Page 1

‫№‬

‫№‬

‫هەوڵدەدەین کۆمەڵگەى‬ ‫پەروەردەى دروست‬ ‫بکەین ل‪4‬‬

‫№‬

‫بەرێوەبەرى گشتى پەروەردەى سلێمانى‪:‬‬

‫مەسەلەى کەرکوک لە ڕێکخراوى‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکان ل‪5‬‬

‫یانەى بشیکتاش‬ ‫داواى ڕۆناڵدینهۆ‬ ‫دەکات ل‪6‬‬

‫هەفتەنامەیەکی سیاسییە حزبی سۆسیالیست دیموکراتی کوردستان دەریدەکات № سێشەممة № ‪/01‬گەالوێژ‪ 2713/‬کوردی № ‪ 2013/07/23‬زایینی № ساڵی ‪ 8 № 32‬الپەڕە № ژماره‪www.jamawarnews.com № 758 :‬‬

‫ناوى کاندیدانى حزبى سۆسیالیست دیموکراتى بۆ بەستنی کۆنگرەی نەتەوەیی کورد سەرۆکی هەرێم لەگەڵ‬ ‫نوێنەری الیەنە سیاسیەکانی چوار پارچەی کوردستان کۆبووەوە‬ ‫کوردستان بۆ هه‌ڵبژاردنه‌کانى په‌رله‌مان‬ ‫ح��زب��ى سۆسیالیست دیموکراتى‬ ‫ک��وردس��ت��ان ک� ‌ه ل �ه‌م هه‌ڵبژاردنه‌دا‬ ‫هاوپه‌یمانێتى له‌گه‌ڵ هیچ هێزێکى‬ ‫سیاسى ئه‌نجام نه‌دا ناوى سه‌رۆکى‬ ‫لیسته‌که‌ى و کانده‌کانى گه‌یاند‌ه‬ ‫ک��ۆم��س��ی��ۆن��ى ب����ااڵى س �ه‌رب �ه‌خ��ۆى‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌کان‪.‬‬ ‫وێنه‌یه‌ک ل ‌ه ناوى کاندیده‌کان گه‌یشتۆت ‌ه‬ ‫ڕۆژنامەی ~ تیایدا ئه‌و حزب ‌ه‬ ‫ب ‌ه ‪ 100‬کاندید به‌شدارى هه‌ڵبژاردنه‌کانى‬ ‫په‌رله‌مانى کوردستان ده‌ک��ات و ب ‌ه‬ ‫وت��ه‌ى ڕه‌ف��ع �ه‌ت محه‌مه‌د ئه‌ندامى‬ ‫ئه‌نجومه‌نى سه‌رکردایه‌تى و به‌رپرسى‬ ‫مه‌کته‌بى ئامارو هه‌ڵبژاردنه‌کانى حزبى‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتى کوردستان‬ ‫لیسته‌ک ‌ه ل�ه‌ک�ه‌س��ان��ى تێکۆشه‌رو‬ ‫سیاسى و خاوه‌ن بڕوانامه‌و که‌سایه‌تى‬ ‫به‌ئه‌زموون پێکهاتووه‌‪ ،‬ل ‌ه سه‌رجه‌م‬ ‫چین و توێژ‌ه جیاوازه‌کان و ڕه‌وچاوى‬ ‫دانیشتوانى س �ه‌رج �ه‌م ناوچه‌کانى‬ ‫هه‌رێمى کوردستان ک��راوه‌‪ ،‬ئه‌مه‌ى‬ ‫خواره‌و‌ه ناوى کاندیده‌کانه‌‪:‬‬ ‫ی حاجی مه‌حمو د‬ ‫‪-1‬عەبدوڵاڵ ‌‬ ‫سلیمانى سه‌رۆکى لیست‬ ‫‪-2‬تانیا تاهر جال ل سلیمانی‬ ‫‪-3‬مامۆستا ڕفعت محمد ‪-‬سلیمانی‬ ‫‪-4‬مامۆستا هێمن ‪-‬هه‌ولیر‬ ‫‪-5‬خالد على قادر ‪ -‬چه‌مچه‌ماڵ‬ ‫‪-6‬باخان محمد دۆاڵشی ‪ -‬سیدسادق‬ ‫‪-7‬مامۆستا سلیمان مجروم ‪-‬ڕانیه‌‬ ‫‪-8‬بێکەس بادینی‪ -‬دهۆک‬ ‫‪-9‬صبری ‌ه محمود عبداللە سلیمانی‬ ‫‪-10‬فایه‌ق مهدى فرج هه‌ڵه‌بجه‌‬ ‫‪-11‬مەال تحسین ‪-‬که‌الر‬ ‫‪-12‬نوال عبدالعزیز عبدالرحمان‬ ‫سلێمانى‬ ‫‪-13‬مەال لقمان له‌تیف ‪ -‬پینجوین‬ ‫‪-14‬مەال قادر ‪ -‬سیدصادق‬ ‫‪-15‬په‌خشان محمد محمود ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-16‬قادر احمد عسمان ‪ -‬چوارقورنه‌‬ ‫‪-17‬عادل مەال صالح ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-18‬چنار عبداال باقى ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-19‬مصلح ڕه‌جب فتاح ‪ -‬ئاکرێ‬ ‫‪-20‬مامۆستا همز‌ه ڕسول ‪ -‬قه‌اڵدزێ‬ ‫‪-21‬ساکار اسماعیل محمود ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-22‬سعدون ڕووف احمد ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-23‬مزه‌فه‌رمحمد محمود ده‌ربه‌ندیخان‬ ‫‪-24‬رێزان ڕووف مارف سلیمانی‬ ‫‪-25‬هه‌ڤاڵ ڕباد خالد ‪ -‬دهۆک‬

‫‪-26‬عوسمان محمد احمد ‪ -‬خورماڵ‬ ‫‪-27‬هێرۆ عمر حم ‌ه على ‪ -‬هه‌ڵه‌بجه‌‬ ‫‪-28‬دیارى على دین ‌ه ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-29‬سه‌روه‌ر شێخ کامل ‪-‬سلێمانى‬ ‫‪-30‬ڤیان نجم ابراهیم ‪ -‬که‌الر‬ ‫‪-31‬مامۆستا جبار محمد ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-32‬مامۆستا پشده‌ر بابکر ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-33‬نیگار محمد عزیز ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-34‬سوران عەلى قایمقامی شارەزوور‬ ‫ سلێمانى‬‫‪-35‬مەال محمد ڕوسته‌م ‪-‬خورمال‬ ‫‪-36‬ژوان نورى سعید سلیمانی‬ ‫‪-37‬چه‌تۆ حەالق ‪ -‬سوران‬ ‫‪-38‬محمد مولود مام ‌ه ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪ 39‬نیشتیمان عبدالکریم عبدرالرحیم‬ ‫قه‌ره‌داغ‬ ‫‪-40‬هیوای حسک ‪ -‬سلیمانى‬ ‫‪-41‬ئاکو على صابر کفری‬ ‫‪-42‬ماریا على بایز ‪ -‬کویه‌‬ ‫‪-43‬فرهاد صدیق حاجى ‪ -‬دهوک‬ ‫‪-44‬دکتۆر محمد خزر ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-45‬دڵسۆز عبدلل ‌ه على ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-46‬نوزاد محمد عبدالل ‌ه ‪ -‬هه‌ولیر‬ ‫‪-47‬ابراهیم ڕحمان حاجی ‪ -‬هه‌ولیر‬ ‫‪-48‬کانیاو کمال صابر ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-49‬اسماعیل على فقێ ‪ -‬سوران‬ ‫‪-50‬هاشم عبدالستار تاهر هه‌ولێر‬ ‫‪-51‬مژد‌ه محمود محمد ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-52‬نریمان صابر محمد سلێمانى‬ ‫‪-53‬رفیق فرج محمود ‪ -‬ده‌ربه‌ندیخان‬ ‫‪-54‬ڕۆشنا باقر کریم ‪ -‬سلێمانى‬ ‫‪-55‬کاک ‌ه مند حسن حسین ‪-‬‬ ‫شه‌قالوه‌‬ ‫‪-56‬ئه‌نوه‌ر عبدالله‌ عبدالرحیم ‪-‬‬ ‫سلێمانى‬ ‫‪-57‬ئاشنا حمه‌ سعید جلیل‬ ‫سلێمانى‬‫‪-58‬نوزاد عبدلل ‌ه صادق ‪ -‬داره‌توو‬ ‫‪-59‬دکتۆر کامران قادر شۆڕش ‪-‬‬ ‫هه‌ولیر‬ ‫‪-60‬صبری ‌ه نصرالل ‌ه ڕوسته‌م خورمال‬ ‫‪-61‬محمود حمه‌رووف کریم ‪ -‬عه‌ربه‌ت‬ ‫‪-62‬باهر صاڵح فقى ‪ -‬هه‌ولیر‬ ‫‪-63‬په‌رژین مسته‌فا احمد سلێمانى‬ ‫‪-64‬دکتۆر جه‌نگى اسماعیل ‪-‬ڕانیه‬ ‫‪-65‬مامۆستا کامه‌ران حم ‌ه صاڵح ‪-‬‬ ‫سلێمانى‬ ‫‪-66‬ساکار ارسالن محمد سلێمانى‬ ‫‪-67‬عمر سلمان فتاح ‪ -‬چه‌مچه‌ماڵ‬

‫‪-68‬ئاراس على مجید ‪ -‬سیدصادق‬ ‫‪-69‬وه‌رد‌ه حمه‌صالح قادر شاره‌زوور‬ ‫‪-70‬ئاکۆ محمد ئه‌مین ‪ -‬ته‌کییه‌‬ ‫‪-71‬ونس تەق تەقی ‪ -‬ته‌ق ته‌ق‬ ‫‪-72‬ئاشنا حم ‌ه صاڵح حسین ڕانیه‌‬ ‫‪-73‬جزا نورى علی ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-74‬رزگار احمد توفیق ‪ -‬چه‌مچه‌مال‬ ‫‪-75‬نرمین عبدالواحید محمد سلیمانی‬ ‫‪-76‬مامۆستا فاتح صالح ‪-‬‬ ‫ده‌ربندیخان‬ ‫‪-77‬زرار حسین صالح ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-78‬سوسن بابکر مجید ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-79‬مام والى شەمێرانی ‪ -‬شاره‌زوور‬ ‫‪-80‬دلشاد شریف بیری ‪ -‬زاخۆ‬ ‫‪-81‬رووپاک على غفور ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-82‬یوسف کاک ‌ه برا امین ‪-‬‬ ‫پیره‌مه‌گرون‬ ‫‪-83‬فاروق مسته‌فا سبحان ‪-‬‬ ‫شاره‌زوور‬ ‫‪-84‬گوێژە جبار ‪ -‬ڕانیه‌‬ ‫‪-85‬شێخ تاهربەرزنجی ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-86‬کوردە هەڵشۆیی ‪ -‬قه‌الدزی‬ ‫‪-87‬سوزان ڕه‌زا معین ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-88‬ته‌یب عبید مسته‌فا ‪ -‬دهوک‬ ‫‪-89‬قهار على فخرى شیخان‬ ‫‪-90‬شاناز نه‌به‌ز احمد ‪ -‬که‌الر‬ ‫‪-91‬حسین سلیمان حسین ‪ -‬سوران‬ ‫‪-92‬بورهان حمد صالح ‪ -‬هه‌ولیر‬ ‫‪-03‬فاتم ‌ه ابراهیم یوسف ‪ -‬قه‌الدزێ‬ ‫‪-94‬ساالر سرور عبدالله‌ ‪-‬که‌الر‬ ‫‪-95‬احمد بکر احمد سوران‬ ‫‪-96‬مه‌رزیه‌ محمدامین عبدالل ‌ه‬ ‫سلیمانی‬‫‪-97‬توفیق همز‌ه ڕسول ‪ -‬هه‌ولیر‬ ‫‪-98‬لقمان عبدالله‌ محمود ‪ -‬سلیمانی‬ ‫‪-99‬م��ام��ۆس��ت��ا ب �ه‌ی��ان ع��ەب��دوڵ�ڵا ‪-‬‬ ‫سلیمانی‬ ‫‪-100‬اب���راه���ی���م ص��ال��ح عبدالرحمن‬ ‫‪-‬خه‌لیفان‬

‫شوان محەمەد‪ ،‬ئەندامى ئەنجومەنى نوێنەرانى عێراق‪:‬‬

‫تایبەت بە ~‬

‫ش����وان م��ح��ەم��ەد‪ ،‬ئ��ەن��دام��ى‬ ‫ئەنجومەنى نوێنەرانى عێراق لە‬ ‫دی��دارێ��ک��ى تایبەتى ~‬ ‫ئاماژە بۆ ئ��ەوە دەک��ات «بۆ ئەو‬ ‫ڕێکەوتننامە (‪ )7‬خاڵیە لە نێوان‬ ‫حکومەتی عێراق و حکومەتى هەرێم‬ ‫هەیە چەندین لیژنە پێکهاتووە ئەو‬ ‫لیژنانە لە ماوەیەکی زۆر کورتدا‬ ‫دەست بە ئیش و کارەکانی خۆیان‬ ‫دەکەن»‪.‬‬ ‫ن��اوب��راو هێما ب��ۆ ئ���ەوە دەک��ات‬ ‫«ن����ا س��ەق��ام��گ��ی��ری س��ی��اس��ی‬ ‫ڕەن��گ��دان��ەوەی��ەک��ی سلبی لەسەر‬ ‫ڕەوشی ئەمنی دروست دەکات»‪.‬‬ ‫شوان محەمەد‪ ،‬ئەندامى ئەنجومەنى‬ ‫نوێنەرانى عێراق بە ~‬ ‫ڕاگ��ەی��ان��د مالیکی ب��ە ن��ی��ازە لە‬ ‫ن��اوەڕاس��ت��ی مانگی ڕەم��ەزان��ەوە‬ ‫سەردانی کوردستان بکات‪ ،‬دواتر‬

‫جەنابی بارزانی سەردانى بەغداد‬ ‫بکات‪.‬‬ ‫وتیشى ئەو کێشەیەی لە عێراقدا‬ ‫ه��ەی��ە ت��ەن��ه��ا پ��ەی��وەس��ت��ە بە‬ ‫کوردستان و بەغداوە‪ ،‬چونکە ئێمە‬ ‫کێشەیەکی سیاسی گەورەمان هەیە‬ ‫ئەم کێشە سیاسیەش هەموو الیەنە‬ ‫سیاسیەکان ئەگرێتەوە جەنابی‬ ‫ب��ارزان��ی زۆر حەکیمانە هەوڵی‬ ‫دانیشتنی قەوارە سیاسیەکان دا‬

‫وە توانی لە ماوەیەکی کورت دا‬ ‫بارودۆخەکە هێمن بکاتەوە‪.‬‬ ‫ل��ەب��ارەى ئ��ەو وت��ان��ەى حسێن‬ ‫شارستانى کە حکومەتی کوردستان‬ ‫بەقاچاخ بردنی ن��ەوت تۆمەتبار‬ ‫دەکات ئەو ئەندامەى ئەنجومەنى‬ ‫نوێنەرانى عێراق ئەوەى خستەڕوو‬ ‫حسێن شارستانی لە هەر لیژنە‬ ‫و قەزێیەک دەستی هەبوو بێت‬ ‫ئەو قەزێیە هەرەسی هێناوە هەر‬ ‫لە کێشەى ئەنبار کە شارستانی‬ ‫ڕاسپێردرا بۆ چارەسەری با باشتر‬ ‫بڵێین کێشەى کارەبا ئا لەوێوە‬ ‫سەرکەوتنەکان و دەسکەوتەکانی‬ ‫حسێن شارستانی ب��ۆ گەالنی‬ ‫ع��ێ��راق دەبینین ئ��ای��ا کەسێک‬ ‫نەتوانێت شتێک پێشکەسی عێراق‬ ‫بکات ئێستا دەتوانێت پێشکەشی‬ ‫ک��وردس��ت��ان ب��ک��ات ل��ە غ��ەی��ری‬ ‫گێچەڵ‪ .‬ل‪3‬‬

‫بێت و ل��ە خ��زم��ەت��ی سەرخستنی‬ ‫کۆنگرە و بەرەوپێشبردنی دۆزی‬ ‫گەلی کورد بێت و هەنگاو بنرێت بۆ‬ ‫بەرەوپێشبردنی مافەکانی مرۆڤ بە‬ ‫گشتی و ئازادییەکان و مافەکانی ژنان‬ ‫بەتایبەتی لە پێناو بەرقەرارکردنی‬ ‫کۆمەڵگایەکی دیموکراسی‪.‬‬ ‫هەموو الیەنەکان هاوڕا بوون لەسەر‬ ‫ک��ارک��ردن بۆ سەرخستنی کۆنگرەو‬ ‫دانانی ڕێوشوێن و کاری لۆجیستی‬ ‫پێویست ب��ۆ گ��ەی��ان��دن��ی پ��ەی��ام و‬ ‫ئامانجەکانی ک��ۆن��گ��رە و دان��ان��ی‬ ‫میکانیزمێکی گونجاو بۆ جێبەجێکردن‬ ‫و بەدواداچوونی بڕیار و ڕاسپاردەکانی‬ ‫کۆنگرە‪ .‬ئامادەبووان جەختیان لەسەر‬ ‫بەشداری کاریگەرانەی ژنان و الوان‬ ‫و نوێنەرانی ڕێکخراوەکانی کۆمەڵی‬ ‫مەدەنی ک��ردەوەو بە گرنگی بایەخ‬ ‫بە پێکەوەژیانی تێکڕای نەتەوەکانی‬ ‫کوردستان درا‪.‬‬ ‫ک��ۆب��وون��ەک��ە ئ��ام��اژەی ب��ە گرنگیی‬ ‫ب��ەه��ێ��زک��ردن��ی پ��ەی��وەن��دی حزبە‬ ‫سیاسییە کوردستانییەکان لەسەرجەم‬ ‫پارچەکانی کوردستان کرد و جەخت‬ ‫ل��ەس��ەر ک���اری ه��اوب��ەش��ی الی��ەن��ە‬ ‫سیاسییەکانی ڕۆژئ��اوای کوردستان‬ ‫کردەوە بۆ گەیشتن بە مافە ڕەواکانی‬ ‫کورد‪.‬‬ ‫لە کۆتاییدا کۆبوونەوەکە بڕیاریدا‬ ‫لێژنەیەکی ئامادەکاری لە ‪ 21‬ئەندام‬ ‫کە نوێنەری س��ەرج��ەم الیەنەکانی‬ ‫کوردستان بێت‪ ،‬پێک بێت بۆ ئەوەی‬ ‫لە زووترین کاتدا‪ ،‬کۆنگرە ببەسترێت‪.‬‬ ‫ن����اوی الی��ەن��ە ب��ەش��دارب��ووەک��ان��ی‬ ‫کۆبوونەکە‪:‬‬ ‫‪-1‬پارتی دیموکراتی کوردستان‬ ‫‪-2‬یەکێتیی نیشتیمانیی کوردستان‬ ‫‪-3‬پارتی کرێکارانی کوردستان‬ ‫‪-4‬کۆنگرەیا جڤاتا دیموکرات ‪DTK‬‬ ‫‪-5‬حزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران‬ ‫‪-6‬پارتی ئاشتی و دیموکراتی ‪BDP‬‬ ‫‪-7‬ئەنجوومەنی نیشتیمانیی کورد لە‬

‫سوریا‬ ‫‪-8‬ئ��ەن��ج��ووم��ەن��ی گ��ەل��ی ڕۆژئ����اوای‬ ‫کوردستان‬ ‫‪-9‬حزبی دیموکراتی کوردستان‬ ‫‪KNK-10‬‬ ‫‪-11‬پارتی ژیانەوەی ئازادیی کوردستان‬ ‫‪-12‬یەکگرتووی ئیسالمیی کوردستان‬ ‫‪-13‬کۆمەڵی ئیسالمیی کوردستان‬ ‫‪-14‬بزووتنەوەی گۆڕان‬ ‫‪-15‬حزبی شیوعی کوردستان‬ ‫‪-16‬حزبی سۆسیالیست دیموکراتی‬ ‫کوردستان‬ ‫‪-17‬بزووتنەوەی ئیسالمیی کوردستان‬ ‫‪-18‬حزبی زەحمەتکێشانی کوردستان‬ ‫‪-19‬کۆمەڵی مافی مرۆڤ لە باکوور‬ ‫‪-20‬پارتی ئازادیی کوردستان‬ ‫‪-21‬پارتیا سۆسیالیستا کوردستانێ‬ ‫‪PSK‬‬ ‫‪-22‬پارتیا ماف و ئازادییا ‪Hak-Par‬‬ ‫‪KESK-23‬‬ ‫‪-24‬پارتی سەربەخۆیی کوردستان‬ ‫‪-25‬تەڤگەرا دیموکراتا ژنێن کوردستانێ‬ ‫‪-26‬ک����ۆم����ەڵ����ەی ش��ۆڕش��گ��ێ��ڕی‬ ‫زەحمەتکێشانی کوردستانی ئێران‬ ‫‪-27‬کۆمەڵەی کۆمۆنیستی ئێران‬ ‫‪-28‬گرووپی دیالۆگی دیجلە و فورات‬ ‫‪-29‬پارتیا ئازادی و سۆسیالیزم‬ ‫زەحمەتکێشانی‬ ‫‪-30‬ک���ۆم���ەڵ���ەی‬ ‫کوردستانی ئێران‬ ‫‪-31‬سازمانی خەباتی کوردستانی ئێران‬ ‫‪MEYA-DER-32‬‬ ‫‪-33‬تەڤگەرا ئیسالمیا گەل‬ ‫‪-34‬پ���ارت���ی دی��م��وک��رات��ی ب��ەش��دار‬ ‫‪KADEP‬‬ ‫‪DDKD-35‬‬ ‫‪-36‬پ��ارت��ی چ��ارەس��ەری دیموکراتی‬ ‫کوردستان‬ ‫‪-37‬حزبی ئایندەی کوردستان‬ ‫‪-38‬یەکێتیی نەتەوەیی دیموکراتی‬ ‫کوردستان‬ ‫‪-39‬پارتی دیموکراتی کوردستان –‬ ‫باکوور‬

‫№‬

‫بۆ دەستکاریکرنی یاسای هەڵبژاردنەکان قەوارە سیاسیەکانی‬ ‫عێراق نەگەشتوونەتە هیچ ڕێکەوتنێک‬

‫پاشنیوه‌رۆى ڕۆژی ‪ 2013/7/22‬به‌ڕێز‬ ‫مه‌سعود بارزانى سه‌رۆکى هه‌رێمى‬ ‫کوردستان له‌گه‌ڵ نوێنه‌رانى هێز‌ه‬ ‫سیاسییه‌کانى چوار پارچه‌ى کورستان‬ ‫کۆبوویه‌وه‌‪.‬‬ ‫له‌و کۆبوونه‌وه‌یه‌دا که‌ به‌ڕێز عه‌بدواڵى‬ ‫حاجى مه‌حمود کارگێرى مه‌کته‌بى‬ ‫سیاسى حزبى سۆسیالیست دیموکراتى‬ ‫کوردستان ئ��ام��اده‌ی ب��وو‪ ،‬ب��اس ل ‌ه‬ ‫ئاماده‌کارییه‌کانى کۆنگره‌ى نه‌ته‌وه‌یی‬ ‫کورد کرا که‌ بڕیاره‌ له‌ داهاتوویه‌کى‬ ‫نزیکدا ئه‌نجام بدرێت‪ ،‬هه‌ر بۆ ئه‌و‬ ‫مه‌به‌ست ‌ه ل��ە ل� ‌ه ڕاگ�ه‌ی�ه‌ن��دراوێ��ک��دا‬ ‫س �ه‌رۆک��ای �ه‌ت��ى ه��ه‌رێ��م ن��اوه‌رۆک��ى‬ ‫ی ئاشکرا کرد‬ ‫کۆبوونه‌وه‌کە ‌‬ ‫ئەمش دەقى ڕاگەیەنراوەکەیە‬ ‫لە ڕۆژی دووشەممە ‪22‬ـی ‪7‬ـی ‪2013‬ـدا‬ ‫لە نووسینگەی سەرۆکایەتیی هەرێمی‬ ‫کوردستان و بە ئامادەبوونی ‪ 39‬الیەنی‬ ‫سیاسیی هەر چوار پارچەی کوردستان‬ ‫لەسەر داوا و بە سەرپەرشتیی جەنابی‬ ‫س��ەرۆک مەسعود بارزانی سەرۆکی‬ ‫هەرێمی کوردستان‪ ،‬کۆبوونەوەیەک‬ ‫بۆ باسکردنی هەنگاوەکانی بەستنی‬ ‫کۆنگرەی نەتەوەیی کورد و دانانی‬ ‫لیژنەی ئامادەکاری ئەنجامدرا‪.‬‬ ‫لە سەرەتای کۆبوونەوەکەدا جەنابی‬ ‫س��ەرۆک ب��ارزان��ی بە ن��اوی خ��ۆی و‬ ‫بەڕێزان مام جەالل و عەبدوڵاڵ ئۆجەالن‬ ‫بەخێرهاتنی هەموو الیەنەکانی کرد و‬ ‫ئاماژەی بە کۆمەڵێک خاڵی ستراتیژیی‬ ‫سەرەکی بۆ بەستن و سەرخستنی‬ ‫کارەکانی کۆنگرەکەی کرد‪ .‬تێکڕای‬ ‫الیەنە بەشداربووەکانی کۆبوونەوەکە‬ ‫ڕاو س��ەرن��ج��ی خ��ۆی��ان خ��س��ت��ەڕوو‬ ‫سەبارەت بەوەی کە پێویستە گەلی‬ ‫کوردستان ببێتە خ��اوەن��ی وت��ار و‬ ‫ستراتیژییەکی یەکگرتوو لەسەر‬ ‫بنەمای گەیاندنی پەیامی ئاشتی و‬ ‫پێکەوەژیان و کارکردن بۆ گەییشتن‬ ‫بە چارەسەرێکی سیاسی و ئاشتی و‬ ‫عادیالنەی کێشەی کورد و هێنانەدیی‬ ‫مافە ڕەواکانی‪.‬‬ ‫کۆبوونەوەکە جەختی کردەوە لەسەر‬ ‫گرتنەبەری زمانی دیالۆگ و ئاشتی و‬ ‫پەیڕەوکردنی ڕێوشوێنی دیموکراتیانە‬ ‫و ڕێ��زگ��رت��ن��ی ئ����ی����رادەی گ��ەل��ی‬ ‫کوردستان لەسەرجەم پارچەکاندا بە‬ ‫لەبەرچاوگرتنی تایبەتمەندییەکانیان‪.‬‬ ‫هەروەها جەخت لەسەر ئەوە کرایەوە‬ ‫کار بۆ سەرخستنی کۆنگرەکە بکرێ‬ ‫دوور لەهەموو ج��ۆرە هەڵوێست و‬ ‫ئایدیۆلۆژییەکی حیزبیی بەرتەسک‪.‬‬ ‫هەروەها ئاماژە بۆ ئەوە کرا کە کار‬ ‫بکرێت بۆ ئەوەی بڕیار و ڕاسپاردەی‬ ‫ک��ۆن��گ��رە ب��ە ش��ێ��وەی��ەک��ی عەمەلی‬ ‫وتەبێژى وەزارەتى ئەوقاف‪:‬‬

