Issuu on Google+

Ñ

àðûàðêà

ПАВЛОДАР ОБЛЫСТЫЌ ГАЗЕТI

1929 ЖЫЛЄЫ 15 АЌПАННАН ШЫЄАДЫ

www.saryarka-samaly.kz

31

ќаѕтар, бейсенбі 2013 жыл №12 (14947)

ñàìàëû АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫЄЫ

БЇГІН - ЖАЛПЫЎЛТТЫЌ АЗА ТЎТУ КЇНІ

ЎШАЌ АПАТЫНЫЅ СЕБЕП-САЛДАРЫ АНЫЌТАЛУДА Бўрнаєы кїні Алматы ќаласыныѕ јуежайына шамамен 5 шаќырым ќалєанда «КґкшетауАлматы» баєытындаєы «Скат» јуекомпаниясы» АЌ-на тиесілі «Challenger-200» жолаушылар ўшаєы апатќа ўшырап, 21 адам ќаза тапты. Јуе кемесініѕ бортында 5 экипаж мїшесі жјне 16 жолаушы болєан. Ґкінішке ќарай, арасында бўєанасы бекімеген екі жасар сјби де бар. Мамандардыѕ алдын ала болжамы бойынша, жолаушылар ўшаєыныѕ апатќа ўшырауына ауа райыныѕ ќолайсыздыєы, наќтысы, Алматы тїбін тўмшалаєан ќалыѕ тўман себеп болєан. Бїгінде ќайєылы оќиєаєа байланысты еліміздіѕ Бас кґлік прокуратурасы ЌР Ќылмыстыќ кодексініѕ 295-бабыныѕ, 3-бґлігі бойынша ќылмыстыќ іс ќозєады. Апаттыѕ себепсалдарын аныќтау маќсатында бїкіл ќўзырлы орган ґкілдері, Їкімет жанынан ќўрылєан арнайы комиссия мїшелері оќиєа орын алєан жерде жан-жаќты тексеру жўмыстарын жїргізуде. Ўшаќ апатына байланысты 31-ќаѕтар – Жалпыўлттыќ аза тўту кїні деп жарияланды. Бўл жґнінде Елбасы Нўрсўлтан Назарбаев кеше Аќордада ќўќыќ ќорєау органдарыныѕ басшы ќўрамымен ґткен кеѕесте мјлімдеді. Аталмыш жиынєа ќатысушылар кеѕес отырысын ўшаќ апатынан ќаза болєандарды бір минут їнсіздікпен еске алудан бастады. Мемлекет басшысы опат болєан азаматтардыѕ туєан-туысќандарына кґѕіл айтты. Ал ўшаќ апатына ќатысты егжей-тегжейлі тексерумен арнайы ќўрылєан комиссия айналысатынын жеткізді. Сондай-аќ, Президент ќаза болєан ел азаматтарыныѕ жаќындарына ќолдау кґрсетілетінін айтты.

БЕЗБЕН

Јзірлеген – Гїлжайна ТЇГЕЛБАЙ.

Жылќы жаппай ќырылуда ма? Ґѕірдіѕ бірќатар бўќаралыќ аќпарат ќўралдарында «аймаќта жылќы малы жаппай ќырылып жатыр» деген мјліметтер тарап кетті. Ал жергілікті басшылыќ жаєымсыз жайтты тїбегейлі жоќќа шыєарды. Кеше облыс јкімініѕ орынбасары Нўржан Јшімбетов осы мјселеге байланысты брифинг ґткізді. Гїлжайна ТЇГЕЛБАЙ

Ќораєа ќамап... - Ґѕірдегі жаєдайєа тўраќты баќылау жїргізіп отырамыз. Облыстаєы шаруашылыќтардыѕ барлыєын ќоса алєанда, былтыр желтоќсан айында 258 жылќы малы ґлді. Бўл кґрсеткіш бїкіл мал басыныѕ 0,3 пайызын ќўрайды. Ќаѕтар айындаєы статистикалыќ мјліметтер аќпанныѕ басында ќолымызєа тиеді. Јрине, ќыстыѕ ќытымырлыєы байќалып тўр. Шаруаларєа оѕай емес. Ќыстыѕ басында жаѕбырлы кїндер, одан кейін сары аяз жерді ќатырып, жылќы малыныѕ тебіндеуіне айтарлыќтай кедергі келтірді. Содан шаруаларєа малды жаєдайы жаќсыраќ жайылымдарєа кґшіру жґнінде кеѕес бердік. Кґптеген ќожалыќтар осы јдісті ќолданды. Мјселен, лебяжіліктер жылќыларын Май ауданыныѕ Аќшиман ауылына ќарай айдап апарса, Екібастўз ауылдыќ аймаќтары Баянауылдыѕ таулы жерлеріне кґшірді. Ертістіктер Аќмола облысыныѕ кґмегіне жїгінді. Ал мал басы аз азаматтарєа жылќыны ќораєа ќамап, жемшґппен ќамту ќажеттігін ескерттік, - дейді Нўржан Кемерўлы. Аќыл-кеѕес орынды-аќ. Біраќ, оєан бјрініѕ мїмкіндігі жетпеді. Себебі, шаруалар жылќысын ќорада ўстауды жоспарламаєаны белгілі. Сондыќтан, бїгінде тыєырыќќа тіреліп отыр. Н.Јшімбетов ќожалыќ иелеріне шамасы келмесе, ќолдаєы тїлігініѕ біразын сатып, одан тїскен ќаржыєа ќораєа ќамалатын жылќыєа жем-шґп алуєа кеѕес берді. Сондай-аќ, ќары ќалыѕ емес жерлерді іздестіріп, тыєырыќтан шыєу амалдарын ќарастыру ќажеттігін де атап ґтті.

Облысты жем-шґппен ќамтамасыз ету турасында Нўржан Кемерўлы: - Жем-шґп жеткілікті. Кґрші елдіѕ іргелес аймаќтарынан да јкелінуде. Біраќ, жол шыєынына байланысты баєасы ґсіп кеткені рас. Бумалы шґптіѕ бір данасы - 800-1200 теѕге шамасында. Арзандатылєан кебектіѕ келісі 21 теѕгеден босатылуда. Јрбір ауылдыќ округке ай сайын 8-10 тоннадан кебек жіберіледі. Ал нарыќта бір келісі 35 теѕгеге жеткен. Сондай-аќ, Екібастўз ќаласы мен Баянауыл аудандарынан ґзге ґѕірлерге кґмір тасымалдайтын кґліктер ќайтар жолда жем-шґп тиеп келуде. Бўл да мјселені оѕтайлы шешуге септігін тигізіп отыр, деді. Облыста Успен, Шарбаќты, Железин аудандары шаруаларыныѕ жаєдайы ґзгелерге ќараєанда тјуір кґрінеді. Себебі, бўл ґѕірлерден малдыѕ жем-шґбіне байланысты ешбір шаєым тїспеген. Н.Јшімбетовтіѕ сґзінше, жылќы жаппай ќырылып жатќаны жайында аќпар таратќан «Тўрар» жјне «Абылайхан» шаруашылыќтарыныѕ желтоќсан айы бойынша мјліметтер олардыѕ жаєдайы жаман еместігін кґрсеткенін айтты. Јрі оларєа мемлекет тарапынан былтыр јрќайсысына 5 миллион теѕгеден субсидия да берілгенін мјлімдеді.

Алаяќтарєа алданып ќалмаѕыз! - Кїзде жјрмеѕке ґткізіп, шаруаларєа шґпті кґбірек алуєа ўсыныс жасадыќ. Негізі, ўсаќ шаруашылыќтар малдыѕ шґбін ќыс

бойы сатып алуєа даєдыланєан. Яєни, ќыс жайлы болса, артыќ ќаражат жўмсаєылары келмейді. Бір жаєынан шґпті жаќынєа јкелуде ґрттен де ќорќатыны рас. Енді, міне, ґкініп отыр, - дейді Н.Јшімбетов. Жаз айларында «аймаќта 1,5 жылдыќ мал шґбі јзірленді» деп жар салдыќ. Алайда, ќазіргі таѕда ќалыѕ жауєан ќардыѕ кесірінен шаруаларєа сол ќорды шабындыќтан жеткізу мўѕєа айналды. Кейбір техникалардыѕ ґзі ќардан ґте алмайтынын бўєан дейін де айтќанбыз. Нўржан Кемерўлы кейбір аудандарда ауыр техниканыѕ кґмегімен жол ашу жўмыстары ќолєа алынєанын жеткізді. - Табында жїрген жылќылардыѕ ќожайыны кґп. Ќазіргі табиєаттыѕ тосын мінезін ґз пайдасына жарататын пысыќайлар да табылатынын ўмытпау ќажет. Яєни, ќазіргі ќарбаласты, ќыстыѕ ќаћарын пайдаланып, олар «мал ґлді» деп, оныѕ иелерін алдап соєуы јбден мїмкін. Ґлген малдыѕ јрбіріне акт толтырылатынын ўмытпаѕыздар. Алаяќтардыѕ ќармаєына тїсіп ќалмаѕыздар. Кейбір азаматтар баќташыныѕ айтќанына сеніп, малыныѕ жемтігін де кґрмеуі мїмкін. Ќысќасы, мўќият болыѕыздар, - деп тўрєындарєа мўндай да ќауіптіѕ барын ескертті. Јзірше, ќыстан тґрт тїлігін аманесен алып келе жатќан азаматтардыѕ бірі - Лебяжі ауданындаєы «Алтай» ШЌ басшысы Сатбек Мукин. «Жылќы малы жаппай ќырылып жатыр дей алмаймын. Ґзімде 800 бас жылќы болса, оныѕ їшеуі ґлді. Ол жем-шґптіѕ жетіспеушілігінен емес. Аракідік шыєын ќай жерде де болады емес пе?! Ќыстыѕ ќайќайсымызєа да ауыр тиіп тўрєаны рас. Дегенмен, жылќы тебіндей алатындай жерлер іздеп, тыєырыќтан шыєудыѕ амалдарын ќарастырып жатырмыз», дейді ол. Осылайша, јркім ґзінше јупірімдеп, ќолындаєы жылќысын аман алып ќалуєа јрекет етуде. Дегенмен, биылєы ќыстаєы жаєдай алдаєы жылдары билікке де, шаруаєа да сабаќ болады деген їміттеміз.

ЈКІМДЕРДІЅ ЕСЕПТІК КЕЗДЕСУЛЕРІ ТЎРЄЫНДАР ТАЛАБЫНАН ШЫЄЫП ЖЇР МЕ? 2005 жылдан бері Елбасыныѕ бастамасымен республика кґлемінде барлыќ деѕгейдегі јкімдердіѕ халыќ алдында есеп беру кездесулері ґткізіліп келеді. Бўќара мен биліктіѕ арасын жаќындастыра тїсуді кґздейтін аталмыш науќан жайында ел арасында пікір кґп. Жалпы, бўл кездесулер тўрєындар талабынан шыєып жїр ме? Осы мјселені «Безбенде» салмаќтап кґрсек. Мўрат ШАХМЕТОВ, облыстыќ мјслихат депутаты:

Ќарашаш АХМЕТОВА, зейнеткер:

Тўрєындар мїддесі ескерілуде

Жаттанды ќалыпќа тїсіп кеткендей

- Јкімдердіѕ есеп беру жиындарында тўрєындардыѕ талап-тілегі ескеріліп жатыр деп ныќ сеніммен айтуєа болады. Кездесуде ќозєалєан јрбір мјселені јкімдер јрдайым назарда ўстайды.

- Жасыратыны жоќ, јкімдердіѕ былтырєы кездесуі биылєысынан айнымайды. Дерек-дјйектерінде сјл ґзгерістер байќалєаны болмаса, бўрынєы баяндаманы таєы бір мјрте тыѕдап отырєандай кїй кешесіѕ.

Жалєасы 5-бетте

АУА РАЙЫ

«Gismeteo.ru» сайтыныѕ хабарлауынша, бїгін кїн бўлтты. Кїндіз ауа температурасы -12, тїнде -19 градус суыќ. Солтїстік – батыстан соќќан желдіѕ жылдамдыєы секундына – 3 метр.

1 аќпанда да кїн бўлтты. Кїндіз ауа температурасы –9, тїнде -15 градус суыќ болмаќ. Солтїстік – батыстан соќќан желдіѕ жылдамдыєы секундына – 3 метр.


2

АЌПАРАТ

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

Дүбірлі дүние ПОЛИЦЕЙЛЕРДІ ЖҐНГЕ САЛАТЫН ДКЕЗ ЖЕТТІ

www.saryarka-samaly.kz

ЈКІМШІЛІК РЕФОРМА

Ауыл тўрмысына серпіліс јкеледі

Кеше Аќордада Мемлекет басшысы елдегі ќўќыќ ќорєау органдары басшыларымен кездесті. Елбасы жиын барысында мансабын асыра пайдаланєан полиция ќызметкерлерін кґпшілік алдында жазалау керектігін айтты. «Полиция ел азаматтарына ќызмет етіп, кґмек кґрсету їшін жўмысќа алынды. Атап айтќанда, ќабылданєан жас ќызметкерлерді тјрбиелеу керек», - деп атап ґтті Мемлекет басшысы. Президент ґз сґзінде жўмысќа ќабылданєан жас полиция ќызметкері ќызметтік ќызыл кујлігі арќылы ґзініѕ мансабын асыра пайдаланатын жаєдайлар болып жататынын сынєа алды. «Олар кімніѕ есебінен жалаќы алып отырєандарын ўмытып кететін секілді. Бўл ќызметкерлерге айлыєын халыќ тґлеп отыр. Неге тиісті тјрбиелік жўмыстар жоќ, неге сіздер осындай адамдарды кґпшілік алдында жазаламайсыздар», - деп талап етті Н.Назарбаев.

ЌАЗАЌ МУЛЬТФИЛЬМДЕРІ ЌОРЫ ТОЛЫЌТЫ

Елбасы Н.Назарбаевтыѕ «Ќазаќстан-2050» Стратегиясы - ќалыптасќан мемлекеттіѕ жаѕа саяси баєыты» атты Жолдауында кґзделген міндеттердіѕ бірі – мемлекеттік ќызметті тїбегейлі реформалау. Бїгінде осы тапсырманы наќты іс жїзінде жїргізудіѕ алєышарттары јзірленуде. Ґткен жылдыѕ соѕында Елбасымыз бекіткен «Мемлекеттік ќызмет заѕнамасына ґзгертулер мен толыќтырулар енгізу туралы» Заѕ биыл 26 наурыздан бастап ґз кїшіне енеді. Жуыќта Елордада аймаќтардан жиналєан жергілікті атќарушы органдардыѕ ќатысуымен кеѕес ґткізілді. Кеѕесте ауыл тўрєындарыныѕ жаєдайымен етене таныс јкімдердіѕ де ўсыныстары тыѕдалды. Ґз басым осы жиналыстыѕ ќатысушы ретінде ґте пайдалы кеѕестер алдым. Јкімшілік реформаныѕ бір тетігі – ауыл јкімдерін сайлау тјртібініѕ енгізілуін толыќ ќолдаймын жјне бўл жаѕашылдыќ ґз жемісін береді, јкімдер корпусына ґзгерістер енгізетін уаќыт келіп жетті деп ойлаймын. Ендігі ретте ауыл јкімдерініѕ тиімді јрі нјтижелі жўмыс жасаулары їшін, олардыѕ ґкілдіктері кеѕейіп,

Дүбірлі дүние

Ќазаќ мультфильмі јрќайсысы 10 минуттан тўратын 40 сериялы ертегілер жинаєымен толыќты. Алматыда «Балаларєа арналєан ќазаќ тілі» атты анимациялыќ білім беру жобасы бойынша 3D-форматта тїсірілген «Ќазаќ ертегілерініѕ» тўсауы кесілді. Сондай-аќ 85 сериялы «Алдар Кґсе» мультфильмі де топтастырылып отыр. Енді оныѕ ќатарын «Алпамыс», «Ќобыланды», «Ер Тарєын» жјне «Ќыз Жібек» эпостары желісі бойынша тїсірілген мультфильмдермен толыќтыру жўмысы жїріп жатыр. Олар жыл соѕына дейін жарыќ кґреді деп жоспарлануда. Јзірлеген – Мўрат ЌАПАНЎЛЫ.

кадрлармен толыєады. Дербес ќаржы кґздері ќалыптасып, ауылдыќ деѕгейде басќару сапасы артады, азаматтардыѕ жергілікті маѕызы бар мјселелерге араласуы кеѕейтілетін болады. Сонымен ќатар, оларєа ќойылатын талап пен жауапкершілік те арта тїседі. Елбасымыздыѕ биылєы Жолдауындаєы: «Јкім халќына жаќын болуы керек. Елдіѕ тыныс-тіршілігін, мўѕ-мўќтажын, бес саусаєындай біліп, оны шешетін шебер ўйымдастырушы болуы тиіс. Ґркениетті елдердіѕ кґпшілігінде жергілікті басќарушыларды сайлау арќылы ќызметке таєайындау ертеректен енгізілген»

«Зерденіѕ» зерделілері аймаќ намысын ќорєады Халќымызда «Бўлаќ кґрсеѕ, кґзін аш» деген даналыќ бар. Заман ґзгеріп, уаќыт жылжыса да бўл сґздердіѕ мјні жоєалмайды, маѕызы азаймайды. Облысымызда интеллектуалды ўлт негізін дамыту жјне дарынды жастарєа ќолдау кґрсету маќсатында ауќымды шаралар жїргізіліп жатыр. Осы баєытта Павлодар облыстыќ білім беру басќармасыныѕ жјне «Ертіс дарыны» аймаќтыќ єылыми-тјжірибелік орталыєыныѕ ўйымдастыруымен мектепке дейінгі бїлдіршіндерге арналып «Жауќазын» олимпиадасы, орта буында жасґспірімдердіѕ облыстыќ олимпиадасы, жалпы білім беретін пјндер олимпиадасы ґткізіліп келеді. Ал оќушылардыѕ єылымєа деген ынтасын арттыруда шыєармашылыќ жјне єылыми жобаларыныѕ маѕызы ерекше. Еліміз межелеген «EXPO-2017» дїниежїзілік кґрмесі аясында оќушылардыѕ кїшімен де бірќатар инновациялыќ жобалар жїргізіліп жатыр. Јлем таѕырќаєан сол кґрмеге їн ќосамын деген бїлдіршіндер бїгінде ґз баќтарын жас зерттеушілер мен ізденушілердіѕ шыєармашылыќ жобаларына ќатысып сынап келеді. Жас зерттеушілер мен ізденушілердіѕ шыєармашылыќ жобаларыныѕ «Зерде» байќауы облысымызда биыл бесінші мјрте ґткізіліп, оєан барлыєы 600-ден астам жўмыс тїсіп, 257 оќушы іріктеу кезеѕінен ґтті. Оныѕ ішінде 14 секция бойынша бірінші орын алєан 17 оќушы республикалыќ кезеѕге жолдама алды. 2013 жылдыѕ 26-28 ќаѕтары аралыєында Ќазаќстан Республикасыныѕ Білім жјне єылым министрлігі, «Дарын» республикалыќ єылыми-практикалыќ орталыєыныѕ ўйымдастырумен «Балдјурен» республикалыќ оќу-сауыќтыру орталыєында «Зерде» байќауыныѕ республикалыќ кезеѕі ўйымдастырылып, оєан 320 оќушы ќатысты. Байќау ќорытындысы бойынша 3 оќушы – 1 орын, 5 оќушы – 2 орын, 8 оќушы – 3 орын иеленді. Павлодар облысыныѕ ќўрама командасы Астана, Назарбаев Интеллектуалды мектептерінен кейін жалпы командалыќ есепте ІІІ орынды иеленді. «Зерде» байќауына ќатысушылар арасында Аќтоєай ауданыныѕ Ќараоба орта мектебініѕ 7-сынып оќушысы Файзулла Мадияр «Елдіѕ тўєыры – Абылай, Тјуелсіздіктіѕ тірегі - Нўрсўлтан» атты жобасын ќорєап, ґзініѕ болашаќќа деген сенімі мен ќажыр-ќайратыныѕ арќасында І орынєа ќол жеткізді. Биология секциясында Абай атындаєы №10 лицей-мектебініѕ 4-сынып оќушысы Арын Рабиєа «Жануарлар – ауа райын болжайтын барометр», Аќсу ќаласыныѕ №2 орта мектебініѕ 6-сынып оќушысы Тґлегенова Айсўлу «Гиппеаструмды ќолдан тозаѕдандыру јдісі арќылы ґсіру» таќырыбында ґз жобаларымен ќазылар алќасыныѕ кґѕілінен шыєып, І орынды иеленді. «Зерде» зерттеу жўмыстарыныѕ республикалыќ байќауында ауыл мектебініѕ оќушылары да жаќсы жетістіктерге ќол жеткізді. Олардыѕ ќатарында Аќсу ауданы Їштерек орта мектебініѕ оќушысы Аєзам Жарас пен Качир ауданы Ынталы орта мектебініѕ оќушысы Свинцова Кристина бар. Павлодар облысыныѕ ќўрама командасыныѕ ќўрамында ґз жобаларын ќорєаєан «Жас дарын» мамандандырылєан мектебініѕ, Абай атындаєы №10 лицей-мектебініѕ, дарынды балаларєа арналєан №3 гимназиясыныѕ, дарынды балаларєа арналєан №8 лицей-мектебініѕ, Екібастўз ќаласы №1 лицей-мектебініѕ, Павлодар ќаласы №11, 25 жалпы орта білім беру мектептерініѕ оќушылары да «Зерде» республикалыќ байќауыныѕ жїлдегерлері сапынан кґрінді. Єылымєа ынтыќ, зерделі жастардыѕ ќомаќты жеѕістері интеллектуалды ўлт негізін ќалыптастырушы негізгі діѕгек екені айќын. Ендеше, сјт-сапар, жарќын болашаќтыѕ жарыќ жўлдыздары! Салтанат ШАБАЖАНОВА, «Ертіс дарыны» АЄТО-ы директорыныѕ орынбасары.

