Issuu on Google+

‫سێشەممە ‪/24‬جۆزه‌ردان‪ 2711/‬کوردی • ‪ 2011/06/14‬زایینی • ژمارەی ‪ • 657‬ساڵی ‪ 12 • 31‬الپەڕە‬

‫‪6‬‬

‫»‬

‫فاتیح رەئوف‪:‬‬

‫‪3‬‬

‫ملمالنییه‌ى لیست ‌ه عێراقیەکان‬ ‫ب ‌ه زیانى هاواڵتیان‬ ‫ده‌شکێته‌وه‌‬

‫»‬

‫به‌یه‌ک دوو ساڵێک ناتوانین…‬

‫ڕۆژنامەی جەماوەری کوردستان‬ ‫هەفتەنامەیەکی سیاسییە حزبی سۆسیالیست دیموکراتی کوردستان دەریدەکات‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫مه‌ولود باوه‌موراد‬

‫ده‌سه‌اڵتى سوریا‬ ‫چاکسازى پێناکرێت‬

‫واشنتۆن پێشبینى مانه‌وه‌ى به‌شێک…‬

‫ن��زی��ک �ه‌ى (‪)2500‬‬ ‫پله‌ى دامه‌زراندن بۆ‬ ‫پ��ه‌روه‌رده‌ى سنورى‬ ‫پارێزگاى سلێمانى‬ ‫دانراوه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌م‬ ‫ڕێژه‌یه‌ بۆ ئێمه‌‬ ‫که‌مه‌‪.‬‬

‫»‪7‬‬

‫سه‌رۆکى یه‌کێتى تۆپی پێی عێراق…‬

‫»‪11‬‬

‫»‪8‬‬

‫کورد لە تورکیا چوارەم بوو ‪ 36‬کورسی بەدەستهێنا‬

‫~ ئەنجامە بەرایەکانی هەڵبژاردنی تورکیا باڵو دەکاتەوە‬

‫هه‌ڤاڵ محمدى حاجى مه‌حمود پێشوازی ل ‌ه‬ ‫سه‌رکونسوڵى فه‌ره‌نسا له‌ هه‌رێمى کوردستان ده‌کات‌‬

‫رۆژی ‪ 2011/6/12‬ه��اواڵت��ی��ان��ى‬ ‫تورکیا به‌شێوه‌یه‌کى ب �ه‌رف��راوان‬ ‫روویان له‌سندوقه‌کانى ده‌نگدان کرد‪،‬‬ ‫به‌پێى سه‌رچاوه‌کانیش پارتى دادو‬ ‫گه‌شه‌پێدان توانیویه‌تى ده‌نگێکى زۆر‬ ‫به‌ده‌ست بهێنێت و بۆ جارى سێهه‌م‬ ‫ل�ه‌س�ه‌ر ی �ه‌ک ده‌س���ه‌اڵت بگرێته‌و ‌ه‬ ‫ده‌ست‪.‬‬ ‫به‌پێى س��ه‌رچ��اوه‌ک��ان ئه‌گه‌رچى‬ ‫خروقاتێکى زۆر ک��راوه‌و کێشه‌ بۆ‬ ‫ده‌نگده‌ران له‌ناوچه‌ کوردنشینه‌کان‬ ‫دروس���ت���ک���راوه‌ ب����ه‌اڵم ئ�ه‌ن��ج��ام� ‌ه‬ ‫س �ه‌ره‌ت��ای��ی �ه‌ک��ان وا ده‌ری��ده‌خ��ه‌ن‬ ‫کورده‌کان به‌ رێژه‌یه‌کى باش ده‌نگیان‬ ‫هێناوه‌ که ‪ 36‬کورسیان مسۆگەر‬ ‫کردوە‪.‬‬

‫به‌پێى ئ �ه‌و رێ��ژه‌ی �ه‌ش پارته‌که‌ى‬ ‫ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان پارتی داد‬ ‫و گه‌شه‌پێدان «ئاکه‌په‌» نزیکه‌ى ل ‌ه‬ ‫‪ %49.89‬ى ده‌ نگه‌کانی به‌ده‌ست‬ ‫هێناوه‌‪،‬له‌دواى ئه‌ویش پارتی گه‌لی‌‬ ‫کۆماری تورکیا دێت «جه‌هه‌په» ک ‌ه‬ ‫نزیکه‌ى ‪%26‬ی ده‌نگه‌کانی به‌ده‌ست‬ ‫ه��ێ��ن��اوه‌‪ ،‬ه �ه‌رچ��ى پ��ارت��ی بزاڤی‬ ‫ن�ه‌ت�ه‌وه‌ی��ى تورکیا «مه‌هه‌په‌»ش ‌ه‬ ‫‪%13.01‬ی ده‌نگه‌کانی‬ ‫‌رێ����ژه‌ى‬ ‫ب��ه‌ده‌س��ت ه��ێ��ن��اوه‌‪،‬ک��ورده‌ک��ان��ی��ش‬ ‫ت��وان��ی��وی��ان �ه‌ ن��زی��ک �ه‌ى ل���ه‌ ‪%6‬ى‬ ‫ده‌نگه‌کان‌ به‌ده‌ست بهێنن به‌پێى ئه‌م‬ ‫رێژه‌یه‌ش بێت ک��ورده‌ک��ان نزیکه‌ى‬ ‫‪ 36‬کورسى په‌رله‌مانیان مسۆگه‌ر‬ ‫کردووه‌‪.‬‬

‫به‌پێى س�ه‌رچ��اوه‌ک��ان پارتى دادو‬ ‫گه‌شه‌پێدان ده‌توانێت ئه‌و ڕێژه‌یه‌ى‬ ‫پێویستیه‌تى بۆ پێکهێنانى ده‌سه‌اڵت‬ ‫به‌ده‌ستیبهێنێت به‌مه‌ش ده‌توانێت‬ ‫هه‌م ده‌ستور بگۆڕێت ‪ ،‬هه‌م ئه‌و‬ ‫پرۆژه‌یه‌ى که‌ هه‌یه‌تى تا ساڵى ‪2023‬‬ ‫جێبه‌جێى بکات‪.‬‬ ‫به‌پێی هه‌ندێک له‌ سه‌رچاوه‌کان‬ ‫پارتى دادو گه‌شه‌پێدان له‌ ناوچ ‌ه‬ ‫کوردنشینه‌کان خروقاتی ک��ردووه‌و‬ ‫رێگه‌یان له‌ده‌نگده‌ران گرتووه‌ بۆ‬ ‫ئ���ه‌وه‌ى ب��ێ��زاری��ان ب��ک�ه‌ن و ده‌ن��گ‬ ‫کۆمه‌ڵگه‌ی‬ ‫نه‌ده‌ن‪،‬ڕێکخراوه‌کانی‬ ‫مه‌ده‌نیش‌ که‌ چاودێری هه‌ڵبژاردنه‌کان‬ ‫ده‌که‌ن هه‌موو ئه‌و پێشێلکارییانه‌یان‬ ‫تۆمارکراوه‌‪2» .‬‬

‫ئه‌مڕۆ وه‌زیرى شه‌هیدان و ئه‌نفال سوێندى یاساى ده‌خوات ل ‌ه په‌رله‌مان‬ ‫تایبەت بە ~‬ ‫ل ‌ه دانیشتنى ئه‌مڕۆى په‌رله‌مان بڕیار‌ه‬ ‫خوێندنه‌و‌ه بکرێت بۆ یاساى ده‌سته‌ى‬ ‫ڕاژه‌‪ .‬وه‌زیرى شه‌هیدان و ئه‌نفالیش‬ ‫سوێندى یاساى بخوات ‪.‬‬ ‫ئیسماعیل م �ه‌ح��م��وود‪ ،‬ئه‌ندامى‬ ‫په‌رله‌مانى کوردستان ب ‌ه ڕێبازى‬ ‫ئازادى ڕاگه‌یاند ل ‌ه دانیشتنى ئه‌مڕۆى‬ ‫په‌رله‌ماندا وه‌زیرى کاروبارى شه‌هیدان‬ ‫و ئه‌نفال سوێندى یاساى ده‌خوات‪.‬‬ ‫وتیشى به‌شێکى ت��رى کۆبونه‌وه‌ى‬ ‫په‌رله‌مان له‌سه‌ر ئه‌و گۆڕانکاریه‌ی ‌ه ک ‌ه‬ ‫سه‌رۆکى هه‌رێم کردوێتى ل ‌ه یاساى‬ ‫وه‌زاره‌تى ڕۆشنبیرى و الوان تایبه‌ته‌‬ ‫ب ‌ه ووشه‌ى جه‌نده‌ره‌وه‌‪.‬‬ ‫وتیشى خوێندنه‌و‌ه ده‌کرێت بۆ یاساى‬ ‫ده‌سته‌ى ڕاژه‌‪.‬‬ ‫ناسک تۆفیق ئه‌ندامى په‌رله‌مانى‬ ‫کوردستان ل ‌ه لیستى یه‌کگرتووى‬ ‫ئیسالمى بە ~ راگه‌یاند‪:‬‬

‫ئه‌ندامێکی په‌رله‌مانى کوردستان‪:‬‬

‫ل ‌ه بوودجه‌ى ‪2011‬دا ل ‌ه ‪%75‬ى بێکارى الى‬ ‫ده‌رچوانى زانکۆ و په‌یمانگا چاره‌سه‌ر ده‌بێت‬

‫تایبەت بە ~‬ ‫ب��ه‌ش��دارى ک��ۆب��وون�ه‌وه‌ک��ان��ى ئەمڕۆ‬ ‫ده‌که‌ین‪ ،‬چونک ‌ه ئه‌و پرۆژ‌ه یاسایانه‌ى‬ ‫گفتوگۆى ل�ه‌ب��اره‌و‌ه ده‌کرێت پرۆژ‌ه‬ ‫یاساى گرنگن به‌تایبه‌تى پرۆژ‌ه یاساى‬ ‫ئه‌نجوومه‌نى راژه‌‪ ،‬وتیشى‪:‬بایکۆتى‬ ‫رابردوومان هه‌ڵوێستى سیاسى بوو‪.‬‬

‫ن���اس���ک ت��ۆف��ی��ق راش��ی��گ��ه‌ی��ان��د‪:‬‬ ‫کۆبوونه‌وه‌کانى رابردوو به‌بێ به‌شدارى‬ ‫ئۆپۆزسیۆنیش ب ‌ه ئاسایى تێپه‌ڕى‪،‬بۆی ‌ه‬ ‫به‌شداری نەکردنمان الیه‌نى نێگه‌تیڤى‬ ‫بۆ ئه‌و پرۆژان ‌ه ده‌بوو ‪ ،‬بۆی ‌ه ئێستا‬ ‫به‌شدارى ده‌که‌ین‪.‬‬

‫بوودجه‌ ل ‌ه ئاینده‌یه‌کى نزیکدا ده‌چێت ‌ه بوارى جێبه‌جێکردنه‌وه‌‬ ‫تایبەت بە ~‬ ‫ل��ه‌پ��اش گفتوگۆیه‌کى زۆر ب ‌ه‬ ‫زۆری���ن���ه‌ى ده‌ن��گ��ى ئ �ه‌ن��دام��ان��ى‬ ‫په‌رله‌مانى کوردستان بوودجه‌ى‬ ‫س���اڵ���ى‪ 2011‬پ��ه‌س��ه‌ن��دک��را‪ .‬ک ‌ه‬ ‫بڕه‌که‌ى (‪ )13‬ترلیۆن و ‪ 940‬ملیار‬ ‫دیناره‌ بوو‪ .‬ئێستا ئه‌و بوودجه‌ی ‌ه‬ ‫ئ��اراس��ت�ه‌ى سه‌رۆکایه‌تى هه‌رێم‬ ‫ک��راوه‌ بۆ ئ��ه‌وه‌ى بخرێته‌ ب��وارى‬

‫رۆژی ‪ 2011/6/12‬هه‌ڤاڵى به‌ڕێز‬ ‫محه‌مه‌دى حاجى مه‌حمود سکرتێرى‬ ‫گشتى حزبى سۆسیالیست دیموکراتى‬ ‫کوردستان به‌ئاماده‌بوونی ژماره‌یه‌ک‬ ‫ل ‌ه ئه‌ندامانى حزب له‌باره‌گای مه‌کته‌بی‬ ‫سیاسی له‌شاری سلیمانی پێشوازی‬ ‫لە (فرێدریک تیسۆن) سه‌ر کۆنسوڵی‬ ‫فه‌ره‌نسا له‌هه‌رێمی کوردستان‪.‬‬ ‫له‌دیدارێکدا باس ل ‌ه بارودۆخى سیاسى‬ ‫هه‌رێمى کوردستان و عیراق و دوایین‬ ‫پێشهاته‌کان و په‌یوه‌ندییه‌کانى نێوان‬ ‫هه‌ردووال کراو جه‌خت له‌سه‌ر پێویستى‬ ‫ب�ه‌رده‌وام��ی��دان ب�ه‌و په‌یوه‌ندییانه‌و‬ ‫به‌ره‌وپێشبردنى کرایه‌وه‌‪.‬‬

‫ل ‌ه به‌شێکى ترى دیداره‌که‌دا تیشک‬ ‫خرای ‌ه سه‌ر قۆناغى نوێى سیاسى له‌‬ ‫کوردستان و عێراقدا‪ ،‬ک ‌ه قۆناغى‬ ‫جێبه‌جێکردنى م��اف و داواک��ان��ى‬ ‫گ�ه‌ل�ه‌ک�ه‌م��ان� ‌ه ل � ‌ه به‌هێزترکردنى‬ ‫پێگه‌ى دیموکراسى و دامه‌زراوه‌یى‬ ‫ل�� ‌ه ک��وردس��ت��ان��داو به‌دیهێنانى‬ ‫خزمه‌تگوزارى و ژیانێکى شایسته‌تر‬ ‫بۆ ج�ه‌م��اوه‌رى کوردستان‪ ،‬ئاماژه‌‬ ‫به‌ڕه‌وشی ئه‌مڕۆی ناوچه‌ک ‌ه به‌گشتی‬ ‫و ع��ێ��راق و هه‌رێمی کوردستان‬ ‫به‌تایبه‌تی کراو تیشک خرای ‌ه سه‌ر‬ ‫ئه‌و شه‌پۆل ‌ه گۆرانکارییه‌ی ک ‌ه چه‌ند‬ ‫واڵتێکی ناوچه‌که‌ی گرتۆته‌وه‌‪.‬‬

‫الى خۆشیه‌وه‌ باڵیۆزی فه‌ره‌نسا‬ ‫سوپاسی سکرتێری گشتى حزبی‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتی کوردستانى‬ ‫ک��رد بۆ ئ �ه‌و پێشوازییه‌ گه‌رمه‌و‬ ‫ره‌وشی ئێستا هه‌رێمی کوردستان‬ ‫و هه‌ڵوێستی حزبی سۆسیالیست‬ ‫دیموکراتى کوردستانى به‌رز نرخاند‬ ‫له‌سه‌رجه‌م رووداو گۆڕانکارییه‌کاندا‬ ‫و ئ��وم��ێ��دی��ان خ��واس��ت هه‌رێمی‬ ‫کوردستان زۆرت��ر به‌ره‌وپێشه‌وه‌‬ ‫بچێت له‌سه‌رجه‌م ب��واره‌ک��ان��دا و‬ ‫پشتیوانى واڵته‌که‌شى بۆ بووژانه‌وه‌و‬ ‫ئاوه‌دانکردنه‌وه‌ى زیاترى هه‌رێمى‬ ‫کوردستان ده‌ربرى‪.‬‬

‫جێبه‌جێکردنه‌وه‌‪.‬‬ ‫دڵشاد شه‌هاب‪ ،‬ئه‌ندامى په‌رله‌مانى‬ ‫کوردستان به~ ڕاگه‌یاند‬ ‫ئ�ه‌و کاته‌ى که‌ س�ه‌رۆک��ى هه‌رێم‬ ‫واژۆى له‌سه‌ر بوودجه‌ کرد وه‌ک‬ ‫هه‌ریاسایه‌کى تر ده‌چێته‌ بوارى‬ ‫جێبه‌جێکردنه‌وه‌‪ ،‬دواى ده‌گه‌ڕێته‌و ‌ه‬ ‫بۆ حکومه‌ت به‌ پێى ڕێنمایه‌کان‬ ‫ده‌درێ�����ت ب��ه‌ دام��وده‌زگ��اک��ان��ى‬ ‫حکومه‌ت بۆ ئه‌وه‌ى بچێته‌ بوارى‬ ‫جێبه‌جێکردنه‌وه‌‪.‬‬

‫ئه‌و ئه‌ندامه‌ى په‌رله‌مانى کوردستان‬ ‫وتیشى پێشبینى ده‌که‌م له‌ کۆتاى‬ ‫مانگى حوزه‌یراندا بوودجه‌ بچێت ‌ه‬ ‫بوارى جێبه‌جێکردنه‌وه‌‪.‬‬ ‫له‌باره‌ى دواکه‌وتنى بوودجه‌ ل ‌ه‬ ‫په‌رله‌مانه‌وه‌ بۆ سه‌رۆکایه‌تى هه‌رێم‬ ‫دڵشاد شیهاب وتى له‌ ئه‌نجامى‬ ‫ئ���ه‌وه‌ ب���ووه‌ ک���ه‌ گفتوگۆێکى‬ ‫زۆرى له‌سه‌ر کراوه‌‪ ،‬ئه‌گیان هیچ‬ ‫هۆکارێکى تر نه‌بووه‌ بۆ ئه‌وه‌ى‬ ‫بوودجه‌ له‌ په‌رله‌مان دواخرابێت‪.‬‬

‫د‪.‬عومه‌ر نوره‌دینى‪ ،‬ئه‌ندامى په‌رله‌مانى‬ ‫کوردستان ل ‌ه لیستى کوردستانى ل ‌ه‬ ‫دیدارێکى ڕێبازى ئازادى تیشکى خسته‌‬ ‫سه‌ر ڕه‌وشى خوێندن ل ‌ه کوردستاندا‬ ‫پێوابوو «ئه‌و ده‌رماڵه‌یه‌ى ده‌درێت به‌‬ ‫خوێندکاران ل ‌ه ئاست پێداویستیه‌کانى‬ ‫خوێندکاراندا نییه‌»‪ .‬ئه‌و ئه‌ندامه‌ى‬ ‫په‌رله‌مان ئاماژه‌شى به‌وه‌دا له‌و (‪)25‬‬ ‫هه‌زاره‌ى ک ‌ه حکومه‌تى هه‌رێم دایناوه‌‬ ‫بۆ دامه‌زراندن ل ‌ه ‪%75‬ى بێکارى الى‬ ‫ده‌رچوانى زانکۆ و په‌یمانگا چاره‌سه‌ر‬ ‫ده‌کات‪.‬‬ ‫د‪.‬عومه‌ر نوره‌دینى‪ ،‬ئه‌ندامى په‌رله‌مانى‬ ‫کوردستان ب ‌ه ~ ڕاگه‌یاند‬ ‫ئه‌و ده‌رماڵه‌ى ده‌درێت ب ‌ه خوێندکارانى‬ ‫زانکۆ به‌شى که‌مى پێداویستییه‌کانى‬ ‫خوێندکار ناکات‪.‬وتى ک��ارى له‌سه‌ر‬ ‫ده‌که‌ین بۆ ئه‌وه‌ى ئه‌و ده‌رماڵه‌ی ‌ه زیاد‬ ‫بکرێت‪.‬‬ ‫سه‌باره‌ت ب ‌ه دامه‌زراندنى ده‌رچوانى‬

‫زانکۆ و په‌یمانگا‪ ،‬نوره‌دینى وتى‬ ‫له‌و (‪ )25‬هه‌زاره‌ى حکومه‌تى هه‌رێم‬ ‫دای��ن��او‌ه بۆ دام��ه‌زران��دن ل ‌ه ‪%75‬ى‬ ‫ب��ێ��ک��ارى الى ده‌رچ���وان���ى زان��ک��ۆ و‬ ‫په‌یمانگاکان چاره‌سه‌ر ده‌کات‪ .‬به‌اڵم له‌‬ ‫پاڵ دامه‌زراندنیشدا پێویست ‌ه ل ‌ه که‌رتى‬ ‫تایبه‌تیشدا هه‌لى کار بدۆزینه‌و‌ه بۆ‬ ‫گه‌نجانى کوردستان‪.‬‬

‫له‌باره‌ى وه‌رگرتنى خوێندکاران ل ‌ه زانکۆ‬ ‫و په‌یمانگاکان‪ ،‬ئه‌و ئه‌ندامه‌ى په‌رله‌مان‬ ‫وت���ى‪ :‬پێشبینى ده‌ک �ه‌ی��ن ب��ۆ ئه���م‬ ‫ساڵیش حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستان‬ ‫نه‌توانیه‌ت ته‌واوى ده‌رچوانى شه‌شى‬ ‫ئاماده‌یى ب ‌ه هه‌ر دوو به‌شى وێژه‌ى و‬ ‫زانستییه‌و‌ه ل ‌ه زانکۆ و په‌یمانگاکانى‬ ‫سه‌ر به‌حکومه‌ت وه‌ربگرێت‪7» .‬‬


‫‪2‬‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫هەواڵ و ڕاپۆرت‬

‫هه‌ڤاڵ محه‌مه‌دى حاجى مه‌حمود پێشوازیکرد له‌ رۆژنامه‌نووسى‬ ‫گه‌وره‌ى فه‌ڕه‌نسى کریس کۆچێرا و هاوسه‌ره‌که‌ى‬

‫رۆژی ‪ 2011/6/8‬ه�ه‌ڤ��اڵ��ى به‌ریز‬ ‫محەمه‌د حاجى مه‌حموود سکرتێرى‬ ‫گشتیى حزبى سۆسیالیست دیموکراتى‬ ‫کوردستان پێشوازیکرد له‌ هه‌ردوو‬ ‫رۆژنامه‌نووسى گ��ه‌وره‌ى فه‌ڕه‌نسى‬ ‫ک��ری��س ک��ۆچ��ێ��را و ه��اوس��ه‌ره‌ک��ه‌ى‪،‬‬ ‫ل���ه‌ دی���دارێ���ک���دا ب���اس ل���ه‌ دوای���ن‬ ‫گۆرانکارییه‌کانى ئێستاى کوردستان و‬ ‫کۆنگره‌ى شه‌شه‌مى حزبى سۆسیالیست‬ ‫دیموکراتى کوردستان کرا‪.‬‬ ‫له‌به‌شێکى ت��رى دی���داره‌ک���ه‌دا باس‬ ‫ل �ه‌ ره‌وش���ى سیاسى ک��وردس��ت��ان و‬ ‫ناوچه‌که‌و عێراق کراو هه‌ڤاڵ محه‌مه‌دى‬ ‫حاجى مه‌حمود تیشکى خسته‌ سه‌ر‬

‫ره‌وشى سیاسى کوردستان و ‌عێراق‬ ‫و ئ��ه‌و ده‌س��ت��ک�ه‌وت�ه‌ گ��ه‌وران��ه‌ى که‌‬ ‫کورد له‌ماوه‌ى چه‌ند ساڵى رابردوودا‬ ‫به‌ده‌ستیهێناوه‌‪.‬‬ ‫الى خۆشیانه‌وه‌ کۆچێراو هاوسه‌ره‌که‌ى‬ ‫که‌ ته‌مه‌نێکى درێژیان له‌ بایه‌خدان‬ ‫ب�ه‌ ک���وردو خۆشه‌ویستى ئ��ه‌و گه‌له‌‬ ‫ب��ه‌س��ه‌رب��ردووه‌‪ ،‬خۆشحاڵى خۆیان‬ ‫ب�ه‌رام��ب�ه‌ر ب�ه‌ ره‌وش���ى ک��وردس��ت��ان و‬ ‫ئه‌و پێشکه‌وتنانه‌ ده‌رب��ڕى که‌ گه‌لى‬ ‫ک���ورد دواى قوربانییه‌کى گ��ه‌وره‌‬ ‫به‌ده‌ستیهێناوه‌‪.‬‬ ‫له‌ کۆتایى دیداره‌که‌دا هه‌ڤاڵى به‌ڕێز‬ ‫محه‌مه‌دى حاجى مه‌حمود سوپاسى‬

‫کۆچێراو هاوسه‌ره‌که‌ى کرد که‌ هه‌میشه‌‬ ‫پشتیوانییان له‌ گه‌لى کورد کردووه‌و‬ ‫وه‌ک دۆستێکى دڵسۆزو دێرین ده‌نگى‬ ‫ک��وردی��ان گه‌یاندۆته‌ س �ه‌ر ڕووپ��ه‌ڕى‬ ‫ڕۆژنامه‌ به‌ناوبانگه‌کانى دونیا‪.‬‬ ‫ک��ری��س ک��ۆچ��ێ��را ل��ه‌م��اوه‌ى ‪ 40‬ساڵ‬ ‫کارکردنى له‌باره‌ى ک��ورده‌وه‌‪ ،‬جگه‌ له‌‬ ‫سه‌دان وێنه‌ى سه‌رکرده‌و پێشمه‌رگه‌و‬ ‫خه‌ڵک و ناوچه‌ جیاوازه‌کانى کوردستان‪،‬‬ ‫چ�ه‌ن��دی��ن ووت����ارى ل��ه‌ب��اره‌ى ک��وردو‬ ‫خه‌باته‌که‌ى نووسیوه‌ که‌ دیارترینیان‬ ‫هه‌ردوو کتێبى «کورد له‌سه‌ده‌ى نۆزده‌و‬ ‫بیست»و «ب��زووت��ن�ه‌وه‌ى نه‌ته‌وایه‌تى‬ ‫کورد»ن‪.‬‬

‫شاندێکی «حسدک» سەردانی لقی ‪2‬ی پ د ک کرد‬

‫پێش نیوه‌رۆی ‪ 2011/6/13‬شاندێکى‬ ‫ح��زب��ى س��ۆس��ی��ال��س��ت دی��م��وک��رات��ى‬ ‫ک��وردس��ت��ان ک�ه‌پ��ێ��ک ه��ات��ب��ون له‌‬ ‫محەمەد سه‌لیم ئه‌ندامى مه‌کته‌بى‬ ‫سیاسى و مامۆستا فارس ره‌حمان‬ ‫ئه‌ندامى یه‌ده‌کى مه‌کته‌بى سیاسى‬ ‫ومامۆستا هێمن ئه‌ندامى یه‌ده‌گى‬ ‫سه‌رکردایه‌تى و ژماره‌یه‌ک له‌کارگێرى‬ ‫وئه‌ندامانی مه‌ڵبه‌ندى هه‌ولێرى حزبی‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتی کوردستان‬ ‫سه‌ردانى لقى ‪2‬ى پارتى دیموکراتى‬ ‫کوردستانیان کرد و له‌الیه‌ن عه‌لى‬ ‫حسێن به‌رپرسى ل��ق وژم��اره‌ی �ه‌ک‬ ‫ل�ه‌ک��ارگ��ێ��ر وئ �ه‌ن��دام��ان��ی لقی (‪)2‬‬ ‫ی پارتی دیموکراتی کوردستانه‌وه‌‬ ‫به‌گه‌رمى پێشوازیکران‬ ‫ل�����ه‌ودی�����داره‌دا ش���ان���دی ح��زب��ی‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتی کوردستان‬ ‫سوپاسى به‌رپرسى لقى (‪)2‬ی��ان‬ ‫کردبۆئه‌و پێشوازییه‌ گه‌رمه‌‪.‬پاشان‬ ‫جه‌ختیان له‌سه‌ر په‌یوه‌ندییه‌کانی‬ ‫ه �ه‌ردووال ک��ردووه‌ وسوپاسی پارتی‬ ‫دیموکراتی کوردستانیان ک��رد که‌‬ ‫به‌شداری کۆنگره‌ی شه‌شه‌می حزبی‬

‫سۆسیالیست دیموکراتی کوردستانیان‬ ‫کرد‪ .‬تیشکیان خسته‌سه‌ر به‌هێزکردنی‬ ‫په‌یوه‌ندییه‌کانی هه‌ردوو الو پاراستنی‬ ‫ده‌سکه‌وته‌کانی میلله‌ته‌که‌مان ‪.‬‬ ‫الى خۆشیانه‌وه‌ ب�ه‌رپ��رس��ی لقی‬ ‫(‪ )2‬پارتی دیمکراتی کوردستان‬ ‫پیرۆزبایى سه‌رکه‌وتنى کۆنگره‌ى‬ ‫ش��ه‌ش��ه‌م��ى ل��ێ��ک��ردن و ه��ی��واى‬

‫سه‌رکه‌وتنى کاره‌کانى بۆخواستن‬ ‫دوات��ر تیشکی خسته‌ سه‌رخه‌باتى‬ ‫«ح��س��دک» و مێژوو ئ��ەو حزبەیان‬ ‫به‌رزنرخان وه‌ به‌گرینگییه‌وه‌ باسی‬ ‫له‌ په‌یوه‌ندیه‌کانى ه��ه‌ردووالک��ردو‬ ‫هیوای خواست ئه‌م پیوه‌ندیانه‌ زیاتر‬ ‫به‌هێزبێت و ب���ه‌رده‌وام ئ �ه‌م جۆره‌‬ ‫سه‌ردانانه‌ هه‌بێت ‪.‬‬

‫مه‌رج نییه‌ ل ‌ه ساڵى ‪2040‬دا هه‌ردوو ڕوبارى دیجل ‌ه وفورات وشک ببن‬ ‫سه‌باره‌ت به‌و پێشبینیانه‌ى ک ‌ه باڵوکرایه‌و‌ه‬ ‫له‌سه‌ر وشکبونى ه �ه‌روو ڕوب��ارى دیجله‌‬ ‫و ف���ورات ل � ‌ه ساڵى ‪2040‬دا د‪.‬حسێن‬ ‫محه‌مه‌د مامۆستاى کۆلیژى کشتوکاڵ به‌‬ ‫~ ڕاگه‌یاند‪ :‬مەرج نییه له‌چل‬ ‫ساڵى داه��ات��وودا ه �ه‌ردوو ڕوب��ارى دیجله‌‬ ‫وفورات وشک ببن ‪ ،‬کوردستان یه‌ده‌کێکى‬ ‫ئاوى ژێر زه‌وی زۆر‌ه ک ‌ه هێشتا به‌کارمان‬ ‫نه‌هێناوه‌‪ ،‬ڕاست ‌ه ئێم ‌ه ڕووبارى گه‌وره‌مان‬ ‫نییه‌‪ ،‬به‌اڵم چه‌ند زێیه‌کى گه‌ور‌ه و بچوکمان‬ ‫هه‌ی ‌ه که‌ئه‌وانیش زیاتر به‌ستراونه‌ته‌و‌ه به‌‬ ‫ئێرانه‌و‌ه ئه‌گه‌ر ئێرانیش ئه‌و به‌نداوانه‌‬ ‫دروست بکات له‌سه‌ر ئاوه‌ک ‌ه ئه‌وا ئاوه‌که‌ى‬ ‫زۆر که‌م ده‌کات»‪.‬‬ ‫د‪ .‬حسێن محه‌مه‌د وتى ئه‌و پێش بینیه‌‬ ‫ک ‌ه مه‌رج نی ‌ه راست بێت په‌یوه‌ندى هه‌ی ‌ه به‌‬ ‫بڕى به‌فربارین و باران بارینه‌و‌ه له‌جیهاندا‪،‬‬ ‫بێگومان ئ���ه‌وان ل�ه‌ب�ه‌ر ڕۆش��ن��ای��ى ئه‌و‬ ‫گۆڕانکاریانه‌ى که‌له‌سروشت دا ڕوو ده‌ده‌ن‬ ‫ئه‌و پێش بینیان کردووه‌‪ ،‬پله‌ى گه‌رما به‌رز‬ ‫ده‌بێته‌وه‌و به‌سته‌ڵه‌که‌کان د‌ه توێنه‌وه‌و‬ ‫سه‌رچاوه‌کانى ئاو که‌م ده‌که‌ن‪ ،‬هه‌روه‌ها‬ ‫هه‌رواڵتێکیش ب ‌ه گوێره‌ى پێویستى خۆى‬ ‫و به‌گوێره‌ى ناوچه‌که‌ى خ��ۆى زی��اد له‌‬

‫پاشماوەی الپەڕە ‪1‬‬ ‫کورد لە تورکیا…‬ ‫ب���ه‌گ���وێ���ره‌ى زان��ی��اری��ی��ه‌ک��ان‬ ‫له‌شاره‌کانی (باتمان‪ ،‬بینگۆل‌و‬ ‫ئ����ورف����ه‌)‪ ،‬ک���ه‌ س���ێ‌ ش���اری‬ ‫کوردنشینن‪ ،‬الیه‌نگرانی پارتی‬

‫به‌رپرسى نوێى مه‌کته‌ب رێکخستنى حزبى سۆسیالیست‬ ‫دیموکراتى کوردستان ده‌ستبه‌کار بوو‬

‫دوێنێ به‌سه‌رپه‌رشتى به‌ڕێز عبدالل ‌ه‬ ‫حاجى محمود ئ�ه‌ن��دام��ى مه‌کته‌بى‬ ‫سیاسى به‌ مه‌به‌ستى پیشخستنى‬ ‫کاره‌کانى ده‌زگاو ئۆرگانه‌کانى حزبى‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتى کوردستان‬ ‫و جێبه‌جێ ک��ردن��ى ب��ڕی��اره‌ک��ان��ى‬ ‫ئه‌نجومه‌نى سه‌رکردایه‌تى و مه‌کته‌بى‬ ‫سیاسى مه‌راسیمى ده‌ست به‌کار بوونى‬ ‫به‌رپرسى نوێى مه‌کته‌بى رێکخستن‬ ‫به‌ڕێوه‌چوو ‪.‬‬ ‫ل��ه‌ مه‌راسیمه‌که‌ ک�ه‌ه�ه‌ری�ه‌ک�ه‌ له‌‬ ‫ب���ه‌رێ���ز م��ح��م��د دۆاڵش�����ی و خلیل‬ ‫س�ه‌ع��ی��د وح��س��ێ��ن خلیفه‌ و رزگ��ار‬ ‫غفور ئه‌ندامانی مه‌کته‌بی سیاسی و‬ ‫ژم��اره‌ی�ه‌ک له‌ئه‌ندامانی ئه‌نجومه‌نی‬ ‫سه‌رکردایه‌تی ئاماده‌بوون‪ .‬سه‌ره‌تا‬ ‫به‌ڕێز عبدالله‌ حاجى محمود ئه‌ندامى‬ ‫مه‌کته‌بى سیاسی ئاماژه‌ى به‌ ڕۆڵ و‬ ‫کاریگه‌رى مه‌کته‌بى رێکخستنی حزبى‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتى کوردستان‬ ‫ک��رد ل �ه‌ پێشخستن ورێکخستنی‬ ‫سه‌رجه‌م مه‌به‌ڵندو ناوچه‌کان ئاماژه‌ی‬ ‫ب����ه‌وه‌دا ک �ه‌ئ �ه‌م ن��اوه‌ن��ده‌ هه‌میشه‌‬ ‫رۆڵ���ی خ���ۆی ب��ی��ن��ی��وه‌ ل �ه‌س �ه‌رج �ه‌م‬ ‫پرسه‌ چاره‌نووسسازه‌کاندا وه‌باسی‬ ‫ل �ه‌وه‌ش��ک��رد ک �ه‌ رێکخستن ل�ه‌ک��اری‬

‫رێ��ک��خ��راوه‌ی��ی وح��زب��ی��دا گ�ه‌وره‌ت��ری��ن‬ ‫بنه‌مایه‌ بۆ به‌هیزکردن و به‌گه‌ڕخستنی‬ ‫توانای ئه‌ندامان وه‌ له‌وه‌ێشه‌وه‌ هه‌نگاو‬ ‫ده‌نرێت بۆ شۆڕبوونه‌وه‌ بۆ ناو جه‌ماوه‌ر‬ ‫وکارکردن بۆخزمه‌تکردنی هاواڵتیان‪.‬‬ ‫له‌ به‌شێکى ترى مه‌راسیمه‌که‌دا به‌ڕێزى‬ ‫ئاماژه‌ى به‌ مێژووى خه‌بات و تێکۆشانى‬ ‫ح��زب��ى سۆسیالیست دی��م��وک��رات��ى‬ ‫کوردستان کرد له‌ قۆناغه‌ جیاجیاکانى‬ ‫خه‌بات و تێکۆشاندا و ڕۆڵ و کاریگه‌رى‬ ‫به‌رزنرخاند‬ ‫مه‌کته‌بى رێکخستنی‬ ‫بۆ زیاتر پته‌وکردنی ریزه‌کانی حزبی‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتى کوردستان و‬ ‫دانان و داڕشتنی به‌رنامه‌و گشتاندنی‬ ‫بۆمه‌ڵبه‌نده‌کان ‪ .‬له‌کۆتایی ووته‌کانی‬ ‫دا به‌رێز عبدالله‌ی حاجی محمود‬ ‫ده‌ست خۆشی له‌به‌رپرس و ئه‌ندامانی‬ ‫پێشووی ئه‌م مه‌کته‌به‌ کرد هیواى‬ ‫سه‌رکه‌وتنى بۆ به‌رێز رزگ��ار غفور‬ ‫خواست له‌ پۆسته‌ نوێکه‌یدا که‌ وه‌ک‬ ‫به‌رپرسى نوێ مه‌کته‌بى رێکخستنی‬ ‫ح��زب��ى سۆسیالیست دی��م��وک��رات��ى‬ ‫کوردستان ده‌ست به‌کار بوو‪.‬‬ ‫خلیل‬ ‫پاشان هه‌ریه‌ک له‌به‌رێزان‬ ‫سعیدو حسێن خه‌لیفه‌ باسیان له‌گرنگی‬ ‫مه‌کته‌بی رێکخستن کردو پیرۆزباییان‬

‫له‌به‌رپرسی نوێی مه‌که‌ته‌بی رێکخستن‬ ‫ک��رد ‪.‬دوات���ر ب �ه‌رێ��ز محمد دۆاڵش��ی‬ ‫ئه‌ندامی مه‌کته‌بی سیاسی تیشکی‬ ‫خسته‌ سه‌رمه‌کته‌بی رێکخستن وباسی‬ ‫له‌گرنگی ئه‌م ناوه‌نده‌ کرد که‌چۆن‬ ‫له‌رابووردوودا ده‌ورو کارگه‌ری هه‌بووه‌‬ ‫له‌پێشخستنی مه‌ڵبه‌ندو ئۆرگانه‌کانی‬ ‫ح��زب��دا ل��ه‌س��ه‌رج��ه‌م ن��اوچ �ه‌ک��ان��دا‪.‬‬ ‫وه‌پیرۆزبای له‌به‌رپرسی نویی کردو‬ ‫ه��ی��وای س��ه‌رک��ه‌وت��ن��ی ب��ۆخ��واس��ت‬ ‫دوات��ر به‌رێز رزگ��ار غفور به‌رپرسی‬ ‫نوێی مه‌کته‌بی رێکخستنی حزبی‬ ‫سوسیالیست دیمکراتی کوردستان‬ ‫‪.‬سوپاسی ئه‌ندامانی مه‌کته‌بی سیاسی‬ ‫وه‌ به‌ڵێنی‬ ‫و ئاماده‌بووانی ک��رد‬ ‫دا که‌ هه‌موو تواناکانی بخاته‌ کار‬ ‫بۆخزمه‌نت کردنی رێکخستنه‌کانی‬ ‫حزبی سۆسیالیست ‪.‬‬ ‫شایه‌نى باسه‌ دواى ت���ه‌واو ب��ون و‬ ‫س�ه‌رک�ه‌وت��ن��ى ک��اره‌ک��ان��ى کۆنگره‌ى‬ ‫ش��ه‌ش��ه‌م��ى ح��زب��ى سۆسیالیست‬ ‫دی��م��وک��رات��ى ک��وردس��ت��ان ب��ڕی��اره‌‬ ‫گ��ۆڕان��ک��ارى له‌ س�ه‌رج�ه‌م به‌رپرسى‬ ‫مه‌کته‌ب و ده‌زگاو دامه‌زراوه‌کانى حزبى‬ ‫سۆسیالیست دیموکراتى کوردستاندا‬ ‫ئه‌نجام بدرێت ‪.‬‬

‫وه‌زیری کاره‌با پرۆژه‌یه‌ک بۆ چاره‌سه‌رکردنى دابه‌زینى‬ ‫ڤۆڵتیی ‌ه ده‌کاته‌و ‌ه‬

‫د‪ .‬حسێن محەمەد‪ ،‬مامۆستای زانکۆ‪:‬‬

‫تایبەت بە ~‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫پێویست به‌نداو دروست ده‌کات بۆنمون ‌ه‬ ‫تورکیا پڕۆژه‌ى(گاپ) ى هه‌یه‌‪ ،‬زیاد له‌‬ ‫‪ 20‬به‌نداوى گه‌وره‌و بچوک دروست ده‌کات‬ ‫که‌ئه‌گه‌ر سه‌رچاوه‌که‌ى ووش��ک نه‌کات‬ ‫واى لێ دێت ئه‌و ئاو‌ه به‌شى به‌نداوه‌کانى‬ ‫سوریا و عێراق ناکات و ئاو ناگات ‌ه سوریا‬ ‫و عێراق‪ ،‬دی��ار‌ه مه‌به‌ستیان ئه‌وه‌ی ‌ه که‌‬ ‫ده‌بێت له‌چل ساڵى داهاتوودا ئاوى دیجله‌‬ ‫و فوڕات ووشک بکات‪ ،‬کارى گه‌رى ئه‌و‬ ‫ووشک ‌ه ساڵى و که‌م ئاویه‌ى ک ‌ه پیشبینى‬ ‫ده‌کرێت له‌چل ساڵى داهاتوودا ڕوو بدات‬ ‫له‌سه‌ر هه‌رێمى کوردستان له‌ڕاستیدا ئێمه‌‬ ‫یه‌ده‌کێکى ئاوى زۆرى ژێر زه‌ویمان هه‌یه‌‬ ‫ک ‌ه هێشتا به‌کارمان نه‌هێناوه‌‪ ،‬ڕاسته‌‬ ‫ئێم ‌ه ڕووبارى گه‌وره‌مان نیی ‌ه که‌به‌تایبه‌ت‬ ‫به‌باشورى کوردستاندا گوزه‌ربکات چه‌ند‬ ‫به‌نداوێکمان هه‌یه‌و چه‌ند زێیه‌کى گه‌وره‌‬ ‫و بچوکمان ه�ه‌ی� ‌ه ک�ه‌ئ�ه‌وان��ی��ش زیاتر‬ ‫به‌ستراونه‌ته‌و‌ه ب ‌ه ئێرانه‌و‌ه ئه‌گه‌ر ئێرانیش‬ ‫ئه‌و به‌نداوان ‌ه دروست بکات له‌سه‌ر ئاوه‌که‌‬ ‫ئاوه‌ک ‌ه زۆر که‌م ده‌ک��ات‪ ،‬ب�ه‌اڵم ووشکه‌‬ ‫ساڵى زیاتر په‌یوه‌ندى ب ‌ه باران و به‌فره‌وه‌‬ ‫هه‌یه‌‪ ،‬هه‌رساڵێک که‌متر ل ‌ه ‪ 300‬ملیم‬ ‫باران ببارێت ئه‌وا ئه‌و ساڵ ‌ه ووشک ‌ه ساڵى‬ ‫ده‌بێت‪ ،‬هه‌موو ساڵێکیش به‌به‌رده‌وامى‬ ‫ووشک ‌ه ساڵى ڕوونادات‪ ،‬به‌اڵم ئه‌گه‌ر ئه‌و‬

‫دادو گ �ه‌ش �ه‌پ��ێ��دان س����ه‌ره‌ڕای‬ ‫خ��روق��ات��ێ��ک��ی زۆر‪ ،‬هێرشیان‬ ‫ک��ردووه‌ت�ه‌ سه‌ر ک��ورده‌ک��ان‌و بۆ‬ ‫ئ���ه‌وه‌ى ب �ه‌ش��دارى ل�ه‌ ده‌ن��گ��دان‬ ‫نه‌که‌ن‬ ‫ل�ه‌الی�ه‌ک��ى ت��ری��ش�ه‌وه‌ (ڕه‌ج���ه‌ب‬ ‫ت �ه‌ی��ب ئ���ه‌ردۆغ���ان) س �ه‌رۆک��ی‬

‫رۆژی ‪ 2011/6/12‬ئه‌ندازیار یاسین‬ ‫شێخ ئ�ه‌ب��وب�ه‌ک��ر وه‌زی����ری ک��اره‌ب��ا‬ ‫سه‌ردانى وێستگه‌ى به‌رهه‌مهێنانى‬ ‫کاره‌باى ده‌ربه‌ندیخانى کردو له‌ الیه‌ن‬ ‫جێگرى سه‌رپه‌رشتیارى ئیداره‌ى‬ ‫گه‌رمیان و قایمقامى ده‌ربه‌ندیخانه‌وه‌‬ ‫پێشوازیی لێکرا‪.‬‬ ‫ل��ه‌ دی��دارێ��ک��دا وه‌زی����ری ک��اره‌ب��ا‬ ‫گوێبیستى کێشه‌و گیروگرفته‌کانى‬ ‫ناوچه‌که‌ ب��وو ل��ه‌رووى پێداویستى‬ ‫کاره‌با و به‌ڵێنیشی پێدان به‌پێی‬ ‫ئه‌و بودجه‌یه‌ى بۆ وه‌زاره‌ت ته‌رخان‬ ‫ک����راوه‌‪ ،‬پێداویستییه‌کانیان بۆ‬ ‫فه‌راهه‌م بکات‪.‬‬ ‫له‌ درێ��ژه‌ى سه‌ردانه‌که‌یدا وه‌زیرى‬ ‫کاره‌با پرۆژه‌ى (کارپێکردنى یه‌که‌ى‬ ‫وێستگه‌ى ده‌ربه‌ندیخانی له‌سه‌ر‬ ‫شێوه‌ی سینکرۆ گۆندینسه‌ر) کرده‌وه‌‪،‬‬ ‫ک�ه‌ به‌مه‌به‌ستى چ��اره‌س�ه‌رک��ردن��ى‬ ‫گرفتى دابه‌زینى ڤۆڵتییه‌ له‌ ناوچه‌ى‬ ‫گه‌رمیان ئه‌نجامدراوه‌‪.‬‬ ‫ل�ه‌ کۆنگره‌یه‌کی رۆژن��ام �ه‌وان��ی دا‬ ‫سه‌باره‌ت به‌ پرۆژه‌که‌؛ که‌ ژماره‌یه‌ک‬ ‫ل �ه‌ راوێ���ژک���اران و ب �ه‌ڕێ��وه‌ب �ه‌ران��ى‬ ‫گشتیی وه‌زاره‌ت ئ��ام��اده‌ى ب��وون‪،‬‬ ‫وه‌زی����ری ک��اره‌ب��ا تیشکى خسته‌‬ ‫سه‌ر هۆکاره‌کانى گرفتى دابه‌زینى‬ ‫ڤۆڵتییه‌ ل�ه‌ ن��اوچ �ه‌ى گه‌رمیان و‬ ‫ش���اره‌زوورو س��وودى پ��رۆژه‌ک�ه‌ له‌و‬ ‫باره‌یه‌وه‌ رایگه‌یاند‪ :‬ئه‌م پرۆژه‌یه‌ که‌‬ ‫له‌الیه‌ن ئه‌ندازیار و ته‌کنیککارانى‬

‫سه‌رچاوان ‌ه ووشک بکه‌ن و سه‌رچاوه‌کانى‬ ‫تریش نه‌مێنن بێگومان کاریگه‌رییان له‌سه‌ر‬ ‫ئێمه‌ش دروست ده‌بێت‪ ،‬له‌ڕاستیدا ڕه‌وشى‬ ‫ناوچه‌ک ‌ه به‌ستراو‌ه به‌یه‌که‌و‌ه به‌تایبه‌تى‬ ‫ئاو ه�ه‌وا ڕه‌وش��ى کوردستان په‌یوه‌ندى‬ ‫ه�ه‌ی� ‌ه ب��ه‌ڕه‌وش��ى ئ��او ه���ه‌واى ده‌ری���اى‬ ‫ناوه‌ڕاسته‌و‌ه له‌هاویندا گه‌رم و ل ‌ه زستاندا‬ ‫ساردو باراناوى‪ ،‬ئه‌و خه‌سڵه‌ته‌ش هاوبه‌شه‌‬ ‫له‌نێوان ئه‌و واڵتانه‌ى که‌ده‌که‌ون ‌ه سه‌ر‬ ‫ده‌ریاى سپى ناوه‌ڕاست به‌تایبه‌تى سوریا‬ ‫و ئوردون و فه‌له‌ستین و ئیسڕائیل‪ ،‬ئێمه‌ش‬ ‫ک ‌ه ناکه‌وین ‌ه سه‌ر ده‌ریاى ناوه‌ڕاست‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئاو هه‌واکه‌ى کاریگه‌رى له‌سه‌رمان دروست‬ ‫ده‌کات‪ ،‬به‌گوێره‌ى ئه‌و کارتێکردن ‌ه گه‌رما‬ ‫و سه‌رما کاریگه‌رى ئێم ‌ه ده‌بێت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫باوه‌ڕناکه‌م کوردستان بێت ‌ه بیابان‪ ،‬چونکه‌‬ ‫ئێم ‌ه خۆمان بیابانمان نی ‌ه ئه‌و خۆڵبارینه‌ش‬ ‫په‌یوه‌ندى ب ‌ه ئێمه‌و‌ه نیه‌‪ ،‬په‌یوه‌ندى به‌و‬ ‫شه‌پۆالنه‌وه‌هه‌ی ‌ه که‌له‌بیابانه‌کانى دورگه‌ى‬ ‫عه‌ره‌بى و خواروى عێراقه‌و‌ه دێت‪ ،‬پێموایه‌‬ ‫ئه‌گه‌ر ڕه‌وشى ناوچه‌ک ‌ه هێمن بێته‌و‌ه ئه‌و‬ ‫خۆڵبارینه‌ش چاره‌سه‌ر ده‌کرێت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫پاره‌یه‌کى زۆر و کاتێکى زۆرى ده‌وێت بۆ‬ ‫سه‌وز کردنى بیابانه‌کان یان ڕشتنى قیرى‬ ‫ڕه‌ش به‌سه‌ر ئه‌وناوچانه‌دا ک ‌ه خۆڵه‌که‌ى‬ ‫لێو‌ه دێت‪.‬‬