‫هەزار حاجى هەرێمى کوردستان بێبەش دەبن لە پرۆسەى دەنگدان‬

‫تایبەت بە ~‬

‫م��ەری��وان نەقشبەندى‪ ،‬وتەبێژى‬ ‫وەزارەت�����ى ئ��ەوق��اف��ى حکومەتى‬ ‫هەرێمى کوردستان بە ~‬ ‫ڕاگەیاند بڕیارە حاجیەکانمان لە‬ ‫‪ 18‬بۆ ‪19‬ى ‪ 9‬سەفەر دەستپێبکەن‬ ‫وە چەند قافڵەیەک سەفەر دەکات‬ ‫ڕەنگە زیاتر لە ه��ەزار حاجى پێش‬ ‫وادەى هەڵبژاردنەکان سەفەر بکەن‪،‬‬ ‫بۆ چارەسەرکردنى گرفتى ئەوانە‬ ‫ب��ۆ ئ���ەوەى دەنگیان نەفەوتێ لە‬ ‫هەڵبژاردنى پەرلەمانى کوردستان لە‬ ‫‪ 9/21‬ئێمە نوسراوێکمان ئاراستەى‬ ‫ئەنجومەنى وەزی��ران��ى حکومەتى‬ ‫ه��ەرێ��م��ى ک��وردس��ت��ان ک����ردووە و‬

‫چ����اوەڕوان دەک��ەی��ن کۆمیسیۆن و‬ ‫ئەنجومەنى وەزیران چارەسەرى ئەو‬ ‫کێشەیە بکات‪ ،‬بۆ ئەوەى دەنگى ئەو‬ ‫حاجیانە نەفەوتێ‪ ،‬بەاڵم تائێستا هیچ‬ ‫وەاڵمێکمان بۆ نەهاتۆتەوە‪.‬‬ ‫ن��اوب��راو ئەوەشى خستەڕو دوام��ان‬ ‫لە حکومەتى عێراق کرد سەفەرى‬ ‫حاجیانى هەرێمى کوردستان بخاتە‬ ‫دواى ‪ 9/21‬واتە لە ‪22‬ى مانگەوە‬ ‫دەست پێبکات ئەوەیان بۆ نەکردین‪،‬‬ ‫چەند قافڵەیەکیان بۆ دواخستین‪،‬‬ ‫بڕیار بوو حاجیان هەرێم لە ‪15‬ى‬ ‫م��ان��گ س��ەف��ەر ب��ک��ەن ل��ەب��ەر ئ��ەو‬ ‫ب��ارودۆخ��ە کردیانە ‪18‬ى مانگ بۆ‬ ‫ئ��ەوەى کەمترین حاجى لەو کاتەدا‬ ‫بڕوا‪ ،‬بەاڵم ئالیەتى دەنگدانى ئەوانە‬

‫لە دەس��ەاڵت��ى ئێمەدا نییە‪ ،‬ئێمە‬ ‫هەموو هاوکارێکى کۆمیسیۆنى بااڵ‬ ‫دەکەین بەمەرجێک ئ��ەوان بتوانن‬ ‫ب��ۆ ئ���ەوەى حاجیەکانمان مافى‬ ‫دەنگدانیان نەفەوتێ‪.‬‬ ‫ل��ەب��ارەی بانگەشی ه��ەڵ��ب��ژاردن��ەوە‬ ‫وەتەبێژى وەزارەتى ئەو قاف هێماشى‬ ‫ب��ۆ ئ���ەوە ک���رد س��ااڵن��ە بڕیارێکى‬ ‫جێگیرمان هەیە ل��ەگ��ەڵ ئ��ەوەش��دا‬ ‫تەئکیدمان کردۆتەوە و سەرۆکایەتى‬ ‫هەرێمیش بە نوسراوى فەرمیش داواى‬ ‫لە گشت وەزارەت��ەک��ان ک��ردووە ئەبێ‬ ‫مومتەلەکاتى وەزارەت و فەرمانبەرانى‬ ‫دووربن لە بانگەشەى هەڵبژاردن‪.‬هیچ‬ ‫مامۆستایەکى ئاینى مافى ئەوەى نییە‬ ‫بانگەشە بۆ الیەنێکى دیاریکراو بکات‪.‬‬


‫‪2‬‬

‫هەواڵ و ڕاپۆرت‬

‫| ساڵی ‪ | 32‬ژماره ‪ | 2013/07/23 | 758‬سێشەممە‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫برۆکسل‪ :‬شاندێکى (حسدک) له‌گه‌ڵ‬ ‫هاوسه‌رۆکى ‪ KNK‬کۆبوویه‌و‌ه‬

‫حه‌تمى تیشکى خرایه‌ سه‌رو هه‌ردووال‬ ‫ه���اوڕاب���وون ل �ه‌س �ه‌ر گه‌شه‌پێدانى‬ ‫په‌یوه‌ندییه‌کانى نێوان ک��وردان له‌‬ ‫هه‌رچوار پارچه‌ى کوردستان‪ ،‬هه‌روه‌ها‬ ‫پرسى کورد له‌ ڕۆژئ��اواى کوردستان‬ ‫و ئاڵۆزییه‌کانى ئ�ه‌م دواییه‌ باسى‬ ‫لێوه‌کراو به‌پێویست زانرا هێزو الیه‌نه‌‬ ‫سیاسییه‌کانى ک��ورد ڕێگه‌ ن �ه‌ده‌ن‬ ‫برایه‌تى و ته‌بایی نێوانیان درزى تێ‬ ‫بکه‌وێت چونکه‌ دواج��ار ئه‌وه‌ى زیان‬ ‫ده‌ک��ات گه‌لى ک��ورده‌ له‌و پارچه‌یه‌ى‬

‫کوردستان‪.‬‬ ‫هه‌ر له‌و دیداره‌دا هه‌نگاوه‌کانى ماوه‌ى‬ ‫ڕاب��ردووى کۆنگره‌ى نه‌ته‌وه‌یى کورد‬ ‫باسى ل��ێ��وه‌ک��راو ب�ه‌ش��داری��ی کردنى‬ ‫به‌ڕێز محه‌مه‌دى حاجى مه‌حمود و‬ ‫پێشکه‌شکردنى وتارێک له‌ کۆنگره‌که‌دا‬ ‫به‌ گرنگ وه‌سفکراو باس له‌ چۆنیه‌تى‬ ‫گ �ه‌ش �ه‌پ��ێ��دان��ى پ�ه‌ی��وه‌ن��دی��ی�ه‌ک��ان��ى‬ ‫ح��زب��ى سۆسیالیست دی��م��وک��رات��ى‬ ‫کوردستان و ‪ KNK‬ته‌وه‌رێکى ترى‬ ‫کۆبوونه‌وه‌که‌بوو‪.‬‬

‫№‬

‫جۆنسۆن سیاوش وەزیری گواستنەوە‬ ‫و گ��ەی��ان��دن��ی حكومەتی هەرێمی‬ ‫كوردستان له‌ دیدارێكدا له‌گه‌ڵ جۆزیف‬ ‫بینینتن كونسوڵی گشتی ئەمەریكا‬ ‫ی‬ ‫لە هەرێمی كوردستان تاوتوێی هیڵ ‌‬ ‫ئاسنینی‌ كرد‪.‬‬ ‫ل��ە دی���دارەك���ەدا ك��ە ژم��ارەی��ەك لە‬ ‫بەرپرسانی وەزارەت ئامادەی بوون‬ ‫وەزیری گواستنەوە و گەیاندن باسی لە‬ ‫پالنەكانی وەزارەت و پێشكەشكردنی‬ ‫خزمەتگوزاریەكان بۆ هاوواڵتیان كرد‪.‬‬ ‫پ���اش���ان ه�������ەردووال ب��اس��ی��ان لە‬

‫و‬ ‫وەزارەت‬ ‫تایبەتمەندییەكانی‬ ‫پڕۆژەكانی گواستنەوە و گەیاندن و‬ ‫پۆستە و كەشناسی و فڕۆكەخانەكان‬ ‫و چۆنیەتی پێشخستنیان بە هاوكاری‬ ‫كۆمپانیاكانی خ���اوەن لێهاتوویی‬

‫ئەمەریكی كرا‪.‬‬ ‫هەر لەم دیدارەدا هەردووال تیشكیان‬ ‫خستە سەر هێڵی ئاسنین و تراموەی‬ ‫كە ماوەیەكە نەخشەسازی و پالنی بۆ‬ ‫داندراوە‪.‬‬

‫№‬

‫دانە گاز و كرێسنت پترۆلیۆم گازی شل لە هەرێمی‬ ‫كوردستان بەرهەم دێنن‬

‫№‬

‫زیاتر لە ‪ 650‬تۆن دەرمان و پێداویستی پزیشكی ماوە‬ ‫بەسەرچوو دەستی بەسەردا گیراوە‬ ‫د‪ .‬دڵشاد محەممەد نوێنەری وەزیری‬ ‫تەندروستی حكومەتی هەرێم لە‬ ‫چەمچەماڵ‪ ،‬ڕایگەیاند‪ :‬پاش بریاری‬ ‫وەزی��ری تەندروستی بە كردنەوەی‬ ‫ب��ن��ك��ەی پشكنینی دەرم�����ان و‬ ‫پێداویستی پزیشكی لە بانی مەقانی‬ ‫نزیك چەمچەماڵ و لەماوەی نزیكەی‬ ‫ساڵ و نیوێكدا‪ ،‬زیاتر لە ‪ 650‬تۆن‬ ‫دەرمان و پێداویستی پزیشكی خراپ‬ ‫و نەشیاو دەستی بەسەردا گیراوە‪.‬‬ ‫د‪ .‬دڵ��ش��اد محەممەد‪ ،‬ئ��ام��اژەی‬ ‫بەوەدا‪ ،‬ئەو دەرمانانەی كە دەستیان‬ ‫ب��ەس��ەرداگ��ی��راوە‪ ،‬ج��ۆراوج��ۆرن و‬ ‫بریتین ل��ە‪ :‬دەرم��ان��ی نەخۆشییە‬

‫درێژخایەكان‪ ،‬ئەنسۆلین‪ ،‬ئەنتی‬ ‫بایۆتیك‪ ،‬دەرمانی پ��اودەر كە لە‬ ‫الی��ەن ئ��ەو كەسانەوە هێنابویان‬ ‫خۆیان كردبویانە پاكەتەوە‪ ،‬هێنانی‬ ‫ش���روب ل��ە ن��او دەب���ە ب��ۆ ئ��ەوەی‬ ‫وەكو شەربەت دەربكەوێت و دواتر‬ ‫دەیانكردە نێو شوشەوە‪.‬‬ ‫نوێنەری وەزی��ری تەندروستی لە‬ ‫چەمچەماڵ ئاشكراشیكرد‪ ،‬یەكێك‬ ‫ل��ەو دی��اردان��ەی ل��ە س��ن��وورەك��ەدا‬ ‫هەیە سەبارەت بە هێنانی دەرمان‪،‬‬ ‫دی���اردەی قاچاخچێتیە كە لە لە‬ ‫الی��ەن كەسیانێكەوە لە سنووری‬ ‫چەمچەماڵەوە بە شێوەی نایاسایی‬

‫و ق��اچ��اخ دەرم����ان دەهێندرێتە‬ ‫ن��اوچ��ەك��ەوە دوات���ر دەخرێنە نێو‬ ‫بازارەكانی هەرێمی كوردستان‪.‬‬ ‫و گووتی‪ :‬ئێستا لە الیەن وەزیری‬ ‫ت��ەن��دروس��ت��ی��ی��ەوە ب��ە ه��اوك��اری��ی‬ ‫الیەنەكان‪ ،‬لیژنەیەكی تایبەت بۆ‬ ‫پشكنینی دەرمانخانە و كۆگاكانی‬ ‫دەرم���ان لە س��ن��ووری چەمچەماڵ‬ ‫پێكهێنراوە و ل��ەم م��اوەی��ەدا ئەو‬ ‫لیژنەیە لە پێناو دەستبەسەراگرتنی‬ ‫ئ��ەو دەرم��ان��ی ن��ەش��ی��او خ���راپ و‬ ‫هەروەها ئەو دەرمانانەی بەشێوەی‬ ‫نایاسایی هێنراونەتە ناوچەكەوە‪،‬‬ ‫دەستبەكاردەبن‪.‬‬

‫زیاتر لە ‪30‬هەزار خوێندکار لە زانکۆ و پەیمانگاکان وەردەگیرێن‬

‫لە کۆنگرەیەکى ڕۆژنامەوانیدا د‪.‬‬ ‫عەلى سەعید‪ ،‬وەزیرى خوێندنى‬ ‫ب���ااڵو ت��وێ��ژی��ن��ەوەى زان��س��ت��ى‬ ‫حکومەتى هەرێمى کوردستان‬ ‫ڕایگەیاند بۆ خوێندنى ساڵى‬ ‫‪ 2014 – 2013‬زیاتر لە ‪30‬هەزار‬

‫خوێندکار لە زانکۆ و پەیمانگاکانى‬ ‫هەرێمى کوردستان وەردەگرین‪.‬‬ ‫ژم����ارەی����ەک ل���ە دەرچ���وان���ى‬ ‫‪12‬ى ئامادەى سااڵنى ڕاب��ردوو‬ ‫هێشتا لە زانکۆ و پەیمانگەکان‬ ‫وەرن��ەگ��ی��ران ب��ە ه���ۆى کەمى‬

‫نمرەکانیانەوە‪ ،‬ب��ۆ ئەمساڵى‬ ‫خوێندنیش زیاتر لە ‪107‬ه��ەزار‬ ‫خوێندکارى ‪12‬ىئامادەى لەبەشى‬ ‫وێ���ژەى و زان��س��ت��ى ب��ەش��دارى‬ ‫تاقیکردنەوەکانى خولى یەکەمیان‬ ‫کردووە‪.‬‬

‫کۆمپانیایه‌کی ئیتالیایی ده‌یه‌وێت ڕۆژان ‌ه ‪ 850‬هه‌زار به‌رمیل‬ ‫نه‌وت ل ‌ه عێراق به‌رهه‌م بێنێت‬

‫کۆمپانیایه‌کی ئیتالیایی تایبه‌ت به‌‬ ‫نه‌وت به‌نیازه‌ ڕۆژانه‌ ‪ 850‬هه‌زار به‌رمیل‬ ‫ن �ه‌وت له‌ کێڵگه‌ی نه‌وتی زوبێر له‌‬ ‫باشووری عێراق به‌رهه‌م بهێنێت دوای‬ ‫ئه‌وه‌ی گرێبه‌ستێکی له‌گه‌ڵ حکوومه‌تی‬ ‫عێراق واژۆ کرد‪.‬‬ ‫به‌پێی ڕاپۆرتێکی ئاژانسی ده‌نگوباسی‬ ‫ئیتالیا‪ ،‬کۆمپانیای ئێنی گرێبه‌ستێکی‬ ‫له‌گه‌ڵ حکوومه‌تی به‌غدا مۆر کردووه‌‬ ‫به‌مه‌به‌ستی په‌ره‌پێدانی کێڵگه‌ی نه‌وتی‬ ‫زوبێر له‌ نزیک شاری به‌سره‌‪.‬‬ ‫ک��ۆم��پ��ان��ی��اک �ه‌ ل���ه‌م���ب���اره‌ی���ه‌وه‌ له‌‬ ‫ڕاگه‌یه‌نراوێکدا گوتوویه‌تی «ئامانجمان‬ ‫له‌ کێڵگه‌ی نه‌وتی زوبێر به‌رهه‌مهێنانی‬ ‫‪ 850‬هه‌زار به‌رمیل نه‌وته‌ له‌ ڕۆژێکدا و‬ ‫گرێبه‌سته‌که‌شمان هه‌تا ساڵی ‪»‌2035‬ە‪.‬‬ ‫ئۆپێک‬ ‫له‌الیه‌کی دیکه‌وه‌ ڕێکخراوی‬ ‫حوزه‌یرانی ڕاب���ردوو‪ ،‬به‌ ڕێژه‌یه‌کی به‌رهه‌م بێنێت که‌ ئه‌مه‌ش دابه‌زینی‬ ‫‌م‬ ‫ه‬ ‫‌ره‬ ‫ه‬ ‫ب‬ ‫ئاستی‬ ‫ئاشکرای ک��ردووه‌ که‌‬ ‫بچووک‪ ،‬که‌می کردووه‌ و له‌و مانگه‌دا به‌خۆوه‌ بینیووه‌ له‌چاو به‌رهه‌می مانگی‬ ‫هێنانی ن �ه‌وت��ی ع��ێ��راق ب��ۆ مانگی توانیوویه‌تی ‪ 2.9‬ملیۆن به‌رمیل نه‌وت ئایاری ڕابردوو‪.‬‬ ‫№‬

‫ک��ۆم��پ��ان��ی��ای دان���ە گ���از پێشەنگی‬ ‫كۆمپانیای گ��ازی سروشتی كەرتی‬ ‫تایبەت و كۆمپانیای كرێسنت پترۆلیەم‬ ‫كۆنترین كۆمپانیای تایبەتی نەوت‬ ‫و گاز لە ڕۆژ هەاڵتی ناوەڕاستدان‪،‬‬ ‫ڕایانگەیاند‪ :‬بە تەواوبوونی دووبارە‬ ‫بنیاتنانەوەی دامودەزگای هەڵگرتن و‬ ‫باركردنی گازی شل لە كارگەی گازی‬ ‫شلی خۆرمۆر‪ ،‬گازی شل لە هەرێمی‬ ‫كوردستان بەرهەم دێنن‪.‬‬ ‫ل��ە ڕاگ��ەی��ەن��راوێ��ک��ی کۆمپانیەکەدا‬ ‫ک��ە وێنەیەکی دەس���ت ~‬ ‫کەوتوە‪ ،‬تێیدا هاتووە‪« :‬كۆی گشتی‬ ‫ك��ەڵ��ەك��ەب��ووی ب��ەره��ەم��ی ن���ەوت لە‬ ‫هەرێمی كوردستان گەیشتووە بە ‪88‬‬ ‫ملیۆن بەرمیل هاوتای نەوت‪ ،‬لەوەتەی‬ ‫دەستیان بە بەرهەمهێنان لە تشرینی‬

‫یەكەمی ساڵی ‪2008‬ەوە کردووە»‪.‬‬ ‫هەروەها لە ڕاگەیەندراوەکەدا باس‬ ‫لە بەرهەمهێنانی ڕۆژان���ە ک��راوە و‬ ‫ن��ووس��راوە‪« :‬بەرهەمهێنانی ڕۆژان��ە‬ ‫گەیشتە لوتكە بە بڕی ‪ 88,000‬هەزار‬ ‫بەرمیل هاوتای نەوت لە ڕۆژێكدا و بە‬ ‫تێكڕای ‪ 80,000‬بەرمیل‪ ،‬كە ئەمانە‬ ‫دەگرێتەخۆ‪ 340 :‬ملیۆن پێ‌ سێجا گاز‬ ‫ڕۆژانە و ‪ 15,000‬بەرمیل گازی شلی‬ ‫چڕكراو ڕۆژانە و هەروەها پالنیش بۆ‬ ‫فراوانتركردنی ئاستی وەبەرهێنان و‬ ‫بەرهەمهێنان هەیە‪ ،‬كە ئێستا لەژێر‬ ‫گفتوگۆ و تاوتوێكردندایە لەگەڵ‬ ‫وەزارەتی سامانە سروشتیەكاندا»‪.‬‬ ‫س���ەرۆك���ی دەس���ت���ەی ك��ارگ��ێ��ڕی‬ ‫كرێسنت پ��ت��رۆل��ی��ەم و ئ��ەن��دام��ی‬ ‫دەستەی بەڕێوەبەرانی دان��ە گاز‪،‬‬

‫مەجید جەعفەر‪ ،‬دەڵێت ‪« :‬ئێمە‬ ‫ش��ان��ازی بەخۆمانەوە دەك��ەی��ن كە‬ ‫گەورەترین وەبەرهێن و بەرهەمهێنین‬ ‫لە ب��واری ن��ەوت و گ��ازی هەرێمی‬ ‫كوردستان‪ ،‬ئەمەش بڕوا و متمانە‬ ‫بە سیاسەتەكانی حكومەتی هەرێمی‬ ‫كوردستان نیشان دەدات»‪.‬‬ ‫ل��ە درێ���ژەدا ب��اس ل��ە ک��ۆی گشتی‬ ‫بەرهەمی کۆمپانیاکە کراوە کە بەم‬ ‫شێوەیە خەمڵێنراوە‪ »:‬بە گشتی‪،‬‬ ‫كۆی زیاتر لە ‪ 415‬بلیۆن پێ‌ سێجا لە‬ ‫گاز و ‪ 18‬ملیۆن بەرمیل گازی چڕكراو‬ ‫و شلەكان لەالیەن كۆمپانیاكانەوە‬ ‫بەرهەم هاتووە‪ ،‬لەگەڵ گەیاندنی گاز‬ ‫بۆ وێستگەكانی كارەبای ناوخۆیی و‬ ‫بەرهەمهێنانی ‪ 1750‬میگاوات ووزەی‬ ‫كارەبا بۆ هەرێمی كوردستان‪.‬‬

‫وەزیرى خوێندنى بااڵ‪:‬‬

‫ئه‌فغانستانى پێ سپێردراوه‌ ڕایگه‌یاند‪:‬‬ ‫ئه‌وان وه‌ک وه‌زاره‌تى به‌رگرى ئه‌مریکا‬ ‫سورن له‌سه‌ر بریاره‌که‌یان له‌ کڕینى‬ ‫(‪ )٣٣‬هێلیکۆپته‌رى دروستکراوى‬ ‫ڕوسى به‌ بڕى (‪ )٥٥٠‬ملیۆن دۆالرى‬ ‫ئه‌مریکى‪ ،‬به‌اڵم کۆنگرێسى ئه‌مریکا‬

‫ب �ه‌ه��ۆى ه�ه‌ب��وون��ى ڕه‌خ��ن�ه‌ک��ان��ى دژ‬ ‫به‌ حکومه‌تى مۆسکۆ سه‌باره‌ت به‌‬ ‫پرچه‌ککردنى ڕژێمى به‌شار ئه‌سه‌د له‌‬ ‫سوریا فشارى خستۆته‌ سه‌ر وه‌زاره‌تى‬ ‫به‌رگرى ئه‌مریکا که‌ گرێبه‌ستى کرینى‬ ‫هێلیکۆپته‌ر له‌ ڕوسیا هه‌ڵبوه‌شێنێته‌وه‌‪.‬‬

‫№‬

‫هەرێمی كوردستان و ئەمەریكا پرۆژەی هێڵی ئاسنین تاوتوێ دەكەن‬

‫ئاژانسى هه‌واڵى ڕیا نۆڤیستى ڕوسى‬ ‫باڵوى کردۆته‌وه‌‪ ،‬وه‌زاره‌ت��ى به‌رگرى‬ ‫ئه‌مریکا (پنتاگۆن) ڕایگه‌یاندوه‌ که‌‬ ‫ئ��ه‌وان هیچ هه‌وڵێکیان ن���ه‌داوه‌ بۆ‬ ‫هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ى ئ�ه‌و گرێبه‌سته‌ى‬ ‫ک �ه‌ ل �ه‌گ �ه‌ڵ واڵت���ى ڕوس��ی��ا له‌ساڵى‬ ‫(‪ )٢٠١١‬م��ۆری��ان ک��رد به‌مه‌به‌ستى‬ ‫کرینى (‪ )٣٣‬هێلیکۆپۆته‌رى جه‌نگى‬ ‫جۆرى (مى ‪ )١٧‬له‌ والتى ڕوسیا که‌‬ ‫وابریاره‌ له‌ چوارچێوه‌ى گه‌شه‌پێدان‬ ‫و ب��وژان��دن �ه‌وه‌ى تواناکانى سوپاى‬ ‫ئه‌فغانستان حکومه‌تى واشنتن وه‌ک‬ ‫دیاریه‌ک بیانکرێت بۆ ئه‌و والته‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫کۆنگرێسى ئه‌مریکا ڕازى نییه‌ به‌‬ ‫ئه‌نجامدانى گرێبه‌سته‌که‌‪.‬‬ ‫فه‌رمانده‌ى ب��ااڵى سوپاى ئه‌مریکا‬ ‫(مارتن دمبسى) که‌له‌ هه‌مان کاتدا‬ ‫ب��وژان��دن��ه‌وه‌ى ت��وان��اک��ان��ى سوپاى‬

‫№‬

‫روژى هه‌ینى ‪ ٢٠١٣/٧/١٩‬شاندێکى‬ ‫ح��زب��ى سۆسیالیست دی��م��وک��رات��ى‬ ‫کوردستان به‌سه‌رپه‌رشتى هه‌ڤاڵ فاتح‬ ‫ڕه‌ئ��وف ئه‌ندامى مه‌کته‌بى سیاسى‬ ‫و ب�ه‌رپ��رس��ى مه‌کته‌بى په‌یوه‌ندیه‌‬ ‫گشتیه‌کانى حزب به‌یاوه‌رى هه‌ڤاالن‬ ‫محه‌مه‌د سه‌لیم ئه‌ندامى مه‌کته‌بى‬ ‫س��ی��اس��ى و ح��م�ه‌ ڕه‌ش��ی��د دۆاڵش���ى‬ ‫لێپرسراوى په‌یوه‌ندیه‌کانى مه‌ڵبه‌ندى‬ ‫ئ��ه‌وروپ��او ن��اص��ح ڕووف کارگێڕى‬ ‫مه‌ڵبه‌ندى ئه‌وروپاى حزبى سۆسیالیست‬ ‫دیموکراتى کوردستا له‌ شارى برۆکسلى‬ ‫پایته‌ختى به‌لجیکا سه‌ردانى باره‌گاى‬ ‫کونگره‌ى نه‌ته‌وه‌ى کورد (‪)KNK‬‬ ‫له‌الیه‌ن (ڕمزى قارتال) هاوسه‌رۆکى‬ ‫‪ KNK‬پێشوازیان لێکرا‪.‬‬ ‫له‌ کۆبوونه‌وه‌یه‌کدا باس له‌ ڕه‌وشى‬ ‫ئێستاى ب���اک���وورى ک��وردس��ت��ان و‬ ‫هه‌نگاوه‌کانى پرۆسه‌ى ئاشتى نێوان‬ ‫په‌که‌که‌ و ده‌وڵ �ه‌ت��ى تورکیا ک��راو‬ ‫به‌پێویست زانرا که‌ هه‌ردووال قۆناغى‬ ‫چ��اره‌س�ه‌رى پرسى ک��ورد بپارێزن و‬ ‫هه‌وڵى جێبه‌جێکردنى ئه‌رکه‌کانى‬ ‫سه‌رشانیان بکه‌ن‪.‬‬ ‫هه‌ر له‌و کۆبوونه‌وه‌یه‌دا باس له‌پرسى‬ ‫ک��ورد له‌سه‌ر ئاستى ناوچه‌که‌ کراو‬ ‫یه‌کگرتوویی و یه‌کڕیزى نێو ماڵى کورد‬ ‫له‌ قۆناغى ئه‌مرۆدا وه‌ک پێویستیه‌کى‬