2013 жылдыѕ 1 ќаѕтарынан бастап коммуналдыќ ќызметтердіѕ тарифтері ґсті. Бўл туралы Павлодар облысы бойынша табиєи монополияларды реттеу департаментініѕ директоры Ќайырєали Тґлендинов мјлімдеді. Нўрбол ЖАЙЫЌБАЕВ Еѕ алдымен жылу ќуатыныѕ баєасы ґзгерді. Оныѕ тарифі орташа есеппен алєанда 8 пайызєа ґсті. Орташа дейтініміз, бўл жерде жылу ќуатыныѕ тґлемі сараланєан жїйеде, яєни жалпыїйлік есептеуіш ќўралыныѕ баржоєына байланысты есептеледі. Жеке жылу пунктіне ќосылєан, есептеуіш ќўралы орнатылєан азаматтар їшін 1 Гкал энергияныѕ ќўны 892,18 теѕгені ќўрайды. Яєни, бўл топќа жататындар їшін баєа ґскен жоќ, керісінше, бўрынєыдан 46 пайызєа арзандады. Ал есептеуіш ќўралы жоќ тўрєындарєа тґлемаќы мґлшері 8,6 пайызєа ґсті. Тарќата айтсаќ, 1 Гкал ќуат їшін 1810,47 теѕге тґлейді. Ќ.Тґлендиновтіѕ айтуынша, тарифті бекіту кезінде есептеуіш ќўралдар орнатуєа техникалыќ мїмкіндігі келмейтін ескі, барактыќ їлгіде

салынєан, апатты їйлерді мекендейтін тўрєындарыныѕ жаєдайы ескерілген. Оларєа тариф 7 пайызєа (1784,35 теѕге) ґсірілді. Орталыќ жылу тораптарына ќосылєан тўрєын їйлерде жылу ќуатыныѕ баєасы 7 пайызєа ќымбаттады. Бўл ретте де есептеуіш ќўрал орнатќандар ўтады. Айтпаќшы, су жылыту ќызметініѕ де тарифі 7 пайызєа ґсті, 1 адам їшін 362,40 теѕге. Департамент директорыныѕ пікірінше, жылумен ќамту тарифініѕ артуына жылу-электр орталыќтарындаєы ґндірістіѕ жјне ќуат тасымалдау ќызметініѕ баєалары ґскені јсер еткен. Ќаѕтар айынан бастап электр ќуаты да ќымбаттады. «Павлодарэнергосбыт» ЖШС-ніѕ ґтінішін тиісті

Ґр тўлєа

департамент ќабылдады. Бўл жерде де электр станцияларындаєы энергия босату баєасын кґтергені, ќуат тасымалдау ќўныныѕ артуы ыќпал етіп отыр. Мјселен, «Павлодарэнерго» АЌ (оныѕ ќўрамында 3 жылу-электр орталыєы бар, екеуі – Павлодарда, біреуі - Екібастўзда) ќызмет тарифтерін 8,5 пайызєа, Екібастўз ГРЭС-2 станциясы 12,3 пайызєа ґсірді. Бўдан басќа, былтыр тасымалдаушы ірі компаниялардыѕ ќызмет баєасын кґтергені таєы бар. Мўныѕ бјрі тўтынушыныѕ ќалтасына салмаќ тїсіретіні сґзсіз. Сґйтіп, электр ќуатыныѕ тарифі 2,5 пайызєа арттырылды. Бўл жерде де ќызметті пайдаланудыѕ сараланєан тїрі, тјулік мезгілдері секілді ерекшеліктері ескеріледі. Тїсіндіріп айтсаќ, 1-ші деѕгейлі тўтынушылар (бір адамєа айына 110 Квт/саєат) їшін 1 квт электр ќуаты 8,64 теѕге болып белгіленді. Егер айлыќ тўтыну кґлемі бір адам їшін 110 киловаттан асќан жаєдайда артыќ ќуат їшін 11,16 теѕгеден (180 квт/саєатќа дейін) есептеледі. Егер кґрсетілген межеден артыќ пайдаланып жатсаѕыз, одан да ќымбат тґлеу ќажет: јр киловатќа 13,94 теѕге. Тјулік мезгілдері бойынша есеп айырысатындарєа белгіленген тариф тґмендегідей: тїнгі мезгілде пайдаланылєан электр ќуатыныѕ 1 киловаты 2,58 теѕге тўрады, кїндіз оныѕ баєасы - 11,87 теѕге.

БАСПАСҐЗ МЈСЛИХАТЫ

Биылєы жылы ќазаќ даласыныѕ саѕлаєы, танымал аќын Иманжїсіп Ќўтпанўлыныѕ 150 жылдыєы тойланбаќ. Тарихи тўлєаныѕ мерейтойына орай, Ертістіѕ Павлодар ґѕірінде ауќымды ісшараларды ўйымдастыруєа дайындыќ жўмыстары басталуда. Ўлы ќайраткердіѕ ўрпаєы, философия єылымдарыныѕ докторы, профессор Раушан Нўрханќызы Ќошенованыѕ Иманжїсіптіѕ ґнегелі ґмірін зерттеумен айналысќанына жиырма жыл болды. Жуыќта ол бўќаралыќ аќпарат ќўралдары ґкілдерімен кездесті. Ќазаќ елініѕ азаттыєы їшін кїрескен Иманжїсіп Ќўтпанўлыныѕ ґмірі, шыєармашылыєы жайлы аз-кем јѕгіме ґрбітіп, бабамыздыѕ рухына таєзым етіп, есімін ўлыќтау маќсатында ўйымдастырылатын шаралар

Жанат ШЎЄАЕВ, Ертіс ауданыныѕ јкімі.

НАРЫЌ ПЕН ХАЛЫЌ

Ќызметтер ќымбаттады

БІЛІМ

деген сґздерін јкімдер їнемі жадында ўстауы керек деп ойлаймын. Бўдан бґлек «А» жјне «Б» корпустарына іріктеу, конкурстыќмансаптыќ жїйені жетілдіру, мемлекеттік ќызметшілердіѕ жўмысын баєалау жјне еѕбегін ынталандырып отыру, кадрлар тўраќтылыєы мјселелері, жергілікті ґзін-ґзі басќару саласын дамыту бойынша ќойылєан міндеттерде де їлкен мјн жатыр. Оны мемлекеттік ќызметшілердіѕ кјсібилігін, іскерлігін кґтеруге жасалатын їлкен жаєдай деп тїсінуіміз ќажет. Осыныѕ барлыєын мемлекеттік ќы��меттіѕ абыройын кґтеріп, жаѕа сапалыќ ґзгерістерді јкелетін јкімшілік реформа ретінде ќарап ќана ќоймай, дамудыѕ жаѕа жолына бастайтын ќадам ретінде ќабылдауымыз керек. Біздіѕ алдымызда їлкен міндеттер тўр. Сондыќтан халыќтыѕ тўрмыстіршілігін жаќсартып, еліміздіѕ абыройын кґтеруге барлыќ кїшжігеріміз бен білімімізді жўмсаймыз.

жоспарымен таныстырып ґтті. Ќазіргі таѕда облыс кґлемінде дайындыќ жўмыстары ќызу. Мерейтой ќарсаѕында аймаќ жўртшылыєына ќўнды тартулар жасалмаќ. Мјселен, Г.Потанин атындаєы облыстыќ тарихи ґлкетану музейінде Иманжїсіптіѕ ґнегелі єўмыры, рухани мўрасын арќау еткен кґрменіѕ экспозициясы јзірленуде. Сондай-аќ, «Аќбалдаќ алмасыныѕ сыныєысыѕ» атты кітап жарыќ кґрмек. Аталмыш кітапта ел бірлігін мўрат еткен тўлєа туралы жазылєан естеліктер

мен шыєармалар топтастырылмаќ. Р.Ќошенованыѕ айтуынша, Ќазаќстан Халыќ жазушысы Мўзафар Јлімбаевтыѕ Иманжїсіпке арнап жазєан «Кек жастыєы» атты арнау шыєармасы да оќырманєа жол тартпаќ. Сондай-аќ, Ж.Аймауытов атындаєы ќазаќ музыкалы драма театрында пьеса сахналанады деп кїтілуде. - Ґр рухты аќын, балуан, батыр Иманжїсіп Ќўтпанўлы – ќазаќ тарихынан ойып орын алєан тау тўлєа. Туєан елініѕ Тјуелсіздігін аѕсап, «ереуіл атќа ер салєан, еѕку-еѕку жер шалєан» азаттыќ жыршыларыныѕ бірегейі. Ќазаќтыѕ мўѕ-зарын бойына сіѕіріп, ґмір бойы «Елім!» деп ґткен Иманжїсіптіѕ ќалдырєан мўрасын насихаттау, ардаќтау – ортаќ маќсат, - дейді ол.

А.ЈДІЛБЕК.

Ауыл шаруашылыєы министрлігі жайылымдарды суландыру їшін алдаєы сегіз жылєа 22 млрд. теѕге бґлмек.


ЌЎМСАЄАТ

www.saryarka-samaly.kz

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

3

«НЎР ОТАН»: бекем сґз, бітімді іс Наєыз жауынгер -

Жаѕа бетбўрыс «...Осыдан жиырма бір жыл бўрын јлем жўртшылыєы біздіѕ Тјуелсіздігімізді былай ќойєанда жўмыр жердіѕ бетінде ќазаќ деген ўлттыѕ барын да білмейтін еді». Бўл – Елбасымыз Н.Ј.Назарбаевтыѕ сґзі. Ал, бїгін ше? Ќазаќ елін јлем таныды, танып ќана ќойєан жоќ, ќысќа мерзімдегі ќарќынды табысымызды еріксіз мойындады. Мойындаєаныныѕ бір єана мысалы Тјуелсіздіктіѕ 21 жылдыќ мерекесіне сонау ќиыр шеттегі алпауыт елдер - Бразилия, Италия, Корея, алып кґршіміз Ресей мемлекетініѕ ґнер майталмандары келіп, ќазаќтыѕ јнін шырќады. Бјрекелді дейік! Сґйтіп, Президентіміз еліміздіѕ Конституциясына сјйкес, Тјуелсіздіктіѕ 21 жылдыќ салтанатты мерекесі алдында Ќазаќстан халќына кезекті Жолдауын жолдады. «Бўл јн бўрынєы јннен ґзгерек» дегендей, бўл жолєы Жолдау еліміздіѕ 2050 жылєа дейінгі жаѕа стратегиясын айќындап бергендігімен ерекше маѕызды тарихи ќўжат болды. Жолдауды барша халыќ зейін ќоя тыѕдап, ќуана ќабылдады, јрі ондаєы айтылєан маќсаттардыѕ мїлтіксіз орындалатынына еш шїбј келтірген жоќ десек, артыќ айтќандыќ болмас еді. Ґйткені, бїгінгі таѕда Елбасыныѕ саяси, экономикалыќ, јлеуметтік баєыттаєы сындарлы саясатыныѕ негізінде жасалып жатќан тїрлі баєдарламалардыѕ табысты іске асќандыєына халыќтыѕ кґзі жетіп отыр. Сонау ґтпелі кезеѕніѕ ќиын-ќыстау шаєы – 1997 жылы Мемлекет басшысы ел дамуыныѕ 2030 жылєа дейінгі стратегиялыќ негізгі маќсаттарын

жаѕа жылдыќ Жолдауында ўсынєаны баршамыздыѕ јлі есімізде. Осынау ўзаќ мерзімді маќсатќа жететінімізге бастапќыда кїмјнмен ќарап, ќиял іспетті ќабылдаєандар да аз болєан жоќ еді. Алайда, батыл ќадамныѕ арќасында еліміз бірегей бетбўрыс жасай алды. Бўрын-соѕды болмаєан мўндай ўзаќ мерзімді стратегиялыќ ќўжаттыѕ ќўр ќиял емес, наќты шындыќќа айналєанын уаќыт ґзі кґрсетіп берді. Демек біз, кґпўлтты халќымыздыѕ береке-бірлігініѕ, ќажырлы еѕбегініѕ арќасында отыз жылдыќ межені небјрі он бес жылда баєындыра алдыќ. Дјлірек айтќанда, ўлттыќ ќауіпсіздігімізді ныєайту, ўлтаралыќ татулыќ, ішкі тўраќтылыќты ќалыптастыру, экономикалыќ ќарќынды даму, јлеуметтік ќорєау, энергетика, кґлік, мемлекеттік басќару жїйесін жетілдіру секілді негізгі жеті баєыттаєы міндеттердіѕ мерзімінен бўрын табысты орындалєаны баршаєа аян. Осы жылдары еліміздіѕ экономикалыќ даму кґрсеткіштері 16 есе артып, ішкі жалпы ґнімніѕ жан басына

шаќќандаєы деѕгейі 1,5 мыѕнан 12,0 мыѕ АЌШ долларына жеткен. 21 жылда єасырєа татырлыќ іс тындыра алдыќ деген сґз. Алла тіл-кґзден саќтасын дейік. Бїгінде кїллі Еуропа ќаржылыќ даєдарысќа ўшырап жатыр. Елуінші жылдары јлем бойынша миллиардтаєан адамды азыќ-тїлікпен ќамтудыѕ тиімді шараларын осы бастан ойластыру керек. Бїгінгі таѕда јлемде бір миллиардтай адам ашќўрсаќ кїн кешуде екен. Елуінші жылдары энергетикалыќ ќажеттіліктіѕ теѕ жартысына жуыєын кїн, жел, су энергияларын пайдалану арќылы ґтемесек, ќазіргі ќуат кґздерініѕ ќоры жеткіліксіз болатыны белгілі. Јлем елдерін жыл ґткен сайын ауыз су тапшылыєы да алаѕдатып отыр. Жылдан жылєа жўмыссыздыќ, кедейшілік жайлап барады. Жолдауда айтылєан маќсаттар толыєымен орындалєан кезде Ќазаќ елі јлемніѕ еѕ дамыєан алдыѕєы ќатарлы отыз елініѕ ќатарына енетініне кїмјн жоќ. Елбасы бўл жолєы Жолдауында да мемлекеттік тіл – ќазаќ тілініѕ болашаєы жайлы да шегелеп айтып, наќты міндеттер жїктегені кґѕілге ќуаныш ўялатады. Ќазаќ: «Жўмыла кґтерген жїк жеѕіл» - дейді. Кґпўлтты халќымыз бір жаєадан бас, бір жеѕнен ќол шыєара отырып, Жолдауда жїктелген маќсаттарды орындауєа жўмыла кіріссек, аспайтын асу, алмайтын ќамал болмауєа тиіс.

Аќын АЛАЌАНЎЛЫ, Ќазаќстан Жазушылар одаєыныѕ мїшесі.

антына адал

Жаќында «Нўр Отан» ХДП облыстыќ филиалы «Жас Отан» жастар ќанатыныѕ мїшелері Павлодар ќаласында орналасќан 5512 јскери бґлім сарбаздарыныѕ ант ќабылдау рјсіміне ќатысты. Салтанатты шараныѕ маќсаты – жас ўрпаќтыѕ бойында патриоттыќ сезімді берік ќалыптастыру. Ќорєаныс істері жґніндегі департамент ґкілдерініѕ айтуынша, бўл кїні республикамыздыѕ јскери бґлімдерінде 200 сарбаз жауынгерлік ант ќабылдады. Жас жігіттер јскери ќызметтіѕ ауыртпалыќтарын ќайыспай кґтеріп, Отанды ќорєауєа, міндетін адал орындауєа серт етті. Ерте кезде аталарымыз майданєа аттанєанда, јкелеріміз јскерге кеткенде їйдегі туыстарына саєынышќа толы хаттар

жазєаны есімізде. «Жас Отан» жастар ќанатыныѕ мїшелері жаѕадан ант ќабылдаєан жауынгерлерге ќалам, ќаєаз жјне марка жапсырылєан пошталыќ конверттер сыйлады. «Біз сарбаздарымыздыѕ їйдегі аналарына, аєайындарыныѕ ортасына аман-есен оралуына тілектеспіз», деді облыстыќ «Жас Отан» жастар ќанаты атќарушы хатшысыныѕ орынбасары Данияр Айтышев.

Ардагерлермен «тартысты » «Жас Отан» жастар ќанаты облыстыќ филиалыныѕ белсенділері «Замандас» ардагерлер їйініѕ мїшелерімен шахмат ойыны бойынша бјсеке ґткізді. Турнир екі кезеѕнен тўрды. Екі команданыѕ јрќайсысы жеті адамнан ќўралды. Шахмат ойыныныѕ ќызыќты да тартымды ґтуіне аєа буын ґкілдері де, кейінгі толќын – жастар да ерекше атсалысты. Жастардыѕ отансїйгіштік сезімін кїшейту арќылы єана ел ќуатын еселеуге болады. Бўл ретте јскери-патриоттыќ, спорттыќ шаралардыѕ мјні зор. Ал егер бўл сайыстар ардагерлердіѕ ќатысуымен ґткізілсе, берер нјтижесі тіпті мол болары аныќ. Себебі, жастарєа аќсаќалдардыѕ їйретер тјлімі, берер ґнегесі, тарту етер таєылымы ўшан-теѕіз. Бўл кездесуде де «жасотандыќтар» алдыѕєы толќын буынмен емін-еркін сґйлесіп, олардыѕ ґткерген еѕбек жолдары, соєыс ќиыншылыєы жайлы јѕгімелеріне ќаныќты. Кездесу соѕында ардагерлерге «Жас Отанныѕ» атынан естелік сыйлыќтар тапсырылды. Ґз кезегінде кґпті кґрген аєалар мен апалар ќызыќты ойын їшін жастарєа алєысын аќтарды.

Елім деп еміренген

ерлер ерлігі - ўрпаќ жадында

Г.Потанин атындаєы Павлодар облыстыќ тарихи-ґлкетану жјне оєан ќарасты Јскери Даѕќ музейлері таєылымы мол игі істі ќолєа алды. Бўл – келер ўрпаќќа патриоттыќ тјлім-тјрбие беру маќсатында ўйымдастырылєан «Біздіѕ жерлесіміздіѕ ерлігі» атты кґрме. Кґшпелі кґрме алєаш рет Ўлы Отан соєысыныѕ батыры Јбілхайыр Баймолдинніѕ туєан жеріне – Лебяжі ауданына аялдады.

Аќмарал ЕСІМХАНОВА

С

ўрапыл соєыста тґсін отќа тосып, елін ќорєаєан даѕќты жерлесіміз Јбілќайыр Баймолдин Лебяжі ауданындаєы Таќыр ауылында дїниеге келген. Бїгінгі кїні ґлкедегі Восточный елді мекені 1975 жылдан бері батырдыѕ есімімен аталады. Есімі аѕызєа айналєан Ј.Баймолдин ќарапайым шаруа отбасында дїниеге келген, сегізжылдыќ мектепті тјмамдаєан соѕ Семей кеѕес партиялыќ мектебінде білім алєан. Екінші дїниежїзілік соєыстыѕ алєашќы айларында 51-ші кавалериялыќ полктіѕ комиссары болып таєайындалєан. Бўл јскери

ќўрам Мјскеу їшін шайќаста атаќты болєан Л.Доватордыѕ гвардиялыќ корпусы ќўрамына енген. Аталмыш дивизияныѕ саяси бґлімі ґкілдерініѕ естеліктеріне сїйенсек, жерлесіміздіѕ полкі Мјскеу тїбіндегі ўрысќа жјне Волоколамск ќаласыныѕ маѕындаєы шайќасќа ќатысќан. Осы сјтте Ј.Баймолдин жараќат алєан. От пен оќтыѕ ортасында жаумен арпалысќандаєы ерен ерлігі їшін ол «Ќызыл Ту» жјне «Ќызыл Жўлдыз» ордендерімен марапатталєан. Жараќатын емдегеннен соѕ ќайтадан соєыс даласына аттанады. Јскери ќызметі барысында атќыштар

Ј.Баймолдин - сол жаєынан бірінші, 1940 жыл. бригадасыныѕ командирі, кейін Калинин майданында соєысќан дивизия командирініѕ орынбасары болды. Ол Мјскеу тїбіндегі бірќатар ќалаларды азат етуге атсалысты. 1944 жылы Невель ќаласын ќорєауда ерлікпен ќаза тапты.

Міне, жерлес батырымыздыѕ осындай ерлік жолын арќау еткен кґрме Ј.Баймолдин атындаєы орта мектеп оќушылары мен ауыл тўрєындары назарына ўсынылды. Шара барысында Павлодар мемлекеттік педагогикалыќ институты

ТАЄЗЫМ тјрбие жўмысы жјне жастар саясаты бойынша басќармасыныѕ мїшелері јскери таќырыптаєы јндерді шырќап, жўртшылыќты тјнті етті. Кґрмені ґткізуге мўрындыќ болєан Г.Потанин атындаєы облыстыќ тарихиґлкетану музейі директорыныѕ орынбасары Манат Келдібековтыѕ айтуынша, шараныѕ кґздегені – соєыс даласында Отан ќорєау жолында шейіт болєан ата-бабаларымыздыѕ ерлік шежіресін келер ўрпаќ санасына сіѕіру, батырларымыздыѕ есімін ардаќтау. «Ќазіргі таѕда осыдан бір жыл бўрын ашылєан Јскери даѕќ мўражайыныѕ ќызметкерлері Ўлы Отан соєысы жылдарында ќаза болєан ерлеріміз туралы маєлўматтар жинауда. Бўл – біздіѕ перзенттік парызымыз. Алдаєы уаќытта Несіпбай Баязитов, Сембай Ќалиев сынды аталарымыздыѕ Отан алдындаєы ерлігі мен рухына таєзым етпекпіз», дейді Манат Бейсенўлы. Шараєа ќатысќан Ј.Баймолдин ауылыныѕ јкімі Ќайрат Омаров кґрме ўйымдастырушыларына алєысын білдірді. «Келесі жылы ауыл халќы Јбілхайыр Баймолдинніѕ 105 жылдыєын атап ґтпек. Осыєан орай жергілікті мектепте мўражай жўмысын бастауды, батырдыѕ туєан жері Таќыр ауылында ескерткіш ашуды жоспарлаудамыз. Сонымен ќатар, осы жылы ґткізілетін спорттыќ жјне мјдени шаралар батырдыѕ ќўрметіне арналмаќ», - дейді ол.

Лебяжі ауданы, Баймолдин ауылы.

Ќараєанды облысы јкімі ќызметіне бўєан дейін ЌР Ќоршаєан ортаны ќорєау вице-министрі болєан Бауыржан Јбдішев таєайындалды.


31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

4 «Ўлттыќ экономиканыѕ» тауар шыєарушысы –

Нўрбол ЖАЙЫЌБАЕВ. Тел: (87182) 61-80-23

Индустрия-2020

Жаѕа.... Павлодар облысыныѕ ірі кјсіпорындары ґндірістерін жаѕєырту жјне жаѕа ґнім шыєаруды игеру жґніндегі баєдарламаларын сјтті орындауда.

Осыдан бір апта бўрын Їкіметтіѕ кеѕейтілген отырысында ел Президенті Нўрсўлтан Назарбаев экономикадаєы бірќатар ґзгерістер туралы егжей-тегжейлі сараптама жасап, ќадау-ќадау тапсырмалар берген болатын. Јсіресе, ќаржы саласындаєы жаєдайєа Елбасы ерекше назар аударды. Солардыѕ бірќатарына жеке тоќталып кґрсек.

Бюджет ќаржысы беті ашыќ ќазан емес Бїгінгі таѕда јрбір сала бойынша жекедара мемлекеттік баєдарлама жўмыс істейді. Мјселен, азаматтарды тўрєын їймен ќамту маќсатында «Ќолжетімді баспана-2020» баєдарламасыныѕ ќабылданєанына жылдыѕ жїзі болып ќалды. Оны іске асыруєа

ўшыраєаны мјлім. Јлемдік жїйеде одан басќа да ірі кїйреулер болды. Біраќ Ќазаќстанныѕ екінші деѕгейлі банктері аман саќталып ќалды. Бўл жерде Ўлттыќ ќордыѕ ќаражаты жедел кґмекке келді. Президенттіѕ шўєыл шешімі бойынша 10 млрд. доллар аќша банктердіѕ портфелін ќайта ќалпына келтіруге жўмсалды. Тыєырыќќа тірелген «Ќазкоммерц», «БТА», «Альянс», «Халыќ» банктері еѕсесін осылай тіктеді.

Мемлекеттік мїдде Бірыѕєай зейнетаќы ќоры ќўрылады 2012 жылдыѕ ќаѕтар айында жариялаєан «Јлеуметтік-экономикалыќ жаѕєырту – Ќазаќстан дамуыныѕ басты баєыты» атты Жолдауында Елбасы Н.Ј.Назарбаев Їкіметтен зейнетаќы жинаќтау жїйесін жетілдіруді талап еткен болатын. «Ќазаќстан посткеѕестік кеѕістікте бірінші болып жинаќтау жїйесін табысты енгізді. Салымшылар саны 8 миллион адамды ќўрайды. Жиналымдар кґлемі 17 миллиард доллардан асады» дей келе, Президент салымшыларєа зейнетаќы ќорларыныѕ инвестициялыќ саясатына ыќпал ету мїмкіндіктері

....электр жабдыєы Мјселен, таяуда «Ќазаќстан алюминийі» АЌ ґзіне тиесілі «Керегетас» кенішін жјне жаќын маѕайдаєы Їшќўлын кентін электр жарыєымен ќамтамасыз еткенін хабарлады. Јктас кен орныныѕ бас ќосалќы стансасына сатып алынєан жаѕа трансформатордыѕ баєасы - 420 мыѕ АЌШ доллары. Бўл іс инвестициялыќ баєдарлама шеѕберінде атќарылды. Ќўрал-жабдыќ Кентау ќаласынан жеткізілді, яєни отандыќ ґнім. «Жаѕа трансформатор ґзініѕ техникалыќ сипаттамасы бойынша бўєан дейін ќолданыста болєан, 1968 жылы шыєарылєан ќўрылєыдан анаєўрлым артыќ. Электрмен жабдыќталу тиімділігін арттырады, пайдалану шыєындарын тґмендетіп, Їшќўлын кентіне электр ќуатыныѕ тўраќты берілуін ќамтамасыз етеді», - деп атап ґтті кеніштіѕ электрмен жабдыќтау учаскесініѕ шебері Исабек Жаќымов.