‫سوپاسنامه‬

‫ونبوون‬

‫بەناوی ستافی رۆژنامەی ~ یەوە سوپاسی سەرنووسەری پێشوو‬ ‫«ئەنوەر عەبدوڵاڵ» دەکەین کار و ماندووبونەکانی بەرز دەنرخێنین بەڵێن‬ ‫دەدەین بە هەموو توانایەکمانەوە کار بکەین بۆ پێشخستن و سەرخستنی‬ ‫رۆژنامەکە‪.‬‬ ‫ستافی ~‬

‫دوو ناسنامەی ب��اری شارستانی بە‬ ‫ناوەکانی «ئیسماعیل حسێن محەمەد‬ ‫و سەنا حەسەن حەمە» ونبووە هەر‬ ‫کەسێک دۆزی����ەوە بیگەڕێنێتەو بۆ‬ ‫رۆژنامەی ~‬

‫پارتی داد‌و گه‌شه‌پێدانی تورکیا‬ ‫له‌لێداونێکدا رایگه‌یاند‪ ،‬زانیارییان‬ ‫هه‌یه‌ له‌چه‌ند شارێکی کوردنشین‪،‬‬ ‫کێشه‌ بۆ ده‌نگده‌رانی پارته‌که‌ی‬ ‫دروستکراوه‌و ڕێگری له‌ده‌نگده‌ران‌و‬ ‫الیه‌نگرانی پارته‌که‌ی کراوه‌‬ ‫په‌رله‌مانى تورکیا له‌ ‪ 550‬کورسى‬

‫ناویان له‌ ناوه‌نده‌کانى ده‌نگدان‬ ‫ه �ه‌ب��ووه‌و زیاتر له‌ ‪ 199‬ه �ه‌زار‬ ‫بنکه‌ى ده‌نگدان له‌ سه‌رتاسه‌رى‬ ‫ت��ورک��ی��ا ک��راون��ه‌ت��ه‌وه‌و ‪7492‬‬ ‫که‌سیش خۆیان پااڵوتووه‌و ‪15‬‬ ‫پارتى سیاسى واڵتیش ملمالنێى‬ ‫چوونه‌ په‌رله‌مان ده‌که‌ن‪.‬‬

‫ه������ه‌روه‌ک ب���ۆ ی���ه‌ک���ه‌م ج���اره‌‬ ‫ڕێ��گ �ه‌دراوه‌ هاواڵتى ته‌مه‌ن ‪25‬‬ ‫س��اڵ خ��ۆى ک��ان��دی��د ب��ک��ات که‌‬ ‫پێشتر ته‌مه‌نى ‪ 35‬ساڵ دیارى‬ ‫کرابوو‪ ،‬ئه‌م خوله‌ى هه‌ڵبژاردنیش‬ ‫ده‌بێته‌ بیست و چواره‌مین خولى‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌کان له‌تورکیادا‪.‬‬

‫پ��ێ��ک��ه��ات��ووه‌و ل �ه‌ ه�ه‌ڵ��ب��ژاردن��ى‬ ‫ئ��ه‌م��ج��اره‌دا ‪ 15‬پ���ارت‌و ‪203‬‬ ‫کاندیدى سه‌ربه‌خۆ به‌شدارییان‬ ‫تێدا کرد‪ ،‬بزووتنه‌وه‌ى کورد‪65 ،‬‬ ‫که‌سایه‌تى کاندید کردووه‌ له‌ ‪40‬‬ ‫شارى تورکیادا‪.‬‬ ‫زی��ات��ر ل�ه‌ ‪ 50‬ملیۆن ده‌ن��گ��ده‌ر‬

‫وه‌زاره‌ت و به‌ توانای ناوخۆیی و‬ ‫بێ هیچ تێچوونێک ئه‌نجامدراوه‌‪،‬‬ ‫کاریگه‌ری باشی ده‌بێت له‌ سه‌ر‬ ‫گرفتى دابه‌زینى ڤۆڵتییه‌ نه‌ک هه‌ر له‌‬ ‫ناوچه‌ى گه‌رمیان و شاره‌زوور‪ ،‬به‌ڵکو‬ ‫س���وودى ده‌ب��ێ��ت ب��ۆ س�ه‌رت��اس�ه‌رى‬ ‫سیستمى ک��اره‌ب��اى کوردستان به‌‬ ‫گشتى و بڕی ‪ 10‬ملیۆن دۆالر سوودی‬ ‫ئابووری ده‌گه‌ڕێنێته‌وه‌ بۆ حکومه‌تی‬ ‫هه‌رێم‪ ،‬سوودمه‌نده‌کانیش ‪ 42‬هه‌زار‬ ‫ه��اوب��ه‌ش گ �ه‌رم��ی��ان و ‪ 50‬ه��ه‌زار‬ ‫هاوبه‌شی شاره‌زوور و ‪ 10‬هه‌زارو ‪665‬‬ ‫هاوبه‌شی ده‌ربه‌ندیخان واته‌ نزیکه‌ی‬

‫‪ 100‬هه‌زار هاوبه‌ش راسته‌وخۆ سوود‬ ‫له‌م پرۆژه‌یه‌ وه‌رده‌گرن‪.‬‬ ‫به‌ هۆی زیادبوونى خواست له‌سه‌ر‬ ‫کاره‌باو باشبوونى بارى گوزه‌رانى‬ ‫هاوواڵتییان و گه‌شه‌سه‌ندنى ره‌وتى‬ ‫وه‌به‌رهێنان له‌ ناوچه‌ى گه‌رمیان‪،‬‬ ‫گرفتى دابه‌زینى ڤۆڵتییه‌ى کاره‌با‬ ‫س �ه‌رى هه‌ڵدابوو‪ ،‬ب�ه‌م پرۆژه‌یه‌ش‬ ‫گرفتى دابه‌زینى ڤۆڵتییه‌ له‌ گه‌رمیان‬ ‫و سه‌رتاسه‌رى سیستمى کاره‌باى‬ ‫هه‌رێم چاره‌سه‌ر ده‌بێت‪ ،‬ته‌نانه‌ت‬ ‫ئاستی رێ���ژه‌ی ت��وان��ای وێستگه‌‬ ‫غازییه‌کانیش به‌رزده‌کاته‌وه‌ ‪.‬‬


‫دیدار‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫مه‌ولود باوه‌موراد‪،‬‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫‪3‬‬

‫ئه‌ندامى مه‌کته‌بى سیاسى یه‌کگرتووى ئیسالمى کوردستان‪:‬‬

‫ده‌ســــه‌اڵتــــى ســــوریــــا چــــاکســــازى پێنــــاکــــرێت‬

‫دیمانه‪~ :‬‬

‫مه‌ولود باوه‌موراد‪ ،‬ئه‌ندامى مه‌کته‌بى‬ ‫سیاسى یه‌کگرتووى ئیسالمى ل ‌ه‬ ‫دیدارێکى ڕێ��ب��ازى ئ���ازادى تیشکى‬ ‫خسته‌سه‌ر خۆپیشاندانه‌کانى واڵتى‬ ‫سوریا پێیوابوو «خۆپیشاندانه‌کانى‬ ‫سوریا یه‌که‌مین ده‌سکه‌وتى بۆ کورد‬ ‫بووه‌»‪.‬‬ ‫مه‌ولود باوه‌موراد وتیشى کورد جاران‬ ‫ل ‌ه سوریا بێ شوناس ب��ووه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئێستا ک��ورد وه‌ک خه‌ڵکى سوریا‬ ‫شوناسی هه‌یه‌‪.‬‬

‫*خ��ۆپ��ی��ش��ان��دان�ه‌ک��ان��ى س��وری��ا چى‬ ‫ئاماژه‌یه‌ک ‌ه بۆ کورد له‌و واڵته‌؟‬ ‫خۆپیشاندانه‌کانى سوریا سه‌ره‌تایه‌ک ‌ه‬ ‫بۆ ده‌ستپێکردنى جۆرێک له‌کرانه‌و‌ه‬ ‫ل �ه‌الی �ه‌ن ح��ک��وم�ه‌ت�ه‌وه‌‪ ،‬شێوه‌یه‌ک‬ ‫له‌شێوه‌کان گوێ ل ‌ه ماف ‌ه سه‌ره‌تایه‌کانى‬ ‫بگرێت‪ ،‬و‌ه حسابێکى تایبه‌تى بۆ‬ ‫کێشه‌ى کورد بکات‪ ،‬تێبگات یه‌کێک‬ ‫ل� ‌ه کێشه‌کانى واڵت �ه‌ک �ه‌ى بریتیی ‌ه‬ ‫له‌کێشه‌ى ک��ورد‪ ،‬به‌شى دووه‌میشى‬ ‫ئه‌وه‌ی ‌ه کورد بتوانێت ئاماده‌ییه‌کى‬ ‫هه‌بێت له‌ناو جه‌ماوه‌رو هه‌م له‌ناو حزب‬ ‫و الیه‌ن ‌ه ئۆپۆزسۆنه‌کانى سوریادا‪ ،‬تا‬ ‫بتوانن له‌و ڕووداوانه‌ى ک ‌ه له‌ئاینده‌ى‬ ‫ده‌سه‌اڵتى سوریادا ده‌کرێت پشکێکى‬ ‫واهایان هه‌بێت بتوانن مافه‌کانیان‬ ‫مسۆگه‌ر بکه‌ن‪ ،‬له‌سه‌ر ئاستى ئێستاى‬ ‫حکومه‌ت ک��ورد ده‌توانێت په‌یامى‬ ‫ئ��ه‌و‌ه ب�ه‌ده‌وڵ�ه‌ت��ى سوریا ب��دات ک ‌ه‬ ‫ک��ورد یه‌کێک ‌ه له‌قه‌یرانه‌کانى واڵتى‬ ‫سوریا‪ ،‬و‌ه له‌سه‌ر ئاستى ئاینده‌ى‬ ‫گۆڕانکارییه‌کانى سوریادا هێزو الیه‌ن ‌ه‬ ‫ئۆپۆزسیۆنه‌کانى ک��وردى ده‌توانن‬ ‫به‌شێک بن ل ‌ه ئۆپۆزسیۆنى سورى‬ ‫و به‌شێکبن ل ‌ه جه‌ماوه‌رى ڕاپه‌ڕیووى‬ ‫سورى تاوه‌کو له‌ئاینده‌ى ئه‌و واڵت ‌ه‬ ‫ئه‌وانیش بتوانن پشکیان هه‌بێت‬ ‫له‌ڕێکخستنى حکومه‌تى ئایند‌ه و‬ ‫به‌مافه‌کانى خۆیان بگه‌ن‪.‬‬ ‫*ب ‌ه ڕێکه‌وتن له‌گه‌ڵ حکومه‌تى سورى‬ ‫کورده‌کان هه‌لى زێڕین له‌ده‌ست ده‌ده‌ن؟‬ ‫گه‌لى کورد گه‌مه‌که‌ى بۆ خۆى دوو‬

‫سەردار ستار‪،‬‬

‫به‌شه‌‪ ،‬گه‌لى ک��ورد له‌گه‌لێ مافى‬ ‫سه‌ره‌کى بێبه‌شکراو‌ه ئێستا حکومه‌تى‬ ‫س��وری��ا ئ��ام��اده‌ى چ��اره‌س�ه‌رک��ردن��ى‬ ‫ئه‌و مافانه‌ى ده‌رب��ڕی��ووه‌‪ ،‬ڕه‌نگ ‌ه ل ‌ه‬ ‫هێززو له‌الیه‌ن ‌ه سیاسییه‌کانى کوردى‬ ‫پێیانوابێت ئه‌و ده‌سکه‌وتانه‌ى ئێستا‬ ‫گرنتیکراو باشتربێت له‌و ده‌سکه‌وتانه‌ى‬ ‫که‌وا ل ‌ه ئه‌گه‌رى گۆڕانه‌کانى سوریادا‬ ‫ده‌س��ت��ده‌ک �ه‌وێ��ت‪ ،‬به‌شێک له‌هێز‌ه‬ ‫کوردییه‌کان بێمتمانه‌ن له‌گۆڕانى‬ ‫ڕیشه‌ى له‌سوریا ی��ان بێ متمانه‌ن‬ ‫له‌وه‌ى ئه‌و ده‌سه‌اڵته‌ى ئۆپۆزسیۆن‬ ‫له‌ئاینده‌دا دایده‌مه‌زرێنێت دان به‌و‬ ‫مافانه‌دا بنێت ک ‌ه ئێستا حکومه‌تى‬ ‫سوریا له‌ژێر فشارى خۆپیشاندانه‌کاندا‬ ‫ئ��ام��اده‌ى ده‌رب��ڕی��و‌ه ک� ‌ه پێشکه‌ش‬ ‫به‌الیه‌نى کوردى بکات له‌سوریادا‪.‬‬ ‫*ده‌سه‌اڵتى سوریا ده‌توانێت چاکسازى‬ ‫بکات؟‬ ‫ده‌س��ه‌اڵت��ى س��وری��ا ل �ه‌ب �ه‌ر س��ێ هۆ‬ ‫ناتوانیه‌ت چاکسازى بکات‪ ،‬یه‌که‌م‬ ‫ده‌سه‌اڵته‌که‌ى ده‌سه‌اڵتێکى ئه‌منى‬ ‫و موخابه‌راتى عه‌سکه‌رییه‌‪ ،‬دووه‌م‬ ‫ده‌سه‌اڵته‌که‌ى ده‌سه‌اڵتێکى تاک ‌ه حزبى‬ ‫فه‌رمانڕەوای ‌ه له‌سه‌ر بیرى ناسۆنالیزمى‬

‫و شۆڤێنیی ‌ه له‌سه‌ر بیرى عه‌ره‌ب‪ ،‬سێ‬ ‫ده‌سه‌اڵته‌که‌ى ده‌سه‌اڵتى کۆنترۆڵکردنى‬ ‫بنه‌ماڵه‌یه‌که‌‪ ،‬له‌به‌رئه‌و‌ه هه‌ر خشتێک‬ ‫له‌خشته‌کانى ئه‌م ده‌سه‌اڵت ‌ه بێنیت ‌ه‬ ‫ده‌ره‌وه‌‪ ،‬به‌مه‌به‌ستى چاکسازیکرنى له‌و‬ ‫خشت ‌ه یان له‌و پێگه‌یه‌ى ده‌سه‌اڵته‌‪،‬‬ ‫جگ ‌ه له‌و‌ه ڕانه‌هاتوو‌ه به‌و جۆر‌ه جۆڵ ‌ه‬ ‫پێکردن و ده‌ستکاریکردنه‌ى بونییه‌ى‬ ‫ده‌سه‌الته‌که‌ى له‌به‌رئه‌و‌ه به‌ئاسانى‬ ‫قبوڵى ناکات ده‌سه‌اڵته‌که‌شى هه‌ره‌س‬ ‫ده‌هێنێت‪ ،‬ده‌سه‌اڵته‌که‌ى به‌هه‌موو‬ ‫مانایه‌ک به‌رژه‌وه‌ندییه‌کانى جیاواز‌ه‬ ‫ل ‌ه ب �ه‌رژه‌وه‌ن��دى کۆمه‌اڵنى خه‌ڵک ‪،‬‬ ‫ئه‌وانن ده‌ستنیشانى به‌رژه‌وه‌ندییه‌کانى‬ ‫خه‌ڵک ده‌ک���ه‌ن ن �ه‌ک خه‌ڵک خۆى‬ ‫به‌رژه‌وه‌ندییه‌کانى ده‌ستنیشان بکات‬ ‫و ئه‌مان جێبه‌جێى بکه‌ن له‌به‌رئه‌و‌ه‬ ‫پێموای ‌ه چ��اک��س��ازى ل � ‌ه س��وری��ادا‬ ‫ئه‌سته‌مه‌‪ ،‬مه‌گه‌ر به‌شارئه‌سه‌د خۆى‬ ‫وه‌ک که‌سایه‌تى خ��ۆى بگات ‌ه ئه‌و‬ ‫بیرکردنه‌وه‌یه‌ى که‌وا ئه‌گه‌ر چاکسازى‬ ‫بکات به‌هوو جومگه‌کانه‌وه‌‪،‬باشتر‌ه‬ ‫ل���ه‌وه‌ى چ��اک��س��ازى ن �ه‌ک��ات هه‌موو‬ ‫ده‌س���ه‌اڵت���ه‌ک��� ‌ه ل�� ‌ه ده‌س����ت ب���دات‪،‬‬ ‫ئ�ه‌م بیرکردنه‌وه‌ی ‌ه الى ئ�ه‌م جۆر‌ه‬

‫ده‌سه‌اڵتان ‌ه ئه‌سته‌مه‌‪.‬‬ ‫* هه‌ڵوێستى ح��زب � ‌ه ک��وردی �ه‌ک��ان‬ ‫ل�ه‌س��وری��ا ی��ه‌ک ده‌گ��رێ��ت �ه‌و‌ه له‌گه‌ڵ‬ ‫خۆپیشانده‌راندا؟‬ ‫حزب ‌ه ک��وردی��ی�ه‌ک��ان ل�ه‌س��وری��ا دوو‬ ‫ئاراسته‌یان هه‌یه‌‪ ،‬ئاراسته‌یه‌کیان پێى‬ ‫وای ‌ه ئێستا به‌شار ئه‌سه‌د و حکومه‌ت‬ ‫و حزبى به‌عسى عه‌ره‌بى سورى له‌ژێر‬ ‫ف��ش��ارى ج��ه‌م��اوه‌رن ل�ه‌ژێ��ر فشارى‬ ‫گۆڕانکارییه‌کاندا دانى به‌کۆمه‌ڵێک مافدا‬ ‫ناو‌ه و‌ه ئاماده‌ى ئه‌وه‌ى هه‌ی ‌ه که‌وا‬ ‫گفتوگۆ له‌گه‌ڵ پێکهاته‌ى کوردا بکات‬ ‫و دان به‌بونى ئه‌م پێکهاته‌دا بنێت‪،‬‬ ‫ئه‌وه‌بوو بڕیارى گێڕانه‌وه‌ى ناسنام ‌ه‬ ‫و هاواڵتى بوونى بۆ ژماره‌یه‌کى زۆرى‬ ‫کورده‌کانى سوریا ده‌رکرد‪ ،‬له‌به‌رئه‌وه‌‬ ‫ئه‌وان پێیانوای ‌ه ئه‌م ‌ه هه‌لێکى گرنگ ‌ه‬ ‫له‌سه‌رتادا جارێک ئه‌وان ببن ‌ه هاواڵتى‬ ‫س��ورى ک� ‌ه مافى ه��اواڵت��ى بونیان‬ ‫هه‌بێت‪ ،‬دیار‌ه دواى ئه‌و‌ه بڕیار‌ه شتى‬ ‫تر بکرێت‪ .‬ئه‌م ئاراسته‌ی ‌ه گومانى‬ ‫ه�ه‌ی� ‌ه شتى گ���ه‌ور‌ه ڕووب����دات یان‬ ‫گومانى هه‌ی ‌ه ئه‌م ده‌سکه‌وتانه‌ى ک ‌ه‬ ‫ئێستا به‌شارئه‌سه‌د ئاماده‌ی ‌ه بیکات‬ ‫بۆ گه‌لى کورد ل ‌ه سوریا‪ ،‬له‌ئاینده‌ى‬

‫هێز و الیه‌نه‌کانى ئۆپۆزسیۆن که‌ده‌ست‬ ‫به‌سه‌ر ده‌سه‌اڵتدا ده‌گرن ئاماده‌نه‌بن‬ ‫ئه‌م ‌ه بکه‌ن‪ ،‬ئاراسته‌یه‌کى ترى هێز‌ه‬ ‫کوردییه‌کان له‌سوریا ئه‌وه‌ی ‌ه خه‌باتى‬ ‫سیاسى خۆیان ئاوێته‌بکه‌ن به‌خه‌باتى‬ ‫سیاسى م���وع���اره‌ز‌ه و ج��ه‌م��اوه‌ر‪،‬‬ ‫بیروتێگه‌شتنى خۆیان یه‌کالبکه‌نه‌و‌ه‬ ‫له‌سه‌ر ئه‌وه‌ى که‌وا پێویست ‌ه ڕووبه‌ڕوى‬ ‫ئه‌م ده‌سه‌اڵت ‌ه ببنه‌و‌ه بۆ گۆڕانکارى‬ ‫له‌م ده‌سه‌اڵت ‌ه و کۆتاى پێهێنانى حزبى‬ ‫به‌عس کۆتاى هاتن به‌سیسته‌مى تاک‬ ‫حزبى فه‌رمانڕوا له‌واڵتى سوریا‪.‬‬ ‫*الی��ه‌ن��ى ده‌ره‌ک����ى گ�ه‌ش��ت��ۆت� ‌ه ئ�ه‌و‬ ‫ق�ه‌ن��اع�ه‌ت� ‌ه ک � ‌ه ده‌س���ه‌اڵت���ى ب�ه‌ش��ار‬ ‫ئه‌سه‌د کۆتاى پێبێت؟‬ ‫بۆ ڕوخاندن نازانم‪ ،‬به‌اڵم له‌و ڕووداوانه‌ى‬ ‫دوایدا وادەردەکەوێت گه‌یشتبن ‌ه ئه‌وه‌ى‬ ‫ده‌بێت گ���ۆڕان ل ‌ه ڕژێمى سوریادا‬ ‫ڕووبدات جا گۆڕانه‌ک ‌ه به‌و‌ه ده‌بێت ک ‌ه‬ ‫چاکسازى گه‌ور‌ه بکات ل ‌ه سوپا یان‬ ‫ڕایبگه‌یه‌نێت هه‌ڵبژاردنێکى پێشوه‌خت‬ ‫بکات‪ ،‬و‌ه یاساى حزبه‌کان ڕاگه‌یه‌نێت‪،‬‬ ‫ئ �ه‌م هه‌موو داواک��اری��ان � ‌ه ه��ه‌ن‪ ،‬و‌ه‬ ‫مه‌سه‌له‌ى سوپا به‌مه‌ده‌نى بکات‪،‬‬ ‫پۆلیسى نهێنى چاره‌سه‌ربکات‪.‬‬ ‫تائێستا بۆم ڕوون نه‌بوه‌ته‌و‌ه ک ‌ه ئایا‬ ‫واڵتانى ئه‌وروپى جگ ‌ه ل ‌ه گه‌مارۆدانى‬ ‫ئ��اب��وورى و‌ه ئه‌مریکاش جگ ‌ه ل ‌ه‬ ‫گه‌مارۆدانى ئابوورى هه‌ڕه‌ش ‌ه لێکردن‬ ‫گه‌شتبێت ‌ه ئه‌وه‌ى ڕژێمى سوریا بگۆڕن‬ ‫یان نا؟‪ ،‬چونک ‌ه ده‌یانه‌وێت چاکسازى‬ ‫ڕیشه‌ى بکات ڕژێمه‌ک ‌ه له‌سه‌ر پێى خۆى‬ ‫بمێنێت تاوه‌ک قۆناغێکى تر ئه‌و کات ‌ه‬ ‫به‌قۆناغى گواستنه‌و‌ه ل ‌ه چاکسازییه‌و‌ه‬ ‫به‌ره‌و گۆڕانى ڕژێم کۆمه‌اڵنى خه‌ڵکى‬ ‫سوریا خۆیان به‌ئارامى واڵته‌که‌یان‬ ‫ئه‌وه‌بکه‌ن‪.‬‬ ‫هه‌موو الیه‌ک ئه‌و‌ه ده‌زانن ئه‌مریکا و‬ ‫یه‌کێتى ئه‌وروپا نایانه‌وێت ئه‌و کێشه‌و‬ ‫ئه‌زمانه‌ى ک ‌ه ئێستا ل ‌ه لیبیا ڕوویانداو‌ه‬ ‫له‌ سوریا ڕووب���دات‪ ،‬چونک ‌ه ئه‌و‌ه‬ ‫بارودۆخى ئیسرائیل ده‌شێوێنێت‪،‬‬ ‫و‌ه هه‌ر ئاژاوه‌یه‌ک له‌سوریا ڕووبدات‬ ‫ده‌بێت ‌ه هۆى ک �ه‌وا وه‌ک ئیسرائیل‬ ‫وه‌س��ف��ى ده‌ک�����ه‌ن‪ .‬وه‌ک ئ���ه‌وه‌ى‬ ‫ئیسرائیلییه‌کان خۆیان ده‌ڵێن هێز‌ه‬ ‫توندڕه‌و‌ه ئیسالمییه‌کان ده‌ستیان‬ ‫بگات ‌ه ئیسرائیل ته‌قینه‌و‌ه ڕووده‌دات‪،‬‬ ‫نایانه‌وێت هیچ ئ��اژاوه‌ی �ه‌ک له‌سه‌ر‬ ‫سنورى سوریا و ئیسرائیل ڕووبدات‪،‬‬

‫چونک ‌ه سوریا وه‌ک میسر و لیبیا‬ ‫نیی ‌ه هاوسنور‌ه له‌گه‌ڵ ئیسرائیلدا‪،‬‬ ‫به‌بڕواى من ده‌بێت یه‌کێتى ئه‌وروپا‬ ‫حسابى هه‌ر گۆڕانکارییه‌ک بکه‌ن ل ‌ه‬ ‫سوریا ڕووده‌دات‪ ،‬له‌به‌ر پاراستنى‬ ‫ئه‌منى ئیسرائیل ئه‌وان چه‌ندجارێک‬ ‫ڕایانگه‌یاندووه‌ پابه‌ندن به‌هه‌موو‬ ‫شتێکى ئیسرائیله‌و‌ه له‌وانه‌ ئاسایشى‬ ‫ئیسرائیله‌و‌ه له‌به‌رئه‌وه‌ پێموانیی ‌ه‬ ‫ته‌سه‌ڕوفاتێکى حساب بۆنه‌کراو‬ ‫له‌گه‌ڵ ڕژێمى سوریادا بکه‌ن داوابکه‌ن‬ ‫بگۆڕێت تاوه‌کو به‌دیلێکى ئارامى بۆ‬ ‫نه‌دۆزنه‌وه‌‪.‬‬ ‫*پێتوانیی ‌ه به‌شارئه‌سه‌د واز ل ‌ه‬ ‫پۆسته‌که‌ى بهێنێت وه‌ک ئ �ه‌وه‌ى ل ‌ه‬ ‫میسر ڕوویدا؟‬ ‫نه‌خێر شتى وا ڕوون��ادات ل ‌ه سوریا‬ ‫فه‌رمانڕه‌واى تاک حزبى هه‌یه‌‪ ،‬سوپا‬ ‫به‌شێکه‌ له‌حزبى به‌عس‪ ،‬ده‌ستور‬ ‫وادانراو‌ه له‌سوریا ده‌سه‌اڵته‌کان له‌ژێر‬ ‫ده‌ستى سه‌رۆکى واڵتدا کۆنترۆڵکراوه‌‪،‬‬ ‫له‌به‌رئه‌وه‌ حزبى به‌عس ده‌ستورێکى‬ ‫دان��او‌ه بۆ حزبه‌که‌ى که‌حاکم بێت‬ ‫له‌سوریا‪ ،‬به‌اڵم له‌میسر ئه‌و ده‌ستوره‌ى‬ ‫که‌دانراوه‌ بۆ واڵتێکى مه‌ده‌نى دانراوه‌‪،‬‬ ‫ل� ‌ه واڵت��ى میسردا سوپا زۆر زوو‬ ‫توانى هه‌ڵوێستى خۆى یه‌کالبکاته‌و‌ه‬ ‫له‌گه‌ڵ ده‌س �ه‌اڵت‪،‬وه‌ له‌به‌ره‌ى گه‌لدا‬ ‫بێت ئاماده‌نه‌بێت هیچ شتێک بکات‪،‬‬ ‫به‌اڵم له‌سوریا سوپا حزبه‌ پێموای ‌ه‬ ‫تا کۆتاى ئاماده‌یه‌ به‌رگرى له‌خۆى‬ ‫بکات‪ .‬ئه‌و سیناریۆیانه‌ى که‌ له‌ میسر‬ ‫ڕوویدا له‌سوریا ڕوونادات به‌و ئاسانیی ‌ه‬ ‫گه‌ر ڕووبدای ‌ه کۆى ژماره‌ى کوژراوانى‬ ‫سوریا گه‌شتۆت ‌ه زیاتر له‌ هه‌زار که‌س‪.‬‬ ‫*ده‌سکه‌وتى کورد ل ‌ه خۆپیشاندانه‌کانى‬ ‫سوریادا چی بووه‌؟‬ ‫یه‌که‌مین ده‌سکه‌وتى بۆ کورد بوو‌ه‬ ‫خۆپیشاندانه‌کانى سوریا‪ ،‬ڕووداوه‌کان‬ ‫کارێکى وایکرد خه‌ڵک البه‌الى ئه‌وه‌و‌ه‬ ‫بکات ک ‌ه پێکهاته‌یه‌ک ل ‌ه سوریادا‬ ‫هه‌ی ‌ه ناوى پێکهاته‌ى کورد‌ه تائێستا‬ ‫بێبه‌شکراو‌ه ل ‌ه ساده‌ترین مافى خۆى‪،‬ک ‌ه‬ ‫مافى هاواڵتى بوون ‌ه ک ‌ه تائێستا هیچ‬ ‫جۆر‌ه دیکۆمێنتێکى نیی ‌ه بیسه‌لمێنێت‬ ‫ک ‌ه په‌یوه‌ندى ئه‌م هاواڵتیی ‌ه به‌واڵته‌و‌ه‬ ‫هه‌موو ئه‌و خه‌ڵکانه‌ى له‌وێ بوون وه‌ک‬ ‫کۆچه‌رى ل �ه‌وێ ب��وون بێ نیشتمان‬ ‫بوون‪ ،‬بێ شوناس بوون‪،‬به‌اڵم ئێستا‬ ‫وه‌ک خه‌ڵکى سوریا شوناسیان هه‌یه‌‪.‬‬

‫شارەزا لە کاروباری تورکیا‪:‬‬

‫کورد نایەوێت کێشەکانی بە هەڵواسراوی بمێنێتەوە لە تورکیا‬

‫دیمانه‪~ :‬‬

‫س �ه‌ردار ستار‪ ،‬ش��اره‌زا ل ‌ه کاروبارى‬ ‫ت��ورک��ی��ا ل �ه‌ دی��دارێ��ک��ى ~‬ ‫تیشکى خسته‌سه‌ر ڕۆڵ��ى ک��ورد ل ‌ه‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌کانى تورکیا پێیوابوو «کورد‬ ‫توانى سیاسه‌تێکى ژیرانه‌ نیشان بدات‬ ‫ل ‌ه هه‌ڵبژاردنه‌کانى تورکیادا هەر‬ ‫ئەمەش وایکرد کورسیەکانی کورد زیاد‬ ‫بکات»‪.‬‬

‫* زیادکردنى کورسییه‌کانى کورد له‌‬ ‫په‌رله‌مانى تورکیا ئاماژه‌ی ‌ه بۆچى؟‬ ‫ئ��ه‌و کورسیانه‌ى ک��ورد به‌ده‌ستى‬ ‫خستو‌ه ل ‌ه هه‌ڵبژاردنه‌کاندا بۆ گه‌لى‬ ���کورد سه‌رمایه‌یه‌ک ‌ه بۆ ئه‌وه‌ى بتوانێت‬ ‫سیاسه‌تى چاره‌سه‌رى له‌سه‌ر بکات ‪،‬‬ ‫چونک ‌ه کورد ل ‌ه تورکیا زۆرین ‌ه نیی ‌ه بۆ‬ ‫ئه‌وه‌ى ملمالنیی ‌ه له‌گه‌ڵ تورکدا بکات‪،‬‬ ‫به‌اڵم وه‌ک نوێنه‌راێتى سیاسى بۆ کورد‬ ‫ل ‌ه تورکیا بۆ چاره‌سه‌رکردنى کێشه‌‬ ‫ڕه‌واکه‌ى ئه‌و ده‌نگان ‌ه ده‌بن ‌ه بنه‌مایه‌ک‬ ‫بۆ چاره‌سه‌رى ئه‌گه‌ر ل ‌ه تورکیادا وه‌ک‬ ‫گه‌لى کورد نه‌توانین له‌سه‌ر بردنه‌وه‌ى‬ ‫زۆرینه‌ى کورسییه‌کانى په‌رله‌مان ئیش‬ ‫بکه‌ین و سیاسه‌ت بکه‌ین‪ ،‬به‌اڵم به‌و‬ ‫سیاسه‌ته‌ى گه‌لى ک��ورد نیشانى دا‬ ‫توانى ئومێدێکى زیاتر ببه‌خشێت‬ ‫به‌ده‌نگده‌رانى‪ ،‬ئه‌و کورسیان ‌ه کاریگه‌رى‬ ‫ده‌بێت له‌سه‌ر چاره‌سه‌رى پرسى کورد‬ ‫ل ‌ه تورکیادا‪ ،‬هه‌روه‌ها کاریگه‌رى ده‌بێت‬ ‫له‌سه‌ر پرسى نه‌ته‌وه‌ى کورد به‌گشتیى ‪،‬‬ ‫له‌به‌رئه‌و‌ه وه‌ک نوێنه‌راێتى هه‌ڵبژێراوى‬

‫کورد و‌ه چون بۆ په‌رله‌مان ئه‌توانن‬ ‫وه‌ک موخاته‌بى گه‌لى ک��ورد قبوڵ‬ ‫بکرێن بتوانن چاره‌سه‌رى مافه‌ڕواکانى‬ ‫گه‌لى کورد بکه‌ن‪.‬‬ ‫* ه��ۆک��اره‌ک �ه‌ى ب��ۆچ��ى ده‌گ �ه‌ڕێ��ت �ه‌وه‌‬ ‫پ��ارت��ى دادوگ �ه‌ش �ه‌پ��ێ��دان ل� ‌ه ناوچه‌‬ ‫کوردیه‌کاندا ده‌نگه‌کانى که‌میکرد ؟‬ ‫گه‌لى کورد توانى سیاسه‌تێکى ژیرانه‌‬ ‫نیشان بدات‪ .‬تێکۆشانى گه‌لى کورد‬ ‫بۆ چه‌ند ساڵێک ‌ه به‌رده‌وام ‌ه خه‌ڵکى‬ ‫کوردستان قوربانێکى زۆرى داوه‌‬ ‫گه‌لى کورد توانى له‌ماوه‌ى ئه‌و چه‌ند‬ ‫ساڵه‌ى ڕابردوددا خۆى کۆبکاته‌و‌ه له‌‬ ‫هه‌ڵبژاردنى شاره‌وانیه‌کاندا بینیمان‬ ‫وه‌ک سه‌ره‌تایه‌ک بۆ خۆکۆکردنه‌وه‌‬ ‫کورد ده‌نگى زیاتر دێنێت‪ ،‬ئه‌وه‌ى له‌‬ ‫شاره‌وانییه‌کاندا ده‌نگى زیاتر بهێنێت‬ ‫ده‌توانێت بۆ چوون ‌ه په‌رله‌مانیش‬ ‫ده‌نگى زیاتر بهێنێت‪ ،‬له‌و کاته‌و‌ه دیاره‌‬ ‫پارتى دادوگه‌شه‌پێدان ب�ه‌ره‌و دواوه‌‬ ‫گ��ه‌ڕاوه‌ت��ه‌وه‌‪ ،‬و‌ه ده‌نگى کورده‌کان‬ ‫ب���ه‌ره‌و پێشه‌و‌ه چ���ووه‌‪ .‬س��ەرک��ردە‬ ‫کورده‌کان توانیان ل ‌ه باکورى کوردستان‬ ‫کورده‌کان کۆبکه‌نه‌و‌ه و‌ه ببێت ‌ه تاکه‌‬ ‫ب�ه‌دی��ل ب��ۆ پرسى ڕه‌واى ک��ورد له‌‬ ‫هه‌مانکاتیشدا‪ .‬به‌ره‌ى کوردى له‌تورکیا‬ ‫بۆ هه‌موو ئه‌و پرسانه‌ى ک ‌ه هه‌ن به‌دیلى‬ ‫دانا هه‌م بۆ پرس ‌ه سیاسییه‌کان هه‌م‬ ‫بۆ پرس ‌ه دیموکراتییه‌کان‪،‬ئه‌وه‌ش‬ ‫هۆکار‌ه بۆئه‌وه‌ى ئومێد الى خه‌ڵک‬ ‫دروست بکات بۆئه‌وه‌ى ده‌نگى زیاتر‬ ‫کۆبکاته‌وه‌‪ ،‬ده‌بینین بۆ چاره‌سه‌رکردنى‬ ‫پرسى کورد پرۆژه‌یه‌کى دانا‪،‬پرۆژه‌ى‬ ‫(خۆ به‌ڕێوه‌بردنى دیموکراتى) له‌هه‌مان‬ ‫کاتدا بۆ پێکه‌و‌ه ژیان له‌گه‌ڵ گه‌لى‬

‫تورکدا پرۆژه‌ى خۆى هه‌یه‌‪.‬‬ ‫ک��ورده‌ک��ان گه‌وره‌ترین لیست بوون‬ ‫ک ‌ه توانیان زۆرترین ئافره‌ت ببه‌نه‌‬ ‫په‌رله‌مان‪ .‬هه‌روه‌ها ل ‌ه هه‌ڵبژاردنى‬ ‫پێشوو ئه‌و ژمار‌ه په‌رله‌مانتاره‌ى کورد‬ ‫ک ‌ه چون ‌ه په‌رله‌مان توانیان به‌باشى‬ ‫ئیش بکه‌ن بۆی ‌ه جارێکى تر متمانه‌یان‬ ‫وه‌رگرته‌و‌ه و‌ه توانیان ده‌نگى زیاترى‬ ‫ک��وردان به‌ده‌ست بهێنن‪.‬له‌به‌رئه‌وه‌‬ ‫ئ�ه‌م��ان� ‌ه ب��وون � ‌ه ه��ۆک��ار ک��ە پارتى‬ ‫دادوگه‌شه‌پێدان ده‌نگى که‌مبکات‪.‬‬ ‫* ئ�ه‌و کورسیانه‌ى ک��ورد ده‌توانێت‬ ‫فشار دروست بکات له‌سه‌ر حکومه‌تى‬ ‫تورکیا بۆ چاره‌سه‌رکردنى کێشه‌کان؟‬ ‫گه‌لى کورد به‌تێکۆشانى خۆى سه‌ره‌ڕاى‬ ‫هه‌موو ئه‌و فشارانه‌ى که‌وا ده‌سه‌اڵت‬ ‫ده‌یکات‪ ،‬کورد توانیویه‌تى ده‌نگێکى زۆر‬ ‫به‌ده‌ستبهێنێت‪ ،‬گه‌لى کورد پرسێکى‬ ‫ڕه‌واى هه‌ی ‌ه ئ�ه‌وی��ش ل� ‌ه تورکیادا‬ ‫تائێستا ئه‌و پرس ‌ه نکوڵى لێده‌کرێت‬ ‫ئێستا گه‌لى کورد ب ‌ه هێزى خۆى ‪،‬‬ ‫خۆى ده‌گه‌یه‌نێت ‌ه ناو په‌رله‌مان که‌‬ ‫شوێنێکى یاساییه‌‪ .‬ده‌سه‌اڵتى ئاکه‌په‌‬ ‫ناچار‌ه ئه‌و پرس ‌ه ببینێت ئه‌و نوێنه‌رانى‬ ‫کورد ببینێت ده‌رکه‌وت که‌وا نوێنه‌رى‬ ‫کوردى ڕاسته‌قین ‌ه به‌ره‌و پێشه‌و‌ه دێت‪،‬‬ ‫ئه‌وانه‌ى ک ‌ه ئاکه‌پ ‌ه به‌نوێنه‌رى کوردى‬ ‫دانان به‌ره‌و دواو‌ه گه‌ڕانه‌و‌ه ئیتر خه‌ڵک‬ ‫باوه‌ڕى پێنه‌کردن‪ .‬ئه‌گه‌ربێت ئاکه‌په‌‬ ‫به‌دواى چاره‌سه‌ره‌کانه‌و‌ه بێت ده‌بێت‬ ‫نوێنه‌رانى کورد وه‌ک موخاتەب ‌ە بزانێت‪.‬‬ ‫گه‌لى کورد کاتێکى داناو‌ه بۆ ده‌سه‌اڵتى‬ ‫تورکیا کاتى (‪ 15‬ح��وزه‌ی��ران) ئه‌م‬ ‫ده‌سه‌اڵته‌ى ک ‌ه هه‌ی ‌ه په‌یامێک ده‌دات‬ ‫بۆ ئاشتى چاره‌سه‌رى دیموکراتیانه‌‬

‫یان ئه‌وه‌تا گه‌لى ک��ورد چۆن خۆى‬ ‫به‌ڕێوه‌ده‌بات‪ ،‬له‌به‌رئه‌و‌ه گه‌لى کورد‬ ‫چیتر چاوه‌ڕێى ئه‌و‌ه ناکات تاچه‌ند‬ ‫ساڵێکى ت��ر‪ ،‬گه‌لى ک��ورد بڕیارى‬ ‫ئه‌وه‌ى داو‌ه خۆى بۆخۆى به‌ڕێوه‌ببات‪،‬‬ ‫ئه‌گه‌ر ئه‌و ده‌سه‌اڵته‌ى ک ‌ه ئێستا‬ ‫هه‌ی ‌ه ئاماده‌ی ‌ه ئه‌و پرسانه‌‬ ‫چ��اره‌س �ه‌ر بکات ئه‌وه‌‬ ‫ئ��ام��اده‌ن له‌گه‌ڵیدا‬ ‫چاره‌سه‌رى بکه‌ن‪.‬‬ ‫ئه‌گه‌ر ئاماده‌نییه‌‬ ‫خۆیان بۆ خۆیان‬ ‫چ������اره‌س������ه‌رى‬ ‫ده‌ک��ه‌ن‪ ،‬بۆ کورد‬ ‫ئ���ه‌و‌ه گ��رن��گ بوو‬ ‫ک ‌ه ڕێژه‌یه‌کى زۆر‬ ‫ک��ورس��ى ب�ه‌ده‌س��ت‬ ‫بهێنن ئه‌و‌ه نیشانه‌ى‬ ‫ئه‌وه‌ی ‌ه ک �ه‌وا گه‌لى‬ ‫ک�����ورد ئ �ه‌ت��وان��ێ��ت‬ ‫له‌الیه‌نى نێوده‌وڵه‌تیش‬ ‫م��اف��ى ب �ه‌ڕێ��وه‌ب��ردن��ى‬ ‫دیموکراتیانه‌ى هه‌ی ‌ه ئیتر‬ ‫هیچ که‌سێک ناتوانێت خێر‬ ‫به‌گه‌لى کورد بکات‪.‬‬

‫*پێتوای ‌ه دواى هه‌ڵبژاردنى تورکیا‬ ‫په‌که‌ک ‌ه بتوانێت خه‌باتى سیاسى‬ ‫مه‌ده‌نى بکات ل ‌ه تورکیا؟‬ ‫ده‌بێت وا ته‌ماشا بکه‌ین ئه‌و تێکۆشانه‌ى‬ ‫ک ‌ه ل ‌ه تورکیا کورد ده‌یکات تێکۆشانى‬

‫گشتى گه‌لى ک��ورد‌ه ب ‌ه تێکۆشانى‬ ‫چه‌کدارى و په‌رله‌مانییه‌و‌ه دابڕاونین ل ‌ه‬ ‫یه‌کترى ‪ ،‬ئه‌و بڕیاره‌ى ک ‌ه ل ‌ه نێوان‬ ‫گه‌لى کوردا هه‌ی ‌ه بڕیارێکى گشتییه‌‬ ‫له‌کاتى هه‌ڵمه‌تى هه‌ڵبژاردنه‌کاندا‬ ‫بینمان کاتێک ئ��ه‌و‌ه ب ‌ه ده‌وڵه‌تى‬ ‫تورکیا ده‌ڵێن(ئه‌ى ده‌وڵ �ه‌ت ئه‌گه‌ر‬ ‫دێت ‌ه چاره‌سه‌ر ئه‌و‌ه ئێم ‌ه هه‌ین ئه‌گه‌ر‬ ‫نایه‌یت ئێم ‌ه بڕیارى خۆ به‌ڕێوه‌بردنمان‬ ‫هه‌یه‌) له‌به‌رئه‌و‌ه ئه‌و بڕیار‌ه هی ساحه‌ى‬ ‫چه‌کدارى نیی ‌ه ته‌نها هى په‌که‌ک ‌ه نییه‌‪،‬‬ ‫هى الیه‌نى سیاسیی ‌ه که‌وا ئه‌مڕۆ که‌‬ ‫ل ‌ه ش��اردا سیاسه‌ت ده‌ک��ات‪ .‬هه‌مان‬ ‫کاتیش هى په‌که‌که‌ی ‌ه ل ‌ه شاخدا‪،‬‬ ‫ل ‌ه باکورى کوردستان شارو و شاخ‬ ‫و شه‌قام یه‌ک جۆر بیر ده‌کاته‌وه‌‪،‬‬ ‫ئه‌م ‌ه وایکردوو‌ه ئه‌مڕۆ درز ل ‌ه نێوان‬ ‫الیه‌نى سیاسى و چه‌کدارى نه‌بێت‪.‬‬ ‫کورد بڕیارى چاره‌سه‌رى هه‌یه‌‪.‬چیتر‬ ‫نایه‌وێت کێشه‌کانى ب ‌ه هه‌ڵپه‌سێراوى‬ ‫بمێنێته‌وه‌‪.‬‬ ‫*ده‌س����ه‌اڵت ده‌ت��وان��ێ��ت پرسى ک��ورد‬ ‫چاره‌سه‌ر بکات ل ‌ه تورکیا؟‬ ‫چ��اره‌س �ه‌رى ی �ه‌ک الیه‌ن ‌ه نیی ‌ه دوو‬ ‫الیه‌نه‌یه‌‪ ،‬به‌اڵم گه‌لى کورد ده‌توانێت‬ ‫خۆى خۆى به‌ڕێوه‌ببات‪ ،‬ئه‌گه‌ر ده‌وڵه‌ت‬ ‫بێت ‌ه پێشه‌و‌ه ده‌توانێت کێشه‌ى کورد‬ ‫چاره‌سه‌ربکات‪.‬‬


‫‪4‬‬

‫بیروڕا‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫د‪ .‬كەیوان ئازاد‬

‫به‌ دیالۆگ‪ ،‬به‌سته‌ڵه‌کى یه‌کتر قبوڵنه‌کردن ده‌توێته‌وه‌‬ ‫سابیر عه‌بدوڵاڵ که‌ریم‬