‫کۆنگرێس سوره‌ له‌سه‌ر هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ى گرێبه‌ستى‬ ‫کڕینى هێلیکۆپته‌ر ل ‌ه ڕوسیا‬

‫ئه‌رده‌ن ئه‌بو قه‌تاد‌ه دادگایى ئه‌کاته‌وه‌‬

‫سه‌رچاوه‌یه‌کى هه‌والى له‌دادگاى باالى‬ ‫سه‌ربازى والتى ئوردنى گواستۆته‌وه‌ ک ‌ه‬ ‫حکومه‌تى ئوردن بریاریداوه‌ به‌ دادگایى‬ ‫کردنه‌وه‌ى ئه‌بو قه‌تاده‌ى تۆمه‌تبار به‌‬ ‫ئه‌نجامدانى کرده‌وه‌ى تێکدەری له‌ناو‬ ‫خاکى ئوردن‪٠‬‬ ‫له‌م باره‌یه‌وه‌ (تسیر دیاب) به‌ ئاژانسى‬ ‫هه‌والى فرانس پرێسى ڕاگه‌یاندوه‌ که‌‬ ‫ق�ه‌ت��اده‌ جارێکى تر له‌ دادگایه‌کى‬ ‫س��ه‌رب��ازى والت���ى ئ���وردن دادگ��ای��ى‬ ‫ئه‌کرێته‌وه‌و تا ئێستاش مامه‌له‌ى‬ ‫بێتاوان بونى له‌گه‌لدا ئه‌کرێت تا ئه‌و‬ ‫کاته‌ى به‌ ته‌واوى تۆمه‌ته‌کانى به‌سه‌ردا‬ ‫ساغ ئه‌بێته‌وه‌‪٠‬‬ ‫ناوبراو وتیشى‪ :‬ئه‌بو قه‌تادا مافى‬ ‫به‌رگریکردن له‌ خۆى هه‌یه‌ له‌ به‌رده‌م‬ ‫دادگ��اداو هه‌رچه‌نده‌ واده‌ى دادگایى‬ ‫کردنه‌که‌ى دیار نیه‌‪ ،‬به‌اڵم به‌م زوانه‌‬ ‫دادگایى کردنه‌که‌ ده‌ست پى ئه‌کات‪٠‬‬ ‫دیاب وتیشى‪ :‬ئه‌بو قه‌تاده‌ى ته‌مه‌ن‬ ‫(‪ )٥٣‬سال هیچ بریارێکى به‌ که‌فاڵه‌ت‬ ‫ئ��ازاد بون نایگرێته‌وه‌و له‌ ئێستادا‬ ‫له‌ گرتوخانه‌ى مونقر له‌گه‌ل هه‌زار‬ ‫به‌ندکراوى تر که‌ تۆمه‌تى ئه‌نجامدانى‬ ‫کرده‌وه‌ى تێکدەرانەیان خراوه‌ته‌ پاڵ‬ ‫به‌ندکراوه‌‪٠‬‬ ‫ئ����ام����اژه‌ى ب���ه‌وه‌ش���ک���رد ب���ه‌ پێى‬ ‫ڕێکه‌وتنێکى ن��ێ��وان ه��ه‌ری��ه‌ک له‌‬ ‫حکومه‌تى به‌ریتانیاو والتى ئوردن که‌‬

‫حه‌وتى ئه‌م مانگه‌ قه‌تاده‌ ڕاده‌ستى‬ ‫حکومه‌تى عومان کرایه‌وه‌ بریاردراو‌ه‬ ‫هیچ ئه‌شکه‌نجه‌یه‌کی ناوبراو نه‌درێت تا‬ ‫ئه‌و ساته‌ى تۆمه‌ته‌کانى به‌سه‌ردا ساغ‬ ‫ئه‌بێته‌وه‌‪٠‬‬ ‫ئه‌بو ق�ه‌ت��اده‌ له‌ساڵى (‪ )١٩٩٩‬به‌‬ ‫تۆمه‌تى هێرشکردنه‌ سه‌ر خوێندگه‌یه‌کى‬ ‫ئه‌مریکى له‌ عمانى پایته‌ختى ئوردن‬ ‫به‌غیابى س��زاى پانزه‌ سال زیندانى‬ ‫ب �ه‌س �ه‌ردا سه‌پێنرا‪ ،‬دوات���ر ن��اوب��راو‬ ‫له‌سالى (‪ )٢٠٠٠‬ڕاى کرد به‌ره‌و والتى‬ ‫به‌ریتانیا و دواى ئه‌وه‌ش حکومه‌تى‬ ‫به‌ریتانیا به‌ بیانوى هاندانى هاوالتیانى‬

‫موسڵمان و کۆکردنه‌وه‌ى کۆمه‌کى‬ ‫دارای��ى بۆ ڕێکخراوى قاعیده‌ ئه‌بو‬ ‫قه‌تاده‌ى ده‌ستگیر کرد و له‌م سالیشدا‬ ‫به‌ پێى ڕێککه‌وتنێک قه‌تاده‌ ڕاده‌ستى‬ ‫ئه‌رده‌ن کرایه‌وه‌‪٠‬‬ ‫دایک و باوکى ئه‌بو قه‌تاده‌ خه‌ڵکى‬ ‫ش���ارى (ب��ه‌ی��ت ل��ه‌ح��م)ى ک �ه‌ن��ارى‬ ‫خۆرئاواى فه‌له‌ستینن و دواتر کۆچیان‬ ‫ک��ردوه‌ بۆ والت��ى ئ��وردن و قه‌تاده‌‬ ‫له‌ ناو خاکى ئ��وردن له‌دایک بوه‌ تا‬ ‫ته‌واو کردنى خوێندنى و دواتر ناوبراو‬ ‫په‌یوه‌ندى به‌ ڕێکخراوى قاعیده‌وه‌‬ ‫کردوه‌‪.‬‬


‫دیدار‬

‫سێشەممە | ‪ | 2013/07/23‬ژماره ‪ | 758‬ساڵی ‪| 32‬‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫‪3‬‬

‫شوان محەمەد‪ ،‬ئەندامى ئەنجومەنى نوێنەرانى عێراق‪:‬‬

‫بۆ دەستکاریکرنی یاسای هەڵبژاردنەکان قەوارە سیاسیەکانی عێراق نەگەشتوونەتە هیچ ڕێکەوتنێک‬ ‫دیمانە‪~ :‬‬

‫№‬

‫ئ��ەم بیرکردنەوە مەرکەزیانە عێراق‬ ‫ێ دەبەن ئایا ئێوە هەڵوێستان‬ ‫بەرەو کو ‌‬ ‫چی یە؟‬ ‫دیارە ئێمە وەک ئەندامانی ئەنجومەنی‬ ‫نوێنەرانی عێراق هەڵوێستی ئێمە زۆر‬ ‫ڕون ئاسکرا ب��ووە وەک��و ئاشکراشە‬ ‫حسێن شارستانی ل��ە ه��ەر لیژنە و‬ ‫قەزێیەک دەستی هەبوو بێت ئەو قەزێیە‬ ‫هەرەسی هێناوە هەر لە کێشەى ئەنبار‬ ‫کە شارستانی ڕاسپێردرا بۆ چارەسەری‬ ‫با باشتر بڵێین کێشەى کارەبا ئا لەوێوە‬ ‫سەرکەوتنەکان و دەسکەوتەکانی حسێن‬ ‫شارستانی بۆ گەالنی عێراق دەبینین ئایا‬ ‫کەسێک نەتوانێت شتێک پێشکەسی‬ ‫عێراق بکات ئێستا دەتوانێت پێشکەشی‬ ‫کوردستان بکات لە غەیری گێچەڵ‪.‬‬ ‫*ئایا سەردانی سەرۆکى هەرێم و وەفدی‬ ‫هاوڕێی بۆ بەغداد چ کاردانەوەیەکی‬ ‫لەالى الیەنە سیاسیەکان لێ کەوتەوە؟‬

‫ڕەوشی ئەمنی دروست دەک��ات‪ ،‬بەاڵم‬ ‫هەموو هۆکارەکانیش نییە‪ ،‬گەلێک‬ ‫هۆکارى تر لە ئارادا هەن چ لەدەزگاى‬ ‫ئەمنی لە عێراق دەزگایەکی زۆر فشۆڵن‬ ‫دواتریش دەزگا ئەمنیەکان بە سیاسیەت‬ ‫کراون وە هەر دەزگایەک بە سیاسیەت‬ ‫بکرێت بەتەکید ئەمن و ئاسایشی‬ ‫خەڵک ناتوانێت بپارێزێت ئ��ەم ئەو‬ ‫کێشە گەورانەیە کە ئێمە لە عێراق تێی‬ ‫کەوتوین‪.‬‬ ‫*باسی ئەوە دەکرێت ڕێکخراوى قاعیدە‬ ‫و پاشماوەکانی بەعس دزەیان کردوەتە‬ ‫ن��او هێزەکانی ئاسایش و پۆلیسەوە‬ ‫ئەمە لەالیەک لەالیەکی تریشەوە باسی‬ ‫ئ��ەوە دەک��رێ��ت گەندەڵی لەناو دەزگ��ا‬ ‫ئەمنیەکان هەیە ئێوە وەک ئەنجومەنی‬ ‫ئاشکرایە سەردانی سەرۆکى هەرێم بۆ ن��وێ��ن��ەران ب��ی��رت��ان ل���ەوە ک��ردوەت��ەوە‬ ‫الى قەوارە سیاسیەکانی عێراق‪ ،‬چونکە‬ ‫ئەو کێشەیەی لە عێراقدا هەیە تەنها‬ ‫پەیوەستە بە کوردستان و بەغداوە‪،‬‬ ‫بۆ ئەو ڕێکەوتننامە (‪ )7‬خاڵیەی نێوان‬ ‫چونکە ئێمە کێشەیەکی سیاسی‬ ‫حکومەتی عێراق و حکومەتى هەرێم‬ ‫گەورەمان هەیە ئەم کێشە سیاسیەش‬ ‫هەموو الیەنە سیاسیەکان ئەگرێتەوە‬ ‫جەنابی بارزانی زۆر حەکیمانە هەوڵی چەندین لیژنە پێکهاتووە ئەو لیژنانە لە‬ ‫دانیشتنی قەوارە سیاسیەکان بکات‬ ‫بارودۆخەکەوە ماوەیەکی زۆر کورتدا دەست بە ئیش و‬ ‫توانی لە ماوەیەکی کورت دا‬ ‫کێشە‬ ‫ئەو‬ ‫کردنی‬ ‫هێمن بکاتەوە وە کارا‬ ‫کارەکانی خۆیان دەکەن‬ ‫هەڵپەسێراوە بکات‪.‬‬ ‫*کۆمەڵێک تەقینەوە لە دواییانەدا‬ ‫عێراقی گرتەوە ئایا ب��ەڕای جەنابت بانگهێشتنی بەرپرسە ئەمنیەکان بکەن؟ ک��ردووە‪ ،‬بەاڵم لەم مانگەدا لیژنەکان‬ ‫ئ��ەم��ە ج �ێ‌ دەس��ت��ی کێیە؟ تێکچوونی ن��ەک بیرمان ل��ەوە کردبێتەوە ئەو ک��ارا دەب��ن و دەس��ت دەک��ەن بەکارو‬ ‫بارودۆخی سیاسی نێوان پێکهاتەکان کارانەى باسى دەکەیت ئێمە جێبەجێمان چاالکیەکانی خۆیان‪.‬‬ ‫کاریگەری لەسەر ڕەوشی ئەمنی هەیە؟ کردووە چەندین جار دانیشتنمان لەگە ‌ڵ *ب��اس��ی درێ���ژ ک���ردن���ەوەى ویالیەتی‬ ‫گومان ل���ەوەدا نییە نا سەقامگیری قیادەکانی ئەمنی و بەرگرى ک��ردووە س����ەرۆک وەزی���ران���ی ع��ێ��راق دەک���رێ‬ ‫سیاسی ڕەنگدانەوەیەکی سلبی لەسەر چەندین دانیشتن و چاوپێکەوتنمان تاچەندە ڕاستە؟‬ ‫№‬

‫ش��وان محەمەد ئەندامى ئەنجومەنى‬ ‫نوێنەرانى عێراق لە دیدارێکى تایبەتى‬ ‫~ ئاماژە بۆ ئەوە دەکات «بۆ‬ ‫ئەو ڕێکەوتننامە (‪ )7‬خاڵیە لە نێوان‬ ‫حکومەتی عێراق و حکومەتى هەرێم‬ ‫چەندین لیژنە پێکهاتووە ئەو لیژنانە لە‬ ‫ماوەیەکی زۆر کورتدا دەست بە ئیش و‬ ‫کارەکانی خۆیان دەکەن»‪.‬‬ ‫ن��اوب��راو هێما ب��ۆ ئ���ەوە دەک���ات «نا‬ ‫سەقامگیری سیاسی ڕەنگدانەوەیەکی‬ ‫سلبی لەسەر ڕەوش��ی ئەمنی دروست‬ ‫دەکات»‪.‬‬ ‫*دەوت��رێ��ت س��ەرۆک وەزی��ران��ی عێراق‬ ‫نورى مالکی سەردانی هەرێمی کوردستان‬ ‫دەک����ات و دواى ج��ەژن��ی��ش س��ەرۆک��ی‬ ‫هەرێم سەردانی بەغداد دەک��ات ئایا‬ ‫جەنابتان وەک ئەندامێکی ئەنجومەنی‬ ‫نوێنەرانی عێراق تا چەند ئاگادارى‬ ‫ئەم سەردانانەیت؟‬ ‫وەک���و ئ��اش��ک��رای��ە ئ���ەم س��ەردان��ان��ە‬ ‫پەیوەستن بە هەردوو حکومەتی بەغداد‬ ‫و حکومەتی ه��ەرێ��م��ی ک��وردس��ت��ان‪،‬‬ ‫بەاڵم ئێمەش وەکو هەموو کەسانی تر‬ ‫لەدەزگاکانی ڕاگەیاندنەوە هەندێک لە‬ ‫لێدوانی مەکتەبی ئەو دوو بەڕێزانەوە‬ ‫باس لەوە کراوە کە مالیکی بە نیازە لە‬ ‫ناوەڕاستی مانگی ڕەمەزانەوە سەردانی‬ ‫کوردستان بکات‪ ،‬دواتر جەنابی بارزانی‬ ‫سەردانى بەغداد بکات‪.‬‬ ‫* ئ��ای��ا حسێن شەهرستانی گێچەڵ‬ ‫بەکوردستان دەک��ات کە گرێبەستەکان‬ ‫بە نایاسایی و حکومەتی کوردستان‬ ‫بەقاچاخ بردنی نەوت تۆمەتبار دەکات‬

‫ک��ردووە‪ ،‬بەوە دەوترێت تحقیق‪ ،‬بەاڵم‬ ‫نەک هەر ئەوە گەلێک هۆکاری تر هەن‬ ‫وای��ان ک��ردووە دەزگاکانی عێراقی بەو‬ ‫جۆرە تەوازن لە کیس بدەن‪.‬‬ ‫* نێچیرڤان بارزانی سەرۆکی حکومەت‬ ‫س��ەردان��ی ب��ەغ��دای ک���ردوو ڕێکەوتن‬ ‫نامەیەکی (‪ )7‬خاڵی لەگەڵ‌ حکومەتی‬ ‫ع��ێ��راق ئیمزا ک��رد ئ���ەوەى جەنابت‬ ‫ئ���اگ���ادار ب��ووی��ت ب��ڕی��ار ب���وو لیژنە‬ ‫پێکبهێنرێت ئەو ڕێکەوتن نامەیە بە‬ ‫کوێ‌ گەشتووە؟‬ ‫بۆ ئەو ڕێکەوتننامە (‪ )7‬خاڵیە لە نێوان‬ ‫حکومەتی عێراق و حکومەتى هەرێم‬ ‫چەندین لیژنە پێکهاتووە ئەو لیژنانە لە‬ ‫ماوەیەکی زۆر کورتدا دەست بە ئیش‬ ‫و کارەکانی خۆیان دەکەن هەر چەندە‬ ‫دەتوانین بڵێین چەندین کۆبوونەوەیان‬

‫ن��ەک درێ��ژ ک��ردن��ەوە ئ��ەو مەسەلەیە‬ ‫ل��ەوان��ەی��ە دەزگ��اک��ان��ی ڕاگ��ەی��ان��دن‬ ‫بەشێوەیەکی تر وەریان گرتبێ ماوەیەک‬ ‫لەبەر درێژکردنەوەى ویالیەتی سەرۆک‬ ‫وەزی��ران��ی عێراق دیاریکراوە نە درێژ‬ ‫کراوەتەوە‪.‬‬ ‫*ن��اوچ��ە کوردستانیەکانی دەرەوەى‬ ‫هەرێم بە دەست کۆمەڵێک قەیرانەوە‬ ‫دەناڵێنن قەیرانی مەسەلەی ئەمنی وە‬ ‫ئۆپراسیۆنی دیجلەو بادیەو جەزیرەش‬ ‫لەو ناوچانە هەیە بە هۆکارى نا ئارامی‬ ‫دادەنرێت وە بیرتان لەوە کردوەتەوە کە‬ ‫ڕێکەوتنێک بکەن ئەم سوپایانە لەو‬ ‫ناوچانەدا پێویست نین و بگەڕێنەوە‬ ‫شوێنەکانی خۆیان؟‬ ‫ن��ەک ه��ەر ناوچە کێشە لەسەرەکان‬ ‫یان ناوچە دابڕێنراوەکان ئەو کێشەیان‬ ‫هەبێت سەرجەم پارێزگاکانی عێراق بە‬ ‫پایتەختی عێراق ڕۆژانە چەندین تەقینەوە‬ ‫دەبێت‪.‬کێشەی سەرەکی ئێمە ئەوەیە‬ ‫هەوڵمان داوە وە هەوڵیش هەر ئەدەین‬ ‫ئیدارەکردنی ناوچە کێشە لەسەرەکان‬ ‫بەشێوەیەکی پارێزراو بێت‪.‬‬ ‫*لەیاسایی مەحکمەى ایتحادی گەیشتنە‬ ‫کوێ‌؟‬ ‫تا ئێستا کێشە لەسەر ئەو بابەتەیە‬ ‫وە ئەمڕۆ دواین موناقەشە لەسەر ئەو‬ ‫بابەتەیە‪.‬‬ ‫*ئێوە و لیستی اح��رار پێشنیارێکتان‬ ‫ک����رد ب���ۆ دەس��ت��ک��اری��ک��رن��ی ی��اس��ای‬ ‫هەڵبژاردنەکان؟‬ ‫تا ئێستا ق��ەوارە سیاسیەکانی عێراق‬ ‫نەگەشتوونەتە هیچ ڕێکەوتنێک‪ ،‬پێموایە‬ ‫ئەو کارە لەم مانگەدا جێبەج ‌ێ ناکرێت‪.‬‬

‫№‬

‫ئەندامێکى پەرلەمانى کوردستان‪:‬‬

‫مافە سەرەکییەکانی تورکمان لە پرۆژەی دەستووری هەرێمدا جێگیر کراون‬ ‫دیمانە‪~ :‬‬

‫گەشت و گوزاری شوێنەوار بەرجەستە‬ ‫ببێت و دروست ببێ؟‬ ‫ئ���ەوە خاڵێکە کێشەى ل��ەس��ەرە‪،‬‬ ‫چونکە ئ��ەو بابەتە پەیوەستە بە‬ ‫دەسەاڵتی حکومەتی عێراق ئێمە ئەو‬ ‫دەسەاڵتەمان نیە لەسەر ئەو بوارە‬ ‫مەسەلەکە پەیوەستە بە بەغداوە هەتا‬ ‫موافەقەتی بەغدا نەبێت و دانوستانمان‬ ‫لەگەڵ ئەوان نەبێت ئێمە ناتوانین لێرە‬

‫№‬

‫هەر لە دێر زەمانەوە موسڵمان و‬ ‫مەسیحی لەکوردستاندا پێکەوە‬ ‫ژیاون و کێشەیان لە نێواندا‬ ‫نەبووە‬ ‫№‬

‫یەشار نەجمەدین‪ ،‬ئەندامى پەرلەمانى‬ ‫ک��وردس��ت��ان ل��ە دی��دارێ��ک��ى تایبەتى‬ ‫~ ئاماژە بۆ ئ��ەوە دەک��ات‬ ‫«م��اف��ەک��ان��ی ت��ورک��م��ان ل��ە هەرێمی‬ ‫کوردستان پارێزراوە»‪.‬‬ ‫ناوبراو هێما بۆ ئەوە دەکات «لە پرۆژە‬ ‫یاسایی دەستوورى هەرێمی کورستان‬ ‫شتە سەرەکیەکان نوسراوە بۆ نموونە‬ ‫دەڵێت گەلی کوردستان لە ک��ورد و‬ ‫تورکمان وئاشوور پێکدێ»‪.‬‬ ‫*جەنابتان وەک ئەندامێکی پەرلەمان‬ ‫ل���ەس���ەر ف��راک��س��ی��ۆن��ی ب��زوت��ن��ەوەى‬ ‫دیموکراتی تورکمان ل��ە کوردستان‬ ‫چۆن مافەکانی تورکمان لە هەرێمی‬ ‫کوردستان دەبینی تورکمان وەکو نەتەوە‬ ‫چۆن مافەکانیان پێ دەدرێت وە هیچ‬ ‫کەموکوڕی لە مافەکانیان دەبینرێت؟‬ ‫پ��رۆژە یاساکەى هەرێمی کوردستان‬ ‫بەشێوەیەکی ڕێکوپێک و جێگیرە‬ ‫ئەمەش مانای ئ��ەوە نییە کە هیچ‬ ‫داواکاریەکمان نییە‪ ،‬چونکە لە کاتی‬ ‫ئاراستە کردنی نامەی جەنابی سەرۆکى‬ ‫هەرێم بۆ هەموو الیەنە سیاسیەکان‬ ‫لەسەر ڕاوبۆ چوونیان لەسەر دەستوور‬ ‫هەموو الیەنە تورکمانەکان ڕاوبۆچوونی‬ ‫خ��ۆی��ان ب���ەو ج���ۆرە ن��وس��ی��ب��وو کە‬ ‫داواک��اری��ان هەیە سەبارەت بە مافی‬ ‫نەتەوەى تورکمان تاوەکو لەئاینەدەدا‬ ‫کاتێک هەموار دەکرێت ئەو مافانە بۆیان‬ ‫جێبەجێ بکرێت‪.‬‬ ‫بەڕای من پینچ شەش الیەنى تورکمانی‬ ‫ه��ەر یەکەیان زیاتر لە (‪ )10‬خاڵ‌‬ ‫داواکاریان هەیە لەسەر پرۆژە یاسایی‬ ‫دەس��ت��وور‪.‬ئ��ەوەش بەو مانایە کە لە‬ ‫پ��رۆژە یاسایی دەستوور مافەکانمان‬ ‫هەیە‪ ،‬بەاڵم بێ کەموکوڕی نییە‪.‬‬ ‫*کەواتە لە پرۆژە یاسایی دەستوورى‬ ‫ه��ەرێ��م��ی ک��ورس��ت��ان ب��اس��ی ئ���ەرک و‬ ‫مافی تورکمانەکان وەکو نەتەوەیەک‬ ‫ل��ەچ��وارچ��ێ��وەى ه��ەرێ��م��ی ک��وردس��ت��ان‬

‫کراوە؟‬ ‫شتە سەرەکیەکان نوسراوە بۆ نموونە‬ ‫دەڵ��ێ��ت گەلی ک��وردس��ت��ان ل��ە ک��ورد‬ ‫تورکمان ئاشوور پێکدێت‪.‬‬ ‫*ک��وردس��ت��ان ل��ە دواى س��اڵ��ی ‪1991‬‬ ‫دەس��ت��وورى ن��ەب��ووە ئایا لەوکاتەى‬ ‫کە فەراغی دەس��ت��وورى هەبووە ئێوە‬ ‫مافەکانتان پارێزراو بووە لە هەرێمی‬ ‫کورستان؟‬ ‫لە ڕاستیدا دەستوور نەبووە‪ ،‬بەاڵم‬ ‫مەرجەکانی دەستوور کارى پێ کراوە‪،‬‬ ‫چونکە زۆرێک لە مافەکانمان دەستەبەر‬ ‫بووەلە ساڵی ‪ 1991‬تا ئێستا بە چەند‬ ‫قۆناغێک تێپەڕیوە وەک ئێستا نەبووە‪،‬‬ ‫ب��ەاڵم سوپاس بۆ خوا ئێستا باشتر‬ ‫تەعامول ئەکرێت لەگە ‌ڵ نەتەوەکان‪.‬‬ ‫*جگە لەنەتەوە ئێوە وەک هاوواڵتیش‬ ‫مافی ئ���ازادى و ڕادەرب��ڕی��ن و ک��ۆڕی‬ ‫سیاسیتان هەبووە؟‬ ‫ئ��ەوەی��ان ئێستا زۆر ڕەه��ای��ەو زۆر‬ ‫ئازادیە حزبەکان الیەنە سیاسیەکان‬ ‫ڕاگەیاندنەکان کۆمەڵی مەدەنیەکانمان‬ ‫یەکێتیەکانمان هەموویان دەست بەکار‬ ‫بوون سوپاس بۆ خوا لەو بوارەدا هیچ‬ ‫کێشەیەکمان نیە‪.‬‬

‫*س��ەب��ارەت ب���ەوەى ک��ە جەنابت لە‬ ‫لیژنەى پەیوەندیەکان و ڕۆشنبیرى‬ ‫و ڕاگەیاندن و شوێنەوار دای��ت ئایا‬ ‫چیتان ک��ردووە بۆ ئ��ەوەى جۆرێک لە‬