....технологиялыќ желі Павлодар машина жасау зауыты дјнекерленетін металл балкаларды жедел јрі сапалы дайындауєа мїмкіндік беретін заманауи технологиялыќ желіні іске ќосты. Осылайша, енді ґнімді кез келген кґлем бойынша шыєару мїмкіндігіне ие болды. Сондайаќ, негізгі баєаналардыѕ салмаєын жеѕілдетеді. Ыстыќтай ширатылатын балкаєа ќараєанда дјнекерленетін ґнімге жўмсалатын металл кґлемі 20 пайызєа аз. Ґндірістік кешен ауысымына 120 метр ґнім шыєаруєа мїмкіндік береді. Сапасына кепілдік беріледі, арнайы сертификатќа да ие.

...байланыс жїйесі «Еуроазиаттыќ энергетикалыќ корпорациясы» АЌ «ТЕТRA» радиобайланысын іске ќосты. Жаѕа сандыќ жїйе жўмыстыѕ сенімділігін арттырады. Мамандардыѕ тїсіндіруінше, аталмыш жылжымалы радиобайланыс желісі - заманауи технология нарыєындаєы їздік ќўрылєылардыѕ бірі. Оны республиканыѕ бірнеше кјсіпорындарынан єана кездестіресіз. «ЕЭК» бґлімшелерінде орнатылєан байланыс жїйесініѕ ќўны 250 млн. теѕгені ќўрайды. Желі негізінен «Шыєыс» кґмір кенішінде ќолданылады. Ол жедел, жеке жјне топтыќ шаќыруєа ќолайлы мїмкіндік береді. Јсіресе, диспетчерлер їшін таптырмас кґмекші. Себебі, бўєан дейін кейбір аумаќтарда байланыс дабылы жоєалып кеткен оќиєалар кездескен.

мемлекет бюджетінен ќыруар ќаржы бґлініп келеді. Алайда, ґткен жылды сараптай келгенде, берілген аќша тиісті деѕгейде іске жаратылмаєаны аныќталды. - Арендалыќ тўрєын їйді барлыєы кїтіп жїр. Ќаржы бар. Біраќ, ол игерілмеген. Егер де ќаражат болмаса, сылтау айтуєа болар еді. Ал мынандай жаєдай тек ќана ќызметкерлердіѕ жауапкершілігініѕ жоќтыєынан, жўмыс істей алмайтындыєынан болады. Мўнда ешќандай даєдарыс кінјлі емес. Мўныѕ зардабын адамдар тартуда, деді Нўрсўлтан Јбішўлы сын-ескерту сґзінде. Ґткен жылы жалєа берілетін баспана ќўрылысы їшін 17 миллиард теѕгеден астам ќаржы бґлінген. Јкімдіктер игермеген сома 2,5 млрд. теѕгеге жуыќтайды. Тўрєын їй-коммуналдыќ шаруашылыєын жаѕєырту баєдарламасына бґлінген ќаржыныѕ да 21 пайызы ўќсатылмаєан. Сондыќтан, жоспарланєан кґппјтерлі їйлердіѕ жетпіс пайызы єана жґндеуден ґткен. Ґѕірлер јкімдері мен ЌР Ќўрылыс жјне тўрєын їй-коммуналдыќ шаруашылыќ істері агенттігі тарапынан наќты кемшіліктер кеткен. Бірінші вицепремьер – Ґѕірлік даму министрі Б.Саєынтаевќа бір ай мерзім ішінде проблеманыѕ себебін аныќтап, ќабылданєан шешімдер туралы жеке баяндау тапсырылды. Нўрсўлтан Назарбаев аймаќтарєа сапары барысында шенеуніктер ќымбат тўратын мјдениет їйлерін, зјулім мектептер мен балабаќшаларды салуды «сјнге» айналдырып бара жатќанын аѕєарєанын жеткізді. Бўл јуестіктіѕ арты бюджет ќаржысын ысырап етуге јкеліп соєатыны даусыз. Бўл жерде республика бойынша 189 мектеп, 68 денсаулыќ саќтау мекемесі апатты жаєдайда тўрєанын естен шыєармау керек. 92 мектепте 33 мыѕнан астам бала їш ауысымда оќуєа мјжбїр. Ќазаќстанныѕ алдаєы уаќытта бјсекеге ќабілетті, аса білімді ўрпаќ ґсіру туралы амбициялы міндет ќойып отырєанын ескерсек, айтылєан жаєдайды жедел тїрде тїзеуге ўмтылу ќажет. Ал жергілікті бюджеттерде былтыр 100 млрд.ќа жуыќ теѕге пайдаланылмай ќалды. Президент айтылєан мјселелерді шўєыл реттеуді Їкіметтіѕ басым міндеті ретінде белгілеп берді.

Банктердіѕ де ќарызы бар Нўрсўлтан Назарбаев екінші деѕгейлі банктердіѕ ќызметіне ќатысты сын айтты. Бўл жерде јѕгіме арќауы – 2008 жылы банктерге кґмек ретінде берілген 10 млрд. АЌШ доллары. Алєашќы ќаржылыќ даєдарыс јлемніѕ небір алпауыт мемлекеттеріне оѕай тиген жоќ. Дјл осы тўста Америкадаєы еѕ ірі инвестициялыќ банк - аєайынды Лемандардыѕ ќаржы ўйымы банкротќа

Бўєан дейін екінші деѕгейлі банктер ґз білгендерімен жўмыс істеп, яєни сырттан ўзаќ мерзімді арзан несие алып, оны халыќќа таратып беріп, ќосќан їстемесімен кїнелтіп келген болатын. Шыны керек, банктердіѕ дјл осы амалы біздіѕ елімізге даєдарыстыѕ алєашќы салќынын тигізген болатын. Мемлекет жјрдемімен жаєдайы жаќсармаєанда талай банктіѕ топырлап банкротќа

Керек дерек ‹ 2012 жылдыѕ 1 желтоќсандаєы мјлімет бойынша Ќазаќстанда 11 зейнетаќы жинаќтаушы ќор жўмыс істейді ‹ Оларда салымныѕ жалпы кґлемі 3,116 триллион теѕгені ќўрайды (шамамен 21 миллиард АЌШ доллары). ‹ Барлыєы 783 мыѕ жеке есепшот салымшылардыѕ ќайтыс болуына, басќа елге кґшуіне, мїгедектікке ґтуіне байланысты бірќатар себептер бойынша жабылуєа тиіс.

ўшыраєанын кґретін едік. Мўныѕ арты елге, ќарапайым азаматтарєа ауыр тиетінін ескерген Мемлекет басшысы мўнайдан тїскен ќаржыдан ќўралєан Ўлттыќ ќордан ќомаќты соманы айырып берді. - Ўлттыќ ќордыѕ аќшасын сўрау жјне жўмсау ґте оѕай. Біраќ, даєдарыс тўсында берілген ќаржыныѕ ќайтарымын јлі кґрген жоќпыз, барлыєы да оны ќайтарамыз деп ујде еткен болатын. Біз оны јрі ќарай дамуєа пайдаланатын боламыз, - деді Президент. Елбасыныѕ айтуынша, саќтандыру жјне зейнетаќы жинаќтау жїйелерінде тиімді пайдаланылмай келе жатќан 800 млрд. теѕге бар. Банктердіѕ оєан ќауќары жетеді. Нўрсўлтан Назарбаев ауыл шаруашылыєы саласында бюджет ќаржысын оѕды-солды жўмсау, негізсіз несие ўсыну секілді бірќатар ќарж��лыќ заѕ бўзушылыќтарды бїге-шігесіне дейін аныќтауды Премьер-Министр Серік Ахметовке тапсырды. Бас прокуратура ќазірде тексеру жїргізіп їлгерді, енді тек соныѕ нјтижесі бойынша кінјлілерге жаза белгілеп, мемлекеттік мїдде танытуды талап ету ќалып отыр.

ќарастырылмаєанын ескерткен. Зейнетаќы аударымдарына алымєа ќараєандай тїсінік ќалыптасќан. Ал жекелеген зейнетаќы ќорларыныѕ басшылыєы оларды ґзінікіндей кґріп, кґбіне-кґп шыєындарын жабу арќылы акционерлердіѕ мїдделеріне ќызмет істейді. Осындай психологиядан арылту маќсатында зейнетаќы жїйесін жетілдіру жґніндегі ўсыныстарды Їкімет Ўлттыќ банкпен бірлесіп бірінші жартыжылдыќтыѕ соѕына дейін ќалыптастыруы керек-тін. Алайда, осыєан дейін ќўзырлы ведомство тиімді ештеѕе ўсына алмады. Аталмыш мјселені Мемлекет басшысы ќайтадан ќозєады. Бўл жолєы талаптыѕ тегеуріні ќатты. Алдаєы уаќытта зейнетаќы ќорлары біріктіріледі. Олардыѕ есеп-шоттарынан ќўралатын бірегей зейнетаќы ќоры акционерлердіѕ емес, мемлекеттіѕ мїддесіне ќызмет кґрсететін болады. «Мўндай шоєырлану жјне оларды Ўлттыќ банктіѕ баќылауымен басќару біздіѕ азаматтарымыздыѕ салымдарын неєўрлым тиімді жјне ќауіпсіз пайдалануєа жаєдай жасайды. Олардыѕ бір бґлігін нарыќтыќ ќорландыру арќылы экономиканы несиелеуге, индустрияландыру мен кјсіпкерлікті дамыту маќсаттарына кґмектесуге баєыттау ќажет», деген Елбасы тиісті тапсырмаларды орындау їшін Їкімет пен Ўлттыќ банкке бір ай мерзім уаќыт берді. Енді банктер мен елдіѕ бїтін ќаржы жїйесі ќалай жўмыс істейтіні де тїбегейлі шешіледі. Ўлттыќ банк Їкіметпен жјне «Самўрыќ-Ќазына» ќорымен бірлесіп шешімдер енгізеді. Бўл мјселе аќпанныѕ соѕына дейін шешілуге тиіс. Кейбір деректер бойынша, бїгінде жўмыс істейтін азаматтардыѕ есепшотында орта есеппен 700-800 мыѕ теѕге кґлемінде зейнетаќы салымдары бар. Мўнша соманыѕ кейін ќўнсыздануы мїмкін екенін тїсінетін ќарапайым жўртшылыќ оныѕ тиімді басќарылуына мїдделі. Бўл ретте мемлекеттіѕ ґзі ыѕєай танытып жатќаны ќуанышты жайт. Естеріѕізде болса, бір кездері ќаржысы барлар їлескерлік ќўрылыспен јуестеніп кетіп, соѕы ќиыншылыќќа јкелгенде, тыєырыќтан тек мемлекеттіѕ кґмегімен шыќќан еді єой....

Ќазаќстандыќтардыѕ ґмір сїру ўзаќтыєы ґткен жылы 69,6 жасты ќўрады.

Н.ЌАНАТБЕКЎЛЫ.


КҐКПАР

www.saryarka-samaly.kz

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

5

Елбасы Нўрсўлтан Назарбаев жаѕа Жолдауында «Біз 2025 жылдан бастап јліпбиімізді латын јліпбиіне кґшіруге кірісуіміз керек» деген болатын. Жалпы, латын јліпбиіне кґшкеннен не ўтамыз? Бїгінде осы мјселеге байланысты саясаттанушылар сан тїрлі пікір айтуда. Ќарапайым халыќ та ґз ойларын ортаєа салуда. Бўл жайында жерлестеріміз не дейді?

Ќырыќбай АЛДАБЕРГЕНОВ, тарих єылымдарыныѕ докторы, С.Торайєыров атындаєы ПМУ-діѕ журналистика кафедрасыныѕ меѕгерушісі:

Зјуре МЈМБЕТОВА, Тілдерді дамытудыѕ оќу-јдістемелік «Ана тілі» облыстыќ орталыєыныѕ директоры:

- Латын јліпбиіне кґшкеннен ўтарымыз кґп. Біріншіден, Ќазаќстанныѕ јлемдік саясаттаєы беделі арта тїспек. Екіншіден, бодандыќтыѕ салдарынан тілімізге еніп кеткен кейбір мјн-маєынасыз сґздерден арыламыз. Їшіншіден, латын јліпбиі ќазаќ тарихында бір кездері пайдаланылєан. Сондыќтан, одан ќашудыѕ еш ќисыны жоќ жјне оны їйрету де ќиындыќ тудырмауы керек. Десе де, белгілі аќын Мўхтар Шаханов латын јліпбиіне кґшу бўрын ќазаќ тілінде басылєан кітаптардыѕ тасада ќалуына јсер етуі мїмкін деген ќорќынышын жеткізді. Ќарап отырсаќ, Мўхаѕ сґзініѕ де жаны бар. Меніѕше, кириллицада басылєан кітаптарды латынєа ауыстыру їшін арнайы баєдарлама жасаќтау керек. Сонда єана бўл мјселе ґздігінен шешіледі.

- Латын јліпбиіне кґшуіміз керек. Мўны Мемлекет басшысы да шегелеп айтты. Олай болса, дайындыќты ќазірден бастаєан дўрыс. Бўл ретте, «Ана тілі» оќу орталыєы ґз їлесін ќосуєа јзір. Орталыќ ќазірдіѕ ґзінде латын јліпбиін білетін ўстаздарды іздестіріп, олармен пікірлесуде. Біраќ, ќазаќ јріптерін бір ізге тїсіргеннен кейін наќты іске кґшсек деген ойымыз бар. Себебі, жаѕа јліпбиді јркім ґз білгенінше їйретуі мїмкін. Осыєан орай арнайы курс ашып, тјжірибе жасап кґрсек деген ниеттеміз. Егер халыќ тарапынан сўраныс тїсіп жатса, біз ќашанда дайынбыз. Бўл бастаманы жергілікті билік те оѕ баєалайды деп сенемін.

Амантай ТОЙШЫБАЙЎЛЫ, филология єылымдарыныѕ кандидаты, журналист: Тойлан РАХМЕТХАН, Ертіс ауданы, Ќара ќўдыќ ауылындаєы орта мектептіѕ мўєалімі: - Бўл мјселе туралы јркім јртїрлі ой ќозєап жатыр. Латын јрпіне кґшуді мен ќос ќолымды кґтеріп ќолдаймын. Егер тек бїгінгі ќараќан басыѕныѕ ќамын єана кїйттемей, еліміздіѕ, ўрпаєымыздыѕ болашаєы туралы шын ќам жейтін болсаќ онда осы ќадамды ќолдауымыз керек. Латын графикасына кґшу мемлекетіміз їшін дауласатын мјселе емес, тек ойланатын проблема деп ўєамын. Латын јрпіне кґшсек Ата Заѕымызда кґрсетілген біздіѕ унитарлы мемлекет екіжаќтылыќтан, ќостілділіктен, ќолдан жасалынєан жартыкештіктен ќўтылатын болады. Сонымен ќатар, Елбасы айтќан: «Ќазаќстан халќыныѕ басын біріктіретін мемлекеттік тіл», - дейтін ќаєидасыныѕ ґмірге ќолданылуы да осы жолмен іске асады. Латын графикасын ќабылдау арќылы біз рухани, саяси дербестігімізді де ныєайта тїсетін боламыз.

- Латын јрпін ќолдану, біріншіден, заман талабы. Біз заманауи технологияларєа тјуелді екенімізді мойындап, кез келген жаѕа дїниелермен санасуымыз керек. Адамзат ќоєамыныѕ даму баєытын јрдайым естен шыєармауымыз керек. Бїгінде адамзаттыѕ 60-70 пайызы латын јліппесін ќолданады. Дїниежїзіндегі техникалыќ ќўрал-аспаптар латын јріпіне негізделген. Сондай-аќ, латын жазуы ќолданысќа оѕай, игеруге ыѕєайлы. Оєан ќоса жаратылыс єылымдары жаєында да ќолданыстаєы дјлділігі мен ептілігін дїние жїзініѕ ґмір тјжірибесі дјлелдеді. Латын јрпіне кґшу ќазіргі ќажеттілік деп есептеу керек. Сонымен ќатар, «тїбі бір тїркі тілдес» бауырларымызбен тіпті жаќындаса тїсетін боламыз. Бізде мынадай бір теріс тїсінік бар: «егер латын јрпіне кґшіп кетсек, осы уаќытќа дейін жазылєан бїкіл јдеби мўраларымыз ќолданыстан ќалып ќояды». Бўл орынсыз уайым. Ќазаќ халќыныѕ наєыз ќўнды мјдени мўралары деп танылєан жаућарларымызды соѕынан біртіндеп латынєа кґшірудіѕ еш ќиындыєы жоќ. «Асыл пышаќ ќап тїбінде жатпайды». Болашаќ ўрпаќ ґзіне ќажет деп тапќан дїниені ќашан да болсын іздеп тауып алады.

«Кґкпарды» ўйымдастырєан – Фархат ЈМІРЕ.

БЕЗБЕН

ЈКІМДЕРДІЅ ЕСЕПТІК КЕЗДЕСУЛЕРІ ТЎРЄЫНДАР ТАЛАБЫНАН ШЫЄЫП ЖЇР МЕ? Ќарашаш АХМЕТОВА, зейнеткер:

Мўрат ШАХМЕТОВ, облыстыќ мјслихат депутаты:

Жаттанды ќалыпќа тїсіп кеткендей

Тўрєындар мїддесі ескерілуде

Жалпы, јкімдердіѕ есептік кездесулері жаттанды ќалыпќа тїсіп кеткендей. Елбасы ју баста тыѕ бастаманы јкімдер мен ќарапайым халыќтыѕ арасын байланыстырып, ортаќ мјселені келісе шешу їшін ќолєа алды емес пе?! Осыны кейбір јкімдер естен шыєарып алатыны ґкінішті. Бір елді мекенде јкімніѕ есептік кездесуіне тўрєындарды алдын ала дайындалєан тізіммен кіргізгені жайында естігенім бар. Осындай жасандылыќќа бой алдыру мјн-маѕызы зор кездесулердіѕ беделін тїсіреді емес пе?! Содан кейін халыќ мўндай есеп беру жиындарына сенбестік таныта бастайды. Аймаќ басшысы Ерлан Арын биылєы жылда ґткен алєашќы алќалы жиында јкімдерге тўрєындар тарапынан ќойылатын сауалдардан, ќозєалатын мјселелерден ќорќу сол шенеуніктіѕ ґз кїшіне сенбейтіндігін білдіретінін айтып, кездесулерді ашыќ јѕгіме алаѕына айналдыруды ескерткен еді. Ґте орынды. Кґп шенеуніктіѕ жасандыќќа жол беріп ќоюы осындай «ќауіптердіѕ» алдын аламын деген «ниеттен» туындайтынын мойындауымыз керек.

Маѕыздылыєына, жўмыстыѕ реттілігіне ќарай оларды біртіндеп ќолєа алады. Биыл тїйіні шешілмегенді келесі жылдыѕ еншісіне ќалдырып, себепсалдарын да сол жерде тїсіндіріп отыратынын кґріп жїрміз. Жалпы, есептік кездесулер еркін пікір алаѕына айналды. Еѕ алєашќы есеп беру науќаны кезінде, одан кейін де бірнеше жыл тўрєындар кґбінде жеке бастыѕ мјселесін жиі кґтеретін. Ќазір мјдени, ќоєамдыќ маѕызы бар тїйіндер турасында ой ґрбітуге кґшті. Міне, бўл ґзгерістер халыќпен байланыс оѕалып, тўрєындардыѕ мїддесі ескеріліп, жаєдай жаќсара бастаєаныныѕ белгісі емес пе?! Биыл ауылдыќ жерлерде елді мекендерді ќардан тазарту, малдыѕ жем-шґбі сынды мјселелер кґбірек сґз болып жатыр. Мезгіл мјселесі єой. Мўны да шенеуніктер назардан тыс ќалдырмайды деп ойлаймын.

Басы 1-бетте

«Безбенді» јзірлеген – Гїлжайна ТЇГЕЛБАЙ.

Бїгінгі таѕда елімізде асыраушысыз ќалєан 35 мыѕєа жуыќ жетім бала бар. 25 мыѕ бала туєан-туысќандардыѕ асырауында болса, ќалєаны интернат ўйымдарында тјрбиеленіп жатыр.


САРЫАРЌА САМАЛЫ

6

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

www.saryarka-samaly.kz

«Бјсекеге ќабілетті дамыєан мемлекет болу їшін біз сауаттылыєы жоєары елге айналуымыз керек» ЌР Президенті – Елбасы Н.Назарбаевтыѕ «Ќазаќстан-2050» Стратегиясы – ќалыптасќан мемлекеттіѕ жаѕа саяси баєыты» атты Жолдауынан.