‫‪KaiwanAzad@yahoo.com‬‬

‫له‌نێوان ده‌سه‌اڵت و‬ ‫ئۆپۆزسیۆن دا‬ ‫ده‌گێڕنه‌وه‌ و ده‌ڵێن جارێکیان ’’(دوو) برا‬ ‫ده‌یانه‌وێت باوکیان ڕازی بکه‌ن‪ ،‬تا پاسکیلێکیان‬ ‫بۆ بکرێت‪ .‬یه‌که‌میان‪ ،‬ک ‌ه گه‌وره‌که‌یان ده‌بێت ڕوو‬ ‫ل ‌ه دووه‌میان ده‌کات‪ ،‬ک ‌ه بچووکه‌که‌یانه‌ و ده‌ڵێت‪:‬‬ ‫ئه‌گه‌ر باوکم پاسکیله‌که‌ی بۆ کڕیم ئه‌وا په‌یمان بێت‬ ‫ته‌نیا شه‌وان به‌من بێت هه‌موو ڕۆژه‌که‌ش هه‌ر بۆ تۆ‪.‬‬ ‫دووه‌میش ده‌ڵێت‪ :‬وه‌لاڵ مادام ئه‌وه‌نده‌ برایه‌کی باشی‬ ‫و ته‌نیا شه‌وان پاسکیلکه‌ت ده‌وێت منیش به‌ڵێنت‬ ‫پێده‌ده‌م‪ ،‬که‌ هه‌رگیز شه‌وان داوای نه‌که‌م‪ .‬ڕۆژ تێپه‌ڕ‬ ‫ده‌بێت و ده‌ڕوات‪ ،‬باوک پاسکیله‌ک ‌ه بۆ دوو منداڵه‌که‌ی‬ ‫ده‌کرێت‪ .‬هه‌ر له‌گه‌ڵ یه‌که‌م ڕۆژی کڕینه‌که‌دا باوکی‬ ‫ڕوویان تێده‌کات و ده‌ڵێت‪ :‬ها کوڕه‌کانم نابێت تا شه‌و‬ ‫پاسکیله‌که‌ لێ بخوڕن‪ .‬کوڕ‌ه بچووکه‌که‌ش‪ ،‬به‌پێ ئه‌و‬ ‫به‌ڵێنه‌ی به‌ برا گه‌وره‌که‌ی داوه‌‪ ،‬دێته‌ وه‌اڵم ده‌ڵێت‪:‬‬ ‫بۆ بابه‌ تا شه‌و؟ ئه‌ویش ده‌ڵێت‪ :‬چونکه‌ ئه‌مڕۆ پشوو‌ه‬ ‫و له‌ ماڵم و نامه‌وێت له‌سه‌ر پاسکیڵ لێخوڕین بیکه‌ن‬ ‫به‌شه‌ڕ و هه‌را‪ ،‬بۆیه‌ هیچ پاساو بیانوویه‌کی ترم بۆ‬ ‫مه‌هێننه‌وه‌ ئه‌و کاره‌ بۆ شه‌و هه‌ڵبگرن‪ .‬ئه‌وانیش بێ‬ ‫ئه‌وه‌ی قس ‌ه ل ‌ه قسه‌ی باوکیاندا بکه‌ن‪ ،‬تاشه‌و بێده‌نگ‬ ‫ده‌بن و هیچ کارێک ناکه‌ن‪ .‬ک ‌ه شه‌و دێت برا گه‌وره‌ک ‌ه‬ ‫ده‌ست ده‌کات به‌پاسکیل لێخۆڕین‪ ،‬برا بچووکه‌که‌ی‬ ‫ئه‌وه‌نده‌ی حه‌زی لێده‌کات و لێی ده‌پارێته‌وه‌‪ ،‬هیچی‬ ‫ناداتێ‪ ،‬ناچار په‌نا ده‌بات ‌ه به‌ر مه‌رج و به‌برا گه‌وره‌که‌ی‬ ‫ده‌ڵێت‪ :‬کاک ‌ه ئه‌گه‌ر ئه‌مشه‌و که‌مێک لێی بخوڕم‪ ،‬چیت‬ ‫ده‌وێ��ت ده‌ده‌م��ێ؟ ئه‌ویش ده‌ڵێت ڕازی��م به‌ مه‌رجێ‬ ‫هه‌موو تاقی پێش نیوه‌ڕۆ بۆ من بێت؟ برا بچووکه‌شی‬ ‫ل ‌ه حه‌زی لێخوڕینی بۆ پاسکیله‌ک ‌ه به‌و مه‌رج ‌ه ڕازی‬ ‫ده‌بێت و که‌مێک پاسکیله‌که‌ لێده‌خوڕێت‪ .‬کاتێکیش‬ ‫به‌یانی دێت‪ ،‬هه‌مان ڕوودای شه‌و دووباره‌ ده‌بێته‌وه‌‪،‬‬ ‫بۆیه‌ برا بچووکه‌که‌ی به‌وه‌ ڕازی ده‌بێت‪ ،‬که‌ هه‌موو‬ ‫ده‌می دوای نیوه‌ڕۆ و عه‌سر تا ئێواره‌ بیدات به‌برا‬ ‫گه‌وره‌که‌ی‪ ،‬به‌و شێوه‌ی ‌ه برا گه‌وره‌که‌ی ب ‌ه به‌رده‌وامی‬ ‫ده‌بێت ‌ه سوار و ئه‌ویش ده‌بێته‌ پیاده‌‘‘‪.‬‬ ‫ئه‌و ڕووداوه‌ ئه‌گه‌ر به‌هه‌ڵه‌ لێک نه‌درێته‌و‌ه ده‌کرێت‬ ‫به‌سه‌ر ه �ه‌ردوو هێزی ده‌سه‌اڵتدار و ئۆپۆزسیۆنی‬ ‫هه‌رێمی کوردستاندا بشوبهێنرێت‪ .‬ئه‌وه‌ش به‌ر له‌وه‌ی‬ ‫هه‌ر (سێ) الیه‌نی سیاسی کوردستانی (بزووتنه‌وه‌ی‬ ‫گۆڕان و یه‌کگرتووی ئیسالمی و کۆمه‌ڵی ئیسالمی)‬ ‫خۆیان له���به‌ره‌یه‌کی سیاسی به‌ناو ئۆپۆزسیۆندا‬ ‫کۆکردبێته‌وه‌ و ڕووبه‌ڕووی هه‌ردوو هێزی ده‌سه‌اڵتداری‬ ‫(پارتی دیموکراتی کوردستان و یه‌کێتیی نیشتمانیی‬ ‫کوردستان) وه‌ستابن‪ ،‬بۆ چه‌ند ساڵێک پێشتر‬ ‫هه‌ردوو هێزی ده‌سه‌اڵتدار ل ‌ه الیه‌ک ڕێکه‌وتنامه‌یه‌کی‬ ‫ستراتیجیان له‌دژی هه‌ر هێزێکی نه‌یاری خۆیان واژۆ‬ ‫کردبوو‪ .‬ئه‌مه‌و هه‌ردووکیشیان ک��اری ئاینده‌ییان‬ ‫له‌گه‌ڵ واڵتانی دراوسێ و زلهێزانی جیهان کردبوو‪،‬‬ ‫تا بۆ چه‌ند ساڵێکی ئایند‌ه هیچ هێزێکی ناوخۆیی‬ ‫نه‌توانێت له‌ ناوه‌وه‌ و ده‌ره‌وه‌ی ڕووبه‌ڕوویان بێته‌وه‌‪.‬‬ ‫ته‌نانه‌ت ئه‌گه‌ر یه‌کێک له‌و هێزه‌ ئۆپۆزسیۆنانه‌ په‌نای‬ ‫بۆ واڵتێکی دراوسێی برد‪ ،‬ئه‌وا ئه‌وان ل ‌ه ده‌سه‌اڵته‌و‌ه‬ ‫باشتری پێبده‌ن‪ ،‬بۆیه‌ ئه‌و سیاسه‌ته‌ ئاینده‌یه‌ی‬ ‫هه‌ردوو هێزی ده‌سه‌اڵت خۆیانی کرده‌ سوار و ئه‌وانی‬ ‫کرد‌ه پیاده‌‪ .‬له‌ وه‌ها بارودۆخێکیشدا وا باشتره‌ بۆ‬ ‫ئه‌وه‌ی ئه‌وان وه‌ک هێزی ناسراو به‌ (ئۆپۆزسیۆن)‬ ‫و وه‌ک برا بچووکه‌که‌ی نموونه‌که‌مان به‌رده‌وام پیاد‌ه‬ ‫نه‌بن‪ ،‬له‌قۆناغی ئێستادا له‌گه‌ڵ ده‌سه‌اڵت ڕێک بکه‌ون‪،‬‬ ‫تا النی که‌م بۆ چه‌ند کاتێک پیاد‌ه نه‌بن‪ .‬خۆ ئه‌گه‌ر‬ ‫واشیان نه‌کرد‪ ،‬ئه‌وا یان له‌پێناو گه‌یشتن به‌ ده‌سه‌اڵت‬ ‫به‌شێکی کورد‪ ،‬که‌ ئێستا زۆرینه‌ن و له‌ ده‌سه‌اڵتدان‬ ‫ناشیرین ده‌که‌ن‪ ،‬ک ‌ه دواجار خۆشیانی پێى ناشیرن‬ ‫ده‌بن‪ ،‬یان ده‌ستی ده‌ره‌کی به‌و کاره‌یان دێت ‌ه نێو‬ ‫هه‌رێمی کوردستانه‌وه‌ و ئه‌وسا هه‌مووان پیاده‌ ده‌بین‪،‬‬ ‫چونک ‌ه ئه‌وکات له‌ بری ده‌سه‌اڵتی ک��وردی‪ ،‬ده‌بێت‬ ‫سازش بۆ ده‌سه‌اڵتێکی بیانی بکه‌ین‪ ،‬ک ‌ه ئه‌وه‌ش ب ‌ه‬ ‫پێوه‌ر‌ه مێژووییه‌ک ‌ه هه‌ڵه‌یه‌کی گه‌وره‌یه‌‪.‬‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫ل �ه‌ ڕێ��گ �ه‌ى ک��ارک��ردن��م��ان��دا بۆ‬ ‫ه��ێ��ن��ان �ه‌ک��ای �ه‌ى ک��ل��ت��وورێ��ک��ى‬ ‫شارستانیانه‌ى نوێدا له‌وانه‌یه‌‬ ‫توندوتیژى ببێته‌ یه‌کێک له‌‬ ‫سیما دیاره‌کانى ئه‌و قۆناغه‌ى‬ ‫ئ �ه‌م ک��ل��ت��ووره‌ى تێدا له‌دایک‬ ‫ده‌بێت‪ ،‬ب �ه‌اڵم ئ �ه‌وه‌ى ده‌بێته‌‬ ‫مایه‌ى نیگه‌رانى و بێهیوایى‬ ‫نه‌بوونى گیانى ده‌ستپێشخه‌رى‬ ‫و بوونى عه‌قڵیه‌تى یه‌کترى‬ ‫قبوڵنه‌کردنه‌ ل�ه‌ کۆمه‌ڵگه‌ى‬ ‫ئێمه‌دا‪ ،‬چونکه‌ بێگومان ئه‌گه‌ر‬ ‫هیچ نه‌بێت ل �ه‌ قۆناغه‌کانى‬ ‫م���ێ���ژووی ن��زی��ک��ی��ش��دا گیانى‬ ‫ده‌ستپێشخه‌رى و لێبوورده‌یى‬ ‫ه �ه‌ب��وای��ە ئ��اک��ارى سیاسى و‬ ‫ده‌رئ�ه‌ن��ج��ام و درمه‌کانى به‌و‬ ‫ئاقاره‌ى ئێستا نه‌ده‌گه‌یشتن‪.‬‬ ‫گومان له‌وه‌دا نیه‌ که‌ هه‌میشه‌‬ ‫ن��ه‌خ��وێ��ن��دن��ه‌وه‌ى ک��اغ��ه‌زى‬ ‫یه‌کترى و به‌هه‌ند وه‌رنه‌گرتنى‬ ‫قوورسایى یه‌کتر مه‌ینه‌تى و‬ ‫چ�ه‌رم�ه‌س�ه‌رى ب���ه‌دواى خۆیدا‬ ‫هێناوه‌‪ ،‬بۆ هه‌ر گه‌ل و واڵتێک‬ ‫ک �ه‌ کێشه‌ و ناکۆکییه‌کانى‬

‫به‌ره‌و ئاقارێکى ناته‌ندرووست‬ ‫و نه‌خوازراودا بردبێت‪ .‬مه‌خابن‬ ‫هه‌رێمى کوردستانیش پشکێکى‬ ‫له‌م نه‌ریتى یه‌کتر قبووڵنه‌کردنه‌‬ ‫ب��ه‌رک��ه‌وت��ووه‌‪ ،‬ب �ه‌ تایبه‌تیش‬ ‫به‌هۆى سه‌رهه‌ڵدانى کلتوورى‬ ‫پاوانخوازى و به‌رژه‌وه‌ندیخوزاى‬ ‫ل��ه‌ ئ��اس��ت �ه‌ک��ان��ى س��ی��اس��ى و‬ ‫ئ��اب��وورى و کۆمه‌اڵیه‌تى که‌‬ ‫وای��ک��ردووه‌ زم��ان��ى دی��ال��ۆگ و‬ ‫یه‌کتر خوێندنه‌وه‌ تا ڕاده‌یه‌کى‬ ‫زۆر ح����زوورى که‌مبێته‌وه‌ و‬ ‫پ��رۆژه‌ى نیشتمانى له‌ چه‌ندین‬ ‫پ���رۆژه‌ و ئه‌جێنداى سیاسى‬

‫ماوه‌ کورت و به‌رته‌سکدا په‌نگى‬ ‫خ���واردووه‌‪ ،‬هه‌رچه‌نده‌ نیه‌تى‬ ‫ئه‌رێنى بۆ دیالۆگ و لێکگه‌یشتن‬ ‫هه‌یه‌ و هیواکان نه‌گه‌یشتوونه‌ته‌‬ ‫بنبه‌ست و شکستهێنان‪.‬‬ ‫سه‌یره‌که‌ له‌وه‌دایه‌ که‌ هه‌موومان‬ ‫ب��ان��گ��ه‌ش��ه‌ ب���ۆ وێ��ن��اک��ردن��ى‬ ‫دیموکراسى و سه‌روه‌رکردنى‬ ‫ده‌وڵ��ه‌ت��ى ی��اس��ا و دادوه‌رى‬ ‫ک��ۆم �ه‌اڵی �ه‌ت��ى و م �ه‌ده‌ن��ی��ان �ه‌‬ ‫ده‌ک���ه‌ی���ن‪ ،‬ک��ه‌چ��ى ده‌ب��ی��ن��ى‬ ‫کێشه‌ و ئاریشه‌ و ملمالنێکان‬ ‫چه‌ندین به‌رامبه‌ر به‌ ب �ه‌راورد‬ ‫له‌گه‌ڵ قۆناغى پێشوو زیادییان‬ ‫ک��ردووه‌‪ .‬به‌شێک له‌ زانایانى‬ ‫بوارى سۆسیۆلۆجى پێیانوایه‌‬ ‫ده‌س���ه‌اڵت و ب��وون��ى سامانى‬ ‫زۆرو زه‌وه‌ند‌ براکان له‌ یه‌کترى‬ ‫ده‌که‌ن به‌ دوژمن‪ ،‬منیش ده‌ڵێم‬ ‫ئ��ه‌م قسه‌یه‌ ڕاس��ت �ه‌‪ ،‬چونکه‌‬ ‫ئه‌مڕۆ ئه‌م دوو ئامرازه‌ بوونه‌ته‌‬ ‫فاکته‌رێک بۆ بردنى واڵت به‌ره‌و‬ ‫هه‌ڵدێر و پاشاگه‌ردانى و سوینى‬ ‫شیرو تیر له‌ یه‌کترى‪.‬‬ ‫ئ�ه‌و پرۆسه‌ سیاسیه‌ى ئه‌مڕۆ‬ ‫له‌ کوردستاندا به‌ڕێوه‌ ده‌چێت‬ ‫ل��ه‌ب��ه‌رده‌م چه‌ندین کۆسپ و‬

‫ته‌گه‌ره‌دایه‌ که‌ ئه‌گه‌ر له‌سه‌ر‬ ‫مێزى دانوستان چ��اره‌س�ه‌رى‬ ‫ڕی��ش�ه‌ی��ی��ان ب��ۆ ن �ه‌دۆزرێ��ت �ه‌وه‌‬ ‫ئه‌وا دۆخه‌که‌ ب�ه‌ره‌و ئاقارێکى‬ ‫خراپتر ڕێده‌کات و دووریش نیه‌‬ ‫ئه‌وه‌ى ڕیسه‌ ببێته‌وه‌ به‌ خورى‪،‬‬ ‫چونکه‌ ئێمه‌ى کورد له‌به‌رئه‌وه‌ى‬ ‫پایه‌کانى سیستەمى سیاسى و‬ ‫ئابوورى و کۆمه‌اڵیه‌تیمان هێشتا‬ ‫قایم و دام��ه‌زراو نیه‌ ناتوانین‬ ‫خۆمان بۆ ق�ه‌ی��ران و گێژاوى‬ ‫به‌هێز بگرین‪ ،‬جگه‌ له‌وه‌ى که‌‬ ‫ژماره‌ى دوژمن و ناحه‌زانمان له‌‬ ‫ژم��اره‌ى دۆست و هاوڕێکانمان‬ ‫زیاتره‌‪ ،‬به‌ تایبه‌تیش له‌سه‌ر‬ ‫ئاستى هه‌رێمایه‌تى و ده‌وروبه‌ر‪.‬‬ ‫ده‌س��ت��ه‌واژه‌ک��ان��ى ب��ه‌ش��دارى‬ ‫س��ی��اس��ى و دادپ��������ه‌روه‌رى‬ ‫کۆمه‌اڵیه‌تى و ئازادى ده‌ربڕین‬ ‫و ک��ارک��ردن به‌پێى پ��ێ��وه‌ره‌‬ ‫جیهانییه‌کانى م��اف��ى م��رۆڤ‬ ‫و دوورک��ه‌وت��ن��ه‌وه‌ ل�ه‌ عورفى‬ ‫توندوتیژى و داپڵۆسین‪ ،‬ئه‌و‬ ‫کۆمه‌ڵه‌ ڕێکاره‌ن که‌ خواست‬ ‫و داواى خه‌ڵکى کوردستانه‌ له‌‬ ‫حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستان‬ ‫و تێکڕاى سیستمى سیاسى‬

‫ده‌س�ه‌اڵت��دار له‌ کوردستان ک ‌ه‬ ‫پێموایه‌ ه �ه‌م��ووی��ان قابیلى‬ ‫به‌دیهێنانن و بۆ ده‌سه‌اڵتێک‬ ‫ئ��اس��ت�ه‌م نین ک �ه‌ خ��ۆش��ى له‌‬ ‫بنه‌ڕه‌تدا سااڵنێکى دوورودرێ��ژ‬ ‫له‌ دژى تاکڕه‌وى و دیکتاتۆریه‌ت‬ ‫و فه‌ڕمانڕه‌وایه‌تى تۆتالیتارى‬ ‫خه‌باتى کردووه‌ و قوربانى زۆرى‬ ‫داوه‌ و هه‌مان ئه‌و درووشمانه‌ى‬ ‫به‌رزکردۆته‌وه‌ به‌ هیواى گه‌یشتن‬ ‫به‌ دیموکراسى و ئازادى‪ .‬که‌واتا‬ ‫ده‌رئه‌نجامێکى زۆر ته‌ندرووسته‌‬ ‫ئ��ه‌گ��ه‌ر خ �ه‌ڵ��ک��ى ل��ه‌ س��ای �ه‌ى‬ ‫حوکمێکى دیموکراسیدا ده‌نگ‬ ‫ب �ه‌رز بکه‌نه‌وه‌ و به‌ شێوازى‬ ‫س�ه‌رده‌م��ی��ان�ه‌ و مه‌ده‌نیانه‌ى‬ ‫دوور ل�ه‌ توندوتیژى داواى‬ ‫ماف و ئازادییه‌ گشتییه‌کانیان‬ ‫بکه‌ن‪ .‬پێویسته‌ ئه‌و تێڕوانینه‌‬ ‫ل��ه‌الى ئێمه‌ و ت���ه‌واوى هێزو‬ ‫الی��ه‌ن��ه‌ س��ی��اس��ی��ی�ه‌ک��ان��ى ن��او‬ ‫ده‌سه‌اڵت و ده‌ره‌وه‌ى ده‌سه‌اڵت‬ ‫(ئۆپۆزسیۆن) ڕوون بێت که‌‬ ‫ڕێگه‌ نه‌درێت جگه‌ له‌ دیالۆگ‬ ‫هیچ ئۆپشنێکى تر ببێته‌ به‌دیلى‬ ‫دیالۆگ و ئاشته‌وایى نیشتمانى‪.‬‬ ‫‪sabir1970@yahoo.com‬‬

‫ئێستا قۆناغێکى زێڕین ‌ه بۆ کورد‬ ‫ئیبراهیم مه‌حموود‬

‫کوردستان یه‌کپارچه‌ی ‌ه گ �ه‌وره‌و‬ ‫بچوکى بۆ نییه‌‪ ،‬به‌اڵم ده‌وڵه‌تانى‬ ‫دونیا له‌به‌ر ب�ه‌رژه‌وه‌ن��دى خۆیان‬ ‫دابه‌شیان کرد به‌سه‌ر چوار واڵتدا‪،‬‬ ‫ل���ه‌دواى به‌شکردنى کوردستان‬ ‫خه‌باتى ڕزگ���ارى خ���وازى ک��ورد‬ ‫ده‌ستى پێکرد ل ‌ه هه‌موو پار‌چه‌کاندا‬ ‫له‌ئێستادا خه‌باته‌کانى ک��ورد بۆ‬ ‫به‌دیهێنانى ئامانجه‌کانى به‌رده‌وامه‌‪.‬‬ ‫کورد نابێت ئه‌م قۆناغ ‌ه له‌ده‌ست‬ ‫بدات‬ ‫کورد له‌سه‌رجه‌م ناوچه‌کاندا به‌پێى‬ ‫قۆناغه‌کان دووچ���ارى کێش ‌ه و‬ ‫گرفتى زۆر بوو‌ه ئه‌گه‌ر چى له‌و‬ ‫مه‌یدانه‌دا چه‌ندین هه‌وڵى داوه‌‪،‬‬ ‫به‌اڵم هه‌وڵه‌کانى گه‌ر سه‌رکه‌وتوو‬ ‫بوبێت بۆ ماوه‌یه‌کى کاتى بووه‌‪،‬‬ ‫چ�ه‌ن��دی��ن ش���ۆڕش و ڕاپ�ه‌ڕی��ن��ى‬ ‫ئه‌نجامداو‌ه به‌رامبه‌ر ده‌وڵه‌ته‌‬ ‫داگیرکاره‌کان‪ ،‬به‌اڵم به‌رژه‌وه‌ندى‬ ‫زلهێزان وای��ک��ردوو‌ه ک��ورد نه‌گات‬ ‫به‌ئامانجى خۆى‪.‬‬ ‫زۆر ل��ه‌گ��ه‌الن ت��وان��ی��ان له‌گه‌ڵ‬ ‫ڕووداوه‌ک���ان���دا ده‌وڵ���ه‌ت دروس��ت‬ ‫بکه‌ن‪،‬به‌اڵم ئ�ه‌و قۆناغانه‌ى که‌‬ ‫کوردى پێدا تێپه‌ڕیوو‌ه نه‌یتوانیوه‌‬ ‫ده‌وڵ �ه‌ت دروس��ت بکات‪ ،‬ئه‌مه‌ش‬ ‫هۆکارى خۆى هه‌یه‌‪.‬‬ ‫زۆر له‌گه‌الن توانیان ل ‌ه دواى‬ ‫جه‌نگى یه‌که‌مى جیهانى و جه‌نگى‬ ‫دووه‌مى جیهانى و ڕوخانى یه‌کێتى‬ ‫سۆڤیه‌ت ده‌وڵ �ه‌ت دروس��ت بکه‌ن‬ ‫و ببن ب �ه‌ده‌وڵ �ه‌ت��ى سه‌ربه‌خۆ‪،‬‬ ‫ئێستاش قۆناغێک هاتۆت ‌ه پێش‬ ‫ک ‌ه زۆربه‌ى ڕۆژهه‌التى ناوه‌ڕاستى‬ ‫گرتۆته‌و‌ه نابێت کورد ئه‌و قۆناغه‌‬ ‫له‌ده‌ست ب��دات بۆ ئ �ه‌وه‌ى بگات‬ ‫به‌ماف ‌ه ڕه‌واکانى خۆى‪.‬‬ ‫کورد به‌رده‌وام نه‌وه‌ستاوه‌‬ ‫ک����وردی����ش ل����ه‌و م���ه‌ی���دان���ه‌دا‬ ‫ل��ه‌دواى‬ ‫نه‌وه‌ستاوه‌‪،‬به‌تایبه‌تى‬ ‫ڕاپه‌ڕین ‌ه مه‌زنه‌که‌ى به‌هارى ‪1991‬‬ ‫ت��وان��ى هه‌رێمێکى ب��ێ که‌رکوک‬ ‫دروس���ت ب��ک��ات‪ ،‬خ��ۆى حکومى‬ ‫خۆى بکات‪،‬خۆشبه‌ختان ‌ه توانى‬ ‫به‌شێوه‌یه‌کى ب��اش حکومه‌ت و‬ ‫په‌رله‌مان دروس��ت بکات‪،‬ئه‌مه‌ش‬ ‫بۆ کوردستانى ب��اش��وور مایه‌ى‬ ‫ده‌س��ت��ک��ه‌وت ب����وو‌ه ه��ەروەه��ا‬ ‫ب��ۆ س �ه‌رج �ه‌م پ��ارچ�ه‌ک��ان��ى ترى‬ ‫کوردستان له‌و ماوه‌یه‌دا توانى چه‌ند‬ ‫هه‌ڵبژاردنێک ئه‌نجام بدات ک ‌ه ئه‌مه‌‬ ‫بۆخۆى موماره‌سه‌ى دیمه‌کراتییه‌‪.‬‬ ‫له‌دواى ڕوخانى ڕژێمى دیکتاتۆرى‬ ‫ب �ه‌ع��س ل � ‌ه س��اڵ��ى ‪2003‬ک����ورد‬ ‫ل ‌ه کوردستانى ب��اش��ووردا توانى‬ ‫هه‌نگاوێکى باشتر ببڕێ‪ ،‬توانى‬

‫فیدراڵى به‌ده‌ست بهێنێت و چه‌ندین‬ ‫پۆستى گرنگ وه‌ربگرێت ل ‌ه عێراقدا‪،‬‬ ‫��ه‌مه‌ش وایکرد کوردستان به‌ڕووى‬ ‫دونیادا بکرێته‌و‌ه به‌تایبه‌ت هه‌ولێرى‬ ‫پایته‌خت ببێت ‌ه شوێنێکى گرنگ بۆ‬ ‫سه‌رمایه‌داره‌کانى دونیا چه‌ندین‬ ‫تێدابکرێته‌وه‌‪،‬‬ ‫کۆنسوڵخانه‌ى‬ ‫هه‌ر ئه‌مه‌ش وای��ک��ردوو‌ه هه‌رێمى‬ ‫کوردستان ببێت ‌ه تروسکاییه‌ک بۆ‬ ‫پارچه‌کانى ترى کوردستان بتوانن‬ ‫سود ل ‌ه ئه‌زمونى هه‌رێمى کوردستان‬ ‫وه‌ربگرن درێژ‌ه به‌خه‌باتیان بده‌ن‬ ‫تا مافه‌کانیان ب��ه‌دی ده‌هێنن‪.‬‬ ‫پێویست ‌ه له‌سه‌ر حکومه‌تى هه‌رێمى‬ ‫کوردستان هاوکارى ئه‌و پارچانه‌ى‬ ‫ترى کوردستان بکات تا ئه‌وانیش‬ ‫وه‌ک هه‌رێمى کوردستان هه‌نگاوێک‬ ‫بچن ‌ه پێشه‌و‌ه بۆ ده‌رب��ازب��ون له‌‬ ‫دیکتاتۆره‌کان‪.‬‬ ‫هه‌لێکى مێژووى بۆ کورده‌کانى‬ ‫سوریا و تورکیا هاتۆت ‌ه پێشه‌وه‌‬ ‫ل ‌ه ئێستادا هه‌لێکى مێژووى هاتۆته‌‬ ‫پێشه‌و‌ه بۆ ک��ورد به‌تایبه‌تى له‌‬ ‫س��وری��ا و تورکیا ک� ‌ه پێویسته‌‬ ‫سیاسیه‌کانى ئه‌و دوو واڵت ‌ه لێزانانه‌‬ ‫بچن ‌ه پێشه‌و‌ه بۆ ئه‌وه‌ى کورد له‌و‬ ‫دوو واڵته‌دا مافه‌کانیان بێت ‌ه دى‪.‬‬ ‫بارودۆخى سوریا له‌ئێستادا له‌باره‌‬ ‫بۆ کورده‌کان و دانیشتوانى ئه‌و‬ ‫واڵته‌‪ ،‬ڕۆژ به‌ڕۆژ خۆپیشاندانه‌کانى‬ ‫سوریا زۆر به‌هێزده‌بێت ده‌سه‌اڵتى‬

‫ئه‌و واڵت ‌ه ل ‌ه مردن نزیک ده‌بێته‌وه‌‬ ‫به‌وه‌ى هاواڵتیانى ئه‌و واڵت ‌ه سورن‬ ‫له‌سه‌ر ڕوخانى ڕژێمه‌که‌ى (به‌شار‬ ‫ئه‌سه‌د)‪ .‬الیه‌نى ده‌رکیش به‌ڕه‌وانى‬ ‫ده‌زانن ک ‌ه ئه‌و ڕژێم ‌ه کۆتاى پێدێت‪.‬‬ ‫بۆی ‌ه ده‌بێت به‌رپرسانى کورد‬ ‫به‌هیچ شێوه‌یه‌ک ئاماده‌نه‌بن له‌گه‌ڵ‬ ‫ڕژێمى به‌عسى سوریادا دابنیشن بۆ‬ ‫ئه‌وه‌ى گفتوگۆى له‌گه‌ڵدا بکه‌ن‪،‬‬ ‫ئه‌و ڕژێم ‌ه زیندو بکه‌نه‌وه‌‪،‬چونکه‌‬ ‫ئێستا له‌لێوارى مه‌رگدایه‌‪ ،‬چۆن‬ ‫ل ‌ه میسر الیه‌ن ‌ه ئۆپۆزسیۆنه‌کان‬ ‫ئاماده‌نه‌بوون له‌گه‌ڵ (موباره‌ک)‬ ‫وت��وێ��ژ ب��ک��ه‌ن‪ ،‬دوات����ر ک��ۆت��اى‬ ‫به‌ده‌سه‌اڵته‌ک ‌ه موبارک هات‪.‬‬ ‫پێویسته‌ کورده‌کانى سوریا‬ ‫به‌دواى پشتیوانى ده‌ره‌کیدا‬ ‫بگه‌ڕێن‬ ‫ب��ۆی �ه‌ ده‌ک��رێ��ت ک��ورده‌ک��ان��ى‬ ‫س��وری��ا ب�����ه‌دواى پشتیوانى‬ ‫ده‌ره‌وه‌دا بگه‌ڕێن تا بتوان له‌و‬ ‫ڕژێ��م �ه‌ ک��وش��ن��ده‌ی�ه‌ ڕزگ��اری��ان‬ ‫ببێت که‌ چه‌ندین ساڵه‌ کورد‬ ‫ده‌چه‌وسێنێته‌وه‌ ‪ ،‬بۆ ئ�ه‌وه‌ى‬ ‫ک��ورد بتوانێت مافه‌کانى خۆى‬ ‫به‌ده‌ستبهێنیه‌ت له‌م قۆناغه‌دا‪.‬‬ ‫ئه‌م قۆناغه‌‪ ،‬قۆناغێکى زێڕینه‌‬ ‫بۆ کوردى سوریا و دانیشتوانى‬ ‫ئه‌و واڵته‌‪ ،‬گه‌ر ئه‌م قۆناغه‌ به‌بێ‬ ‫ده‌ستکه‌وت تێپه‌ڕێت ‪ ،‬ڕه‌نگه‌ بۆ‬ ‫ماوه‌یه‌کى درێژ قۆناغێکى ترى‬

‫له‌م شێوه‌یه‌ ڕوو نه‌دات له‌جیهاندا‬ ‫‪.‬ل��ه‌ ئێستادا س �ه‌رج �ه‌م واڵت � ‌ه‬ ‫عه‌ره‌بیه‌کان سه‌رقاڵى ناوخۆى‬ ‫خ��ۆی��ان��ن ئ��اگ��ای��ان ل �ه‌ ده‌ره‌وه‌‬ ‫نه‌ماوه‌ ‪ ،‬دیکتاتۆره‌کانیش ڕۆژ‬ ‫به‌ڕۆژ که‌مده‌بنه‌وه‌ به‌ره‌و نه‌مان‬ ‫ده‌چن‪.‬‬ ‫کورد له‌ تورکیا خه‌باتى‬ ‫مه‌ده‌نى و په‌رله‌مانى ده‌کات‬ ‫خۆشبه‌ختانه‌ش له‌کوردستانى‬ ‫باکور کورد ده‌توانێت به‌شدارى‬ ‫ه���ه‌ڵ���ب���ژاردن ب���ک���ات‪ ،‬ب���ه‌اڵم‬ ‫هه‌ڵبژاردنێکى ک��ۆت و به‌ند‬ ‫کراو‪،‬کێشه‌ى ک��ورد له‌ تورکیا‬ ‫ق��ۆن��اغ��ێ��ک چ��ووه‌ت��ه‌ پێشه‌وه‌‬ ‫ب���ه‌وه‌ى ئێستا هه‌ندێک ماف‬ ‫گه‌ڕێنراوه‌ته‌وه‌ بۆ کوردى باکور‬ ‫ک �ه‌ پێشتر ئ��ه‌و م��اف��ان�ه‌ى لێ‬ ‫زه‌وتکرابوو‪ ،‬ئێستا کورد له‌تورکیا‬ ‫خه‌باتى مه‌ده‌نى و په‌رله‌مانى‬ ‫ده‌ک��ات‪ ،‬له‌ هه‌ڵبژاردنه‌کانیش‬ ‫ت��ادێ��ت ڕێ���ژه‌ى کورسییه‌کانى‬ ‫کورد له‌ په‌رله‌مانى تورکیادا زیاد‬ ‫ده‌کات‪.‬‬ ‫ڕۆژ به‌ڕۆژ کورد له‌ تورکیا‬ ‫فشاره‌کانى زیاد ده‌کات‬ ‫ب�ه‌زی��ادک��ردن��ى کورسیه‌کان‬ ‫ک���ورد ل �ه‌ ت��ورک��ی��ا ده‌ت��وان��ێ��ت‬ ‫زی��ات��ر ف��ش��ار دروس����ت بکات‬ ‫بۆ جێبه‌جێکردنى مافه‌کانى‪،‬‬ ‫ل �ه‌م قۆناغه‌ى ئێستا ده‌بێت‬

‫کورده‌کانى سه‌رجه‌م پارچه‌کان‬ ‫یه‌ک ده‌نگ و یه‌ک هه‌ڵویست بن‬ ‫بتوانن قه‌ناعه‌ت الى ده‌وڵه‌تانى‬ ‫به‌هێز دروست بکه‌ن‪ ،‬بۆ ئه‌وه‌ى‬ ‫پشتیوانى ده‌ره‌ک��ى په‌یدابکه‌ن‬ ‫بۆ به‌ده‌ستهێنانى ئه‌و مافانه‌ى‬ ‫که‌ لێیان زه‌وت کراوه‌‪.‬‬ ‫هه‌ڵه‌کردن له‌م قۆناغه‌‬ ‫کوشنده‌یه‌‬ ‫ه��ه‌ڵ��ه‌ک��ردن ل���ه‌م ق��ۆن��اغ �ه‌‪،‬‬ ‫هه‌ڵه‌ى کوشنده‌یه‌‪ ،‬بۆیه‌ ده‌بێت‬ ‫سه‌رکرده‌ کورده‌کان حه‌کیمانه‌ و‬ ‫لێزانانه‌ بچنه‌ پێشه‌وه‌ بۆ ئه‌وه‌ى‬ ‫ئامانجه‌کانى کورد به‌دى بهێنن‬ ‫که‌چه‌ندین قوربانیان له‌پێنایدا‬ ‫داوه‌‪ ،‬ئه‌وه‌ى جێگاى دڵخۆشییه‌‬ ‫ڕۆژ له‌دواى ڕۆژ ده‌ستکه‌وته‌کانى‬ ‫ک��وردس��ت��ان گ��ه‌ورت��ر ده‌ب��ێ��ت‬ ‫ده‌ستکه‌وته‌کانى‬ ‫به‌تایبه‌تى‬ ‫هه‌رێمى کوردستانى باشوور‬ ‫‪ ،‬ب��ۆی �ه‌ ده‌ب��ێ��ت ب��ه‌ ه��ەم��وو‬ ‫ح���زب���ه‌ ک��وردس��ت��ان��ی��ی��ه‌ک��ان‬ ‫ئ��ه‌و ده‌س��ت��ک�ه‌وت��ان�ه‌ى ک �ه‌ به‌‬ ‫ده‌س��ت��ه��ات��ووه‌ ب��ی��پ��ارێ��زن ‪،‬‬ ‫به‌یکڕیزى کاربکه‌ن بۆ ئه‌وه‌ى‬ ‫ئ��ه‌و م��اف��ان �ه‌ى ک �ه‌ نه‌هاتۆته‌‬ ‫دى به‌ ی �ه‌ک ده‌نگى و یه‌ک‬ ‫هه‌ڵوێستى بیهێننه‌دى ‪ ،‬گه‌ر‬ ‫هه‌نگاوه‌کان له‌ کاتى خۆیدا‬ ‫بنێن‪ ،‬به‌دڵنیاییه‌وه‌ ئامانجى‬ ‫گه‌وره‌ به‌ده‌ستده‌هێنن‪.‬‬


‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫ئافرةتان‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫‪5‬‬

‫شه‌هید له‌یال قاسم‪ :‬زۆر خۆشحاڵم که‌ به‌ سه‌ربه‌رزی ل ‌ه رێگای‬ ‫ئازادی کوردستان گیانی خۆم به‌خت ده‌که‌م‬ ‫نینا‬ ‫به‌درێژایی م��ێ��ژووی تا رۆژی‬ ‫ئ �ه‌م��رۆ ل��ه‌الی��ه‌ن داگ��ی��رک �ه‌ران��ی‬ ‫ک��وردس��ت��ان �ه‌وه‌ ‪ ،‬گ�ه‌ل��ی ک��ورد‬ ‫به‌گشتی ‌و به‌تایبه‌تی که‌سایه‌تی‬ ‫ژنی ک��ورد‪ ،‬رووب��ه‌رووی ه�ه‌زاران‬ ‫ش��ێ��وازی ئه‌شکه‌نجه‌ وه‌ک���وو‪،‬‬ ‫ده‌س��ت��درێ��ژی‪ ،‬گ��رت��ن‪ ،‬کوشتن‬ ‫‌و ل��ه‌س��ێ��داره‌دان ب��وون �ه‌ت �ه‌وه‌‪.‬‬ ‫ئامانجی به‌ڕێوه‌بردنی ئه‌و کرداره‌‬ ‫هۆڤانانه‌‌و چه‌په‌اڵنه‌ به‌رامبه‌ر‬ ‫به‌خۆڕاگری گه‌لی کورد‪ ،‬تۆقاندن‌و‬ ‫بێ ئیراده‌کردنی گه‌لی کوردبووه‌‪،‬‬ ‫ل���ه‌ب���ه‌رئ���ه‌وه‌ی گ���ه‌ل���ی ک���ورد‬ ‫به‌پێشه‌نگایه‌تی ژن توانیویه‌تی‬ ‫به‌رده‌وام بێت له‌ تێکۆشان تابه‌‬ ‫ئه‌مرۆ‪ .‬تێکۆشانی ژنان له‌ پێنا‌و‬ ‫به‌ده‌ستهێنانی مافی خۆیان ‌و‬ ‫پاراستنی گه‌وهه‌ری «ژن‪ ،‬دایک»‬ ‫بووه‌ که‌ له‌سه‌رجه‌م قۆناغه‌کانی‬ ‫م���ێ���ژوودا ل��ه‌ الی���ه‌ن زهنیه‌تی‬ ‫ده‌س���ه‌اڵت���داری پ��ی��او‪ ،‬ه�ه‌وڵ��ی‬ ‫ئه‌وه‌ دراوه‌ تاکوو ژن گه‌وهه‌ری‬ ‫راسته‌قینه‌ی که‌ پێشه‌نگایه‌تی‬ ‫کردن له‌سه‌رجه‌م بواره‌کانی ژیانی‬ ‫کۆمه‌ڵگایه‌‪ ،‬لێی داگیربکرێت ‌و‬ ‫ئافرێنه‌ری ژی��ان ک �ه‌وات��ا ژن�ه‌‪،‬‬ ‫بخرێته‌ په‌راوێزی مێژووه‌‪.‬‬ ‫ئه‌مساڵ‪ ،‬ساڵی ‪ 2011‬که‌‬ ‫ده‌ک��ات��ه‌ ‪37‬ه �ه‌م��ی��ن ساڵیادى‬ ‫شه‌هید بو‌ونى له‌یال قاسم که‌‬ ‫له‌الیه‌ن رژیمی داگیرکه‌ر عیراق‬ ‫له‌ سێداره‌درا‪ ،‬هه‌ربۆیه‌ له‌ ساڵی‬ ‫‪ 1974‬ل �ه‌ س��ێ��داره‌دان��ى له‌یـال‬ ‫قاسـم ‪ ،‬بووه‌ هۆى نــاڕه‌زاى و‬ ‫ئیدانه‌کردنى ڕه‌وه‌ن��دى ک��وردان‬ ‫ل��ه‌واڵت��ان��ى ئ���ه‌وروپ���ا ‪ ،‬گه‌لێ‬ ‫خۆپیشـاندانى ن��ـ��اره‌زای��ى و‬

‫تـووڕه‌ى له‌ ‌شاره‌کانى ئه‌وروپـادا‬ ‫له‌و ساڵه‌دا سازکران و ‪ ،‬پرۆتستۆى‬ ‫ڕژێمى به‌عسى فاشستیان کرد‪.‬‬ ‫تا به‌ئه‌مڕۆش چەند قوتابخانه‌‬ ‫ل�ه‌ب��اش��وورى کوردستاندا ‪ ،‬به‌‬ ‫ناوى له‌یـال قاسـمه‌وه‌ ناو نراوه‌‪.‬‬ ‫گه‌لێ له‌شاعیرانى کوردیشمان ‪،‬‬ ‫شیعریان بۆ له‌یـال قاسم وتووه‌‪.‬‬ ‫وه‌کوو شاعیر ‪ ،‬ساجیده‌ فه‌یلى‬ ‫‪ ،‬هێمن موکریانی ‪ ،‬هه‌ر یه‌که‌ش‬ ‫له‌ دـ به‌درخان سندی و حه‌کیم‬ ‫نه‌دیم داودی و ڕه‌مزى عه‌قراوی‬ ‫و عه‌بدولئیاله‌ سایغ و میدیا‬

‫مه‌حموود و عه‌زیز یاوه‌ر و نارین‬ ‫عومه‌ر و د ـ مونــیره‌ ئومـێد‬ ‫و عه‌دنـان به‌شـیر ڕه‌سـول و‬ ‫لـوما عه‌بدولـهادى و قه‌یس‬ ‫قــه‌ره‌داغى و چه‌ندین شاعیر‬ ‫و ن��ووس�ه‌رى ترمان به‌شـیعر و‬ ‫په‌خـشان و به‌وتار ‪ ،‬گوزارشتیان‬ ‫ل �ه‌ خۆشـه‌یستى و دڵـسۆزى‬ ‫خۆیان بۆ شه‌هـید له‌یــال قاســم‬ ‫کردووه‌‪ .‬هه‌ر بۆیه‌ ئه‌و شه‌هیده‌‬ ‫‌و س�ه‌رج�ه‌م ئافره‌تانی شه‌هید‬ ‫خ��اوه‌ن ناسنامه‌ى گه‌لى کوردن‬ ‫‌و سیمبولى ئافره‌تانى ئازادى‬

‫کوردن‪.‬‬ ‫له‌یال قاسم ژنه‌ شۆڕشگێڕى کورد‬ ‫ساڵى ‪ 1952‬له‌ گوندى بانمیلى‬ ‫سه‌ر به‌شارى خانه‌قین له‌خێزانێکى‬ ‫کوردی فه‌یلی له‌دایکبووه‌‪ .‬له‌یال‬ ‫ی�ه‌ک�ه‌م ج��ار له‌ساڵى ‪ 1958‬له‌‬ ‫شارى خانه‌قین ده‌ستى به‌خوێندن‬ ‫کرد و قۆناغه‌کانى سه‌ره‌تایى و‬ ‫دوان��اوه‌ن��دى له‌م شاره‌ ته‌واوکرد‬ ‫تائه‌وه‌ى له‌ ساڵى ‪1971‬دا له‌به‌شى‬ ‫ک��ۆم�ه‌ڵ��ن��اس��ی ک��ۆل��ێ��ژى ئ��اداب��ى‬ ‫زانکۆى به‌غداد وه‌رگیراوه‌‪ .‬شه‌هید‬ ‫له‌یال به‌هۆی ئه‌و عه‌قڵیه‌ته‌ی که‌‬

‫له‌باشووری کوردستان باوبووه‌ ک ‌ه‬ ‫پاراستنی ناسنامه‌ی کورد‪ ،‬کاری‬ ‫پیاوانه‌ ‌و ژنان نابێت له‌م کاره‌دا‬ ‫ب�ه‌ش��داری بکه‌ن ‪ ،‬تێکوشانێکی‬ ‫بێوه‌چان بۆ تێپه‌ڕکردنی ئه‌و‬ ‫چه‌مکه‌ ده‌ستپێده‌کات‪ .‬هه‌ر بۆیه‌‬ ‫ده‌که‌ویته‌ ژێر چاودێری ڕژێم‌و له‌‬ ‫ڕۆژى ‪28‬ى ئابریلى ‪ 1974‬له‌گه‌ڵ‬ ‫چوار هاوڕێى خۆی به‌ناوه‌کانی»‬ ‫جه‌واد هه‌مه‌وه‌ندی‪ ،‬نه‌ریمان فوئاد‬ ‫مه‌ستی‪ ،‬حه‌سه‌ن حه‌مه‌ ‌ڕه‌شید و‬ ‫ئازاد سلێمان میران» له‌ ئه‌نجامى‬ ‫هه‌ڵمه‌تێکى به‌رفراوانى هێزه‌کانى‬

‫ئه‌و ژنه‌ی پشت ده‌رگا مه‌فره‌قینه‌که‌‬

‫و‪ :‬حوسێن شێربه‌گی‬ ‫به‌شی سێهه‌م‌و کوتایی‬ ‫ئه‌ویش له‌گه‌ڵ مندا هات ‌ه خوارێ ‪ ،‬له‌‬ ‫سه‌ریه‌ک دوو که‌ڕه‌ت به‌بێ ڕاوه‌ست��ن‬ ‫وتی‪:‬ته‌مه‌ن درێژبی کوڕم ! ئه‌مشه‌و‬ ‫ئیدی وه‌ختی خۆیه‌تی بڕێک وه‌دوا‬ ‫ک��ه‌وت‪ ،‬هه‌قی خۆته‌‪ ،‬ئ��ه‌رێ‪ .‬به‌اڵم‬ ‫کارێکی له‌گه‌ڵدا نه‌ده‌کرا‪ :‬هه‌ر شتێ‬ ‫کاتێکی هه‌یه‌‪ ،‬نێوچاوانی گرژبوو‪ ،‬نازانم‬ ‫چی له‌ده‌رووندا بوو‪ ،‬به‌اڵم نێوچاوانی‬ ‫گرژبوو‪ .‬دیسانیش ده‌ت��وت جێیه‌کی‬ ‫له‌نگ بوو‪ .‬ده‌ت ووت زۆریش متمانه‌ی‬ ‫نه‌بوو‪ .‬به‌ده‌ور وبه‌رمدا ده‌سووڕایه‌وه‌‪.‬‬ ‫بڕێ جار له‌دواو‌ه و بڕێ جار له‌پێشه‌وه‌‬ ‫ده‌تووت دڵی هه‌واڵی داو‌ه که‌ڕووداوێکی‬ ‫ناجۆر ده‌قه‌ومێ‪ ،‬به‌اڵم بڕوای نه‌ده‌کرد‪،‬‬ ‫ک ‌ه گه‌یشتین ‌ه خواره‌وه‌ی په‌یژ‌ه ڕزیوه‌که‌‬ ‫ویستی شتێ بڵێ و تاقیم کاته‌وه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫کاتێ بینی به‌ره‌و قوتوو‌ه تابووت ئاساکه‌‬ ‫ده‌چم‪ ،‬لێی حاڵی بوو‪ .‬پێشی پێ گرتم‪،‬‬ ‫بازیدا به‌ره‌و ڕووم و هه‌ر وه‌کوو‬ ‫پاشه‌وپاش ده‌کشاو‌ه و تێده‌کۆشا‬ ‫رێگه‌م پێ بگرێ‪ ،‬هاسک ‌ه هاسکی ده‌کرد‬ ‫و وتێ ‪ :‬چاوک ‌ه کوڕه‌! خۆ تۆ ناته‌وێ‬ ‫هه‌روا له‌خوڕایی چه‌پک ‌ه گوڵێک به‌ئاودا‬ ‫ده‌ی؟ ئه‌مشه‌و ئیدی ئه‌م کار‌ه ته‌واو‬ ‫ده‌ک �ه‌م‪ ،‬ئ ‌ه مشه‌و کۆتایی به‌م کاره‌‬ ‫دێنم‪.‬‬ ‫ئه‌مشه‌و ئیدی یان زه‌نگیی زه‌نگی‪،‬‬ ‫ی��ان رۆمیی رۆم��ی‪ ،‬وت��ی‪:‬گ��وێ بگره‌‬ ‫ک��وڕم! تۆ ته‌مه‌نی خۆت له‌سه‌ر ئه‌م‬ ‫کار‌ه دانا‪ .‬به‌جۆرێک جێبه‌جێم کردووه‌‬ ‫پێم خ��ۆش نیی ‌ه وزه‌ی ته‌مه‌نێ له‌و‬ ‫ره‌نجه‌ی بۆ رزگارکردنی من کێشاوته‌‪،‬‬ ‫بیرم لێ کردۆته‌و‌ه جێبه‌جێم کردوو‌ه ‪.‬‬ ‫ئه‌و شته‌ی له‌بریدا وه‌ریده‌گری بایه‌خی‬

‫هه‌زار ساڵ ره‌نج و چاره‌ڕه‌شی هه‌ی ‌ه‬ ‫! ئێستا ده‌یدێنی! هه‌موو ئه‌م کارانه‌‬ ‫له‌به‌رئه‌وه‌بوو تا ئه‌م ده‌رگای ‌ه بکه‌یه‌وه‌‬ ‫و من له‌م خه‌مخانه‌یه‌ی خوادا رزگاری‬ ‫بدۆزمه‌وه‌‪ .‬له‌م تاریکخان ‌ه بۆگه‌نه‌ی که‌‬ ‫ئه‌و به‌کۆس به‌سه‌ر ئێوه‌ی به‌نده‌ی‬ ‫تاوانباردا ده‌ک��ا‪ ،‬رزگاربم‪ .‬ئه‌م کاره‌‬ ‫ته‌نها به‌که‌سێ ده‌کرا ک ‌ه به‌القی به‌ره‌و‬ ‫قوبله‌وه‌‪.‬‬ ‫به‌نه‌فره‌ته‌و‌ه ته‌ماشای کۆمای ره‌شی‬ ‫نسێکه‌یم کرد‪ ،‬خولێ به‌ده‌وری خۆیدا‬ ‫سووڕاو‌ه و ل ‌ه جێیه‌کی دووره‌و‌ه ده‌نگی‬ ‫ب �ه‌رزب��ووه‌‪ :‬ده‌سخۆش !لێی بێبه‌شه‌‬ ‫و ه�ه‌ر له‌به‌ر ئه‌مه‌ش غه‌نیم مزه‌ت‬ ‫ئه‌وینه‌‪ .‬ئه‌و شته‌ی خودی لێیده‌ترسێ!‬ ‫ده‌رگاک ‌ه بکه‌ره‌و‌ه و وزه‌ت وه‌رگ��ره‌‪.‬‬ ‫ته‌مه‌ن درێژبی ک��وڕم! کاو کوڵۆشی‬ ‫س��ه‌ر پ�ه‌ی��ک�ه‌ره‌ک�ه‌م رشت ‌ه خ��وارێ‪،‬‬ ‫هێزێکی دۆزه‌خی ل ‌ه بازۆڵه‌کانمدا بوو‪،‬‬ ‫رووب��اری دۆزه‌خ ل ‌ه بازۆڵه‌کان و له‌‬ ‫القه‌کانمدابوو ‪ .‬ده‌سکی ته‌وره‌که‌م له‌‬ ‫نێوان قامکه‌کانمدا ئه‌مالو ئه‌والى کرد‪.‬‬ ‫وه‌کوو گه‌رده‌لوول سووڕا و بااڵ سێبه‌ر‬ ‫ئاساکه‌ی له‌نێوان من و تابووته‌که‌دا‬ ‫وه‌ستا‪ ،‬له‌خۆڕا ده‌ست له‌م په‌یکه‌ره‌یه‌‬ ‫مه‌وه‌شێن ‌ه ها؟چما خاڵێکی تێکه‌ی‪،‬‬ ‫رۆژگارت ره‌ش ده‌بێ ها! گوڕاندم‪ :‬له‌مه‌‬ ‫ره‌شتر؟! له‌خۆڕا رۆژگاری خۆت ره‌ش‬ ‫مه‌ک ‌ه کوڕه‌! گوڕاندم‪ :‬له‌م ‌ه ره‌شتر؟!‬ ‫خوالو‌ه و له‌خۆیدا جینگڵی دا و هاواری‬ ‫ک��رد‪ :‬ئه‌م ‌ه نه‌فره‌ت ‌ه رۆڵ� ‌ه !ژه‌هرێکه‌‬ ‫ک ‌ه سه‌دقاتی دۆزه‌خه‌‪ ،‬ئاقڵ به‌و ئه‌م‬ ‫ژه‌هر‌ه تف که‌ره‌وه‌! لێوانلێوی چێژی‬ ‫ئه‌و‌ه بووم ک ‌ه ئه‌و چ ره‌نجێکی ده‌کێشا‪.‬‬ ‫دیانه‌کانم به‌سه‌ریه‌کدا گ��وش��اردا و‬ ‫ته‌وره‌که‌م به‌رزکرده‌وه‌‪ .‬نه‌ڕاندی‪ :‬ده‌ست‬ ‫ڕاگره‌! ته‌وره‌که‌م به‌ته‌واوی هێزی خۆم‬ ‫به‌سنگی په‌یکه‌ره‌که‌دا داکوتا‪ .‬به‌ده‌نگی‬ ‫ئیشکی تێشکانی په‌یکه‌ره‌ک ‌ه ناڵه‌‬