‫سەربەخۆ ئەو ئیشانە ئەنجام بدەین‪،‬‬ ‫چونکە ئەو مافانە هى بەغدادە هی‬ ‫هەرێم نیە‪.‬‬ ‫*کەواتە ئێوە کۆمەڵێک هەنگاوتان‬ ‫ناوە الى خۆتانەوە بۆ نموونە قەرزی‬

‫گەشت و گوزارى هەرکەسێک بیەوێت لە‬ ‫ملیۆنێکەوە تا پێنچ سەد ملیۆن قەرزى‬ ‫گەشت و گوزارى دەدرێتێ بە ب ‌ێ سوو بۆ‬ ‫ماوەیەکی دورو درێژ لێی وەردەگیرێتەوە‬ ‫ئایا ئەمە هەنگاوێک نیە؟‬ ‫ئەم هەنگاوە بۆ گەشت و گوزار نراوە‬ ‫گەشتوگوزارى شوێنەوار شتێکی ترە‬ ‫گەشت و گوزاری شوێنەواریەکە ئەوەیان‬ ‫پەیوەستە بە ئێمە کە ئێستا هەوڵی زۆر‬ ‫جدی بۆ دەدین لە مەرحەلەی یەکەم بۆ‬ ‫پاراستنی شوێنەوارەکانە بۆ دۆزینەوە‬ ‫و بۆ پاراستن و ئ��ەوان��ەى کە هەیە‬ ‫بەردەوامی پێ بدرێت لەناو نەچن لەو‬ ‫مەرحەلەیەداین‪.‬‬ ‫*ئێوە پشتگیری پەیامەکەى سەرۆکى‬ ‫هەرێمتان کرد بۆ درێژ کردنەوەى ماوەی‬ ‫پەرلەمان و سەرۆکایەتی هەرێم لە چ‬ ‫ڕوانگەیەکەوە بوو لە ڕوانگەى فەراغی‬ ‫یاساییەوە بوو؟‬ ‫تەنها لە ڕوانگەى فەراغی یاسایەوە‬ ‫نەبوو ئەوە خالێک بوو لەناو هەموو‬ ‫پێکهاتەکانی هەرێمی کوردستان‪،‬‬ ‫بەاڵم ئەوەى بۆ ئێمە گرنگ بوو ئەوە‬ ‫بوو کەوا هەستمان کرد لەو پەیامەى‬ ‫سەرۆکى هەرێم هیچ الیەنێک پەراوێز‬

‫ن��ەخ��راوە گرنگی دراوە ب��ە هەموو‬ ‫نەتەوەکان باسی مافی تورکمان و‬ ‫باسی مافی الیەنەکانی غەیری دەسەاڵت‬ ‫و ئۆپۆزسیۆن دەکات ئێمە الیەنێکی‬ ‫نەتەوین نە دەسەاڵتین ئۆپۆزسیۆن‬ ‫لەوانەشە ه��ەروا بمێنینەوە نەببینە‬ ‫دەسەاڵت نەش ببینە ئۆپۆزسیۆن‪ .‬ئەو‬ ‫گرنگیەکی لەو ووتارەی سەرۆکى هەرێم‬ ‫وای کرد کە الیەنە تورکمانیەکان بە‬ ‫بەرزی بینرخێنن‪.‬‬ ‫*س��ەب��ارەت بە مەسەلەى ئەوقاف و‬ ‫ک��اروب��ارى ئاینی هەست ئەکەیت بە‬ ‫ی��ەک��ەوە ژی��ان��ی ئایینی لەکوردستان‬ ‫نمونەیەکی جوانە بەراورد بە واڵتەکانی‬ ‫دراوسێمان و هەرێمەکانی دەورمان؟‬ ‫هەر لە دێرزەمانەوە لە کوردستانا ئیسالم‬ ‫و مەسیح و بەیەکەوە ژیاون بە جۆرێک‬ ‫کە خەڵک هیچ پرسیارێکی نە کردوە چ‬ ‫دینێکە وە پێکەوە ژیان زۆر تۆکمەیە‬ ‫لە نێوان ئاینەکاندا ئەوە لە کوردستان‬ ‫ئێستا زیاتر ڕەن��گ دەدات���ەوە ئەگەر‬ ‫بزانرێت کێشەیەک دروست دەکرێت هەر‬ ‫زۆر زوو هەوڵی چارەسەرکردنی دەدرێت‬ ‫ئەوان وەکو مەسیحیەکان لەکوردستاندا‬ ‫زۆر بەئارامی ئاسایی ژی��ان بەسەر‬ ‫دەبەن‪.‬‬

‫*شەڕێک دەبینرێت لە دەورمان شەڕی‬ ‫مەزهەبی شیعە و سوننە لە عێراق و‬ ‫بۆ نموونە شەڕی مەسیحی و موسڵمان‬ ‫لە میسر و چۆن بکەین ئەو شەڕانە لە‬ ‫کوردستان بە دوور بگرین بەتایبەتیش‬ ‫ئ��ێ��وە وەک ل��ی��ژن��ەى ئ���ەوق���اف لە‬ ‫پەرلەمان؟‬ ‫ئیستا ئەو کێشەى مەزهەبیە لە ناو‬ ‫کوردستاندا نیە‪ ،‬چونکە ئێمە خەڵکی‬ ‫کوردستان بە عام بە تورکمان و بە‬ ‫کوردیەوە سوننە مەزهەبین واتا مەزهەبی‬ ‫جیاواز نین ئەوەش واى کردووە کێشەى‬ ‫مەزهەبی لە ناوماندا سەر هەڵنەدات و‬ ‫ئەو شتانە نەبێت لەناوماندا‪.‬‬ ‫*تۆ وەک ئەندامێکی پەرلەمان لەو‬ ‫خولەدا پەرلەمان سەرکەوتو بوو لە‬ ‫چاودێری کردنی حکومەت و دەرکردنی‬ ‫یاساکان؟‬ ‫ئەگەر گشتی وەر بگرین لە ‪ %50‬بەرەو‬ ‫سەرەوە بوو‪.‬‬ ‫*وەک ئەندامێکی پەرلەمان پێت گرنگ‬ ‫بوو چ یاسایەک لەپەرلەمان دەربکرێت‬ ‫و دەرنەکراوە؟‬ ‫وەاڵ پێمان باش بوو دەستوورەکە بۆمان‬ ‫یەکال بکرایەتەوە کوردستان خاوەنی‬ ‫دەستوور بوایە ئەوەیان هەتا ئێستا‬ ‫ساغ نەبوەتەوە ئەوە لە هەموو الیەک‬ ‫گرنگتر‪.‬‬ ‫*س��ەب��ارەت بە یاساکانی پەرلەمان‬ ‫ئ��ەوان��ەى خوێندنەوەى یەکەمیان بۆ‬ ‫کراوە یان ئەوەى کە خوێندنەوەیان بۆ‬ ‫نەکراوە کامیان بەالی تۆەوە گرنگە؟‬ ‫هەر ئەندام پەرلەمانێک بەپێی پسپۆڕی‬ ‫و لیژنەکەی شتێکی بەالوە گرنگە بەو‬ ‫پێیەی من لەلیژنەی ئەوقافم یاساکانی‬ ‫ئەو ب��وارەم بەالوە پێویست و گرنگن‬ ‫لەگەڵ ئەوەی هەموو یاساکان گرنگن‬ ‫ه��ەر یەکەیان پەیوەندی بە ژی��ان و‬ ‫گوزەرانی چینیکی کۆمەڵگەوە هەیە‬ ‫ی��ان پەیوەندی بە هەموو تاکەکانی‬ ‫کۆمەڵگەوە هەیە‪.‬‬


‫‪4‬‬

‫| ساڵی ‪ | 32‬ژماره ‪ | 2013/07/23 | 758‬سێشەممە‬

‫ڕاپۆرت‬ ‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫بەرێوەبەرى گشتى پەروەردەى سلێمانى‪:‬‬

‫هەوڵدەدەین کۆمەڵگەى پەروەردەى دروست بکەین‬ ‫دیمانە‪ :‬عومەر غواڵمى‬

‫نەجمەدین عەلی‪ ،‬بەرێوەبەرى‬ ‫گشتى پ����ەروەردەى سلێمانى لە‬ ‫دی��دارێ��ک��ى ت��ای��ب��ەت��ى ~‬ ‫ئاماژە بۆ ئەوە دەکات «بۆ ئەوەى‬ ‫کۆمەڵگەى پ��ەروەردەی��ى دروس��ت‬ ‫بکەین وەزارەت����ى پ����ەروەردە لە‬ ‫هەوڵى ئەوەدایە پارەى هاتووچۆ بۆ‬ ‫خوێندکاران دابین بکات»‪.‬‬ ‫ناوبراو هێما بۆ ئ��ەوە دەک��ات «تا‬ ‫ئێستا نازانین چەند پلەى دامەزراندن‬ ‫ب��ۆ ب��ەرێ��وەب��ەرای��ەت��ى پ���ەروەردەى‬ ‫سلێمانى دابیندەکرێ»‪.‬‬ ‫*چەند خوێندنگا بۆ ساڵى نوێى‬ ‫خ��وێ��ن��دن دەک���رێ���ت���ەوە ل��ە س��ن��ورى‬ ‫بەرێوەبەرایەتى گشتى پ��ەروەردەى‬ ‫سلێمانى؟‬ ‫ب�����ەردەوام ل��ە ه��ەوڵ��ی��ک��ردن��ەوەى‬ ‫بیناى خوێندنداین‪ ،‬لە ناو شارى‬ ‫سلێمانی و شارۆچکەکانی تر چەند‬ ‫خوێندنگە هەیە کارەکانى لە تەواو‬ ‫بوندان و بەرەو وەرگرتن دەچێت‪،‬‬ ‫ل��ە پ��ەروەردەک��ان��ی��ش��دا ژم��ارەی��ەک‬ ‫خوێندنگە ل��ە ت����ەواو ب��ون��دای��ە‪،‬‬ ‫وەک وەزارەت����ى پ����ەروەردە ‪107‬‬ ‫بیناى خوێندن دروس��ت دەک��رێ لە‬ ‫بەرێوەبەرێتى گشتى پ��ەروەردەى‬ ‫سلێمانى لەو ‪ 107‬بینایە ‪7‬بینایان بۆ‬ ‫پەروەردەى گەرمیان و ‪ 100‬بینایان‬ ‫بۆ بەرێوەبەرێتى گشتى پەروەردەى‬ ‫سلێمانیە‪ 85 ،‬زەویمان پەیدا کردووە‬ ‫زەوییەکانمان ناردووە بۆ وەزارەتى‬ ‫پەروەردە بۆ ئەوەی ئەو بینایانەى‬ ‫تێدا دروست بکرێ کە هەژدە پۆلین‪.‬‬

‫بە شێوەیەکى نوێ دروست دەکرێن‬ ‫کۆمپانیایەک ئەقدى لەگەڵ کراوە‬ ‫ل��ەالی��ەن وەزارەت����ى پ����ەروەردەوە‬ ‫ئ��ەو کۆمپانیایە بنکەى خ��ۆى لە‬ ‫پارێزگاکانى هەولێر و سلێمانى‬ ‫دهۆک دەکاتەوە‪ ،‬ئەو بینایانە خێرا‬ ‫دروست دەکرێ لە ماوەى ‪4‬مانگدا‬ ‫دەبێت بینایەکى ‪18‬پ��ۆل��ى ت��ەواو‬ ‫بکرێ‪.‬‬ ‫گرفتى ئێمە ئەوەیە کە بینایەک‬ ‫تەخت دەک��ەی��ن خوێندکارەکانى‬ ‫دەگوێزینەوە بۆ سەر بینایەکى تر‬ ‫هەتا ت��ەواو دەب��ێ دوو ساڵى پێ‬ ‫دەچ��ێ‪ ،‬ب��ەاڵم ب��ەم دیزاینە نوێیە‬ ‫کە ئێستا هەیە وەزارەتى پەروەردە‬ ‫لە بەرنامەیدایە ئەگەر ئەو کارگەیە‬ ‫هاتە سلێمانى ئەو کاتە بەرچاومان‬

‫ڕوون دەبێ ئەو بینا کۆنانە تەخت‬ ‫بکەین‪.‬‬ ‫*پێتانوایە ب��ۆ چ��ەن��د س��اڵ��ى تر‬ ‫کێشەى بیناى خوێندن لە وەزارەتى‬ ‫پەروەردە کۆتاى پێدێت؟‬ ‫ئێمە ناتوانین بلێن کێشەى بینا‪ ،‬ساڵ‬ ‫بە ساڵ ژم��ارەى خوێندکاران زیاد‬ ‫دەکات‪ ،‬ساڵ بە ساڵ پێویستمان بە‬ ‫خوێندنگاى نوێیە‪ ،‬بەاڵم بەرنامەمان‬ ‫ئەوەیە بتوانین خوێندنگەکانمان لە‬ ‫سێ دەوام��ى بکەینە دوو دەوام و‬ ‫پاشان بیکەینە دەوامى درێژ خایەن‬ ‫ئەمەش بە زۆرى بینا دەکرێ‪.‬‬ ‫بۆ ئەوەى کۆمەڵگەى پەروەردەیى‬ ‫دروست بکەین وەزارەتى پەروەردە‬ ‫لە هەوڵى ئەوەدایە پارەى هاتووچۆ‬

‫بۆ خوێندکاران دابین بکات‪ ،‬لە‬ ‫کۆمەڵگەى پ���ەروەردەى دەتوانرێ‬ ‫پێداویستیەکانى خوێندنى تێدا دابین‬ ‫بکرێ‪ ،‬بەاڵم بەرباڵوەو کۆنترۆڵکردنى‬ ‫ل��ەالی��ەن وەزارەت����ى پ����ەروەردەوە‬ ‫قورسە‪.‬‬ ‫*پ���ل���ان ه����ەی����ە خ���وێ���ن���دن���گ���ەى‬ ‫ئ�����ەو گ����ون����دان����ەى ک����ە ژم������ارەى‬ ‫خوێندکارەکانیان کەمە کۆبکەنەوە‬ ‫لە قوتابخانەیەکدا؟‬ ‫پالنمان ه��ەی��ە خوێندنگەى ئەو‬ ‫گوندانە کۆبکەینەوە لە قوتابخانەیە‬ ‫لە گوندێکدا وە کرێى هاتووچۆ بۆ‬ ‫خوێندکارەکان ئامادە بکەین ئەوکاتە‬ ‫میالکى ب��اش��م��ان پێدابیندەکرێ‬ ‫وە ه���ەم���وو پ��ێ��داوی��س��ت��ی��ەک��ان��ى‬ ‫خوێندنیشمان پێ دابیندەکرێ‪.‬‬ ‫*ک��ەى ئەو پالنە دەخرێتە بوارى‬ ‫جێبەجێکردنەوە؟‬ ‫چاوەڕێى ئەوەین تەنها بوودجەى‬ ‫هاتووچۆى خوێندکاران دابین بکەین‪،‬‬ ‫بەرنامەمان داناوە بۆ جێبەجێکردنى‪.‬‬ ‫*لەو پانزە هەزارەى ئەمساڵ دانراوە‬ ‫ب��ۆ دام���ەزران���دن ب��ەرێ��وەب��ەرای��ەت��ى‬ ‫گشتى پ���ەروەردەى سلێمانى چەند‬ ‫پلەى دامەزراندنى بەردەکەوێ؟‬ ‫ت��ا ئێستا ن��ازان��ی��ن چ��ەن��د پلەى‬ ‫دام��ەزران��دن ب��ۆ پەرێوەبەرایەتى‬ ‫پ��ەروەردەى سلێمانى دابیندەکرێ‪،‬‬ ‫چونکە ئ��ەوە وەزارەت��ى پ��ەروەردە‬ ‫دیارى دەکات‪ ،‬ئەو دامەزراندنە لە‬ ‫ڕێگاى ئامارەوە دەبێ ئێمە داواى‬ ‫پێداویستیەکان دەکەین‪ ،‬بەڕاستى‬

‫ئەو پسپۆڕیانەى کە پێویستمانە‬ ‫( کیمیا و فیزیا و ئینگلیزى و‬ ‫ب��ی��رک��ارى) ڕێ���ژەى دەرچ���ون لەم‬ ‫پسپۆڕیانە لە زانکۆکاندا کەمە لەم‬ ‫ماوەیەدا پرسیارم لە ئامار کردووە‬ ‫ژمارەیەکى وا نییە شاغیرەکانى ئێمە‬ ‫پڕ بکاتەوە‪.‬‬ ‫*ک��ارت��ان ل��ەس��ەر ئ��ەوە ن��ەک��ردووە‬ ‫ژمارەیەک لەو دەرچوە دانەمەزراوانە‬ ‫وەک گرێبەست کاریان پێبدەن لە‬ ‫قوتابخانە گەورە سااڵنەکان؟‬ ‫ئەو بنکانەمان لە خوێندنگەیەکدا‬ ‫ک��ردۆت��ەوە میالکى خوێندنگەکەى‬ ‫باشە میالکمان بۆ ئەو فیرکردنى‬ ‫نائاساییە داب��ی��ن��ک��ردووە‪ ،‬ئەمە‬ ‫تاڕادەیەک ئاسانە ئێمە مەبلەغێکى‬ ‫ک��ەم دەدەی���ن ب��ەو مامۆستایانەى‬ ‫ئ��ێ��وارن بەگرێبەست وان��ە‪ ،‬هەوڵ‬ ‫دەدەین ئەگەر بەرباڵو بوو ئەوانیش‬ ‫کۆبکەینەوە‪.‬‬ ‫*خ��ێ��رخ��وازان ت��ا چ��ەن��دە ئ��ام��ادەن‬ ‫خوێندنگە دروست بکەن؟‬ ‫ئێستا کۆمپانیایەک خاوەنەکەى‬ ‫خەڵکى ده��ۆک��ە دوو بینامان بۆ‬ ‫دروس��ت دەک��ات بینایەک لە شارى‬ ‫سلێمانى و بیناکەى تر لە شارى‬ ‫هەڵەبجە‪.‬‬ ‫*ڕێژەى نەخوێندەوارى لە پارێزگاى‬ ‫سلێمانى لە چ ئاستێکدایە؟‬ ‫ڕێ��ژەى خ��وێ��ن��دەوارى لە ئاستێکى‬ ‫ب��اش��دای��ە و ب��ەڕێ��ژى س��ت��ان��دەرى‬ ‫جیهانى‪ ،‬ئێستا ‪%97‬ى خوێندکاران‬ ‫بەشدارى خوێندن دەکەن و دانابڕێن‪،‬‬

‫وەک وەزارەتى پەروەردە لە هەموو‬ ‫تەمەنەکاندا خوێندکارمان هەیە‪.‬‬ ‫ئ��اس��ت��ى خ��وێ��ن��دن ل���ە ه��ەرێ��م��ى‬ ‫کوردستاندا واى لێهاتووە هەموو‬ ‫ک���ەس ه���ەوڵ دەدات ب��ۆ ئ���ەوەى‬ ‫بڕوانامەیەکى بەرز بەدەست بهێنێ‪.‬‬ ‫*ئایا نمرەى قۆناغى ‪ 10‬و ‪ 11‬بۆ‬ ‫ئ��ەو خ��وێ��ن��دک��اران��ى ‪12‬ى ئ��ام��ادەى‬ ‫ئ��ەژم��ار دەک���رێ ک��ە خ��ۆی��ان دەک��ەن‬ ‫بە دووس��اڵ��ە و نایانەوێ ئەمساڵ‬ ‫قۆناغى ‪ 12‬تەواو بکەن؟‬ ‫ئەو حوێندکارانەى ئەمساڵ دەیانەوێ‬ ‫خۆیان بهێڵنەوە بۆ ئەوەى نمرەى‬ ‫بەرزتر بهێنن‪ ،‬ئەوانە نمرەکانى ‪10‬‬ ‫و ‪11‬ى سااڵنى پێشوویان بۆ ئەژمار‬ ‫نەکراوە ئەو کاتە بە پێى یاساش بێ‪،‬‬ ‫چونکە لە کاتى خۆیدا پیان نەوتراوە‬ ‫نمرەکەت بۆ حسابە حەقە بۆیان‬ ‫حساب نەکرێ بۆ ساڵى داهاتوو‬ ‫لەسەر ‪ 100‬تاقیکردنەوە ئەنجام‬ ‫بدەن‪ ،‬بۆ ئەو بڕیارە من ناتوانم دەبێ‬ ‫بگەرێنەوە وەزارەتى پەروەردە و لە‬ ‫ئەنجومەنى وەزارت‪ ،‬بەاڵم یەکێکم‬ ‫ل��ەوان��ەى کە بەرگرى ل��ەوە دەک��ەم‬ ‫ئەو خوێندکارانەى سااڵنى ڕابردوو‬ ‫نمرەى قۆناغى ‪ 10‬و ‪11‬یان بۆ حساب‬ ‫نەکراوە وە لە قۆناغى دوانزە مانەوە‬ ‫بە هەمان شێوە ساڵى داهاتوو لەسەر‬ ‫‪ 100‬تاقیکردنەوە ئەنجام بدەن‪.‬‬ ‫*تائێستا بڕیارى لەسەر نەدراوە؟‬ ‫بڕیارى لەسەر نەدراوە‪ ،‬بەڵکو کانت‬ ‫م��اوە لەگەڵ ئەنجومەنى وەزارەت‬ ‫ئ��ەوە دەک��ەی��ن بە پێشنیارێک بۆ‬ ‫ئەوەى کارى بۆ بکەین‪.‬‬

‫№‬

‫کار بەوانە بدرێ کە‬ ‫دانەمەزراون‬

‫ل���ە ئ��ێ��س��ت��ادا ک��ۆم��س��ی��ۆن��ى ب���ااڵى‬ ‫زیرەک مەحمود‬

‫ئا‪~ :‬‬

‫دەری���اچ���ەى دەرب��ەن��دی��خ��ان بە‬ ‫~ ڕاگەیاند هیچ ساڵێک‬ ‫ب��ە ق���ەد ئ��ەم��س��اڵ م��اس��ى ک��ەم‬ ‫نەبووە هەر لەسەرتایی کردنەوەى‬ ‫دەری��اچ��ەک��ە ب��ە ڕوو ڕواچ��ی��ان��دا‬

‫№‬

‫سااڵنى ڕاب��ردوو ڕۆژان��ە ‪4‬تەن‬ ‫ماسى لە دەریاچەى دەربەندیخان‬ ‫بەرهەم هاتووە‪ ،‬بەاڵم لەم ساڵدا‬ ‫بەرهەمهێنانى ماسى زۆر کەم‬ ‫بووەتەوە ڕۆژان��ە ‪300‬کیلۆ ماسى‬ ‫ب��ەره��ەم دەه��ێ��ن��رێ ک��ە بەشى‬ ‫پێداویستیەکانى ناوخۆ ناکات‪.‬‬ ‫بەرپرسێکى ب��ەش��ى م��اس��ى بە‬ ‫~ ڕاگەیاند «لە ساڵى‬ ‫‪2006‬وە پەنجە ماسیمان نەخستۆتە‬ ‫دەریاچەى دەربەندیخان»‪.‬‬ ‫خواست لە سەر ماسى ناوخۆ‬ ‫زیاترە‬ ‫خاوەن فڕنى ماسى بە ~‬ ‫ڕاگەیاند خواست لەسەر ماسى‬ ‫دەریاچەکانى خۆمان زۆرە‪ ،‬بەاڵم لە‬ ‫ئێستادا بە هۆى نەبونى بەرهەمى‬ ‫ماسى ناوخۆ ماسى دەرەوە بەکار‬ ‫دەهێنین ماسى ئێران و باشوور و‬ ‫ناوەڕاستى عێراق دەفرۆشین‪.‬‬ ‫ن��اب��راو وتیشى خ��واس��ت لەسەر‬ ‫ماسى دەری��اچ��ەى دەربەندیخان‬ ‫زیاترە الى کڕیار ئەوەش بۆ ئەوە‬ ‫دەگەڕێتەوە تامەکەى خۆشترە و‬ ‫لە ڕووى تەندروستیشەوە بە سود‬ ‫ترە‪ ،‬چونکە بە سروشتى گەورە‬ ‫دەبێ‪.‬‬ ‫ماسى لەدەرەوەى هەرێمى‬ ‫کوردستان دەهێنین‬ ‫س��اڵ��ح ڕەش��ی��د‪ ،‬م��اس��ى ک��ڕ لە‬ ‫دەری���اچ���ەى دەرب��ەن��ی��خ��ان بە‬ ‫~ ڕاگەیاند لەسەرەتاى‬ ‫ک��ردن��ەوەى ڕاو ل��ە دەری��اچ��ەى‬ ‫دەرب��ەن��دی��خ��ان ب��ەره��ەم��ى ماسى‬ ‫وەک پێویست نییە نەبونەکەشى‬ ‫دەگەڕێتەوە بۆ خزمەت نەکردنى‬ ‫دەریاچەکە‪.‬‬ ‫ن���اوب���راو وت��ی��ش��ى ج��ۆرێ��ک لە‬ ‫ماسیان کردۆتە دەریاچەکە بە‬ ‫ن��اوى (سولڤەر) زاو زێ ناکات‬ ‫ئەوەجۆرەشى بە ن��اوى ڕەق��ەوە‬ ‫خ��راوەت��ە دەری��اچ��ەک��ە جۆرێکى‬ ‫ب��اش��ە‪ ،‬ب��ەاڵم ل��ە ئێستادا کەم‬ ‫بۆتەوە‪ ،‬بۆیە داواکارین لە بەشى‬ ‫ماسى پێداچونەوەیەک بکەن بۆ‬