Эксклюзивті сўхбат

дейді бґлім бастыєы Алевтина ВЕДЕЛЬ Осыдан бір жыл бўрын Павлодар облысыныѕ білім саласындаєы баќылау департаменті ќўрылєан болатын. Аймаєымызда алєаш рет ашылєан ќўзырлы мекеменіѕ ќандай жўмыстармен айналысып жатќанын кґпшілік біле бермейді. Осыєан орай, кґкейде жїрген кґп сауалєа жауап алу їшін аталмыш департаменттіѕ білім сапасын сырттай баќылау бґлімініѕ бастыєы Ведель Алевтина Васильевнамен сўхбаттасќан едік. - Алевтина Васильевна, бўл департаментті ќўрудаєы басты маќсат не? Осы жґнінде аз-кем айтып ґтсеѕіз... - Елімізде білім беруді дамытудыѕ 2011-2020 жылдарєа арналєан мемлекеттік баєдарламасы ќабылданды. Балабаќшадан бастап, жоєары білім беру жїйесін дамытуєа баєытталєан мўндай ауќымды баєдарлама егемен ел тарихында тўѕєыш рет ќолєа алынуда. Осыєан байланысты жаѕа міндеттер туындады. Соныѕ бірі – орта жјне кјсіптік білім беру мекемелеріндегі оќу сапасын баќылау. Бўєан дейін бўл жїйе тек университеттер мен институттарєа єана ќатысты болатын. Ал орта жјне кјсіптік білім беру мекемелерініѕ жўмысын жергілікті атќарушы органдар ќадаєалайтын. Енді Елбасыныѕ тапсырмасы бойынша ќабылданєан мемлекеттік баєдарламаныѕ талаптарына сјйкес, білім сапасын баќылаудыѕ бірыѕєай жїйесі ќўрылды. Сґйтіп, бїгінде Білім жјне єылым саласындаєы баќылау комитетініѕ ќўрылымдары, яєни, аймаќтыќ департаменттері ґз жўмыстарын жалєастыруда. Жалпы, бўл мекемені ашудаєы негізгі маќсат – Мемлекет басшысыныѕ арнайы тапсырмалары мен білім стандарттарыныѕ орындалуын баќылап, кемшіліктерді жедел аныќтау, сондай-аќ, білім алудыѕ жалпыєа бірдей ќолжетімді болуын ќамтамасыз ету болып табылады. Атап ґтерлігі, мўндай тјжірибе јлемніѕ бірќатар дамыєан елдерінде де бар екен. - Департамент наќты ќандай ќызметтер атќарады? - Ќазаќстан Республикасыныѕ «Білім» туралы Заѕында департаменттіѕ негізгі ќызметтері аныќ жазылєан. Атап айтар болсаќ, балабаќшалар, мектептер мен колледждерді тексеру жјне оларды мемлекеттік аттестаттау, білім беру

ќызметін лицензиялау, білім беру мониторингін жїргізу, бірыѕєай ўлттыќ тестілеуді (ЎБТ) жјне оќу жетістіктерін сырттай баєалау ісін ўйымдастыруєа ќатысу, т.б. - Жергілікті атќару органдары мен сіздердіѕ мекемелеріѕіз ґткізген аттестаттаудыѕ айырмашылыєы неде? - Біріншіден, мемлекеттік аттестаттауды ґткізгенде комиссия ќўрамына басќа облыстардан сарапшылар шаќырылады. Екіншіден, білім беру стандарттарыныѕ бўзылу фактілері аныќталєан мекемені жергілікті атќарушы органдардыѕ жазалауына ќўќыєы

- 2012 жылдыѕ мамыр айынан бастап желтоќсанєа дейін 44 аттестаттау шарасы ґткізілді, соныѕ ішінде 23 жалпы орта білім беру мектебі, 7 техникалыќ жјне кјсіптік білім беру ўйымы, 14 мектепке дейінгі білім беру мекемесі бар. Тексеріс нјтижесінде 14 (61%) мектеп, 12 (86%) балабаќша, 4 (57%) техникалыќ жјне кјсіптік білім беру ўйымы аттестатталды. Ал 12 білім беру ўйымыныѕ лицензиясыныѕ ќолданысы тоќтатылып, 9 директор мен 5 заѕды тўлєа јкімшілік жауапкершілікке тартылды. Сондай-аќ, білім туралы заѕнама мен лицензиялауда ќойылатын біліктілік талаптарыныѕ саќталуына байланысты жїргізілген тоєыз тексерістіѕ нјтижесі бойынша 7 ўйым јкімшілік жауапкершілікке тартылды. Олардыѕ ќатарында 4 мектеп, 3 техникалыќ жјне кјсіптік білім беру мекемесі бар. Бес заѕды тўлєаєа 275 айлыќ есептік кґрсеткіш (АЕК), яєни 444 950 теѕге мґлшерінде жјне екі лауазым иесіне 40 АЕК (64 720 теѕге) кґлемінде айып тїріндегі јкімшілік жаза ќолданды. Департамент тексерістен ґткізген 3 техникалыќ жјне кјсіптік білім беру мекемелерініѕ оќу јдебиеттер ќоры біліктілік талаптарына сјйкес келмейтіндіктен, олар јкімшілік жауапкершілікке тартылды. Нјтижесінде, біздіѕ департаментке техникалыќ жјне кјсіптік білім беру ўйымдарынан оќыту жїргізілмейтін жјне материалдыќ базасы біліктілік талаптарына сјйкес келмейтін мамандыќтардан бас тарту жґнінде ґтініштер тїсті. Сонымен ќатар, жалпы орта білім беру мектептерінде жоєары жјне бірінші санаты бар мўєалімдердіѕ їлесі жаєынан сјйкес келмеуі, компьютерлік сыныптарда интернеттіѕ болмауы, химия жјне биология сабаќтарынан зертханалыќтјжірибелік жўмыстарды жїргізуге ќолайлы жаєдайдыѕ жасалмауы, оќу јдебиеттер ќорыныѕ талапќа сай келмеуі сынды жайттар кездесті.

Тексеріс барысында кейбір мектептердіѕ материалдыќ-техникалыќ базалары нашар екені, бірќатар білім ордаларында спорт залдары мен шеберханалардыѕ жоќ екендігі белгілі болды жоќ. Ал білім саласын баќылау департаментініѕ заѕсыздыќќа жол берген мекеме басшысына да, заѕды тўлєаєа да айыппўл салып, јкімшілік жауапкершілікке тартуєа, тіпті, лицензиясын алып ќоюєа толыќ ќўќыєы бар. - Павлодар облысыныѕ білім саласындаєы баќылау департаментініѕ ќўрылєанына біраз уаќыт болды. Осы аралыќта сіздердіѕ тараптарыѕыздан ґткізілген аттесаттау мен тексеру шараларыныѕ нјтижесі ќандай? Лицензияныѕ ќолданысын тоќтату жаєдайлары болды ма?

- Лицензиясынан айырылєан білім беру ўйымдарыныѕ мјселесі ќалай шешіледі? - Негізінен, лицензия 6 айєа тоќтатылады. Осы уаќыт ішінде лицензия ќолданысына шектеу ќойылєан білім беру ўйымы барлыќ аныќталєан кемшіліктерді жоюы тиіс. Себебі, жарты жылдан кейін мўндай мекемелерге ќайта тексеріс ґткізіледі. Егер кемшіліктер жойылмаса, лицензия сот арќылы кері ќайтарылады. - Аттестаттаулар мен тексерістер ґткен жылдыѕ мамыр айынан бастап жїргізіліп келеді дедіѕіз. Ал бўєан дейін департамент ќандай істермен айналысты? - Біздіѕ департамент ќўрылєаннан кейін аймаќтаєы колледждерге, мектептер мен балабаќшаларєа мониторинг жїргізді. Тексеріс барысында кейбір мектептердіѕ материалдыќтехникалыќ базалары нашар екені, бірќатар білім ордаларында спорт залдары мен шеберханалардыѕ жоќ екендігі белгілі болды. Сондай-аќ, Павлодар ќаласында - 2, Екібастўз ќаласында -3 жеке єимараты жоќ мектептіѕ бар екенін аныќтадыќ. Мектепке дейінгі мекемелерге келер болсаќ, кейбір шаєын орталыќтардыѕ арнайы алаѕдармен, спорттыќ жабдыќтармен ќамтылуы жеткіліксіз екеніне, ал ауылдыќ жерде жўмыс істейтін педагогтардыѕ сапалыќ ќўрамыныѕ талапќа сай еместігіне кґз жеткіздік. Колледждерде ґткізілген мониторинг ќорытындысы техникалыќ жјне кјсіптік білім беру ўйымдарыныѕ материалдыќ-техникалыќ базасын ныєайту їшін жеткілікті тїрде ќаржыланбайтынын кґрсетті, 3 жеке меншік колледждіѕ ґз єимараты жоќ, атап айтсаќ, «Ќ.Сјтбаев атындаєы инженерлік-техникалыќ институтыныѕ Екібастўз колледжі», «Аќпараттыќ технологиялар жјне бизнес колледжі», «Павлодар кґркемсурет колледжі». Тіпті, кейбір колледждерде арнайы орта білімі єана бар оќытушылардыѕ жўмыс істейтіні аныќталды. Осы тўрєыдан алєанда, облыстыѕ білім беру ўйымдарында кемшіліктердіѕ аз емес екенін аѕєардыќ. - Облыстыќ білім беру басќармасымен байланыстарыѕыз бар ма? - Ґткен жылдыѕ соѕында ЌР Білім жјне єылым министрлігініѕ аймаќтыќ ќўрылымдары мен жергілікті атќарушы органдардыѕ 2013 жылєа арналєан ґзара јрекет ету жоспары јзірленіп, ќол ќойылды. Аталмыш ќўжатты јзірлеуге біздіѕ департаментпен ќатар, облыстыќ білім беру басќармасы жјне басќа да бірќатар департаменттер бірлесе атсалысты. Демек, бўдан былай аталмыш басќарма мен департамент арасында тыєыз байланыс орнайды деген сенімдемін. - Былтырєы оќу жылында ўлттыќ бірыѕєай тестілеуге (ЎБТ) ќатысќан талапкерлер тарапынан кґптеген реніштер туындаєан болатын. Ал биыл ЎБТ-да ґзгерістер бола ма? - Јзірге ЎБТ-ны ґткізу форматын ґзгертуге байланысты нормативті ќўжаттар тїскен жоќ. Сондыќтан, биыл да ЎБТ науќаны ґткен жылєыдай, яєни ґзгеріссіз ќалады. Біраќ, логикалыќ сўраќтарєа басымдыќ беріледі жјне јдеттегідей тестілеу барысында ўялы байланыс сигналдарын тўншыќтыру ќўралдары, металл іздегіштер ќолданылады. Сол їшін тїлектер ґз білімдеріне єана сеніп, алдаєы їлкен сынєа жауапкершілікпен, мўќият дайындалулары тиіс. Біз барша талапкерлерге сјттілік тілейміз! - Јѕгімеѕізге рахмет! Сўхбаттасќан - Нўржайна ШОДЫР. Суретті тїсірген – Т.Нўрєазы.

Білгім келген бір сўраќ

Íàíîòåõíîëîãèÿ äåãåí íå? Ќасым ЈБІЛТАЙ, Ертіс ауданыныѕ тўрєыны:

- Соѕєы кездері бўќаралыќ аќпарат ќўралдарынан «нанотехнология» деген терминді жиі естимін. Бўл не ґзі? Жауап: - Нанотехнология (грек. nanos – ергежейлі жјне технология) – кеѕістіктіѕ нанометрлік аймаєындаєы жеке атомдарєа, молекулаларєа, молекулалыќ жїйелерге јсер ету арќылы физикалыќ-химиялыќ ќасиеттері бар наноќўрылєылар мен материалдар алу мїмкіндіктерін зерттейтін ќолданбалы єылым. Ал нанометр дегеніміз - бір метрдіѕ миллиардтан бір бґлігі (1 нанометр=10-9 метр). Нанотехнология осындай ауќымды ґлшемдермен айналысады. Оны генетика,

медицина, клондау, микроаєзалардаєы бактерияларєа јсер ету їшін жјне машина жасау, электроника, т.б. ґндірістердіѕ жаѕа сапа деѕгейін кґтеру мјселелерін шешуге пайдалануєа болады. Ќазаќстанда наноќўрылымдарды зерттеу ЌР Білім жјне єылым министрлігініѕ іргелі єылыми-зерттеулер баєдарламасы бойынша 2003 жылдан жїргізіле бастады.

Уикипедия мјліметтері бойынша јзірленді.

Бірыѕєай ўлттыќ денсаулыќ саќтау жїйесі шеѕберінде аурухананы еркін таѕдау ќўќыєын 2012 жылы 800 мыѕ адам пайдаланєан. Оныѕ 46 пайызын ауыл тўрєындары ќўрайды.


САРЫАРЌА САМАЛЫ «Ўлттыѕ тілі - сол ўлттыѕ жаны, жан-дїниесі. Ол жїректі соќтыртып тўрєан ќан тамыры сияќты. Егерде ќан тамыры жабылып ќалса, жїрек те соєуын тоќтатпай ма?..»

www.saryarka-samaly.kz

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

Мўхтар ЈУЕЗОВ

7

«Нјтижелі тјрбиеніѕ сыры мўєалімге болєан ќўрметте!» Ральф Эмерсон

Айтылмаєан сґз жетім Оќырман ой толєайды

ы й а д є а ж алай?

ќ

Сіз ќазаќ мектептерінде їзіліс кезінде болып кґрдіѕіз бе? Айналаѕызда алысыпжўлысып, мјре-сјре жїгірген ќара домалаќ балаларєа кґзіѕ сїйсініп, кґѕіліѕ ґсіп ќалады. Ал осы бїлдіршіндердіѕ ґзара тілдескеніне ќўлаќ тїрсеѕіз, олардыѕ басым кґпшілігініѕ ќазаќша бір ауыз сґз айтќанын естімей дал боласыз. Сонда бўл ќалай? Ќазаќ мектебінде білім алып, тјрбиеленетін балалардыѕ туєан тілге ќатысты жай-кїйі осылай болса, аралас жјне орыс тілді мектептерде оќитын ќара кґздеріміздіѕ жаєдайы айтпаса да тїсінікті єой... Мен оныншы сыныпты таза ќазаќ ауылындаєы мектепте оќып, 11-ші сыныпты ќаламыздаєы байырєы білім ордасы Абай атындаєы №10 ќазаќ лицей-мектебінен бітірдім. Сол кезде ќаламызда мемлекеттік тілде білім беретін (ќазаќтїрік лицейін есепке алмаєанда) екі єана мектеп болатын. Олардыѕ бірі жоєарыда аталєан Абай мектебі, ал екіншісі ўлы аєартушы Ы.Алтынсарин атындаєы №3 гимназияинтернаты болатын. Ќазаќ ауылдарынан негізгі мектепті бітіріп не болмаса отбасы жаєдайымен ќалаєа кґшіп келген ќарадомалаќтар осы екі мектептіѕ интернат-пансионында жатып оќитын. Айтпаєым бўл емес еді. Абай мектебінде 11-сыныпта оќып жїргенде байќаєаным: сол кездегі мектеп оќушыларын тілі жаєынан їш топќа бґлуге болатын еді. Бірінші топтаєылар - ќалада дїниеге келіп, орыс балабаќшасында тјрбие алєаннан кейін ата-анасыныѕ ќазаќшылыєы жеѕгендіктен єана ќазаќ мектебінде оќитындар еді. Бўлардыѕ тїрі ќазаќ болєанымен, тілі, ділі, ойлау ќабілеті орысќа айналєан будан тўќымныѕ ґкілдері болатын. Араларында тіпті ќазаќ боп туєанына ґкініп, «неге басќа ўлттыѕ ґкілі боп тумадым» деп налитындарын да ґз кґзіммен кґрдім. Екінші топтаєылар - мектепке жаќын орналасќан Ќазкрайдаєы ќазаќ отбасыларыныѕ балалары еді. Бўлар їй ішінде ќазаќша, тыста орысша сґйлесіп тілі шыќќан, екі тілде сґйлескенде де ешкімге есесін жібермейтін ќазаќ балалары болатын. Олар кез келген адаммен ќазаќша да, орысша да тіл табысып кететін, екі тілге бірдей жїйрік оќушылар еді. Осылай болуыныѕ себебі: отбасында тілі ќазаќша шыєып, орыс тілді ортада жетілгендіктері еді. Їшінші топтаєылар - ґзім сияќты таза ќазаќ ауылында ґскен балалар мен еліміз Тјуелсіздік алєаннан бері тарихи Отанына ќоныс аударєан ќандас бауырларымыз еді.

Ауылымызда бір орыс болмаса да, орыс тілі пјнініѕ мўєалімдері Кїнікей, Шјйзат апайларымыздыѕ арќасында ўлтаралыќ ќатынас тілін бір адамдай жетік меѕгеріп алдыќ. Сґйлеу тјжірибем аз болса да, сґздік ќорым жеткілікті, ќалаєа кґшіп келгенде ґз бетіммен жґн сўрап, дїкеннен нан сатып алатындай жаєдайда едім. Бізге ќараєанда ќазаќ жерін аѕсап, ќазаќ елін саєынып келген ќандас аєайындарымыздыѕ жаєдайы мїшкілдеу болатын. Ќазаќияєа келгенде орыс тілді отандастары ќабылдамай сырт айналса, ќалайша кїйінбессіѕ? Содан бері бір мїшел уаќыт та ґте шыєыпты. Аллаєа шїкір, ќаламызда ана тіліміздегі мектептердіѕ ќатары артып, мемлекеттік тілде білім алатын ќазаќ балалары да кґбеюде. Сонымен ќатар, Елбасымыздыѕ Тіл саясатын ќолдап, «Ќазаќстанныѕ болашаєы ќазаќ тілінде!» екендігін тїсінген ґзге ўлт ґкілдері де балаларын ќазаќ мектептеріне беріп жатыр. Иншалла, Жаратќан Ием тілімізді ќуатты, елімізді шуаќты ете бергей. Сонда да кґѕілде жїретін бір «јттегенай» бар. Ол ќазаќ мектептерінде оќып жїрген ќазаќ балаларыныѕ, бјрі демеймін, біраќ, кґпшілігініѕ туєан тіліне селќос ќарауы. Бір есептен оларды кінјлай алмаймыз. Ґйткені, оларды ќоршаєан орта - орыс тілді. Кїнделікті ґмір, теледидар, компьютерді айтпаєанныѕ ґзінде баласын ќазаќ мектебіне оќуєа бере тўра, отбасында орысша сґйлейтін ата-аналардыѕ ґзі неге тўрады? Баласын мектептен ќарсы алєан анасыныѕ: «Деточка, сколько сегодня пятерок получила?» дегенін естіп, іштей кїйінесіѕ. Сонда олар несіне балаларын ќазаќ мектебіне беріп, аќ тер-кґк тер болып жїр? Кїні бойы мектепте балалармен «Орысша сґйлеме», «Туєан тілдіѕ ќадірќасиетін саќта» деп шыр-пыр болєан мўєалімдердіѕ еѕбегін рјсуалаєаны ма? Туєан тілін жетік білмей, туєан тілде ойлау ќабілеті дамымаєан жеткіншектен болашаќта елініѕ намысын жоќтар, халќына ќорєан болар азамат тўлєа ґсіп шыєар ма екен?.. Тоќсан ауыз сґздіѕ тобыќтай тїйінін аќын Ибрагим Исаныѕ мына бір ґлеѕ жолдарымен аяќтасам деймін: Ана тілім - ќандай кґркем, Ана тілім - шуаќ маєан. Туєан тілде сґйлемесем, Жаурап тўрєан сияќтанам.

Yñòàçäàðäû êàíøàëûêòû êàäiðëåéìiç? даєы 151 мектепте Естеріѕізде болса, былтыр Алматы Асхан мўєалімніѕ етін бер ќ саба інен биология пјн шысына ескерту (оќу е генд есті аянышты таєыдырын жаєамызды єан) бол тап жасаймын деп жўдырыќќа беру туралы Заѕда білім гі ізде Елім рас. мыз ўстаєаны ан. Ал бўл жайтты бірдемўєалім мјртебесі аныќталмає с. Мўєалім ґз ќўќыєын еме н алєа бір министр ќаперге улы ќалпында ќалєан ќорєай алмай, жабулы ќазан жаб с. Кїл болмаса, бїл еме бўл нім деге йын Айта болатын. мўєалімініѕ ќадірі кїн болсын деп отырєанныѕ кесірінен ді. келе санап аяќ асты тапталып

Жуырда Лебяжі ауданыныѕ бір мектебіндегі сўмдыќ оќиєаныѕ кујсі болдыќ. Оќырман їшін оќиєаны ќысќаша баяндап берейін: Аталєан мектепте ќызмет жасай бастаєанына жыл толмаєан жас мўєалім сабаќќа дайындалмай келген «Ќ» есімді оќушы ќызєа їш деген баєа ќояды. Оќушы ата-анасына «мўєалім ўрды» деп ґтірік айтып барєан. Ашуєа булыќќан ќыздыѕ анасы мектепке келіп, кґптіѕ кґзінше шет тілі мўєалімініѕ шашынан бас салєан. Ќатты соќќы алып, ќўлап тїскен мўєалімді јріптестері јзер арашалайды. Не деген масќара! Ендігі жерде оќушыларєа їш ќоюєа да болмай ма? Ала таѕнан кеш батќанєа дейін ґз баласын емес, ґзгеніѕ баласын тјрбиелеп, білім беріп жїрген ўстаздарєа айтќан бїгінгі ата-аналардыѕ алєысы осы ма?.. Еѕ сораќысы, ќызы ґзініѕ ґтірік айтќанын мойындаса да, анасы: «ќызым мўєалімнен ќорќып ґтірік айтты, ол меніѕ баламды ўрды» деп жазыќсыз жанды айыптауын ќоймапты. Істіѕ аќ-ќарасын аныќтау їшін «Ј» есімді мўєалім аудандыќ ішкі істер бґліміне барып, јлгі оќушыныѕ ата-анасыныѕ їстінен шаєым тїсіреді. Ал ондаєылар: «ґзара келісіп, арызыѕды ќайтып ал да, жўмыстан ґз еркіммен кетемін деп ґтініш жаз», - деп кеѕес беріп, екіжаќты бітістірмек болыпты. Алайда, «Ј» есімді мўєалім јлгіндей бітімнен бас тартады. - Егер мен шаєымымды ќайтып алып, оныѕ їстіне жўмыстан шыєатын болсам, ертеѕ ел мені оќушыны ўрєаны

Ана тілім - ќандай кґркем, Ана тілім - тірек маєан. Ґз тілімде сґйлемесем, Ќазаќ емес сяиќтанам.

Ербол ТЕМІРОВ, мўєалім, Павлодар ќаласы.

Жазылєан жайдыѕ жаѕєырыєы

АУЫЛ МЕКТЕПТЕРІНЕ ЌОЛДАУ ЌАЖЕТ! Облыстыќ «Сарыарќа самалы» газетініѕ педагогтар ќауымына арналєан «Шамшыраќ» айќармасында жарияланєан ардагер ўстаз Зекебай Солтанбаевтіѕ «Ауыл мўєалімдері мўѕсыз ба?» деген маќаласын оќып, тереѕ ойєа баттым. Шынымен де, ќазіргі ауыл мўєалімдері їшін шешімін таппаєан мјселелер аз емес. Атап айтар болсаќ, компьютерлердіѕ жеткіліксіздігі, оќулыќтар мен јдістемелік ќўралдардыѕ тапшылыєы жјне басќа да жаєдайлар оќу процесіне кері ыќпалын тигізері сґзсіз. Оныѕ їстіне елді мекендердегі білім беру мекемелерініѕ ќазандыќтары кґмірмен жылытылатындыќтан, ќыстыѕ кїні сыныптардыѕ салќын болатыны да жасырын емес. Осыныѕ бјріне тґзіп, таѕнан кешке дейін «ауыл балаларыныѕ білім кґрсеткішін ќайтсек кґтереміз?» деп шыр-пыр болып жїрген ауылдыќ мўєалімдердіѕ бїгінгі тірлігіне ќарап, жїрегіѕ сыздайды. Сонымен ќатар, маќала авторы Зекебай аєамыз айтќандай, ауыл балалары ЎБТ-дан нашар балл алса да, алдымен ўстаздар кінјлі болып шыєады. Егер шалєайдаєы шјкірттерге

ќаладаєы ќатарластарындай бјсекеге ќабілетті білім алуєа толыќќанды жаєдай жасалмаса, оєан неге ўстазы жазыќты болуы тиіс? Мјселен, ќала балалары ЎБТ-єа дайындалу їшін облыс орталыєындаєы жоєары оќу орындарыныѕ оќытушыларына барып, дјріс ала алады. Тіпті, їйлеріне арнайы репетитор шаќырып, білімдерін шыѕдауєа мїмкіндіктері бар. Оныѕ їстіне интернет те ќолжетімді, яєни кез келген ќажетті аќпаратты емін-еркін алады. Ал ауылда јр баламен жеке жўмыс жїргізіп, їй-їйді аралап жїретіндей басы артыќ мўєалім жоќ. Кейбір ауылдыќ білім беру мекемелерінде педагогтар жетіспейді. Соныѕ салдарынан кейде бір пјнніѕ мўєалімі бірнеше сабаќтан беруге мјжбїр. Бўдан кейін, ондаєы оќушылардыѕ деѕгейі ќандай болатыны айтпаса да тїсінікті єой... Сондыќтан, ауыл балаларыныѕ мјселесін шешуге, олардыѕ заман кґшінен ќалмай жан-жаќты білім алуына, жалпы, ондаєы мектептердіѕ ќажеттілігін ќамтамасыз етуге бїкіл ќоєам болып ќолдау кґрсету ќажет. Небір таланттар ауылдан шыќќан. Осыны ўмытпаєанымыз абзал.

Сїлеймен ЈБДИЕВ, Успен аудыныныѕ тўрєыны.