‫ناڵێکی هیوابڕاو له‌و سه‌ری ژێرخانه‌و‌ه‬ ‫گه‌یشت ‌ه گوێم‪ .‬ئاخ من ئه‌و ده‌نگه‌م له‌‬ ‫هه‌موو شه‌وانی لێڵ و درێژی ته‌مه‌نی‬ ‫خۆمدا‪ ،‬ل ‌ه قوواڵیی دڵ و رۆحی خۆمه‌وه‌‬ ‫بیستبوو‪ .‬شه‌یتان له‌گه‌ڵ ئاخ کێشانێکی‬

‫درێ��ژ وت��ی‪ :‬مه‌خابن بۆ تۆ‪ ،‬ک��وڕ‌ه !‬ ‫ئامۆژگاریم کردی نه‌تبیست‪ .‬مه‌خابن بۆ‬ ‫تۆ‪ ،‬ئه‌و سه‌وقاته‌ی بۆم ته‌یار کردبووی‬ ‫چێژی ئه‌و میوه‌ی ‌ه بوو که‌نه‌یهێشت‬ ‫ئاده‌م له‌به‌هه‌شته‌و‌ه بیهێنێته‌‬

‫سه‌رزه‌وی‪ .‬ئه‌و که‌سه‌ی له‌و میوه‌یه‌‬ ‫بچێژێ ئیدی پێ ملی ئه‌م نادادوه‌رییه‌‬ ‫خۆپه‌رستانه‌ی ‌ه نابێ ئ��ادی رۆڵه‌!‬ ‫کاره‌کانی ئه‌و هه‌رگیز به‌بێ حه‌سێب و‬ ‫له‌خۆڕا نییه‌‪ .‬به‌ژه‌هری ئه‌و نه‌فره‌ته‌وه‌‬ ‫ک ‌ه کردیی ‌ه گیانته‌و‌ه وای لێکردی‬ ‫به‌ده‌ستی خ��ۆت ته‌شوێ ب��ه‌ره‌گ و‬ ‫ریشه‌ی به‌ختی خۆتا بکوتی! ئیدی‬ ‫ت�ه‌وره‌ک�ه‌ی ره‌نجی خۆت هه‌ڵگر‌ه و‬ ‫حازر به‌‪ ،‬به‌شی تۆ چه‌ند به‌رابه‌ر کات‪.‬‬ ‫ئاخر تۆ ئێستا بوویه‌ت ‌ه یارمه‌تیده‌ری‬ ‫شه‌یتان‪ ،‬بێ ئیختیار به‌ره‌و ئه‌و سه‌ری‬ ‫ژێرخانه‌ک ‌ه رامکرد‪ ،‬ئه‌و ل ‌ه پێش مندا‬ ‫گه‌یشتبووی ‌ه ئه‌وێ‪ ،‬ل ‌ه قه‌راخ ره‌گوڕیشه‌‬ ‫تێکێپچراوه‌کان راوه‌ستابوو و ده‌توت‬ ‫ده‌گ��ری‪ .‬مۆمدانه‌که‌م له‌سه‌ر عه‌رزی‬ ‫دان��ا و به‌ته‌وره‌ک ‌ه به‌ربووم ‌ه گیانی‬ ‫ره‌گوڕیشه‌کانی و ده‌توت بێجگ ‌ه له‌مه‌‬ ‫چارێکی دیکه‌م نه‌بوو‪ ،‬ده‌ت��وت بێج‬ ‫له‌م ‌ه کارێکی دیکه‌م نه‌بوو! چه‌ندان‬ ‫سه‌ده‌ی دوور و درێژ‪ ،‬ساقه‌ت ‌ه و گه‌اڵ‬ ‫و گوڵی ئه‌م ره‌گوڕیشه‌یه‌‪ ،‬ل ‌ه ده‌ره‌وه‌ی‬ ‫ژێرخان و ل ‌ه ده‌ره‌وه‌ی په‌سێوه‌که‌دا‪،‬‬ ‫ل ‌ه هه‌تاو و ه �ه‌وای دارستان تیشک‬ ‫و پ��ش��ووی��ان گ��رت��ووه‌‪ .‬بۆی ‌ه ئاوها‬ ‫تێکێپچراون‪ .‬چه‌نده‌ها سه‌عاتی دوور و‬ ‫درێژ سه‌رقاڵی کارکردن بووم‪ .‬ده‌توت‬ ‫شه‌یتان هه‌موو هێزی خۆی داو‌ه به‌من‪،‬‬ ‫هه‌تا ل ‌ه ئاکامدا (نازانم چ سه‌عاتێ بوو‪،‬‬ ‫ل ‌ه ده‌ره‌وه‌ی ئه‌وێ‪ ،‬تاز‌ه که‌ڵه‌شێری‬ ‫به‌یان ده‌یانخوێند‪ ،‬یان له‌راستیدا خۆر‬ ‫ده‌رکه‌وتبوو‪ ،‬له‌نیوه‌ڕۆ تێپه‌ڕیبوو‪،‬‬ ‫له‌پشت ق���ه‌وز‌ه و ره‌گوڕیشه‌یه‌کی‬ ‫زۆری تێکێپچراوه‌ی درێ��ژه‌وه‌‪ ،‬ده‌رگا‬ ‫مه‌فره‌قینه‌یه‌کی رازاوه‌ی گ��ه‌وره‌‬ ‫وه‌دیارکه‌وت‪ .‬ره‌گوڕیش ‌ه بڕدراوه‌کانم‬ ‫له‌به‌رده‌م ده‌رگاکه‌دا الب��رد‪ .‬ده‌سکی‬ ‫ته‌وره‌که‌م ل ‌ه ئه‌ڵقه‌ی ده‌رگاکه‌و‌ه برده‌‬ ‫ئه‌و دی��وه‌وه‌‪ ،‬ب �ه‌دوو ده‌س��ت ه�ه‌ردوو‬

‫ئاسایش و سه‌ربازى ڕژێم له‌به‌غدا‬ ‫ده‌ستگیرکران‪ .‬ڕۆژنامه‌ى الثوره‌ى‬ ‫زمانحاڵى ڕژێمى به‌عسى ده‌سه‌اڵتدار‬ ‫و ڕادیۆ و ته‌له‌فزیۆنى نێوخۆیى‬ ‫عێراق‪ ،‬له‌یال قاسم و هاوڕێکانى‬ ‫وه‌ک ت��ێ��ک��ده‌ر و گێڕه‌شێوێن‬ ‫و ت��ی��رۆری��س��ت ن���اوزه‌ن���دک���رد‪،‬‬ ‫ب���ه‌اڵم ل �ه‌گ �ه‌ڵ ه �ه‌م��وو ئ���ازار و‬ ‫ئه‌شکه‌نجه‌یه‌کیشیان بچووکترین‬ ‫کرده‌وه‌شیان له‌سه‌ر ئاشکرانه‌بوو‪.‬‬ ‫ه �ه‌روه‌ه��ا له‌کاتی دادگایکردنی‬ ‫له‌الیه‌ن ڕژێمی ئه‌وکات‪ ،‬له‌ دادگادا‬ ‫شه‌هید له‌یال قاسم ده‌ڵێت‪ :‬من‬ ‫بکوژن ب�ه‌اڵم ئه‌و راستیه‌ بزانن‬ ‫که‌به‌ کوشتنی من ه��ه‌زاران ژنی‬ ‫کورد له‌خه‌و هه‌ڵده‌ستن‪ ،‬بۆیه‌ من‬ ‫زۆر خوشحاڵم که‌ به‌سه‌ربه‌رزی‬ ‫ل�ه‌رێ��گ��ای ئ���ازادی کوردستاندا‬ ‫گیانی خۆم به‌خت ده‌که‌م‪ .‬بۆیه‌ له‌‬ ‫ڕێکه‌وتى‪13‬ى مه‌ى ساڵى ‪1974‬‬ ‫له‌یال قاسم و چ��وار هاوڕیه‌که‌ی‬ ‫ت��رى ل�ه‌ س���ێ���داره‌دران‪ ،‬جێگه‌ی‬ ‫باسه‌ له‌یال قاسم له‌ئاستى عێراقدا‬ ‫ی�ه‌ک�ه‌م ژن �ه‌ سیاسى ب���ووه‌ که‌‬ ‫له‌سێداره‌دراوه‌ هه‌روه‌ها له‌ئاستى‬ ‫جیهانیشدا چواره‌م ژنى سیاسى‬ ‫بوو له‌و کاته‌دا که‌له‌سێداره‌درا‪.‬‬ ‫پرۆسه‌ ده‌ستدرێژی ‪ ،‬گرتن‪،‬‬ ‫به‌ردباران کردن ‌و له‌سێداره‌دانی‬ ‫ژنان ‌و کچانی کورد تا به‌ ئه‌مرۆ‬ ‫له‌سه‌رجه‌م به‌شه‌کانی کوردستاندا‬ ‫ب��ۆ ب��ێ ئ���ی���راده‌ ک��ردن��ی ژن��ان‬ ‫ب �ه‌رده‌وام �ه‌ ‪ .‬بۆیه‌ ده‌بێت ئێمه‌‬ ‫ئه‌و هه‌واڵنه‌ بۆ بێ ئیراده‌کرنی‬ ‫ئ��اف��ره‌ت��ان ش��ه‌رم��ه‌زار بکه‌ین ‌و‬ ‫تێکۆشانی بێوچانی له‌یالکان‌و‬ ‫ش��ی��ری��ن�ه‌ک��ان ‌و ب��ری��ت��ان�ه‌ک��ان ‌و‬ ‫زیالنه‌کان‌و ‪...‬هتد‪ ،‬به‌رز رابگرین‬ ‫‌و تێکوشه‌ری رێگای ئه‌وان بین بۆ‬ ‫به‌ده‌ستهێنانی مافه‌کانمان‪.‬‬

‫به‌ریم گرت و به‌راوه‌شاندنێک ده‌رگاکه‌م‬ ‫ک��رده‌وه‌‪ .‬سه‌رمایه‌کی ته‌ڕ ب��زووت و‬ ‫شتێک له‌به‌ر پێی مندا به‌عه‌رزیدا‬ ‫ک��ه‌وت ‪ .‬ژنێکی سه‌رتاپا رووت و‬ ‫ق��ووت‪ .‬شۆڵه‌ی ل�ه‌رزۆک��ی مۆمه‌که‌م‬ ‫ب���رد‌ه پ��ێ��ش�ه‌وه‌‪ ،‬دیتم نێوه‌ڕاستی‬ ‫هه‌ردووک مه‌مکی قه‌ڵشتێکی گه‌وره‌ی‬ ‫خوێناوی تێدای ‌ه ‪.‬ده‌ت��وت به‌شتێکی‬ ‫وه‌ک��وو ته‌ور به‌نێوه‌ڕاستی سنگیاندا‬ ‫کوتاوه‌‪ .‬مۆمه‌که‌م ک ‌ه له‌به‌ر روخساریدا‬ ‫راگ��رت‪ ،‬دیتم هه‌مان ئه‌و ژنه‌ی ‌ه که‌‬ ‫په‌یکه‌ره‌که‌یان لێ سازکردووه‌‪ .‬ئه‌منی‬ ‫ک� ‌ه دی��ت شتێک ل� ‌ه پشت بیلبیله‌‬ ‫گ �ه‌ور‌ه سه‌رسووڕماوه‌کانیدا کشاوه‌‬ ‫دواوه‌‪ ،‬پێڵووه‌کانی پێکداچوون و‬ ‫س��ه‌ری ب�ه‌الی�ه‌ک��دا ک���ه‌وت‪ .‬شه‌یتان‬ ‫وتی‪:‬کوشتت‪ .‬به‌اڵم فه‌رامۆش کردنیش‬ ‫هه‌ی ‌ه ‪ .‬جادووبازی به‌ده‌ستوبرد‪ ،‬هه‌موو‬ ‫کاره‌کانی له‌رووی حه‌سابه‌وه‌یه‌‪ ،‬ئه‌گینا‬ ‫حه‌سابی ئ �ه‌م غه‌مخانه‌ی ‌ه ته‌نانه‌ت‬ ‫یه‌ک رۆژیش نه‌ده‌گه‌یشت ‌ه رۆژئاوا ‪ ،‬چ‬ ‫گۆڕستانێک! دڵم نیسکۆڵ ‌ه خوێنێکی‬ ‫ده‌ڵه‌مه‌ی ‌ه ‪ . . .‬ده‌سخۆش کوڕه‌! من‬ ‫له‌م ده‌رگ��او‌ه ده‌ڕۆم‪ .‬ده‌رمانی تۆش‬ ‫ح��ازره‌‪ :‬فه‌رامۆشی و ل ‌ه یادبردنه‌وه‌‬ ‫!تێبکۆش ‌ه زۆر گ��وش��ار ب��ۆ خۆت‬ ‫نه‌هێنی‪ .‬من چیم نه‌وت‪ ،‬ل ‌ه ژێرخانی‬ ‫به‌تاڵدا چ ده‌نگێک نه‌بوو‪ .‬ده‌نگی‬ ‫داخرانی ده‌رگاکه‌م بیست و گوێم دایه‌‬ ‫چکه‌چکی داچۆڕانی ئه‌و دڵۆپ ‌ه ئاوانه‌ی‬ ‫ل ‌ه شوێنی ب��ڕدراوی ره‌گوڕیشه‌که‌وه‌‬ ‫ده‌تکان ‌ه خ��وارێ‪ .‬مۆمه‌ک ‌ه پته‌پتێکی‬ ‫کرد و کووژاوه‌‪ .‬ل ‌ه شانی ژن ‌ه مردووه‌که‌‬ ‫راکشام و ئیدی گریان ده‌رفه‌تی نه‌دام ‪.‬‬ ‫هه‌ستم کرد ل ‌ه زۆر زۆر له‌مه‌وبه���ر خۆشم‬ ‫ویستووه‌‪.‬‬ ‫کتێبی ‪ 3‬سه‌عات ‌و ‪ 22‬ده‌قیقه‌ی‬ ‫به‌ره‌به‌یان (نووسه‌ر‪ ،‬ئه‌حمه‌د شاملو)‬


‫‪6‬‬

‫دیدار‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫فاتیح ڕه‌ئوف‪،‬‬

‫ڕێبین حه‌سه‌ن‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫دیمانه‌‪ :‬عومه‌ر غواڵمى‬

‫هاواڵتیان ده‌شکێته‌وه‌‬

‫ده‌بێت هه‌موو لیسته‌کان جه‌خت‬ ‫له‌سه‌ر ڕێکه‌وتننامه‌ى هه‌ولێر‬ ‫بکه‌نه‌وه‌‬ ‫ئه‌و ڕه‌وش �ه‌ى ئێستا عێراقى پێدا‬ ‫تێده‌په‌ڕێت ڕه‌وشێکى زۆر هه‌ستیار ‌ه‬ ‫به‌تایبه‌تى ئێستا ل�ه‌ ڕۆژه �ه‌اڵت��ى‬ ‫ن��اوه‌ڕاس��ت��دا شه‌پۆلێک ن��اڕه‌زای��ى‬ ‫سه‌رى هه‌ڵداوه‌ تائێستا به‌رده‌وام ‌ه‬ ‫ئ�ه‌و ناڕه‌زاییانه‌ له‌چه‌ند واڵتێکدا‬ ‫بووه‌ مایه‌ى ئه‌وه‌ى سه‌رۆکى هه‌ندێک‬ ‫واڵت ده‌ست له‌کار بکێشنه‌وه‌‪ ،‬بۆی ‌ه‬ ‫له‌ عێراقیشدا چه‌ند خۆپیشاندانێک‬ ‫ڕووی���داوه‌ ئه‌مانه‌ کاریگه‌رییه‌کى‬ ‫گ�����ه‌وره‌ى ده‌ب���ێ���ت ل���ه‌س���ه‌ر ئ �ه‌و‬ ‫په‌یوه‌ندییه‌ سیاسییه‌ى له‌نێوان‬ ‫کوتله‌ سیاسیه‌کاندا ه �ه‌ب��ووه‌ و ‌ه‬ ‫به‌تایبه‌تى له‌نێوان لیستى هاوپه‌یمانى‬ ‫نیشتمانى و لیستى عێراقییه‌‪،‬‬ ‫بۆیه‌ تیکچوونى نێوان لیسته‌کان‬ ‫کاریگه‌رییه‌کى سلبى ده‌بێت له‌سه‌ر‬

‫د‪.‬ئارام عه‌لى‪،‬‬

‫مامۆستاى زانکۆ‪:‬‬

‫دیمانه‌‪~:‬‬

‫‪rebin.1987@yahoo.com‬‬ ‫دواى ‪ 100‬ڕۆژه‌که‌ى مالیکى‬ ‫مه‌سه‌له‌ى ئه‌داى کابینه‌ى حکومه‌ته‌که‌ى‬ ‫مالیکی به‌درێژایی ماوه‌ى ده‌سه‌اڵته‌که‌ى‬ ‫م��ال��ی��ک��ى‪ ،‬ل������ه‌دواى پێکهێنانى‬ ‫حکومه‌ته‌که‌ى ئه‌مجار‌ه و خولى پێشوى‬ ‫س��ه‌رۆک وه‌زی��ران��ى‪ ،‬هه‌میش ‌ه بوونى‬ ‫ئاسته‌نگ و ناکۆکى و ملمالنێى نێوان‬ ‫الیه‌نه‌کانى وه‌ک ( لیسته‌که‌ى عه‌لالوى‬ ‫و ڕه‌وتى سه‌در) وایکردوو‌ه ک ‌ه خودى‬ ‫مالیکى نه‌توانێت ب ‌ه ئاسانى کابینه‌که‌ى‬ ‫به‌ڕێو‌ه به‌ڕێت و خۆى له‌و ئاسته‌نگان ‌ه‬ ‫ب��پ��ارێ��زێ��ت‪ ،‬بێگومان چ��رک� ‌ه ساتى‬ ‫ئێستاش له‌سۆنگه‌ى ته‌واوبوونى ماو‌ه‬ ‫(‪ )100‬ڕۆژیه‌که‌ى ک ‌ه پێشتر له‌به‌رامبه‌ر‬ ‫خۆپیشاندان و ن��اڕه‌زای�ه‌ت��ی�ه‌ک��ان��ى‬ ‫هاواڵتیانى چه‌ند ناوچه‌یه‌کى باشوور‬ ‫و ناوه‌ڕاستى عێراق‪ ،‬له‌الیه‌ن سه‌رۆک‬ ‫وه‌زی��ران �ه‌و‌ه دیاریکرا‪ ،‬هه‌ستیارترین‬ ‫کاته‌‪ ،‬چونک ‌ه ئێستا بۆ عێراقیه‌کان‬ ‫ئه‌گه‌ر ته‌نیا ساتى چاوه‌ڕوانى بێت‪،‬‬ ‫ئه‌و بۆ مالیکى بۆت ‌ه تارمایی ماوه‌ى‬ ‫فه‌رمانڕه‌وایه‌تیه‌که‌ى‪ ،‬ئه‌وه‌ش به‌هۆى‬ ‫بوونى فشارێکى زۆرى لیسته‌که‌ى‬ ‫عه‌لالوی‪ ،‬بۆی ‌ه له‌ئێستادا س �ه‌ڕه‌ڕاى‬ ‫چه‌ندین ئه‌گه‌ر و گریمان ‌ه بۆ کابینه‌که‌ى‬ ‫مالیکى‪ ،‬ده‌کرێت ئاماژ‌ه به‌گرنگترینیان‬ ‫بکه‌ین‪ ،‬له‌وانه‌ش به‌شێک له‌چاودێران‬ ‫پێیان وای ‌ه ئه‌گه‌ر پێشتر مالیکى ماوه‌ى‬ ‫سێ مانگى بۆ ئه‌نجامدانى چاکسازى‬ ‫له‌به‌رده‌ستا بووبێت و ت��اڕاده‌ی �ه‌ک‬ ‫توانیبێتى نه‌یاره‌کانى بێده‌نگ بکات‪،‬‬ ‫ئ�ه‌وا دواى ت �ه‌واو بوونى ئه‌و ماوه‌یه‌‬ ‫ده‌بێت ب �ه‌دواى ئه‌ڵته‌رناتیڤى دیکه‌دا‬ ‫ب��گ �ه‌ڕێ��ت‪ ،‬ه �ه‌رچ �ه‌ن��د‌ه دۆزی��ن��ه‌وه‌ى‬ ‫ئه‌ڵته‌رناتیڤى دیکه‌ش له‌م ساته‌دا بۆ‬ ‫مالیکى شتێکى ئاسان نییه‌‪ ،‬چونک ‌ه‬ ‫بوونى قه‌یران و گرفت ‌ه که‌ڵه‌که‌بووه‌کانى‬ ‫نێو هه‌ناوى جه‌سته‌ى سیاسى ناوخۆیی‬ ‫ع��ێ��راق و کێش ‌ه و داواکارییه‌کانى‬ ‫هاواڵتیان‪ ،‬کاره‌که‌ى قورس کردوو‌ه و‬ ‫پێناچێت مالیکى خاوه‌ن ئیراده‌یه‌کى‬ ‫وه‌ها بێت‪ ،‬ک ‌ه بتوانێت خۆى له‌ته‌نگژه‌ى‬ ‫نوێى چاوه‌ڕوانکراو بپارێزێت‪ ،‬هه‌روه‌ها‬ ‫دیارترین هۆکار ک ‌ه مالیکى به‌چۆکادا‬ ‫ه��ێ��ن��اوه‌‪ ،‬ف��ش��اره‌ک��ان��ى لیسته‌که‌ى‬ ‫س��ه‌رۆک وه‌زی��ران��ى پێشووه‌‪ ،‬چونک ‌ه‬ ‫ئه‌و کاته‌ى که‌بڕیار له‌سه‌ر پێکهێنانى‬ ‫ئه‌نجومه‌نى نیشتیمانى بۆ سیاسه‌ت ‌ه‬ ‫سیتراتیژیه‌کان ل � ‌ه چ��وارچ��ێ��وه‌ى‬ ‫ده‌ستپێخه‌رییه‌که‌ى سه‌رۆکى هه‌رێم‬ ‫درا‪ ،‬ت��اڕاده‌ی��ه‌ک گه‌شبینیه‌ک الى‬ ‫تاکى عێراقى ب ‌ه هاواڵتیانى ئاسایی‬ ‫و خ��ودى سیاسیه‌کانى ئ��ه‌م واڵت� ‌ه‬ ‫دورس��ت��ب��وو‪ ،‬ب��ه‌اڵم کاتێک که‌به‌هه‌ر‬ ‫هۆکار بێت و ل ‌ه ژێر هه‌ر پاساوێکدا‬ ‫بێت‪ ،‬پێکهێنانى ئ �ه‌و ئه‌نجومه‌نى‬ ‫دواخرا و دواتریش خۆپیشاندانه‌کانى‬ ‫عێراقى هات ‌ه س��ه‌ر‪ ،‬چیتر کاتێکى‬ ‫زێڕین له‌به‌رده‌م مالیکیدا نه‌ماوه‌ته‌و‌ه‬ ‫تا دڵى ڕکابه‌ره‌که‌ى پێبداته‌و‌ه و وای‬ ‫لێ بکات ک ‌ه ده‌ستبه‌ردارى فشاره‌کانى‬ ‫ب��ێ��ت‪ ،‬ب��ۆی� ‌ه ئه‌گه‌رێکى نزیک ‌ه ک ‌ه‬ ‫ئه‌مجاره‌یان عه‌لالوى ل�ه‌ب�ه‌رده‌م دوو‬ ‫خاڵدا بوه‌ستێته‌وه‌‪ ،‬یه‌که‌میان ل ‌ه بازنه‌ى‬ ‫ب �ه‌ش��دارى سیاسیدا بچێت ‌ه ده‌ره‌و‌ه‬ ‫وببێت ‌ه ئۆپۆزسیۆنى حکومه‌ته‌که‌ى‬ ‫مالیکى‪ ،‬بۆ ئ �ه‌وه‌ش چانسێکى باش‬ ‫بۆ عه‌لالوى هه‌ی ‌ه ک ‌ه ڕه‌وتى سه‌در و‬ ‫به‌شێک ل ‌ه هاوپه‌یمانى نیشتیمانى‪ ،‬ب ‌ه‬ ‫تایبه‌تى باڵه‌که‌ى عادل عه‌بدولمه‌هدى‬ ‫بچێت ‌ه پاڵى‪ ،‬دووه‌م��ی��ش ئه‌وه‌ی ‌ه ک ‌ه‬ ‫له‌ڕێگه‌ى باڵ ‌ه چه‌کدار و جه‌ماوه‌رى‬ ‫لیستى ع��ێ��راق��ی�ه‌و‌ه ک � ‌ه زۆری��ن�ه‌ی��ان‬ ‫سونه‌ن‪ ،‬به‌رژه‌وه‌ندى مالیکى ل ‌ه زۆربه‌ى‬ ‫ناوچه‌کانى عێراقدا بخات ‌ه مه‌ترسیه‌و‌ه‬ ‫و به‌وه‌ش پێکدادانى چه‌کدارى‪ ،‬نزیکه‌‬ ‫ببێت ‌ه هۆى هه‌ڵگیرساندنه‌وه‌ى جه‌نگى‬ ‫تایفى‪.‬‬

‫فاتیح ڕه‌ئ���وف‪ ،‬ئه‌ندامى مه‌کته‌بى‬ ‫سیاسى حزبى سۆسیالیست دیموکراتى‬ ‫کوردستان ل ‌ه دیدارێکى ~‬ ‫تیشکى خسته‌سه‌ر ڕۆڵى کورد له‌ناو‬ ‫پرۆسه‌ى سیاسى عێراق ئه‌و ئه‌ندامه‌ى‬ ‫مه‌کته‌بى سیاسى پێیوابوو» ڕه‌نگ ‌ه‬ ‫مالیکى داوا بکات له‌ هێزه‌کانى ئه‌مریکا‬ ‫به‌شێکیان بمێنیه‌ته‌وه‌ بۆ یارمه‌تى دانى‬ ‫هێزه‌کانى عێراق‪،‬چونک ‌ه هێزه‌کانى‬ ‫قاعیده‌ و گ��روپ�ه‌ تیرۆرستییه‌کان‬ ‫کاریگه‌رییه‌کى زۆری��ان هه‌ی ‌ه له‌سه‌ر‬ ‫پرۆسه‌ى سیاسى عێراق»‪.‬‬

‫ده‌ستکه‌وتانه‌ى به‌ده‌ست هاتوون‬ ‫له‌دواى ڕوخانى ڕژێمى به‌عس ئه‌وان‬ ‫له‌ناوى ب �ه‌رن‪ .‬ئێستا پێکهاته‌کان‬ ‫ملمالنێیه‌کى ت��ون��دده‌ک��ه‌ن‪ ،‬ئه‌و‬ ‫ملمالنییه‌ به‌زیانى هاواڵتیان ته‌واو‬ ‫ده‌بێت له‌عێراقدا‪ ،‬بۆیه‌ گرنگه‌ هه‌موو‬ ‫پێکهاته‌کان بیر ل��ه‌وه‌ بکه‌نه‌و ‌ه‬ ‫کاتێک هێزه‌کانى ئه‌مریکا عێراق‬ ‫به‌جێبهێلێت که‌ بتوانن کۆنترۆڵى‬ ‫الیه‌نه‌ ئه‌منییه‌کان بکه‌ن له‌هه‌موو‬ ‫پارێزگاکانى عێراقدا‪.‬‬ ‫ئه‌و هێزانه‌ خۆیان به‌هێزێکى‬ ‫توندڕه‌و ناساندوه‌‬ ‫هه‌ر کاتێک ئه‌و گروپه‌ تیرۆرستیان ‌ه‬ ‫گ�ه‌ش��ت��ن�ه‌ ئ���ه‌و ق��ه‌ن��اع��ه‌ت��ه‌ى ک ‌ه‬ ‫واز ل��ه‌ ڕه‌ش���ه‌ ک���وژى و ت��ی��رۆر‬ ‫بهێنن‪،‬ئه‌وکاته‌ش حه‌قه‌ حکومه‌تى‬ ‫عێراقى به‌شێوه‌یه‌کى ئیجابى بچێت ‌ه‬ ‫پێشه‌وه‌‪ ،‬له‌گه‌ڵیان دابنیشێت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئه‌مه‌ ئه‌سته‌مه‌‪ ،‬چونکه‌ هه‌موو‬ ‫ئه‌و هێزانه‌ى که‌خۆیان به‌هێزێکى‬ ‫توندڕه‌و ناساندوه‌ له‌عێراقدا هه‌میش ‌ه‬ ‫هه‌وڵى پشێوى ده‌ده‌ن‪ ،‬بۆیه‌ زۆر‬ ‫ئاسان نییه‌ ئه‌وان گۆڕانکارییه‌کى‬ ‫نوێ بکه‌ن به‌پێچه‌وانه‌وه‌‪ .‬پێموایه‌ ب ‌ه‬

‫تێپه‌ڕبوونى کات ئه‌بێت هه‌موو ئه‌و‬ ‫هێزانه‌ بگه‌نه‌ ئه‌و قه‌ناعه‌ته‌ى که‌ ته‌نها‬ ‫چاره‌سه‌ر له‌ عێراقدا‪ ،‬چاره‌سه‌رێکى‬ ‫ئاشتیانه‌یه‌ له‌سه‌ر مێزى گفتوگۆ‬ ‫ده‌بێت به‌شێوازێکى دیموکراتیان ‌ه‬ ‫به‌شدارى له‌هه‌ڵبژاردنه‌کاندا بکه‌ن و‬ ‫دورکه‌ونه‌وه‌ له‌توندڕه‌وى‪.‬‬ ‫پێویسته‌ کورد مالیکى و عه‌الوى‬ ‫له‌یه‌ک نزیک بکه‌نه‌وه‌‬ ‫پێویسته‌ ل �ه‌س �ه‌ر ک���ورد ه���ه‌ردوو‬ ‫الیه‌نى مالیکى و ع��ه‌الوى له‌یه‌ک‬ ‫نزیک بکاته‌وه‌‪ ،‬چونکه‌ ئێمه‌ هه‌موو‬ ‫ه�ه‌وڵ��ێ��ک��م��ان ب��ۆ ئ���ه‌وه‌ ب���ووه‌ ک ‌ه‬ ‫عێراقێکى دیموکراتى و فیدراڵى‬ ‫بێته‌ ک��ای�ه‌وه‌ تامافه‌کانى ک��وردى‬ ‫ت��ێ��دا پ���ارێ���زراو ب��ێ��ت‪ ،‬ل��ه‌ دواى‬ ‫ه�ه‌ڵ��ب��ژاردن�ه‌ک��ان��ى ‪ 3/7‬نه‌توانرا‬ ‫ڕێکه‌وتنێک ئیمزابکرێت بۆ ئه‌وه‌ى‬ ‫بتوانن هه‌موو پێکهاته‌کان پێکه‌و ‌ه‬ ‫له‌حکومه‌تى عێراقدا به‌شداربن‪،‬‬ ‫ب���ه‌اڵم ل �ه‌س �ه‌ر ده‌س��ت��ى س �ه‌رۆک��ى‬ ‫هه‌رێم و له‌ هه‌رێمى کوردستاندا‬ ‫ڕێ��ک�ه‌وت��ن��ن��ام�ه‌ی�ه‌ک واژۆک����را ئ�ه‌و‬ ‫ڕێکه‌وتننامه‌یه‌ بووه‌ مایه‌ى ئه‌وه‌ى‬ ‫که‌حکومه‌تى عێراقى پێکبهێنرێت‪،‬‬

‫ئه‌مه‌ بووه‌ مایه‌ى خۆشى‪ ،‬ده‌بێت‬ ‫الیه‌نى ک��وردى میانڕه‌وانه‌ هه‌نگاو‬ ‫بنێت تا ئه‌و ڕاده‌ی��ه‌ى که‌ هه‌موو‬ ‫پێکهاته‌کان بگه‌نه‌ ئه‌و قه‌ناعه‌ته‌ى‬ ‫میانڕه‌وى الیه‌نى کوردى به‌شتێکى‬ ‫گ��رن��گ ب���زان���ن ‪ ،‬ب��ۆی��ه‌ دڵ��ن��ی��ام‬ ‫له‌کاتێکدا ئه‌گه‌ر الیه‌نه‌کان نه‌گه‌ن ‌ه‬ ‫ئه‌نجام هه‌رالیه‌نیه‌ک به‌شێوه‌یه‌ک‬ ‫له‌شێوه‌کان عێراق ب��ه‌ره‌و پارچ ‌ه‬ ‫پ��ارچ�ه‌ ب��ه‌رن ‪ ،‬ئ �ه‌و کاته‌ ڕه‌نگ ‌ه‬ ‫ک��ورد بیر ل �ه‌وه‌ بکاته‌وه‌ سنوری‬ ‫دیاریکراوى خۆى له‌گه‌ڵ حکومه‌تى‬ ‫عێراقیدا جیابکاته‌وه‌‪ ،‬چونکه‌ ئێستا‬ ‫له‌سه‌ر ئاستى نێوده‌وڵه‌تیش زه‌مین ‌ه‬ ‫له‌باره‌ بۆ ئه‌وه‌ى هه‌رێمى کوردستان‬ ‫تاڕاده‌یه‌ک به‌ره‌و سه‌ربه‌خۆى به‌رن‪،‬‬ ‫له‌ چه‌ند ڕۆژى پێشوو له‌ شه‌قالوا‬ ‫کۆنگره‌یه‌کى به‌رفراوان به‌سترا بۆ‬ ‫هه‌موو الیه‌نه‌کانى هه‌رێمى کوردستان‪،‬‬ ‫ت��ورک��م��ان�ه‌ک��ان ک �ه‌ ل �ه‌ع��ێ��راق��دان و‬ ‫نوێنه‌رانى ده‌ره‌وه‌ى واڵت به‌شدارییان‬ ‫تیاداکرد بۆ ئه‌وه‌ى بتوانن بیر له‌وه‌‬ ‫بکه‌نه‌وه‌ ک��ورد ب���ه‌ره‌و هه‌نگاوێک‬ ‫به‌رن که‌ ڕه‌نگه‌ به‌ره‌و کۆنفیدراڵى و‬ ‫سه‌ربه‌خۆى بوون بچێت‪.‬‬

‫ئه‌مریکا ل ‌ه عێراقدا ب ‌ه ئاسانى ناکشێته‌و ‌ه‬

‫دیمانه‌‪~:‬‬ ‫د‪.‬ئ���ارام عه‌لى مامۆستاى زانکۆى‬ ‫سلێمانى له‌ دیداریکى ڕێبازى ئازادى‬ ‫تیشکى خسته‌سه‌ر ڕه‌وش��ى سیاسى‬ ‫ع��ی��راق پ��ێ��ی��و��ب��وو» تائێستا هێز‌ه‬ ‫سیاسییه‌کانى عێراق ڕێکنه‌که‌وتوون‬ ‫و نه‌یانتوانیوه‌ ته‌وافوقى ل ‌ه نێوانیاندا‬ ‫دروس��ت بکه‌ن‪ ،‬الیه‌نه‌کانى سونن ‌ه و‬ ‫کورد و شیع ‌ه زۆر کێش ‌ه له‌ نێوانیاندا‬ ‫م���او‌ه ب��ه‌زه‌ب��رى ئه‌مریکا کێشه‌ک ‌ه‬ ‫ن �ه‌ت �ه‌ق��ی��وه‌ت �ه‌وه‌‪ ،‬ئ�ه‌م��ری��ک��ا ع��ێ��راق‬ ‫به‌ته‌واوه‌تى‬ ‫به‌جێبهێڵێت‪،‬کێشه‌کان‬ ‫ده‌ت�ه‌ق��ێ��ت�ه‌وه‌‪ .‬هێزه‌ ده‌ره‌کییه‌کان‬ ‫ده‌س��ت ده‌خه‌نه‌ ناو عێراقه‌وه‌ دواى‬ ‫چونه‌ ده‌ره‌وه‌ى ئه‌مریکا»‪.‬‬

‫ئه‌مریکا ل ‌ه عێراقدا ب ‌ه ئاسانى‬ ‫ناکشێته‌و‌ه‬ ‫ئه‌مریکا هێزێکى زۆرى هێناوه‌ت ‌ه عێراقه‌و‌ه‬ ‫مه‌سروفاتێکى زۆرى ک��ردوو‌ه به‌سه‌دان‬ ‫ملیار دۆالر‪ .‬ژماره‌یه‌کى زۆر ک��وژراوى‬ ‫هه‌یه‌‪ ،‬جگ ‌ه ل ‌ه بریندار‪ ،‬به‌ئاسانى عێراق‬ ‫چۆڵناکات‪ ،‬له‌الیه‌کى تره‌و‌ه ئه‌گه‌ر ئه‌و‬ ‫گریمانه‌ی ‌ه سه‌ربگرێت ئه‌مریکا عێراق‬ ‫جێبهێڵێت کێش ‌ه زۆر دروست ده‌بێت چ‬ ‫بۆ کوردستان چ بۆ عێراق ‪ ،‬دواى ئه‌وه‌‬ ‫بۆشاییه‌کى سیاسى دروس��ت ده‌بێت‪.‬‬ ‫تائێستا هێز‌ه سیاسییه‌کانى عێراق‬ ‫ڕێکنه‌که‌وتوون و نه‌یانتوانیو‌ه ته‌وافوقى‬ ‫له‌نێوانیاندا دروس��ت بکه‌ن‪،‬الیه‌نه‌کانى‬ ‫سونن ‌ه و ک��ورد و شیع ‌ه زۆر کێش ‌ه‬ ‫ل ‌ه نێوانیاندا م��او‌ه ب�ه‌زه‌ب��رى ئه‌مریکا‬ ‫کێشه‌ک ‌ه نه‌ته‌قیوه‌ته‌وه‌‪،‬ئه‌مریکا عێراق‬ ‫به‌جێبهێڵێت‪،‬کێشه‌کان ب�ه‌ت�ه‌واوه‌ت��ى‬ ‫ده‌ته‌قێته‌وه‌‪ .‬هێز‌ه ده‌ره‌کییه‌کان ده‌ست‬ ‫ده‌خ �ه‌ن � ‌ه ن��او ع��ێ��راق �ه‌و‌ه دواى چون ‌ه‬ ‫ده‌ره‌وه‌ى ئه‌مریکا‪.‬‬

‫س���ه‌ب���اره‌ت ب��ه‌ک��وردی��ش ‪ ،‬پێموای ‌ه‬ ‫تائێستا زامنێکى س �ه‌ره‌ک��ی ئه‌وه‌ی ‌ه‬ ‫ک ‌ه ئه‌و کێش ‌ه هه‌ڵپه‌سێراوان ‌ه تائێستا‬ ‫ن �ه‌ت �ه‌ق��ی��وه‌ت �ه‌وه‌‪،‬چ��ون��ک � ‌ه ع����ه‌ره‌ب ل ‌ه‬ ‫کۆکردنه‌وه‌ى هێزه‌کانیایه‌تى چه‌ند ساڵ ‌ه‬ ‫کێشه‌کانى ک��ورد دواده‌خ���ات چاوه‌ڕێى‬ ‫ئ���ه‌و‌ه ده‌ک���ات هێز پێکه‌وه‌بنێت‪.‬چ‬ ‫سونن ‌ه و چ شیع ‌ه خۆیان ڕێکخستوو‌ه‬ ‫و به‌رنامه‌ى ئه‌وه‌یان داناو‌ه ڕووبه‌ڕووى‬ ‫کورد بووه‌ستنه‌و‌ه نه‌هێڵن به‌رنامه‌کانى‬

‫کورد جێبه‌جێ ببێت‪ ،‬وات ‌ه ب ‌ه ده‌رچونى‬ ‫ئه‌مریکا له‌عێراق ئه‌و کێشه‌ی ‌ه دروست‬ ‫ده‌بێت‪.‬‬ ‫ئه‌وه‌ى ئێستا ده‌کرێت ته‌وافوق‬ ‫نییه‌‪،‬به‌ڵکو خاترى یه‌کتریگرتنه‌‬ ‫پێموای ‌ه ت��ه‌واف��وق ب��ه‌و م��ان��ای�ه‌ى ک ‌ه‬ ‫ب �ه‌رژه‌وه‌ن��دى هه‌موو الیه‌ن ‌ه سیاسى و‬ ‫پێکهات ‌ه نه‌ته‌وه‌ییه‌کان جێبه‌جێبکرێت‬ ‫له‌خاڵێکدا هه‌ریه‌ک ‌ه هه‌نگاوێک بێت ‌ه‬ ‫پێشه‌وه‌‪ ،‬له‌هه‌ندێک شتدا الیه‌نه‌کان‬ ‫ت�ه‌ن��ازول��ى تێدابکه‌ن ئ��ه‌و‌ه ئاساییه‌‪،‬‬ ‫ب�ه‌اڵم ئ �ه‌وه‌ى ئێستا ده‌کرێت ته‌وافوق‬ ‫نییه‌‪،‬به‌ڵکو خاترى یه‌کتریگرتنه‌‪ ،‬چونک ‌ه‬

‫چه‌ند ساڵ ‌ه کورد به‌ناوى ته‌وافوقه‌و‌ه‬ ‫ب�ه‌ن��اوى ئ���ه‌وه‌و‌ه ک ‌ه وه‌زعه‌ک ‌ه‬ ‫تێک نه‌چێت زۆر له‌مافه‌کانى‬ ‫ک��ورد جێبه‌جێنه‌کراو‌ه له‌به‌ر‬ ‫خ��ات��رى الی �ه‌ن �ه‌ک �ه‌ى ت��رم��ان‪،‬‬ ‫الیه‌نى ترى عه‌ره‌بى چ الیه‌نى‬ ‫سونن ‌ه چ الیه‌نى شیعه‌‪ ،‬بوینه‌ت ‌ه‬ ‫ه �ه‌وێ��ن��ى ئ��اش��ت��ى ئێم ‌ه‬ ‫ه���ه‌م���وو شتێکیان‬ ‫ب��ۆ ڕێ��ک��ده‌خ �ه‌ی��ن‪،‬‬ ‫ب �ه‌اڵم ئ�ه‌و کارانه‌ى‬ ‫ک���� ‌ه ده‌ی���ک���ه‌ی���ن‬

‫به‌رهه‌مه‌که‌ى بۆ ئه‌وان زیاتر‌ه وه‌ک له‌وه‌ى‬ ‫بۆ خۆمان بێت‪.‬‬ ‫مه‌رکه‌ز الواز بێت له‌به‌رژه‌وه‌ندى‬ ‫کوردایه‌‬ ‫گه‌ر مه‌رکه‌ز الواز بێت له‌به‌رژه‌وه‌ندى‬ ‫کوردایه‌‪.‬ده‌بێت ئاوات نه‌خوازین ک ‌ه عێراق‬ ‫وه‌ک ده‌وڵه‌تێکى مه‌رکه‌زى جارێکى تر‬ ‫به‌هێزببێته‌وه‌‪ .‬عێراق ببێت ‌ه سێ هه‌رێم‬ ‫په‌یوه‌ندێکى فیدراڵى ل ‌ه نێوانیاندا‬ ‫هه‌بێت‪،‬ئه‌م ‌ه بۆ کورد زۆر باشه‌‬ ‫مالیکى چه‌ند جار به‌ڵێنداو‌ه ماده‌ى ‪140‬‬ ‫جێبه‌جێده‌کات‬ ‫پرۆژه‌ى‪ 100‬ڕۆژى ئه‌مه‌ى مالیکى جۆرێک ‌ه‬

‫نوره‌دینى‪ ،‬ئه‌ندامى په‌رله‌مانى کوردستان‪:‬‬

‫زیرەک مەحمود‬

‫له‌ بوودجه‌ى ‪2011‬دا ل ‌ه ‪%75‬ى بێکارى الى ده‌رچوانى زانکۆ و په‌یمانگا چاره‌سه‌ر ده‌بێت‬

‫‪ 41‬ملمالنییه‌ى لیست ‌ه عێراقیەکان ب ‌ه زیانى‬ ‫په‌یوه‌ندى نێوان لیسته‌کان‪ ،‬ئه‌و‬ ‫لیستانه‌ له‌سه‌ر ده‌ستى سه‌رۆکى‬ ‫هه‌رێمى کوردستان له‌ ڕاب���ردوودا‬ ‫گ�ه‌ش��ت��ون�ه‌ت�ه‌ ڕێ��ک�ه‌وت��ن��ن��ام�ه‌ی�ه‌ک‬ ‫‪ ,‬ل�ه‌س�ه‌ر ئ �ه‌و بنه‌مایه‌ش توانرا‬ ‫حکومه‌تى عێراقى پێکبهێنرێت‪،‬‬ ‫ده‌ب��ێ��ت ه �ه‌م��وو الی�ه‌ن��ێ��ک جه‌خت‬ ‫له‌سه‌ر ئه‌و ڕێکه‌وتننامه‌یه‌ بکه‌نه‌و ‌ه‬ ‫بۆ ئه‌وه‌ى هه‌موو الیه‌ک بتوانن عێراق‬ ‫ب��ه‌ره‌و ئاینده‌یه‌کى باشتر ب �ه‌رن‪،‬‬ ‫له‌دواى ڕوخانى ڕژێمى به‌عس هه‌موو‬ ‫ئ �ه‌و پشێویانه‌ى ک�ه‌ ڕووى داو ‌ه‬ ‫له‌عێراقدا کاریگه‌ى هه‌بووه‌ له‌سه‌ر‬ ‫هه‌موو پێکهاته‌کان‪ ،‬ڕه‌نگه‌ ڕاسته‌خۆ‬ ‫پشێوییه‌کان ک��اری��گ �ه‌رى نه‌بێت‬ ‫بۆسه‌ر هه‌رێمى کوردستان‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫به‌ناڕاسته‌وخۆ کاریگه‌ریه‌کى خۆى‬ ‫ده‌بێت‪ ،‬هه‌ر نائارامیه‌ک هه‌بێت ل ‌ه‬ ‫عێراقدا کاریگه‌ریه‌کى سلبی ده‌کات ‌ه‬ ‫سه‌ر هه‌رێمى کوردستان‪.‬‬ ‫ئێستا پێکهاته‌کان ملمالنێیه‌کى‬ ‫توند ده‌که‌ن‬ ‫ع��ێ��راق ن�ه‌گ�ه‌ش��ت��ۆت�ه‌ ئ���ه‌و پێگ ‌ه‬ ‫ئه‌ساسییه‌ى که‌بتوانێت له‌هه‌موو‬ ‫ب���واره‌ ئه‌منییه‌کاندا کۆنترۆڵى‬ ‫هه‌موو الیه‌نه‌کانى ئه‌منى بکات‪ ،‬ل ‌ه‬ ‫عێراقدا به‌تایبه‌تى له‌ ناوه‌ڕاست و‬ ‫باشورى عێراقدا‪ ،‬مانه‌وه‌ى هێزه‌کانى‬ ‫ئه‌مریکا ئه‌گه‌ر به‌شێکى که‌میش بێت‬ ‫پێویسته‌‪ ،‬ڕه‌نگه‌ مالیکى داوابکات‬ ‫له‌ هێزه‌کانى ئه‌مریکا به‌شێکیان‬ ‫بمێنیه‌ته‌وه‌ ب��ۆ ی��ارم �ه‌ت��ى دان��ى‬ ‫هێزه‌کانى عێراق‪،‬چونکه‌ هێزه‌کانى‬ ‫قاعیده‌ و گروپه‌ تیرۆرستییه‌کان‬ ‫ک��اری��گ �ه‌ری��ی �ه‌ک��ى زۆری�����ان هه‌ی ‌ه‬ ‫ل�ه‌س�ه‌ر پ��رۆس �ه‌ى سیاسى عێراق‬ ‫ده‌یانه‌وێت به‌هه‌ر شێوه‌یه‌ک بێت ئه‌و‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫د‪.‬عومه‌ر‬

‫ئه‌ندامى مه‌کته‌بى سیاسى (حسدک)‪:‬‬

‫خوێندن‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫له‌سیاسه‌تکردن‪ ،‬ئ �ه‌وان ب�ه‌داخ�ه‌و‌ه ل ‌ه‬ ‫سیاسه‌تکردندا ل ‌ه ئێم ‌ه زیره‌کترن‪ ،‬مالیکى‬ ‫ئه‌وه‌ى کرد ک ‌ه خۆى بتوانێت ئه‌و شتان ‌ه‬ ‫هى خۆیه‌تى خۆى فه‌رزى بکات‪ ،‬ئه‌وه‌ى‬ ‫الیه‌نه‌کانى تر ک ‌ه به‌پێى ڕێکه‌وتنى‬ ‫هه‌ولێربوو جێبه‌جێنه‌کات‪ ،‬به‌ناوى پرۆژه‌ى‬ ‫‪ 100‬ڕۆژى‪،‬چه‌ند جار به‌ڵێنداو‌ه ماده‌ى‬ ‫‪ 140‬جێبه‌جێده‌کات‪ .‬داواکارییه‌کانى کورد‬ ‫ک ‌ه (‪ )19‬خاڵ بوو ک ‌ه کورد داواى کرد‪،‬‬ ‫به‌اڵم دواى ده‌خات‪ ،‬ئه‌وان ل ‌ه سیاسه‌تدا‬ ‫له‌ئێم ‌ه وریاترن‪.‬‬ ‫شیعه‌کان به‌ئاسانى ده‌سه‌اڵت ناده‌ن‬ ‫به‌ده‌ست خه‌ڵکانی تره‌وه‌‬

