекогаш живееле со одредени нивоа на турбуленција во бизнисот. Ова е нормално и претставува дел од една нормална економија. А во нормалната економија од минатото општите економски осцилирања, кои траеја по неколку години, беа суштинска карактеристика. Во текот на изминатите 50 години дојдовме до тоа да сметаме на две суштински осцилирања, кои означуваат една нормална економија. Првото е пораст што историски траеше во просек меѓу пет и седум години, често нарекуван „биков пазар“

Ф

ИЛИП КОТЛЕР, кого многумина го сметаат за татко на модерниот маркетинг, е еден од светските најистакнати експерти за стратешката практика на маркетингот и беше прогласен за прв лидер во маркетиншка смисла од страна на Американската маркетиншка асоцијација. Како истакнат професор по меѓународен маркетинг на Факултетот за менаџмент Келог на Универзитетот во Нортвестерн, Котлер истражува во стратегискиот маркетинг, иновацијата, потрошувачкиот маркетинг, деловниот маркетинг, маркетингот на услуги, дистрибуцијата, електронскиот маркетинг и општествениот маркетинг. Беше консултант во Ај-би-ем, Бенк оф Америка, Мерк, Форд, Џенерал електрик, Ханивел и во многу други компании. Живее во Гленко, Илиноис. ОН А. КАСЛИОНЕ е еден од најстручните светски бизнисстратези, којшто работи како советник на бројни компании на големи и средни пазари и којшто спроведе стратегии за развивање глобален бизнис во 88 земји на шест континенти. Тој е основач, претседател и главен извршен директор на ГПЦ Бизнис капитал ЛЛЦ, консултантска фирма за интеграции и аквизиции. Живее во Лејк Форест, Илиноис.

Џ

(bull market - пазар кога цените брзо ра��тат, н.з.). Второто е пад на пазарот, што трае во просек 10 месеци, често нарекуван „мечкин пазар“ (bear market - пазар кога цените брзо паѓаат, н.з.) или понекогаш „пазарна корекција“ . Овие две осцилирања беа во голема мера редовни и на одреден начин предвидливи во нивните движења, и покрај отстапувањата, како што е крахот на берзата на 19 октомври 1987 година, датум што исто така е познат како Црн понеделник. До крајот на октомври 1987 година сите главни светски пазари значително опаднаа. Беа потребни две години за индексот Дау сосема да се поврати; до септември 1989 година пазарот повторно ја доби целата вредност што ја загуби во крахот од 1987

ФАКТОРИ ШТО МОЖЕ ДА ПРЕДИЗВИКААТ ХАОС енешниот свет на с$ поголема заемна поврзаност и меѓузависност значи поголем ризик за секоја компанија. Важни фактори што ги зголемуваат можностите за појава на деловни ризици вклучуваат:  ТЕХНОЛОШКИ НАПРЕДОК И ИНФОРМАТИЧКА РЕВОЛУЦИЈА ;  РЕВОЛУЦИОНЕРНА ТЕХНОЛОГИЈА И ИНОВАЦИИ;  „ПОДЕМ НА ДРУГИТЕ“ (THE RISE OF THE REST);  ХИПЕРКОНКУРЕНЦИЈА;  ДРЖАВНИ ИНВЕСТИЦИСКИ ФОНДОВИ (SOVEREIGN WEALTH FUNDS);  ЖИВОТНА СРЕДИНА;  ЕМАНЦИПИРАЊЕ НА КЛИЕНТИТЕ.

НЕКОЛКУ ПОФАЛБИ ЗА „ХАОТИКА“ ОД ЦЕЛИОТ СВЕТ Хаотика‘ обезбедува богата основа за размислување во турбулентни времиња. Оваа книга ви помага подлабоко да ја разберете кризата. А, само ако ја разберете, ќе можете да избегнете да направите фатални грешки, кои се најголема опасност во време на криза“  ХЕРМАН САЈМОН, претседател, Simon-Kucher & Partners Strategy & Marketing Consultants; автор на „Скриени шампиони на 21 век“

Д

Денес мал број деловни лидери навистина разбираат што ќе се промени во нивната индустрија по тешката кредитна криза од 20082009 година. Секоја индустрија ќе игра според нови правила. „Хаотика“ е неопходно четиво за тие што сакаат да бидат победници во текот на овие турбулентни и неизвесни времиња“  СТЕФАН БАРДЕН, главен извршен директор, Northern Foods plc.