їшін жўмыстан шыќты демей ме?.. Бїгін біреулер мектепке келіп, маєан ќол жўмсаса, ертеѕ меніѕ јріптесімніѕ бірі бўдан да ґткен сораќылыќты кґретін шыєар, сондыќтан мўєалімді ќорлауєа жол бермеймін. Јрі оќушыєа ќол кґтермегенімді дјлелдеймін, - дейді жала жабылєан мўєалім. Міне, бўл бір єана мысал. Соѕєы кездері осындай жаєдайларды жиі еститін болдыќ. Ќоєамда болып жатќан мўндай келеѕсіздікті кґріп, естіп жатса да «жоєарыдаєылардыѕ» жаќ ашпай отыратыны ґкінішті. Мўєалім – мектептіѕ жїрегі. Соєан ќарамастан, ќоєамдаєы тїрлі іс-шараларєа белсене ќатысып, «барып кел, шауып келге» жаны ќалмай жїгіретін де – осы педагогтар. Біраќ, бїгінг�� кїні мўєалімніѕ ісі бјрі їшін керек, ал ґзі ешкімге керек еместіѕ кїйін кешіп тўр. Сондыќтан, кґпшілік болып, мўєалім мјртебесін кґтеретін кез келген сияќты. Ўстаздар ќауымыныѕ ќўќыєын ќорєайтын ќандайда бір заѕ жобасы ќабылданса, нўр їстіне нўр болар еді.

Айдана БЕЛГІБАЙ, студент.

Шоќайтанушы белгілі єалым Јбдіуаќап Ќараныѕ Мўстафа Шоќай туралы бўдан бўрын тїрік жјне ќазаќ тілдерінде жарыќ кґрген еѕбегі француз тіліне аударылып, Парижде басылып шыќты.


8

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

www.saryarka-samaly.kz

ЌОЄАМ

ЖАЗЫЛЄАН ЖАЙДЫЅ ЖАЅЄЫРЫЄЫ

Ќасиетті орданы

дау-жанжал орнына

айналдырмайыќ! Ќаламыздаєы жергілікті басылымныѕ бірі - «Экибастузское обозрение» газетініѕ 2012 жылєы 6 желтоќсандаєы 49-нґмірінен Серік Жаќсыбаевтыѕ «Шындыќ шірімейді», «Сарыарќа самалы» газетініѕ 2013 жылєы 24 ќаѕтардаєы 9-нґмірінен «Јулие – бјрімізге ортаќ» деген маќаласын оќып, тїсінік беруді жґн санадым. Маќалада айтылєан мјселе тґѕірегінде 2004-2009 жылдар аралыєындаєы ґткізілген сансыз жиындар, мешіт жамаєаттарыныѕ арасындаєы дау-дамай, ўрыс-керіс, жан-жаќќа ќардай бораєан арызшаєымдар, таєы да басќа жайсыз кґріністер кґз алдыма елестеді. Себебі, мен сол кездегі мешіт алќасыныѕ мїшесі едім. Мјселеге ќатысты ўйымдастырылєан жиындардыѕ хаттамаларыныѕ кґшірмесі менде саќтаулы тўр.

С

јулет ґнерініѕ керемет їлгісімен салынєан жаѕа мешітіміз 1998 жылдыѕ 11 ќыркїйегінде мўсылман ќауымына есігін ашты. Аллаєа мінажат етіп, имандылыќ тўрєысынан тјлімтјрбие беретін ќасиетті орынєа айналды. Міне, осы кезеѕде Баянауыл мен Екібастўз тўрєындары 5000 ќол жинап Екібастўз ќалалыќ мешітіне ќасиетті де тарихи тўлєа Мјшћїр Жїсіп Кґпейўлыныѕ есімін беруді ўсынды. Оєан дін ґкілдері мешіттіѕ жоєары кїмбезінде «Аллаћ» деген ќасиетті жазу бар, одан ўлыќ ешкім жоќ, сондыќтан мешітке ат ќоюдыѕ еш ќисыны жоќ, деген ујж айтты. Жиналєан ќауым осы аталы сґзге тоќтап, тарасты. Енді 3-4 жыл ґткен соѕ мешітке Исабек ишан есімі берілсін деп кейбіреулер халыќты дїрліктіре бастады. Сґйтіп, «Кїлтґбеніѕ басында кїнде жиын» басталып, ордалы мешіт ўрыс-керіс пен дау-жанжалдыѕ орнына айналды. Мешітке Исабек ишан атын беру туралы ўсыныстыѕ

ќарапайым жамаєат пен ишан ўрпаєынан тїспегеніне былайша дјлел келтірейін. Бір жиында Аќќґл елді мекенініѕ имамы болєан марќўм

«Аќ бўлаќ» баєдарламасы жалєасын табуда Тўрєындарды одан јрі сапалы ауызсумен ќамтамасыз ету маќсатында Ќазаќстан Республикасы Їкіметініѕ 2010 жылєы 1 аќпандаєы №922 ќаулысымен 2011-2020 жылдарєа арналєан «Аќ бўлаќ» салалыќ баєдарламасы бекітілді. Баєдарлама аясында 2020 жылєа дейін Павлодар облысындаєы 412 ауылдыќ елді мекенніѕ ішінен 330 ауылды (80%-ын) орталыќтандырылєан ауызсумен ќамту жоспарланды. 2010 жылы 9 ауылдыќ елді мекенде (Павлодар, Железин, Аќтоєай, Ертіс, Качир аудандарыныѕ жјне Аќсу, Екібастўз ќалаларыныѕ ауылдыќ аумаќтарында) су ќўбырларыныѕ ќўрылысы мен ќайта ќўру жўмыстары іске асырыла басталды. 2012 жылы осы объектілер тапсырылды жјне пайдалануєа ќабылданды, їйлер су ќўбырлары жїйелеріне ќосылып, су есептеу ќўралдары орнатылды. 7 мыѕнан астам адам орталыќтандырылєан су жїйесіне ќол жеткізіп, 1700-ден астам їйге ауыз су тартылды. Ауыл тўрєындары орталыќтандырылєан су жїйесін пайдалана отырып ґз тўрмыстарын жаќсартуда. 2013 жылєа 3 жобаны іске асыру їшін жалпы сомасы 876,8 млн. теѕге кґлемінде ќаржы бґлінді (Шарбаќты ауданыныѕ Галкин ауылында су ќўбырыныѕ ќўрылысы, Ертіс ауданыныѕ Ертіс ауылында су ќўбырын ќайта ќўру, Ќалќаман ауылында су ќўбырын кайта ќўрудыѕ 2-ші кезеѕі). Осындай јлеуметтік маѕызы зор жобаларды іске асыру барысында ауыл тўрєындарыныѕ ґмір сїру сапасын біршама жаќсартуєа ќол жеткізетін боламыз.

«Павлодар облысыныѕ табиєи ресурстар жјне табиєат пайдалануды реттеу басќармасы» ММ-ніѕ су ресурстары бґлімі.

Єаббар аќсаќал (ќожа тўќымынан) ашына сґйлеп: «Исабек ишанныѕ аруаєын шайќалта бермей, ґзімніѕ атымнан жјне ќожалар јулетініѕ

атынан Екібастўз мешітініѕ алќа мїшелері алдында Исабек ишанныѕ есімін мешітке беру жґніндегі мјселені тоќтатуды сўраймын» - деген болатын. Сонымен бўл мјселе шешілген сияќты еді. Осыєан ќарамастан жасырын топ бўрынєы јрекеттерін тоќтатпады. Таєы жиын ґткізіліп, дау басылмай 3-4 саєатќа ўласты. Тіпті мешіттіѕ єибадат орны екені ўмытылып, теке-тіреске айналды. Мешіт ўжымы дўрыс жўмыс істеу даєдысынан айырылды. Сондыќтан алќа мїшелері Бас мїфти Јбсаттар ќажы Дербісјліге хат жолдады. Онда: «Ќўрметті Мїфти хазірет! Ел арасындаєы тыныштыќ пен бірлікке, ынтымаќ пен берекеге бґгет болып жїрген азаматтарды, оларєа дем беріп, жасырын јрекет етіп жїрген лауазымды адамдарды тексеріп, тиісті шара ќолдануды ґтінеміз. Екібастўз мешітіне ешкімніѕ де аты берілмей ќалалыќ мешіт болып ќалєанын ќалаймызй», – делінген. Енді жаќтаушылар мен оєан ќарсылар ќалалыќ жјне облыстыќ јкімдіктерге шаєымдана бастаєан. Бўл даудан Екібастўз ќаласыныѕ јкімшілігі де тыс ќалмады. Себебі, сол кездегі ќала басшысы В.Д.Набитовский мен ќалалыќ мјслихат хатшысы Б.М.Шјймерденовке мешітке Исабек ишан есімініѕ берілуіне ќарсы дау айтќан намазхандардан хат тїскен. Осы мјселе бойынша ќала јкімініѕ орынбасары Є.Ш.Балтабекова арнайы кездесу ґткізіп, жиын соѕында былайша тўжырым жасады: – Бізге халыќтыѕ ауызбірлігі ќымбат. Бўл - Президентіміздіѕ басты саясаты. Ал мешіт жалєыз ќазаќтардікі єана емес. Ол барша мўсылмандардыѕ Аллаєа ќўлшылыќ ететін їйі. Екіншіден, мешіт жобасында «Аллаћ» деген сґз жобаланып, ол идея мўнараларды салєанда жїзеге асырылєан. Ал, Алланыѕ есімі ќай јулиеніѕ атынан да жоєары болмаќ. Сондыќтан ќала јкімшілігі ќалалыќ мешітті Исабек ишанныѕ немесе басќа бір јулиеніѕ есімімен атау туралы ўсынысты ќолдамайды. Осыны газет арќылы халыќќа хабарла-

саѕыздар екен (бўл сґз «Отарќа» газетініѕ 2004 жылєы 31-нґмірінде басылды). Исабек ишан атына ќайткенде мешіт керек болса, онда ќалаєан шаєын ауданнан жер бґлейік, халыќ болып ґздері салып алсын, - деді. Мешіт тґѕірегіндегі дау-дамай баспасґзде де жарыќ кґрді. Оєан ќалалыќ «Отарќа» газетініѕ 2004 жылєы 29 шілдедегі 31-нґміріндегі А.Ќаѕтарбаевтыѕ жјне облыстыќ «Сарыарќа самалы» газетініѕ 2009 жылєы (2 шілде, №75) Б.Баймўратовтыѕ маќалалары дјлел. Сондай-аќ, республикалыќ «Егемен Ќазаќстан» газетініѕ тілшісі Фарида Быќай келіп мешіт жамаєатымен кездесіп, мјн-жайдан толыќ хабардар болды. Мјшћїр Жїсіп пен Исабек ишан бабаларымыз біздіѕ айќайшуымызсыз-аќ халыќ жїрегінен тереѕ орын алєан ўлы есімдер. Сондыќтан олардыѕ аруаєын мазалай беру кїнј дер едім. Ўлтжанды азаматтардыѕ бастамасымен Исабек ишанныѕ ќабіріне аќ тастан кґзтартар керемет кїмбезді кесене орнатылды. Аќќґл Жайылма ауылыныѕ мешіті Исабек ишан јулиеніѕ атымен аталады. Міне, мўны игілікті, азаматтыќ іс дер едім. Тек сол ќасиетті мешітте Ханифа аєзам мјсћабын ўстанєан парасатты, иманды, обал-сауапты тїсінетін ўрпаќ тјрбиелеуге атсалысайыќ, аєайын! Міне, осылайша дау-дамай бітіп, мешіт жамаєаты дўрыс тіршілік жасап жатќанда С.Жаќсыбаевтыѕ осы айтылєан мјселелерді ќайталап таєы да дауєа шоќ тастаєаны таѕєаларлыќ жай. Біз мўны јлде біреулердіѕ тїрткісі болар деп тїсіндік. Дау тудырмай, бірлік пен ынтымаќќа, жамаєат арасындаєы жарасты ќарым-ќатынасты ќалыптастыруєа атсалысайыќ. Ґткеннен сабаќ алып, жамаєаттыѕ аѕсап баратын ордалы мекенін таєы да дау-жанжал орны етпейік, аєайын!

Халел ќажы ХАММЕТОВ, Екібастўз ќаласыныѕ Ќўрметті азаматы.

«Ќўрыш ханым»

ҐНЕГЕ

немесе ќоєам ќайраткері Алма Јжібаева туралы мґлтек сыр Алма Мўќанќызыныѕ ќазаќ халќы їшін сіѕірген еѕбегі ўшантеѕіз. Ґнегелі ґмірінде кґптеген јлеуметтік, мјдени, саяси жјне ќоєамдыќ мјнге ие мјселелерді шешудіѕ алдында болып, жомарттыєы мен їлкен жїректігініѕ арќасында ел есінде ќалды. А.Јжібаевамен бірге еѕбек ету ќўрметіне ие болєан азаматтар оныѕ бойындаєы ґшпес ќайсарлыќ, адалдыќ, парасаттылыќ секілді ерекше ќасиеттерін еске алады. Баршасы оны јділетті, ґз халќына, туєан жеріне адал, ќоєамдыќ ќўндылыќтарды жоєары баєалаєан тўлєа ретінде ќўрметтейді. Ол 1939 жылы Павлодар облысына ќарасты Качир ауданында зиялы отбасында дїниеге келген. 1956 жылы сол кездегі С.Киров атындаєы Ќазаќ мемлекеттік университетін орыс тілі жјне јдебиеті пјнініѕ мўєалімі мамандыєы бойынша тјмамдайды. Кіндік ќаны тамєан жеріне оралып, еѕбек жолын ќарапайым ўстаз болудан бастайды. Кейін партиялыќ ќызметке араласып, Павлодар аудандыќ партия комитетініѕ хатшысы, облыстыќ партия комитеті єылым жјне оќу орындары бґлімініѕ меѕгерушісі сынды лауазымды ќызметтерді атќарды. 1981-1991 жылдар аралыєында ґѕірдегі партия комитетініѕ идеология бойынша хатшысы кезінде ќазаќтыѕ ўлттыќ мјдениетін, тілін, салт-дјстїрін жаѕєыртуды мўрат етті. Кґрші мемлекеттермен мјдени ќарым-ќатынас орнатып, аймаќ мјдениетін гїлдендіруге, сондай-аќ, ґѕірдіѕ јлеуметтік-экономикалыќ дамуы жолында тер тґкті, халыќтыѕ ќўрметіне бґленді. Алма Мўќанќызы Ќазаќстан тарихында облыстыќ партия тізгінін 10 жыл бойы ўстаєан жалєыз ќайратты жан еді. Ол хатшылыќ ќызмет еткен кезде аймаќтаєы бўќаралыќ аќпарат ќўралдарыныѕ дамуына сїбелі їлес ќосты. Ўлт мјдениеті мен тілін жаѕєыртуды маќсат етіп, ґѕірдегі ќазаќ драма театрыныѕ, Ш.Айманов атындаєы кинотеатрды

ашуєа атсалысты. Ўйымда��тырушылыќ ќабілетініѕ арќасында ќазаќ елініѕ нар тўлєаларыныѕ еѕбегін ўлыќтауда кґзге тїсті. Сондай-аќ, облыста білікті кадрлар даярлау ісін ќолєа алып, жемісті еѕбек етті. Оныѕ Семей полигоныныѕ жабылуы жолындаєы тынымсыз еѕбегін облыс халќы ерлікке пара-пар деп жоєары баєалаєады. Осы маќсатта КСРО єарышкері А.Губарев, В.Аксенов пен ґзге де космонавттардыѕ ќатысуымен халыќаралыќ єылыми конференция ґткізді. Еѕбекќор жанныѕ Павлодар облыстыќ телерадиокомпаниясыныѕ директоры ќызметін тап-тўйнаќтай атќарып, жергілікті телевизияныѕ дамуында да ґз «ќолтаѕбасын» ќалдырды. Табиєатынан ќайсар мінезді, ґзін емес, ґзгені кґп ойлаєан жан еді. «Ґзге» деп айтып тўрєанымыз сенім артќан халќы єой! Алма Мўќанќызы Ўлыбританияєа шаќырылып, премьер-министр Маргарет Тетчердіѕ ќабылдауында болєан. Сол кезде М.Тетчер Алма Јжібаеваны «Ќўрыш ханым» деп атаєан болатын. Аєылшын Премьер-министрі сол кезде Алма Мўќанќызына «Павлодар-ТВ» жјне «Хабар-ТВ» спутниктік байланыс ќўралын сыйєа тартты. Космонавт В.Терешкованыѕ шаќыртуымен КСРО мемле-кеттерімен мјдени ќарым-ќатынасты ныєайту маќсатында диломатиялыќ ќызметке таєайындалды. Моѕєолия астанасы Ўлан-Баторда єылым жјне мјдениет їйініѕ директоры ќызметінде болды. Елге оралєаннан кейін Моѕєолиядаєы ќазаќ ќандастарымызєа кґмегін аямай, туєан жерге оралуына септігін тигізді. Француз, неміс, ќытай, ќазаќ жјне орыс тілдерін еркін меѕгерген Алма Мўќанќызы алыс-жаќын шет елдермен тыєыз ќарым-ќатынас орнатты. Мјскеудегі Ќоєамдыќ єылымдар академиясын тјмамдап, тарих єылымдарыныѕ кандидаты атаєын алєан ол зейнеткерлікке шыќќан соѕ да С.Торайєыров атындаєы Павлодар мемлекеттік университетінде педагогикалыќ ќызмет етті. Кґптеген жастыѕ ўлаєатты ўстазы болды. Халќы їшін барын салєан жанныѕ елеулі еѕбегін Тјуелсіз елі ешќашан ўмытпас дегенге кјміл сенеміз. Алма Мўќанќызы дегенде кґз алдымызда оныѕ ќайсарлыєы, еѕбекќорлыєы, ўйымдастырушылыќ ќабілеті жоєары, елін сїйетін азаматтыѕ бейнесі оралады.

Гїлнјр АЌБЕРДИНА, Алматы ќаласы.

Аќпан айында «Ќазаќ» газетініѕ алєашќы саныныѕ шыќќанына бір єасыр толады. Алаш ќозєалысыныѕ саяси ўстанымдарын жариялап тўрєан басылым ќазаќ тілінде шынайы кјсіби газет стилін ќалыптастырды, зор аєартушылыќ роль атќарды.


31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

8 ЖЎМА

10.30, 11.30, 12.40 13.10 14.10, 16.00 20.30, 21.00 23.50 01.40

9.50 11.40 12.40 15.00 15.30, 17.00 19.50 20.00 20.30 21.00 22.00 22.30 23.00 00.00

6

«Жар@йсыѕ». «Желіккендер». Т/х. «FreshmanЫ». «Побочный эффект». «Јсем јуен Ел арнада». «Жарќын бейнелер». Д/ф. «Н2О-жјй єана су ќос». Т/х. 00.05 «Сїйінші». «Триумф любви». Т/с. «Рипли ханым». Т/х. «Пятый угол». «Жар@йсыѕ». «Судьбы сестёр». Т/с. «Фобия». «Закрытая школа». Т/с. «Жар@йсыѕ».

15.35 16.35 21.35 22.30

18.30 «Под Софитами Голливуда» «Легенда Зорро». Вестерн «Галилео» Мультсериал «Танцевальная лихорадка». Т/с. «Теория большого взрыва». Т/с. «Час пик 2» фильмі «Ґз сґзім ґзімдікі» 20.00 «Информбюро» «Сюжет дня» «Час Бендицкого» Ќазаќша концерт «Час пик 3» фильмі «Супер 8». Триллер.

10.00 12.00 14.00 15.00 19.00, 20.00 21.45 00.00 01.35

07.35, 08.00, 08.55 09.00, 09.30 10.00 10.50 11.20 12.00, 12.40, 13.30 15.30 17.10, 17.40, 21.00 21.30 23.15 23.40 01.35

06.00 «Шынайы ґмір» 07.00, 13.30 «Ќуырдаќ» скетчком 07.30 «Болашаќ тобы». М/с. 08.00 «Жанкештілер жарысы» 09.00, 11.00 «Смеяться разрешается» «О самом главном» «Субботний вечер» «Сегодня днем-Бїгін кїндіз» «Последний кордон». Т/с. 19.30 Жаѕалыќтар «Последняя роль Риты». Х/ф. «Юбилей Юрия Гальцева» «Супер Майк» Х/ф. «Объект 11». Т/с.

12.20 «No сomments» 14.20 Мультфильмдер «Вкусно и быстро» 19.00 «Такси» «Кто в доме хозяин?». Т/с. «Невероятная правда о звездах» «Ай, Карли». Т/с. «Багз Банни». М/с. 15.30, 18.30, 23.35 «Ревю» 23.55 «Никита». Т/х. «Егер мен бўлт болсам». Т/х. «Коммандос». Боевик. 20.30 «Интерны». Т/с. 19.30 «Счастливы вместе». Т/с. «Наша Russia» «Фантастическая четверка». Фильм. «Реальные пацаны». Т/с. «30 дней ночи». Триллер Дом-2.

НТК

07.00 «Fresh Таѕ» 08.00, 12.00, 18.00, 19.30, 22.30, 01.00 Жаѕалыќтар 09.10 «Миргород и его обитатели». Фильм 13.10 «Пять вечеров». Фильм 15.00 «Иман нўры» 15.15, 01.30 «Јн ќанатында» 18.20 Музыка 19.00 «Ой толєау» 20.10 «Взгляд» 20.30 «Зимняя вишня». Фильм 23.10 «На гребне волны». Фильм 10.00, 11.00; 13.40, 14.20; 15.30, 15.50; 16.30, 17.00; 21.00, 21.50; 23.40, 00.20 Телекаталог 08.30, 09.00; 11.50, 13.00; 16.10, 17.50; 19.20, 20.00; 22.20, 23.00; 00.50, 02.00 Тамаша Таѕдау.

ИРБИС

07.35 “Япыр-ай” 08.30, 12.00, 20.30, 21.00 Жаѕалыќтар 09.00, 12.35, 00.15 “Рейдер” 09.15, 17.35 “Не ври мне”. 10.10 “Райские яблочки. Жизнь продолжается”. Т/с. 11.00, 18.30 “Давай поженимся!” 12.55 “Морские дьяволы-4”. Т/с. 14.40, 19.35 “Сыла. Таєдыр талќысы”. Т/х. “Ґмiр хикаялары”. Д/х. “Дублёрша”. Мелодрама “Наша правда!”. Ток-шоу “Юрмала 2010”.