‫باشکردنى دەریاچەکە و پەنجە‬ ‫ماسى بکەنە ناو دەریاچەکە‪.‬‬ ‫ئ��ەو ماسى ک��ڕە ل��ە دەری��اچ��ەى‬ ‫دەربەندیخان ئ��ەوەى خستەڕوو‬ ‫سااڵنى ڕاب��ردوو بەرهەمى ماسى‬ ‫ن��اخ��ۆ ب��ەش��ى پێداویستیەکانى‬ ‫ناوخۆى دەک��رد‪ ،‬ب��ەاڵم ئەمساڵ‬ ‫ماسى زۆر ک��ەم ب��ۆت��ەوە بەشى‬ ‫پێداویستیەکانى ناخۆ ناکات‪ ،‬بۆ‬ ‫پڕکردنەوەى پێداویستیەکانى ناخۆ‬ ‫پەنا بۆ باشورى عێراق دەبەین و‬ ‫ماسى ل��ەوێ��وە دەهێنین بۆ ناو‬ ‫بازاڕەکانى کوردستان کاتێکیش‬ ‫کە ساردی کرد لە ئێرانەوە ماسى‬ ‫دەهێنین‪.‬‬ ‫ساڵح ڕەشید وتیشى ‪ 350‬ڕاوچى‬ ‫لە دەریاچەى دەربەندیخان ژیانیان‬ ‫ل��ەس��ەر ڕاوک��ردن��ى ماسییە لەو‬ ‫دەریاچەیە‪ ،‬ڕۆژان��ە لە ئێستادا‬ ‫‪300‬ک��ی��ل��ۆ ماسى ل��ە دەری��اچ��ەى‬ ‫دەربەندیخان ڕاو دەک��رێ‪ ،‬بەاڵم‬ ‫لەسااڵنى ڕابردوو ڕۆژ هەبووە ‪4‬تەن‬ ‫ماسى ڕاوکراوە لە دەریاچەکە‪.‬‬ ‫بۆ زی��ادک��ردن��ى بەرهەمى ماسى‬ ‫ل��ەو دەری��اچ��ەی��ە ن��اوب��راو ئ��ەوەى‬ ‫خ��س��ت��ەڕوو داوا ل��ە ڕاوچ��ی��ەک��ان‬ ‫بکەن تۆڕى وردبەکار نەهێنن و‬ ‫ل��ەگ��ەڵ ئ��ەوەش��دا پەنجە ماسى‬

‫دەکرێ ئەو خۆراکانەى کە دەستى‬ ‫بەسەردا دەگیرى نەسوتێنرێ بخرێتە‬ ‫دەریاچەکانەوە بۆ ئەوەى ببێتە‬ ‫خواراک بۆ ماسى دەریاچەکان‬ ‫№‬

‫هەڵبژاردنەکان بۆ هەڵبژاردنەى ‪9/21‬‬ ‫چ��ل ه���ەزار ک��ارم��ەن��دى ب��ە شێوەى‬ ‫گرێبەست پێویستە ئەمە هەنگاوێکى‬ ‫باشە گەر کۆمسیۆن ئەو کەسانە دابنێ‬ ‫کە دان��ەم��ەزراون لە دامودەزگاکانى‬ ‫ح��ک��وم��ەت��دا و ل��ەگ��ەڵ ئ����ەوەدا کە‬ ‫کاریان نییە‪ ،‬ئەمە هەنگاوێکى باشە‬ ‫ئ��ەو دەرچ��وان��ى زانکۆ و پەیمان و‬ ‫ئامادەییەکان سود لەو کارە وەردەگرن‬ ‫و هەروەها کۆمسیۆن باشتر کارەکانى‬ ‫بەڕوە دەبرێ‪ ،‬چونکە کارمەندەکانى‬ ‫کارى تریان نییە لە هەر کات پێویستى‬ ‫پیان بوو دەوانێ سودیان لێوەربگرێ‪.‬‬ ‫بۆیە گرنگە ئەو کارمەندانى ترشى‬ ‫کە ئێستا کار دەک��ەن لە بنکەکانى‬ ‫کۆمسیۆن لە ش��ار و شارۆچکەکان‬ ‫بە شێوە گرێبەست لەو کەسانە پێک‬ ‫بێ کە دانەمەزراون لە کەرتى گشتى‬ ‫و کەرتى تایبەت تا ل��ەو ڕێگەیەوە‬ ‫ژمارەیەک لە دەرچوان کاریان دەست‬ ‫بکەوێ‪.‬‬ ‫ئەمە تەنها بۆ کۆمیسیۆن نا بەڵکو‬ ‫بۆ سەرجەم دامودەزگاکانى حکومەت‬ ‫و کەرتى تایبەت ک��ار لەسەر ئەوە‬ ‫بکەن ئ��ەوان��ەى کە کاریان نییە بە‬ ‫پێى پسپۆڕیەکانیان کاریان پێبدەن‬ ‫بە شێوەى گرێبەست‪ ،‬بە تایبەت‬ ‫بۆ کەرتى گشتى کەسێک کە کارى‬ ‫هەبوو لە حکومەت جارێکى تر وەک‬ ‫گرێبەست ک���ارى پ��ێ��ن��ەدەن��ەوە بۆ‬ ‫ئەوەى دەرچوێکى زانکۆ و پەیمانگا‬ ‫کاریان پێبدرێ و بێکارى الى ئەو‬ ‫دەرچوان کەم بکرێتەوە‪ ،‬کاتێک ئەمە‬ ‫ک��را هاوسەنگێک دروس��ت دەبێت و‬ ‫ژمارەیەک لە دانەمەزراوان و کاریان‬ ‫دەست دەکەوێ‪.‬‬ ‫کاتى ئ���ەوەش ه��ات��ووە ک��ار لەسەر‬ ‫ئەمە بکرێ‪ ،‬لە ئێستا ژمارەیەک لە‬ ‫دامەزراوانى حکومەت لەر کەرتى گشتى‬ ‫و تایبەت بە شێوەى گرێبەست کارێکى‬ ‫تر بکەن‪.‬‬

‫بەرهەم هێنانى ماسى لە هەرێمى کوردستان بەشى پێداویستیەکانى ناوخۆ ناکات‬

‫بکرێتە دەریاچەکە هەروەها ئەو‬ ‫خۆراکانەى کە دەستى بەسەردا‬ ‫دەگ��ی��رى نەسوتێنرێ بخرێتە‬ ‫دەریاچەکانەوە بۆ ئ��ەوەى ببێتە‬ ‫خواراک بۆ ماسى دەریاچەکان‪.‬‬ ‫سااڵنی ڕابردوو ماسی زیاتر بووە‬ ‫ب��ەخ��ت��ی��ار م��ەح��م��ود‪،‬ڕاوچ��ى لە‬

‫ماسى زۆر کەم بوو‪ .‬ناوبراو وتی‬ ‫سااڵنى ڕابردوو تا مانگێک لە دواى‬ ‫کرانەوەى دەریاچەکە ڕاوکردنى‬ ‫ماسى زۆر باش بوو‪ ،‬کەمى ماسى‬ ‫لە دەریاچەکە دەگەڕێتەوە بۆ‬ ‫تێنەکردنى گەراى ماسى و پەنجە‬ ‫ماسى هەروەها ڕۆژانە ژمارەیەک‬

‫لە ڕاوچیان بە بەردەوامى ڕاو لە‬ ‫دەریاچەکە دەکەن ئەمەش هۆکارە‬ ‫بۆ کەم بوونەوەى ماسى‪.‬‬ ‫لە ئێستادا چاودێرى باش دەکرێ‬ ‫دەریاچەکە لە ڕووى ئ��ەوەى کە‬ ‫ناهێڵرێ قومبلە و ژاڵ و کارەبا‬ ‫بدرێ لە ئاوەکە‪ ،‬بەاڵم پێویستى‬ ‫ب��ە چاودێریکردنى زی��ات��رە لەو‬ ‫ڕووە کە گ��ەرا و پەنجە ماسى‬ ‫بخرێتە دەریاچەکەوە تا ڕاوچیان‬ ‫سودمەند بن‪.‬‬ ‫لە ئایندەدا پەنجە ماسی‬ ‫دەکەینە ناو دەریاچەى‬ ‫دەربەندیخان‬ ‫ت��وان��ا ئیسماعیل‪ ،‬لێپرسراوى‬ ‫سامانى م��اس��ى ب��ە ~‬ ‫ڕاگ��ەی��ان��د ل��ە س��اڵ��ى ‪2006‬وە‬ ‫پەنجە ماسى کراوەتە دەریاچەى‬ ‫دەربەندیخان لەو کاتەوە تائێستا‬ ‫ئێمە پەنجە ماسیمان نەکردۆتە‬ ‫ئەو دەریاچەیە‪.‬‬ ‫ناوبراو وتیشى ڕاستە ژمارەیەکى‬ ‫زۆر لە ڕاوچیانى ماسى ژیانیان‬ ‫لەسەر ئەوە دەریاچەیە‪ .‬کێشەى‬

‫تێنەکردنى پەنجە ماسى ئێستا‬ ‫ئێمە لە کوردستاندا ئەتوانین ئەو‬ ‫جۆرانە بەرهەم بهێنین «کارک و‬ ‫سلڤەر و گراس و ژێدا» ئەم جۆرانە‬ ‫کاتێک دەکرێتە ناو دەریاچەکانەوە‬ ‫ئەبێتە ه��ۆى مونافەسە لەسەر‬ ‫خواردنى ماسى ناو دەریاچەکە‪،‬‬ ‫لەبەر ئەوە ڕێگەیەکى باش نییە بۆ‬ ‫ئەوەى کە پەنجە ماسى بکەینە ناو‬ ‫دەریاچەکە‪ ،‬بەاڵم لەبەرنامەماندایە‬ ‫لە سااڵنى داه��ات��وودا گەر بکرێ‬ ‫بتوانین ئ��ەو ماسیە خۆماڵیەى‬ ‫خۆمان زیاد بکەین و پەنجە ماسى‬ ‫سورە بکەینە ناو دەریاچەکانەوە‬ ‫ئ���ەوەش ب��ەن��دە ب��ە ب��وودج��ەوە‬ ‫و پ��ارەى ت��ەرخ��ان ک��راو بۆ ئەو‬ ‫پرۆسەیە‪.‬‬ ‫توانا ئیسماعیل ئەوەشى خستەڕوو‬ ‫ئەو جۆرە ماسیە کە پێى دەگوترێ‬ ‫(ڕەقە) ئێمە تێمان نەکردووە ڕاستە‬ ‫ڕاوچیەکان سودیان لێوەرگرتووە‪،‬‬ ‫الیەنە خراپەکەى ئەوەیە ژینگەى‬ ‫دەریاچەکە تێکدەدات ژینگەى ئەو‬ ‫ماسیە خۆماڵیانە تێک ددەدا کە لە‬ ‫ناو دەریاچەکەدا دەژین‪.‬‬


‫کورد لە میدیاکانەوە‬ ‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫سێشەممە | ‪ | 2013/07/23‬ژماره ‪ | 758‬ساڵی ‪| 32‬‬

‫‪5‬‬

‫مەسەلەى کەرکوک لە ڕێکخراوى نەتەوەیەکگرتووەکان‬

‫کوردەکان لە عێراق لە هەوڵداندان‬ ‫تا مەسەلەى کەرکوک لە ڕێکخراوى‬ ‫بخەنەڕوو‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکاندا‬ ‫تا ئ��ەم ڕێکخراوە نێودەوڵەتییە‬ ‫ڕۆڵى ناوبژیوان لە چارەسەرکردنى‬ ‫ئ��ەم مەسەلەیەدا بگرێتەئەستۆ‪،‬‬ ‫ئ��ەو مەسەلەیەى کە چاودێرانى‬ ‫نێودەوڵەتی ب��ە (مەسەلەیەکى‬ ‫پڕ لە چەندین قەیرانى ناوخۆیى‌و‬ ‫ناوچەیى) هەژمارى دەکەن‪.‬‬ ‫کوردەکان لە چەندین کۆبوونەوەدا‬ ‫ل��ەگ��ەڵ ب��ەرپ��رس��ان��ى ئەمریکا‪،‬‬ ‫هۆشدارى ئەوە دەدەن کە ئەگەر‬ ‫م��ەس��ەل��ەى ک��ەرک��وک چ��ارەس��ەر‬ ‫نەکرێ‪ ،‬لەوانەیە ڕێگاى جیابوونەوە‬ ‫لە عێراق بگرینەبەر‪.‬‬ ‫لەم ئاقارەوە کوردەکان بەم چەشنە‬ ‫گلەیى خۆیان دەخەنەڕوو‪ :‬دەبوایە‬ ‫چاالکییەکى زۆر بۆ ئارام کردنەوەى‬ ‫بارودۆخى کەرکوک ئەنجام بدرێت‪،‬‬ ‫چونکە ئەگەر ڕێگاچارەسەرەکانى‬ ‫م���ەس���ەل���ەى ک���ەرک���وک ب����ەرەو‬ ‫قەیراناویتربوونى ب��ارودۆخ��ەک��ان‬

‫بچێ‪ ،‬لەوانەیە کوردەکان بڕیارى‬ ‫ج��ی��اب��وون��ەوە ب����دەن‌و ئ��ەم��ەش‬ ‫بەهانەیەکە ک��ە دەس��ت��وەردان��ى‬ ‫ئیران‌و تورکیاى بەدواوە دەبێت»‪.‬‬ ‫ک��وردەک��ان داواش لە ڕێکخراوى‬ ‫ن��ەت��ەوەی��ەک��گ��رت��ووەک��ان دەک��ەن‬ ‫کە ڕۆڵێکى پتر بۆ دۆزی��ن��ەوەى‬ ‫ڕێگاچارەسەرێکى گونجاو لەپێناو‬ ‫چارەسەرکردنى مەسەلەى کەرکوک‬ ‫بگرێتە ئەستۆ‪.‬‬ ‫ب��ەرل��ەم��ەش بەرپرسێکى ب��ااڵى‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکان‬ ‫ڕێکخراوى‬ ‫لە بەغداد جەختى کردۆتەوە کە‬ ‫ئ��ەوان ئ��ام��ادەن ڕۆڵ��ى ناوبژیوان‬ ‫بۆ چ��ارەس��ەرى کێشەى کەرکوک‬ ‫بگرنەئەستۆ‪ .‬هەڵبەتە لەکاتێکدا‬ ‫کە حکومەتى عێراق داخوازییەکى‬ ‫لەوجۆرە پێشکەش بە ڕێکخراوى‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکان بکات‪ .‬بەاڵم‬ ‫لەهەمانکاتدا بەرپرسە کوردەکانى‬ ‫کەرکوک بە ڕۆژنامەى (گاردیان)‬ ‫ی��ان ڕاگ���ەی���ان���دووە‪« :‬واب��اش��ت��رە‬ ‫مەسەلەى کەرکوک لە چوارچێوەو‬

‫ب��ەپ��ێ‌ى دەس���ت���ورى ڕێ��ک��خ��راوى‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکان بخرێتەڕوو‪،‬‬ ‫ئەویش لەکاتێکدا کە ناوەندەکان‌و‬ ‫ڕێکخراوە بەرپرسەکان لە عێراقدا‬ ‫نەتوانن ئەرکى چ��ارەس��ەرى ئەم‬ ‫مەسەلەیە بگرنەئەستۆ‪ .‬ب��ەاڵم‬ ‫ئ��ای��ا ح��ک��وم��ەت��ى ع��ێ��راق ه��ەم��وو‬ ‫هەوڵەکانى خستۆتەگەڕو تواناى‬ ‫چارەسەرکردنى نەبووە‪ ،‬تا ئێمە‬ ‫بمانەوێ‌ ئەم مەسەلەیە بۆ ڕێکخراوى‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکان بنێرین؟»‪.‬‬ ‫دەرب���ارەى ئەمەى کە ڕێکخراوى‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکان سەبارەت بە‬ ‫چارەسەرکردنى هەرچى خێراترى‬ ‫مەسەلەى کەرکوک‪ ،‬لە چ ئاستێک‌و‬ ‫تا چ ئەندازەیەک دەتوانێ‌ هاریکار‬ ‫بێت‪ ،‬کوردەکان لەوبڕوایەدان کە‬ ‫ڕێکخراوى نەتەوەیەکگرتووەکان تا‬ ‫ئەمڕۆ توانیویەتى ڕۆڵێکى پۆزەتیڤى‬ ‫لە عێراقدا هەبێت‌و کاتێک کە ئەوان‬ ‫نەیانتوانى ڕۆڵێکى پۆزەتیڤیان‬ ‫لەهەمبەر عێراقدا هەبێت‪ ،‬چۆن‬ ‫دەب��ێ‌ چ��اوەڕوان��ى ئ��ەوە بین کە‬

‫سەبارەت بە مەسەلەى کەرکوک ئەو‬ ‫ڕۆڵەى دەبێت‪ .‬بەڕاستى ڕێکخراوى‬ ‫نەتەوەیەکگرتووەکان لە م��اوەى‬ ‫(‪ )10‬دە ساڵى ڕابردوودا لە عێراق چ‬ ‫ڕۆڵێکى پۆزەتیڤى گرتۆتەئەستۆ‪.‬؟‬ ‫هێلین لیپسنى ئەندامى گروپى‬ ‫لێکۆڵینەوەیى بیکەر‪ -‬هاملتۆنیش‬ ‫لەکاتى سەردانەکەیدا لە عێراق‬ ‫دەرب��ارەى مەسەلەى کەرکوک بە‬ ‫ڕۆژنامەى گاردیانی ڕاگەیاند «لە‬ ‫چەندین ڕاپۆرتدا بۆ واشنتۆن‪ ،‬ئەم‬ ‫مەسەلەیەمان ئاشکرا ک��ردووە کە‬ ‫مەسەلەى کەرکوک مەسەلەیەکى‬ ‫زۆر ئ���اڵ���ۆزەو ل��ە ه��ەل��وم��ەرج��ى‬ ‫ئێستادا شیاوى چارەسەر نییە‌و‬ ‫سیستەمى سیاسى ئێستاى عێراق‬ ‫ێ‬ ‫ئەو دەس��ەاڵت��ەى نییە کە بتوان ‌‬ ‫ئەو هەلومەرجە کۆنتڕۆڵ بکات کە‬ ‫دواى ڕاگەیاندنى دەرەنجامەکانى‬ ‫ڕیفراندۆمى کەرکوک دێتەئاراوە‪،‬‬ ‫چ��ون��ک��ە دوو ئ���ەگ���ەر ه��ەی��ە‪:‬‬ ‫ئەگەرى یەکەم‌و بەهێزتر ئەوەیە‬ ‫ک��ە ک��ەرک��وک بگەڕێنرێتەوە بۆ‬

‫№‬

‫واشنتۆن و نەخشەى ئایندە بۆ عێراق‬

‫لە سەردەمى بڕیاردان لە ڕووخانى‬ ‫ڕژێمى بەعسەوە‪ ،‬ئێمە بەم چەشنە بیر‬ ‫دەکەینەوە کە لەبەرئەوەی سەرەنجام‬ ‫حیزبى بەعسمان هێنایەسەر چۆکان‬ ‫و بووینە شایەتحاڵی لەدایکبوونی‬ ‫دیموکراسی لە عێراق‪ ،‬ئێستا باشترین‬ ‫کار بۆ یاریدەدانی دیموکراسی عێراق‪،‬‬ ‫دابەش کردنییەتی‪.‬‬ ‫ئەمریکا چووە نێو جەنگی سەدامەوە‬ ‫ت��ا ب��ەع��س چ��ان��س��ی چ��وون��ە نێو‬ ‫ب��ەرەى تیرۆریزم کەم ببێتەوە کە‬ ‫ئەفغانییەکان‪ ،‬عەرەبەکان و هەندێ‬ ‫واڵتی دیکەی تێدابوو‪.‬‬ ‫ئێستاش ئێمە هەر لەم بڕوایەداین‬ ‫ێ‬ ‫هیچ کێشەیەک لە دنیادا نییە بتوانر ‌‬ ‫بەبێ‌ بوونی دیموکراسی چارەسەر‬ ‫بکرێت‪ ،‬عێراقى ئێستا مەبەستی‬ ‫ه��ێ��رش��ک��ردن��ەوەی ب��ۆس��ەر واڵت��ان��ى‬ ‫دراوسێ نییە‪ .‬کوردەکانیش لەڕێگەی‬ ‫پەیوەندییەکانیانەوە لەگەڵ واڵتانى‬ ‫یەکێتی ئەوروپا و ئەمریکا‪ ،‬خۆیان‬

‫ئاوێتەی بەرەى ئەمریکا و خۆرئاوا‬ ‫کرد دژ بە بەرەى تیرۆریزم‪.‬‬ ‫لە سەردەمى ڕووخانى ڕژێمی بەعسدا‪،‬‬ ‫تیمی سیاسەتی دەرەوەی جۆرج بوش‬ ‫واپاساوی هێنایەوە کە دەبێ‌ ناتۆ‬ ‫هێندە فراوان بکەین تا لە بناگوێی‬ ‫دووژمنانی لە عێراق بدات‪ ،‬چونکە‬ ‫بەعس الوازە و دوای ماوەیەکیش‬ ‫ل��ە ڕووخ��ان��ى ڕژێ��م��ەک��ە‪ ،‬خ��وو بەم‬ ‫هەلومەرجە نوێیەوە دەگرێت‪.‬‬ ‫پەیامی ئەو سەردەمەی ئەمریکا بۆ‬ ‫عێراق ئەمە بوو‪ :‬ئێمە چاوەڕوانی‬ ‫ئەوە لە ئێوە دەکەین کە هەروەک‬ ‫دیموکراتەکانی خۆرئاوا ڕەفتار بکەن‪،‬‬ ‫ب��ەاڵم ئێمە ه��ەروەک ب��ەرەى تیرۆر‬ ‫مامەڵەتان لەتەکدا دەکەین‪ .‬جەنگی‬ ‫تیرۆر بەالی ئێوەوە تەواو بووە‪ ،‬بەاڵم‬ ‫بەالی ئێمەوە هێشتا ماوە‪.‬‬ ‫تیمەکانی سیاسەتی دەرەوەی بوش‪،‬‬ ‫لەسەربنەمای (‪ )2‬دوو بیرکردنەوە‬ ‫کاریان کرد‪ .‬یەکێکیان ئەمەبوو کە‬

‫عێراق هەرلە خۆرسکەوە لە بەرەى‬ ‫تیرۆریزمدایە و گ��ەم��ارۆى ئابوری‬ ‫ناتوانێ‌ ناواخنی بەعس بگۆڕێت‪.‬‬ ‫بەمپێیە ئێمە دەب���ێ‌ پ��ەالم��اری‬ ‫سەربازیی خۆمان تا سنورەکانی ئەم‬ ‫واڵتە بڕوات‪.‬‬ ‫ئێستاش هەموو ئەو قسە بریقەدارانەی‬ ‫دەرب���ارەی دیموکراسى لە بەغداد‬ ‫دەکرێت‪ ،‬واشنتۆن بۆ بەرزکردنەوەی‬ ‫ئاستی دیموکراسی‪ ،‬دەب��ێ گوشار‬ ‫بخاتە سەر عێراق یاخود نەخشەکەى‬ ‫جۆزیف بایدن بۆ دابەشکردنى عێراق‬ ‫بهێنێتەوە ئارا‪ ،‬لەپێناو چارەسەری‬ ‫ئەگەرەی کە عێراق هەمیشە لەبەردەم‬ ‫تەقینەوەى نەتەوەکاندایە‪ ،‬بەتایبەتی‬ ‫کاتێک بەغداد ئامادە نییە ئاشتەوایى‬ ‫قبوڵ بکات‪.‬‬ ‫بیرکردنەوەکەیتر ئ��ەم��ە ب��وو کە‬ ‫پێمانوایە نابێ بەغداد هیچ کام لە‬ ‫نەتەوە پێکهێنەرەکانى ڕووب��ەڕووی سەرچاوە‪ :‬ڕۆژنامەى (نیویۆرک تایمز)‬ ‫هەڕەشە بکاتەوە‪ .‬ئ��ەو گوشارەی *بنیامین ستۆو‬

‫بەغداد دژ بە ک��وردەک��ان نواندی‪،‬‬ ‫ب��ووەم��ای��ەی ئ���ەوەی ک���ورد دوای‬ ‫بەخۆداچوونەوە لە (نورى مالیکى)‬ ‫بکات پ��اش��ان واڵت بەڕێوەببات‪.‬‬ ‫وابەستەبوونی عێراق بە هەناردەى‬ ‫نەوتەوە‪ ،‬بووەمایەی زیادبوونی نرخی‬ ‫هەناردە لەسەر حسابى کەرتەکانیترى‬ ‫بەرهەمهێنان ئ��ەم��ەش داڕووخ��ان��ى‬ ‫کەرتەکانیترى لێکەوتۆتەوە‪.‬‬ ‫ئەمڕۆ واشنتۆن دەبێ‌ سود لە هەموو‬ ‫هەوڵە دیبلۆماسییەکان ببینی بۆ‬ ‫چارەسەری ئەم قەیرانەی لە نێوان‬ ‫ێ‬ ‫کورد و بەغداد هەیە‪ ،‬ئەمریکا ناتوان ‌‬ ‫هەرەس بە پێکهاتەى عێراق بهێنێ‪،‬‬ ‫لەهەمانکاتدا ناتوانین چاوەکانمان بە‬ ‫ڕووی بڕیاری ئاقڵمەندانەدا دابخەین‬ ‫کە ئەویش دابەش کردنى عێراقە بۆ‬ ‫هەرسێ ن��اوچ��ەى شیعە‪ ،‬سوننە و‬ ‫کورد‪.‬‬

‫پێگەیشتنێکى سیاسیان دەستەبەر‬ ‫کردووە‪ ،‬بەاڵم گروپەکانیترى عێراق‬ ‫ئ��ەو چەشنە ئەزموونەیان نییە‌و‬ ‫ناتوانن ئەنجامە بەدەستهاتووەکانى‬ ‫ڕیفراندۆمێکى دیموکراسیانە قبو ‌ڵ‬ ‫ب��ک��ەن ک��ە ل��ەوان��ەی��ە ببێتەهۆى‬ ‫گێڕانەوەى کەرکوک بۆ کوردەکان‪.‬‬ ‫بەمپێیە ئێمە بەلەبەرچاوگرتنى ئەو‬ ‫ڕەفتارە سیاسییە دیموکراسییانەى‬ ‫کە کوردەکان لە ماوەى (‪ )10‬ساڵى‬ ‫ڕابردوودا ئەنجامیان داوە‪ ،‬داوایان‬ ‫لێدەکەین ک��ە چ��ارەس��ەرى ئەم‬ ‫مەسەلەیە بە کاتێکیتر بسپێرن‪».‬‬ ‫ه��اوک��ات ئ��ەم��ری��ک��ا دڵ��ن��ی��ای��ە کە‬ ‫کوردەکان تەنها بیر لە شێوازی‬ ‫ئاشتیانە ب��ۆ چ���ارەس���ەرى ئەم‬ ‫مەسەلەیە دەکەنەوە کە تەواوى ئەو‬ ‫هەلومەرجە دیاریکراوانەى تێدا بێت‬ ‫کە لە ماددەى (‪)140‬ى دەستورى‬ ‫نوێ‌ى عێراقدا هاتووە‪.‬‬