‫ڕه‌نگ ‌ه پێویست به‌و‌ه نه‌کات ک ‌ه هه‌ڵبژاردنى‬ ‫تاز‌ه ئه‌نجامبدرێت‪،‬ئه‌گه‌ر ئه‌وان به‌جدى‬ ‫ڕاست بکه‌ن له‌گه‌ڵ یه‌کتریدا‪ ،‬سه‌ر ڕاست‬ ‫بن له‌گه‌ڵ ئ �ه‌و ئیمزایه‌ى خۆیان ک ‌ه‬ ‫له‌ڕێکه‌وتننامه‌ى هه‌ولێر و ڕێکه‌وتننامه‌کانى‬ ‫تردا کردویان ‌ه ڕه‌نگ ‌ه پێویست به‌هه‌ڵبژاردن‬ ‫نه‌کات‪ ،‬به‌اڵم دووباره‌کردنه‌وه‌ى هه‌ڵبژاردن‬ ‫ڕه‌نگ ‌ه ئ �ه‌وه‌ش شتێکى خ��راپ نه‌بێت‪،‬‬ ‫چونک ‌ه ئه‌و کات ‌ه هێزه‌کان به‌شێوه‌یه‌کى‬ ‫تر پێگه‌ى خۆیان له‌په‌رله‌ماندا ده‌بێت‪.‬‬ ‫عێراقیی ‌ه ‪ 91‬کورسى هێناو‌ه ده‌وڵه‌تى‬ ‫قانون ‪ 89‬کورسى هێناوه‌‪ ،‬به‌اڵم مالیکى‬ ‫ڕێکه‌وتنێکى تریان ئه‌نجامدا به‌ناوى‬ ‫هاوپه‌یمانى نیشتمانى له‌گه‌ڵ شیعه‌کانى‬ ‫تردا ئه‌و کار‌ه وا به‌ئاسانى ناچێت به‌ڕێو‌ه‬ ‫شیعه‌کان به‌ئاسانى ده‌س��ه‌اڵت ن��اده‌ن‬ ‫به‌ده‌ست خه‌ڵکانی تره‌وه‌‪.‬‬ ‫کورد ده‌بێت فشار دروست بکات له‌سه‌ر‬ ‫الیه‌نه‌کانى عێراق‬ ‫ن ‌ه مالیکى و نه‌که‌سانى تر ئه‌گه‌ر فشارى‬ ‫کوردیان له‌سه‌ر نه‌بێت کێشه‌ى کورد‬ ‫چاره‌سه‌ر ناکه‌ن‪ .‬بۆ ئه‌وان کێشه‌ی ‌ه ئه‌وان‬ ‫نایانه‌وێت ئه‌و مه‌سه‌له‌ی ‌ه چاره‌سه‌ر بکه‌ن‪،‬‬ ‫پێموانیی ‌ه مالیکى ئه‌و کێشان ‌ه چاره‌سه‌ر‬ ‫بکات‪،‬ئه‌بێت فشارى له‌سه‌ر دروست بێت‬ ‫و سیاسه‌تى له‌گه‌ڵدا بکرێت‪.‬‬ ‫گه‌ر کورد ماڵى خۆى ڕێکبخات هه‌لى‬ ‫باش هه‌یه‌‬ ‫هه‌موو کات هه‌لى باش هه‌ی ‌ه بۆ کورد گه‌ر‬ ‫کورد ماڵى خۆى ڕێکبخات و هاوده‌نگ‬ ‫بێت‪ ،‬با ل ‌ه کوردستاندا ڕه‌خن ‌ه له‌یه‌ک‬ ‫بگرین‪ ،‬به‌اڵم له‌ده‌ره‌و‌ه ده‌بێت هاو ده‌نگ‬ ‫و هاو هه‌ڵوێست بین‪.‬ئه‌گه‌ر به‌و شێوه‌ی ‌ه‬ ‫بین له‌و ب��اوه‌ڕه‌دام بتوانین سه‌رکه‌وتن‬ ‫به‌ده‌ست بهێنین‪ ،‬ب�ه‌اڵم ئه‌بێت بزانین‬ ‫سیاسه‌ت بکه‌ین‪ ،‬ئه‌و ته‌وافوق ‌ه بۆ یه‌کترى‬ ‫ڕازیکردن نه‌بێت له‌به‌ر الیه‌نه‌کانى تر‪،‬‬ ‫به‌ڵکو ب ‌ه پراکتیکى هه‌نگاوێک ل ‌ه ئێم ‌ه‬ ‫و هه‌نگاوێک له‌وان ‪ ،‬به‌م شێوه‌ی ‌ه ئه‌بێت‬ ‫سیاسه‌ت بکه‌ین پێموای ‌ه سه‌رکه‌وتن‬ ‫به‌ده‌ست ده‌هێنین ئه‌توانین زۆر شت هه‌ی ‌ه‬ ‫جێبه‌جێى بکه‌ین‪.‬‬

‫د‪.‬ع���وم���ه‌ر ن��وره‌دی��ن��ى‪ ،‬ئ �ه‌ن��دام��ى‬ ‫په‌رله‌مانى ک��وردس��ت��ان ل�ه‌ لیستى‬ ‫کوردستانى ل�ه‌ دی��دارێ��ک��ى ڕێبازى‬ ‫ئ��ازادى تیشکى خسته‌ سه‌ر ڕه‌وشى‬ ‫خوێندن له‌ کوردستاندا پێوابوو «ئه‌و‬ ‫ده‌رماڵه‌یه‌ى ده‌درێت به‌ خوێندکاران ل ‌ه‬ ‫ئاست پێداویستیه‌کانى خوێندکاراندا‬ ‫نییه‌«‪ .‬ئ �ه‌و ئ�ه‌ن��دام�ه‌ى په‌رله‌مان‬ ‫ئاماژه‌شى به‌وه‌دا» له‌و (‪ )25‬هه‌زاره‌ى‬ ‫ک �ه‌ حکومه‌تى ه �ه‌رێ��م دای��ن��اوه‌ بۆ‬ ‫دامه‌زراندن له‌ ‪%75‬ى بێکارى الى‬ ‫ده‌رچوانى زانکۆ و په‌یمانگا چاره‌سه‌ر‬ ‫ده‌کات‪.‬‬

‫*تاچه‌نده‌ له‌گه‌ڵ کردنه‌وه‌ى زانکۆن‬ ‫ل ‌ه ئێستادا ل ‌ه کوردستاندا؟‬ ‫ل ‌ه قۆناغى ئێستادا له‌گه‌ڵ ئه‌و‌ه‬ ‫نین ل��ه‌وه‌ زی��ات��ر زانکۆکانى سه‌ر‬ ‫به‌وه���زاره‌تى خوێندنی بااڵی حکومه‌تى‬ ‫هه‌رێمى کوردستان زی��اد بکرێت‪،‬‬ ‫له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ین هه‌وڵبده‌ین ل ‌ه ڕووى‬ ‫جۆرایه‌تییه‌وه‌ بایه‌خ به‌و زانکۆیان ‌ه‬ ‫بده‌ین که‌ ئێستا هه‌یه‌‪ ،‬هه‌وڵ بده‌ین‬ ‫ژێرخانى زانکۆکان به‌هێز بکه‌ین ل ‌ه‬ ‫ڕووى دابینکردنى پێداویستییه‌کانى‬ ‫خ��وێ��ن��دن‪ ،‬ه �ه‌وه‌ه��ا دروستکردنى‬ ‫بیناى تازه‌ بۆ کۆلیژه‌کان‪ ،‬هه‌روه‌ها‬ ‫ب���ه‌رزک���ردن���ه‌وه‌ى ئاستى زانستى‬ ‫خ��وێ��ن��دک��اران و مامۆستایان‪ ،‬ل ‌ه‬ ‫ڕاستییدا ئه‌و زانکۆیانه‌ى که‌ هه‌ن‬ ‫ساڵى ڕابردویش بڕیارى کردنه‌وه‌ى‬ ‫چ��وار زانکۆى تر درا له‌گه‌ڵ زانکۆ‬ ‫کۆن و دێرینه‌کانیش‪،‬ئێم ‌ه هه‌وڵبده‌ین‬ ‫پرۆسه‌ى خوێندن له‌ ڕووى جۆرییه‌و‌ه‬ ‫و کواڵێتییه‌و‌ه به‌ره‌و پێشه‌وه‌ى به‌رین‬ ‫په‌ل ‌ه نه‌که‌ین ل��ه‌وه‌ى ل ‌ه ئاینده‌دا‬ ‫زان��ک��ۆى ت��ازه‌ بکه‌ینه‌وه‌‪ ،‬چونک ‌ه‬ ‫حیکمه‌ت ل��ه‌وه‌ نییه‌ ت��ۆ زانکۆى‬ ‫زۆرت هه‌بێت‪،‬حیکمه‌ت له‌وه‌ی ‌ه تۆ ل ‌ه‬ ‫ڕووى جۆرییه‌وه‌ ئه‌گه‌ر ژماره‌شیان‬

‫جه‌بار حه‌م ‌ه ئه‌مین‪،‬‬

‫که‌م بێت‪ ،‬به‌اڵم به‌رهه‌مى زانستیان‬ ‫ب ‌ه شێوه‌یه‌ک بێت له‌سه‌ر ئاستى‬ ‫ناخۆ متمانه‌ دروست بکه‌ن وه‌ له‌سه‌ر‬ ‫ئاستى نێوده‌وڵه‌تى زانکۆکه‌کانى‬ ‫کوردستان متمانه‌ دروست بکه‌ن ببێت ‌ه‬ ‫مایه‌ى ئه‌وه‌ى سه‌ره‌نجى کۆمه‌ڵگاى‬ ‫نێوده‌وڵه‌تى ڕابکێشێت‪،‬ئێمه‌ له‌گه‌ڵ‬ ‫ئ��ه‌وه‌ بوین ئ �ه‌و چ��وار زانکۆ تاز‌ه‬ ‫بکرێته‌وه‌‪ ،‬ب �ه‌اڵم له‌ ئێستادا ئێم ‌ه‬ ‫له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ین په‌ل ‌ه ل ‌ه زانکۆى تاز‌ه‬ ‫نه‌کرێت‪.‬‬ ‫*بۆچى له‌ بودجه‌ى ‪ 2011‬ده‌رماڵه‌ى‬ ‫خوێندکارانى زانکۆ و په‌یمانگاکان‬ ‫زیاد نه‌کرا؟‬ ‫ل ‌ه ناو هۆڵى په‌رله‌مان من قسه‌م‬ ‫ل �ه‌س �ه‌ر ده‌رم���اڵ���ه‌ى خ��وێ��ن��دک��اران‬ ‫ک��رد‪ ،‬ئاماژه‌شمدا ب���ه‌وه‌ى له‌گه‌ڵ‬ ‫زۆر بوونى پێداویستییه‌کانى ژیان‬ ‫له‌ ئێستادا ئ�ه‌م ده‌رماڵه‌ییه‌ى ک ‌ه‬ ‫دانراوه‌ بۆ خوێندکاران به‌شى که‌مى‬ ‫پێداویستییه‌کانى خوێندکار ناکات‪،‬‬ ‫بۆیه‌ باسى ئ �ه‌وه‌م��ک��رد پێویست ‌ه‬ ‫ده‌رماڵى خوێندکاران زیاد بکرێت‪،‬‬ ‫ئێستا پ��رۆژه‌ی��ه‌ک ل��ه‌الى لیژنه‌ى‬ ‫ئێمه‌یه‌‪ ،‬پشتیوانى ده‌ک�ه‌ی��ن و ل ‌ه‬ ‫ئاینده‌دا کارى زیاترى له‌سه‌ر ده‌که‌ین‪،‬‬ ‫به‌اڵم ئێستا له‌ هه‌رێمى کوردستان‬ ‫نزیکه‌ى (‪ )100‬ه �ه‌زار خوێندکارى‬ ‫زانکۆ و په‌یمانگامان هه‌یه‌‪ ،‬ئه‌گه‌ر‬ ‫به‌رزکردنه‌وه‌ى ده‌رماڵه‌ بۆ خوێندکاران‬ ‫بۆ هه‌ر خوێندکارێکى ناو شار بیکه‌ین‬ ‫به‌ (‪ )70‬هه‌زار دینار بۆ ده‌ره‌وه‌ى‬ ‫شاریش بیکه‌ین ب ‌ه (‪ )100‬هه‌زار دینار‬ ‫واته‌ مانگان ‌ه ده‌کات ‌ه (‪ )7‬ملیار و‬ ‫سااڵن ‌ه ده‌کات ‌ه (‪ )70‬ملیار دینار ئه‌گ ‌ه‬ ‫(‪ )10‬مانگ حساب بکه‌ین‪ ،‬ل ‌ه ڕاستیدا‬ ‫ئه‌م ‌ه مه‌بله‌غێکه‌ پێویستمان به‌وه‌ی ‌ه‬ ‫گفتوگۆ بکه‌ین له‌گه‌ڵ سه‌رۆکایه‌تى‬ ‫حکومه‌ت و وه‌زاره‌ت��ى خوێندنى بااڵ‬ ‫و وه‌زره‌تى دارای چونکه‌ هه‌ر بڕیارێک‬ ‫ل ‌ه په‌رله‌مانه‌و‌ه ده‌رده‌چێت الیه‌نى‬ ‫تێچونى داراى تێدا هه‌یه‌‪ ،‬پێویست‬ ‫به‌وه‌ ده‌کات گفتوگۆ له‌گه‌ڵ حکومه‌ت‬ ‫بکرێت تابزانین تاچه‌ند ئه‌وان ئاماده‌ن‬ ‫بوودجه‌ى ئه‌وان تاچه‌نده‌ ئاماده‌ی ‌ه‬ ‫ته‌حه‌مولى ئ �ه‌و زی���اده‌ خه‌رجیی ‌ه‬

‫ده‌ک��رێ��ت‪ ،‬به‌تایبه‌تى ئ��ه‌وه‌ى پێى‬ ‫ده‌گوترێت زیادان ‌ه هه‌رچى ده‌رماڵیه‌ی ‌ه‬ ‫ده‌چێته‌ ناو بوودجه‌ى ته‌شغیلییه‌و‌ه‬ ‫واته‌ بوودجه‌ى ته‌شغیلى زیاد ده‌کات‪،‬‬ ‫بۆیه‌ بۆ ئ�ه‌م ساڵى خوێندن تاز‌ه‬ ‫هیچ ناکرێت‪ ،‬به‌اڵم هه‌وڵ ده‌ده‌ین‬ ‫ل ‌ه بوودجه‌ى ت��ازه‌و‌ه ک ‌ه ده‌بێت ل ‌ه‬ ‫مانگى ده‌و و یانزه‌وه‌ و دوان��زه‌و‌ه‬ ‫پێشکه‌ش ب ‌ه په‌رله‌مان بکرێت‪ ،‬دواى‬ ‫ئه‌وه‌ هه‌وڵبده‌ین بۆ ساڵى ئاینده‌ى‬ ‫خوێندن گۆڕانێکى ئیجابى له‌ ده‌رماڵى‬ ‫خوێندکاراندا بکه‌ین‪ ،‬ئێم ‌ه پێمانوای ‌ه‬ ‫ئه‌و ده‌رماڵه‌یه‌ى ک ‌ه ئێستا ده‌درێت‬ ‫ب ‌ه خوێندکاران ناتوانێت الیه‌نى که‌مى‬ ‫پێداویستیه‌کانى خوێندکاران دابین‬ ‫بکات‪،‬پێویستى ب ‌ه چاو پیاداخشانه‌و‌ه‬ ‫هه‌یه‌‪ .‬ئێم ‌ه پشتیوانى له‌ خوێندکاران‬ ‫ده‌ک���ه‌ی���ن‪ ،‬ب����ه‌اڵم پ��ێ��وی��س��ت��ى ب ‌ه‬ ‫گفتۆگۆیه‌کى جدى سێ الیه‌ن هه‌ی ‌ه‬ ‫ئێم ‌ه ل �ه‌ پ �ه‌رل �ه‌م��ان و حکومه‌تى‬ ‫هه‌رێمى کوردستان و فیدراسیۆنى‬ ‫ڕێکخراو‌ه خوێندکارى و قوتابیەکان‬ ‫ک�� ‌ه ئێستا ئ����ه‌وان ن��وێ��ن�ه‌رای�ه‌ت��ى‬ ‫خوێندکاران ده‌که‌ن‪ .‬هه‌وڵ ده‌ده‌ین‬ ‫گفتوگۆ له‌گه‌ڵ ئه‌م سێ الیه‌ندا بکه‌ین‬ ‫تا بتوانین گۆڕانکارێکى ئیجابى بکه‌ین‬ ‫له‌ ده‌رماڵى خوێندکاراندا‪.‬‬ ‫*ژماره‌یه‌کى زۆر له‌ ده‌رچوانى زانکۆ‬ ‫و په‌یمانگاکان دانه‌مه‌زراون پێتوای ‌ه‬ ‫ل���ه‌و (‪ )25‬ه�����ه‌زاره‌ى ک �ه‌ دان����راو‌ه‬ ‫ب��ۆ دام���ه‌زران���دن ه �ه‌م��وو ده‌رچ����وان‬ ‫دابمه‌زرێن؟‬ ‫هه‌میش ‌ه حکومه‌ت ده‌بێت هه‌وڵ بدات‬ ‫هه‌لى ک��ار بۆ گه‌نجان و الوان ب ‌ه‬ ‫شێوه‌یه‌کى گشتیى ل ‌ه ناو ئه‌وانیشدا‬ ‫بۆ ئ �ه‌وان �ه‌ى ک ‌ه ده‌رچ���وى زانکۆ و‬ ‫په‌یمانگاکانن په‌یدا بکات‪ .‬به‌اڵم‬ ‫کورتکردنه‌وه‌ى ڕه‌خساندنى هه‌لى کار‬ ‫ل ‌ه دامه‌زراندندا ن ‌ه کێشه‌ى بێکارى‬ ‫چاره‌سه‌ر ده‌ک��ات ن ‌ه ده‌بێت ‌ه مایه‌ى‬ ‫ئه‌وه‌ى ک ‌ه ب ‌ه ته‌واوه‌تى هه‌لى کارکردن‬ ‫ب��ۆ ده‌رچ��وان��ى زان��ک��ۆ و په‌یمانگا‬ ‫بڕه‌خسێنرێت‪ ،‬دامه‌زراندنیان ل ‌ه ناو‬ ‫که‌رتى گشتیى کارێکى باشه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌م ‌ه‬ ‫دیارده‌ى بێکارى چاره‌سه‌ر ناکات له‌گه‌ڵ‬ ‫ئه‌وه‌شدا ئێم ‌ه پێویستمان به‌و‌ه هه‌ی ‌ه‬

‫ل ‌ه ده‌ره‌وه‌ى حکومه‌ت وات ‌ه ل ‌ه که‌رتى‬ ‫تایبه‌تدا له‌وێو‌ه هه‌لى کار بڕه‌خسێنین‬ ‫بۆ ئه‌و هێز‌ه کۆمه‌اڵیه‌تیی ‌ه تازه‌یه‌ى ک ‌ه‬ ‫سااڵن ‌ه ل ‌ه هه‌رێمى کوردستان دێت ‌ه ناو‬ ‫کۆمه‌ڵگاو‌ه ئه‌و کات ‌ه ئێم ‌ه ده‌توانین‬ ‫دی��ارده‌ى بێکارى به‌مانا کۆمه‌اڵیه‌تى‬ ‫و ئابورییه‌که‌شه‌و‌ه چاره‌سه‌ر بکه‌ین‪،‬‬ ‫چونک ‌ه ئه‌و کات ده‌بێت ‌ه بوژانه‌وه‌ى‬ ‫ئابوورى په‌ره‌سه‌ندنى ئابوورى‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئێم ‌ه پێمانوابێت ته‌نها ب ‌ه دامه‌زراندن‬ ‫دی��ارده‌ى بێکارى چاره‌سه‌ر ده‌بێت‬ ‫ئه‌م ‌ه چاره‌سه‌ر نابێت‪ ،‬هه‌روه‌ها ئه‌م ‌ه‬ ‫واده‌ک��ات سااڵن ‌ه ل ‌ه بوودجه‌ى واڵت‬ ‫به‌شێکى زۆر دابنرێت بۆ دامه‌زراندن‪،‬‬ ‫ل ‌ه ڕاستیدا ئێستا ل ‌ه هه‌رێمى کوردستان‬ ‫دام �ه‌زران��دن به‌شێوه‌یه‌ک ‌ه گه‌شتۆت ‌ه‬ ‫ئ �ه‌وه‌ى ک ‌ه پێى ده‌گوترێت بێکارى‬ ‫داپۆشراو یان جۆرێک ل ‌ه هه‌ڵئاوسان‬ ‫هه‌یه‌‪ ،‬وات ‌ه تاقه‌ى ئه‌و که‌سان ‌ه ل ‌ه ناو‬ ‫حکومه‌تدا ته‌وزیف ناکرێت‪ ،‬سودى‬ ‫لێنابینرێت ته‌نها زیاتر له‌وه‌دا موچ ‌ه‬ ‫بدرێت ب ‌ه خه‌ڵک‪،‬کارێکى زۆر باش ‌ه‬ ‫سه‌روه‌ت و سامانى واڵت وه‌گه‌ڕبخرێت‬ ‫خه‌ڵک سودى لێوه‌رگرێت‪ ،‬به‌اڵم ب ‌ه‬ ‫به‌رنامه‌یه‌کى عاقاڵنی و ئابوورى‪،‬‬ ‫له‌و (‪ )25‬هه‌زاره‌ى حکومه‌تى هه‌رێم‬ ‫دایناو‌ه بۆ دام �ه‌زران��دن ل ‌ه ‪%75‬ى‬ ‫بێکارى الى ده‌رچ��وان��ى زان��ک��ۆ و‬ ‫په‌یمانگاکان چاره‌سه‌ر ده‌کات‪ .‬به‌اڵم‬

‫ل ‌ه پ��اڵ دامه‌زراندنیشدا پێویست ‌ه‬ ‫هه‌وڵبده‌ین ل ‌ه که‌رتى تایبه‌تیشدا هه‌لى‬ ‫کار بدۆزینه‌و‌ه بۆ گه‌نجانى کوردستان‪.‬‬ ‫*س���ااڵن���ه‌ ژم���اره‌ی���ه‌ک خ��وێ��ن��دک��ار‬ ‫وه‌رناگیرێن له‌ زانکۆ و په‌یمانگاکاندا‬ ‫پێتوای ‌ه ئه‌م ‌ه چاره‌سه‌ر ده‌کرێت بۆ‬ ‫ئه‌م ساڵى خوێندن؟‬ ‫ئێم ‌ه گفتوگۆمان ک���ردوو‌ه له‌گه‌ڵ‬ ‫حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستان ب ‌ه‬ ‫ته‌ماشین ل ‌ه ئاینده‌شدا کۆبونه‌وه‌یه‌کى‬ ‫ه��اوب �ه‌ش بکه‌ین ل�ه‌گ�ه‌ڵ وه‌زاره‌ت��� ‌ه‬ ‫په‌یوه‌ندى داره‌ک��ان��دا س�ه‌ب��اره‌ت ب ‌ه‬ ‫کێشه‌ى وه‌رگ��رت��ن��ى خوێندکاران‬ ‫و چۆنیه‌تى ف��راوان��ک��ردن��ى تواناى‬ ‫وه‌رگرتن‪ ،‬به‌اڵم دیسان ئێم ‌ه پێشبینى‬ ‫ده‌که‌ین بۆ ئه‌م ساڵیش حکومه‌تى‬ ‫هه‌رێمى کوردستان نه‌توانێت ته‌واوى‬ ‫ده‌رچوانى شه‌شى ئاماده‌یى ب ‌ه هه‌ر‬ ‫دوو به‌شى وێژه‌ى و زانستییه‌و‌ه ل ‌ه‬ ‫زانکۆ و په‌یمانگاکانى سه‌ر به‌حکومه‌ت‬ ‫وه‌ربگرێت‪ ،‬به‌شێکیان ده‌بێت بچن ‌ه‬ ‫زانکۆ تایبه‌ته‌کان له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا‬ ‫ئێم ‌ه هه‌وڵ ده‌ده‌ین له‌گه‌ڵ حکومه‌ت‬ ‫گفتوگۆ بکه‌ین بۆ ئه‌وه‌ى بتوانن ب ‌ه‬ ‫ڕێگاى کردنه‌وه‌ى به‌شى تاز‌ه به‌شێک‬ ‫ل ‌ه تواناى وه‌رگرتنى خۆیان ل ‌ه ڕووى‬ ‫چه‌ندایه‌تى و چۆنایه‌تییه‌و‌ه له‌وه‌ى‬ ‫ک ‌ه ئێستا هه‌ی ‌ه فراوانتر و به‌هێز ترى‬ ‫بکه‌ن‪.‬‬

‫به‌ڕێوه‌به‌رى گشتیى په‌روه‌رده‌ى سلێمانى‪:‬‬

‫به‌یه‌ک دوو ساڵێک ناتوانین واسیت ‌ه بنبڕ بکه‌ین‬

‫دیمانه‌‪~:‬‬ ‫جه‌بار حه‌م ‌ه ئه‌مین‪ ،‬به‌ڕێوه‌به‌رى‬ ‫گشتیى پ�����ه‌روه‌رده‌ى سلێمانى ل ‌ه‬ ‫دیدارێکى~ تیشکى خست ‌ه‬ ‫سه‌رى ڕووشى په‌روه‌رده‌‪ ،‬به‌ڕێوه‌به‌رى‬ ‫پ���ه‌روه‌رده‌ى گشتیى سلێمانى وتى‬ ‫نزیکه‌ى (‪ )2500‬پله‌ى دامه‌زراندن بۆ‬ ‫په‌روه‌رده‌ى سنورى پارێزگاى سلێمانى‬ ‫دان��راوه‌‪ ،‬ب�ه‌اڵم ئه‌م ڕێژه‌یه‌ بۆ ئێم ‌ه‬ ‫که‌مه‌‪.‬‬

‫*چه‌ند قوتابخان ‌ه ل ‌ه بوودجه‌ى ئه‌م‬ ‫ساڵ بۆ سنورى به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تیه‌که‌تان‬ ‫ئه‌نجام ده‌درێت؟‬ ‫تائێستا دی����ارى ن��ه‌ک��راو‌ه چه‌ند‬ ‫قوتابخانه‌مان بۆ دروستده‌کرێت‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫به‌ڕێوه‌به‌رێتى گشتیى پ���ه‌روه‌رده‌ى‬ ‫سلێمانى (‪ )11‬پ����ه‌روه‌رد‌ه ل� ‌ه خۆ‬ ‫ده‌گرێت‪ ،‬داوامان ل ‌ه هه‌ر په‌روه‌رده‌یه‌ک‬ ‫ک���ردوو‌ه (‪ )6‬پ��رۆژه‌م��ان پێشکه‌ش‬ ‫بکه‌ن له‌و شه‌ش پرۆژه‌ی ‌ه باخچه‌یه‌کى‬ ‫ساوایانى تێدا بێت‪ ،‬قوتابخانه‌یه‌کى‬ ‫ش�ه‌ش پۆلێکى تێدا بێت بۆ گوند‪،‬‬ ‫ئ�ه‌وى ترى ک ‌ه ده‌مێنێته‌و‌ه ده‌کرێت‬ ‫ب ‌ه بیناى دوانز‌ه پۆلى و هه‌ژده‌پۆلى‪،‬‬ ‫ب��ۆم��ان ده‌ستنیشان بکه‌ن ل � ‌ه ناو‬ ‫شارۆچکه‌کان‪،‬کۆى پرۆژه‌کانمان ده‌کاته‌‬ ���(‪ )66‬پرۆژه‌‪.‬‬ ‫*به‌م ‌ه کێشه‌ى که‌مى بیناى خوێندن‬ ‫چاره‌سه‌ر ده‌بێت؟‬ ‫به‌م ژم��ار‌ه که‌م ‌ه کێشه‌ى پ��ه‌روه‌رده‌‬ ‫ل ‌ه ڕووى بیناو‌ه چ��اره‌س �ه‌ر نابێ ‪،‬‬ ‫چونک ‌ه ئێم ‌ه پرۆژه‌یه‌ک هه‌ی ‌ه دیراسه‌ى‬ ‫کردوو‌ه بۆ دوانز‌ه ساڵ ئه‌گه‌ر سااڵنه‌‬

‫ژماره‌ى (‪ 200‬تا ‪ )300‬خوێندنگا دروست‬ ‫ببێت ئینجا ده‌کرێت له‌ماوه‌ى دوانزه‌‬ ‫ساڵدا کێشه‌ى که‌مى بیناى خوێندنگا‬ ‫چاره‌سه‌ر ببێت‪.‬‬ ‫*ل�ه‌و ڕێژه‌یه‌ى ک ‌ه داوات��ان ک��ردووه‌‬ ‫بۆ بیناى خوێندنگه‌کان‪ ،‬گونده‌کان‬ ‫به‌شیان به‌ر ده‌که‌وێت؟‬ ‫وتومان ‌ه ده‌بێت باخچه‌یه‌کى ساوانى‬ ‫تێدابێت ل ‌ه پاڵ ئه‌و باخچه‌یه‌دا ده‌بێت‬ ‫بینایه‌کى دوان���ز‌ه پۆلێکى تێدابێت‬ ‫ب��ۆ گ��ون��ده‌ک��ان ‪ ،‬ب�ه‌ڕێ��وه‌ب�ه‌ری�ه‌ت��ى‬ ‫ئه‌و پ �ه‌روه‌رده‌ی � ‌ه ده‌توانیه‌ت هه‌موو‬ ‫پرۆژه‌کان بدات ب ‌ه گونده‌کان‪ ،‬یان به‌‬

‫‪7‬‬

‫پێى پێویستى خۆى دابه‌شى بکات ‪.‬‬ ‫* ده‌رچوانى زانکۆ و په‌یمانگا له‌سه‌ر‬ ‫چى بنه‌مایه‌ک ‌ه بۆ ئه‌م ساڵى خوێندن‬ ‫داده‌مه‌زرێن؟‬ ‫ل ‌ه سنورى پارێزگاى سلێمانى (‪)2500‬‬ ‫پله‌مان به‌ر ده‌که‌وێت بۆ په‌روه‌رده‌کان‬ ‫ئه‌و پالنه‌ش دابه‌ش ده‌بێته‌و‌ه به‌سه‌ر‬ ‫په‌روه‌رده‌کان بۆ ئه‌م ساڵ کارێکى زۆر‬ ‫باش کراو‌ه ل ‌ه ڕێگاى پارێزگاو‌ه فۆڕمى‬ ‫دامه‌زراندن دابه‌شده‌کرێت ‪،‬ئه‌و فۆڕمانه‌‬ ‫ورده‌کارى تێدا ده‌کرێت که‌سێک بۆى‬ ‫نییه‌‪ ،‬ل ‌ه دوو شوێن فۆڕم پڕبکاته‌وه‌‬ ‫سه‌ره‌تا ل ‌ه زانکۆ و په‌یمانگاکانه‌وه‌‬

‫ده‌س���ت���ى پ��ێ��ک��رد دوات�����ر ن���ۆره‌ى‬ ‫ئاماده‌یه‌کان و ب�ه‌ره‌و خ��واره‌و‌ه دێت‬ ‫ئه‌و ژمارانه‌ى بۆمان ده‌ستنیشانکراوه‌‬ ‫نزیکه‌ى (‪ )2500‬پله‌ی ‌ه بۆ دامه‌زراندن‬ ‫دیار‌ه ژماره‌یه‌کى که‌مه‌‪ .‬ئێم ‌ه زیاترمان‬ ‫پێویست ده‌بێت له‌و ژماره‌یه‌‪ .‬به‌اڵم‬ ‫ئه‌وه‌نده‌مان بۆ دانراو‌ه ته‌مان ‌ه ده‌که‌ین‬ ‫بۆمان زی��اد بکرێت‪ .‬دامه‌زراندنیش‬ ‫ب ‌ه پێى ڕێژه‌ى دانیشتوان ‌ه بۆ نمونه‌‬ ‫پ�����ه‌روه‌رده‌ى مه‌ڵبه‌ندى سلێمانى‬ ‫ل� ‌ه ه�ه‌م��وو پ���ه‌روه‌رده‌ک���ان زیاترى‬ ‫به‌رده‌که‌وێت ‪،‬چونک ‌ه چڕى دانیشتوانى‬ ‫زیاتر‌ه دواى ئه‌و‌ه ڕانیه و قه‌الدزیه‌‬ ‫دێت بۆ دامه‌زراند ‪ ،‬به‌اڵم که‌مترینیان‬ ‫په‌روه‌رده‌ى پێنچوێن و شارباژێڕ‌ه له‌‬ ‫به‌رئه‌و‌ه ڕێژه‌ى دانیشتوانیان که‌مه‌‪.‬‬ ‫*گواستنه‌وه‌ى مامۆستا له‌سه‌ر چى‬ ‫بنه‌مایه‌ک ده‌بێت بۆ ئه‌ساڵ؟‬ ‫هه‌موو ساڵێک لیژه‌ن ‌ه پێکده‌هێنین‬ ‫کۆمه‌ڵێک خاڵ ده‌ستنیشان ده‌که‌ین‬ ‫ئه‌و خااڵن ‌ه سااڵنى خزمه‌ت ‌ه دورى‬ ‫ئه‌و ناوچه‌ی ‌ه ک ‌ه مامۆستاکه‌‬ ‫وان�ه‌ى تێدا ده‌ڵێته‌و‌ه هه‌روه‌ها‬ ‫خێزاندارى و ئه‌و ڕێزو سوپاسانه‌ى‬ ‫ک ‌ه مامۆستا وه‌ریگرتووه‌‪ ،‬پێشبڕکێکه‌‬ ‫ل ‌ه سه‌ر خاڵه‌کانه‌‪.‬‬ ‫*واسیت ‌ه پشکى ب �ه‌ر ده‌ک �ه‌وێ��ت له‌‬ ‫گواستنه‌وه‌ى مامۆستایاندا؟‬ ‫بێگومان ئێم ‌ه ناتوانین ل ‌ه ساڵ و‬ ‫دوو ساڵدا واسیت ‌ه بنبڕ بکه‌ین‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئه‌وه‌نده‌ى ل ‌ه تواناماندا بێت ئه‌بێت‬ ‫ڕێگر بین له‌به‌رده‌م ئه‌وه‌دا زیاتر پیشت‬ ‫ببه‌ستین به‌و خااڵنه‌ى ک ‌ه مامۆستاکه‌‬ ‫کۆى ده‌کاته‌وه‌‪.‬‬ ‫له‌ڕێگه‌ى چییه‌و‌ه چاودێرى ده‌که‌ن‬ ‫ب��ۆ ک �ه‌م��ک��ردن �ه‌وه‌ى ت��ون��دوت��ی��ژى له‌‬ ‫ناوه‌نده‌کانى خوێندن؟‬ ‫ک��ۆم �ه‌ڵ��گ��اک �ه‌م��ان ب��ارگ��اوی��ی�� ‌ه به‌‬ ‫توندوتیژییه‌و‌ه ناکرێت کۆمه‌ڵگاکه‌‬

‫بارگاوی ‌ه ب ‌ه توندوتیژییه‌و‌ه توندوتیژى‬ ‫ل ‌ه ناو خوێندنگاکاندا هه‌ڵگرى‪ ،‬چونکه‌‬ ‫مامۆستا و کارمه‌ند و خوێندکار له‌‬ ‫قوتابخانه‌دایه‌‪ ،‬ئه‌مان ‌ه ل ‌ه ناو کۆمه‌ڵگاوه‌‬ ‫هاتوون‪،‬کۆمه‌ڵگا خۆى بارگاوى بێت‬ ‫ب ‌ه توندوتیژییه‌و‌ه جاروباریش له‌م‬ ‫قوتابخان ‌ه و ئه‌و قوتابخان ‌ه توندوتیژى‬ ‫سه‌ر هه‌ڵده‌ده‌ن‪ ،‬به‌اڵم ئێم ‌ه ب ‌ه هیواین‬ ‫مامۆستایانمان سنگ ف��راوان بن به‌‬ ‫ئارام و به‌توانا بن ئه‌و مندااڵنه‌ى له‌‬ ‫به‌رده‌ستیاندان کوڕو کچى و که‌سوکارى‬ ‫ئێم ‌ه و ئه‌وانیش ‌ه ئه‌گه‌ر به‌و ڕۆحیه‌ته‌وه‌‬ ‫کاریان له‌گه‌ڵدا بکه‌ین په‌روه‌رده‌یان‬ ‫بکه‌ین فێریان بکه‌ین‪ ،‬ئه‌گه‌ر خۆیشمان‬ ‫ب��ارگ��اوى بین ب � ‌ه توندوتیژییه‌وه‌‬ ‫هه‌وڵبده‌ین توندوتیژى به‌رام به‌ر به‌و‬ ‫مندااڵن ‌ه به‌کار نه‌هێنین‪.‬‬ ‫* ل ‌ه گه‌ڕانه‌وه‌ى موڵک ‌ه گشتییه‌کان‬ ‫چه‌ند بیناتان بۆ گه‌ڕاوه‌ته‌وه‌؟‬ ‫ب ‌ه نیسبه‌ت مه‌ڵبه‌ندى سلێمانییه‌وه‌‬ ‫(‪ )33‬شوێنمان ه �ه‌ی � ‌ه ب �ه‌ده‌س��ت‬ ‫پارته‌کانه‌وه‌ی ‌ه و به‌ده‌ست شوێنانى‬ ‫تره‌وه‌ی ‌ه ته‌مانا ده‌که‌ین ئه‌و شوێنانه‌مان‬ ‫بگاته‌و‌ه ده‌ست تاوه‌کو بیانکه‌ینه‌وه‌‬ ‫قوتابخانه‌‪،‬سودى لێوه‌رگرین‪.‬‬ ‫*ژماره‌یه‌کى زۆر سااڵن ‌ه وه‌رناگیرێن‬ ‫ل ‌ه زانکۆ په‌یمانگاکان ل ‌ه نێو ئه‌وانه‌شدا‬ ‫ده‌رچ��ووى خوێندنگ ‌ه پیشه‌ییه‌کانه‌‬ ‫چیتان بۆ خوێندکار‌ه پیشه‌ییه‌کان‬ ‫کردووه‌؟‬ ‫ئه‌و پرسیار‌ه زیاتر ڕووبه‌ڕى خوێندنى‬ ‫بااڵ ده‌بێته‌وه‌‪ ،‬چونک ‌ه وه‌رگرتن له‌الیه‌ن‬ ‫ئه‌وانه‌وه‌یه‌‪.‬‬ ‫ئ���ه‌وه‌ى ل��ه‌الى ئێمه‌ی ‌ه خوێندکاران‬ ‫ده‌گ��ه‌ی��ه‌ن��ی��ن�� ‌ه ق���ۆن���اغ���ى (‪)12‬‬ ‫تاقیکردنه‌وه‌ى وه‌زارییان بۆ ئه‌نجام‬ ‫ده‌ده‌ی��ن و ده‌رده‌چ��ن‪ ،‬ئه‌وه‌ى وه‌ریان‬ ‫ده‌گرێت خوێندنى بااڵی ‌ه ئه‌و پرسیاره‌‬ ‫ڕووبه‌ڕووى ئه‌وان ده‌بێته‌وه‌‪.‬‬

‫گه‌نج به‌چى پێنج‬ ‫ملیۆنه‌که‌ بداته‌وه‌؟‬

‫جیا ل ‌ه سااڵنى تر په‌رله‌مانى کوردستان‬ ‫توانى له‌ بوودجه‌ى ‪ 2011‬کۆمه‌ڵێک‬ ‫پ���رۆژه‌ ب��ۆ گ�ه‌ن��ج��ان بخاته‌ ب��وارى‬ ‫جێبه‌جێکردنه‌وه‌ یه‌کێک له‌و پرۆژانه‌ى‬ ‫زیادکردنى پێشینه‌ى هاوسه‌رگیرى بوو‬ ‫بۆ گه‌نجان‪ ،‬ده‌بینین زۆر له‌ گه‌نجان‬ ‫ل ‌ه ئێستادا پرۆسه‌ى هاوسه‌رگیریان‬ ‫ئه‌نجام ن��ه‌داوه‌‪ ،‬ئه‌م ‌ه له‌ ڕاب��ردوودا‬ ‫چه‌ند هۆکارێکى هه‌بووه‌ له‌ داهاتویشدا‬ ‫ئه‌نجامنه‌دانى ئه‌م پرۆسه‌ی ‌ه گرفتى‬ ‫خ��ۆى ده‌ب��ێ��ت پێویسته‌ حکومه‌ت‬ ‫به‌دواى چاره‌سه‌ریدا بگه‌ڕێت بۆ ئه‌وه‌ى‬ ‫گه‌نجان ئه‌و پرۆسه‌ی ‌ه ئه‌نجام بده‌ن‪.‬‬ ‫ئه‌وه‌ى که‌ ئێستاش ده‌یبینین زۆر ل ‌ه‬ ‫ده‌رچوانى زانکۆ و په‌یمانگا دانه‌مه‌زراون‬ ‫ل ‌ه داموده‌زگاکانى حکومه‌ت و هه‌روه‌ها‬ ‫کاریان ده‌ستنه‌که‌وتووه‌ له‌ که‌رتى‬ ‫تایبه‌تیدا‪ ،‬وات � ‌ه بێکارن‪،‬ئیتر چۆن‬ ‫ده‌توانن پرۆسه‌ى هاوسه‌رگیرى ئه‌نجام‬ ‫ب��ده‌ن له‌ کاتێکدا توانى ئابووریان‬ ‫نه‌بێت‪.‬‬ ‫حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستان کارێکى‬ ‫باشى کردووه‌ پێشینه‌ى هاوسه‌رگیرى‬ ‫ب��ۆ گ�ه‌ن��ج��ان زی���اد ک��رد ل �ه‌ (ی �ه‌ک‬ ‫ملیۆنه‌وه‌ بۆ پێنچ ملیۆن) له‌گه‌ڵ‬ ‫ئه‌وه‌شدا ئه‌و پێنج ملیۆنه‌ى له‌ کوڕ و‬ ‫کچى شه‌هیدان وه‌رناگرێته‌وه‌‪ ،‬ئه‌مه‌ش‬ ‫کارێکى زۆر باشه‌‪ ،‬به‌اڵم ده‌کرا له‌گه‌ڵ‬ ‫ئ��ه‌وه‌دا پێشینه‌ى هاوسه‌رگیرییه‌ى‬ ‫زیاد کرد کاریشى بۆ گه‌نجه‌ بێکاره‌کان‬ ‫بدۆزیبایه‌وه‌‪ ،‬ه�ه‌روه‌ه��ا بیتوانیای ‌ه‬ ‫شوێنى نیشته‌جێبونى دابینبکردای ‌ه‬ ‫بۆ گه‌نجان له‌ ماوه‌ى چه‌ند ساڵێک‬ ‫پ���اره‌ک���ه‌ى وه‌رب��گ��رت��ای��ه‌ت��ه‌وه‌ ل�ه‌و‬ ‫که‌سانه‌ى که‌ سود مه‌ند ده‌بوون له‌و‬ ‫پرۆژانه‌ى که‌ حکومه‌ت پێشکه‌شى‬ ‫کردوون‪.‬‬ ‫له‌ زۆر له‌ واڵت��ان حکومه‌ت شوێنى‬ ‫نیشته‌ جێبونى ب��ۆ ه��اواڵت��ی��ان��ى‬ ‫واڵته‌که‌ى دابینکردووه‌‪ ،‬خه‌ڵکى ل ‌ه‬ ‫نه‌بونى جێگاى ح�ه‌وان�ه‌وه‌ ڕزگ��ارى‬ ‫بووه‌‪.‬‬ ‫حکومه‌تى هه‌رێمى کوردستان ده‌کرا‬ ‫ئ��ه‌و ه �ه‌ن��گ��اوه‌ى بنایه‌ ب��ۆ ئ��ه‌وه‌ى‬ ‫گه‌نجانى کوردستانیش له‌ کرێچیه‌تى‬ ‫ڕزگ��اری��ان بوایه‌‪ ،‬ئه‌و پێنج ملیۆن ‌ه‬ ‫که‌ ئێستا حکومه‌ت وه‌ک پیشینه‌ى‬ ‫هاوسه‌رگیرى ده‌ی���دات به‌ گه‌نجان‬ ‫به‌شى ته‌نها (‪ )20‬مسقاڵ ئاڵتونى‬ ‫ع �ه‌ی��اره‌(‪ )21‬ده‌ک��ات‪ ،‬ئه‌مه‌ش زۆر‬ ‫له‌ خێزانى کچان له‌ کوردستاندا به‌و‬ ‫(‪ )20‬مسقاڵ ئاڵتوه‌نه‌ ڕازى نابن تا‬ ‫کچه‌کانیان شوو بکات‪.‬‬ ‫ڕاسته‌ ئه‌و پێنج ملیۆنه‌ کار ئاسانى‬ ‫بۆ هه‌ندێک گه‌نج ده‌کات تا پرۆسه‌ى‬ ‫هاوسه‌رگیرى ئه‌نجام ب��ده‌ن‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ئه‌وگه‌نجانه‌ى که‌ کاریان نییه‌ چۆن‬ ‫بتوانن ئه‌و پرۆسه‌یه‌ ئه‌نجام بده‌ن ل ‌ه‬ ‫کاتێکدا ئه‌و پاره‌یه‌ به‌شى ئاڵتونه‌ک ‌ه‬ ‫ناکات‪،‬‬ ‫که‌واته‌ ئ�ه‌و گه‌نجانه‌ى که‌ کاریان‬ ‫نییه‌‪ ،‬چۆن ئه‌و پێنج ملیۆنه‌ بده‌نه‌و ‌ه‬ ‫به‌ حکومه‌ت‪ ،‬گه‌ر هاتوو پرۆسه‌ى‬ ‫هاوسه‌رگیریان ئه‌نجامدا؟‬ ‫بۆ ئه‌وه‌ى پرۆسه‌ی هاوسه‌رگیرى ل ‌ه‬ ‫کوردستاندا زیاتر ئه‌نجام بدرێت الى‬ ‫گه‌نجان پێویسته‌ حکومه‌ت چه‌ند‬ ‫هه‌نگاوێک بنیه‌ت‪.‬‬ ‫پێویسته‌ حکومه‌ت کار بۆ گه‌نجان‬ ‫بدۆزێته‌وه‌ و شوێنى نیشته‌جێبوون‬ ‫بۆ گه‌نجان دابینبکات‪ ،‬حکومه‌تیش‬ ‫ب�����ه‌رده‌وام بێت ل �ه‌ س��ه‌ر پێدانى‬ ‫پێشینه‌ى هاوسه‌رگیرى به‌ گه‌نجان‪.‬‬ ‫له‌الیه‌کى تره‌وه‌ مامۆستایانى ئاینیش‬ ‫ڕۆڵبگێڕن له‌ هۆشیارکردنه‌وه‌ى دایکان‬ ‫و باوکانى کچه‌کان بۆ ئه‌وه‌ى بیانووى‬ ‫زۆر به‌ کوڕان نه‌گرن‪ ،‬هاوکاریکردنى‬ ‫خێزانى کچان ده‌توانێت کارئاسانى‬ ‫بکات بۆ کوڕان تا بتوانن پرۆسه‌ى‬ ‫هاوسه‌رگیرى ئه‌نجام بده‌ن‪.‬‬ ‫ڕێ��ک��خ��راوه‌ک��ان��ى ژنانیش ده‌ت��وان��ن‬ ‫ڕۆڵبگێڕن له‌ ئاسانکردنى پرۆسه‌ی‬ ‫هاوسه‌رگیرى‪ .‬گه‌ر ئه‌مانه‌ کرا ئه‌و‬ ‫کاته‌ گه‌نجان ده‌ت���وان به‌ ئاسانى‬ ‫پرۆسه‌ى هاوسه‌رگیرى ئه‌نجامبده‌ن‬ ‫له‌ کوردستاندا‪.‬‬


‫‪8‬‬

‫لە میدیا جیهانیەکانەوە‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫واشنتۆن پێشبینى مانه‌وه‌ى به‌شێک ل ‌ه هێزه‌کانى ده‌کات‬ ‫لیۆن بانیکا‪ ،‬به‌ڕێوبه‌رى ده‌زگاى‬ ‫هه‌واڵگرى ناوه‌ندى و کاندید بۆ‬ ‫وه‌زیرى به‌رگرى ئه‌مه‌ریکا‪ ،‬ڕۆژى‬ ‫پێنج شه‌مه‌ ‪ 2011/6/9‬له‌به‌رده‌م‬ ‫ئه‌نجومه‌نى پیران ڕایگه‌یاند که‌ ئه‌و��� ‫پێشبینى ئه‌وه‌ ده‌کات که‌ عێڕاق‬ ‫داوا له‌ واشنتۆن بکات به‌شێک‬ ‫له‌ هێزه‌کانى بهێڵێته‌وه‌ ل�ه‌دواى‬ ‫کۆتایى هاتنى م��اوه‌ى دیاریکراو‬ ‫که‌ کۆتایى ‪ 2011‬ی�ه‌‪ .‬وه‌ ووتى‬ ‫پێویسته‌ ویالیه‌ته‌ یه‌کگرتووه‌کان‬ ‫له‌وه‌ها بارودۆخێکدا ڕه‌زامه‌ندى‬ ‫پ��ی��ش��ان��ب��دات ل��ه‌س��ه‌ر م��ان��ه‌وه‌ى‬ ‫به‌شێکى هێزه‌کانى‪ .‬وه‌ ڕایگه‌یاند‬ ‫ت��اک��و ئێستا ‪ 2000‬دوو ه��ه‌زار‬ ‫چه‌کدارى ڕێکخراوى قاعیده‌ له‌‬ ‫عێڕاقدا ماون به‌پێى زانیاریه‌کانى‬ ‫ئ����ه‌و‪ ،‬ب��ان��ی��ک��ا ب���ۆ پ��اراس��ت��ن��ى‬

‫ده‌ستکه‌وته‌ به‌ده‌ست هاتوه‌کانى‬ ‫ئه‌مه‌ریکا له‌ عێڕاق به‌پێویستى‬ ‫زانى به‌شێکى سوپاى ئه‌مه‌ریکا له‌‬ ‫عێڕاق بمێنێته‌وه‌‪ .‬ڕۆبه‌ر گیتس‪،‬‬ ‫وه‌زیرى ماوه‌ ته‌واوبووى ئه‌مه‌ریکا‬ ‫که‌ له‌ ‪ 30‬ئه‌م مانگه‌دا خانه‌نشین‬