10.30, 11.00 13.00 14.00 15.30 16.00 16.30 18.30 19.00, 19.25 19.30 20.40 21.40 23.40

www.saryarka-samaly.kz

11

ДЇЙСЕНБІ, 4 АЌПАН 08.00 «НТВ утром». 10.10 Т/с «Возвращение Мухтара-2». 12.00, 15.00, 18.00, 21.00 Сегодня. 12.25 Александр Журбин. Мелодии на память. 13.05 Ты не поверишь! 14.00 «Таинственная Россия. Байкал. Живое озеро?» 15.35 «До суда». 16.35 Суд присяжных. 17.35, 20.35 Обзор. Чрезвычайное происшествие. 18.30 «Суд присяжных. Окончательный вердикт». 19.35 Т/с «Супруги». 21.30 «Прокурорская проверка». 22.35 «Говорим и показываем». 23.25 Т/с «Легавый». 01.15 «Сегодня. Итоги». СЕЙСЕНБІ, 5 АЌПАН 08.00 «НТВ утром». 10.10 Т/с «Возвращение Мухтара-2». 12.00, 15.00, 18.00, 21.00 Сегодня. 12.25 «Кулинарный поединок». 13.25 Русская начинка. 14.00 Т/с «Алиби» на двоих». 15.35 «До суда». 16.35 Суд присяжных. 17.35, 20.35 Обзор. Чрезвычайное происшествие. 18.30 «Суд присяжных. Окончательный вердикт». 19.35 Т/с «Супруги». 21.30 «Прокурорская проверка». 22.35 «Говорим и показываем». 23.25 Т/с «Легавый». 01.15 «Сегодня. Итоги». СЈРСЕНБІ, 6 АЌПАН 08.00 «НТВ утром». 10.10 Т/с «Возвращение Мухтара-2». 12.00, 15.00, 18.00, 21.00 Сегодня. 12.20 Квартирный вопрос. 13.25 «Поедем, поедим!». 14.00 Т/с «Алиби» на двоих». 15.35 «До суда». 16.35 Суд присяжных. 17.35, 20.35 Обзор. Чрезвычайное происшествие. 18.30 «Суд присяжных. Окончательный вердикт». 19.35 Т/с «Супруги». 21.30 «Прокурорская проверка». 22.35 «Говорим и показываем». 23.25 Т/с «Легавый». 01.15 «Сегодня. Итоги». БЕЙСЕНБІ, 7 АЌПАН 08.00 «НТВ утром». 10.10 Т/с «Возвращение Мухтара-2». 12.00, 15.00, 18.00, 21.00 Сегодня. 12.25 Дачный ответ. 13.25 «Медицинские тайны». 14.00 Т/с «Алиби» на двоих». 15.35 «До суда». 16.35 Суд присяжных. 17.35, 20.35 Обзор. Чрезвычайное происшествие. 18.30 «Суд присяжных. Окончательный вердикт». 19.35 Т/с «Супруги». 21.30 «Прокурорская проверка». 22.35 «Говорим и показываем». 23.25 Т/с «Легавый». 01.15 «Сегодня. Итоги». ЖЎМА, 8 АЌПАН 08.00 «НТВ утром». 10.10 Т/с «Возвращение Мухтара-2». 12.00, 15.00, 18.00, 21.00 Сегодня. 12.25 «Очная ставка». 13.25 Спасатели. 14.00 Т/с «Алиби» на двоих». 15.35 «До суда». 16.35 Суд присяжных. 17.35, 20.35 Обзор. Чрезвычайное происшествие. 18.30 «Суд присяжных. Окончательный вердикт». 19.35 Т/с «Супруги». 21.35 «Прокурорская проверка». 22.45 «Говорим и показываем». 23.40 Т/с «Легавый». 03.20 Х/ф «Коммуналка». СЕНБІ, 9 АЌПАН 10.00, 12.00, 15.00, 21.00 Сегодня. 10.20 Смотр. 10.55 Главная дорога. 11.25 «Готовим с Алексеем Зиминым». 12.25 Русская начинка. 12.55 «Кулинарный поединок». 13.55 Квартирный вопрос. 15.25 «Женский взгляд». 16.15 «Наши» со Львом Новоженовым». 17.05 Т/с «Возвращение Мухтара-2». 19.00 «Профессия-репортер». «Государство - это я». 19.25 «Следствие вели...». 20.20 Александр Журбин. Мелодии на память. 21.30 Т/с «Одиссея сыщика Гурова». 01.10 «Скрипач на крыше 5772/2012». ЖЕКСЕНБІ, 10 АЌПАН 10.00, 12.00, 15.00, 18.00 Сегодня. 10.20 Сказки Баженова. 10.50 «Просто цирк». 11.20 Их нравы. 12.25 «Первая передача». 12.55 Едим дома! 13.25 «Чудо техники». 14.00 Дачный ответ. 15.25 Т/с «Гражданка начальница. Продолжение». 19.20 «Очная ставка» 20.25 «Обзор. Чрезвычайное происшествие» 21.00 «Сегодня. Итоговая программа». 22.00 «Чистосердечное признание». 22.40 «Центральное телевидение». 23.40 Х/ ф «Месть без права передачи». 01.30 «Золотая пыль».

НТВ

www.saryarka-samaly.kz

ДЇЙСЕНБІ, 4 АЌПАН 03.00 «По закону». 04.00 М/с «Бэтмен». 04.30, 11.00 «Званый ужин». 05.30, 07.00 Т/с «Белые волки». 06.30, 10.30, 17.30, 21.30 «Новости 24». 08.00 «Будь готов!» Концерт М.Задорнова. 10.00, 17.00, 21.00 «Экстренный вызов». 12.00 «Засуди меня». 13.00 «Семейные драмы». 14.00, 15.00 «Не ври мне!». 16.00 «Верное средство». 18.00 «Военная тайна». 20.00 «Живая тема». «Космический компас». 21.50, 00.40 Х/ ф «Игры киллеров». 23.50 Т/с «Сверхъестественное». СЕЙСЕНБІ, 5 АЌПАН 03.00 «По закону». 04.00 М/с «Бэтмен». 04.30, 11.00 «Званый ужин». 05.30, 07.00 Т/с «Белые волки». 06.30, 10.30, 17.30, 21.30 «Новости 24». 10.00, 17.00, 21.00 «Экстренный вызов». 12.00 «Засуди меня». 13.00 «Семейные драмы». 14.00, 15.00 «Не ври мне!». 16.00 «Верное средство». 18.00 «Территория заблуждений». 20.00 «Пища богов». 21.50, 00.45 Х/ф «Законопослушный гражданин». 00.00 Т/с «Сверхъестественное». СЈРСЕНБІ, 6 АЌПАН 03.00 «По закону». 04.00 М/с «Бэтмен». 04.30, 11.00 «Званый ужин». 05.30, 07.00 Т/с «Белые волки». 06.30, 10.30, 17.30, 21.30 «Новости 24». 10.00, 17.00, 21.00 «Экстренный вызов». 12.00 «Засуди меня». 13.00 «Семейные драмы». 14.00, 15.00 «Не ври мне!». 16.00 «Верное средство». 18.00 «Нам и не снилось». «Замужем за мафией». 21.50, 00.30 Х/ ф «Одиссей и остров туманов». 23.40 Т/с «Сверхъестественное». БЕЙСЕНБІ, 7 АЌПАН 03.00 «По закону». 04.00 М/с «Бэтмен». 04.30, 11.00 «Званый ужин». 05.30 «Живая тема». «Космический компас». 06.30, 10.30, 17.30, 21.30 «Новости 24». 07.00 «Нам и не снилось». «Замужем за мафией». 10.00, 17.00, 21.00 «Экстренный вызов». 12.00 «Засуди меня». 13.00 «Семейные драмы». 14.00, 15.00 «Не ври мне!». 16.00 «Верное средство». 18.00 «Прости меня». 19.00 «Адская кухня - 2». 20.30 «Смотреть всем!». 21.50, 00.45 Х/ф «Ущерб». 00.00 Т/с «Сверхъестественное». ЖЎМА, 8 АЌПАН 03.00 «По закону». 04.00 М/с «Бэтмен». 04.30, 11.00 «Званый ужин». 05.30 «Пища богов». 06.30, 10.30, 17.30 «Новости 24». 07.00 «Прости меня». 08.00 «Адская кухня - 2». 09.30, 21.00 «Смотреть всем!». 10.00, 17.00 «Экстренный вызов». 12.00 «Засуди меня». 13.00 «Се��ейные драмы». 14.00, 15.00 «Не ври мне!». 16.00 «Верное средство». 18.00 «Тайны мира с Анной Чапман. Разоблачение». «Прямая скрытая угроза». 19.00 «Странное дело». «Лабиринт древних богов». 20.00 «Секретные территории». «НЛО. Второе пришествие». 22.00 Х/ф «Основной инстинкт». 00.30 Х/ф «Секреты Лос-Анджелеса». СЕНБІ, 9 АЌПАН 03.00 Т/с «Солдаты. Новый призыв». 07.15 «100 процентов». 07.45 «Чистая работа». 08.30 «Территория заблуждений». 10.30 «Новости 24». 11.00 «Военная тайна». 13.00 «Странное дело». «Лабиринт древних богов». 14.00 «Секретные территории». «НЛО. Второе пришествие». 15.00 «Тайны мира с Анной Чапман. Разоблачение». «Прямая скрытая угроза». 16.00 «Представьте себе». 16.30 «Репортерские истории». 17.00 «Неделя с М.Максимовской». 18.00 Х/ ф «День Д». 19.45 Х/ф «Реальный папа». 21.30 Х/ф «Мираж». 23.10 Х/ф «От 180 и выше». 01.00 Т/с «Эхо из прошлого». ЖЕКСЕНБІ, 10 АЌПАН 03.00 Т/с «Эхо из прошлого». 04.30 Х/ ф Тиграна Кеосаяна «Мираж». 06.15 Х/ф «Реальный папа». 08.00 Х/ф «День Д». 09.45 Т/с «Без срока давности». 21.45 «Неделя с М.Максимовской». 22.50 «Репортерские истории». 23.20 Х/ф «Смертоносная стая». 01.10 Х/ф «Электрошок».

REN TV

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

БІРІНШІ АРНА

ДЇЙСЕНБІ, 4 АЌПАН 09.05 «Доброе утро». 09.00, 12.00, 15.00, 03.00 Новости. 10.05 «Жить здорово!». 11.05 Модный приговор. 12.15 Контрольная закупка. 12.40 «Время обедать!». 13.10 «Доброго здоровьица!». 14.00 Другие новости. 14.25, 18.40 Понять. Простить. 15.15 «Хочу знать». 15.45 «Ты не один». 16.30 «Дешево и сердито». 17.10 Т/с «Неравный брак». 18.00 Вечерние новости. 19.10 «Давай поженимся!». 20.05 «Пусть говорят». 21.00 «Время». 21.30, 03.05 Т/с «Грач». 23.15 «Вечерний Ургант». 23.50 «Свобода и справедливость». 00.45 Ночные новости. СЕЙСЕНБІ, 5 АЌПАН 09.05 «Доброе утро». 09.00, 12.00, 15.00, 03.00 Новости. 10.05 «Жить здорово!». 11.05 Модный приговор. 12.15 Контрольная закупка. 12.40 «Время обедать!». 13.10 «Доброго здоровьица!». 14.00 Другие новости. 14.25, 18.40 Понять. Простить. 15.15 «Хочу знать». 15.45 «Ты не один». 16.30, 02.25 «Дешево и сердито». 17.10 Т/с «Неравный брак». 18.00 Вечерние новости. 19.10 «Давай поженимся!». 20.05 «Пусть говорят». 21.00 «Время». 21.30, 03.05 Т/с «Грач». 23.15 «Вечерний Ургант». 23.50 Ночные новости. 00.05 Т/с «Задиры». СЈРСЕНБІ, 6 АЌПАН 09.05 «Доброе утро». 09.00, 12.00, 15.00, 03.00 Новости. 10.05 «Жить здорово!». 11.05 Модный приговор. 12.15 Контрольная закупка. 12.40 «Время обедать!». 13.10 «Доброго здоровьица!». 14.00 Другие новости. 14.25, 18.40 Понять. Простить. 15.15 «Хочу знать». 15.45 «Ты не один». 16.30 «Дешево и сердито». 17.10 Т/с «Неравный брак». 18.00 Вечерние новости. 19.10 «Давай поженимся!». 20.05 «Пусть говорят». 21.00 «Время». 21.30, 03.05 Т/с «Грач». 23.20 «Вечерний Ургант». 23.50 Ночные новости. 00.05 «Гримм». 00.50 Х/ф «Яды, или Всемирная история отравлений». БЕЙСЕНБІ, 7 АЌПАН 09.05 «Доброе утро». 09.00, 12.00, 15.00, 03.00 Новости. 10.05 «Жить здорово!». 11.05 Модный приговор. 12.15 Контрольная закупка. 12.40 «Время обедать!». 13.10 «Доброго здоровьица!». 14.00 Другие новости. 14.25, 18.40 Понять. Простить. 15.15 «Хочу знать». 15.45 «Ты не один». 16.30 «Дешево и сердито». 17.10 Т/с «Неравный брак». 18.00 Вечерние новости. 19.10 «Давай поженимся!». 20.05 «Пусть говорят». 21.00 «Время». 21.30, 03.05 Т/с «Грач». 23.20 Ночные новости. 23.35 Х/ф «Асса». ЖЎМА, 8 АЌПАН 09.05 «Доброе утро». 09.00, 12.00, 15.00 Новости. 10.05 «Жить здорово!». 11.05 Модный приговор. 12.15 Контрольная закупка. 12.40 «Время обедать!». 13.10 «Доброго здоровьица!». 14.00 Другие новости. 14.25, 18.40 Понять. Простить. 15.15 «Хочу знать». 16.05 Ералаш. 17.10 «Жди меня». 18.00 Вечерние новости. 19.10 «Человек и закон». 20.05 «Поле чудес». 21.00 «Время». 21.30 «Год до ХХII Олимпийских игр 2014 в Сочи». 22.55 «Вечерний Ургант». 23.45 «После школы». 00.40 Х/ф «Репортаж». СЕНБІ, 9 АЌПАН 06.00, 10.00, 12.00 Новости. 06.10 Гении и злодеи. 06.35 Х/ф «Разрешите взлет!». 08.10 «Играй, гармонь любимая!». 09.00 Умницы и умники. 09.45 «Слово пастыря». 10.15 Смак. 10.45 «Первая любовь». 11.45 «Смешарики. Новые приключения». 12.15 «Вячеслав Тихонов. Утомленный судьбой». 13.10 Х/ф «Дело было в Пенькове». 14.45 «Вячеслав Тихонов. Последняя встреча». 15.35 Х/ф «Европейская история». 17.05, 18.10 «Вспоминая Вячеслава Тихонова». 18.00 Вечерние новости. 19.15 Х/ф «Доживем до понедельника». 21.00 «Время». 21.15 «Сегодня вечером». 22.40 Х/ф «Безумное свидание». 00.05 «Элементарно». 00.50 Х/ф «Поцелуй меня на прощание». ЖЕКСЕНБІ, 10 АЌПАН 06.00, 10.00, 12.00 Новости. 06.10 Х/ф «Уроки французского». 07.30 Х/ф «Станционный смотритель». 08.35 Армейский магазин. 09.05 «Здоровье». 10.15 «Непутевые заметки». 10.30 «Пока все дома». 11.15 Фазенда. 11.45 «Смешарики. ПИН-код». 12.15 Среда обитания. «Чтобы ложка стояла». 13.10 Х/ф «Экипаж». 15.30 «Светлана Крючкова. Я научилась просто, мудро жить...». 16.25 Х/ф «Родня». 18.00 «Один шанс из тысячи». 18.55 «ДОстояние РЕспублики. Лев Лещенко». 21.00 Воскресное «Время». 22.00 «Мульт личности». 22.30 «Yesterday live». 23.25 «Познер». 00.20 Х/ф «Карлос». 02.00 Х/ф «Чаша терпения». 03.25 Х/ф «Матрос с «Кометы».

КАБЕЛЬДІК ЖЈНЕ СПУТНИКТІК ТЕЛЕДИДАР БАЄДАРЛАМАСЫ

07.00, 10.30, 13.00 Мультсериалы 07.30 «Ќызым ќайда?». Т/х. 08.30 «Больше, чем секс». Комедия.

КТК-7 + 31

7.00, 16.30 «Джейми:обед за 30 минут» 7.30 «Панорама дня» 8.00 «Кинопаркофка» 8.30, 17.50 «Мангуст-2». Т/с. 9.30 «Астрологический прогноз с Павлом Глобой» «Танєы елес» Айгул Иманбаеваныѕ творчестволыќ кеші «Денсаулыќ жјне сулўлыќ» «Алтын дјн еѕбек мерекесі» «TV Shop» 18.50 «Супруги». Т/с. «Пике Даля» «Территория происшествий» «ПАНОРАМА ДНЯ» «Приглашает Борис Ноткин» «Ќоєам жјне јйел» «Тјулік тынысы» «Made in Kazakhstan» «Сїйікті јндер» «Путь успеха».

6.00 «Понять. Простить» 6.30, 10.00, 15.00, 18.30 Новости 7.00 Телеканал «Доброе утро» 10.10 «X Factor». Кїнделік 10.20 «Зверобой» 11.05 «На солнечной стороне улицы». Т/с. 12.05 «Жўма уаєызы» 12.20, 16.35 Катина любовь» 13.10 «Давай поженимся» 14.00 «Модный приговор» 15.20 «Жить здорово» 17.25 «Жди меня» 19.05 Премьера. «Зверобой» 20.00 «Личные обстоятельства». Т/с. 21.00 «Пусть говорят» 22.05 «Поле чудес» 23.05 «Время» 23.35 «Золушка с Райского острова». Фильм «Скульптор смерти». Фильм. 01.05

ЕВРАЗИЯ

7.00 Новости 20.30 7.30, 10.00, 13.00, 14.00, 20.00, 00.50 Жаѕалыќтар 8.00 «Лица столицы» 8.20 Мультфильм 8.40 «Kaznet» 9.00, 10.10, 16.40 «Махаббат кїші». Т/х. 10.20, 12.15 «Алдар Кґсеніѕ кґѕілді оќиєалары» м/ф. 18.00, 22.50 «Иффет». Т/х. 19.00 «Таєдыр». Т/х. «Біз біргеміз» баєдарламасы «Status Quo» Ток-шоу 21.30 «Алиби на двоих». Т/с. «Анатомия страсти». Т/с. 01.10 Новости «20.30» «Охота на гауляйтера». Сериал «Сырлы Стамбул». Т/х. «Алтын домбыра» јн кеші.

12.00 12.30 13.20 13.40 14.00 14.50 15.40 16.10, 16.40 17.30 18.40 19.30 20.00 21.40 22.40 23.30

06.24 Таѕ намазыныѕ кіруі, 08.24 Кїннiѕ шыєуы, 13.08 Бесiн намазы, 16.03 Екiнтi намазы, 18.01 Аќшам намазы, 19.34 Ќўфтан намазы. 7.00 «Таѕшолпан» 9.30, 12.30, 17.30, 20.30, 01.50 Жаѕалыќтар 9.45 «Јке серті». Т/х. 10.35 «Айтуєа оѕай...» 11.25, 15.55 «Ўлы јмірші Куаѕ Ге То». Т/х. 12.45 «Меніѕ Ќазаќстаным» 13.20 «Єибратты єўмыр» 13.50 «Кешір мені». Т/х. 14.50 «Даму» 15.20 «Хайуанаттар јлеміне саяхат». 17.00 «Ќазаќстан» Ўлттыќ телеарнасыныѕ 55 жылдыєына. «Телеєўмыр» 17.50, 02.45 «Ґзекжарды» 18.10, 02.25 «Парламент» 18.30 «Жићанкез». Телесаяхат 19.00 «ИМАН АЙНАСЫ» 19.30 «КЕШІР МЕНІ». Т/х. 21.05 «АЙТУЄА ОЅАЙ» 21.55 «Жайдарман». Їздік јзілдер 22.30 «КЕЛІН». Т/х. 23.20 ХОККЕЙ. Олимпиада-2014 ойындарына іріктеу турнирі. Ќазаќстан - Латвия. Тікелей эфир «Єасырлар пернесі». 03.00

«Іске сјт». 10.00, 11.00 Таѕєы жаѕалыќтар «Ќайта оянєан махаббат». Т/х. «Біз». Ток-шоу. «Подари детям жизнь». 21.30 «Долина волков». 14.00 Тїскі жаѕалыќтар «Кґзќарас» «Ќазаќстан: јлеуметтік жобалар». «Тікен арасындаєы јн». Т/х. «Секреты в раю». «Дела армейские». 18.00 Кешкі жаѕалыќтар «Решение принято». Профессионал. «Белгісіз аймаќтар». Т/х. «Біз». Ток-шоу. 21.00 Ќорытынды жаѕалыќтар. «Арнайы репортаж» 00.30 Ќорытынды жаѕалыќтар. «След». Сериал. «Астыртын јрекет: ылмыс пен тергеу». Д/с.

ХАБАР

08.00 Жаѕалыќтар. 08.30 «Великая книга природы». Д/х 09.00 Жаѕалыќтар. 09.35 «Чеке мен Кеке». М/х 10.00 «Таєдыр талќысы». Т/х 11.00 «Дежавю». Т/х 12.10 «Забота о людях» 12.30 «Надежды детских сердец» 13.00 Кїндізгі жаѕалыќтар. 13.35 «Приемная депутата». С участием депутата областного маслихата Ш.Данбай 14.00 «Авиакатастрофы». Д/х 15.00 - 17.50 їзіліс 17.50 «Јкім саєаты». Успен жјне Шарбаќты аудандары. Тікелей эфир. Студиядаєы тел. 54-64-25 18.55 «Чеке мен Кеке». М/х 19.15 «Спорт курьер» 19.30 «Дежавю». Т/х 20.30 Ќорытынды жаѕалыќтар. 21.10 «Современные технологии» 21.30 «Жўма аќшамы» 22.00 «Таєдыр талќысы». Т/х 23.00 «Великая книга природы». Д/х 23.30 - 00.15 Жаѕалыќтар 09.30, 10.55, 13.55, 18.50, 21.25, 22.30 Удачный выбор 09.55, 12.25, 14.30, 19.10, 21.55, 23.25 Жарнамалар јлемінде.

07.00 09.00, 09.10 10.10 11.10 11.30, 13.00, 13.15 13.40 14.15 15.15 16.10 17.00, 17.15 17.35 18.15 19.10 20.00, 20.30 23.00, 00.00 01.00 8.30 «Сїйінші». 9.00 «Рупперт Ќонжыќ». М/с. 9.20 Сборник мультфильмов. 10.00 «Цена жизни». Т/с. 11.40 «Лос Анджелестіѕ даудамайлары». Д/с.