‫ک��وردەک��ان‌و ئ��ەگ��ەرى دووەم��ی��ش‬ ‫ئ��ەم��ەی��ە ک��ە ک��ەرک��وک نەخرێتە‬ ‫ژێر دەسەاڵتى ک��وردەک��ان��ەوە‪ .‬لە‬ ‫هەردوو هەلومەرجەکەشدا ئەگەرى‬ ‫ک���ەوت���ن���ەوەى ت��ون��دوت��ی��ژی��ى لە‬ ‫بارودۆخەکانى دواى ڕیفراندۆمدا زۆر‬ ‫بەرزە»‪.‬‬ ‫لیپسن لە درێ��ژەى گفتوگۆکەیدا‬ ‫ئ��اش��ک��راى ک��ردب��وو ک��ە ب��ەپ�ێ‌ى‬ ‫دەرەن��ج��ام��ە بەدەستهاتووەکانى‬ ‫ش����ی����ک����ردن����ەوەى ئ��ەن��ج��ام��ى‬ ‫ڕاپ��ۆرت��ەک��ان��م��ان‪ ،‬عێراقییەکان‬ ‫هێشتا ئامادەگى ئەمەیان نییە‬ ‫کە بڕیارێکى یەکالکەرەوە بدەن‪.‬‬ ‫بەم پێیە لە ڕوانگەى سیاسییەوە‬ ‫ئاقاڵنەترو دووربینانەتر ئەوەیە کە‬ ‫ماوەیەکى زۆرتر بۆ چارەسەرکردنى‬ ‫کێشەى کەرکوک تەرخان بکەین‪.‬‬ ‫شیکردنەوەکانى ئەوان لەسەر ئەم‬ ‫مەسەلەیە بنیاتنراوە کە ئەگەرچى‬ ‫کوردەکان بە درێژایى (‪ )21‬ساڵى سەرچاوە‪ :‬ڕۆژنامەى (گاردیان)‬ ‫ڕاب����ردوو خ��اوەن��ى ئەزموونێکى نوسینى‪ :‬جۆن هارڤی‬ ‫دادوەریى دیموکراسیانە بوون‌و جۆرە‬

‫سوریا ڕیفۆرمى دیموکراسیانەی‬ ‫کێشەى کورد ناکات‬

‫(سێڵجان ه��اج��ى)ى پەیامنێرى‬ ‫بەناوبانگى ئ��اژان��س��ى ئەسۆشێتد‬ ‫پرێس (‪THE ASSOCITED‬‬ ‫‪ ،)PRESS‬وت��ارێ��ک��ى ل��ەب��ارەى‬ ‫ڕەوش����ى ن���وێ‌ ک���وردان���ى س��وری��ا‬ ‫باڵوکردەوە‪.‬‬ ‫لە سەرەتاى ئەم نوسینەدا هاتووە‪:‬‬ ‫سەرکردەکانى سوریا لە دواى شەڕ‬ ‫و خۆپیشاندانەکانى چەند ڕۆژى‬ ‫ڕابردووى کوردەکانى سوریا‪ ،‬بڕیارێکى‬ ‫هاوبەشیان داوە تا بەتوندترین شێوە‬ ‫وەاڵمى ئەو کوردانە بدەنەوە کە داواى‬ ‫مافەکانیان دەک��ەن لە چوارچێوەى‬ ‫دەوڵەتى سوریادا‪ ،‬بۆ ئەو مەبەستەش‬ ‫سوپاى سوریا بە سەرکردایەتى خودى‬ ‫بەشار ئەسەد‪ ،‬دەی��ەوێ پشتێنەى‬ ‫ئەمنی بۆ ڕێگەگرتن لە تەشەنەسەندنى‬ ‫شەڕى کورد دروست بکات‪ ،‬گەمارۆى‬ ‫زیاترى ئازوقەش بخاتە سەر شارە‬

‫کوردییەکان‪.‬‬ ‫هەروەها لە بەشێکیترى وتارەکەدا‬ ‫هاتووە‪ :‬هەرچەندە لە سەرەتاى شەڕى‬ ‫چەکدارانەى کوردەکانى (پ‪.‬ک‪.‬ک)‬ ‫لەگە ‌ڵ تورکیادا پتر لە (‪)45،000‬‬ ‫هەزارى کەس ک��وژراوە‪ ،‬بەاڵم ئێستا‬ ‫سەرکردایەتى (پ‪.‬ک‪.‬ک) ژمارەیەک‬ ‫چ��ەک��دارى خ��ۆى ن��اردۆت��ە سوریا بۆ‬ ‫یارمەتیدانى کوردەکان‪ ،‬بەشێ لەو‬ ‫چ��ەک��داران��ەش ب��ە ڕەس���ەن ک��وردى‬ ‫سوریان و لەناو بەرەى ئەو حیزبەدا‬ ‫بوون‪.‬‬ ‫گرفتى سوریا ب��ەوە ئاڵۆزتر بووە‬ ‫ک��ە ب��ەش��ار ئ��ەس��ەد و هیچکام لە‬ ‫دەسەاڵتدارانى سوریا‪ ،‬ئامادە نین‬ ‫ڕیفۆرمێکى دیموکراسیانە لە شێوازى‬ ‫مامەڵەکردنى خۆیاندا لەگەڵ کورد‬ ‫بکەن‪ ،‬ئەمەش تەنها ڕێگاى چەکدارى‬ ‫و توندوتیژى بۆ کورد هێشتۆتەوە‪.‬‬


‫‪6‬‬

‫بیرو ڕا‬

‫| ساڵی ‪ | 32‬ژماره ‪ | 2013/07/23 | 758‬سێشەممە‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫لێکدانەوەکانی مێژوو‬

‫کامەیە حزبى بچوک؟‬

‫د‪ .‬کەیوان ئازاد‬

‫تاوانبارکردنی حکومەت بە‬ ‫هۆکاری جۆراوجۆر!‬

‫№‬

‫‪KaiwanAzad@yahoo.com‬‬

‫هەندێک جار لە دو توێى دەمەبۆڵەو‬ ‫ملمالنێکانى نێوان الیەنەسیاسیەکان‬ ‫ی����ان ل���ەس���ەر ئ��اس��ت��ى ک����ادرو‬ ‫ئەندامەکانیان دەستەواژەى ( حزبى‬ ‫بچوک ) یان ( حزبە بچوکەکان )‬ ‫یان ( حزبۆچکە ) بەکار ئەهێنرێت‬ ‫ب��ەو پ��ێ��وەرەى کە خۆیان ب��ۆى دا‬ ‫ئەتاشن‪.‬کە لەبنەرەتدا ئەگەر بەهاى‬ ‫حزب وەک دراوى کاغەز سەیر بکەین‬ ‫ئەوا بەڵێ لە ڕووى قەبارەوە دراوە‬ ‫گەورەکان بەهایان لە دراوە بچوکەکان‬ ‫زیاترە‪ ،‬بەاڵم با بۆ هەمووالیەک ڕوون‬ ‫بێت قەبارەى بزوتنەوەو هەر حزب و‬ ‫ڕێکخراوێکى شۆڕشگێر ناکرێت وەک‬ ‫قەبارەى ( پارە ) تەماشا بکەین‬ ‫یان ژم��ارەى ئەندامەکانیان بکەینە‬ ‫پێوەرى گەورەو بچوکى‪،‬چونکە حزب‬

‫مافەکانى مرۆڤ شایەنى ڕێز لێگرتنن‬ ‫سابیر عەبدوڵاڵ کەریم‬

‫کەڵچەرى پارێزگاریکردن لە کایەى‬ ‫مافەکانى مرۆڤ بریتیە لە کۆمەڵێک‬ ‫پ���ێ���وەرى ب��ن��ەڕەت��ى ک��ە ن��اک��رێ��ت‬ ‫مرۆڤەکان بەبێ ئەو پێوەرانە وەک‬ ‫مرۆڤى ڕێزلێگیراو بە شکۆو کەرامەتى‬ ‫خۆیانەوە بژین‪ ،‬چونکە بەشێکى‬ ‫هەرە زیندووى ئازادى و دادپەروەرى‬ ‫و یەکسانى و ئاشتى لەناو کۆمەڵگەى‬ ‫مرۆڤایەتى پێکدەهێنن کە بەهۆیانەوە‬ ‫ت��ەواوى مرۆڤایەتى گەشە دەکات و‬ ‫ب���ەردەوام تاکەکان لە پێشێلکارى‬ ‫و توندوتیژى و ستەمکارى دوور‬ ‫دەخ���ەن���ەوە و ه��ی��واى ژیانێکى‬ ‫شکۆمەندو شایستەیان بۆ دەستەبەر‬ ‫دەکەن‪.‬‬ ‫ل��ە ڕاس��ت��ی��دا ب��ن��ەم��اک��ان��ى مافى‬ ‫مرۆڤ ڕەسەنایەتى خۆیان هەیە و‬ ‫موڵکى خودى مرۆڤەکانە بەدەر لە‬ ‫بەهەندوەرگرتنى ڕەگەز یان ئیتنیک‬ ‫یان ئایین یان ڕەن��گ یان بیروڕاى‬ ‫س��ی��اس��ى‪ ،‬چ��ون��ک��ە م��رۆڤ��ەک��ان بە‬ ‫ئازادى لەدایک دەبن و پێویستە بە‬ ‫ئازادى بژین و ڕێز لە شکۆمەندى و‬ ‫مافەکانیان بگیرێت‪.‬‬ ‫بێگومان ه��ەر ک��ۆم��ەڵ��گ��ەی��ەک بە‬ ‫ش��ێ��وازێ��ک��ى ج��ی��اواز ل��ە چەمکى‬

‫مافەکانى م��رۆڤ گەیشتووە و بە‬ ‫شێوازێکى جیاوازیش بە ب��ەراورد‬ ‫لەگەڵ کۆمەڵگەکانى ترى مرۆڤایەتیدا‬ ‫پەیڕەوى دەک��ات‪ ،‬چونکە کارکردن‬ ‫ل��ەس��ەر ب��وارەک��ان��ى م��اف��ى م��رۆڤ‬ ‫بەپێى کەلتوور و دابونەریتەکان‬ ‫و ڕاس��ت��ی��ە ئ��اب��ووری��ی��ەک��ان دی��ارى‬ ‫دەکرێت‪ .‬ڕاستیەک هەیە پێویستە‬ ‫لەپێناوى ئاشنابوونمان بە بنەما‬ ‫و بەهاکانى مافى مرۆڤ ڕاشکاوانە‬ ‫دانى پیادا بنێین‪ ،‬ئەوەیە کە پێگەى‬ ‫ئێمە و واڵت��ان��ى ت��رى ناوچەکەش‬ ‫لەڕووى ڕێزگرتن لە مافەکانى مرۆڤ‬ ‫هێشتا زۆر الوازە‪ ،‬چونکە دەرفەتە‬ ‫ڕەخساوەکان بۆ بونیاتنانى کۆمەڵى‬ ‫مەدەنى بەجۆرێک کە خاوەنى بناغە‬ ‫و پێگەیەکى بەهێز بێت بۆ پێکهێنان‬ ‫و پێگەیاندنى ئەو دامودەزگایانەى کە‬ ‫ڕێز لە مافەکانى مرۆڤ دەگرن‪ ،‬هێشتا‬ ‫کامڵنەبوون و گەشەیان نەکردووە‪.‬‬ ‫گەالنى ناوچەکە بە گەلى کوردیشەوە‬ ‫ل��ەدواى بەرپابوون و سەرخستنى‬ ‫ش��ۆڕش��ە ڕزگ��اری��خ��وازەک��ان��ی��ان و‬ ‫پێکهێنانى دام��ودەزگ��ا و سیستمە‬ ‫سیاسى و ئابوورییەکانیان‪ ،‬پێویست‬ ‫ب��وو ل��ەدواى بەڕێکردنى سااڵنێکى‬ ‫زۆر لە حکومەتدارى و فەرمانڕەوایى‬ ‫پ��ێ��داگ��رى ب��ک��ەن ب��ۆ ک���ارک���ردن و‬ ‫گەشەپێدانى ڕۆڵى کۆمەڵى مەدەنى‬ ‫و پێکهاتەکانى لەسەر ئاستى ناوخۆ‪،‬‬ ‫ئەوەش پاڵپشت بەو گەشەکردن و‬ ‫پێشکەوتنەى کە دەستەواژەکانى‬ ‫م���اف���ى م�����رۆڤ ل���ەس���ەر ئ��اس��ت��ى‬ ‫ن��ێ��ودەوڵ��ەت��ى ب��ەخ��ۆی��ەوە بینیوە‪،‬‬ ‫بە تایبەتیش ل���ەدواى دەرچ��وون��ى‬

‫جاڕنامەى گەردوونى مافەکانى مرۆڤ‬ ‫ل��ە ‪ 1948/12/10‬ک��ە پەیامێکى‬ ‫گرنگ ب��وو بۆ هەموو مرۆڤایەتى‪،‬‬ ‫بە شێوەیەکى تایبەتى ئەو گەالنەى‬ ‫کە لەژێر چەپۆکى ڕژێمە تۆتالیتار‬ ‫و چەوسێنەر و سەرکوتکارەکاندا‬ ‫دەن��اڵ��ێ��ن��ن و ل��ە س��ەرەت��ای��ی��ت��ری��ن‬ ‫مافەکانیان بێبەشکراون‪.‬‬ ‫ئەمڕۆ کە مرۆڤایەتى لە سەردەمی‬ ‫گلۆبالیزم و پێشکەوتنى تەکنۆلۆجیدا‬ ‫دەژى‪ ،‬بۆیە کۆمەڵگاکان پێویستیان‬ ‫بە بونیاتنانى دامودەزگا مەدەنییەکان‬ ‫و فەرهەمبوونى ئازادیە گشتییەکان‬ ‫هەیە بە ئامانجى بونیاتنانى پێودانگ‬ ‫و کەلتوورى بەهێز لە بوارى مافەکانى‬ ‫م��رۆڤ��دا و ک��ارک��ردن��ى بێوچان بۆ‬ ‫بەدیهێنانى خواست و داواکارییەکانى‬ ‫خەڵک بە ئاراستەى گەیشتن بە‬ ‫بونیاتنانى کۆمەڵگەیەکى شارستانى‬ ‫پێشکەوتوو سەقامگیر‪ .‬ئەگەر بێتو‬ ‫هەر تاکێکى کۆمەڵى ک��وردى درک‬ ‫بە بەهاى خود و گرنگى مافەکانى‬

‫خۆى وەک��و مرۆڤێکى خ��اوەن ماف‬ ‫ب��ک��ات‪ ،‬ئ���ەوا س��ەرەت��ا ل��ەخ��ۆی��ەوە‬ ‫دەستپێدەکات بە داکۆکیکردن لە‬ ‫مافە سەرەکییەکانى‪ ،‬پاشان ئەم‬ ‫کەلتوورە دەبێتە کەلتوورى گشتى‬ ‫ک��ۆم��ەڵ��گ��ا‪ ،‬وات���ا بەدەستهێنانى‬ ‫مافەکانى م��رۆڤ ل��ە چوارچێوەى‬ ‫پێوەر و بنەما نێودەوڵەتییەکاندا‬ ‫ه��ەن��گ��اوێ��ک��ى س��ەردەم��ی��ان��ەی��ە بۆ‬ ‫کەمکردنەوە و نەهێشتنى پێشێلکاری‬ ‫و تاوانکارییەکان و هەنگاونانى واڵت‬ ‫بەرەو پێشکەوتن و خۆشگوزەرانى‪.‬‬ ‫گومان ل���ەوەدا نیە کە لە سایەى‬ ‫نەهێشتنى ستەم و پێشێلکارییەکان‬ ‫و باڵوبوونەوەى کەلتوورى یەکترى‬ ‫قبووڵکردن و ڕێزگرتن لە جیاوازى‬ ‫ب��ی��روڕا و بۆچوونە سیاسییەکان‪،‬‬ ‫یاسا سەروەر دەکرێت و دادپەروەرى‬ ‫و یەکسانى کۆمەاڵیەتى دێتەدى‬ ‫و ت��ون��دوت��ی��ژى و پێشێلکارى و‬ ‫ن��ادادپ��ەروەرى ماڵئاوایى دەک��ەن و‬ ‫مرۆڤەکان بە ئاسوودەیى دەژی��ن‪،‬‬

‫№‬

‫ڕۆژی (ه��ەی��ن��ی) ب�����ەرواری (‪19‬ی‬ ‫تەممووزی‪2013‬ز) کچێکی کوردی دانیشتوی‬ ‫گوندی (دیسکەرە)ی سەر بە ناحیەی‬ ‫زەڕایەنی سەر بە قەزای (هەڵەبجەی تازە)‬ ‫لە پارێزگای سلێمانی بەهۆی پێوەدانی‬ ‫دووپشکەوە گیانی لەدەستدا‪ .‬ڕووداوەکە‬ ‫ئەگەر بە دیوێکدا ئاسایی بووبێت‪ ،‬بەوەی‬ ‫ڕ‌وژان���ە س���ەدان ک��ەس لە سەرتاسەری‬ ‫جیهاندا بەهۆی ئاژەڵی دڕن��دەوە گیان‬ ‫ل��ەدەس��ت ب��دەن‪ ،‬ئ��ەوا بەدیوێکی تردا‬ ‫ئاسایی نەبوو‪ ،‬بەوەی مرۆڤێک بەو هەموو‬ ‫گەورەییە و لە سەرەتایی تەمەنیدا بەهۆی‬ ‫پێوەدانی دووپشکێکەوە گیان لەدەست‬ ‫ب��دات‪ ،‬کە لەالیەک هیوایەکی گەورەیی‬ ‫بە ژیان هەبوو وە زۆری مابوو لە مانا‬ ‫و چەمکەکانی ژی��ان تێبگات و تاڵی و‬ ‫خۆشییەکانی ژی��ان ببینێت‪ ،‬لەالیەکی‬ ‫دی وا بە سانایی بەهۆی دووپشکێکەوە‬ ‫و لە بەردەم ئەو هەموو پێشکەوتنانەی‬ ‫ئێمڕۆی جیهاندا گیان لەدەست بدات! وەک‬ ‫ووت��راوە ‘‘هەمووان مردنێک قەرزارین و‬ ‫هەر دەبێـت بیدەینەوە‪ ،‬سا ئەوەش ئیمڕۆ‬ ‫بێت یان سەبی’’‪ ،‬بەاڵم شێوازی مردنەکان‬ ‫و هۆکارەکانی ج��ی��اوازن‪ .‬وات��ە دەشێت‬ ‫کەسێک بەهۆی نەخۆشییەکەوە گیان‬ ‫لەدەست بدات‪ ،‬کە زانست نەگەیشتبێتە‬ ‫ئەو ئاستەی ڕیشەی دۆزینەوەی جۆری‬ ‫نەخۆشییەکە ئاشکرا بکات‪ .‬ئەمەو دەشێت‬ ‫کەسەکە بەهۆی کۆتایی تەمەنی و بە بێ‬ ‫هیچ هۆکارێک کۆچی دوایی بکات‪ ،‬بەاڵم کە‬ ‫کار بگاتە کۆمەڵە هۆکارێکی الوەکی‪ ،‬وەک‬ ‫پێوەدان بە مار و دووپشک و خنکان و‬ ‫ڕووداوی هاتوچۆ بەهۆی خێرایی لێخوڕین‪،‬‬ ‫ئەمانە هەمووی پرسیارن؟ چونکە لەالیەک‬ ‫ئەستەمە زان��س��ت نەگەیشتبێتە ئەو‬ ‫ئاستەی دژە ژەه��ری مار و دووپشک و‬ ‫دەیان ئاژەڵی دڕندەی تر ئاشکرا نەکات!‬ ‫ئەمەو ئەستەمیشە کەسێک خۆی فڕێ‬ ‫بداتە ئاوێکەوە کە مەلە نەزانێت یان لە‬ ‫ج��ۆری مەنگی و خ��وڕی ئاوەکە ئاگادار‬ ‫نەبێت! هەروەها تا دەگاتە ئ��ەوەی‪ ،‬کە‬ ‫مرۆڤ لەپێناو حەزی خێڕایی لێخوڕینی‬ ‫ئۆتۆمبێل‪ ،‬هۆکاری گیان لەدەستدانی خۆی‬ ‫و کەسانی دی بێت‪ ،‬چونکە بە هەموو‬ ‫پێوەرەکان‪ ،‬ئەو جۆرە مردنانە دەستکرد‬ ‫و م��رۆڤ بە شێوەیەک لە شێوەکان بۆ‬ ‫خۆی دروست کردووە‪ ،‬کە دەکرێت بەهۆی‬ ‫ژیری و لێکدانەوەکانی خۆی و کەسانی‬ ‫دەوروبەرەوە خۆیان لێ دوور بخاتەوە‪.‬‬ ‫ئەو لێکدانەوانەی س��ەرەوە دەروازەی‬ ‫نێو چ��وون��ە باسەکەمانن‪ ،‬چونکە بێ‬ ‫ئەو لێکدانەوانە ناتوانین بگەینە کرۆکی‬ ‫باسێکی گرنگ‪ ،‬ئەویش ئەوەیە‪ ،‬کە ئایا‬ ‫بە چ پێوەرێک ڕەوایە هەموو جۆرەکانی‬ ‫کردن بخرێتە ئەستۆی حکومەت؟ یان لە‬ ‫کام واڵتی جیهاندا حکومەت وەک ناوەندی‬ ‫دەسەاڵت و ڕێکخەری کارەکانی حکومەت‬ ‫لە مردنی تاکەکان بەرپرسیار بووە؟ وەک‬ ‫ئ��ەوەی الی ئێمەی ک��ورد و لە هەرێمی‬ ‫کوردستان هەموو تاوانی مردنەکان بخرێتە‬ ‫ئەستۆی حکومەت؟ ئەو تاوانانەش بەهۆی‬ ‫بارینی باران و دروستبوونی الفاو بووبێت‪،‬‬ ‫تا دەگاتە کارەساتی سروشتی تری وەک‬ ‫بومەلەرزە و هەرەسی بەفر و ووشکە ساڵی!‬ ‫یان تا دەگاتە شۆرتی کارەبا و خنکان‬ ‫لە گۆم و زێ و چۆم و مەلەوانگەکان و‬ ‫تەنانەت پێوەدان بەهۆی ئاژەڵێکی دڕندەی‬ ‫وەک مار و دووپشک یان خواردنی کەسەکە‬ ‫هەر بەهۆی ئاژەڵێکی دڕندەی وەک شێر و‬ ‫پڵنگ و گورگ و چەندانی تر؟ پرسیاری‬ ‫سەرەکی ئەم باسەش ئەوەیە‪ ،‬کە ئەگەر‬ ‫حکومەت بەهۆی کۆمەڵە یاسا و ڕێکارێکەوە‬ ‫سنووری بۆ ئەو هەموو هۆکارانە دانا‪ ،‬ئایا‬ ‫دواج��ار هاواڵتیان پابەندی دەب��ن؟ وەک‬ ‫ئ��ەوەی تا ئێستاش هاواڵتیانی هەرێمی‬ ‫کوردستان لە بەکارهێنانی ووزەی کارەبا‬ ‫و ئاو‪ ،‬بێ سنوور زیادەڕۆیی دەکەن و هیچ‬ ‫حیسابێکی بۆ ناکەن؟ یان فڕیدانی ئەو‬ ‫هەموو خۆڵ و خاشاکەی‪ ،‬کە ڕۆژانە بەهۆی‬ ‫بێ بەرنامەیی خواردن و خواردنەوەکانانەوە‬ ‫فڕیی دەدرێن؟ هەر بۆیە دەبێت بپرسین‪،‬‬ ‫کە ئایا دەبێت هاواڵتیان خۆیان خەمی‬ ‫خۆیان بێت‪ ،‬یان حکومەت بەهۆی کامێرا‬ ‫چاودێرییەکانییەوە‪ ،‬چاودێری بخاتە سەر‬ ‫خ��واردن و خواردنەوە و ژیانی تایبەتی‬ ‫تاکەکان‪ ،‬تا دەگاتە چاودێریکردنی ئاژەڵە‬ ‫دڕن��دەک��ان‪ ،‬تا پێوەمان ن��ەدات؟ ئەمانە‬ ‫هەموو ئ��ەو پرسیارانەن ڕۆژان��ە دەزگ��ا‬ ‫و دام��ەزراوەک��ان��ی حکومەتی هەرێمی‬ ‫کوردستانی پێ تاوانبار دەکرێن‪ .‬ئەو دەزگا‬ ‫و دامەزراوانەی هەر خۆمان دورستکەر و‬ ‫ڕێکخەری بووین و هەین؟‬

‫سەردار محەمەد‬

‫یان هەر بزوتنەوەیەک لە زەمەنى‬ ‫ڕاگەیاندنى خۆیدا ئیتر ئەو ئەبێت‬ ‫بە یەک جەستەى زی��ن��دوو‪.‬وە ئەم‬ ‫جەستەیە بچوکە یان زەبەالحە ئێمە‬ ‫ئەبێت وا تەماشاى بکەین کە ئایا‬ ‫جەستەى ئەم حزبە چى پێئەکرێت‪.‬‬ ‫وات��ە پێوەرى بچوکى و گەورەیى‬ ‫بزوتنەوەو ڕێکخراوەکان لەسەر ئەداى‬ ‫کارکردن و ڕۆڵ بینینیانە لە مەیدانى‬ ‫سیاسەت و تواناى بەرێوەبردن نەک‬ ‫خاوەنى چەند کەسەو چەند هێزى‬ ‫سەربازى و ئابورى لەپشتەوەیە‪.‬‬ ‫ب��ۆ نمونە ( ح��زب��ى سۆسیالست‬ ‫دیموکراتى کوردستان ) کە وەک‬ ‫بزوتنەوەیەکى چەکدارى لە ساڵى‬ ‫‪ 1976‬دامەزراندنى خۆى ڕاگەیاندووە‪.‬‬ ‫ب��ەاڵم حزبى یەکەم و دووەم نیە‬ ‫ل��ە گ��ۆرەپ��ان��ەک��ەدا‪،‬وە بەتەنیشت‬ ‫ئەمیشەوە چەندین الیەنى دیکەش‬ ‫هەن خاوەنى مێژوون ب��ەاڵم حزبى‬ ‫یەکەم و دووەم نین‪،‬بەاڵم بەشدارن‬ ‫لەدەستەاڵتدا بەئاستى جیاجیا‪.‬‬ ‫ئێستا ناونیشانى ئەم حزبانە حزبى‬ ‫ناو دەستەاڵتن یان حزبە بچوکەکان؟‬ ‫چونکە ت��ۆ ک��ە ب��ەش��دار بویت لە‬ ‫دەستەاڵتدا واتە متمانەى بریاردان و‬