‫ده‌کرێت وتی ژم��اره‌ى هێزه‌کانى‬ ‫ئه‌مه‌ریکا له‌ ئێستادا له‌ عێڕاقدا‬ ‫نزیکه‌ى ‪ 47‬هه‌زار سه‌ربازه‌‪.‬‬ ‫و‪ /‬کاردۆ شارباژێڕى‬ ‫له‌ جزیره‌وه‌‬

‫جاک ڕوند یۆ دڤایر‬ ‫و‪ .‬له‌عه‌ره‌بى‌‪ :‬جالل فیض الله‌‬ ‫ده‌وڵه‌ت و ده‌ستور‬ ‫به‌شى یه‌که‌م‬ ‫ئ��ه‌وه‌ى ئه‌مڕۆ ب��اوه‌و وه‌ک نه‌ریتێک‬ ‫جه‌خت له‌سه‌ر ئه‌و بنه‌ما گشتیان ‌ه ده‌کات‬ ‫ک ‌ه په‌یوه‌ست ب ‌ه ڕێکخستنى ده‌سه‌اڵت ‌ه‬ ‫گشتیه‌کان و ئه‌رکه‌کانیان ل ‌ه ده‌قێکى‬ ‫دانیشتنیدا دانراوى فه‌رمیدای ‌ه که‌ناوى‬ ‫ده‌ستوره‌‪ ،‬ده‌رده‌که‌وێت به‌ریتانیا تاک ‌ه‬ ‫ده‌وڵه‌تێک ‌ه ک ‌ه له‌ناو چوارچێوه‌ى ئه‌م‬ ‫ده‌ق ‌ه نیه‌‪ ،‬ده‌ستور موماره‌س ‌ه کردنێک ‌ه‬ ‫ک ‌ه زۆر ئاسته‌م ‌ه به‌ده‌ست بنوسرێته‌وه‌و‬ ‫به‌هۆى چه‌ند هۆکارێکه‌وه‌‪ :‬یه‌که‌م‪:‬‬ ‫بریتى ی ‌ه له‌ده‌سه‌اڵتى گشتى و پوخت ‌ه‬ ‫کردنه‌وه‌ى (سیاغه‌کردنه‌وه‌ى)‪.‬‬ ‫دووه‌م‪ :‬دابه‌شکردنى ده‌سه‌اڵتى گشتى‬ ‫به‌سه‌ر هێز‌ه خاوه‌ن سه‌روه‌ریه‌کاندا‪،‬‬ ‫له‌کۆتایدا ڕۆشنکردنى ڕاى گشتى‬ ‫له‌وه‌ى چاوه‌ڕوان ده‌کرێت له‌ده‌سه‌اڵت‪،‬‬ ‫دیار‌ه ئامانجى ده‌ستور دامه‌زراندن و‬ ‫جێگیرکردنى سیسته‌مێکى ئه‌خالقی‬ ‫ی ‌ه ک ‌ه ڕوون و جێگیر بێت‪ ،‬ل �ه‌زۆر‬ ‫ک��ات دا ده‌س��ت��ور خ��ۆى ل ‌ه کوده‌تاو‬ ‫ئاژاو‌ه ده‌پارێزێت و هه‌وڵ ده‌دات که‌‬ ‫وواڵت��ان ب �ه‌دوورخ��ات له‌مانه‌‪ ،‬له‌گه‌ڵ‬ ‫پیالن گێڕانه‌ى پشت پ���ه‌رده‌ى ناو‬ ‫کۆشکه‌کانى پاشایه‌تى‪ ،‬ه�ه‌روه‌ه��ا‬ ‫ل� ‌ه پێکدادان ‌ه گشتیه‌کان و تاوان ‌ه‬ ‫ڕامیاریه‌کانیش‪ ،‬لێره‌دا ده‌رده‌که‌وێت‬ ‫ده‌ستور وه‌ک ڕێکخراوێکى پاشکۆ وایه‌‬ ‫ک ‌ه بابه‌تى ده‌سه‌اڵت و ڕێککه‌وتنه‌کان‬ ‫ده‌وروژێنێت‪ ،‬له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌شدا جۆره‌کانى‬ ‫مشت و مڕیان به‌ربه‌ست له‌به‌رده‌م ئه‌م‬ ‫بابه‌ته‌دا داده‌نێین‪ ،‬ده‌ستور ئاماده‌ى‬ ‫تێدای ‌ه بۆ هێورکردنه‌وه‌و کۆتایى هێنان‬ ‫ب ‌ه شۆڕش و پێکدادانه‌کان‪ ،‬ده‌ستور‬ ‫بۆ گه‌الن واداده‌نرێت ک ‌ه ڕزگ��ار بونه‌‬ ‫له‌ده‌سه‌اڵتى داگیرکه‌ر و هێمایه‌کیش ‌ه‬ ‫بۆ سه‌ربه‌خۆى‪ ،‬چه‌ند بتوانرێ هونه‌رى‬ ‫ده‌ستور بگه‌یه‌نرێت ‌ه پله‌یه‌کى بااڵى ڕێکو‬ ‫پێک‪ ،‬به‌اڵم سنورێکى هه‌ی ‌ه که‌ناتوانرێ‬ ‫خۆى لێ الدا‪ ،‬چونک ‌ه ئه‌م سنور‌ه ل ‌ه‬ ‫ناخى ق���ه‌واره‌ى خ��ۆی�ه‌و‌ه هه‌ڵقواڵو‌ه‬ ‫له‌گه‌ڵ ئه‌مه‌ش دا ئه‌گه‌ر ده‌ستوره‌کان‬ ‫ڕێ پێدراو بن یان پێشنیار کراو بن‬ ‫یان له‌الیه‌ن پاشاو‌ه سه‌پێنراوبن یان‬ ‫به‌رهه‌مى مشت و مڕى کۆمه‌ڵێک ل ‌ه‬ ‫دامه‌زرێنه‌رانى داڕێژه‌رانى ده‌ستوربێ‬ ‫یان گه‌ل بڕیارى له‌سه‌ر داب��ێ‪ ،‬ئه‌م ‌ه‬ ‫له‌خودى خۆیدا هه‌ڵگرى مۆرکى قه‌یرانى‬ ‫ڕامیاری ‌ه ک ‌ه به‌هۆى ئ �ه‌م مۆرکه‌و‌ه‬ ‫سه‌رهه‌ڵ ده‌دات‪ ،‬هه‌رچه‌ند چاره‌نوسى‬ ‫ده‌ستور نه‌به‌ستراو‌ه به‌سیسته‌مێکه‌و‌ه‬ ‫ک ‌ه ده‌ستى ب �ه‌س �ه‌ردا گیرابێ به‌اڵم‬

‫په‌یوه‌ندى دار‌ه به‌هێزى ڕاسته‌قینه‌ى‬ ‫واڵتان و به‌هۆکاره‌کانى گوزارشتێک که‌‬ ‫ببینرێت یان بۆى دیارى بکرێت‪ ،‬له‌زۆر‬ ‫کاتدا جێبه‌جێ کردنى ده‌ستور جیاواز‌ه‬ ‫ل ‌ه ڕاڤه‌کردنى فەرمانه‌کانى کاتێک‬ ‫س �ه‌دان په‌رله‌مانتار له‌ناو کۆمه‌ڵه‌ى‬ ‫دامه‌زرێنه‌ردا هه‌ڵده‌ستن ب ‌ه گفتوگۆکردن‬ ‫و پێشنیارکردنى (‪ )100‬یان (‪ )200‬له‌و‬ ‫بابه‌تانه‌ى ک ‌ه په‌یوه‌ستن ب ‌ه ڕێکخستنى‬ ‫ڕام���ی���اری���ه‌وه‌‪ ،‬ب��ه‌ه��ۆى ئ �ه‌م �ه‌ش �ه‌و‌ه‬ ‫هۆکارى لێ پرسینه‌و‌ه ئاڵۆز ده‌بێ‬ ‫کاتێک ده‌ستوره‌کان ئاماد‌ه ده‌کرێن‬ ‫ل ‌ه پێناوى ده‌ستکه‌وتى به‌کۆمه‌ڵدای ‌ه‬ ‫به‌شێوه‌یه‌ک ته‌نها له‌گه‌ڵ هیواکانى‬ ‫ئه‌و تاک ‌ه که‌سانه‌دا یه‌ک ناگرێته‌و‌ه‬ ‫ک ‌ه ده‌ستوریان داڕشتووه‌‪ ،‬له‌ڕاستیدا‬ ‫زۆر زه‌حمه‌ت ‌ه ئه‌و که‌سان ‌ه زانیاریه‌کى‬ ‫ته‌واویان هه‌بێ له‌سه‌ر هاوسه‌نگیه‌کى‬ ‫ڕاسته‌قینه‌و یه‌کسان بۆ ئه‌وه‌ى بگه‌ن ‌ه‬ ‫لێکۆڵینه‌وه‌یه‌کى فراوان و به‌کۆى ده‌نگ‬ ‫ل�ه‌س�ه‌رى ڕێ��ک �ه‌ون‪ ،‬ئ �ه‌م ڕێکه‌وتنان ‌ه‬ ‫له‌ئه‌نجامى بیروڕا گۆڕینه‌و‌ه و کۆمه‌ڵێک‬ ‫ده‌ست به‌رداربونه‌و‌ه به‌دیار ده‌که‌وێ‪،‬‬ ‫س�ه‌ره‌ڕاى ئه‌مه‌ش ئه‌م کار‌ه سودێکى‬ ‫ڕامیارى هه‌ی ‌ه که‌هه‌موو به‌شداربووه‌کان‬ ‫به‌روبومه‌که‌ى ک��ۆده‌ک �ه‌ن �ه‌وه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫ناگونجێ ئه‌م کار‌ه ته‌نها زیانى هه‌بێ‬ ‫بۆ مرۆڤه‌کان هه‌ر له‌سه‌ره‌تاى دانانى‬ ‫ده‌س��ت��وره‌و‌ه ئ���اره‌زوو پابه‌ندنه‌بون‬ ‫ب��ه‌ده‌س��ت��وره‌و‌ه ه�ه‌ی� ‌ه له‌مه‌سه‌له‌ى‬ ‫جیاکردنه‌وه‌ى ملالنێ ى ڕامیاریه‌کاندا‪.‬‬ ‫له‌زۆربه‌ى ده‌ستور‌ه هاوچه‌رخه‌کاندا‬ ‫دان��ای��ی��ه‌ک��ى ه���اوب���ه‌ش ه��ه‌ی�� ‌ه ک ‌ه‬ ‫به‌شێوازێکى هاوبه‌ش گوزارشتى لێ‬ ‫ده‌ک��رێ��ت‪ ،‬ئ �ه‌م دانایی ‌ه ل ‌ه ‪ 3‬خاڵى‬ ‫سه‌ره‌کى دا خۆى ده‌بینێته‌وه‌‪ ،‬خاڵى‬ ‫یه‌که‌م‪ :‬بریتى ی ‌ه ل ‌ه بنه‌ماى سه‌روه‌رى‬ ‫گه‌ل ئه‌مه‌ش به‌واتاى هه‌ڵبژاردنى گشتى‬ ‫دێ‪ ،‬له‌الیه‌کى تریشه‌و‌ه پێویست ‌ه ئه‌م‬ ‫ده‌س�ه‌اڵت� ‌ه بخرێت ‌ه ژێ��ر چاودێریه‌کى‬ ‫ڕێ��ک��خ��راوه‌و‌ه بۆ هه‌موو دانیشتوان‬ ‫به‌مه‌ش هه‌موو هێزى واڵت ده‌خرێت ‌ه‬ ‫خزمه‌تى دانیشتوانه‌و‌ه ب��ۆ ئ �ه‌وه‌ى‬ ‫چانسى ڕاده‌ربڕینیان هه‌بێت و ئه‌مه‌ش‬ ‫سه‌ربکێشێ بۆ ده‌سه‌اڵتى ده‌وڵ �ه‌ت‪.‬‬ ‫پێویست ‌ه سنورێک بۆ هه‌موو ئه‌ندامه‌کان‬ ‫دابنرێت و پابه‌ندبن پێوه‌ى‪ ،‬هه‌موو‬ ‫ئه‌م گریمانان ‌ه پێشکه‌وتنى پسپۆڕی ‌ه‬ ‫له‌کۆى کارى داڕێژه‌ره‌کاندا‪ ،‬ده‌رکه‌وتنى‬ ‫چاودێرى میللى به‌شێوه‌یه‌کى به‌رده‌وام‬ ‫ده‌بێت ‌ه هۆى قه‌ره‌بووکردنه‌وه‌ى نه‌ک‬ ‫پێدا هه‌ڵدان ئه‌گه‌ر چى ئه‌م فەرمان ‌ه‬ ‫په‌یوه‌ست ‌ه به‌ڕاستکردنه‌وه‌ى الدان‬ ‫له‌کار‌ه هونه‌ریه‌کان ک ‌ه به‌ڕووى خۆیدا‬ ‫داخراوه‌‪ ،‬یان زی��اده‌ڕه‌وى له‌ده‌سه‌اڵتى‬ ‫پیشه‌یی دا‪ ،‬ی��ان ن��وێ ک��ردن �ه‌وه‌ى‬

‫هه‌وڵه‌کان بۆ گه‌یشتن ب ‌ه ئامانج‪.‬‬ ‫خاڵى دووه‌م‪ :‬بڕیاره‌ ڕامیاریه‌کان‬ ‫په‌یوه‌ستن ب ‌ه ڕه‌خنه‌و گفتوگۆکردن‬ ‫ده‌رباره‌ى بنه‌ما نه‌گۆڕه‌کان‪ ،‬شتێکى‬ ‫ئاسایی ‌ه ک ‌ه کۆمه‌ڵه‌ى گه‌ل بکه‌وێت ‌ه‬ ‫هه‌ڵه‌وه‌‪ ،‬هه‌روه‌ها جێگه‌ى زۆرینه‌ى‬ ‫پ��ی��اوان��ى ده‌وڵ �ه‌ت��ى ب��ۆ چ��ۆڵ ببێت‬ ‫و ه �ه‌م��وو ئ��ام��رازێ��ک��ى حکومه‌ت و‬ ‫کۆمه‌ڵگاش بکه‌ون ‌ه ه�ه‌ڵ�ه‌وه‌‪ ،‬بۆی ‌ه‬ ‫کارێکى ئاساییه‌ که‌ بخرێته‌ به‌رخولى‬ ‫تاقیکردنه‌وه‌ى ئاشکراو خه‌ڵکیش‬ ‫خۆیان به‌ مشتومڕى ڕه‌خنه‌یى له‌م‬ ‫ب��اره‌ی �ه‌و‌ه سه‌رقاڵ بکه‌ن مه‌به‌ستى‬ ‫ده‌ستوره‌کان ئه‌وه‌ی ‌ه که‌ له‌ئه‌نجامى‬ ‫ل��ێ��ک��ۆڵ��ی��ن�ه‌وه‌ک��ان��دا ڕێ��ک��خ��راوه‌ک��ان‬ ‫پێک بهێنرێن و بواریان پێ بدرێت‬ ‫له‌یه‌ک کاتدا هه‌ست ب ‌ه مشتومڕ‌ه‬ ‫ڕاسته‌قینه‌کان و بڕیاریش وه‌ربگرن‪،‬‬ ‫له‌م الیه‌نه‌وه‌ یاساى زۆرینه‌ بریتى‬ ‫ی ‌ه ل ‌ه ڕێکه‌وتنێکى کردارى که‌هه‌ستى‬ ‫به‌کۆتا هێنانى ئه‌م مشتومڕانه‌‪ ،‬ئه‌گه‌ر‬ ‫په‌یمانێکى کۆمه‌اڵیه‌تى له‌به‌رده‌ستدا‬ ‫نه‌بوو ئه‌مه‌ش له‌گه‌ڵ یه‌کێک له‌پێناس ‌ه‬ ‫ت��ای��ب�ه‌ت��م�ه‌ن��دی�ه‌ک��ان��ى ه��ێ��زدا ی�ه‌ک‬ ‫ده‌گرێته‌وه‌‪ ،‬که‌کارێک ده‌کات که‌لێره‌دا‬ ‫یاسا زۆرین ‌ه به‌کار نه‌یه‌ت‪ ،‬ئه‌گه‌ر بێت‬ ‫و بتوانێت بڵین په‌رله‌مان جێگه‌یه‌ک ‌ه‬ ‫وه‌ک یانه‌یه‌ک له‌یانه‌کان‪ ،‬ئه‌وا لێره‌دا‬ ‫په‌رله‌مان چانسى زیاترى هه‌یه‌و هێزى‬ ‫قه‌واره‌که‌ى زیاتر‌ه لێره‌دا قورسایه‌یه‌کى‬ ‫تا ئێستاى هه‌روه‌ک یانه‌که‌یه‌ که‌ته‌نها‬ ‫مافى هه‌ڵبژاردنى تاکه‌کانى هه‌یه‌‪،‬‬ ‫له‌کۆتایدا هه‌موو ده‌ستوره‌کان خۆیان‬ ‫له‌ ڕاگه‌یاندنى مافه‌کانى مرۆڤ و ماف ‌ه‬ ‫ئابورى و کۆمه‌اڵیه‌تیه‌کانى هاواڵتیدا‬ ‫ده‌بیننه‌وه‌‪ ،‬لێره‌دا ئه‌م کاره‌ پێویستى‬ ‫ب � ‌ه ق����ه‌واره‌ى ده‌س��ه‌اڵت��ى گشتى و‬ ‫سنورو کاره‌کانى ده‌سه‌اڵتى گشتى و‬ ‫په‌یوه‌ندیه‌کانى گه‌ل تاکه‌کان و ده‌ست ‌ه‬ ‫په‌یوه‌ند‌ه کۆمه‌اڵیه‌تیه‌کاندا‪ ،‬ئه‌وه‌ى‬ ‫جێ ى هه‌ڵوێست ‌ه له‌سه‌رکردن ‌ه بریتى‬ ‫ی ‌ه له‌بیرو باوه‌ڕى مافه‌کانى مرۆڤ و‬ ‫چه‌مکه‌کانى ک ‌ه له‌هێزى ده‌وڵه‌تێکى‬ ‫گه‌وره‌دا چێژ وه‌رده‌گرن نه‌ک له‌به‌ستنى‬ ‫هه‌ندێ له‌په‌یماننام ‌ه دیبلۆماسیه‌کان‬ ‫(وه‌ک ڕێکه‌وتن ‌ه ئه‌وروپى و جیهانیه‌کان‬ ‫بۆ مافه‌کانى م��رۆڤ) به‌هۆ لێکچونى‬ ‫ده‌ستوره‌کانه‌و‌ه له‌الیه‌ن ناوخۆییه‌و‌ه‬ ‫دووب��ار‌ه بوونه‌و‌ه هه‌ی ‌ه به‌دیموکراتى‬ ‫ڕۆژئ����اوای دا ئ���ازادى گفتوگۆو فره‌‬ ‫حزبى وه‌ک شێوازێکى حه‌تمى وان‬ ‫و‌ه له‌مه‌شه‌و‌ه ملمالنێ یه‌کى به‌رده‌وام‬ ‫هه‌ی ‌ه ل ‌ه نێوان کرداره‌کانى حکومه‌ت و‬ ‫ڕه‌خنه‌ى ئۆپۆزسیۆن دا‪ ،‬ئه‌م ‌ه فره‌یی ‌ه‬ ‫ئه‌م گفتوگۆی ‌ه ل ‌ه یه‌ک کاتدا ل ‌ه شێوه‌ى‬ ‫کۆمه‌اڵیه‌تى و ڕامیارى دا چێژ وه‌ردەگرن‪.‬‬

‫په‌یوه‌ندیه‌کانى چین و ڤێتنام به‌ر ‌ه و ئاڵۆزبوون ده‌چن‬

‫ڕۆژى ‪ 2011/6/13‬حکومه‌تى ڤێتنام‬ ‫ده‌ستیکرد به‌ نمایشى سه‌ربازى‬ ‫ل �ه‌ده‌ری��اى ب��اش��ورى چین دا‪ ،‬ئه‌م‬ ‫نمایشه‌ له‌ کاتێکدایه‌ که‌له‌م دواییانه‌دا‬ ‫کێشه‌ وملمالنێ که‌وتۆته‌ نێوان هانوى‬ ‫و په‌کین له‌سه‌ر ئه‌و ناوچه‌ ده‌ریای ‌ه‬ ‫کە ناکۆکیان له‌سه‌ره‪.‬‬ ‫ئه‌و مه‌شقه‌ سه‌ربازیانه‌ له‌ده‌وروبه‌رى‬ ‫دورگه‌ى هون اونگ که‌ئه‌و ناوچه‌ی ‌ه‬ ‫ن��زی��ک �ه‌ى ‪ 40‬ک��ی��ل��ۆم�ه‌ت��ر دوور ‌ه‬ ‫له‌ڕۆژهه‌اڵتى که‌ناره‌کانى ڤێتنامه‌وه‌‪.‬‬

‫ل��ه‌الی��ه‌ن خ��ۆی��ان �ه‌وه‌ ب�ه‌رپ��رس��ان��ى‬ ‫ڤێتنامى ئه‌و مه‌شقانه‌یان به‌ ڕۆتینى‬ ‫وه‌ص���ف ک���رد‪ ،‬ب���ه‌اڵم س��ه‌رچ��او ‌ه‬ ‫ڕۆژنامه‌وانیه‌کانى چین ئه‌و جۆر ‌ه‬ ‫نمایشه‌ سه‌ربازیانه‌ به‌ پیشاندانى‬ ‫هێز له‌به‌رامبه‌ر په‌کین ده‌زانن‪ .‬ئه‌و‬ ‫دوو واڵته‌ یه‌کترى تۆمه‌تبار ده‌که‌ن‬ ‫به‌سنوور به‌زاندنى سنوره‌ ئاویه‌کانى‬ ‫یه‌کتر‪ ،‬وا م �ه‌زه‌ن��ده‌ ده‌ک��رێ��ت ک ‌ه‬ ‫ی �ه‌ده‌گ��ى زۆرى ن��ه‌وت و گ��از له‌و‬ ‫ناوچه‌ ئاویانه‌دا هه‌بێت‪ ،‬وه‌ئه‌و جۆر ‌ه‬

‫تۆمه‌تبارکردنه‌ به‌به‌رده‌وامى دوبار ‌ه‬ ‫ده‌بێته‌وه‌ له‌نێوان هه‌ریه‌ک له‌ چین و‬ ‫ڤێتنام و مالیزیا و بروناى و تایوان‬ ‫‪ ،‬هه‌موو ئه‌و واڵتانه‌ له‌ ناکۆکیه‌کانى‬ ‫ناو ده‌ریاى باشورى چین تێوه‌ گالون‬ ‫به‌اڵم ئه‌م جاره‌ ناکۆکیه‌کان کاتێکى‬ ‫زیاتریان خایاند‪.‬‬ ‫ئه‌و ڕوباره‌ى ناکۆکى له‌ نێوان پێنج‬ ‫ده‌وڵه‌تى باکورى ڕۆژهه‌اڵتى ئاسیادا‬ ‫تێدایه‌ ڕوبه‌ره‌که‌ى ‪ 648‬هه‌زار میلى‬ ‫ده‌ریایه‌‪.‬‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫شێخ سادق احمر‪ ،‬شه‌ڕ‪ ،‬ته‌قاندنه‌وه‌ى مزگه‌وتى سه‌رۆکایه‌تى سه‌ره‌تاى‬ ‫جه‌نگى ناوخۆى له‌یه‌مه‌ن یان سه‌ره‌تاى ڕزگارى بوون له‌ کێشه‌‬

‫هه‌ڵوێسته‌کان ده‌گۆڕێن خه‌ڵکى تاز ‌ه‬ ‫ده‌رده‌که‌ون هه‌ندێک دیار نامێنن ڕۆڵ‬ ‫گێرانه‌کان ئاڵ و گۆڕیان به‌سه‌ردا‬ ‫دێت‪ ،‬یه‌مه‌ن پشتى به‌ عه‌شائیرى‬ ‫به‌ستووه‌ به‌تایبه‌ت على عه‌بدوڵاڵ‬ ‫ساڵح زۆر گرنگى ب �ه‌ پشتگیرى‬ ‫هۆزه‌کان ده‌دا‪.‬‬ ‫هۆزى حاشد که‌ شێخ سادق االحمر‬ ‫سه‌رۆکایه‌تى ده‌کات به‌ به‌هێزترین‬ ‫هۆزه‌کانى باکورى صنعاى پایته‌خت‬ ‫و ته‌نانه‌ت ته‌واوى یه‌مه‌ن داده‌نرێت‪،‬‬ ‫س�ه‌رۆک��ى ئ�ه‌و ه��ۆزه‌ به‌به‌رده‌وامى‬ ‫پ���ه‌ی���وه‌ن���دى س��ی��اس��ی ل��ه‌گ��ه‌ڵ‬ ‫سیاسیه‌کانى یه‌مه‌ن و ناوچه‌که‌و‬ ‫که‌نداو هه‌بووه‌ به‌تایبه‌تى سعودیه‌‪،‬‬ ‫ش��ارى خمر به‌گه‌وره‌ترین پێگه‌ى‬ ‫هۆزى حاشد داده‌نرێت‪ ،‬شێخ سادق‬ ‫االحمر له‌ده‌یه‌ى کۆتایى ژیانى باوکیدا‬ ‫شێخ «عه‌بدواڵ بن حسێن االحمر» دا‬ ‫ده‌رک�ه‌وت ئاماده‌بوونى شێخ سادق‬ ‫له‌ساڵى ‪ 1988‬وه‌ ده‌ست پێ ده‌کات‬ ‫کاتێک سه‌رکه‌وتنى به‌ده‌ست هێنا‬ ‫بۆ ئه‌ندامیه‌تى ئه‌نجومه‌نى شورا ل ‌ه‬ ‫ناوچه‌ى حوث و عشه‌‪ ،‬وه‌ یه‌کێک بوو‬ ‫له‌و ئه‌ندام په‌رله‌مانانه‌ى که‌ده‌نگى بۆ‬ ‫یه‌کگرتنه‌وه‌ى هه‌ردوو یه‌مه‌نى باکور‬ ‫و باشور دا له‌ساڵى ‪ ،1990‬براى شێخ‬ ‫سادق که‌ناوى شێخ حه‌میده‌ ڕووى‬ ‫ک��رده‌ ک��ارى بازرگانى وه‌ تۆڕێکى‬ ‫کۆمپانیا و دام���ه‌زراوه‌ى دامه‌زراند‬ ‫که‌قورساییه‌کى ئابوورى بۆ بنه‌ماڵه‌ى‬ ‫احمر دروست کرد هه‌ر ئه‌و ئابوریه‌ش‬ ‫ئێستا یارمه‌تى ده‌ریانه‌ له‌ناکۆکیه‌کانى‬ ‫ن��ێ��وان��ی��ان ل �ه‌گ �ه‌ڵ س���ه‌رۆک عەلى‬ ‫عه‌بدولاڵ ساڵح دا‪ .‬باوکى شێخ‬ ‫سادق شێخ عه‌بدوڵاڵ زۆر پشتى ب ‌ه‬ ‫کوڕه‌که‌ى ده‌به‌ست له‌چاره‌سه‌رکردنى‬ ‫پرسه‌کانى هۆزه‌که‌یان‪ ،‬چونکه‌ شێخ‬ ‫عه‌بدوڵاڵ زیاتر سه‌رقاڵى کاروباره‌کانى‬ ‫په‌رله‌مان بوو له‌ساڵى ‪ 1990‬تاکۆچى‬ ‫دواییه‌که‌ى له‌ساڵى ‪ 2008‬ئه‌ندامى‬

‫په‌رله‌مان بوو‪.‬‬ ‫ش��ێ��خ س���ادق ل���ه‌وم���اوه‌ی���ه‌دا زۆر‬ ‫ئ�ه‌زم��وون��ى وه‌رگ���رت ل�ه‌ چ��اره‌س�ه‌ر‬ ‫ک��ردن��ى ک��ێ��ش �ه‌ک��ان��دا ب�ه‌ت��ای��ب�ه‌ت‬ ‫بۆچاره‌سه‌رکردنى زۆر‬ ‫که‌باوکى‬ ‫له‌گرفته‌ عه‌شائیریه‌کان له‌جێگه‌ى‬ ‫خ���ۆى ش��ێ��خ س���ادق���ى ده‌ن�����ارد‪،‬‬ ‫شێخ س��ادق س �ه‌رب��ارى ئه‌زموونى‬ ‫قه‌به‌لى ئه‌زموونى هه‌یه‌ له‌بوارى‬ ‫فڕۆکه‌وانى چوار ساڵ له‌ ویالیه‌ت ‌ه‬ ‫یه‌کگرتووه‌کانى ئه‌مه‌ریکا له‌بوارى‬ ‫فڕۆکه‌وانى مه‌ده‌نى خوێندویه‌تى‪،‬‬ ‫شێخ س��ادق ل �ه‌دواى مردنى باوکى‬ ‫له‌ ‪ 23‬ى کانوونى دووه‌م��ى ‪2008‬‬ ‫به‌ئاماده‌بوونى ج �ه‌م��اوه‌رى هۆزى‬ ‫حاشد وه‌ک س �ه‌رۆک��ى ئ��ه‌و ه��ۆز ‌ه‬ ‫دیارى کرا‪ ،‬سه‌ره‌تاى ناکۆکى شێخ‬ ‫سادق له‌گه‌ڵ حکومه‌ت له‌وه‌وه‌ دێت‬ ‫که‌ له‌سه‌ره‌تاى هه‌ڵگیرسانى شۆڕشى‬ ‫یه‌مه‌ن شێخ س��ادق پشتیوانى بۆ‬ ‫دواتر‬ ‫خۆپیشاندانه‌کان ڕاگه‌یاند‬

‫ئه‌ندامى هۆزه‌که‌ى ده‌ستیان گرت‬ ‫به‌سه‌ر خوێندنگاى (رم��اح) نزیک‬ ‫له‌ماڵى ص��ادق االحمر به‌ بیانووى‬ ‫ئه‌وه‌ى نه‌بێته‌ مۆڵگه‌ى سوپا‪ ،‬ئه‌م ‌ه‬ ‫بووه‌ هۆى ئه‌وه‌ى ناوچه‌که‌ دوو چارى‬ ‫بۆردومانى ساروخى گاردى کۆمارى‬ ‫ببێته‌وه‌‪ ،‬ئه‌و خوێندنگایه‌ له‌ گه‌ڕه‌کى‬ ‫حصبه‌ى باکورى صنعاى پایته‌خت ‌ه‬ ‫نزیک له‌ماڵى شێخ سادق‪ ،‬په‌له‌مارى‬ ‫شێخ سادق له‌ کاتێکدا بوو زۆرێک‬ ‫له‌ سه‌رۆک هۆزو پیاوه‌ ناسراوه‌کانى‬ ‫یه‌مه‌ن له‌ماڵى ئه‌و بوون به‌مه‌به‌ستى‬ ‫ده‌ربڕینى پشتیوانى بۆى‪ ،‬ئه‌مه‌ش‬ ‫بووه‌ هۆى کوژرانى پێنج که‌س ل ‌ه‬ ‫پیاوه‌ ناسراوه‌کانى هۆزه‌کانى مارب‬ ‫وقیفه‌ و بکیل و زم���ار‪ .‬ئه‌مه‌ش‬ ‫شه‌ڕه‌که‌ى توندوتیژتر کرد تاواى‬ ‫ل��ێ��ه��ات ئ���ه‌و ه���ۆزه‌ چ �ه‌ن��د بیناو‬ ‫باره‌گایه‌کى حکومى ده‌ست به‌سه‌ردا‬ ‫گرت‪ ،‬دواتر جێگرى داواکارى گشتى‬ ‫فەرمانى ده‌ست گیرکردنى بۆ شێخ‬ ‫سادق و کوڕه‌کانى ده‌رکرد به‌بیانووى‬ ‫دروستکردنى باندى تێکده‌ر‪ ،‬ڕۆژى‬ ‫‪23‬ى ئایار سه‌رۆکى یه‌مه‌ن ده‌ست‬ ‫پێشخه‌ریه‌کى که‌نداوى ڕه‌تکرده‌وه‌و‬ ‫بۆ کۆتایى هێنان به‌ کێشه‌کانى‬ ‫یه‌مه‌ن ئه‌مه‌ له‌کاتێکدا پێشتر پێى‬ ‫ڕازى بوو‪ ،‬ئه‌وه‌ بوو له‌ ‪3‬ى حوزه‌یراندا‬ ‫هه‌وڵى تیرۆر کردنى سه‌رۆکى یه‌مه‌ن‬ ‫درا‪ ،‬الیه‌نه‌کانیش په‌نجه‌یان بۆ هۆزى‬ ‫حاشد درێ��ژ کرد ب �ه‌وه‌ى په‌المارى‬ ‫مزگه‌وتى سه‌رۆکایه‌تى یه‌مه‌نى دا ک ‌ه‬ ‫چه‌ند قوربانى و بریندارى لێ که‌وته‌و ‌ه‬ ‫له‌ناویاندا س��ه‌رۆک على عه‌بدوڵاڵ‬ ‫ساڵح که‌ ئێستا له‌ نه‌خۆشخانه‌یه‌کى‬ ‫سه‌ربازى له‌ سعودیه‌ چاره‌سه‌رى بۆ‬ ‫ده‌کرێت‪.‬‬ ‫له‌ ڕۆژن��ام�ه‌ى ش �ه‌رق ئه‌وسه‌ت ب ‌ه‬ ‫ده‌ستکاریه‌وه‌‬

‫سه‌رۆکه‌ عه‌ره‌به‌کان ده‌ڕۆن و پادشاکان ده‌مێننه‌وه‌‬

‫پادشاى به‌حرین سه‌رکه‌وتوو بوو ل ‌ه‬ ‫کۆنترۆڵ کردنى ناڕه‌زاییه‌کانى واڵته‌که‌ى‬ ‫پادشاى ئه‌رده‌ن هه‌نگاو ده‌نێت به‌ره‌و‬ ‫مانه‌وه‌ى‪ .‬ئیداره‌ى ئه‌مه‌ریکا گه‌یشتۆته‌‬ ‫ئ �ه‌و ب��ڕوای �ه‌ى ک� ‌ه پ��ادش��اى واڵتانى‬ ‫عه‌ره‌بى زۆرترین ئه‌گه‌رى مانه‌وه‌یان‬ ‫له‌سه‌ر کورسى ده‌سه‌اڵت هه‌یه‌‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫زۆرب�ه‌ى سه‌رۆکه‌کان شکست ده‌هێنن‬ ‫و وکورسى ده‌سه‌اڵت جێده‌هێڵن‪ .‬ئه‌و‬ ‫گۆڕانکاریانه‌ى ڕۆژه �ه‌اڵت��ى ناوڕاست‬ ‫تائێستا هه‌ریه‌ک ‌ه ل ‌ه سه‌رۆکى مصر‬ ‫حسنى مباره‌ک و سه‌رۆکى تونس زه‌ین‬ ‫العابدین ناچار ب ‌ه ده‌ستى له‌کارکێشانه‌وه‌‬ ‫کردوو‌ه و بارودۆخى یه‌مه‌نیش ڕۆژبه‌ڕۆژ‬

‫به‌ره‌و خراپوون ده‌چێت‪ ،‬له‌به‌رامبه‌ردا‬ ‫پادشى ئه‌رده‌ن و به‌حرین ل ‌ه کۆنترۆڵى‬ ‫ناڕه‌زاییه‌کان سه‌رکه‌وتوو بوون‪ ،‬ئه‌مه‌‬ ‫جگ ‌ه له‌پادشاى سعودی ‌ه و مه‌غریب‪.‬‬ ‫ب �ه‌اڵم له‌بارودۆخى لیبیادا موعه‌مه‌ر‬ ‫قه‌زافى ن ‌ه سه‌رۆک ‌ه و ن ‌ه پادشای ‌ه به‌اڵم‬ ‫کۆتاى ب ‌ه ده‌سه‌اڵته‌که‌ى دێت‪ .‬پسپۆڕانى‬ ‫ئه‌مه‌ریکى پێیان وای ‌ه چاکسازیه‌کانى‬ ‫پادشاى ئ �ه‌رده‌ن ده‌توانێت مانه‌وه‌ى‬ ‫له‌سه‌ر کورسى ده‌سه‌اڵت درێژ بکاته‌وه‌‬ ‫‪ .‬واشنتۆن هیوا خواز‌ه ئه‌و پادشایانه‌‬ ‫ل ‌ه ئاینده‌دا ببن ‌ه پادشایه‌کى ده‌ستورى‪.‬‬ ‫ڕاوێ��ژک��ارى ڕۆژه �ه‌اڵت��ى ن��اوڕاس��ت له‌‬ ‫ئیداره‌ى جۆرج بۆش (ئیلیوت ئه‌برامز)‬

‫ووتى‪ :‬به‌پێى چاودێرى کردنى ئه‌رده‌ن و‬ ‫به‌حرین ئه‌و دوو واڵت ‌ه به‌ڕێگاى ڕاستدا‬ ‫ده‌ڕۆن‪ ،‬به‌اڵم ب ‌ه شێوه‌یه‌کى ته‌واونیه‌‬ ‫وتى‪ :‬پادشایه‌تى ده‌ستورى جۆرێک ‌ه له‌‬ ‫دیموکراتى له‌الیه‌کى تره‌و‌ه نیۆرک تایمز‬ ‫ل ‌ه باڵوێزى پێشوى ئه‌مه‌ریکا ل ‌ه سوریا‬ ‫تیۆدۆر قتوفى گواسته‌و‌ه ک ‌ه واڵتانى‬ ‫ده‌وڵ �ه‌م �ه‌ن��دى وه‌ک ق �ه‌ت �ه‌ر‪ ،‬کوێت‪،‬‬ ‫ئیماڕات ‪ .‬ئاینده‌ى باشیان ده‌بێت‬ ‫له‌گه‌ڵ پادشایه‌تى شه‌رعى ده‌ستورى‬ ‫زیاتر ل ‌ه کۆمارى ‪.‬‬ ‫له‌نیۆرک تایمزه‌وه‌‬ ‫میدێل ایس اۆنالین‬

‫دواهه‌مین ساته‌کاى موباره‌ک له‌ کۆشکى کۆماریدا‬ ‫«ع ‌ال موباره‌ک ب ‌ه جه‌مال موباره‌کى براى وت‬ ‫تۆ هۆکارى ئه‌م کۆتاییه‌ت»‪.‬‬ ‫مباره‌ک ب ‌ه سۆزانى خێزانى ووت‪ :‬تۆ و‬ ‫کوڕه‌کانت مێژووى منتان شێواند‪.‬‬ ‫ل�ه‌دوا ساته‌کانى فه‌رمان ڕه‌واى حوسنى‬ ‫موباره‌ک سه‌رۆکى له‌سه‌ر کار البراوى مصر‬ ‫ده‌نگ ‌ه ده‌نگ له‌نێو خێزانه‌که‌یدا ڕوویدا ‪.‬‬ ‫به‌جۆرێک ع ‌ال هێرشى کردۆت ‌ه سه‌ر جه‌مالى‬ ‫براى به‌و‌ه تاوانبارى کردوو‌ه ک ‌ه هۆکارى‬ ‫سه‌ره‌کى تۆیت ل��ه‌وه‌ى ئێستا ل ‌ه مصر‬ ‫ڕووده‌دات‪ ،‬ئه‌وه‌تا ئ �ه‌و‌ه باوکمان ئه‌وه‌‬ ‫کۆتاییه‌که‌یه‌تى ک ‌ه هه‌رگیز شایسته‌ى ئه‌و‬ ‫کۆتایی ‌ه نه‌بوو‪ .‬ده‌نگه‌ده‌نگى کوڕه‌کانى‬ ‫موباره‌ک به‌جۆرێک بوو هه‌موو ئه‌وانه‌ى ل ‌ه‬ ‫کۆشکى کۆماردا بوون گوێبیستى بوون‪،‬‬ ‫چه‌ند که‌سایه‌تیه‌کى گ���ه‌وره‌ى ده‌وڵ �ه‌ت‬ ‫که‌له‌وکاته‌دا ل ‌ه کۆشکى ک��ۆم��اردا بوون‬

‫که‌وتن ‌ه نێوانیان‪،‬دواتر ب ‌ه سێ ئوتومبێل‬ ‫کۆشکى کۆماریان به‌جێهێشت و به‌ره‌و‬ ‫فڕوکه‌خانه‌ى (ماظت)نزیک ل ‌ه کۆشکه‌و‌ه‬ ‫له‌وێشه‌و‌ه ب ‌ه فڕۆکه‌ى سه‌رۆکایه‌تى به‌ره‌و‬

‫شه‌رم شێخ ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫ل��ە رۆژن���ام���ەی االخ��ب��اری میسری و قەبەسی‬ ‫کوێتییەوە وەرگ��راوە‪.‬‬


‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫کۆمەاڵیەتی‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫‪9‬‬

‫وه‌اڵمێک بۆ ئه‌و پرسیارانه‌ى سه‌باره‌ت به‌پێشینه‌ى هاوسه‌رى ده‌کرێن‬

‫عه‌دنان مه‌ال ساڵح*‬ ‫زیادکردنى پێشینه‌ى هاوسه‌رى‬ ‫(سلف ‌ه الزواج)‪،‬به‌یه‌کێک له‌و بڕیار‌ه‬ ‫گ��رن��گ��ان �ه‌ى ح��ک��وم �ه‌ت��ى هه‌رێمى‬ ‫کوردستان داده‌نرێت که‌بوو ب ‌ه مایه‌ى‬ ‫دڵخۆشکردنى هاواڵتیان ‪،‬به‌تایبه‌ت‬ ‫ئه‌و گه‌نجانه‌ى ک ‌ه تائێستا نه‌چووبون ‌ه‬ ‫نێوپرۆسه‌ى هاوسه‌رگیرییه‌وه‌ ‪ ،‬زیاتر‬ ‫له‌هه‌رکه‌سێکى تر پێشوازیان له‌م‬ ‫بڕیار‌ه کرد‪.‬بوونى ئ�ه‌و پێشینه‌ی ‌ه‬ ‫هاوکاریه‌کى م��ادى باش ده‌بێت بۆ‬ ‫ه�ه‌م��وو ئ �ه‌و گه‌نجانه‌ى که‌ویستى‬

‫ئه‌وه‌یان هه‌ی ‌ه هاوسه‌رگیری ئه‌نجام‬ ‫بده‌ن‪.‬هه‌رگرنگى ئ �ه‌م بابه‌ته‌ بوو‬ ‫ک �ه‌ب��وو‌ه ه��ۆى ئ���ه‌وه‌ى زۆرێ���ک له‌و‬ ‫گه‌نجانه‌ى که‌نه‌چووبون ‌ه نێو پرۆسه‌ى‬ ‫هاوسه‌رگیریه‌و‌ه له‌گه‌ڵ ئه‌و گه‌نجانه‌ى‬ ‫که‌سودمه‌ند نه‌بوون له‌و پێشینه‌ی ‌ه‬ ‫به‌وردى چاودێرى له‌سه‌ر هه‌نگاوه‌کان‬ ‫و دانیشتنه‌کانى په‌رله‌مان بکه‌ن‬ ‫ب��ۆئ �ه‌وه‌ى ئ��اگ��ادارى دوای��ن بریارو‬ ‫گۆرانکارى په‌رله‌مان بن سه‌باره‌ت‬ ‫به‌م بابه‌ته‌‪.‬سه‌ره‌نجام پاش چه‌ند‬ ‫دانیشتنێک په‌رله‌مانى کوردستان‬ ‫بریارى دا پێشینه‌ى هاوسه‌رى زیاد‬ ‫بکات ل ‌ه (‪ )1‬ملیۆنه‌و‌ه بۆ (‪ )5‬ملیۆن‬ ‫دینار‪.‬‬ ‫ب�ه‌گ��وێ��ره‌ى ی��اس��اى ژم����اره‌(‪)17‬‬ ‫ساڵى (‪ )2010‬پێشینه‌ى هاوسه‌رى‬ ‫به‌گوێره‌ى ده‌ بنه‌ما ده‌درێت‪-:‬‬ ‫یه‌که‌م‪:‬ده‌بێ ئه‌و که‌سه‌ى داواى‬ ‫پێشین ‌ه ده‌ک��ات ‪،‬ه��اواڵت��ى هه‌رێمى‬ ‫ک��وردس��ت��ان_ع��ێ��راق بێت و تێدا‬ ‫نیشته‌جێ بێت‪.‬‬ ‫دووه‌م‪:‬داواک����ارى پێشین ‌ه (‪)18‬‬ ‫ساڵى ته‌واو کردبێت‪.‬‬ ‫سێیه‌م‪:‬ده‌بێت گرێبه‌ستى هاوسه‌رى‬ ‫الى دادگ���اى تایبه‌تمه‌ندى هه‌رێم‬ ‫کردبێت‪.‬‬ ‫چواره‌م‪:‬نابێ سودى ل ‌ه پێشینه‌یه‌کى‬

‫دیکه‌ى هاوسه‌رى وه‌رگرتبێت‪.‬‬ ‫پێنجه‌م ‪:‬ئ�ه‌گ�ه‌ر فه‌رمانبه‌ر بوو‬ ‫نابێت خاوه‌ن پله‌یه‌کى تایبه‌ت بێت‪.‬‬ ‫شه‌شه‌م‪:‬ژن و پیاو بۆ مه‌به‌ستى‬ ‫مافى پێشینه‌ به‌یه‌ک که‌س داده‌نرێن‪.‬‬ ‫له‌مادده‌ى سێیه‌مدا هاتووه‌«سااڵن ‌ه‬ ‫پێشینه‌ى ه��اوس �ه‌رى ب �ه‌و ج��ۆره‌ى‬ ‫ل��ه‌گ��ه‌ڵ ه �ه‌ل��وم �ه‌رج��ى ئ��اب��ووری��دا‬ ‫ده‌گونجێت ده‌درێ��ت‪،‬ل�� ‌ه بودجه‌ى‬ ‫گشتیدا دیارى ده‌کرێت‪.‬‬ ‫م���ادده‌ى چ��واره‌م‪:‬ه��ی��چ سودێکى‬ ‫یاسایى ناچێت ‌ه س��ه‌ر پێشینه‌ى‬ ‫خه‌رجکراو‪.‬‬ ‫مادده‌ى پێنجه‌م‪:‬ل ‌ه حاڵه‌تى مردنى‬ ‫داواک���ارى پێشینه‌ ب�ه‌ر ل�ه‌دان�ه‌وه‌ى‬ ‫میراتگره‌کانى له‌بڕى پێشینه‌ یان‬ ‫ئه‌وه‌ى که‌لێى ماوه‌ ده‌به‌خشرێت‪.‬‬ ‫مادده‌ى شه‌شه‌م‪:‬له‌حاڵه‌تى ته‌اڵق‬ ‫ی��ان جیابوونه‌وه‌ ی��ان به‌تاڵکردنى‬ ‫گرێبه‌ستى ه��اوس�ه‌رى له‌نێوان ژن‬ ‫و مێرد‪،‬پێشینه‌ى خ�ه‌رج��ک��راو ل ‌ه‬ ‫داواک��اره‌ک��ه‌ى وه‌رده‌گیررێته‌وه‌‪،‬ک ‌ه‬ ‫به‌قه‌رزێکى نایاب داده‌نرێت‪.‬به‌گوێر‌ه‬ ‫حوکمه‌کانى یاساکانى کارپێ کراو‬ ‫ل ‌ه هه‌رێم سه‌باره‌ت به‌وه‌رگرتنه‌وه‌ى‬ ‫قه‌رزى حکومه‌ت‪.‬‬ ‫م����ادده‌ى ح��ه‌وت��ه‌م‪:‬ک��ه‌س مافى‬ ‫پێشینه‌ى نییه‌ بێجگ ‌ه ل �ه‌وان �ه‌ى‬

‫یه‌که‌مین گرێبه‌ستى هاوسه‌رییانه‌‪.‬‬ ‫هه‌رچه‌ند‌ه ل ‌ه ئێستادا بریاره‌ک ‌ه‬ ‫دراوه‌ و یاسایه‌کى بۆ دانراوه‌ ‪ ،‬به‌اڵم‬ ‫نه‌هاواڵتى ئاسایى و نه‌ فه‌رمانبه‌رانى‬ ‫ئ�ه‌و شوێنانه‌شى ک ‌ه تایبه‌تمه‌ندن‬ ‫به‌کار رایى کردن و پێدانى پێشینه‌ى‬ ‫ه��اوس �ه‌رى زان��ی��ارى ت �ه‌وای��ان النی ‌ه‬ ‫سه‌باره‌ت به‌ورده‌کارى ئه‌م پێشینه‌ی ‌ه‬ ‫ل��ه‌رووى ئ �ه‌وه‌ى ک ‌ه ئه‌م پێشینه‌ی ‌ه‬ ‫ل �ه‌ک �ه‌ی �ه‌و‌ه خ��ه‌رج ده‌ک��رێ��ت ؟ کێ‬ ‫ده‌گرێته‌و‌ه ؟یان ئایا ئه‌و هاواڵتیانه‌ى‬ ‫ک�ه‌پ��ێ��ش س��اڵ��ى ‪ 2011‬پ��رۆس �ه‌ى‬ ‫هاوسه‌رگیریان ئه‌نجام داوه‌ ده‌توانن‬ ‫سودمه‌ندبن له‌و پێشینه‌یه‌؟ ئایا ئه‌و‬ ‫هاواڵتیانه‌ى ک ‌ه سودمه‌ند بوون به‌بڕى‬ ‫ئه‌و (‪ )1‬ملیۆنه‌ى پێشتر هه‌بوو‬ ‫جارێکى تر ده‌توانن سودمه‌ندبن و‬ ‫پێشینه‌ى تاز‌ه ده‌یانگرێته‌وه‌؟ یان‬ ‫ئایا ئه‌گه‌ر ژنێک که‌سودمه‌ندبوو‌ه‬ ‫ب ‌ه پێشینه‌ى هاوسه‌رگیرى به‌ناوى‬ ‫خۆیه‌و‌ه پاش ماوه‌یه‌ک مێرده‌که‌ى‬ ‫ته‌اڵقى ده‌دات و پیاوێکى تر ده‌یکات ‌ه‬ ‫ه��اوس�ه‌رى خ��ۆى ئایا ئ�ه‌م پیاوه‌ى‬ ‫دووه‌م س��ه‌ره‌راى ئ �ه‌وه‌ى ژنه‌که‌ى‬ ‫جارێک سودمه‌ند ب��ووه‌ پێشینه‌ى‬ ‫بۆ خه‌رج ده‌کرێت؟پێچه‌وانه‌ى ئه‌م‬ ‫نمونه‌یه‌ش بۆ خۆى پرسیارێکى تر‌ه‬ ‫‪ .‬ئه‌م پرسیارانه‌و چه‌ند پرسیارێکى‬