КАБЕЛЬДІК ЖЈНЕ СПУТНИКТІК ТЕЛЕДИДАР БАЄДАРЛАМАСЫ

10 www.saryarka-samaly.kz

БАЛАПАН ДЇЙСЕНБІ, 4 АЌПАН 7.00 Андатпа. 7.05 «АЛАЌАЙ, БАЛАЌАЙ!». 7.15 «Гарфильд» Мультхикая. 84-бґлім. 7.30, 17.30 «ОЛ КІМ? БЎЛ НЕ?» Білгенге маржан. 7.35 «Бала тілі - бал». 8.05, 20.40 «КЇЛЕГЕШ». 9.40, 16.00 «Алекс» М/х. 8.10 «Тґлдер ќалай ґседі?» Д/ф. 10.20 «Генри мен таѕєажайып хайуанаттар» Мультхикая. 10.45 «Зерде» Бїгінгі бала-білімді бала! 12.00 ЖОЛЫЅ БОЛСЫН, БАЛАЌАЙ!». 16.05 «Ќўтќарушы Аќылбек» М/х. 16.15 «Ертегілер еліне саяхат» М/ф. 19.50 «КЕМИ» Мультхикая. 20.05 «ЄАЖАЙЫПСТАНЄА САЯХАТ». 20.25 «ЗИГБИ» М/х. 20.40 «КЇЛЕГЕШ». 20.45 «ІЗ КЕСУШІ ПРУДЕНС ХАНЫМ». 21.10 «ОН САУСАЌ» 21.20 «СТЮАРТ ЛИТТЛ» М/х. 21.45 «АЙЖЎЛДЫЗ». 22.00 «БАЛА ТІЛІ БАЛ». 22.30 «ЗИК ПЕН ЛЮТЕР» М/х. 22.55 «ЖЇЗДЕН ЖЇЙРІК» Жїйрік болсаѕ, озып кґр! 23.30 «ҐРМЕКШІ АДАМ» М/х. 6-бґлім. СЕЙСЕНБІ, 5 АЌПАН 7.00 Андатпа. 7.05, 10.00, 14.20 «Алаќай, балаќай!». 7.15 «Гарфилд» М/х 85-бґлім. 7.30 «ОЛ КІМ? БЎЛ НЕ?» Білгенге маржан. 8.05, 13.05, 20.40 «Кїлегеш». 8.10 «Тґлдер ќалай ґседі?» Д/ф .9.00 «Он саусаќ» Жас шеберлер їшін. 9.10, 19.50 «Кеми» М/х. 10.45 «Зерде». 11.50, 17.20 «Ќоѕыздар хикаясы» М/х. 12.25 «Єарыш ��аћармандары». 12.50, 17.05 «Бауырсаќ». 13.10, 20.45 «Із кесуші Пруденс ханым» М/ х. 13.35 «БАЌЫТТЫ БАЛАПАН» Балалардыѕ музыкалыќ концерті. 14.30 «Зик пен Лютер» Балалар хикаясы. 14.55 «ПРЕЗИДЕНТТІЅ БАЛАСЫ» Отбасылыќ фильм. 16.25 «ЗЕРДЕ». 16.50 «ГАРФИЛЬД». 18.15 «СИЌЫРЛЫ ЄАЛАМШАР». 18.30 «КЈСІБІЅ - НЈСІБІЅ». 19.10 «ЕРТЕГІЛЕР ЕЛІНДЕ». 19.20 «АЛЕКС». 20.25 «ЗИГБИ» М/х. 21.45 ЖАЅА МАУСЫМ! «АЙЖЎЛДЫЗ». Зере мен Тґреніѕ ертегілері. 22.00 «БАЛА ТІЛІ - БАЛ». 22.30 «ЗИК ПЕН ЛЮТЕР» Балалар хикаясы. 22.55 «ЖЇЗДЕН ЖЇЙРІК» Жїйрік болсаѕ, озып кґр! 23.30 «ҐРМЕКШІ АДАМ» М/х. СЈРСЕНБІ, 6 АЌПАН 7.05, 10.00, 15.05 «Алаќай, балаќай!». 7.15, 19.55 «Гарфилд». Мультхикая. 86-бґлім. 7.30 «ОЛ КІМ? БЎЛ НЕ?» Білгенге маржан. 8.00, 13.05, 20.35 «Кїлегеш». 8.10 «Тґлдер ќалай ґседі?» Д/ф. 8.50 «Їш Достыѕ ерліктері». 9.25, 18.30 «Санамаќ». Танымды арттыру їшін. 10.45 «Зерде» Білгісі келетіндер їшін. 11.15 «Жїзден жїйрік». 11.50 «Ќоѕырау» М/ф. 12.50 «Бауырсаќ». 13.05 «Ержїрек балалар» М/х. 14.15 «АЛАЌАЙ, БАЛАЌАЙ!». 12.20 «Ержїрек балалар» М/х. 22бґлім. 12.45 «Бауырсаќ». 13.00 «Ќоѕырау» М/ф. 13.05, 20.40 «Із кесуші Пруденс ханым». 13.30 «Шарайна». 13.45 «Ќўтќарушы Аќылбек» М/ф. 4.30 «Зик пен Лютер» Балалар хикаясы. 14.55 «ТОМ СОЙЕР» Отбасылыќ фильм. 16.25 «ЗЕРДЕ» 18.45 «ГЕНРИ МЕН ТАЅЄАЖАЙЫП ХАЙУАНАТТАР» М/х. 19.20 «АЛЕКС» М/ф. 21.45 «АЙЖЎЛДЫЗ» Ќиялы ўшќырлар їшін. 22.00 «БАЛА ТІЛІ - БАЛ». 22.30 «ЗИК ПЕН ЛЮТЕР» Балалар хикаясы. 9-бґлім. 22.55 «ЖЇЗДЕН ЖЇЙРІК» Жїйрік болсаѕ, озып кґр! 23.30 «ҐРМЕКШІ АДАМ» М/х. БЕЙСЕНБІ, 7 АЌПАН 7.05, 10.10 «АЛАЌАЙ, БАЛАЌАЙ!». 7.15, 19.55 «Гарфилд» М/х. 87бґлім. 7.30, 11.10 «ОЛ КІМ? БЎЛ НЕ?» Білгенге маржан. 7.35 «Бала тілі - бал». 8.05 «КЇЛЕГЕШ». 8.35 «Єажайыпстанєа саяхат» М/х. 10.05 «Генри мен таѕєажайып хайуанаттар» М/х. 11.10 «Алекс» М/х. 40бґлім. 11.50, 17.20 «Чиро» М/х. 13.05, 20.40 «Із кесуші Пруденс ханым» М/х. 13.35 «БАЌЫТТЫ БАЛАПАН» Балалардыѕ музыкалыќ концерті. 14.30 «Зик пен Лютер» Балалар хикаясы. 16.55 «КЕМИ» М/ х. 4-бґлім. 18.15 «СИЌЫРЛЫ ЄАЛАМШАР» М/х. 4-бґлім. 19.50 «КЕМИ». М/х. 20.05 «ЄАЖАЙЫПСТАНЄА САЯХАТ». 20.25 «ЗИГБИ». 20.45 «ІЗ КЕСУШІ ПРУДЕНС ХАНЫМ». М/х. 22-бґлім. 21.10 «ОН САУСАЌ» Жас шеберлер їшін. 21.20 «ЄАРЫШ ЌАЋАРМАНДАРЫ» М/х.. 12-бґлім. 21.45 «АЙЖЎЛДЫЗ». Зере мен Тґреніѕ ертегілері. 22.00 «БАЛА ТІЛІ - БАЛ» Тапќыр болсаѕ, тауып кґр! 22.30 «ЗИК ПЕН ЛЮТЕР» Балалар хикаясы. 22.55 «ЖЇЗДЕН ЖЇЙРІК» 23.30 «ҐРМЕКШІ АДАМ» М/х. ЖЎМА, 8 АЌПАН 7.05, 10.10 «АЛАЌАЙ, БАЛАЌАЙ!». 7.15 «Гарфилд» М/х. 88-бґлім. 7.30, 11.10, 15.55, 19.20 «Алекс». 7.35 «Бала тілі - бал». 8.05, 13.05 «Кїлегеш». 8.35 «Єажайыпстанєа саяхат» Мультхикая. 8.45 «Ќўтќарушы Аќылбек» М/ф. 10.15 «Генри мен таѕєажайып хайуанаттар» М/х. 17бґлім. 10.40 «Зерде». Білгісі келетіндер їшін. 11.50 «Чиро» Мультхикая. 5-бґлім. 12.00 «Жолыѕ болсын, балаќай!» Жолда жїру ережесін білгісі келетіндер їшін. 13.50 «Зигби» М/х. 14.05 «ЕРТЕГІЛЕР ЕЛІНДЕ» Мультхикая. 14.30 «Зик пен Лютер» Балалар хикаясы. 10-бґлім. 15.35 «ЖЇЗДЕН ЖЇЙРІК» Ойынпаздар мен жеѕімпаздар. 16.00 «ЄАРЫШ ЌАЋАРМАНДАРЫ» М/х. 18.45 «ҐРМЕКШІ АДАМ» 19.10 «ЇШ ДОСТЫЅ ЕРЛІКТЕРІ». 20.25 «ЗИГБИ» Мультхикая. 12-бґлім. 21.45 «АЙЖЎЛДЫЗ». Зере мен Тґреніѕ ертегілері. 22.00 «ЗИК ПЕН ЛЮТЕР» Балалар хикаясы. 22.30 «КҐКТЕГІ ЌУЄЫН» Отбасылыќ фильм. СЕНБІ, 9 АЌПАН 7.05, 10.20 «АЛАЌАЙ, БАЛАЌАЙ!». 7.15 «Гарфилд». М/х. 7.30 «ОЛ КІМ? БЎЛ НЕ?» Білгенге маржан. 8.00 «Генри мен таѕєажайып хайуанаттар». М/х. 9.05 «Дјрумен». 10.30 «Зик пен Лютер» М/х. 11бґлім. 12.40 «Кїлегеш». 12.55, 20.25 «Зигби». 13.10 «Бауырсаќ». 13.25, 18.45 «Шарайна» Кґп білгісі келетіндер їшін. 14.30 «Ќоѕыздар хикаясы». 15.55 «ІЗ КЕСУШІ ПРУДЕНС ХАНЫМ». 16.55 «ЈРІПТЕР ЈЛЕМІ». 17.20 «ЖОЛЫЅ БОЛСЫН, БАЛАЌАЙ!». 17.45 «СИЌЫРЛЫ ЄАЛАМШАР». М/х. 20-бґлім. 18.00 «БАУЫРСАЌ» Болашаќ аспаздар їшін. 18.15, 23.35 «Тґлдер ќалай ґседі?» Д/ф. 20.00 «Чиро» М/х. 20.50 «ЄАРЫШ ЌАЋАРМАНДАРЫ». 21-бґлім. 22.00 «ЗИК ПЕН ЛЮТЕР» Балалар хикаясы. 22.30 «ТЫЅШЫ БАЛАЛАР» К/ф. ЖЕКСЕНБІ, 10 АЌПАН 7.15, 20.05 «Гарфилд». М/х. 7.30 «ОЛ КІМ? БЎЛ НЕ?» Білгенге маржан. 8.00 «Генри мен таѕєажайып хайуанаттар». 8.25 «Єажайыпстанєа саяхат» М/х. 8.35 «Ертегілер елінде» М/х. 8.40, 15.55 «Із кесуші Пруденс ханым». 9.25 «Їш Достыѕ ерліктері» Тарихты кґп оќитындар їшін. 9.35 «Кеми». 10.30, 21.15 «Стюарт Литтл» М/х. 10.55 «Он саусаќ» Жас шеберлер їшін. 11.35 «Ґрмекші адам». 12.40 «Кїлегеш». 12.55 «Зигби» М/х 13.10 «Бауырсаќ». Бізбен бірге аспаз бол. 13.25 «Шарайна». 14.30, 20.00 «Чиро». 15.30 «ГЕНРИ МЕН ТАЅЄАЖАЙЫП ХАЙУАНАТТАР». 19.30 «КЕМИ». 20.10 «ДЈРУМЕН» Салауатты ґмірді таѕдаєандар їшін. 20.25 «Зигби». 20.40 «ОН САУСАЌ». 22.00 «ЗИК ПЕН ЛЮТЕР». 22.30 «ХАЗ СУЛУ МЕН БОЙЖЕТКЕН» К/ф.

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

МЈДЕНИЕТ ДЇЙСЕНБІ, 4 АЌПАН 9.05 «Алтын кґмбе». Јдеби-зияткерлік сайыс. 9.35 «Јлі есімде». Танымал јндердіѕ тарихы. 10.10 «Мария Антуанетта». Драма. 13.00, 19.00 «Жас нояндар». Т/х. 12-бґлім. 13.50 «Cегіз ќырлы». 14.40, 18.30 «Голливудтыѕ жарќын жўлдыздары». Д/х. 15.50 «Ќазаќтыѕ ќолґнері». 16.00, 00.05 «Титаник». Драма. 16.50 «Фарида Оѕєарсынова». Деректі фильм. 17.35 «ЌОЛТАЅБА». 20.00 «ШАЅЫРАЌ». 20.30 «Музыкант». 21.05 «Елге сјлем». Жамбыл облыстыќ филармониясыныѕ концерті. 22.15 «Ждем тебя, парень». Драма. 23.45 «Мир музыки». СЕЙСЕНБІ, 5 АЌПАН 9.00 Јнўран, аѕдатпа. 9.05 «Ґрке-ниет». Ток-шоу. 9.45 «Шаѕыраќ». 10.10 «Ждем тебя парень». Х/ф. 11.40 Концертный зал «Мјдениет». Д. Шостакович. Концерт для скрипки с оркестром ГАСО РК 13.00, 19.00 «Жас нояндар». Т/х. 14.40 «Голливудтыѕ жарќын жўлдыздары». Д/х. 16.00 «Титаник» Драма. 17.30 «Кґкжиек». 18.15 «Мирас». 18.30 «ГОЛЛИВУДТЫЅ ЖАРЌЫН ЖЎЛДЫЗ-ДАРЫ». Д/х. 19.50 «Ќазаќтыѕ ќолґнері». 20.00 «Легенды и мифы оперного...». 20.30 «Музыкант». Д/ф. 22.10 «Аќсарай». 23.00 Концертный зал «Мјдениет». СЈРСЕНБІ, 6 АЌПАН 9.00 Јнўран, аѕдатпа. 9.05 «Кітапхана». 9.35 «Неслучайные встречи». 10.05 «Дон Кихот моего детства». Драма. 11.15 Концертный зал «Мјдениет». 12.00 «Легенды и мифы оперного...». 13.00, 19.00 «Сўрќай їй». Телехикая 1-бґлім. 13.50 «Cегіз ќырлы». Дјстїрлі ґнер шеберлерініѕ јн бјйгесі. 14.40, 18.30 «Голливудтыѕ жарќын жўлдыздары». Д/х. 15.05 На родине Брамса. Гастроли студенческого симфонического оркестра в Германию. 15.40 «Диагонали творчества». 16.00 «Титаник». Драма. 16.55 М.Арынбаевтыѕ шыєармашылыќ кеші. 20.00 «РАСКРЫТАЯ ПАРТИТУРА». 21.00 «Кальмар и кит». Драма. 22.20 «Жасай бер, ќазаќ!». Е.Хасанєалиевтіѕ шыєармашылыќ кеші. БЕЙСЕНБІ, 7 АЌПАН 9.00 Јнўран, аѕдатпа. 9.05 «Кґкжиек». 9.50 «Раскрытая партитура». 10.25 Ф.Мендельсон. Концерт для скрипки с оркестром ГАСО РК 10.55 «Кальмар и кит». Драма. 12.10 Концертный зал «Мјдениет». 13.00, 19.00 «Сўрќай їй». Т/х. 13.50 «Cегіз ќырлы». Дјстїрлі ґнер шеберлерініѕ јн бјйгесі. 14.40, 18.30 «Голливудтыѕ жарќын жўлдыздары». Д/х. 15.05 «Еѕ їздік махаббат јндері». Концерт. 15.35 «Келесі аялдама». 16.00 «Титаник». Драма. 17.00 На земле древней Эллады. Гастроли Астанинского симфонического оркестра по городу Греции. 17.50 «Дала дауысы». 18.05 «Сґнбес сјуле». 20.30 «Музыкант». Д/ф. 21.05 Драма «ЖИЗНЕОПИСАНИЕ ЮНОГО АККОРДЕОНИСТА». 22.45 Б.Тґлегенованыѕ 80 жылдыќ мерейтойына арналєан концерт. ЖЎМА, 8 АЌПАН 9.00 Јнўран, аѕдатпа. 9.05 «Ќылќалам». 9.25 « Ґ р к е н и е т » . 1 0 . 1 5 «Жизнеописание юного аккордеониста». Драма. 12.20 «Єасырлар пернесі». 12.50 «Ќазаќтыѕ ќолґнері». 13.00, 19.00 «Сўрќай їй». Т/х. 13.50 «Cегіз ќырлы». 14.40, 18.30 «Голливудтыѕ жарќын жўлдыздары». 15.05 «Алтын дјн еѕбек мерекесі». Концерт. 16.00 «Титаник». Драма. 17.30 «Јлі есімде». Танымал јндердіѕ тарихы. 18.00 Вечер скрипичной музыки ГАСО РК. 19.50 «ИМАН АЙНАСЫ». 20.15 «Музыкант». Д/ф. 20.50 «АЌСАРАЙ». 21.45 «КАЗАНОВА» Драма. СЕНБІ, 9 АЌПАН 9.00 Јнўран, аѕдатпа. 9.15, 16.20 «ЛЕОНАРДО» Драма. 9.45 «Казанова». Драма. 11.35 «Иман айнасы». 12.30, 18.00 Мјдениет жаѕалыќтары. 12.50 «Јн-айтыс». 13.30 «Алдар Кґсеніѕ басынан кешкен таѕєажайып оќиєалары». 13.40 «ГАРРИ ХАНЗАДА». Д/ф. 14.40,«Ортаќ дос». Драма. 15.30 «Дала-думан». 16.20 «Леонардо». Драма. 16.50 «Мир музыки». 17.10 «Ежелгі империялардыѕ ќўпиялары». Д/ф. 18.20 «Ќазаќтыѕ ќолґнері». 18.30 «Саєындырєан јндер-ай». Ретроконцерт. 19.00 «АЛТЫН КҐМБЕ». Јдеби-зияткерлік сайыс. 19.30 «Ортаќ дос». Драма 2-бґлім. 20.30 «ЖЇЗДЕСУ». 21.25 «Дауыл». Драма. 23.10 «Достарым». Аќын Ш.Сариевтіѕ шыєармашылыќ кеші. ЖЕКСЕНБІ, 10 АЌПАН 9.05 «Мирас». 9.20, 16.20 «Леонардо». Драма. 9.50 «Дауыл». Драма. 11.35 Виртуозные пьесы в исполнений М.Бисенгалиева. 12.00 «ЈЛІ ЕСІМДЕ». Танымал јндердіѕ тарихы. 12.30, 18.00 Новости культуры. 12.50 «Јнайтыс». 13.30 «Алдар Кґсеніѕ басынан кешкен таѕєажайып оќиєалары». М/ф. 13.40 «Гарри ханзада». Д/ф. 14.40, 19.40 «Ортаќ дос». Драма. 17.10 «Ежелгі империялардыѕ ќўпиялары». Д/ф. 18.20, 21.10 «Ќазаќтыѕ ќолґнері». 18.30 «Саєындырєан јндер-ай». Ретроконцерт. 19.00 «ҐРКЕНИЕТ». Ток-шоу. 20.30 «СОЛ ЖЫЛДАР...». 21.20 «Аластатылєандар». Мелодрама. 23.35 Вечер классической музыки с участием А.Бурибаева, М.Бисенгалиева, Г. Султановой.

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

9 СЕНБІ 11.30 12.40 13.00 13.40 15.00 16.00 19.00 19.50 20.30 21.00 22.30

12.00 12.45 13.00 13.20 14.50 16.20 17.00 18.50 20.00 20.30 21.20 22.55 00.35 02.35

6.00 7.20 8.15 8.30, 9.10 9.50 11.30 12.00 13.05 13.40 15.25 16.25 20.00 21.00 22.35 22.55 00.25 01.55

11.15 11.45 12.15 14.00 14.30 15.00 17.00 17.40 19.30 20.00 21.00 22.00 22.30 23.00 00.00

08.30

07.30

7

«Смертельная Битва: Завоевание». Сериал Мультсериал

КТК-7 + 31

09.30 11.30 12.00 14.30 15.30 17.30 18.00 19.30

22.00 00.00

09.00 09.25 11.10 12.00 12.35 13.00 14.00 14.30 15.25 16.00 16.55 17.20 18.10 19.00

21.00

08.10 Мультсериал. 08.35 Cartoon Network представляет: “Фостер: Дом для друзей из мира фантазий” Жаѕалыќтар “Юрмала 2010” “Шоу Елены Степаненко” Новости “Рейдер” “Наша правда!” Ток-шоу “Наша Kzаша” Скетч-шоу “Мега-Караоке” “Жїрекжарды”. Жаѕа маусым! “Мјссаєан” “Большие люди” Скетч-ком “Звездная Жизнь”. Д/цикл “Тайные знаки”. Д/цикл “Хозяйка “Белых ночей”. Мелодрама “Другая правда” с Алексеем Шахматовым “Очная ставка” – Рожаю. Продаю. “Хроники недели” “Планета обезьян”. Боевик.

ИРБИС

«Вакконыѕ тiлектері». Фильм «Терминатор». Т/х. Мультсериал «Луни Тюнз». М/с. «Барби: Приключения Русалочки». Фильм «Кулбикеш». М/с. «No сomments» «Нјзік жандар» «Тематик-шоу» «Багз Банни». М/с. «Шегги и Скуби Ду ключ найдут». М/с. «Битва экстрасенсов. Война миров» «Восход тьмы» «Фантастическая четверка» «Фантастическая четверка: Вторжение серебряного Серфера» «Детонатор». Боевик Дом-2.

НТК

23.25 01.05

06.30 «Баспана бабы» 08.30 «Чаудер». М/с. 09.00 «Ханна Монтана». Т/с. 10.00 «Школа доктора Комаровского» 10.30 «Живут же люди» 11.00 «Орел и решка» 12.00 «KZландия» «Айна online» «Все не случайно» телефильм. «Субботний вечер» «НЫСАНА» «Наша жизнь» докудрама «ДРУГИМИ СЛОВАМИ» «Шоу Сорок Миллионов Тенге» «Нянька по вызову». Х/ф. «KZландия. Перезагрузка» «Фактор страха».

16.35 18.20 20.00 21.45

13.00 13.50 14.10 14.45 15.30 15.45

12.30 13.00 15.00 17.00 18.00 19.00 20.00 21.00 23.00 00.00

07.05 08.15 10.00 10.50 11.40

08.30, 12.00 Жаѕалыќтар 10.00 «Зимняя вишня». Фильм 13.10 «На гребне волны». Фильм 15.40, 01.00 «Јн ќанатында» 18.00 «Аладдин и король разбойников». Фильм 20.00 «Большой». Фильм 22.00 «Забытая мелодия для флейты». Фильм 10.30, 11.00; 13.40, 14.40; 16.00, 16.30; 17.00, 17.30; 20.30, 21.00; 22.40, 23.40 Телекаталог 09.00, 09.45; 11.50, 13.00; 15.30, 17.50; 19.50, 21.50 - Тамаша Таѕдау.

21.35 22.30 00.35

«Легенда Зорро». Вестерн «Вкусные секреты от Джорджио» «Ганга, Джамна Сарасвати». Кино. Ќазаќша концерт «Час пик 3» фильмі «Казахstar» «Приключения Винни Пуха». Фильм «Сумерки. Сага. Затмение». Триллер «Корабль-призрак». Триллер. «Остров». Триллер.

www.saryarka-samaly.kz

8.00 «Ќоєам жјне јйел» 8.30 «Бал дјурен» 9.00 «Наши любимые животные» 9.30 «Клуб юмора» 10.30 «Реальные истории» 11.00 «Страна советов» «Биржевые университеты» «Киноклуб» Олега Борецкого. Несун Дорма «Майкл Джексон.Запретная любовь» «TV Shop» «По следу зверя» Сиви Махмуди «Отаным - сен їшін» атты шыєармашылыќ јн кеші «АПТАЛЫЌ ШОЛУ» «Мен даланыѕ ќызымын» Баєдат Сјмединова «Ўлт пен ўрпаќ» «ПАНОРАМА НЕДЕЛИ» «Акустика.Живой звук» «Неизведанный Казахстан» «Территория происшествий» «Сїйікті јндер» «Путь успеха».

«Жизнь на Марсе». Т/с. «Ласточкино гнездо». Сериал «Смешарики. Новые Приключения» 9.00 Новости «Смак» «Право на надежду». Фильм «Фабрика грез» с Ольгой Артамоновой «Жизнь на Марсе». Т/с. «Ералаш» «Дело было в Пенькове». Фильм Премьера. «Вячеслав Тихонов. Утомленный судьбой» «Месть». Т/с. «X Factor» Музыкальный конкурс. Третий сезон «Муж моей вдовы». Комедия. «Время» «Сегодня вечером» с Андреем Малаховым «Безумное свидание». Комедия. «Зов предков». Фильм.

ЕВРАЗИЯ

8.00 Новости 20.30 8.30 Жаѕалыќтар 9.00 «Кеѕесхана» 9.20, 9.50 Мультфильм 9.30 «Чудеса от Zepter» 10.15 «Вероника» Фильм-сказка 11.45 «Ќызыќты ќаржы». «Тайќазан. Готовят все!» «Kaznet» «Табыстылар таєылымы» д/ф. «Саєан сенемін. Мой лучший» «Степной экспресс». Х/ф. «Лица столицы» Маќпал Исабекованыѕ јн кеші «Розыгрыш» шоу «Аќиќат алаѕы» «Кїнделік Армангїл Тоќтамўратпен» «Игры страсти». Драма. «Последний кадр». Комедия Спорт на телеканале «Астана» Јн шашу.