‫بەرێوەبردنت بەدەست هێناوەو شانت‬ ‫ی��اوەت��ە ب��ەر ڕاییکردنى ک��اروب��ارى‬ ‫خەڵک و بەرپرسیارێتى چارەنوسیان‬ ‫کە ئەمە بەسە بۆ ئەوەى بچوک نیت‪.‬‬ ‫بەڵکو حزبى بچوک ئەوەیە کە تەنیا‬ ‫بروا بەبونى خۆى بکات و بیشیەوێت‬ ‫ه��ەم��وو کەسێک وەک ئ��ەو قسە‬ ‫بکات و بەقەد ئەو ئاو بخواتەوە‪.‬‬ ‫بەبڕواى من حزب دەبێت لەهەموو‬ ‫قۆناغێکدا پێویست بێت‪ .‬گرنگ‬ ‫نیە قەبارەى چەندە‪ ،‬گرنگ ئەوەیە‬ ‫تۆزێک لە نارەحەتى و مەینەتیکانى‬ ‫ئەم گەلە کەم بکاتەوە بەوانەشەوە‬ ‫کە ل��ەدەرەوەى بۆچونەکانى ئەمن‪.‬‬ ‫کاتێکیش خێرا خێرا ئەوترێت (حزبە‬ ‫بچوکەکان ) ئەوە هەر ئەو مەرامەیە‬ ‫کە لەپێویست بونیان کەم ئەکاتەوەو‬ ‫بەگرنگیان نازانێت بەبێ گەرانەوە‬ ‫ب��ۆ ئەخالقى سیاسى‪.‬خوێنەران‪.‬‬ ‫گریمان سۆسیالست وازى لەپێوەرى‬ ‫مێژوى چەکدارى هێناو هاتە سەر‬ ‫پێوەرى خەباتى ئەمڕۆى جەماوەرى‪.‬‬ ‫ئەگەر ژم��ارەى دەنگدەرەکانیشى‬ ‫بەپەنجەى دەس��ت بژمێرێن ئەوە‬ ‫ن��ی��ش��ان��ەى ب��چ��وک��ى ن��اگ��ەی��ەن��ێ��ت‬ ‫بەپێوەرى ئەخالقى سیاسەتکردن‪.‬‬

‫چونکە سۆسیالستەکان لەهەر کون‬ ‫و قوژبنێکى ئەم هەرێمەدا بن هەست‬ ‫بە بەرپرسیارێتى ئەکەن بەناوەندى‬ ‫بریارو پێگە هەستیارەکانیشەوە‪.‬الى‬ ‫هەموو کەسیش ڕوونە کە پێکهاتەى‬ ‫ئەم حزبە زۆرینەیان چینى هەژارو‬ ‫کەس و کارى شەهیدان و خەڵکى‬ ‫چەوساوەو خوێنەوارو خۆبەخشى ئەم‬ ‫وواڵتەن‪ ،‬وە کۆبونەوەشیان لەدەورى‬ ‫حزبەکەیان زی��ان��ى بەهیچ الی��ەک‬ ‫نەگەیاندووە‪.‬تەنیا بەوانە نەبێت کە‬ ‫ئەیانەوێت تەراتێن بەئازادى خەڵک‬ ‫و سەربەخۆبونیانەوە بکەن و بەهاتو‬ ‫هاوارى ناو بازاڕو شوێنى تریشەوە‬ ‫قەبارەیان گەورەتر نیشان بدەن‪.‬‬ ‫هەربۆیە لە ڕاستیدا ئەتوانین بڵێین‬ ‫فاڵنە کۆمپانیا لە فاڵنەى تر گەورە‬ ‫ترە‪ ،‬بەاڵم کە دێیتە سەر بزوتنەوەیەک‬ ‫ی���ان ه���ەر ح��زب��ێ��ک��ى ڕاگ��ەی��ەن��راو‬ ‫ئیتر گ��ەورەی��ى و بچوکیەکەى لە‬ ‫کردارەکانیدا دەردەکەوێت و منەتى‬ ‫بەکەس نیە‪ .‬من هیوادارم کەلتورى‬ ‫یەکتر قبوڵکردن لەکوردستان گەشە‬ ‫بکات‪ .‬کێ ئەیەوێت خزمەتێک بکات‬ ‫ب��ا بفەرموێت و س��ەرچ��او‪ ،‬ب��ەاڵم‬ ‫نەیەت لەسەر حسابى کەللەسەرى‬

‫من و ڕوشاندنى بیرورام خۆى جوان‬ ‫بکات و بڵى وەرن من نمونەیەکى‬ ‫جواترم پێیە بۆ خەڵکى کوردستان‪.‬‬ ‫خۆشبەختانە زۆرمان نەماوە بۆ چونە‬ ‫ب��ەردەم سندوقەکانى هەڵبژاردن و‬ ‫کەسیش کەلەبچە نەکراوە بۆ ئەوەى‬ ‫ب��ەزۆر دەن��گ بە الیەنێکى دی��ارى‬ ‫ک��راو بدات‪.‬من بەباشى هەستیش‬ ‫بە تێگەیشتن و هۆشیارى خەڵکى‬ ‫خ��ۆم��ان ئ��ەک��ەم ب��ۆ هەڵبژاردنى‬ ‫نوێنەرو دەلیلى خۆشگوزەرانى و‬ ‫یەکسانى بۆ خۆیان‪.‬لەو ب��اوەرەدا‬ ‫نیم ئیتر پروپاگەندەش کاریگەرى‬ ‫ه��ەب��ێ��ت ل���ەس���ەر ب���ی���روب���اوەرى‬ ‫گەنجەکانمان‪ .‬ب��ا دڵنیاش بین‬ ‫بەنیسبەت سۆسیالستەوە ترسى‬ ‫کەمبونەوەى دەگەکانى نییە بەڵکو‬ ‫شتێکى چ��اوەروان نەکراو ئەگەرى‬ ‫هەیە لەبەر دوو هۆى سەرەکى __‬ ‫یەکەم _خزمەتکردنى بێ مەرج‬ ‫بەوکەسانەى کەشایەنى خزمەتکردن‬ ‫بون و دڵنیام کەسانى بەوەفان‪.‬‬ ‫دووەم _ س���ورب���ون ل��ەس��ەر‬ ‫هەڵوێستى نەگۆر لەپێناو لێک نە‬ ‫ترازانى شەقامى کوردى و دانەڕمانى‬ ‫ماڵەکەمان ( هەرێمى کوردستان )‪.‬‬

‫چونکە جیاوازییەکان لەنێوانیاندا‬ ‫نامێنێت و مافەکان دەدرێنەوە بە‬ ‫خاوەنەکانیان‪ .‬ئەو خاڵە هاوبەشەى‬ ‫ڕوناکبیران و چاالکوانانى بوارى مافى‬ ‫مرۆڤ پێکەوە کۆدەکاتەوە ئەو هێڵە‬ ‫گشتیەیە کە بریتیە لە کارکردنى‬ ‫دەستەجەمعیان ب��ۆ گەیشتن بە‬ ‫جیهانێک کە تێیدا هاواڵتیان وەکیەک‬ ‫بە ڕێزو کەرامەتى مرۆیى خۆیانەوە‬ ‫بژین و هیچ کەسێک دەستدرێژى‬ ‫نەکاتە سەر مافەکانیان‪ .‬تا ئێستاش‬ ‫بەشێکى زۆر لە حکومەت و دەوڵەتانى‬ ‫خۆرهەاڵتى ناوەڕاست‪ ،‬بە تایبەتی‬ ‫ئ��ەو واڵت��ان��ەى ل��ە س��ای��ەى حوکمە‬ ‫سەرکوتکارەکاندان‪،‬‬ ‫دیکتاتۆریە‬ ‫هێشتا دوورن ل��ە پ��ەی��ڕەوک��ردن��ى‬ ‫ناوەرۆکى ئەو پەیمان و ڕێکەوتننامە‬ ‫نێودەوڵەتییانەى ک��ە ل��ە ب��وارى‬ ‫مافەکانى مرۆڤدا ئیمزاکراون‪ ،‬بەڵکو‬ ‫ئەوەندە گەلەکانیان پەراوێزخست و‬ ‫چەوساندەوە و هاواڵتیانیان تووشى‬ ‫بێکارى و باروودۆخى ناهەموار کرد‬ ‫و ب��ۆ م��اوەی��ەک��ى زۆر ڕووی��ان��ک��ردە‬ ‫گەندەڵى و ناعەدالەتى و جیاوازى‬ ‫چینایەتى و بردنى سامانى گشتى‪،‬‬ ‫بەاڵم بەرئەنجامەکەى پڕبوونى جامى‬ ‫تووڕەیى ئەو گەالنەى لێکەوتەوە کە‬ ‫شۆڕش و ڕاپەڕینەکانى بەهارى عەرەبى‬ ‫باشترین نموونەن بۆ سەلماندنى ئەو‬ ‫ڕاستیەى کە پەیڕەوکردنى بنەماکانى‬ ‫مافى مرۆڤ لەم ناوچەیەى ئێمەدا‬ ‫هێشتا کرچوکاڵە و بە شێوەیەکى‬ ‫زانستیانە و سەردەمیانە مامەڵەیان‬ ‫لەگەڵدا ن��ەک��راوە و وەک پێویست‬ ‫ڕیزییان لێ نەگیراوە‪.‬‬

‫بەرەو مرۆڤساالری‪ ،‬نا بۆ سیستمی تاک ڕەگەزیی‬

‫فەرەیدون بێوار*‬

‫ب��ۆ ک��ۆت��ای��ی هێنان ب��ە سیستمی‬ ‫پیاوساالری لە کۆمەڵگەکانی مرۆیی‬ ‫دا‪ ،‬سااڵنێکە بزوتنەوەی ئافرەتان‬ ‫سەریهەڵداوەو خەبات دەکەن لەپێناو‬ ‫ماف و ئازادییەکانی ئافرەتان کە‬ ‫لەالیەن پیاوانەوە زەوت کراوە‪.‬‬

‫هەڵبەت پێشتریش و لەسەرەتای‬ ‫ژیانی مرۆییەوە‪ ،‬سەردەمی ژنساالری‬ ‫هەبووەو ژن بەڕێوەبەری ماڵ و پیاو‬ ‫ب��ووە‪ .‬بەاڵم بە تێپەڕبوونی کات و‬ ‫س��ەردەم‪ ،‬سیستەمەکە پێچەوانەوە‬ ‫بۆتەوە‪.‬‬ ‫ه��ەر دوو سیستەمەکە ئ��اک��ام و‬ ‫دەره��اوی��ش��ت��ەی��ان ه���ەر ی��ەک��ە‪ ،‬چ‬ ‫ژنساالری و ژ پیاوساالری‪ ،‬چونکە‬ ‫هەر کامێکیان بااڵدەست بێ‪ ،‬ئەویتر‬ ‫دەچەوسێنێتەوەو الیەنی چەوساوەش‬ ‫دژی سەردەستە خەبات دەک��ات و‬ ‫داوای ماف و ئازادییەکانی دەکات‪.‬‬ ‫بۆیە من بەتەواوەتی دژی خەباتی‬ ‫ڕەگەزیم‪ ،‬هەتا خەباتی مرۆڤەکانیش‬ ‫ل��ەس��ەر بنەمای ڕەگ���ەز ب��ێ‪ ،‬ئ��ەوا‬

‫هەمیشە بەریەککەوتن لەنێوان ڕەگەزی‬ ‫ژن و پیاودا هەر دەمێنێت و هەردەم‬ ‫ڕەگەزێکیان بااڵدەست و ئەویتریان‬ ‫ژێردەستە دەبێ و سیستمێکی تاک‬ ‫ڕەگەزساالری دەبێ‪.‬‬ ‫ل����ەم س�����ەردەم�����ەدا‪ ،‬س���ەردەم���ی‬ ‫جیهانگیری و تەکنەلۆژی و بااڵیی‬ ‫زانست و مەعریفە‪ ،‬کە ئافرەتانیش‬ ‫تێیدا بااڵدەستن و لەئاستی مەعریفی‬ ‫و پۆستی ب���ااڵدان‪ ،‬پێموایە کاتی‬ ‫کۆتایی هێنان بە خەباتی تاک ڕەگەزی‬ ‫هاتووەو ئێستا بە هەر دوو المان‬ ‫(پیاو و ژن) دەبێ هەوڵ بۆ سیستمی‬ ‫مرۆڤساالری بدەین و هەموو خەبات و‬ ‫هەڵوێست و بزوتنەوەکانمان لەپێناو‬ ‫مرۆڤساالری بێ‪ ،‬جا ئەو مرۆڤە ژن‬

‫یان پیاو بێ‪ ،‬بەبێ جیاکاری ڕەگەزی‪،‬‬ ‫دەبێ کار لەپێناو مرۆڤ دا بکەن‪.‬‬ ‫لەم ڕوانگەیەوە‪ ،‬من پێموایە خەبات‬ ‫کردنی ڕێکخراوەکانی ئافرەتان بۆ‬ ‫داکۆکیکردن و سەندنی مافەکانی‬ ‫ئافرەتان بەتاک الیەنە بەبێ هەبوونی‬ ‫ڕەگ��ەزی پیاو ل��ەو ڕێکخراوانەدا و‬ ‫لەبەرامبەریشدا سەرهەڵدانی هەندێک‬ ‫ڕێ��ک��خ��راوی تایبەت ب��ە پ��ی��اوان بۆ‬ ‫داکۆکی کردن لەپیاوان‪ ،‬ملمالنێکان‬ ‫توندتر دەک��ات��ەوەو ه��ەر ڕەگ��ەزەی‬ ‫دەچێتە سەنگەرێک دژ بەرەگەزی تر‬ ‫و دەبێتە سەرنگەرلێگرتن‪.‬‬ ‫بۆیە من پێشنیار دەک��ەم سەرجەم‬ ‫ڕێکخراوەکانی ئافرەتان کار بکەن‬ ‫لەپێناو وشیار کردنەوەی کۆمەڵگە‬

‫بەبێ جیاوازی ڕەگەزی‪ ،‬بۆ تێگەیشتن‬ ‫لە کاری هاوبەش و مافی هاوبەش‬ ‫و پێکەوە ژیان‪ .‬بۆ ئەوەی سیستمی‬ ‫تاک ڕەگەزی کۆتایی بێت و لەسایەی‬ ‫سیستمی مرۆڤساالری دا‪ ،‬مرۆڤەکان‬ ‫بەبێ جیاکاری ڕەگەزی ئاسودە بژین‬ ‫و خاوەنی ماف و ئازادیی خۆیان بن‬ ‫و هیچ ڕەگەزێک گەورەی ڕەگەزەکەی‬ ‫تر نەبێت و چەوسانەوەی ڕەگەزی‬ ‫کۆتایی بێت‪ .‬چونکە چەوسانەوەی‬ ‫م��رۆڤ ه��ەر چەوسانەوەیە جا هەر‬ ‫ڕەگ��ەزێ��ک ب��ەرام��ب��ەر ڕەگ���ەزەی تر‬ ‫بیکات‪ ،‬هیچ جیاوازی نییە‪ .‬کەواتە‬ ‫بەڵێ بۆ سیستمی مرۆڤساالری و نا‬ ‫بۆ سیستمی تاک ڕەگەزی‪.‬‬ ‫*کۆمەڵناس‬


‫وەرزش‬

‫سێشەممە | ‪ | 2013/07/23‬ژماره ‪ | 758‬ساڵی ‪| 32‬‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫لیۆ میسی پێی وایە مارتینۆ باشترین‬ ‫جێگرەوەیە بۆ ڤیالنۆڤا‬

‫ڕابردوو ساندرۆ ڕۆسێلى سەرۆکى یانە‬ ‫کاتالۆنییەکە لە پرێس کۆنفرانسێکدا‪،‬‬ ‫دەرچوونى تیتۆ ڤیالنۆڤاى ڕاگەیاند‬ ‫بەهۆى نەخۆشى ژێرپەنجەوە‪ ،‬لەو‬ ‫№‬

‫لیۆنێل میسى ئەستێرەى یانەى‬ ‫بەرشەلۆنە دەربارەى هاتنى جێڕاردۆ‬ ‫مارتینۆ بۆ یانەکەى پێی وایە باشترین‬ ‫جێگرەوە دەبێت بۆ تیتۆ ڤیالنۆڤا‪.‬‬ ‫بەپێى هەواڵێکى ڕۆژن��ام��ەى ئۆلێى‬ ‫ئەرجەنتینی‪ ،‬ئاندۆنى زۆبیزارێتاى‬ ‫بەڕێوەبەرى وەرزش��ى بارسا‪ ،‬ئێستا‬ ‫ل��ە بیۆنێس ئایرێسى پایتەختى‬ ‫ئەرجەنتینە ب��ەم��ەب��ەس��ت��ى ڕازى‬ ‫کردنى مارتینۆى ڕاهێنەرى یانەى‬ ‫نیوێڵ ئۆڵد بۆیزى ئەرجەنتینی‪ .‬لە‬ ‫لێدوانێکى میسى لەگەڵ ڕۆژنامە‬ ‫ئەرجەنتینیەکەدا ووت��ى‪ :‬سەرسامم‬ ‫بە مارتینۆ‪ ،‬ڕاهێنەرێکى زۆر باشە و‬ ‫دەستکەوتەکانى لە خولى کالوسۆراى‬ ‫ئەرجەنتین بەڵگەى قسەکانى منن‪،‬‬ ‫ب��ەردەوام ه��ەوڵ دەدات ڕێ��زى تیمى‬ ‫بەرامبەر بگرێت و ئەمەش ئاکارى‬ ‫ڕاهێنەرى سەرکەوتووە‪ .‬ڕۆژى هەینى‬

‫س��ات��ەوە‬ ‫دیاریکراوە‬ ‫ل��ەوان��ەش‬ ‫ئێنریکێ و‬

‫ن���اوى چ��ەن��دی��ن ڕاهێنەر‬ ‫بۆ وەرگرتنى پۆستەکە‬ ‫ڕۆن��اڵ��د کۆیمان و لویس‬ ‫مارتینۆ‪.‬‬

‫ڕۆنی نزیک بۆتەوە لە چێڵسی‬

‫چەند سەرچاوەیەکى ڕۆژن��ام��ەوان��ى‬ ‫لە وواڵت��ى ئینگلتەرا باڵوییان کردەوە‬ ‫ک��ەوا پێدەچێت بەرپرسانى یانەى‬ ‫مانشستەریونایتدى ئەو وواڵتە گەیشتبنە‬ ‫ڕێکەوتن لەگەڵ بەرپرسانى یانەى چێڵسى‬ ‫بۆ گواستنەوەى وای��ن ڕۆن��ى بۆ ڕیزى‬ ‫ئەو یانەیە‪ .‬بەرپرسانى یانەى چێڵسى‬ ‫لە دواى ئەوەى نەیانتوانى هێرشبەرى‬ ‫یانەى ناپۆلى کاڤانى بگوازنەوە ڕیزى‬ ‫یانەکەیان لە ئێستادا دەیانەوێت واین‬

‫ڕۆنى بۆ وەرزى داهاتوو بگوازنەوە ڕیزى‬ ‫یانەکەیان ‪ ,‬بۆ ئەم مەبەستەش لە ماوەى‬ ‫ڕاب���ردوودا دەستیان بە هەوڵەکانیان‬ ‫کردووە بۆ گواستنەوەى ئەو یاریزانە‪.‬‬ ‫پێشتر بەرپرسانى یانەى مان یونایتد‬ ‫داواى بڕى ‪ ٣٠‬ملیۆن یورۆیان کردبوو‬ ‫بۆ دەست بەرداربونیان لەو یاریزانە و‬ ‫لە ئێستادا بەرپرسانى یانەى چێڵسى‬ ‫بەو نرخە ڕازین و پێدەچێت ڕۆنى‬ ‫بگوازرێتەوە یانەى چێڵسى‪.‬‬

‫پێدەچێت لیۆناردۆ‬ ‫بگەڕێتەوە ئیتاڵیا‬

‫ئەچیلۆتى مانەوەى هیگواینى دووپات کردەوە‬ ‫کارلۆ ئەنچیلۆتى ڕاهێنەرى‬ ‫یانەى ڕیاڵ مەدریدى ئیسپانى‬ ‫ئ��ەو ه��ەوااڵن��ەى ڕەت ک��ردەوە‬ ‫کەباس لە گواستنەوەى گۆنزالۆ‬ ‫هیگواین دەکەن بۆ یانەى ناپۆلی‪.‬‬ ‫ئەنچیلۆتى لە پرێس کۆنفرانسى‬ ‫دواى یارییەکەیان بەرامبەر‬ ‫ی��ان��ەى پ��ۆرت��س��م��اوس‪ ،‬کارلۆ‬ ‫ئەنچیلۆتى مانەوەى هیگواینى‬ ‫دووپ���ات ک���ردەوە‪ .‬هیگواینى‬ ‫ه��ێ��رش��ب��ەرى ن��ێ��ودەوڵ��ەت��ى‬ ‫ئەرجەنتینى لەماوەى ڕابردوو‬ ‫ناوى بەتوندى بەسترایەوە بە‬ ‫یانەکانى ئاڕسیناڵ و چێڵسى‪،‬‬ ‫بەاڵم ئەنچیلۆتى دووپاتیکردەوە‬ ‫دەی��ەوێ��ت هیگواین ب���ەردەوام ئاشکراشى کرد گەر بمێنێتەوە مامەڵەى لەگەڵدا دەکات‪.‬‬ ‫بێت لە ڕیزەکانى یانەکەى و ئەوا وەک یاریزانێکى سەرەکى‬

‫برایەکى ئەلکانتارا‪ :‬ئەلکانتارا چاڤی داهاتووە‬ ‫م��اڵ��پ��ەرى ت���ى زێ����دى ئ��ەڵ��م��ان��ى‬ ‫دیمانەیەکى لەگەڵ یاریزانى الوى‬ ‫ئەڵمانى فۆنتاسى ب���راى تیاگۆ‬ ‫ئەلکانتارا سازکردوە کە لە یانەى‬ ‫بەرشلۆنە پەیوەندى بە یانەى بایرن‬ ‫میونخ ک��رد‪ .‬فۆنتاس ڕایگەیاند‬ ‫هیواى سەرکەوتن بۆ ئەم یاریزانە‬ ‫دەخ����وازم ل��ەگ��ەڵ ب��ای��رن میونخ‪،‬‬ ‫ه��ی��وادارم چەندین نازناو لەگەڵ‬ ‫تیپەکە بەدەست بهێنێت‪ ،‬ئەو‬ ‫یاریزانێکى بەتوانایە و خاوەن‬ ‫تەکتیکێکى باشە و دەتوانێت‬ ‫بەجوانى هەڵسوکەوت لەگەڵ‬ ‫تۆپ بکات و ب��ڕوام وایە ئەو‬ ‫چاڤى داهاتوو دەبێت‪.‬‬

‫یانەى بشیکتاش داواى ڕۆناڵدینهۆ دەکات‬ ‫یاریزانى یانەى ئەتلەتیکۆ جارێکى تر بگەڕێتەوە‬ ‫مینیریۆى بەڕازیلى کیشوەرى ئەوروپا و‬ ‫ل���ەو‬

‫ڕۆناڵدینیۆ لە ئێستادا توانیویەتى‬ ‫ئاستێکى باش لەگەل ئەو یانەیەدا لە‬ ‫تەمەنى ‪ ٣٣‬ساڵیدا پێش کەش بکات‬ ‫هەربۆیە چەندین یانەى ئەوروپى داواى‬ ‫ئەو یاریزانەیان کردووە‪ .‬سەرچاوەیەک‬ ‫لە وواڵت��ى بەڕازیل ئاشکراى کرد کە‬ ‫پێدەچێت یاریزانى بەڕازیلى ڕۆناڵدینیۆ‬

‫ڕۆژنامەى ال ئێستامپاى وواڵتى ئیتاڵیا‬ ‫باڵویکردەوە کەوا بە هۆى ئەوەى کە‬ ‫بەڕێوەبەرى وەرزش��ى یانەى پاریس‬ ‫سان جێرمانى فەڕەنسا لیۆناردۆى‬ ‫بەڕازیلى بەهۆى ئەوە سزایەى کە لە‬ ‫الیەن یەکێتى تۆپى پێ فەڕەنساوە‬ ‫بەسەریدا سەپێندراوە بۆ م��اوەى‬ ‫ی��ەک س��اڵ ل��ەو یانەیە جیابۆتەوە‬ ‫و پێدەچێت ب��گ��ەڕێ��ت��ەوە وواڵت��ى‬

‫ئیتاڵیا‪ .‬ئەو سەرچاوەیە‬ ‫ئەوەشى باڵوکردەوە کەوا‬ ‫سەرۆکى یانەى ئینتەرمیالنى‬ ‫وواڵتەکەیان ماسیمۆ مۆراتى‬ ‫دەیەوێت لیۆناردۆ وەک بەڕێوەبەرى‬ ‫ه��ون��ەرى یانەکەى دەس��ت نیشان‬ ‫بکات‪ ،‬چونکە بە بڕواى ئەو یانەکەیان‬ ‫پێویستى بە کەسێکى وەک لیۆناردۆ‬ ‫هەیە لە ئێستادا‪.‬‬

‫‪7‬‬

‫بۆ ئەم مەبەستە بەرپرسانى‬ ‫ی��ان��ەى بشیکتاشى تورکیا‬ ‫دەیانەوێت ئەو یاریزانە بگوازنەوە‬ ‫ڕیزى یانەکەیان بۆ ئەوەى وەرزى‬ ‫داهاتوو لە ڕیزى ئەو یانەیەدا‬ ‫یارى بکات‪.‬‬

‫کیشوەرەدا یارى‬ ‫بکات ‪ ,‬هەروەها‬ ‫ئەو سەرچاوەیە‬ ‫ئ���ام���اژەش���ى‬ ‫بەوە کرد کە‬

‫یۆڤانتۆس دەیەوێت لیڤاندۆسکى بباتە ڕیزەکانیەوە‬

‫دیکۆ کۆتای ئەمساڵ بەیەکجارى واز لە یارى‬ ‫کردن دێنێت‬ ‫ی���اری���زان���ى پ��ێ��ش��ووى‬ ‫ه��ەڵ��ب��ژاردەى پورتوگال‬ ‫دێکۆ لە چاوپێکەوتنێکى‬ ‫ڕۆژنامەوانیدا ئاشکراى کرد‬ ‫کە لە دواى کۆتایى هاتنى‬ ‫وەرزى ئەمساڵى خولى بەڕازیل‬ ‫بەشێوەیەکى یەکجارى واز لە‬ ‫یاریکردن دەهێنێت‪ .‬یاریزانى پێشووى‬ ‫یانەى بەرشلۆنەى ئیسپانیا دێکۆى‬ ‫ت��ەم��ەن ‪ ٣٦‬س��ال ل��ە کۆنگرەیەکى‬ ‫ڕۆژن��ام��ەوان��ی��دا ل��ە وواڵت���ى ب��ەڕازی��ل‬ ‫ئاشکراى کرد کە لە کۆتایى ساڵى ‪٢٠١٣‬‬ ‫بە شێوەیەکى یەکجارى واز لە جیهانى‬ ‫تۆپى پێ دەهێنیت و دەیەوێت ماوەیەک‬ ‫پشوو بدات‪ .‬هەروەها ناوبراو ئەوەشى‬ ‫ووت کە لە ئێستادا داهاتووى دیار نیە‬ ‫بەاڵم ئەگەر دەرفەتى بۆ ڕەخسا ئەوا‬ ‫دەیەوێت کارى ڕاهێنەرایەتى بکات‪.‬‬