година. Дури и во текот на овие две години на заздравување, при што бизнисите продолжија да се борат со конкуренцијата, како и секогаш кога еднаш ќе почне економскиот скок, стана суштински сигурно - ако не дури и суштински предвидливо - дека скокот ќе продолжи во голема мера, несмалено и непрекинато с$ до времето кога следната корекција на „мечкин пазар“ ќе проработи. Потоа циклусот повторно ќе почне од почеток. Денешната економија со својата зголемена турбуленција е значително поинаква. Денес и за догледно време економијата со нова нормалност е повеќе од едноставно нормални времиња на нагорни и на надолни деловни циклуси, кои на крајот на краиштата, донесоа одредена предвидливост за бизнисите на макрониво. Денес ние можеме да очекуваме поголеми шокови и многубројни болни прекини, кои ќе предизвикаат зголемени нивоа на целокупен ризик и неизвесност за бизнисите и на макроекономско и на микроекономско ниво. Покрај секојдневните предизвици на работење К О

М

Е

Р

Ц

И

во една постојано конкурентна арена и вообичаените деловни циклуси, деловните лидери треба да препознаат една зголемена струја на големи и на мали нарушувања, кои претставуваат предизвик за планирањето на својот бизнис. З г о л е м е н ат а т у р бул е н ц и ј а е н о в ат а нормалност, која ги предизвикува деловните и владините лидери подобро да ја разберат, целосно да ја прифатат и потоа да создадат нови начини, нови стратегии за соочување со неа ако сакаат да постигнат успех во годините што претстојат.

(Продолжува) Во утрешниот број: Повеќе за првиот фактор информатичката револуција. Може ли ИТ да ги направи малите фирми поконкурентни на големите? Ј

А

Л

Е

Н

О

Г Л

А С

ЈАВЕН ПОВИК Врз основа на член 384 од ЗТД и член 43,44 и 45 од Статутот на Друштвото за промет и услуги ИНТЕКС АД Скопје, се свикува Годишно Собрание на друштвото за ден 11.04.2012 година (Среда) со почеток во 16 часот, во деловните простории на ИНТЕКС АД Скопје, ул. Даме Груев бр.14 Скопје. За седницата се предлага следниот:

ДНЕВЕН РЕД ПАЗАРНАТА ТУРБУЛЕНЦИЈА БАРА ПОГОЛЕМА ТРАНСПАРЕНТНОСТ остои уште едно нешто што ги тера лидерите да се грижат: с$ поголемото ниво на транспарентност, кое сега ќе се бара од вас и од вашиот менаџерски тим. Дури и ако вие и вашата компанија бевте само жртви на глобалниот финансиски колапс во 2008 година, кој ги чинеше светските акционери во реалната економија илјадници милијарди долари загуба во пазарна вредност, вашиот свет и светот на вашата компанија сега е променет засекогаш. Портфелите на многу институционални и приватни инвеститори што загубија и до половина од својата вредност во рок од неколку недели - од кои некои вклучуваат пензиски и штедни фондови на вработените - сега ќе почнат да бараат повисоко ниво на транспарентност од компаниите во кои вложуваат. Надзорот од страна на сите засегнати страни (stakeholders - сите кои се инволвирани или имаат влијание од акциите на одредена компанија) во компанијата веќе станува с$ поинтензивен. Одејќи нанапред, поголем дел од клиентите на вашата компанија, вработените, директорите на одборите, банките, снабдувачите, дистрибутерите и деловните и финансиските медиуми ќе ги надгледуваат потезите на вашата и на другите компании од многу поблиску за да видат како менаџментот ги води своите бизниси на многу нивоа.

П

1. Избор на Претседавач на Собранието на друштвото, Записничар и двајца оверувачи на записник. 2. Разгледување и усвојување на записникот од претходната седница на собранието 3. Разгледување и усвојување на Годишната сметка на друштвото за 2011година со: - Донесување Одлука за усвојување на годишната пресметка за 2011 година - Донесување Одлука за употреба на чистата добивка - Донесување Одлука за усвојување на извештајот за работењето на друштвото за 2011 година - Донесување поединечни Одлуки за одобрување на работата на членовите на Управниот и Надзорниот Одбор на друштвото. 4. Донесување на Одлука за отуѓување на недвижниот имот на друштвото. Се покануваат сите Акционери на друштвото, односно нивните застапници да присуствуваат на седницата на собранието. Застапниците треба да достават Нотарски заверено полномошно за оваа седница најдоцна до денот на одржувањето на собранието. Материјалите за седницата на собранието можат да се добијат во пријавницата на ИНТЕКС АД, секој работен ден од 10 до 14 часот, во периодот од објавувањето на Јавниот повик во едно од јавните гласила па до денот на одржувањето на седницата.