‫تریش که‌وه‌اڵمى روون شک نابرێت‬ ‫بۆیان ده‌بێت له‌الیه‌ن وه‌زاره‌تى دارایی‬ ‫و کاروبارى ئابووریه‌و‌ه وه‌اڵم بدرێنه‌و‌ه‬ ‫‪.‬‬ ‫ل� ‌ه ئاینده‌یه‌کى نزیکدا ده‌بێت‬ ‫وه‌زاره‌ت�����ى دارای����ى و ک��اروب��ارى‬ ‫ئ���اب���وورى ب��ه‌ن��وس��راوى ف �ه‌رم��ى‬ ‫س�ه‌ب��اره‌ت به‌زیادکردنى پێشینه‌ى‬ ‫هاوسه‌رى نوسراو باڵوبکاته‌وه‌ به‌سه‌ر‬ ‫هه‌موو وه‌زاره‌ت �ه‌ک��ان��داو ورده‌ک��ارى‬ ‫و ب �ه‌رچ��اوروون��ى زیاتر له‌نێو ئه‌و‬ ‫ن��وس��راوه‌دا ب��دات ب�ه‌وه‌زاره‌ت�ه‌ک��ان و‬ ‫له‌وانیشه‌و‌ه بۆ به‌ڕێوه‌به‌رایه‌تى و‬ ‫فه‌رمانگه‌کانى خوارووى خۆیان‪.‬به‌ند‌ه‬ ‫بۆخۆم چه‌ندین جار ئه‌و پرسیارنه‌م‬ ‫ل �ه‌الی �ه‌ن ه��اواڵت��ی��ان �ه‌و‌ه ل��ێ ک��راو‌ه‬ ‫به‌اڵم به‌گوێره‌ى زانیاریه‌کان وه‌اڵمم‬ ‫داونه‌ته‌و‌ه زانیاریه‌کانیش ب ‌ه شه‌خسى‬ ‫ل ‌ه که‌سایه‌تى و ئه‌ندامانى په‌رله‌مان‬ ‫وه‌رده‌گرت ‪،‬سه‌باره‌ت به‌و که‌سانه‌ى‬ ‫که‌ ساڵێک تێپه‌ڕ ن�ه‌ب��وو‌ه به‌سه‌ر‬ ‫ب���ه‌روارى گرێبه‌ستى هاوسه‌رییان‬ ‫ده‌توانن سودمه‌ندبن له‌م پێشینه‌یه‌‪.‬‬ ‫به‌گوێره‌ى زانیاریه‌کان هه‌موو ئه‌و‬ ‫که‌سانه‌ى که‌ (‪ )1‬ملیۆن دیناریان‬ ‫پێشتر وه‌ک پێشینه‌ وه‌رگ��رت��وو‌ه‬ ‫ب��ڕى ئ �ه‌و پ��اره‌ی �ه‌ى ک �ه‌م��اوه‌و (‪)4‬‬ ‫ملیۆن دیناره‌ وه‌ک قه‌ره‌بوو پێیان‬

‫ده‌درێته‌و‌ه به‌مه‌رجێک ماوه‌ى ساڵێک‬ ‫به‌سه‌ر گرێبه‌سته‌که‌یان تێنه‌په‌ڕیبێت‬ ‫بۆ ئه‌م ‌ه رایه‌کى تر هه‌یه‌ ده‌لێت ک ‌ه‬ ‫گوای ‌ه ق�ه‌ره‌ب��وو بۆ ئ�ه‌و که‌سانه‌ی ‌ه‬ ‫که‌ل ‌ه ‪ 2011/1/1‬به‌دواوه‌ گرێبه‌ستیان‬ ‫ئه‌نجام داوه‌‪.‬س �ه‌ب��اره‌ت به‌و ژنانه‌ى‬ ‫ک ‌ه له‌مێرده‌کانیان جیاده‌بنه‌وه‌ و‬ ‫له‌پێش جیابونه‌وه‌یان سودمه‌ند بووبن‬ ‫له‌ پێشینه‌ى هاوسه‌رى‪،‬به‌گوێره‌ى‬ ‫زانیاریه‌ سه‌ره‌تاییه‌کان له‌په‌رله‌ماندا‬ ‫قسه‌ى ل�ه‌س�ه‌رک��راو‌ه ب��ۆئ�ه‌وه‌ى ئه‌و‬ ‫که‌سانه‌ دواى ئه‌وه‌ى له‌گه‌ڵ پیاوێکى‬ ‫ت��ر ه��اوس�ه‌رگ��ی��رى ده‌ک���ه‌ن مێردى‬ ‫دووه‌م��ی��ان بتوانێت ل�ه‌و پێشینه‌ی ‌ه‬ ‫سودمه‌ندبێت‪ .‬سه‌ره‌راى به‌دواداچوون‬ ‫وگه‌ران و هه‌وڵدانمان بۆ وه‌رگرتنى‬ ‫زانیاریه‌کان بێگومان ئه‌م وه‌اڵمان ‌ه‬ ‫ناتوانن دڵنیایى ت��ه‌واو به‌هاواڵتى‬ ‫ببه‌خشن پێویست ‌ه هه‌رچى زووت��ر‌ه‬ ‫وه‌اڵم��ى ئ�ه‌و پرسیارانه‌ له‌زانیارى‬ ‫شه‌خسیه‌و‌ه بکرێن ب ‌ه بریارى فه‌رمى‬ ‫و به‌ته‌واوى فه‌رمانگه‌کانى حکومه‌تى‬ ‫هه‌رێم باڵوبکرێته‌وه‌‪.‬بۆ ئه‌وه‌ى هه‌موو‬ ‫هاواڵتیان له‌چۆنیه‌تى خه‌رج کردنى‬ ‫ئه‌و پێشینه‌یه‌ دڵنیاو ئاگاداربن‪.‬‬ ‫*دادنووسى ڕزگارى‬

‫‪Adnan_hawlati@yahoo.com‬‬

‫کـــــچـــــان شــــــه‌رمنـــــن یا کـــــوڕان؟‬ ‫ئا‪ :‬دڵشادصاڵح‬ ‫زۆرج��ارش �ه‌رم ک��ردن له‌هه‌ندێ‬ ‫ڕووه‌وه‌ بۆ ه���ه‌ردوو ڕه‌گ�ه‌زه‌ک�ه‌‬ ‫به‌شتێکى ب��اش ن���اوزه‌دک���راوه‌‬ ‫ب �ه‌ب��اش��ی ده‌ش��ک��ێ��ت �ه‌وه‌‪ ،‬ب��ه‌اڵم‬ ‫به‌ڕووه‌که‌ى تردا زۆرجار به‌خراپه‌‬ ‫ده‌بێت وه‌ که‌سایه‌تیه‌کى شه‌رمنى‬ ‫لێده‌رده‌چێت‪ ،‬بۆ ئه‌وه‌ى بزانین‬ ‫ک��چ��ان زۆرت����ر ش����ه‌رم ده‌ک���ه‌ن‬ ‫یاکوڕان؟ له‌م ڕاپۆرته‌دا هه‌ردوو‬ ‫ڕه‌گه‌زه‌که‌ سه‌باره‌ت به‌باشی و‬ ‫خراپی شه‌رم بۆمان دوان «‬ ‫شۆخان ئ �ه‌و کچه‌یه‌ ته‌مه‌نى‬ ‫(‪ )24‬س����اڵ ده‌ڵ���ێ���ت « من‬ ‫هه‌رله‌مناڵیمه‌وه‌ شه‌رمم کردوه‌‬ ‫که‌چومه‌ قوتابخانه‌ش ب �ه‌رده‌وام‬ ‫شه‌رمم له‌مامۆستاکانم ک��ردوه‌‪،‬‬ ‫وه‌ئ��ه‌م��ه‌ش گ �ه‌وره‌ت��ری��ن گرفتى‬ ‫ب��ۆدروس��ت ک��ردوم چونکه‌ وه‌ک‬ ‫پێویست نه‌متوانیوه‌ پرسیارى‬ ‫وانه‌کان له‌مامۆستاکان بکه‌م ‪،‬‬ ‫وه‌کاتێک مامۆستایه‌ک له‌پۆلدا‬ ‫پ��رس��ی��ارێ��ک��ى ل��ێ��ک��ردوم ده‌م��م‬ ‫ته‌ته‌ڵه‌ى ک���ردوه‌ و نه‌مزانیوه‌‬ ‫چۆن وه‌اڵم��ى مامۆستا بده‌مه‌وه‌‬ ‫و تێکه‌ڵم ک���ردوه‌ مامۆستاش‬ ‫واى زان��ی��وه‌ م��ن ت �ه‌م �ه‌ڵ��م‪ ،‬من‬ ‫ن �ه‌ک ه �ه‌ر له‌قوتابخانه‌ به‌ڵکو‬ ‫له‌ڕێگاوبان و شوێنه‌گشتیه‌کان‬ ‫که‌سێک ن�ه‌ن��اس��م پرسیارێکى‬ ‫ئاساییم لێبکات ڕه‌نگم ده‌گۆڕێت‬ ‫و نازانم چۆن وه‌اڵمى بده‌مه‌وه‌‪.‬‬ ‫ڕاس��ت��ى ن���اوى ئ���ه‌و کچه‌یه‌که‌‬ ‫ته‌مه‌نى (‪ )19‬ساڵه‌ ڕایگه‌یاند‬ ‫‪:‬شه‌رم بۆ ئافره‌ت وه‌ک قه‌ڵغان‬ ‫وای��ه‌ ب��ه‌اڵم شه‌رمه‌که‌ وانه‌بێت‬ ‫به‌کچێکى ش �ه‌رم��ن ن��اوده‌رک��ات‬ ‫به‌ڵکو واب��ک��ات به‌رامبه‌ره‌که‌ى‬ ‫ش �ه‌رم��ى لێبکات ئه‌میش ڕێز‬ ‫ب��ۆ ب��ه‌رام��ب��ه‌ره‌ک��ان��ى داب��ن��ێ��ت‬ ‫کاتێک ڕێز وه‌ک بنه‌مایه‌ک دانرا‬ ‫له‌نێوان دوو که‌سی به‌رامبه‌ردا‪،‬‬ ‫ئ �ه‌و ک��ات ئ��ه‌وه‌ى ن��اوى شه‌رمه‌‬ ‫بونى نامێنێت‪ ،‬وه‌شه‌رم له‌دینى‬ ‫پ��ی��رۆزى ئیسالمیش به‌یه‌کێک‬ ‫له‌خاڵه‌ گرنگه‌کان ناوبراوه‌‪ .‬بۆیه‌‬ ‫پێویسته‌ ل �ه‌ه �ه‌ردوو ڕه‌گ�ه‌زه‌ک�ه‌‬ ‫سیفاتى شه‌رمیان تیاهه‌بێت‪،‬‬ ‫ش��اخ��ه‌وان ن���اوى ئ��ه‌و ک��وڕه‌ی �ه‌‬ ‫ته‌مه‌نى له‌سه‌روو سی ساڵیه‌وه‌یه‌‬ ‫و خاوه‌نى (‪ )3‬مناڵه‌ به‌اڵم وه‌ک‬ ‫خ��ۆى باسی ک��رد زۆر شه‌رمنه‌‪،‬‬ ‫شه‌رم له‌هه‌موو که‌سێک ده‌کات‬ ‫کچ کوڕ مناڵ گه‌وره‌ ئه‌و ووتى‪ :‬من‬

‫شه‌رم بۆ‬ ‫ئافره‌ت‬ ‫وه‌ک قه‌ڵغان‬ ‫وایه‌ به‌اڵم‬ ‫شه‌رمه‌ک ‌ه‬ ‫وانه‌بێت‬ ‫به‌کچێکى‬ ‫شه‌رمن‬ ‫ناوده‌رکات‬ ‫به‌ڵکو وابکات‬ ‫به‌رامبه‌ره‌که‌ى‬ ‫شه‌رمى‬ ‫لێبکات‬ ‫هه‌ر له‌مناڵیه‌وه‌ واپه‌روه‌رده‌ کراوم‬ ‫که‌ شه‌رمن بم وه‌ من پێم وایه‌‬ ‫ئه‌وجۆره‌ په‌روه‌رده‌یه‌ نادروسته‌‪،‬‬ ‫من هه‌رله‌مناڵیه‌وه‌شه‌رم و ترس‬ ‫باڵی کێشابوو به‌سه‌رما بۆیه‌ هه‌م‬ ‫کوڕێکى شه‌رمن ه �ه‌م کوڕێکى‬ ‫ت��رس��ن��ۆک‪ ،‬ت��رس��ن��ۆک ب�ه‌م��ان��ا‬ ‫ته‌قلیدیه‌که‌ى نا ‪،‬به‌ڵکو به‌رده‌وام‬ ‫خۆم کابوسێکم له‌ناوناخى خۆمدا‬ ‫دروست کردبوو به‌بێ ئه‌وه‌ى بونى‬ ‫هه‌بێت ‪،‬به‌رده‌وام ده‌م ووت ئه‌گه‌ر‬ ‫ئه‌و کاره‌ بکه‌م فاڵن مامۆستا لێم‬ ‫ده‌دات فاڵن که‌س زویر ده‌بێت لێم‬ ‫و دواتر قسه‌م له‌گه‌ڵ ناکات یان‬ ‫ئه‌وسا به‌مناڵی هه‌ر کۆمه‌ڵێک کوڕ‬ ‫چه‌ند کوڕێکى هاوته‌مه‌نى خۆیان‬ ‫ک��ۆده‌ک��رده‌وه‌و یه‌کێکیان ده‌بوو‬ ‫به‌به‌رپرسیان و هه‌ر کوڕێک هه‌ر‬ ‫خۆى بوایه‌ تێر لێدانیان ده‌کرد یان‬ ‫گه‌ر به‌گه‌ڕه‌که‌که‌یاندا بڕۆشتیتایه‌‬ ‫ئه‌وا دواتر(فه‌القه‌)یه‌کى باشیان‬ ‫ده‌کردى منیش ئا له‌و لێدانانه‌م‬ ‫زۆر خ���واردوه‌ ‪،‬له‌قوتابخانه‌ش‬

‫سه‌ره‌تایی و ناوه‌ندى و ئاماده‌یشم‬ ‫هه‌ر به‌شه‌رمێکى زۆر گوزه‌راند‬ ‫ئه‌مه‌ش کاریگه‌رى هه‌بوو له‌سه‌رم‬ ‫له‌سه‌ر ڕه‌وت��ى خوێندن‪ .‬چه‌ند‬ ‫ساڵێک دواک��ه‌وت��م ب���ڕوا بکه‌ن‬ ‫مامۆستا پ��رس��ی��ارى لێکردوم‬ ‫(تورک) بووم قسه‌م بۆ نه‌هاتووه‌‬ ‫ئێستاش که‌ژنم هێناوه‌ زۆرج��ار‬ ‫شه‌رم ده‌که‌م ‪،‬خه‌ڵکى وا هه‌بووه‌‬ ‫ئ�ه‌و شه‌رمه‌ى قۆستومه‌ته‌وه‌ و‬ ‫له‌به‌رده‌ست که‌وتێکى مادى خۆى‬ ‫منى ئیحراج کردوه‌ به‌ناوى منه‌وه‌‬ ‫بووه‌ به‌خاوه‌نى (عه‌قار و زه‌وى )و‬ ‫ئێستاش ناڵێ سوپاس! بڕوا بکه‌ن‬ ‫جارێکیان له‌شه‌شه‌مى ئاماده‌یی‬ ‫ب��وی��ن ب���راده‌رێ���ک به‌رپرسێکى‬ ‫حکومى بوو به‌ڵێنى به‌من دا که‌من‬ ‫له‌وانه‌یه‌کدا هاوکارى ئه‌و بکه‌م‬ ‫ئه‌ویش له‌چه‌ندوانه‌یه‌کى تر که‌ من‬ ‫باش نه‌بووم تیایدا هاوکاریم بکات‬ ‫منیش ووتم باش کاتێک ئه‌و ڕۆژه‌‬ ‫تاقی کردنه‌وه‌ى ئه‌و په‌ڕاوه‌مان‬ ‫هه‌بوو که‌ئه‌و الوازب��وو تیایا من‬

‫ه��اوک��اری��م ک��رد نزیکه‌ى (‪)85‬‬ ‫نمره‌ى تێدا هێنا کاتێک واده‌ى‬ ‫ئه‌و تاقی کردنه‌وانه‌ هات که‌من‬ ‫الواز بووم تیایدا هیچ هاوکارى‬ ‫نه‌کردم و ئه‌و ساڵه‌ من گه‌ڕامه‌وه‌‬ ‫و شه‌رمم کرد بڵێم ئه‌ى خۆتۆ‬ ‫ووتت هاوکاریت ده‌ک�ه‌م ئه‌ویش‬ ‫ن��اوى له‌زانکۆ هاته‌وه‌و ت�ه‌واوى‬ ‫کرد و منیش تائێستا قوتابخانه‌م‬ ‫ته‌واو نه‌کردووه‌ ئه‌وه‌ش هۆکارى‬ ‫شه‌رم ‪،‬ئازاد ناوى کوڕێکى ته‌مه‌ن‬ ‫(‪ )36‬ساڵه‌ خ��اوه‌ن که‌مالیاته‌‬ ‫به‌اڵم کوڕێکى تابڵێی زی��ره‌ک و‬ ‫زیته‌ڵه‌یه‌ ئه‌و ده‌ڵێت «هه‌ر به‌مناڵی‬ ‫تازه‌ چوبومه‌ قوتابخانه‌ هاوینان‬ ‫ب��اوک��م ئه‌یبردم بۆدوکانه‌که‌ى‬ ‫خ��ۆى وت��ێ��ک�ه‌اڵوى خه‌ڵکم کرد‬ ‫‪،‬من به‌زۆرى کچان و ژنان ڕووم‬ ‫تێده‌که‌ن به‌اڵم ڕێژه‌یه‌ک له‌وانه‌‬ ‫شه‌رم ده‌که‌ن و زۆرجار له‌ڕوویان‬ ‫نایه‌ داواى ئه‌و شته‌ بکه‌ن که‌‬ ‫ده‌ی���ان���ه‌وێ ی��ان ب�ه‌ه��اوڕێ��ک�ه‌ى‬ ‫ده‌ڵێت بزانه‌ ف�ڵان شتى هه‌یه‌‬

‫‪،‬ئ �ه‌م �ه‌ گ �ه‌وره‌ت��ری��ن گرفته‌ بۆ‬ ‫ڕه‌گه‌زى مێینه‌ که‌ نه‌توانێت وه‌ک‬ ‫پێویست داواى ئه‌و شته‌ بکات که‌‬ ‫مه‌به‌ستیه‌تى ‪،‬شه‌یما ئه‌و کچه‌‬ ‫ڕوو خۆشه‌ ده‌م به‌خه‌نده‌یه‌ بوو‬ ‫که‌ ووتى‪ :‬نه‌نگیه‌ بۆ کچان شه‌رم‬ ‫بکه‌ن بۆ کچ چیه‌ و ک��وڕ چیه‌‬ ‫‪،‬وه‌اڵ من هیچ شه‌رم ناکه‌م له‌هیچ‬ ‫که‌سێک ڕاس��ت �ه‌ ڕێ��ز له‌هه‌موو‬ ‫که‌سێک ده‌گرم به‌اڵم ئه‌وه‌ى ناوى‬ ‫شه‌رم بێت نایکه‌م کام به‌رپرسه‌‬ ‫گه‌وره‌یه‌ و به‌ناوبانگه‌ داده‌نیشم‬ ‫به‌رامبه‌رى وقسه‌ى خۆم ده‌که‌م‬ ‫‪،‬م��ن ب���اوه‌ڕم ب �ه‌و قسه‌ نیه‌ که‌‬ ‫هه‌ندێ له‌کچان ده‌ڵێن»ده‌ممان‬ ‫ته‌ته‌ڵه‌ ده‌کات و ئاره‌قه‌ ده‌که‌ین و‬ ‫ئه‌له‌رزین به‌رامبه‌ر به‌رپرسێک یان‬ ‫که‌سێکى گه‌وره‌ ‪،‬من ده‌ڵێم ئه‌وه‌‬ ‫هه‌رهه‌مووى واهیمه‌یه‌ و به‌س‪.‬‬ ‫مامۆستا گه‌شبین عه‌لی توێژه‌رى‬ ‫ده‌رون��ى له‌و باره‌یه‌وه‌ ڕایگه‌یاند‬ ‫‪:‬ه �ه‌م��وو که‌سێک ب�ه‌ ڕێ��ژه‌ی�ه‌ک‬ ‫شه‌رم له‌ناخیدا هه‌یه‌ به‌اڵم که‌سی‬

‫وا هه‌یه‌ له‌هه‌ردوو ڕه‌گه‌زه‌که‌ ئه‌و‬ ‫ڕێژه‌یه‌ زۆره‌ هى واش هه‌یه‌ که‌م‬ ‫که‌سی وه‌هاش هه‌یه‌ ناوه‌نده‌ ‪،‬زۆر‬ ‫داب و نه‌ریتى کۆمه‌ڵگا واده‌کات‬ ‫ه �ه‌ن��دێ ل �ه‌ م��رۆڤ �ه‌ک��ان شه‌رمن‬ ‫ب��ن ل��ه‌م کۆمه‌ڵگایه‌ى ئێمه‌ش‬ ‫تائێستاش لێپرسینه‌وه‌ى توند‬ ‫وسه‌ربازیانه‌ زۆر به‌چڕى ده‌کرێت‬ ‫به‌رامبه‌ر کچان له‌چونه‌ده‌ره‌وه‌‬ ‫ی��ان هاوڕێیه‌تیان‪ ،‬تایه‌ک جار‬ ‫لێپرسینه‌وه‌ ب�ه‌رام��ب�ه‌ر ک��وڕان‬ ‫بکرێت بیست جار بەرامبه‌ر کچان‬ ‫ده‌کرێت و ڕێگاى چونه‌ ده‌ره‌وه‌ى‬ ‫ل��ێ ق���ه‌ده‌غ���ه‌ ده‌ک���رێ���ت ‪،‬ی��ان‬ ‫پ�ه‌روه‌رده‌ نه‌کردنى دایک وباوک‬ ‫به‌رامبه‌ر مناڵه‌کانیان که‌ ئه‌وان‬ ‫به‌شێوازێکى کۆن وته‌مه‌نى خۆیان‬ ‫ئه‌یانه‌وێ مناڵه‌کانیان په‌روه‌رده‌‬ ‫بکه‌ن ئه‌مه‌ش واده‌کات مناڵێکى‬ ‫شه‌رمن دروست ببێت‪ ،‬یان بڕوا‬ ‫به‌خۆنه‌بون واده‌کات شه‌رم بێته‌‬ ‫کایه‌وه‌‪.‬‬


‫‪10‬‬

‫هەمەڕەنگ‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫به‌م رێنماییانه‌ ددانه‌کانت پاک‌و به‌هێز رابگره‌‬ ‫بۆ شتن و پاکڕاگرتنی ددانه‌کان‬ ‫و چۆنیه‌تی به‌کارهێنانی فڵچه‌و‬ ‫شتنی ددان ئ �ه‌م رێنماییان ‌ه‬ ‫ره‌چاو بکه‌‪:‬‬ ‫‪-1‬به‌کارهێنانی ده‌رمانێکی ددان‬ ‫که‌ فلۆریدای تێدا بێت‪ ،‬چونک ‌ه‬ ‫فلۆریدا ده‌توانێت پارێزگاریی له‌‬ ‫ددانه‌کانت بکات له‌ به‌کتریای‬ ‫ن���او ده‌م و ب �ه‌ه��ێ��زک��ردن��ی‬ ‫ت��وێ��ژاڵ��ی ددان ک��ه‌ ڕێ‌ ل ‌ه‬ ‫کلۆربوون ده‌گرێت‪- 2.‬نابێت‬ ‫ڕیشاڵی فڵچه‌که‌ ئه‌وه‌نده‌ ڕه‌ق‬ ‫بێت‪ ،‬پوکی ددانه‌کانت بریندار‬ ‫بکات‪ ،‬یاخود ئه‌وه‌نده‌ نه‌رم بێت‬ ‫ددان پاک نه‌کاته‌وه‌‪-3 .‬کاتێک‬ ‫ڕیشاڵی فڵچه‌که‌ خوار بوو ئیتر‬ ‫به‌کارى مه‌هێنه‌ بۆ پاککردنه‌وه‌ی‬ ‫ددان���ه‌ک���ان���ت‪-4.‬پ���اش ه�ه‌م��وو‬

‫ددان شتنێک فڵچه‌که‌ جوان‬ ‫بشۆرێت و ل �ه‌ شوێنێکی وا‬ ‫دابنرێت که‌ دوور بێت له‌ خۆڵ‬ ‫و تۆز‪-5 .‬ده‌بێت سه‌ری فڵچه‌ک ‌ه‬ ‫بێت‬ ‫گ���ون���ج���او‬

‫ل��ه‌گ��ه‌ڵ ت�ه‌م�ه‌ن��ی‬ ‫به‌کارهێنه‌ر ه‌که‌ی‪.‬‬ ‫‪-6‬خ������واردن������ی‬ ‫میوه‌ی ڕیشاڵداری‬ ‫وه‌ک (گ���ێ���زه‌ر‪،‬‬ ‫س��ێ��و‪ ،‬ه��ه‌رم��ێ‌)‬ ‫ئ���ه‌م���ان���ه‌ ددان‬ ‫پ���اک���ده‌ک���ه‌ن���ه‌وه‌و‬ ‫پ��وک به‌هێز ده‌ک �ه‌ن‪.‬‬ ‫‪-7‬له‌سه‌رخۆ ددان بشۆ‬ ‫با پوکت بریندار نه‌بێت و‬ ‫به‌الی که‌مه‌وه‌ دوو خوله‌ک‬ ‫به‌ ددان شتنه‌وه‌ خه‌ریک ببه‌‪.‬‬ ‫‪- 8‬ب���ه‌الی ک �ه‌م �ه‌وه‌ ل �ه‌ شه‌و‬ ‫ڕۆژێکدا پاش شیرینی خواردن‬ ‫و پێش خواردنی نانی به‌یانی‬ ‫و پ���اش ه���ه‌ر خ��واردن��ێ��ک‬ ‫ددانه‌کانت بشۆ‪.‬‬

‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫ڕۆشنبیران زیاتر له‌که‌سانى تر ل ‌ه ژیاندا دڵخۆشن‬

‫لێکۆلینه‌وه‌یه‌کى ت��ازه‌ى نه‌رویجى‬ ‫ئاشکراى ک��ردووه‌‪ ،‬ک ‌ه ئه‌و پیاوانه‌ى‬ ‫زیاتر ئاماده‌ى ئاهه‌نگه‌کانى مۆسیقا‬ ‫و پێشکه‌ش کردنى هونه‌رى و زیاتر‬ ‫گیرۆده‌ى چاالکیه‌کانى ڕوشنبیرین‪،‬‬ ‫ئ �ه‌وا زیاتر له‌که‌سانى تر له‌ژیاندا‬ ‫دڵخۆشن و زیاتر بارى ته‌ندروستیان‬

‫به‌هێزتره‌‪ .‬ماڵپه‌رى «هێلس داى‬ ‫نیۆز»ى ئه‌مریکى ڕایگه‌یاندووه‌‪ ،‬ک ‌ه‬ ‫کارى هونه‌رى زیاتر له‌هه‌ندێ کارى تر‬ ‫کاریگه‌ریه‌کى به‌سوودى هه‌ی ‌ه له‌سه‌ر‬ ‫پیاوه‌کان ل ‌ه ڕووى ته‌ندروستى و‬ ‫که‌یف خۆشیه‌وه‌‪ ،‬وات ‌ه ئه‌وانه‌ى به‌کارى‬ ‫هونه‌ریه‌و‌ه خه‌ریکن زیاتر دڵخۆشن‬

‫له‌چاو ئه‌وانه‌ى کارێکى ترى وه‌کۆ‬ ‫دارتاشى یا چ��اک�ه‌ره‌وه‌ى ئۆتۆمبێل‬ ‫ئه‌نجام ده‌ده‌ن ‪ .‬هه‌روه‌ها توێژه‌ران‬ ‫زیاتر خه‌ڵک هانده‌ده‌ن که‌به‌شدارى‬ ‫ل ‌ه کارى ڕۆشنبیرى و هونه‌ریدا بکه‌ن‪،‬‬ ‫بۆئه‌وه‌ى ببن ‌ه خاوه‌ن ته‌ندروستیه‌کى‬ ‫چاالک ‪.‬‬

‫سه‌رمایه‌دارێکى نه‌خوێنده‌وار‬ ‫ئه‌ندریاس پاناییوتو که‌ خاوه‌نى‬ ‫‪ 400‬ملیۆن پاوه‌نده‌ و له‌ریزبه‌ندى‬ ‫‪ 200‬هه‌مین که‌سى ده‌وڵه‌مه‌نده‌‬ ‫له‌سه‌ر ئاستى جیهاندا‪ ،‬که‌چى‬ ‫ناتوانێت بخوێنێت و بنووسێت‪.‬‬ ‫پاناییوتو ‪ 45‬ساڵ بۆ رۆژنامه‌ى‬ ‫ده‌ی��ل��ى مه‌یل ده‌ڵ��ێ��ت‪ :‬هه‌موو‬ ‫کاتێک له‌ قوتابخانه‌دا مامۆستا‬ ‫پێمى ده‌وت په‌رتووکه‌که‌ت بکه‌وه‌‬ ‫و بخوێنه‌وه‌‪ ،‬زۆر ده‌ت��رس��ام‪،‬‬ ‫له‌به‌رئه‌وه‌ى من له‌ قوبرسه‌وه‌ بۆ‬ ‫به‌ریتانیا کۆچم کردووه‌ و هه‌موو‬ ‫ک��ات ل��ه‌رووى فێربوونى زمانى‬ ‫ئینگلیزى کێشه‌م هه‌بوو‪ .‬ئه‌م‬ ‫ملیۆنێره‌ به‌ریتانیایه‌ له‌ سااڵنى‬ ‫س �ه‌ره‌ت��اى ژیانییه‌وه‌ وازى له‌‬ ‫قوتابخانه‌ هێناوه‌‪ ،‬هه‌روه‌کو خۆى‬ ‫باسى کردووه‌‪ ،‬له‌الى باوکییه‌وه‌‬ ‫ب �ه‌ب��ازرگ��ان��ى س��ه‌رق��اڵ ب��ووه‌و‬ ‫حه‌زێکى زۆرم بۆ ئه‌نجامدانى‬

‫سودۆکو ‪Sudoku‬‬

‫وه‌رزشى بۆکسێن هه‌بووه‌‪ .‬بۆی ‌ه‬ ‫ل �ه‌و ب���واره‌ سه‌رکه‌وتنى زۆرم‬ ‫به‌ده‌ستهێناوه‌‪ .‬به‌پێى راپۆرتێکى‬ ‫میدیا فه‌رمییه‌کانى به‌ریتانیا‪،‬‬

‫ئه‌ندریاس پاناییوتو خاوه‌نى‬ ‫یه‌کێک له‌گه‌وره‌ترین کۆمپانیاکانى‬ ‫ب�ه‌ره�ه‌م��ه��ێ��ن��ان��ى ک �ه‌ره‌س��ت �ه‌ى‬ ‫بیناسازییه‌ له‌به‌ریتانیادا‪.‬‬

‫که‌مخه‌ویی له‌چوارچێوه‌ی برسێتیدا کێشی مرۆڤ زیاد ده‌کات‬ ‫لێکۆڵینه‌وه‌یه‌ک که‌ سه‌نته‌رێکی‬ ‫ئه‌مریکی ب��ۆ خ����واردن و خ��ۆراک‬ ‫ب�ڵ�اوی���ک�����ردۆت���ه‌وه‌‪ ،‬ده‌رک���ه‌وت���ووه‌‬ ‫به‌رده‌وامیی نو‌وستن ب�ه‌ڕۆژ ده‌بێته‌‬ ‫ه���ۆی ک��ه‌م��ک��ردن��ه‌وه‌ی پ��ڕۆس��ه‌ی‬ ‫نیتابۆلیزم و ئه‌مه‌ش وا ده‌کات ڕۆژانه‌‬

‫ه په‌نده‌کانی ژیان‬ ‫ل‌‬ ‫له‌ به‌رامبه‌ر هه‌موو شتێک ده‌توانیت‬ ‫خۆت رابگریت جگه‌ له‌چاکه‌‬ ‫*****‬ ‫له‌گه‌ڵ هه‌ژارترین خه‌ڵکدا‬ ‫به‌شێوه‌یه‌ک هه‌ڵسوکه‌وت بکه‌‪ ،‬وه‌ک‬ ‫بڵێ له‌به‌رامبه‌ر پادشای‬ ‫*****‬

‫ئه‌ده‌ب یان میهره‌بانی خه‌رجیه‌کی نی ‌ه‬ ‫به‌اڵم هه‌موو شتێکی پێده‌کڕدرێت‬

‫کــاوڕ‬

‫‪4/20-3/21‬‬ ‫ئ���ه‌م هه‌فته‌ی ‌ه‬ ‫ح����������������ه‌زت‬ ‫له‌گۆشه‌گیریه‌و هه‌راسانت ئه‌که‌ن‪،‬‬ ‫به‌اڵم پێویسته‌ دانایان ‌ه ره‌فتار بکه‌یت‌و‬ ‫هه‌ڵه‌کان راست بکه‌یته‌وه‌و شه‌رم مه‌ک ‌ه‬ ‫له‌ده‌رخستنى راس��ت��ى خ���ۆت‪ ،‬ئه‌م‬ ‫ماوه‌ی ‌ه ئاماژه‌ى تێدای ‌ه بۆ دروستبوونى‬ ‫چیرۆکێکى رۆمانسى‪.‬‬ ‫ته‌رازوو‬ ‫‪10/20-9/21‬‬ ‫ئ���ه‌م هه‌فته‌ی ‌ه‬ ‫چاالکى‌و توانات‬ ‫پ��ێ ئه‌به‌خشێ‪ ،‬به‌تایبه‌ت ل�ه‌ب��وارى‬ ‫سۆزداریدا‪ ،‬له‌گه‌ڵ کچێکدا کارئه‌که‌یت‬ ‫هه‌وڵبده‌ تاقیکردنه‌وه‌ى نوێ ببینیت‌و‬ ‫به‌دواى جێگرى‌و دڵنیایدا ئه‌گه‌رێیت‌و‬ ‫حه‌وسه‌ڵه‌ت باش ئه‌بێت‌و چاالک ئه‌بیت‪.‬‬

‫گـــــا‬

‫‪5/20-4/21‬‬ ‫ئ����ه‌م ه �ه‌ف��ت �ه‌ی � ‌ه‬ ‫هه‌ڵچو و نه‌کا نت‬ ‫ک��ۆن��ت��رۆڵ ب��ک�ه‌‪ ،‬ب���ه‌اڵم له‌سه‌رکێش‌و‬ ‫تاقیکردنه‌وه‌ى ن��وێ مه‌ترسه‌و خۆت‬ ‫له‌دژایه‌تى‌و دوژمنکارى بپارێزه‌‪ ،‬له‌وانه‌ی ‌ه‬ ‫تووشى نائومێدى ببیت به‌متمانه‌و‌ه‬ ‫هه‌نگاو ئه‌نێت‌و خۆشه‌ویستیه‌کى نوێ‬ ‫ئه‌تهێنیت ‌ه جۆش‪.‬‬

‫دووپشک‬

‫‪11/20-10/21‬‬ ‫ئ����ه‌م ه �ه‌ف��ت �ه‌ی � ‌ه‬ ‫گۆڕانى باشى تێدای ‌ه‬ ‫له‌بوارى سۆزداریدا خۆت له‌ ماندووبوون‌و‬ ‫شه‌که‌تى به‌دوو بگره‌‪ ،‬به‌ئاگابه‌ له‌که‌سانى‬ ‫دزو درۆزن‌و سه‌رگه‌مى کارێکى به‌کۆمه‌ڵ‬ ‫ئه‌بیت‌و مامه‌ڵه‌ى دارایى گرنگى تێدایه‌‌و‬ ‫بایه‌خ به‌بوارى داراى ئه‌ده‌یت‪.‬‬

‫له‌شی م��رۆڤ وزه‌ وه‌ربگرێت‪ .‬هه‌ر‬ ‫به‌پێی ئه‌نجام و ئه‌و به‌ڵگانه‌ که‌ ل ‌ه‬ ‫لێکۆڵینه‌وه‌که‌دا خراوه‌ته‌ڕوو‪ ،‬ئاماژه‌‬ ‫به‌وه‌ دراوه‌ که‌مخه‌ویی له‌ چوارچێوه‌ی‬ ‫برسێتیدا کێشی مرۆڤ زیاد ده‌کات‬ ‫و ڕێژه‌ی پێوه‌ری گه‌رمی له‌ له‌شی‬

‫مرۆڤ سست ده‌کات‪ .‬له‌الیه‌ن خۆیه‌و ‌ه‬ ‫کریستیان بندیکت سه‌رپه‌رشتیارى‬ ‫ل��ێ��ک��ۆڵ��ی��ن�ه‌وه‌ک�ه‌ ڕای��گ��ه‌ی��ان��د‪ ،‬که‌‬ ‫ماوه‌یه‌کی زۆر نو‌وستن ڕه‌نگه‌ ببێته‌‬ ‫ڕێگر ل �ه‌ب �ه‌رده‌م زیادبوونی کێشی‬ ‫مرۆڤ‪.‬‬

‫بیکاسۆى هند لە مەنفا ماڵئاوایى کرد ‬

‫وێنه‌کێشى به‌ناوبانگى هندى و جیهانى‬ ‫«فدا حسێن» ک ‌ه ناسراو‌ه ب ‌ه «بیکاسوۆى‬ ‫هندى « ماڵئاوایى له‌ژیان کرد‪ ،‬جێگه‌ى‬ ‫ئاماژ‌ه پێدان ‌ه دواى ئه‌وه‌ى ک ‌ه ل ‌ه ساڵى‬ ‫‪ ٢٠٠٦‬ب ‌ه تۆمه‌تى وێنه‌کێشانى ئافره‌تێکى‬ ‫رووت له‌سه‌ر شێوه‌ى نه‌خشه‌ى هند‬ ‫له‌الیه‌ن هنده‌کانى واڵته‌که‌ى تۆمه‌تبارکراو‬ ‫بریاریاندا بیکوژن هندى جێهێشت و‬ ‫رووى له‌ئیمارات کردو له‌دوبه‌ى جێنشین‬ ‫بوو‪ ،‬جێگه‌ى ئاماژ‌ه پێدان ‌ه فدا حسێن‬ ‫یه‌کێک ‌ه ل ‌ه تابلۆ کێش ‌ه به‌ناوبانگه‌کانى‬ ‫جیهان ک ‌ه له‌سه‌ر ئاستى جیهانى چه‌ندین‬ ‫خه‌اڵتى گه‌وره‌ى وه‌رگرتوو‌ه و ل ‌ه چه‌ند‬ ‫پیشنه‌گایه‌کى نێوده‌وڵه‌تى به‌شدارى‬ ‫کردووه‌‪ ،‬حسێن توانى له‌سااڵنى چله‌کان‬ ‫هونه‌رى هندى له‌السایى کردنه‌و‌ه به‌رێت ‌ه‬ ‫قۆناغێکى داهێنان و نوێى ته‌شکیلى تا‬ ‫واى لێهات ب ‌ه بیکاسۆى هندى ناوى بڕوات‬ ‫له‌هه‌موو جیهان‪ ،‬به‌هۆى نه‌خۆشى رووى‬ ‫له‌له‌نده‌ن کرد ل ‌ه ته‌مه‌نى ‪ ٩٥‬ساڵیدا‬ ‫ماڵئاوایى کرد‪.‬‬

‫دووانه‬

‫‪6/20-5/21‬‬ ‫ئ����ه‌م ه �ه‌ف��ت �ه‌ی � ‌ه‬ ‫ب����ڕی����ارێ����ک����ى‬ ‫ی���ه‌ک�ل�اک���ه‌ره‌وه‌ ئ���ه‌ده‌ی���ت‌و هه‌ستت‬ ‫به‌هێزئه‌که‌یت‌و مێشکت ئه‌که‌یته‌وه‌ بۆ‬ ‫لێکنزیک بوونه‌وه‌یه‌ک‌و که‌سانى نوێ‬ ‫ئه‌ناسیت‌و تاقیکردنه‌وه‌یه‌کى جیاواز‬ ‫ئ�ه‌ن��ج��ام ئ��ه‌ده‌ی��ت‌و په‌یوه‌ندیه‌کانت‬ ‫سه‌رکه‌وتوو ئه‌بن‪.‬‬

‫که‌وان‬

‫‪12/20-11/21‬‬ ‫ئ�����ه‌م ه��ه‌ف��ت��ه‌ی�� ‌ه‬ ‫زۆر ب �ه‌ره �ه‌م��داره‌و‬ ‫پێشهاتى شادیهێنى‬ ‫تێدایه‌‪ ،‬زۆر به‌پارێزه‌و‌ه ره‌فتار بکه‌و خۆت‬ ‫تووشى دڵه‌راوکێ مه‌که‌و چاو به‌هه‌ندێک‬ ‫په‌یوه‌ندیدا بخشێنه‌ره‌وه‌‪ ،‬له‌بوارى دارایى‬ ‫ده‌ورت قه‌ره‌باڵغ ئه‌بێت‪ ،‬هه‌ر پشتگوێ‬ ‫خستنێک رووبه‌ڕووى ره‌خنه‌‌و توندوتیژى‬ ‫ده‌بیته‌وه‌‪.‬‬

‫قرژاڵ‬

‫‪7/20-6/21‬‬ ‫ئ����ه‌م ه �ه‌ف��ت �ه‌ی � ‌ه‬ ‫سه‌رگه‌رمى کارێکى‬ ‫الوه‌کى ئه‌بێت‪ ،‬ئه‌م‬ ‫ماوه‌ی ‌ه هه‌نگاوى نوێ مه‌نێ‌و به‌پارێزه‌و‌ه‬ ‫ره‌فتاربک ‌ه سێ شه‌ممه‌‌و دووشه‌مم ‌ه رۆژى‬ ‫باشن‌و هه‌ندێک شتى نوێیان تێدای ‌ه‬ ‫له‌وانه‌ی ‌ه کۆسپ بێت ‌ه ب �ه‌رده‌م هه‌ندێک‬ ‫هه‌نگاوت‪.‬‬

‫گیسک‬

‫‪1/20-12/21‬‬ ‫ئ�����ه‌م ه��ه‌ف��ت��ه‌ی�� ‌ه‬ ‫هه‌ندێک ب�ه‌رپ��رس‬ ‫چاودێریت ئه‌ک ‌هن‌و‬ ‫بایه‌خ به‌هه‌ندێک بابه‌تى داراى ئه‌ده‌یت‌و‬ ‫ئه‌م ماوه‌ی ‌ه گه‌شبینى خۆت بپارێزه‌و سوود‬ ‫له‌هه‌لێک ئه‌بینیت‪ ،‬سه‌فه‌رێکى گرنگت بۆ‬ ‫دێت ‌ه پێشه‌وه‌و به‌ئه‌نجامى بگه‌یه‌نه‌‪.‬‬

‫شێر‬

‫‪8/20-7/21‬‬ ‫م�����ت�����م�����ان�����ه‌ت‬ ‫ب�����ه‌خ�����ۆت زۆر‬ ‫ئه‌بێت‌و دۆخه‌ک ‌ه‬ ‫ل����ه‌ب����ه‌رژه‌وه‌ن����دى ت���ۆ ئ��ه‌گ��ۆڕێ��ت‌و‬ ‫رۆمانسیه‌تێکى نوێى تێدایه‌‌و هه‌ست‬ ‫به‌دڵنیایى ئه‌که‌یت‌و هان ئه‌درێیت بۆ‬ ‫ئه‌نجامدانى کارى نائاسایى‪ ،‬پێویست ‌ه‬ ‫دانایانه‌ ره‌فتار بکه‌یت‪.‬‬

‫سه‌تڵ‬

‫‪2/20-1/21‬‬ ‫ئ���ه‌م هه‌فته‌ی ‌ه ل ‌ه‬ ‫پرۆژه‌یه‌کى گرنگدا‬ ‫ک����ارئ����ه‌ک����ه‌ی����ت‌و‬ ‫س��ه‌رق��اڵ��ى ب����ارى خ��ێ��زان��ى ت��ای��ب�ه‌ت‬ ‫ئه‌بیت‌و ئاماژه‌ى تێدای ‌ه بۆ په‌یوه‌ندیی‬ ‫خۆشه‌ویستى‌و له‌وانه‌ی ‌ه ئاشکرابێت‪،‬‬ ‫کارێکى گرنگ به‌ئه‌نجام ئه‌ده‌یت‌و کۆتایى‬ ‫هه‌فت ‌ه به‌هاوڕێیه‌کى خۆشه‌ویستى ئاشنا‬ ‫ده‌بیت‬

‫فه‌ریک‬

‫‪9/20-8/21‬‬ ‫ئ����ه‌م ه �ه‌ف��ت �ه‌ی �ه‌‬ ‫ک��ارێ��ک��ى گرنگى‬ ‫ت���ێ���دای���ه‌و خ��ۆت‬ ‫تووشى ماندووى‌و شه‌که‌تى مه‌که‌و ئه‌م‬ ‫ماوه‌یه‌ ئاماژه‌ى تێدایه‌ بۆ په‌یوه‌ندیه‌کى‬ ‫نهێنى‌و به‌ئاگابه‌ له‌هه‌ندێ ره‌خنه‌و‬ ‫رووب��ه‌ڕووب��وون��ه‌وه‌ هه‌ستت ئاشکرا‬ ‫مه‌که‌‪.‬‬

‫نه‌هه‌نگ‬

‫‪3/20-2/21‬‬ ‫ئ����ه‌م ه �ه‌ف��ت �ه‌ی � ‌ه‬ ‫سه‌فه‌ر ئه‌که‌یت‪،‬‬ ‫ل���ه‌وان���ه‌ش���ه‌ ل �ه‌م‬ ‫ماوه‌یه‌دا هه‌لى باشى کارکردنت بۆ‬ ‫بڕه‌خسێت‪ ،‬رۆژانى هه‌فته‌ سه‌رگه‌رمى‬ ‫دۆخێکى ناسک ئه‌بیت‪ ،‬به‌ئاگابه‌ له‌دڵ ‌ه‬ ‫راوکێ‌و دژایه‌تى‌و رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌‪.‬‬


‫‪www.jamawarnews.com‬‬

‫وةرزش‬

‫دیرک کاوت‪ :‬ل ‌ه کۆندا نزیک بوومه‌و ‌ه‬ ‫له‌په‌یوه‌ندى کردن به‌یانه‌ى به‌رشه‌لۆنه‌وه‌‬ ‫ئ �ه‌س��ت��ێ��ره‌ى ه��ۆڵ��ه‌ن��دى و هێڵى‬ ‫ه��ێ��رش��ب��ردن��ى ی��ان��ه‌ى لیڤه‌رپوڵى‬ ‫ئینگلیزى دیرک کاوت ل ‌ه ووته‌یه‌کیدا‬ ‫ئ��ه‌وه‌ى ئاشکرا ک��رد که‌وه‌خت بو‌ه‬ ‫ساڵى ‪ ٢٠٠٣‬بچێت ‌ه یانه‌ى به‌رشه‌لۆنه‌ى‬ ‫ئیسپانى پاڵه‌وانى ئه‌وروپا کاتێک‬ ‫که‌له‌ڕێزه‌کانى یانه‌ى ئاینترخت یارى‬ ‫کردووه‌‪ .‬کاوت ئه‌وه‌شى ئاشکرا کرد‬ ‫که‌له‌سه‌ر داواى یه‌کێک له‌یاریزان ‌ه‬ ‫پێشوه‌کانى هۆڵه‌ندا ئ�ه‌و داوای��ه‌ى‬ ‫ب �ه‌رش �ه‌ل��ۆن �ه‌ى ل���ه‌و ک��ات��ه‌دا ڕه‌ت‬

‫ک��ردوه‌ت�ه‌و‌ه به‌بێ ئ �ه‌وه‌ى ن��اوى ئه‌و‬ ‫ی��اری��زان � ‌ه پ��ێ��ش��وه‌ى ه �ه‌ڵ��ب��ژارده‌ى‬ ‫وواڵت��ه‌ک��ه‌ى ئاشکرا ب��ک��ات‪ ،‬ک��اوت‬ ‫ووتیشى ئ �ه‌و یاریزان ‌ه ئامۆژگارى‬ ‫ک��ردم ب��ه‌وه‌ى ج��ارێ ل ‌ه وواڵته‌که‌م‬ ‫درێ���ژ‌ه ب �ه‌ک��اروان��ى وه‌رزش���ى ب��ده‌م‬ ‫چونک ‌ه چ��وون بۆ یانه‌یه‌کى وه‌ک‬ ‫به‌رشه‌لۆن ‌ه له‌وته‌مه‌نه‌دا پێده‌چێت‬ ‫ببێت ‌ه هۆى ئه‌وه‌ى نه‌توانیت جێگه‌ى‬ ‫خۆت ل ‌ه پێکهاته‌ى سه‌ره‌کى یانه‌که‌دا‬ ‫بکه‌یته‌وه‌و پاش ئه‌وه‌ش کورسیه‌کانى‬ ‫یه‌ده‌گ نابێت ‌ه تکاکار بۆ ئه‌وه‌ى ببیت ‌ه‬ ‫یاریزانى هه‌ڵبژارده‌ى هۆڵه‌ندا‪.‬‬ ‫جێگه‌ى باس ‌ه ک��اوت ساڵى ‪٢٠٠٦‬‬ ‫ل���ه‌ی���ان���ه‌ى فاینۆرده‌وه‌‬ ‫ڕووى کرده‌‬ ‫ڕی��زه‌ک��ان��ى‬ ‫یانه‌ى لیڤه‌رپوڵى‬ ‫ئینگلیزى‪.‬‬