‫بەپێى هەواڵێکى ڕۆژن��ام��ەى‬ ‫تۆتۆ سپۆرتى ئیتاڵى‪ ،‬یانەى‬ ‫یۆڤانتۆسى ئیتاڵى هاتۆتە سەر‬ ‫هێڵ بۆ ئەوەى بۆندێک پێشکەش‬ ‫بەئەستێرەى پۆڵەندیى و یاریزانى‬ ‫یانەى بروسیا دۆرتمۆندى ئەڵمانى‬ ‫ڕۆبێرت لیڤاندۆسکى بکات کەوا‬

‫زۆر داواک��راوە لەالیان یانەى باڤارى‪.‬‬ ‫یانەى یۆڤانتۆس لە هەوڵى ئەوەدایە‬ ‫ئەم هەلە لەدەست نەدات بۆ هێنانى‬ ‫ئ��ەو یاریزانە بۆ ڕیزەکانى خۆیان‪،‬‬ ‫چونکە یانەى بروسیا دۆرتمۆند نایەوێت‬ ‫ئ��ەم ی��ارزان��ە ل��ە دواى ت��ەواوب��وون��ى‬ ‫گرێبەستەکەى لەگەڵ یانەى دۆرتمۆند‬

‫بەشێوەیەکەى ئازاد ڕوو بکاتە یانەى‬ ‫بایرن میونخ‪ ،‬چونکە گرێبەستەکەى لە‬ ‫دواى مۆندیالى ‪ 2014‬ى بەڕازیل بەکۆتا‬ ‫دێت‪ ،‬ئەوەش تاکە هۆیە کەوا یانەى‬ ‫بروسیا دۆرتمۆند دەس��ت ب��ەردارى‬ ‫ئەم ئەستێرەیان بێت بۆ بەرژەوەندى‬ ‫یۆڤانتۆس‪.‬‬


‫№ خاوەنی ئیمتیاز‬

‫عەبدوڵـاڵ حاجی مەحمود‬

‫№ سەرنووسەر‬

‫№ جێگری سەرنووسەر‬

‫پشدەر بابەکر‬

‫عومەر غواڵمی‬

‫№ دیزاین‬

‫سەعید ئەحمەد‬

‫‪0748 010 8289‬‬

‫‪www.JamawarNews.com‬‬

‫ناونیشان‪ :‬هەرێمی کوردستان سلێمانی ‪ -‬گردی ریعایه ‪ -‬گەڕەکی ‪ - 115‬کۆاڵنی ‪ - 7‬دەرگای ‪6‬‬ ‫یەکەم ژمارەی ئەم ڕۆژنامەیە لە (‪ )1981/5/25‬بە ناوی (رێگای ئازادی)یەوە دەرچووە‬ ‫«نرخ‪ 500 :‬دینار»‬

‫هونەرمەند‪ ،‬سەاڵح بااڵبەرز ماڵئاوایی لە هونەر و جەماوەرەکەی کرد‬ ‫لە شانۆیەکدا وەکوو پۆلیسێک‪.‬‬ ‫زی��ات��ر ل��ە ‪ 50‬س���اڵ خزمەتى‬ ‫هونەرى کوردى ک��ردووە و تاکو‬ ‫ئێستا بەشدارى لە ( ‪ )46‬کارى‬ ‫شانۆیى و تەمسیل و درامیدا‬ ‫ک��ردووە‪ ،‬هەروەها یەکێک بووە‬ ‫لە ک��ارەک��ت��ەرە سەرەکییەکانى‬

‫ئا‪ :‬ژاڵە محەمەد‬

‫№‬

‫پ����اش م��ل��م�لان��ێ��ی��ەک��ی زۆر‬ ‫ل���ە گ����ەڵ ن��ەخ��ۆش��ی��ی��ەک��دا‪،‬‬ ‫سەرلەبەیانى ڕۆژی چوارشەممە‬ ‫‪٢٠١٣/٧/١٧‬هونەرمەندى ناسراوی‬ ‫ب���وارى ش��ان��ۆو درام����ا‪ ،‬س��ەاڵح‬ ‫بااڵبەرز لەشاری سلێمانى کۆچى‬ ‫دواییکرد‪ .‬ماوەى چەند ساڵێکە‬ ‫هونەرمەندی کۆچکردو بەدەست‬ ‫نەخۆشییەوە دەناڵێنێت‌و ئەمجارە‬ ‫بەیەکجاری ماڵئاوایی لەخێزان‌و‬ ‫هاوڕێیانی‌و هونەری کوردی کرد‪.‬‬ ‫سەاڵح بااڵبەرز زیاتر لە ‪ ٥٠‬ساڵە‬ ‫خزمەتى هونەرى کوردى دەکات‌و‬ ‫خ��اوەن��ی دەی��ان فیلم‌و زنجیرە‬ ‫دراماو کاری شانۆییە‪ .‬هونەرمەند‬ ‫تەمەنی نواندنی هێندەی تەمەنی‬ ‫شانۆی واڵتە و لەوەتای ستەیجی‬ ‫شانۆی ناسیوە بێ ماندووبوون‬ ‫ک��ارەک��ت��ەری س��ەرەک��ی��ە‌و ل��ەو‬ ‫مەیدانەدا ئەسپی خۆی تاودەدات‪،‬‬ ‫هەر لەگەڵ هاتنی کامێرای ڤیدیۆ‬ ‫دانەبڕا لە کایەکە‌و ژاڵە‌و ڕۆشناو‬ ‫مانگرتن و چارەنوسی ئادەمیزاد‬ ‫بەرنامەى کەشکۆڵ‪ ،‬دوایین کارى‬ ‫لە سەرەتایترین کارەکانی ئەو‬ ‫هونەریشى ک��ە ب��ەش��دارى تێدا‬ ‫هونەرمەندن‪ .‬سەاڵحەدین فەرەج‬ ‫کردووە‪ ،‬زنجیرەدراماى (ڕێحانە)‬ ‫محمد عەلی ن��اس��راو بە سەاڵح‬ ‫ب��وو‪ .‬کۆچکردوو جگە لە کاری‬ ‫بااڵبەرز لە ساڵی ‪ 1945‬لە گەڕەکی‬ ‫ش��ان��ۆ و درام�����ا‪ ،‬ب��ە حوکمی‬ ‫ق��ەزازەک��ان��ی ش���اری سلێمانی‬ ‫پیشەکەی «دارتاشی» لەدیکۆردا‬ ‫هاتۆتە دنیاوە‪ ،‬وەک زۆرێک لە‬ ‫دەگەڕێتەوە‬ ‫هونەری‬ ‫کاری‬ ‫یەکەم‬ ‫هونەردۆستی‬ ‫و‬ ‫کارکردن‬ ‫خولیای‬ ‫کاری کردووە و زۆربەى دیکۆرى‬ ‫هاوتەمەنەکانی خ��ۆی ه��ەرزوو لە ڕۆحیدا چەکەرەی ک��ردووە و بۆ ساڵی ‪ 1969‬و دەور بینین ش��ان��ۆی��ی��ەک��ان خ���ۆی دروس��ت��ی‬

‫گەنجێکى قەزای سۆران کچێکى پاکستانى لە ڕێگەی ئینتەرنێتەوە دەخوازێت‬

‫س��ەرۆک��ى ڕێ��ک��خ��راوى گەنجانى‬ ‫باڵەکیان ڕای��گ��ەی��ان��د‪ ،‬ک��ە ک��وڕە‬ ‫گ��ەن��ج��ێ��ک��ى دان��ی��ش��ت��وى گ��ون��دى‬ ‫باڵەکیان کچێکى پاکستانى هێناوە‬ ‫لە ڕێگەی ئینتەرنێتەوە‪ .‬دڵشاد‬ ‫باڵەکى ڕایگەیاندووە‪ ،‬کە مامۆستا‬ ‫دارا ق��اس��م ئ��ەن��دام��ى دەس��ت��ەى‬ ‫ک��ارگ��ێ��رى ڕێ��ک��خ��راوى گەنجانى‬ ‫باڵەکیان ل��ە ڕێ��گ��ەى ئێنتەرنێت‬ ‫کچێکى واڵتى پاکستان دەناسێ و‬ ‫دواى درووستکردنى پەیوەندی‪ ،‬بە‬ ‫ئامادەبوونى کەس‌و کارى ناوبراو‬ ‫ئاهەنگى بوک گواستنەوە بەڕێوە‬ ‫دەچێت و دەیخوازێت‪.‬‬

‫کردووە‪.‬‬ ‫ن��اوب��راو ئ��ەن��دام��ى سەندیکاى‬ ‫هونەرمەندانى کوردستان بووە و‬ ‫ئەندامى تیپى نواندنى سلێمانى‬ ‫بووە‪ ،‬ئەم هونەرمەندە ماوەیەکى‬ ‫زۆر نەخۆش ب��وو و لە جێگادا‬ ‫کەوتبوو‪ ،‬جێگەی باسە ماوەى‬

‫چ��ەن��د ساڵێکە ه��ون��ەرم��ەن��دی‬ ‫کۆچکردو بەدەست نەخۆشییەوە‬ ‫دەناڵێنێت‪ ،‬هەر بۆیە لە بەرەبەیانی‬ ‫‪٢٠١٣/٧/١٧‬بەیەکجاری ماڵئاوایی‬ ‫لەخێزان‌و هاوڕێیانی‌و هونەری‬ ‫ک��وردی ک��رد و لە گ��ردى شیخ‬ ‫محێەدین لە شاری سلێمانی بە‬ ‫خاک سپیردرا‪.‬‬

‫ئەحالم لە ڕەمەزاندا دەبێتە بانگخواز‬ ‫ئ��ەح�لام ئەلشامسی هونەرمەندی‬ ‫ئیماراتی مشتومڕی گ��ەورەی نایەوە‬ ‫کاتێک لەالپەڕەی تایبەتی خۆی لە‬ ‫تۆڕی کۆمەاڵیەتی «تویتەر» پۆستێکی‬ ‫باڵوکردەوە و تێیدا ئامۆژگاری ئایینی‬ ‫ژنان و کچان دەک��ات‪ .‬ئەحالم ساڵو‬ ‫ل��ە ئافرەتانی ب��ااڵپ��ۆش دەک���ات و‬ ‫ئ��ام��ۆژگ��اری ژن��ان و کچان دەک��ات‬ ‫قژیان بەدەرنەخەن لە بەر ئەوەی‬ ‫ب�����ەڕۆژون‪ .‬ئ��ەو پ��ۆس��ت��ەی ئەحالم‬ ‫لەالیەن هەوادارانیەوە مشتومڕی زۆری‬

‫لێکەوتەوە و بەشێکیان هیوای هیدایەتی‬ ‫بۆ دەخ��وازن‪ .‬ئەو پۆستەی ئەحالم‬ ‫لەکاتێکدایە پێش ماوەیەک لەسەر‬ ‫ت��ۆڕی تویتەر گفتوگۆیەک لەنێوان‬ ‫ئەحالم و شێخ محەمەد عورەیفی‬ ‫بانگخواز ڕوویدا دوای ئەوەی عورەیفی‬ ‫داوای لەئەحالم کرد مانگی ڕەمەزان‬ ‫بکاتە خاڵی گۆڕانکاری لەژیانیداو لە‬ ‫ئەحالمی گۆرانیبێژەوە ببێتە ئەحالمی‬ ‫بانگخواز‪ .‬لەبەرانبەریشدا ئەحالم‬ ‫سوپاسى عوەریفی کردبوو‪.‬‬

‫پیکاسۆ وێنە کێشی بلیمەتی سەدەی بیستەمی‬

‫دەشنێ لە لوبنان کۆنسێرتى کرد‬ ‫خانمەگۆرانیبێژى پۆپى کورد دەشنێ‬ ‫موڕاد لە چەند ڕۆژى ڕابردوودا هاوکات‬ ‫لەگەڵ ژمارەیەک هونەرمەندى جیهانى‬ ‫لە بەیروتى پایتەختى واڵتى لوبنان‬ ‫بەشدارى کۆنسێرتێکى کرد و تێیدا بە‬ ‫چەند ستایلێکى وەکوو پۆپ و ئەمریکان‬ ‫التینۆ و ڕێگیتۆن گۆرانى چڕی‪ .‬هەر‬ ‫لە میانەى ئەو کۆنسێرتەدا بەدەر لە‬ ‫ئامادەبووانى ئەو واڵتە میوانێکى زۆرى‬ ‫واڵت��ە جیاجیا کانیش ئامادەبوون‪.‬‬ ‫هەروەها چەند میدیایەکیش ڕاستەوخۆ‬ ‫پەخشى کۆنسرتەکەیان ک��رد و لە‬ ‫چەند کەناڵێک و ڕادێۆکانیشیان بە‬ ‫بایەخەوە دیدارى تایبەتییان بۆ ناوبراو‬ ‫ڕێکخست‪ ،‬شایانى باسیە لە دەسپێکى‬ ‫کۆنسێرتەکەدا بە ئ��ااڵى کوردستان‬ ‫پێشوازییان لە دەشنێ کرد‪.‬‬

‫گۆرانی «ئەی خودا»ی باڵوکردەوە‬

‫هونەرمەندى گۆرانى بێژ زی��رەک‬ ‫ح��ەم��ەئ��ەم��ی��ن‪ ،‬ب���ۆ ی��ەک��ەم��ج��ار‬ ‫گۆرانیەکی ئاینی باڵودەکاتەوە‪ ،‬کە‬ ‫ناوى گۆرانییەکەدا «ئەى خودایە»یە‬ ‫سپۆنسەری ب��ەره��ەم��ەک��ەى ڤانە‬ ‫گ���روپ‪-‬ە ب��ە ش��ێ��وەی ڤیدیۆکلیپ‬ ‫ب�ڵاو دەک��رێ��ت��ەوە‪ .‬زی���رەک حەمە‬ ‫ئەمین ڕایگەیاندووە‪ :‬ئەم گۆرانیە‬ ‫ل��ە دووب��ەش��ی ک���وردی و عەرەبی‬ ‫پ��ێ��ک��ه��ات��ووە‪ ،‬تێکستی ب��ەش��ە‬ ‫کوردییەکە لە الیەن باوکی (مەال‬

‫حەمەدەمین)ە وە نوسراوە‪ ،‬بەشە‬ ‫عەرەبیەکەشی گۆرانیەکی کۆنی‬ ‫ئایینیەو لە ستۆدیۆی سۆلۆ کاری‬ ‫دەنگی بۆ ئەنجامدراوە‪.‬‬

‫پیکاسۆ لە ساڵی ‪ 1881‬دا لە شاری‬ ‫ماالگای ئیسپانی لە دایک بووە و لە‬ ‫بەرشەلۆنە و پاریس خوێندنی سەرەتایی‬ ‫و پەیمانگای هونەری تەواو کردووە‪ ،‬لە‬ ‫خوێندندا خوێندکارێکی تەمەڵ بووە و‬ ‫لە تەمەنی ‪ 7‬ساڵیەوە دەستی کردووە‬ ‫بە وێنە کێشان و لە تەمەنی ‪ 17‬ساڵیدا‬ ‫مەدالیای زێڕینی وەرگ��رت��وە لەسەر‬ ‫کارە هونەریەکانی و لە تەمەنی ‪23‬‬ ‫ساڵیدا ڕویکردووەتە فەرەنسا و زۆربەی‬ ‫ژیانی لەوێ بەسەر ب��ردووە‪ .‬پیکاسۆ‬ ‫نزیکەی ‪ 20‬هەزار کاری هونەری هەیە‬ ‫و لە بەناوبانگترین کارەکانی (کۆتری‬ ‫سپی)ە کە بۆ کۆنگرەی ئاشتی لە‬ ‫ساڵی ‪ 1949‬دروستی کرد و بوو بە‬ ‫دروشمێکی سیاسی جیهانی‪ .‬لە سیما‬ ‫ه��ەرە دیارەکانی بەرهەمی پیکاسۆ‪،‬‬ ‫هەمەڕنگی و قواڵییە لەبەر ئەوەی زۆر‬ ‫شارەزای هەموو کەلەبەر و قوژبنەکانی‬ ‫ه��ون��ەری شێوەکاری ب��ووە‪ ،‬ه��ەر لە‬ ‫تابلۆی زەیتیەوە تا دەگاتە هەڵکۆڵین و‬

‫‪RebaziAzadi@Gmail.com‬‬

‫داتاشین و بەکار هێنانی ڕەنگەکان زۆر‬ ‫وەستایانە کارەکانی تەواو کردووە‪.‬‬ ‫یەکەم قۆناغ لە ژیانی پیکاسۆ‪ ،‬قۆناغی‬ ‫ڕەنگی (شین)ە کە باس لە ڕۆژگارێکی‬ ‫تایبەتی ژیانی دەکات و قۆناغی ڕەنگی‬ ‫پەمەیی کە لە پاریس دەستی پێکرد‬ ‫و داهێنانی ڕێگەیەک تا گوزارشت لە‬ ‫ئازارەکانی مرۆڤی بکات و قۆناغێکی‬ ‫تری وێنە کردنی لە ساڵی ‪ 1906‬کە‬ ‫بە قۆناغی (گۆشە تیژەکان و کالسیکی‬ ‫نوێشی داهێناوە‪ .‬پیکاسۆ لەگەڵ وێنەدا‬ ‫بەردەوام کاری پەیکەرتاشیشی کردووە‌و‬ ‫خۆشنوسێکی بێهاوتای سەردەمەکەی‬ ‫بووە‪ .‬پیکاسۆ لە بارەی بینەرەکانیەوە‬ ‫دەڵێت‪ :‬دەیانەوێت لە وێنەکانی من‬ ‫تێبگەن‪ ،‬بەاڵم هەرگیز ناگەنە ئاکامێکی‬ ‫پەسەند‪ ،‬لەبەر ئەوەی نیگار کێش بۆ‬ ‫ڕاکردن لە ئازارەکانی وێنە دەکێشێت‪.‬‬ ‫پیکاسۆ لە تەمەنی ‪ 91‬ساڵیداو لە ساڵی‬ ‫‪ 1973‬لە شاری (موژیێن)ی فەرەنسا‬ ‫کۆچی دوایی کردووە‪.‬‬

‫پێشنیازێک بەر لەماوەى‬ ‫هەڵمەتى هەڵبژاردن‬

‫دواج���ار ت���ەواوى لیست‌و ق���ەوارە‬ ‫رێبین حەسەن‬

‫س��ی��اس��ی��ەک��ان��ى ک���وردس���ت���ان‬ ‫ن������اوى ک���ان���دی���دەک���ان���ی���ان ب��ۆ‬ ‫هەڵبژاردنى پەرلەمانى داه��ات��وو‬ ‫پێشکەشى کۆمیسیۆنى ب��ااڵى‬ ‫س���ەرب���ەخ���ۆى ه��ەڵ��ب��ژاردن��ەک��ان‬ ‫ک��رد‌و چ��اوەڕوان��ی��ش��دەک��رێ��ت دواى‬ ‫پ��ێ��داچ��وون��ەوە‌و وردب��ی��ن��ی ک��ردن‬ ‫لەالیەن کۆمیسیۆنەوە‪ ،‬قۆناغەکانى‬ ‫ت��رى هەڵبژاردن دەس��ت پێبکات‪،‬‬ ‫ی��ەک��ێ��ک لەگرنگترین م��اوەک��ان��ى‬ ‫ئ��ەو قۆناغەش‪ ،‬بریتیە لەماوەى‬ ‫ه��ەڵ��م��ەت��ى ه���ەڵ���ب���ژاردن���ەک���ان‪.‬‬ ‫بێگومان ئ��ەوەى دەمەوێت لێرەدا‬ ‫ئ���ام���اژەى ب��ۆ ب��ک��ەم ئ��ەوەی��ە کە‬ ‫پێویستە لەئێستادا تەواوى الیەنە‬ ‫سیاسیەکان پابەندبوونى خۆیان‬ ‫بەدروستنەکردنى کەشێکى نائارام‌و‬ ‫نادیموکراسى دەرب��ب��ڕن‪ ،‬چونکە‬ ‫بەگەڕانەوە بۆ هەڵبژاردنەکانى ساڵى‬ ‫(‪ )2009‬لەگەڵ ئەوەى هەموو الیەک‬ ‫مافى سروشتى‌و ئاسایی خۆیەتى‬ ‫کە بەگوێرەى یاسا‌و پرنسیپەکانى‬ ‫هەڵبژاردن ڕیکاڵم‌و پڕوپاگەندە بۆ‬ ‫کاندیدانى لیستەکەى بکات‪ ،‬بەاڵم‬ ‫بەهۆى ئەوەى ئەم هەڵبژاردنە کە‬ ‫بۆ گرنگترین ناوەندى یاسادانانە‬ ‫کەوتۆتە کاتێکى هەستیارەوە‪،‬‬ ‫ئێستاشى لەسەربێت هێشتا لەالیەک‬ ‫ملمالنێى دەس���ەاڵت‌و ئۆپۆزسیۆن‬ ‫ل��ەالی��ەک��ى ت��ری��ش��ەوە ه��ەڕەش��ەى‬ ‫ب��ەش��داری��ن��ەک��ردن��ى الی��ەن��ەک��ان��ى‬ ‫ئۆپۆزسیۆن وایکردووە کە تارادەیەک‬ ‫گومانەکان بۆ نائارامى کەشى ماوەى‬ ‫هەڵمەتەکانى هەڵبژاردن زۆرتربێت‪،‬‬ ‫بۆیە جێى خۆیەتى خودى حزبەکانى‬ ‫دەسەاڵت‌و ئەوانەى تریش کەبەنیازن‬ ‫ب��ەش��دارى هەڵبژاردنى پەرلەمانى‬ ‫کوردستان بکەن‪ ،‬هەوڵ بدەن بەر‬ ‫لەهەر شتێک لەسەر ئاستى بااڵى‬ ‫سەرکردەکان کۆبونەوەیەکى فراوان‬ ‫ل��ەگ��ەڵ ب��ەرپ��رس��ان��ى کەناڵەکانى‬ ‫ڕاگەیاندنیان‌و میدیاکارانیاندا بکەن‬ ‫تا بتوانن بەرچاو ڕوونى پێویست‌و‬ ‫گونجاویان لەسەر هەستیارى دۆزى‬ ‫ک��ورد‌و مەترسیەکان‌و قۆستنەوەى‬ ‫ناکۆکى الیەنەکان لەالیەن نەیارانى‬ ‫کوردەوە بدەنە ڕایگشتى‌و ئەندامان‌و‬ ‫هەوادارانیان بەتایبەتیش الیەنگرە‬ ‫گەنجەکانیان‪ ،‬هەروەها پێویستە‬ ‫دەزگا پەیوەندیدارەکانى حکومەتى‬ ‫هەرێم لەگەڵ الیەنە بەشداربووەکانى‬ ‫ل��ی��س��ت��ەک��ان دان��ی��ش��ت �ن‌و دی���دارى‬ ‫ب��ەردەوام��ی��ان هەبێت ب��ۆ ئ��ەوەى‬ ‫بتوانرێت بەهەموو الیەک نەهڵێڵرێت‬ ‫چیتر ئایندەى ئەم هەرێمى بکرێتە‬ ‫ق��ورب��ان��ى چ��ەن��د مەبەستێک کە‬ ‫جگە لەزیانگەیاندن بە ناوناوبانگى‬ ‫کوردستان هیچى ت��رى لێ سەوز‬ ‫نابێت‪ ،‬هاوکات خاڵێکى گرنگ کە‬ ‫دەمەوێت لێرەدا باسی بکەم ئەوەیە‬ ‫دەبێت کاندیدى ت��ەواوى الیەنەکان‬ ‫لەکاتى ئەنجامدانى ماوەى هەڵمەت‌و‬ ‫پڕوپاگەندەى هەڵبژاردنەکان وێڕاى‬ ‫ئ���ەوەى ک��ە ئ���ەوان مەبەستیانە‌و‬ ‫دەی��ان��ەوێ��ت ک��اری��گ��ەرى ل��ەس��ەر‬ ‫ت��اک��ەک��ان دروس���ت ب��ک��ەن ت��ا لەو‬ ‫ڕێگایەوە زۆرترین دەنگى پێویست‬ ‫بەدەستبهێنن‪ ،‬هاوکات گرنگیشە‬ ‫ئ����ەوان الی��خ��ۆی��ان��ەوە ه��ۆش��ی��ارى‬ ‫تاکەکان‌و مەفهومى ڕاستەقینەى بێ‬ ‫پێچ‌و پەنایى ئامانجى هەڵبژاردن‌و‬ ‫گۆڕینى ژیانى سیاسى‌و کۆمەاڵیەتى‬ ‫خەڵکیش بەشێوەیەکى ئاشتیانە‬ ‫ب��ۆی��ان ڕوون ب��ک��ەن��ەوە‪ ،‬چونکە‬ ‫لەوانەیە کەسێک کە کاندیدێکى‬ ‫بەدڵە‌و دەیەوێت دەنگى پێ بدات‬ ‫هەموو وتەیەکى ئەو کاندیدە بەالیەوە‬ ‫گرنگە‌و مەحاڵە لێى الب��دات‪ ،‬واتە‬ ‫دەبێت ئەمجارە سود لەهەڵەکانى‬ ‫پێشوو وەربگیرێت‌و کارێک نەکرێت‬ ‫ک��ە ئامانجى ه��ەڵ��ب��ژاردن لەبیر‬ ‫خەڵکمى ببرێتەوە‌و لەپێناو چەند‬ ‫دەن���گ‌و ک��ورس��ی��ەک��دا ناکۆکییە‬ ‫سیاسیەکان زیاتربێت‌و خەڵکیش‬ ‫ل��ەچ��وون��ە س���ەر س��ن��دوق��ەک��ان��ى‬ ‫دەنگدان پاشگەز بکرێنەوە‪ ،،‬بۆیە‬ ‫ئەگەر نەتوانرێت زەمینەى گونجاو‬ ‫لەماوەى هەڵمەتەکانى هەڵبژاردندا‬ ‫بڕەخسێندرێت ئەوا مەحاڵە چیتر بۆ‬ ‫داهاتوو باس لەدیموکراسى‌و فەزاى‬ ‫ئازایەکانیش بکەین‪.‬‬

Rebazi Azadi 758  

Rebazi Azadi 758

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you