Kapital Akademija...

member of KAPITAL MEDIA GROUP

...Za da znaeme pove}e! I samite da si pomogneme...

објавува

РАБОТИЛНИЦА

АЛТЕРНАТИВНИ НАЧИНИ НА ФИНАНСИРАЊЕ НА ВАШИОТ БИЗНИС 20.04.2012

ЦЕЛ НА РАБОТИЛНИЦАТА Е УЧЕСНИЦИТЕ ДА СЕ ЗДОБИЈАТ СО ЗНАЕЊЕ ЗА:

ПРЕДАВАЧ НА РАБОТИЛНИЦАТА Е: БЛАЖ КОС

1. Методи на вреднување (валуација) на компанијата; 2. Структурирање на зделка (deal) со инвеститор; 3. Типови на договори (term sheets) и клаузули кои се користат при преговарање со инвеститор; 4. Стратегии за излез од компанијата (exit strategies); 5. Извори на финансирање за вашиот бизнис според потребите на компанијата

Ja menaxira Mre`ata na biznis angeli vo Slovenija i Fondot na biznis angeli vo Slovenija od 5,4 milioni evra. Aktivno e involviran vo pretpriemni{tvoto preku tesna sorabotka so Mre`ite na biznis angeli vo regionot, tehnolo{kiot park vo Slovenija i Ven~r Kapital Fondovite od regionot. Toj e avtor na eden od naj~itanite biznis blogovi vo Slovenija www.blazkos.com.

РАБОТИЛНИЦАТА Е НАМЕНЕТА ЗА:

Видео врска со г-дин БРАНКО ДРОБНАК, кој има инвестирано во повеќе компании во Словенија и е член на бордот на бизнис ангели на Словенија.

 Сопственици на компании;  Извршни директори на компаниите;  Финансиски менаџери;  Вработени во останати високи позиции

во компаниите

Сите заинтересирани за учество на работилницата можат да се пријават најдоцна до 18 априр 2012 година.

Работилницата ќе се изведува на српски јазик, а материјалите ќе бидат на македонски и англиски јазик. Проектот Kapital Akademija... е формиран на 25.09.2011 лица за контакт: Гордана Михајловска  mihajlovska@kapital.com.mk, Дијана Гулакова  akademija@kapital.com.mk  02 3298 110

4 APRIL - SPECIJALEN PRILOG

OSIGURUVAWE I LIZING  KOI SE PLANOVITE, NOVITETITE I STRATEGIITE NA OSIGURITELNITE KOMPANII ZA 2012 GODINA? DALI KOMPANIITE I GRA\ANITE MO@E DA O^EKUVAAT NOVI, ATRAKTIVNI PROIZVODI?  KAKO OSIGURITELITE JA ZAVR[IJA 2011 GODINA? NAU^ENI LEKCII

 EVROPA RE - [TO ZNA^I I KAKVI BENEFICII NOSI NOVIOT PROEKT NA DR@AVATA SO OSIGURITELNITE KOMPANII ZA OSIGURUVAWE OD KATASTROFALNI RIZICI?  ZEMJODELSKO OSIGURUVAWE – PREDNOSTI, VA@OST, KOJ GI NUDI OVIE POLISI? KOLKU ZEMJODELCITE GI OSIGURUVAAT POSEVITE?  SOSTOJBI NA LIZING PAZAROT VO MAKEDONIJA? VREME E ZA PROMENI! ZA OVIE I ZA DRUGI TEMI ^ITAJTE VO SPECIJALNIOT PRILOG OSIGURUVAWE I LIZING KOJ KE IZLEZE NA 4 APRIL 2012 VO NEDELNIKOT KAPITAL. ZA SITE INFORMACII I PRA[AWA OKOLU OGLASUVAWETO OBRATETE SE DO MARKETING SEKTOROT NA E-MAIL: prilozi@kapital.com.mk; TEL: 02 3298 110LICE ZA KONTAKT: JASMINA SAVOVSKA TRO[ANOVSKI KAPITAL MEDIA GROUP DOO; P-FAH 503 1000 SKOPJE TEL. 02 3298 110; FAKS. 02 3298 111


491-21.03.2012