‫سێشەممە ‪ ● 2011/06/14‬ساڵی ‪ ● 31‬ژماره ‪657‬‬

‫‪11‬‬

‫سه‌رۆکى یه‌کێتى تۆپی پێی عێراق ده‌ستى‬ ‫له‌کار کێشایه‌وه‌‬

‫‪ 6/13‬له‌ بریارێکى چ���اوه‌ڕوان‬ ‫ن���ه‌ک���راودا س���ه‌رۆک���ى یه‌کێتى‬ ‫ت��ۆپ��ى پ��ێ��ى ع���ێ���راق حوسێن‬ ‫س �ه‌ع��ی��د‪ ،‬ل��ه‌ ب�ه‌ی��ان��ن��ام�ه‌ی�ه‌ک��دا‬ ‫ده‌س��ت له‌کارکێشانه‌وه‌ى خۆى‬ ‫له‌به‌یاننامه‌که‌دا‬ ‫راگ��ه‌ی��ان��د‪.‬‬ ‫حوسێن سه‌عید هۆکارى ده‌ست‬ ‫ل�ه‌ک��ارک��ێ��ش��ان�ه‌وه‌ک�ه‌ى خ��ۆى بۆ‬ ‫ئه‌وه‌ ده‌گه‌ڕێنێته‌وه‌ که‌ده‌یه‌وێت‬ ‫رێ��گ �ه‌ ب�ه‌ک�ه‌س��ان��ى دی��ک �ه‌ ب��دات‬ ‫خزمه‌تى تۆپى پێى عێراق بکه‌ن‪.‬‬ ‫هه‌ر له‌و به‌یاننامه‌یه‌دا ئاماژه‌ى‬ ‫به‌وه‌شداوه‌‪ ،‬که‌ ماوه‌ى زیاتر ل ‌ه‬ ‫‪ 35‬ساڵه‌ وه‌کو یاریزان‪ ،‬کارگێڕی‪،‬‬ ‫راهێنه‌ر‪ ،‬سه‌رۆکى یه‌کێتى تۆپى‬ ‫پێى عێراق خزمه‌تى تۆپى پێی‬ ‫عێراقى کردووه‌‪ .‬ناوبراو سوپاسى‬ ‫ئه‌و الیه‌نانه‌شى کرد که‌ پشتگیرى‬ ‫و هاوکاریان ک��ردووه‌ و هیواشى‬ ‫خ��واس��ت توانیبێتى خزمه‌تى‬

‫تۆپى پێى عێراق بکات‪ .‬واش‬ ‫چ��اوه‌ڕوان ده‌کرێت له‌ماوه‌یه‌کى‬ ‫نزیکدا یه‌کێتى تۆپى پێى عێراق‬ ‫ک��اردان��ه‌وه‌ى خ��ۆى ل�ه‌س�ه‌ر ئه‌و‬

‫بڕیاره‌ رابگه‌یه‌نێت‪ .‬وا بڕیار ‌ه‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌کانى یه‌کێتى تۆپى‬ ‫پێى عێراق له‌ ‪16‬ى ئه‌م مانگه‌ ل ‌ه‬ ���شارى به‌غدا به‌ڕێوه‌بچێت‪.‬‬

‫له‌به‌ر خۆشه‌ویستى یانه‌ى ئه‌ی سی میالن کاکا‬ ‫بۆندى یانه‌ى ئینته‌رى ڕه‌تکرده‌وه‌‬ ‫چێڵسی جارێکى تر بۆندى پێشکه‌ش ب ‌ه نیمار کرد بۆ گواستنه‌وه‌ى بۆ ڕیزه‌کانى‬ ‫پ���اش ئ����ه‌وه‌ى ه �ه‌ف��ت �ه‌ى ڕاب����ردوو‬ ‫یاریزانى به‌رازیلى و یانه‌ى سانتۆسى‬ ‫هه‌مان وواڵت ئ��ه‌وه‌ى ئاشکرا کرد‬ ‫ک ‌ه ده‌ی �ه‌وێ��ت بۆ ماوه‌یه‌کى زیاتر‬ ‫له‌گه‌ڵ یانه‌که‌ى بمێنێته‌وه‌ و پاشان‬ ‫ڕووبکات ‌ه خووله‌کانى ئه‌وروپا ‪ ،‬ئه‌مڕۆ‬ ‫سه‌رۆکى یانه‌ى چیڵسى ئینگلیزى‬

‫رۆم��ان ئه‌بڕامۆڤیچ ئ �ه‌وه‌ى ئاشکرا‬ ‫ک��رد ک�ه‌ ئ��ام��اده‌ی�ه‌ جاریکى دیک ‌ه‬ ‫بۆند پێشکه‌شى یانه‌ى سانتۆس‬ ‫بکات به‌مه‌به‌ستى کڕینى یاریزان‬ ‫نیمار ‪ ،‬یانه‌ى چیڵسى ل ‌ه گرێبه‌ستى‬ ‫یه‌که‌میدا ب��ڕى ‪ 25‬ملیۆن ی��ۆرۆى‬ ‫ناردبوو بۆ یانه‌ک ‌ه و ب ‌ه تووندى ڕه‌ت‬

‫کرایه‌وه‌ ‪ ،‬به‌اڵم پاش ئه‌وه‌ى زۆر یان ‌ه‬ ‫گرێبه‌ستیان بۆ نیمار نارد له‌سه‌رووى‬ ‫هه‌مووشیانه‌وه‌ ڕیاڵ مه‌درید ‪ ،‬ئه‌م‬ ‫هه‌وااڵنه‌ وایان له‌رۆمان کرد ئه‌مجار‌ه‬ ‫بڕى ‪ 35‬ملیۆن یۆرۆ ته‌رخان بکات‬ ‫ب��ۆئ �ه‌وه‌ى ی��اری��زان�ه‌ک�ه‌ی سیلیساو‬ ‫په‌لکێشى ڕیزه‌کانى بکات‪.‬‬

‫مۆرینهۆ ‪ 3‬یاریزانى بۆ جێگرتنه‌وه‌ى دیارا ده‌ستنیشان کرد‬

‫ڕاهێنه‌رى یانه‌ى شاهانه‌ جۆزێ‬ ‫مۆرینهۆ له‌بازارى گواستنه‌وه‌ى‬

‫یاریزاندا به‌دواى جێگره‌وه‌ى یاریزان‬ ‫السانا دیارا ده‌گه‌رێت ‪ ،‬یانه‌ى ریال‬ ‫مه‌درید دووی��اری��زان��ى ناوه‌راست‬ ‫ده‌فرۆشێت ئه‌وانیش السانا دیارا و‬ ‫گاگۆ بۆ ئه‌م مه‌به‌سته‌ش مۆرینهۆ‬ ‫‪3‬یاریزانى ده‌سنیشان کردوه‌ بۆ‬ ‫جێگرتنه‌وه‌یان که‌ ئه‌وانیش ‪:‬‬ ‫‪-1‬مایکل ئیسیان یاریزانى یانه‌ى‬ ‫چێلسى ‪:‬م��ۆری��ن��ه��ۆ ئ�ه‌وک��ات�ه‌ى‬ ‫له‌ چێلسى ب��وو داواى له‌رۆمان‬ ‫ئه‌برامۆڤیچ کردبوو بۆندێک له‌گه‌ل‬ ‫ئ �ه‌م یاریزانه‌ واژووب��ک��ات به‌اڵم‬ ‫کێشه‌ى ئ�ه‌م یاریزانه‌ بریتیه‌له‌‬ ‫نرخى ئه‌م یاریزانه که‌ ‪40‬ملیۆن‬ ‫یۆرۆیه‌ ‪.‬‬ ‫‪-2‬یان مڤیال یاریزانى یانه‌ى رینى‬

‫ف�ه‌ره‌ن��س��ی‪ :‬دووه‌م ی��اری��زان ک ‌ه‬ ‫مۆرینهۆ ده‌یه‌وێت بیهێنێته‌ شوێنى‬ ‫یاریزان السانا دیارا یان مڤیال یه‌‬ ‫ته‌مه‌نى ‪20‬ساڵه‌ ریال مه‌درید بۆ‬ ‫کرینى ئه‌م یاریزانه‌ برى ‪ 30‬ملیۆن‬ ‫یۆرۆى ته‌رخان کردوه‌‪.‬‬ ‫‪-3‬م��ام��ادۆس��ی��س��ی��ک��ۆ ی��اری��زان��ى‬ ‫یانه‌ى یۆڤانتۆس ‪:‬دواین یاریزانه‌‬ ‫که‌ مۆرینهۆ ده‌یه‌وێت بیهێنێته‌‬ ‫ری���زى ی��ان �ه‌ى شاهانه‌ ی��اری��زان‬ ‫مامادۆسیسیکۆ ی�ه‌ ئه‌وکاته‌ى‬ ‫مۆرینهۆ له‌ ئینته‌رمیالن بوو داواى‬ ‫له‌یانه‌ى ئینته‌ر ک��رد بۆئه‌وه‌ى‬ ‫ب��ۆن��دێ��ک ل �ه‌گ �ه‌ڵ ئ��ه‌م ی��اری��زان�ه‌‬ ‫واژووبکه‌ن تاوه‌کو ئێستا نرخى‬ ‫ئه‌م یاریزانه‌ دیارى نه‌کراوه‌‪.‬‬

‫له‌هه‌واڵێکى کتوپڕدا ڕۆژنامه‌ى‬ ‫تۆتۆ مێرکاتۆى ئیتاڵى ئه‌وه‌ى‬ ‫ئ��اش��ک��را ک���رد ک���ه‌ ی��اری��زان��ى‬ ‫ب �ه‌ڕازی��ل��ى وئ �ه‌س��ت��ێ��ره‌ى ری��اڵ‬ ‫مه‌دریدى ئیسپانى ریکاردۆ کاکا‬ ‫گرێبه‌ستێکى یانه‌ى ئینته‌رمیالنى‬ ‫ڕه‌ت ک��ردۆت �ه‌وه‌ لە گرینگترین‬

‫رکابه‌ر‌ه سه‌رسه‌خته‌که‌ى که‌ یانه‌ى‬ ‫ئه‌ى سى میالنه‌ ‪ ،‬یانه‌ى ئه‌ى سى‬ ‫میالن پڕۆژه‌یه‌کیان خسته‌ به‌رده‌م‬ ‫به‌رپرسانى ریاڵ مه‌درید و داوایان‬ ‫ک��رد که‌ ی��اری��زان ری��ک��اردۆ کاکا‬ ‫به‌یاریزان زاڵت��ان ئیبراهیمۆڤیچ‬ ‫و بڕێک پ��اره‌ له‌الیه‌ن میالنه‌و ‌ه‬

‫ئاڵوگۆڕێ‌ پێ بکه‌ن ‪ ،‬له‌سه‌ره‌تادا‬ ‫خۆسێ مۆرینهۆ ئه‌م پرۆژه‌یه‌ى‬ ‫ب���ه‌دڵ ن��ه‌ب��وو ‪ ،‬ب���ه‌اڵم ل�ه‌گ�ه‌ڵ‬ ‫باڵوبوونه‌وه‌ى ده‌نگۆى په‌یوه‌ندى‬ ‫کردنى ی��اری��زان ک��ۆن ئه‌گوویرۆ‬ ‫ب��ه‌ری��زه‌ک��ان��ى م��ێ��ره‌ن��گ��ى ئ��ه‌وا‬ ‫شوێنێکى سه‌ره‌کى نیه‌ که‌ کاکا‬ ‫بیکات به‌ناوى خۆیه‌وه‌ و سپێشه‌ڵ‬ ‫وه‌نیش ڕازیه‌ ‪ ،‬له‌الیه‌کى تره‌و ‌ه‬ ‫یانه‌ى ڕیال مه‌درید تووشى کێشه‌ى‬ ‫دارایى زۆر ده‌بێته‌وه‌ به‌مانه‌وه‌ى‬ ‫کاکا به‌پێیه‌ى که‌ سااڵنه‌ زیاتر‬ ‫له‌ ‪ 10‬ملیۆن یۆرۆ مووچه‌که‌یه‌تى‬ ‫و زاواک����ه‌ى م��اردۆن��اش داواى‬ ‫‪ 7‬م��ل��ی��ۆن ی�����ۆرۆ ده‌ک����ات‬ ‫س��ااڵن��ه‌ ب��ۆی �ه‌ م���ان���ه‌وه‌ى کاکا‬ ‫کارێکى مه‌حاڵه‌ ‪،‬جێی باسه‌‬ ‫ئه‌ندامانى بۆردى سه‌رکردایه‌تى‬ ‫میالن و خێزانى بیرلسکۆنى‬ ‫به‌گشتى خۆشه‌ویستییه‌کى بێ‬ ‫پایه‌نیان بۆ کاکا هه‌یه‌ و داواى‬ ‫هه‌رچیه‌ک بکات ئ��ام��اده‌ن بۆى‬ ‫ئه‌نجامبده‌ن‪.‬‬

‫ڕاهێنه‌رى هه‌ڵبژارده‌ى عێراق سیدیکا ناوى ئه‌و‬ ‫یاریزانانه‌ى ئاشکرا کرد ک ‌ه به‌شدارى ل ‌ه مه‌شقه‌که‌کانى‬ ‫هه‌ڵبژارده‌که‌دا ده‌که‌ن‬

‫شه‌کیرا ئاماده‌ى یاریه‌کانى تۆپی پێی ئافره‌تان‬ ‫نابێت و گرنگى ب ‌ه یاری پیاوان ده‌دات‬

‫گۆرانیبێژى به‌ناوبانگى جیهانى‬ ‫شاکیرا ئ���ه‌وه‌ى ئاشکرا کرد‬ ‫که‌ ئاماده‌ نابیت له‌یاریه‌کانى‬ ‫پاڵه‌وانێتى جیهانى بۆ یارى‬ ‫تۆپى پێى ئافره‌تان که‌ له‌وواڵتى‬ ‫ئه‌ڵمانیا ئه‌نجام ده‌درێ���ت ‪،‬‬ ‫واب��ڕی��اره‌ ل �ه‌ ‪ 26‬ئ��ه‌م مانگه‌‬ ‫له‌وواڵتى ئه‌ڵمانیا به‌ به‌شدارى‬ ‫‪ 16‬هه‌ڵبژارده‌ جامى جیهانى‬ ‫ئافره‌تان به‌ڕێوه‌بچێت و شاکیرا‬ ‫ڕه‌تى کرده‌وه‌ بینه‌رى یاریه‌کان‬ ‫بێت وئاشکراشى کرد ئه‌و ته‌نها‬ ‫گرنگى به‌یاریکردنى پیاوان‬ ‫ده‌دات وه‌ک نیشانه‌یه‌ک بۆ‬ ‫هاوڕیه‌ کووڕه‌که‌ى که‌ یاریزانى‬ ‫یانه‌ى بارشلۆنه‌ى که‌ته‌لۆنیه‌و‬ ‫مه‌به‌ستى جیرارد پیکێیه‌ ‪.‬‬ ‫شاکیرا هیواى سه‌رکه‌وتنى بۆ‬ ‫هه‌ڵبژارده‌ى کۆلۆمبیا خواست‬ ‫له‌جامى جیهانى ئافره‌تان که‌‬ ‫خۆى خه‌ڵکى ئه‌و واڵته‌یه‌‪.‬‬

‫ری��از ع�ه‌ب��دول عه‌باس به‌رێوه‌به‌رى‬ ‫هه‌ڵبژارده‌ى عێراق ل ‌ه لێدوانێکیدا‬ ‫ڕایگه‌یاند‪ ،‬که‌وا ڕاهێنه‌رى هه‌ڵبژارده‌ى‬ ‫ع��ێ��راق س��ی��دک��ا لیستى ی��اری��زان��ى‬ ‫ه��ه‌ڵ��ب��ژارده‌ک��ه‌ى ئ��اش��ک��را ک���رد بۆ‬ ‫ئه‌نجامدانى یه‌که‌ى مه‌شقى هه‌ڵبژارده‌ى‬ ‫عێراق و دوات��ر پێکهاته‌ى سه‌ره‌کى‬ ‫ده‌ست نیشان ده‌کات‪.‬‬ ‫لیستى یاریزانه‌کان ب�ه‌م شێوه‌یه‌ى‬ ‫خواره‌وه‌یه‌‪:‬‬ ‫لیستى یاریزانه‌کانى ک ‌ه ل ‌ه خولى‬ ‫عێراق به‌شدارن‬ ‫حوسام ک��ازم (نه‌فتى ب��اش��وور) ‪-‬‬ ‫هه‌رێم بورهان (پێشمه‌رگه‌ى سلێمانی)‬ ‫– نێچیرڤان شوکرى (زاخۆ) – سامال‬

‫سه‌عید (نه‌جه‌ف) – سامر سه‌عید‬ ‫(زه‌ورا) – ئه‌حمه‌د ئ�ه‌ی��اد (ق��و‌ه‬ ‫جه‌وییه‌) – ئه‌میر سه‌باح (زاخۆ) ––‬ ‫فه‌رید مه‌جید ( شورته‌) – حه‌مادى‬ ‫ئه‌حمه‌د (قو‌ه جه‌وییه‌) – حه‌یده‌ر‬ ‫ره‌عد گۆڵچى (که‌رخ) – مه‌حمه‌د ساڵح‬ ‫گۆڵچى دووه‌م (ک �ه‌رخ) – موئه‌نس‬ ‫قاسم گۆڵچى (به‌غدا)‪ .‬لیستى یاریزانه‌‬ ‫پیشه‌گه‌ره‌کان‪ :‬شوان جه‌الل گۆڵچى‬ ‫یانه‌ى (ن��ۆرس م��ۆس)ى ئینگلیزى‬ ‫‪ ،‬عه‌لى سه‌الح (وح��ده‌ى س��وری) –‬ ‫نه‌شئه‌ت ئه‌کره‌م – یونس مه‌حمود‬ ‫– قوسه‌ى منیر – عه‌ال عه‌بدزه‌هره‌‬ ‫– سه‌الم شاکر – باسم عه‌باس –‬ ‫عیماد مه‌حمه‌د – موسته‌فا که‌ریم –‬

‫هه‌وار مه‌ال مه‌حمه‌د – عه‌لى عه‌باس‬ ‫خولى ئوسترالیا‪ ،‬هه‌روه‌ها هه‌ریه‌ک ل ‌ه‬ ‫یاریزانان ‪ ،‬ئه‌نمار موباره‌ک (هیراکلێس‬ ‫هوڵه‌ندی) – ئوسام ‌ه ره‌شید (فاینۆرد‬ ‫رۆتردامى هۆڵه‌ندی) – موراد گه‌ردى‬ ‫(س�ه‌ق��رى یه‌مه‌نی) – یاسر قاسم‬ ‫(برایتۆن ئینگلیزی) – داوود حه‌یده‌ر‬ ‫(هاڵسشێر ئه‌ڵمانی) – ئه‌حمه‌د یاسین‬ ‫(ئ��ۆرب��ۆرۆ س��وی��دی) – راوێ��ژ الوان‬ ‫(خولى دانمارک)‪ .‬هه‌روه‌ها ل ‌ه دواى‬ ‫ته‌واو بوونى یاریى نێوان یانه‌ى هه‌ولێر و‬ ‫یانه‌ى نه‌فت ڕاهێنه‌رى ئه‌ڵمانى هه‌ردوو‬ ‫یاریزانى یانه‌ى هه‌ولێر (مه‌همدى که‌ریم‬ ‫و حه‌یدر‌ه عه‌بدول ئه‌میر) پانگهشتى‬ ‫پێکهاته‌ى هه‌ڵبژارده‌ى عێراق کرد‪.‬‬


‫خاوەنی ئیمتیاز‬

‫سەرنووسەر‬

‫جێگری سەرنووسەر‬

‫دیزاین‬

‫عەبدوڵـاڵ حاجی مەحمود‬

‫پشدەر بابەکر‬

‫عومەر غواڵمی‬

‫سەعید ئەحمەد‬

‫یەکەم ژمارەی ئەم ڕۆژنامەیە لە (‪ )1981/5/25‬بە ناوی (رێگای ئازادی)یەوە دەرچووە‬

‫‪07710281480‬‬

‫‪OmarXulamy@yahoo.com‬‬

‫‪07704633866‬‬

‫«نرخ‪ 500 :‬دینار»‬

‫‪0784 010 8289‬‬

‫‪www.JamawarNews.com‬‬

‫ناونیشان‪ :‬هەرێمی کوردستان سلێمانی ‪ -‬گردی ریعایه ‪ -‬گەڕەکی ‪ - 115‬کۆاڵنی ‪ - 7‬دەرگای ‪6‬‬

‫مـــه‌رگـــى شـــمـــشـــاڵ‬ ‫ئا‪ :‬ژاڵە‬ ‫ئ�ه‌گ�ه‌ر ل�ه‌ ن��او ن�ه‌ت�ه‌وه‌ک��ان��ى ترى‬ ‫ئه‌م جیهانه‌دا‪ ،‬پێشکه‌وتن و ژیانى‬ ‫ئاسایى به‌دى ده‌کرێ بێ گومان ئه‌و‬ ‫کۆمه‌ڵگایانه‌ ئاوه‌دانن ‌وتێیدا ده‌ژین‬ ‫زۆر بوارى پێدراوه‌ و کۆسپى سه‌ر‬ ‫ڕێگایان له‌به‌رده‌مدا الداوه‌ و ئێستا‬ ‫وه‌ک ده‌یبینین ئاسه‌وارى نه‌ماوه‌‪.‬‬ ‫ل �ه‌ واڵت��ان��ى به‌هێز ک �ه‌ بنچینه‌ى‬ ‫کولتوورى و ئابورى پێشکه‌وتوویان‬ ‫به‌خۆیانه‌وه‌ دیوه‌ هانگاوى باشیان‬ ‫له‌م ب��اره‌وه‌ ناوه‌‪ ،‬له‌ناو خه‌ڵکیشدا‬ ‫که‌سانێ زی��ره‌ک و بلیمه‌ت بووه‌‬ ‫به‌اڵم خۆڕاهێنان و په‌روه‌رده‌ جێگاى‬ ‫ب���ه‌رزى خ��ۆى هه‌یه‌ و کاسانێکى‬ ‫زۆری��ش له‌م ڕێگایه‌وه‌ شاره‌زاده‌بن‬ ‫و ئ �ه‌وه‌ى گرنگه‌ کار و ئاسه‌وار و‬ ‫ته‌نانه‌ت خۆشیان ده‌بنه‌ میراتى ئه‌و‬ ‫نه‌ته‌وه‌ و ئه‌و کۆمه‌ڵگایانه‌‪ .‬به‌اڵم‬ ‫له‌ کۆمه‌ڵگاى کوردى دا به‌هۆى ئه‌و‬ ‫بارودۆخه‌ى که‌وا تێیدا ده‌ژین ئه‌م‬ ‫بوارانه‌ نه‌ڕه‌خساوه‌و و ته‌نانه‌ت له‌زۆر‬ ‫جێگا و شوێن له‌مپه‌ڕى له‌به‌رده‌مدا‬ ‫دانراوه‌ و رێگه‌ له‌ گه‌شانه‌وه‌ى گیراوه‌‬ ‫و ئه‌گه‌ر ئه‌وه‌شى هه‌بووبێت له‌ڕێگاى‬ ‫خۆبه‌خشى تاکه‌ که‌سى بووه‌‪ .‬ئه‌گه‌ر‬ ‫هه‌ندێک بگه‌ڕێینه‌وه‌ بۆ دواوه‌وه‌‬ ‫و ئاوڕێکیش له‌مێژووى هوونه‌رى‌‬ ‫ک���وردى ب��ده‌ی��ن �ه‌وه‌ ده‌بینین له‌‬

‫فالدیمیر پۆتین ل���ه‌دواى ئ��ه‌وه‌ى‬ ‫له‌ساڵى ‪ 1999‬حوکمى ڕوسیاى‬ ‫گرت ‌ه ده‌س��ت ئ �ه‌م س��اڵ س��ه‌روه‌ت‬ ‫و سامانى خ��ۆى ئاشکرا ک��رد ‪،‬ک ‌ه‬ ‫شوقه‌یه‌کى بچوک و پارچه‌یه‌ک‬ ‫زه‌وى ‪ 80‬هه‌زار دۆالر بوو ‪ ،‬ئه‌مه‌ش‬ ‫چ��اوه‌ڕوان نه‌کراوبوو له‌ به‌رئه‌وه‌ی‬ ‫پۆتین سه‌رۆک ده‌وڵه‌تێکى گه‌وره‌یه‌‪.‬‬ ‫دیمیترى میدڤێدڤ سه‌رۆکى ڕوسیا‪،‬‬ ‫سه‌یاره‌ى تایبه‌ت به‌خۆى نی ‌ه ئه‌و‬ ‫سه‌یاره‌ى هه‌یان ‌ه هى خێزانه‌که‌یه‌تى‬ ‫که‌له‌جۆرى ڤۆڵکسواگن‪ .‬تۆنى بلێر‬ ‫سه‌رۆک وه‌زیرانى پێشووى به‌ریتانیاو‬ ‫سه‌رۆکى پارتى کرێکارانى به‌ریتانیا‬

‫ڕابردوودا هونه‌رمه‌ندان و گۆرانیبێژانى‬ ‫کورد به‌تایبه‌ت له‌به‌شى موزیک و‬ ‫گۆرانیدا به‌ که‌ل و په‌لى که‌مه‌وه‌‬ ‫هونه‌رێکى جوانیان خوڵقاندووه‌ و‬ ‫تۆماریان کردووه‌‪ ،‬جێگه‌ى خۆیشیان‬ ‫ل �ه‌ن��او دڵ��ى ک��وردان��دا ک��ردۆت �ه‌وه‌‬ ‫وناوبانگى جیهانیشیان ده‌رکردووه‌‪.‬‬ ‫مامۆستاى گ �ه‌وره‌ى شمشاڵ ژه‌ن‪،‬‬ ‫مامۆستا عه‌بدولاڵ ق��ادرزاده‌ ناسراو‬ ‫به‌قاله‌مه‌ڕه‌‪ ،‬له‌درێژایی ته‌مه‌نیدا‬ ‫توانى له‌ ئه‌وپه‌ڕى بێ ده‌سه‌اڵتیدا‬ ‫بلیمه‌تى خۆى بسه‌لمێنێت وده‌نگى‬ ‫شمشاڵه‌که‌ى بێجگه‌ له‌نه‌ته‌وه‌ى‬ ‫خ���ۆی‪ ،‬ب �ه‌ن �ه‌ت �ه‌وه‌ک��ان��ى دی��ک�ه‌ش‬ ‫بناسێنێت‪ .‬به‌اڵم به‌داخه‌وه‌ به‌هۆى‬ ‫ده‌ست کورتى ماڵى نه‌یتوانی‬ ‫ته‌نانه‌ت بۆ وه‌رگرتنى‬ ‫خ �ه‌اڵت �ه‌ک �ه‌ى بێته‌‬ ‫ب������اش������ووری‬ ‫ک��وردس��ت��ان‪.‬‬ ‫ق��ال�ه‌ م �ه‌ڕه‌‬ ‫خ��ه‌ڵ��ک��ى‬ ‫ش�������ارى‬ ‫ب��ۆک��ان��ه‌‬ ‫ل �ه‌ ساڵی‬ ‫‪ 1925‬هاتۆته‌‬

‫خه‌اڵتى زۆرى وه‌رگ��رت‪ ،‬له‌ ساڵی‬ ‫‪ 1993‬له‌ ئه‌ڵمانیا خه‌اڵتى باشترین‬ ‫شمشاڵ ژه‌نی پێبه‌خشرا‪ ،‬له‌ ساڵى‬ ‫‪ 2002‬خه‌اڵتى ئه‌نفال له‌ سلێمانی‬ ‫(پیره‌مێرد)و ده‌یان خه‌اڵتى تر له‌‬ ‫الیه‌ن که‌سایه‌تی و زانستگاکان و کۆڕه‌‬ ‫ئه‌ده‌بى و مۆسیقایه‌کان پێبه‌خشرا‪.‬‬ ‫قاله‌مه‌ڕه‌ له‌ کۆتایى بانه‌مه‌ڕى ساڵى‬ ‫‪ 2009‬له‌نه‌خۆشخانه‌ى شارى بۆکان‬ ‫ماڵ ئاواى له‌ژیان کرد‪ .‬قال ‌ه مه‌ڕه‌‬ ‫پێش مردنى وه‌سیه‌تى کردبوو ئه‌گه‌ر‪،‬‬ ‫مردم ل ‌ه مه‌هاباد و له‌الی شاعیرانى‬ ‫ن��اودارى کورد بمنێژن یان ل ‌ه الی‬ ‫گۆڕى حه‌سه‌ن زیره‌کى هاوڕێی‪ .‬هه‌ر‬ ‫بۆی ‌ه ل ‌ه که‌نار گۆڕستانی حه‌سه‌ن‬ ‫زیره‌ک نێژرا و شمشاڵه‌که‌ى پێشکه‌ش‬ ‫به‌بااڵى به‌رزى کوردستان کرد‪.‬‬

‫ک � ‌ه خ��ێ��زان�ه‌ک�ه‌ى ن���اوى (ش��ی��رى)‬ ‫ی ‌ه له‌ ئێستادا ‪ 5‬ملیۆن جونه‌یمى‬ ‫ئیسترلینى قه‌رزارى کڕینى خانوون‬ ‫که‌له‌ناوه‌ڕاستى له‌نده‌نه‌و مانگانه‌ بڕى‬ ‫‪ 16‬هه‌زار جونه‌یهى مووچه‌ هه‌یه‌‪.‬‬ ‫مووچه‌ی به‌شێک له‌ سه‌رۆکه‌کانى‬ ‫جیهان‪« :‬ئه‌مه‌ریکا ‪ 45‬هه‌زار دۆالر»‬ ‫‪«،‬سه‌نگا فورا ‪ 83‬هه‌زار دۆالر»‬ ‫‪« ،‬هۆنگ کۆنگ ‪ 66‬ه�ه‌زار دۆالر»‬ ‫‪«،‬یابان ‪ 30‬هه‌زار دۆالر» ‪« ،‬چین ‪3‬‬ ‫هه‌زار دۆالر»‪« ،‬ڤێتنام ‪ 1650‬هه‌زار‬ ‫دۆالر» ‪»،‬فلیپین ‪ 2‬هه‌زار دۆالر»‪،‬‬ ‫«ئه‌ندۆنیسا ‪ 1900‬ه��ه‌زار دۆالر»‪،‬‬ ‫«ئه‌رجه‌نتین ‪ 2200‬هه‌زار دۆالر»‬

‫زێڕین له‌الیه‌ن وه‌زی��رى رۆشنبیرى‬ ‫و الوان به‌خشرای ‌ه جه‌لیل زه‌نگه‌نه‌‪،‬‬ ‫هه‌ریه‌ک له‌لقى هه‌ولێرى سه‌ندیکاى‬ ‫هونه‌رمه‌ندانى کوردستان‪ ،‬ناوه‌ندى‬ ‫فیلمسازانى هه‌ولێر‪ ،‬تیپى هونه‌رى‬ ‫زاری��ن‪ ،‬خه‌اڵتى رێزلێنانیان به‌خشی ‌ه‬ ‫جه‌لیل زه‌نگه‌نه‌‪ .‬جه‌لیل زه‌نگه‌ن ‌ه‬ ‫دڵخۆشى خۆى ده‌ربڕى به‌وه‌ى دواى‬ ‫ته‌مه‌نێک کارکردن له‌الیه‌ن وه‌زاره‌تى‬ ‫رۆشنبیرییه‌و‌ه خه‌اڵتى رێزلێنانى‬ ‫زێڕینى پێبه‌خشرا‪ .‬وتیشی گرنگترین‬ ‫رێزلێنان ک ‌ه ش��ان��ازى پێوه‌ده‌که‌م‬ ‫رێزگرتنى جه‌ماوه‌ر‌ه له‌کاره‌کانم‪.‬‬

‫به‌نرخترین که‌بابى جیهان ب ‌ه ‪ 1225‬دۆالره‌!‬ ‫گ��ۆڤ��ارى «س���ان»ى به‌ریتانى ل ‌ه‬ ‫راپۆرتێکدا رایگه‌یاند‪« :‬ئه‌ندى‬ ‫بیتس» له‌ به‌رنامه‌ى ته‌له‌فزیۆنى‬ ‫«ف��ودت��راک» به‌نرخترین که‌بابى‬ ‫ج��ی��ه��ان��ى دروس������ت ک�����رد‪ .‬بۆ‬ ‫دروستکردنى ئ �ه‌و که‌بابه‌ ‪750‬‬ ‫پ��اوه‌ن��د خ �ه‌رج��ک��راوه‌‪ .‬وە س��وود‬ ‫وه‌رگ��ی��راوه‌ ل �ه‌م شتانه‌‪ :‬گۆشتى‬ ‫ب��ه‌رخ (‪ 84‬پ��اوه‌ن��د)‪ ،‬ته‌ماته‌ى‬ ‫«کودوبف» (‪ 20‬پاوه‌ند)‪ ،‬باشترین‬ ‫جۆرى بیبه‌رى شیلى (‪ 35‬پاوه‌ند)‪،‬‬ ‫باشترین جۆرى په‌نیرى فه‌تا (‪54‬‬ ‫پ��اوه‌ن��د)‪ ،‬زه‌ی��ت��ى زه‌ی��ت��ون (‪26‬‬ ‫پ��اوه‌ن��د)‪ ،‬زه‌الت��ه‌ (‪ )11‬پاوه‌ند‪،‬‬ ‫په‌تاته‌ (‪ 15‬پاوه‌ند)‪ ،‬گه‌اڵى سه‌وز‬ ‫(‪ 130‬پاوه‌ند)‪ ،‬زه‌عفه‌ران (‪138‬‬ ‫پ��اوه‌ن��د)‪ ،‬سیر و لیمۆ و ت��رۆزى‬ ‫و پونگه‌ (‪ )40‬پاوه‌ند و چه‌ندین‬ ‫ماده‌ی تر‪.‬‬

‫ئاکار حسێن‬

‫ســــــه‌رۆکــــ ‌ه هـــه‌ژاره‌کـــان‬

‫جه‌لیل زه‌نگه‌نه‌ جه‌ماوه‌ ‌ر بۆمن باشترین خه‌اڵت ‌ه‬

‫وه‌زاره‌تى رۆشنبیرى رێزى ل ‌ه هونه‌رمه‌ند‬ ‫جه‌لیل زه‌نگه‌ن ‌ه گ��رت‪ ،‬زه‌نگه‌نه‌ش‬ ‫له‌گه‌ڵ ده‌ربڕینى خۆشحاڵیى خۆى به‌و‬ ‫ڕێزلێنانه‌‪ ،‬ده‌ڵێ ‪ :‬گرنگترین رێزلێنان‬ ‫ک ‌ه شانازى پێو‌ه ده‌ک�ه‌م‪ ،‬رێزگرتنى‬ ‫جه‌ماوه‌ر‌ه له‌کاره‌کانم‪ .‬ئه‌م مه‌راسیم ‌ه‬ ‫ک ‌ه به‌ئاماده‌بوونى به‌شێک له‌دۆست ‌ه‬ ‫هونه‌رمه‌نده‌کانى جه‌لیل زه‌نگه‌ن ‌ه و‬ ‫هه‌ریه‌ک له‌وه‌زیرى رۆشنبیرى و الوان و‬ ‫پارێزگارى هه‌ولێر و نوێنه‌رى حکومه‌ت‬ ‫له‌هۆڵێ پێشه‌واى وه‌زاره‌تى رۆشنبیرى‬ ‫به‌ڕێوه‌چوو‪ ،‬تێیدا دواى پێشکه‌شکردنى‬ ‫چه‌ند وت��ارێ��ک خ�ه‌اڵت��ى رێزلێنانى‬

‫دنیاوه‌ و زیاتر له‌ ‪ 60‬ساڵى ته‌مه‌نى‬ ‫خ��ۆى شمشاڵى ل��ێ داوه‌و دڵى‬ ‫گوێگرانى گه‌شاندۆته‌وه‌‪ .‬قاله‌مه‌ڕه‌‬ ‫گه‌رچى خوێندکار نه‌بوو ‪ ،‬به‌اڵم زیاتر‬ ‫ل ‌ه ‪170‬مه‌قامى له‌به‌ربوو‪ ،‬مامه‌ قاله‌‬ ‫له‌بنه‌ماڵه‌یه‌کى فه‌قیر له‌دایک‬ ‫بوو و زۆربه‌ی ته‌مه‌نى خۆى‬ ‫به‌شوانى و شمشاڵ ژه‌نى‬ ‫تێپه‌ڕاند‪ ،‬شمشاڵه‌که‌ى‬ ‫قاله‌ مه‌ڕه‌ پتر له‌ ‪150‬‬ ‫ساڵ ته‌مه‌نى هه‌بوو‬ ‫ئ �ه‌و له‌سه‌رده‌مى‬ ‫گه‌نجیدا کڕیبوى‬ ‫و ل��ه‌ ژی��ان��ى دا‬ ‫ل��ه‌خ��ۆى دوورى‬ ‫ن��ه‌ده‌خ��س��ت��ه‌وه‌‪.‬‬ ‫م��ام قاله‌ به‌هۆى‬ ‫زی���ره‌ک ب��وون له‌‬ ‫شمشاڵ لێداندا‬

‫که‌مال محه‌مه‌د‪ ،‬ئه‌لبومى نوێی‬ ‫«بڕوات پێ ناکه‌م» باڵوده‌کاته‌وه‌‬

‫دواى مانگێکى دیکه‌‪ ،‬ئه‌لبوومێکى‬ ‫تازه‌ى هونه‌رمه‌ند(که‌مال محه‌ممه‌د) به‌‬ ‫ناوى «بڕوات پێ ناکه‌م» باڵو ده‌کرێته‌وه‌‬ ‫و ئه‌و الیه‌نه‌ى باڵویشى ده‌کاته‌وه‌‪،‬‬ ‫داوا ده‌کات خه‌ڵکى به‌رهه‌مه‌ک ‌ه کۆپى‬ ‫نه‌که‌ن‪ .‬ب ‌ه پێی هه‌واڵێک ک ‌ه له‌سایتی‬ ‫تاڤگ ‌ه باڵوکراوه‌ته‌وه‌‪ ،‬خاوه‌نى سه‌نته‌رى‬ ‫«ک��ێ��ژێ» ک���اوان ڕه‌س���ووڵ‪ ،‬ئاماژه‌‬ ‫به‌تازه‌ترین کارى که‌مال محه‌مه‌د ده‌کات‬ ‫و ده‌ڵێت‪ :‬ئه‌لبوومه‌که‌ى ل ‌ه ‪ 11‬تراک‬ ‫پێک هاتوو‌ه و ده‌توانم بڵێم یه‌کێکه‌‬ ‫له‌و ئه‌لبوومانه‌ى له‌هه‌موو کاره‌کانى‬ ‫دیکه‌ى باشتر‌ه و کارى مایسترینگیشى‬ ‫ل ‌ه تورکیا بۆ کراوه‌‪ .‬ئه‌م ‌ه جگ ‌ه له‌وه‌ى‬ ‫هه‌موو کاره‌کانى دیکه‌یشى به‌باشى بۆ‬

‫‪RebaziAzadi@Gmail.com‬‬

‫ک��راوه‌‪ .‬ئه‌و پێى وایه‌‪ ،‬به‌رهه‌مه‌که‌ى‬ ‫که‌مال‪ ،‬پێشوازییه‌کى زۆرى لێده‌کرێت‪،‬‬ ‫چونک ‌ه کارێکى جوان ‌ه و ده‌ڵێت‪ :‬ئێمه‌‬ ‫ب �ه‌ر له‌هه‌موو شتێک حه‌زده‌که‌ین‬ ‫خزمه‌ت به‌ڕه‌وتى هونه‌ربکه‌ین و بۆ‬ ‫ئه‌م مه‌به‌سته‌ش‪ ،‬ک��ارى زۆرم��ان بۆ‬ ‫هونه‌رمه‌ندان ئه‌نجام داوه‌‪ ،‬به‌اڵم ئه‌و‬ ‫گۆرانیبێژه‌ش جه‌ماوه‌رى باشى هه‌ی ‌ه و‬ ‫پێمان وای ‌ه به‌رهه‌مه‌که‌ى پێشوازییه‌کى‬ ‫گه‌رمى لێ ده‌کرێت‪.‬‬ ‫ئه‌وه‌ى جێگه‌ى ئاماژه‌یه‌‪ ،‬گۆرانیبێژ‬ ‫(که‌مال محه‌ممه‌د) خاوه‌نى چه‌ندین‬ ‫به‌رهه‌مى به‌پێز‌ه و خاوه‌ن جه‌ماوه‌رێکى‬ ‫ب���ه‌رچ���اوه‌‪ ،‬ب��ۆی � ‌ه خه‌ڵکێکى زۆر‬ ‫چاوه‌ڕوانى به‌رهه‌مى تازه‌ى ده‌که‌ن‪.‬‬

‫هه‌ڵبژاردنه‌کانى‬ ‫تورکیا‬ ‫سه‌ره‌نجام ڕۆژى ‪ 2011/6/12‬خه‌ڵکى‬ ‫تورکیا ڕووی��ان��ک��رد‌ه سندوقه‌کانى‬ ‫ده‌نگدان بۆ هه‌ڵبژاردنى ‪ 550‬ئه‌ندام‬ ‫په‌رله‌مانى وواڵته‌که‌یان‪ ،‬زیادبوونى‬ ‫کورسیه‌کانى کورد له‌و هه‌ڵبژاردنه‌دا‬ ‫م��ای �ه‌ى دڵخۆشی ی��ه‌‪ ،‬ب��ه‌و پێیه‌ى‬ ‫خه‌باتى مه‌ده‌نى و په‌رله‌مانى له‌مه‌ودوا‬ ‫شان به‌شانى جۆره‌کانى ترى خه‌بات‬ ‫ب�ه‌رده‌وام ده‌بێت تا کورد به‌مافه‌کانى‬ ‫خ��ۆى بگات‪ ،‬بێ هیوا بوونى کورد‬ ‫له‌پارتى دادو گه‌شه‌پێدان به‌وه‌ى نیه‌تى‬ ‫چاره‌سه‌رى دۆزى کوردى نییه بااڵنسى‬ ‫ئ �ه‌و پ��ارت �ه‌ى ل�ه‌ب��اک��ورى کوردستان‬ ‫له‌هه‌ڵبژاردنى شاره‌وانیه‌کان له‌ڕابردوودا‬ ‫هه‌روه‌ها ئه‌م هه‌ڵبژاردنانه‌ى هێنای ‌ه‬ ‫خواره‌و‌ه زۆر گرنگ ‌ه کوردشان به‌شانى‬ ‫گۆڕانه‌کانى تورکیا بڕوات‪ ،‬ئه‌وه‌ى یه‌کال‬ ‫بۆته‌و‌ه ئه‌وه‌ی ‌ه که‌مه‌هەپە یه‌و جه‌هه‌ی ‌ه‬ ‫خۆیان ل ‌ه قه‌ره‌ى چاره‌سه‌رکردنى دۆزى‬ ‫کورد ناده‌ن‪ ،‬ئه‌م ‌ه به‌و مانای ‌ه نی ‌ه ک ‌ه‬ ‫ئاکه‌پ ‌ه‌زۆر به‌ته‌نگى چاره‌سه‌رى پرسى‬ ‫ک��ورده‌و‌ه بێت‪ ،‬ب �ه‌اڵم ب ‌ه زیادکردنى‬ ‫ف��ش��ار‌ه ن��اوخ��ۆى و ده‌ره‌ک��ی��ه‌ک��ان‬ ‫ده‌توانرێت کاریگه‌ریان له‌سه‌ر تورکیا‬ ‫هه‌بێت‪ .‬به‌دڵنیاییه‌و‌ه به‌تێکچوونى‬ ‫په‌یوه‌ندیه‌کانى سوریاو تورکیا ئه‌نقه‌ر‌ه‬ ‫له‌واشنتۆن نزیکتر ده‌ک��ات�ه‌وه‌‪ ،‬ئه‌م ‌ه‬ ‫له‌کاتێکدای ‌ه که‌دواى کۆنگره‌ى داڤۆستى‬ ‫ئابوورى له‌دواى هێرشه‌کانى ئیسڕائیل‬ ‫بۆسه‌ر غه‌زه‌‪ ،‬ک ‌ه ئه‌ردۆغان و شیمون‬ ‫پێرێز ئاماده‌بوون په‌یوه‌ندیه‌کانى ئه‌م‬ ‫دوو واڵت ‌ه به‌رزبوونه‌وه‌و نزم بونه‌وه‌ى‬ ‫به‌خۆیه‌و‌ه بینی‪ ،‬ئه‌ردۆغان جگ ‌ه ل ‌ه پرسى‬ ‫کورد ده‌بێت وه‌اڵمێکى جدى بۆ پرسى‬ ‫عه‌له‌ویه‌کانى تورکیاش هه‌بێت ئه‌م ‌ه‬ ‫جگ ‌ه ل ‌ه هه‌وڵه‌کانیان بۆ ب ‌ه جینۆساید‬ ‫نه‌ناساندنى قه‌تڵ و عامى ئه‌رمه‌نیه‌کان‬ ‫له‌ده‌یه‌ى دووه‌م��ى س�ه‌ده‌ى ڕاب��ردوودا‬ ‫له‌سه‌ر ده‌ستى عوسمانیه‌کان هه‌روه‌ها‬ ‫له‌سه‌ر مه‌سه‌له‌ى یه‌ک نه‌گرتنه‌وه‌ى‬ ‫ه�ه‌ردوو به‌شه‌که‌ى قوبروسیش به‌ش ‌ه‬ ‫تورکه‌که‌ى و به‌شه‌و یۆنانیه‌که‌ى ک ‌ه‬ ‫له‌ساڵى ‪ 1979‬وه‌‪ ،‬تورکیا ب ‌ه شێکى‬ ‫داگیر ک��ردووه‌و ئێستا ئه‌وروپاییه‌کان‬ ‫له‌هه‌وڵى یه‌کگرتنه‌وه‌یدان‪ .‬دۆسیه‌ى‬ ‫ده‌س �ه‌اڵت��ى س�ه‌رب��ازی� ‌ه یه‌کێکى ترە‬ ‫لەو دۆسیانه‌ی ‌ه ک ‌ه ڕووب�ه‌ڕووى ئاکه‌پ ‌ه‬ ‫ده‌بێته‌وه‌‪ ،‬ئه‌گه‌ر چى ڕوون نی ‌ه ک ‌ه‬ ‫ئه‌و پارت ‌ه ئیسالمیه‌ى تورکیا به‌ڕاستى‬ ‫له‌هه‌وڵى چاره‌سه‌رکردنى پرسه‌کاندای ‌ه‬ ‫یان نە‪ ،‬به‌ڕاى چاودێرانى بوارى تورکیا‬ ‫له‌مه‌ودوا تورکیا هه‌وڵى نزیک بوونه‌و‌ه‬ ‫ل ‌ه واڵتانى عه‌ره‌بى و ئیسالمى ده‌دات‬ ‫زیاتر له‌وه‌ى هه‌وڵى ب ‌ه ئه‌ندام بوونى‬ ‫یه‌کێتى ئ �ه‌وروپ��اب��دات‪ ،‬ئه‌مه‌ش پێ‬ ‫ده‌چێت بێ هیوا بوونى تورکیا بێت‬ ‫له‌به‌ئه‌ندام بوون له‌و یه‌کێتیه‌‪ ،‬پارتى داد‬ ‫زۆرتر له‌بوارى ئابوریدا تورکیاى به‌ره‌و‬ ‫قۆناغێکى پێشکه‌وتووتر برد‪ ،‬ئه‌گه‌ر‬ ‫ئاکه‌پ ‌ه له‌ماوه‌ى دوو خولى ڕابردوودا‬ ‫نه‌یتوانى بێت یان نه‌یویستبێت پرسى‬ ‫ک��ورد که‌کاریگه‌رى گ��ه‌وره‌ى له‌سه‌ر‬ ‫ئابورى و ئاسایشى کۆمه‌ڵگاى تورکیا‬ ‫هه‌ی ‌ه چاره‌سه‌ر بکات‪ ،‬ئای ‌ه ده‌توانێت‬ ‫له‌خولى سێیه‌مى فه‌رمان ڕه‌واییه‌که‌یدا‬ ‫ئه‌م پرس ‌ه چار‌ه بکات؟ زۆر گرنگ ‌ه کورد‬ ‫ب ‌ه وری��اى هه‌نگاوه‌کانى ئه‌ردۆغان و‬ ‫پارته‌که‌ى هه‌ڵبسه‌نگێنێت و لێکدانه‌وه‌ى‬ ‫بۆ بکات‪ ،‬تورکیا ده‌کرێت له‌مه‌ودوا وه‌ک‬ ‫پیشاندانى نیاز پاکى ده‌ست له‌گرتنى‬ ‫سیاسیه‌کانى کورد هه‌ڵگرێت و ده‌ستور‬ ‫بگۆڕێت و یاساکانى چاکسازى تێدا‬ ‫بکات‪.‬‬ ‫هه‌ڵبژاردنه‌کانى تورکیا نه‌ک هه‌ر له‌سه‌ر‬ ‫ئاستى ئه‌و واڵت ‌ه به‌ڵکو له‌سه‌ر ئاستى‬ ‫واڵتانى دراوسێش گرنگه‌‪ ،‬له‌مه‌ودوا‬ ‫ک��ورده‌ک��ان��ى ب��اش��ورى کوردستانیش‬ ‫ده‌توانن په‌یوه‌ندى له‌گه‌ڵ کورده‌کانى‬ ‫باکور ب �ه‌ره‌و پێش ب �ه‌رن‪ ،‬عێراقیش‬ ‫وه‌ک واڵتێکى دراوسێ به‌چاوێکى تره‌وه‌‬ ‫سه‌یرى کورد بکات له‌تورکیا‪ ،‬بێگومان‬ ‫هه‌ردوو واڵت دۆسیه‌ى هاوبه‌شیان هه‌یه‌‬ ‫ل ‌ه دۆسیه‌ى دیجله‌و فوڕاته‌و‌ه بگر‌ه تا‬ ‫ده‌گات ‌ه بازرگانى و سنورى هاوبه‌ش‪،‬‬ ‫ده‌ک���رێ ک��ۆت��ای��ى ئ��ه‌م ه�ه‌ڵ��ب��ژاردن� ‌ه‬ ‫سه‌ره‌تایه‌کى باش بێت‪.‬‬


Jamawar News 657