«Н2О-жјй єана су ќос». Т/х. «Маша и Медведь». М/с. «ХХІ єасыр кґшбасшысы» Бейбіт Ќорєан концерті. «Жаным». Т/х. Кубок Федерации по теннису. Прямая трансляция из Астаны. «Фобия». «Баєдаршам». «Что наша жизнь...» «Пусть Ангелы хранят». Т/с. Кубок Федерации по теннису. Прямая трансляция из Астаны.

06.21 Таѕ намазыныѕ кіруі, 08.21 Кїннiѕ шыєуы, 13.08 Бесiн намазы, 16.06 Екiнтi намазы, 18.03 Аќшам намазы, 19.36 Ќўфтан намазы. 7.00 «Саяхатшы Дара». М/х. 7.55, 12.05 Мультфильмдер 8.00 «Келін». Т/х. 10.00 «ЖИЋАНКЕЗ». Телесаяхат 10.30 «Жеѕімпаз Эдди» фильмі 12.20 «ТЕЛЌОЅЫР» 13.05 «Ќазаќтыѕ ќолґнері» 13.20 «АЛАШ АЛЫПТАРЫ» Д/ф. 13.50 «Јке серті». Т/х. 15.25 «Ас мјзірі» 15.55 «ДАУА». Телеемхана 16.30 «Жїзден жїйрік» 17.05 «ЖАН ЖЫЛУЫ» 17.30, 20.30, 23.05 Жаѕалыќтар 17.50, 02.35 «Дениз». Т/х. 19.35 «ЄИБРАТТЫ ЄЎМЫР» 20.05 «АРНАЙЫ РЕПОРТАЖ» 21.05 «Соєады жїрек». Мўќаєали Маќатаевты еске алу шыєармашылыќ кеші (2012 ж.) «Жайдарман». Їздік јзілдер «Алаш алыптары» Д/ф. «Керемет бойжеткен» комедиясы. 22.35 23.40 00.10

ХАБАР

09.00 «Великая книга природы». Д/х 09.30 «Арнамызда јсем јн» 10.00 «Бурная волна». Х/ф 11.15 «Мўѕлыќ зарлыќ». М/х 11.40 «Творить добро– ее предназначение» 12.00 «Алаш алыптары». Д/х 12.30 «Приемная депутата» 13.00 Жаѕалыќтар. 13.30 «Білгеніѕіз жґн» 14.00 «Спорт курьер» 14.15 «Жўма аќшамы» 14.40 Роза Рымбаеваныѕ јн кеші 17.00 «Авиакатастрофы». Д/х 17.50 «Уаќыт керуен». 18.20 «День за днем». 19.00 «Ґндірісті ґлке» 19.30 «Мир без ядерного оружия» 19.40 «Современные технологии» 20.00 «Уаќыт керуен». 20.30 «День за днем». 21.00 «Овертайм» 21.30 – 23.55 «Восемь миллиметров». К/ф 09.25, 11.10, 13.55, 14.35, 19.25, 22.00 Удачный выбор 09.55, 11.55, 16.55, 17.20, 19.55, 22.30 Жарнамалар јлемінде.

07.00 08.20 09.55 10.00, 10.10 10.30 11.10 11.40 12.10 12.30 13.00, 13.15 14.15 15.30 17.00, 17.15 18.15 20.00, 20.30 21.30 22.20 00.05, 01.05 -

Мультфильм. Балаларєа базарлыќ. «Алып болсам егер мен». «Подари детям жизнь». 11.00 Таѕєы жаѕалыќтар «Народный эксперт» «Ўлт саулыєы». «Едим дома» «Продвопрос» «Контуры на карте». «Сјби жїрек». Т/х. 14.00 Тїскі жаѕалыќтар «Јзіл-кеш». «Баќыттымын ґзіѕмен». Концерт. «Аймаќтар аламаны» 18.00 Кешкі жаѕалыќтар «Бармысыѕ, бауырым!» «Їйленген бойдаќ» фильмі. 21.00 Ќорытынды жаѕалыќтар. «Аймаќтар аламаны». Кїнделік. «ХАБАР STARS». «Стоун». Драма. 00.35 Ќорытынды жаѕалыќтар. 03.25 Ќазаќтыѕ Абай атындаєы мемлекеттік опера жјне балет театры. Г.Доницетти «Махаббат сусыны» опера. 9.00 «Смешарики». М/с. 9.30 «Бакуган: Жанкешті жауынгерлер». М/с. 10.00 «Сенім.Білім.КZ» 10.20 «Даѕќтыѕ кґлеѕкелі жаќтары». Д/с. 10.50 «Суперпапа». Реалити-шоу.


31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

10 ЖЕКСЕНБІ 15.00 16.00 16.40 17.10 18.00 19.30 20.00 21.00 22.30 23.35

12.45 13.50 15.20 16.45 19.00 20.30 21.20 21.45 22.00 23.50

6.00 7.00 7.55 8.10 8.45 9.00 9.10 10.10 10.55 12.00 13.00 14.00 15.15 16.15 19.45 20.45 23.25 01.15

13.15 14.00 14.30 15.00 15.30 17.00 19.30 20.00 22.00 23.00 00.00

07.30 08.30 10.00 11.30 13.30 16.00 18.00 19.30

8

12.00 12.30 13.00 15.00 17.00 21.00 23.00 00.00 01.00

01.40

23.45

22.10

20.00

18.20

16.50

08.15 10.00 10.50 11.20 13.00 13.50 14.10 14.45 15.30 15.40

07.05

«Первый мститель: Капитан Америка» фильмі «Нокдаун» спорттыќ драмасы. 08.10 Мультсериал. 08.35 “Фостер: Дом для друзей из мира фантазий” 09.00 “Бен 10. Инопланетная сила”. Новые серии!!! “Звездные войны”: “Войны клонов”. Сериал “Баланыѕ іci шала” “1001 тёплая встреча” “Наша Kzаша” Скетч-шоу “Мега-Караоке” “Хозяйка “Белых ночей”. Мелодрама “Тайные знаки”. Д/цикл “Дорога домой” Любимые мультфильмы “Ты – мне, я – тебе”. Комедия “Ќыз ќылыєы”. Жаѕа маусым! “Бенефис Геннадия Ветрова” “Жаѕалыќтар. Астарлы аќиќат” “Чёрный квадрат” “Портрет недели” “Слуги народа” с Артуром Платоновым “Поцелуй в голову”. Криминальная драма Обзор Лиги Чемпионов УЕФА.

ИРБИС

06.30 «Баспана бабы» 08.30 «Чаудер». М/с. 09.00 «Ханна Монтана». Т/с 10.00 «Школа доктора Комаровского». 10.30 «Марат и Жанна» 11.00 «Знаки» «KZландия. Перезагрузка» «Айна online» «Моя старшая сестра» т/ф. «Юбилей Юрия Гальцева» «Путь к себе» телефильм. «Женщины» х/ф. «KZландия. Перезагрузка» «Фактор страха» Английская премьер лига «Aston Villa/West Ham United».

«Мен демалысты ќалай ґткiздiм». Фильм «Терминатор». Т/х. Мультсериал «Луни Тюнз». М/с. «Восход тьмы» «Кулбикеш». М/с. «No сomments» «Сен їшін» «Тематик-шоу» «Багз Банни». М/с. «Шегги и Скуби Ду ключ найдут». М/с. «Элвин и Бурундуки встречают оборотня». Фильм «Фантастическая четверка: Вторжение серебряного Серфера» «Битва экстрасенсов. Украина. 9 сезон» «Восемь первых свиданий». Комедия «Пирамммида». Криминальная драма. Дом-2.

НТК

09.00 «Большой». Фильм 11.00 «Аладдин и король разбойников». Фильм 13.00 «Забытая мелодия для флейты». Фильм 15.40, 01.00 «Јн ќанатында» 17.00 «Приключения Буратино». Фильм 20.00 «Плакса». Фильм 22.00 «Большой каньон». Фильм 09.30, 10.00; 13.40, 14.40; 15.55, 16.10; 16.25, 16.40; 20.30, 21.00; 22.40, 23.40 Телекаталог 10.50, 12.30; 12.50, 15.30; 16.50, 19.30; 19.50, 21.50 - Тамаша Таѕдау.

00.50

23.00

14.00 14.50 15.00 15.15 17.15 17.35 20.00 20.30 21.00 22.00

09.50 10.00 10.35 11.05 12.00

09.25

00.30

22.10

www.saryarka-samaly.kz

«Смертельная Битва: Завоевание». Сериал Мультсериал «Все звезды: Багз Баннни, Луни Тюнз и другие». Фильм «Агент Коди Бэнкс 2: Пункт назначения- Лондон». Комедия «Сумерки. Сага. Затмение». Триллер. «Корабль-Призрак». Триллер. «Планета сокровищ». Фильм «Пираты Карибского моря: Сундук мертвеца» фильмі.

КТК-7 + 31

8.30 «Ўлт пен ўрпаќ» 9.00 «Барышня и кулинар» 9.30 «Смех с доставкой на дом» 10.20 «Клуб юмора» 11.00 «Акустика.Живой звук» 11.45 «Кинопаркофка» 12.15 «Мэрилин Монро и ее последня любовь» «Трансмиссия» «TV Shop» «По следу зверя» «Бал дјурен» «Баќыттыѕ жїрмін жолында» Сўлушаш Нўрмаєамбетова «Дјрібаевтар ансамблініѕ концерті» «Ўлт пен ўрпаќ» «МЕЛКИЙ БЕС». Фильм «БЛОGПОСТ» «Сїйікті јндер» «Путь успеха».

«Жизнь на Марсе». Т/с. «Ласточкино гнездо». Сериал «Смешарики. Пин код» «Играй, гармонь любимая!» «Воскресная проповедь» Новости «Здоровье» «Казлото» Шоу-лотерея. Прямой эфир. «Чтобы ложка стояла». Среда обитания «X Factor» Музыкальный конкурс. Третий сезон «Жизнь на Марсе». Т/с. «Сегодня вечером» с Андреем Малаховым Премьера. «Один шанс из тысячи» «Месть». Т/с. «Добрый вечер, Казахстан!» «Экипаж». Фильм «Мировое кино». «Карлос» «Один шанс из тысячи».

ЕВРАЗИЯ

8.00 «Степной экспресс». Х/ф 9.30 «Чудеса от Zepter» 9.50 Мультфильмы 10.05 «Жил-был один король» Фильм-сказка 11.45 «Увлекательные финансы» 12.00 «Тайќазан. Готовят все!» «Розыгрыш» «Последний кадр». Комедия. «Игры страсти». Драма «Гавань моей любви» творческий вечер композитора Талгата Сарыбаева «Саєан сенемін. Мой лучший» «Дневник с Гульжан Мукушевой» «Специальный репортаж» «Громкое дело» «Искатели приключений». Боевик «Пауки». Фильм.

«Жаным». Т/х. «Бјрі есімде» Тамара Асармен бірге. Олимпиадалыќ журнал. «Јсем јуен Ел арнада». «Законы привлекательности». Кино. «Јзіл-Tube». Мїмкін емес... «Пусть Ангелы хранят». Т/с. «Короли игры». Сериал. «Ќияли Бетти». Т/х.

06.19 Таѕ намазыныѕ кіруі, 08.19 Кїннiѕ шыєуы, 13.08 Бесiн намазы, 16.08 Екiнтi намазы, 18.05 Аќшам намазы, 19.38 Ќўфтан намазы. 7.00 «Саяхатшы Дара». ��/х. 7.25 «Кайлјн». М/х. 7.55 «Алдар Кґсеніѕ басынан кешкен хикаялары». М/ф 8.05 «Келін». Т/х. 10.00 «АС МЈЗІРІ» 10.30 «ТОЛАЄАЙ». 11.20 «АЌСАУЫТ». 11.55 «СЫР-СЎХБАТ» 12.30 «КҐКПАР». Ўлттыќ ойын 13.15 «Ќазаќстан» Ўлттыќ телеарнасыныѕ 55 жылдыєына.«ТЕЛЕЄЎМЫР» 13.50 «Јке серті». Т/х. 15.30 «МЎЗБАЛАЌ МЎЌАЄАЛИ». Арнайы тележоба. 16.00 «Жићанкез». Телесаяхат 16.25 «Жїзден жїйрік» 17.00 «АЛТЫН ТАЄА». Халыќтыќ лотерея 17.30 «Єажайыпстанєа саяхат» 17.50, 01.25 «Дениз». Т/х. 19.30 Ќазаќ эстрада жўлдыздарыныѕ концерті 20.30 «АПТА. КZ» 21.35 ХОККЕЙ. Олимпиада-2014 ойындарына іріктеу турнирі. Ўлыбритания – Ќазаќстан «Кґкпар». Ўлттыќ ойын «Телќоѕыр» (Аќсаќ ќўлан). 00.05 00.45

9.00 «Смешарики». М/с. 9.20 «Бакуган: Жанкешті жауынгерлер». М/с. 10.50 «Побочный эффект» 11.10 «FreshmanЫ». 11.30 «Н2О-жјй єана су ќос». Т/х. «Маша и Медведь». М/с. «Лидер ХХІ века» «Суперпапа». «Даѕќтыѕ кґлеѕкелі жаќтары». Д/с.

«Анискин мен Фантомас». «Бірлігіміз жарасќан!». «Айбын». «Топжарєан». «Халыќтыќ сарапшы» «Футбол жанкїйерлері». Д/с. «АС АРЌАУ» «Дела армейские». «Противостояние». Кино. В прямом эфире –ТВ Бинго. «ХАБАР STARS». «Јзіл-кеш». «Аймаќтар аламаны» 21.00 Жетi кїн. «Бюро расследований» «Дети Хуанг Ши». Драма. «Зауалшаќ». Кино. «Ќатерлі ойындар 3». Кино.

ХАБАР

09.00 «Великая книга природы». Д/х 09.30 Арнамызда јсем јн 10.00 «Сґнбес сјуле». Д/ф 10.30 «Павлодар облысына75 жыл». Концерттік баєдарлама 11.35 «Овертайм» 12.10 «Надежды детских сердец» 12.30 «Мы-Казахстанцы» 13.00 «Уаќыт керуен». 13.30 «День за днем». 14.00 «Ґндірісті ґлке» 14.30 «Арнайы репортаж». Д/ф 15.00 «Жасай бер, Ќазаќ!». Е.Хасанєалиевтіѕ концерті 17.30 «Меніѕ Ќазаќстаным». Д/ф 18.00 «Ґзекті сўхбат» 18.30 «Забота о людях» 18.55 М/ф 19.30 «Алаш алыптары». Д/ф 20.00 «Приемная депутата» 20.30 «Уаќыт керуен». 21.00 «День за днем». 21.30 «Овердрайв» 22.05 – 23.55 «Медовый месяц». К/ф. 09.25, 10.25, 14.25, 17.25, 18.50, 22.00 Удачный выбор 09.55, 12.55, 14.55, 18.25, 20.25, 22.30 Жарнамалар јлемінде.

07.00 09.15 10.00 10.30 11.00 11.15 11.40 12.00 12.30 15.30 16.30 17.20 18.30 20.00, 22.00 22.30 00.10 01.55

12.30 13.00 13.50 14.30

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

9

6 аќпан – сјрсенбі

www.saryarka-samaly.kz

7.10 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны, уаќыт, ауа райы. 7.15 Жаѕалыќтар. 7.25 «Бїгінгі кїн таќырыбына». 7.40 «На тему дня». 8.15 – 10.00 «Ќайырлы таѕ!». 10.15 –11.00 «Айна» - тікелей эфир. 11.15 –12.00 «Јн – жўмбаќ» тікелей эфир. 12.15 –14.00 «Ќўттыќтау!». 14.15 –15.00 «Жасќанат» - тікелей эфир. 15.15 –16.00 «Посоветуйте доктор» тікелей эфир. 16.15 – 17.00 «Дін јлемі» - тікелей эфир. 17.15 «Аќсу толќыны». 18.30 «Заповедный Павлодар» хабарєа мўраєатшы Ольга Бобрешова ќатысады. 19.00 Ќорытынды жаѕалыќтар. 19.15 «Јн кґѕілдіѕ ажары». 19.58 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны.

7 аќпан – бейсенбі

7.10 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны, уаќыт, ауа райы. 7.15 Жаѕалыќтар. 7.25 «Аймаќтыќ серпінді жобалар». 7.40 «Наше время». 8.15 – 10.00 «Ќайырлы таѕ!». 10.15 -11.00 «Сахна» - тікелей эфир. 11.15 –12.00 «Главные задачи». 12.15 –14.00 «Ќўттыќтау!». 14.15 –15.00 «Жїзден жїйрік » тікелей эфир. 15.15 – 16.00 «Јзіліѕ жарасса» – тікелей эфир. 16.15 «Ќазаќстан - біздіѕ ортаќ їйіміз»хабарєа неміс этно-мјдени орталыєыныѕ ґкілдері ќатысады. «Аќсу толќыны». «Поэзия минуттары». Ќорытынды жаѕалыќтар. «Асыл мўра». Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны. 17.15 18.15 19.00 19.15 19.58

8 аќпан – жўма

7.10 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны, уаќыт, ауа райы. 7.15 Жаѕалыќтар. 7.25 «Елбасыныѕ Жолдауы – іс жїзінде». 8.15 – 10.00 «Ќайырлы таѕ!». 10.15 «Имандылыќ» - тікелей эфир. 11.15 «Жыл, 12 ай, 7 кїн». 12.15 –14.00 «Ќўттыќтау!». 14.10 – 15.00 «Ґмір ґзен» - тікелей эфир. 15.15 «Культурное наследие» - хабар аќын Аманжол Ќасымовтыѕ шыєармашылыєына арналады. 16.15 «Бїгінгі Ќазаќстан» - хабарєа тарихшы Марат Баймолда ќатысады.

Јр саєаттыѕ басында республика, облыс, ќала, ауыл, спорт жаѕалыќтары, ауа райы жјне жарнама беріліп тўрады.

7.10 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны, уаќыт, ауа райы. 7.15 «Асыл мўра». 8.05 «Ўйќыашар». 8.15 «Хит парад 5 звезд» авторлыќ баєдарлама. 9.10 «Ќапы ќалма!» - сазды – сауыќтыќ баєдарлама. 9.40 «За рулем» - танымдыќ хабар. 10.05 «Говорим на казахском языке». 11.05 «Авто + » - авторлыќ баєдарлама. 12.05 –14.00 «Ќўттыќтау!». 14.10 «Сыр жасырєан сырлы јуен» јдеби музыкалыќ хабар. 14.40 «Истории происхождения». 15.10 «Тылсым» - танымдыќ хабар. 15.40 «Будущее Казахстана в казахском языке». 16.10 «Єасырлыќ індет - айту міндет». 17.10 «Тренд» музыкалыќ баєдарламасы. 18.05 «Мјѕгілік сарын». 19.10 «Кумиры» - авторлыќ баєдарлама. 19.58 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны.

10 аќпан – жексенбі

7.10 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны, уаќыт, ауа райы. 7.15 «Салт – дјстїр». 8.15 «Ўйќыашар». 9.05 «Техника молодежи» танымдыќ хабары. 9.30 «Жїректі тербеп» музыкалыќ хабар. 10.30 «В мире спорта» - авторлыќ хабар. 11.05 «Апта тынысы». 11.40 «В мире сказок». 12.05 –14.00 «Ќўттыќтау!». 14.10 «Мјѕгілік сарын». 14.40 «Денсаулыќ». 15.10 «Јдебиет майданы» авторлыќ баєдарлама. 15.30 «Заєиптар кітапханасы». 16.10 «СПИД – угроза жизни». 17.05 «Кумиры». 18.05 «ЖасSTYLE» - жастар радиожобасы. 19.05 «Јсем јн мен тјтті кїй». 19.58 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны.

9 аќпан – сенбі

16.30 «Мамина школа» авторлыќ баєдарлама. 17.15 «Аќсу толќыны». 18.30 «Тау тўлєа» - хабар археолог єалым Кемел Аќышев жайлы. 19.00 Ќорытынды жаѕалыќтар. 19.15 «Музыкальный калейдоскоп». 19.58 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны.

4 - 10 АЌПАН АРАЛЫЄЫНДАЄЫ “ПАВЛОДАРТЕЛЕРАДИО” ХАБАРЛАРЫНЫЅ БАЄДАРЛАМАСЫ 4 аќпан – дїйсенбі 7.10 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны, уаќыт, ауа райы 7.15 Жаѕалыќтар 7.25 «Ўмытылмас јуендер» 8.15 – 10.00 «Ќайырлы таѕ!» сазды-сауыќтыќ баєдарлама 10.15 «Ќрупным планом» 11.15 «Мен - елімніѕ патриотымын!» хабарєа филология єылымдарыныѕ кандидаты Јділбек Јміренов ќатысады. 12.15 -14.00 «Ќўттыќтау!». 14.15 «История и культура Великой Степи» - авторлыќ хабар. 15.15 – 16.00 «Јзіліѕ жарасса» – тікелей эфир. 16.15 «Ќўќыќ саєаты» - хабарєа балалар ќўќыєын ќорєау жґніндегі департамент директоры Гїлбарам Науразбаева ќатысады. «Аќсу толќыны». «Асыл мўра» Ќорытынды жаѕалыќтар. «На волнах музыки» Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны 17.15 18.30 19.00 19.15 19.58

5 аќпан – сейсенбі 7.10 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны, уаќыт, ауа райы. 7.15 Жаѕалыќтар. 7.25 «Елбасыныѕ Жолдауы – іс жїзінде» - хабарєа еѕбек ардагері Тјжібай Шаймерденов ќатысады. 7.40 «Депутатская трибуна» - хабарєа облыстыќ мјслихат депутаты Айман Оспанова ќатысады. 8.15 – 10.00 «Ќайырлы таѕ!». 10.15 «Мјре» - хабарєа кїрестен жаттыќтырушы Еркін Шантеков ќатысады. 10.40 «Голос православия». 11.15 «Гостинная». 12.05 -14.00 «Ќўттыќтау!». 14.15 –15.00 «Јзіліѕ жарасса» тікелей эфир. 15.00 –16.00 «Салт – дјстїр» тікелей эфир. 16.15 «Жастар панорамасы- хабарєа «Жас отан» жастар ќанатыныѕ мїшесі Арман Ќызылбаев жјне Аќбота Сарыбай ќатысады. 17.15 «Аќсу толќыны». 18.05 «Дауылпаз аќын, ерлік пен намыс жыршысы» - авторлыќ хабар. 18.40 «Јйелдер јлемі» - хабарєа №22 мектеп ўстазы Райхан Куниязова ќатысады. 19.00 Ќорытынды жаѕалыќтар. 19.15 «Јн кґѕілдіѕ ажары». 19.58 Ќазаќстан Республикасыныѕ Јнўраны.


www.saryarka-samaly.kz

«Аламанныѕ» бапкері -

Фархат ЈМІРЕ тел: 8 (7182) 61-80-20

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

АЛАМАН

ФУТБОЛ

«Ертіс» футбол клубы Тїркия жерінде алєашќы оќу-жаттыєу жиынын ґткізіп келді. Осыєан орай бас бапкер Талєат Байсуфинов «Sports.kz» спорт порталына сўхбат беріпті. Сонымен, сїйікті командамыздыѕ ќўрамы ќандай? Оныѕ кјсіби тўрєыда жасаќталуы жанкїйерлердіѕ басты арманы десек болады. Себебі, доп додаларында команданыѕ жеѕіске жетуі осы ойыншыларєа тікелей байланысты. Назарларыѕызєа Талєат Маруаўлымен болєан сўхбатты ўсынамыз.

«Ертіс» футбол клубыныѕ бас бапкері Талєат БАЙСУФИНОВ:

БІЛЕ ЖЇР Екі дїние сардары, хазіреті Пайєамбарымыз Мўхаммед (с.є.с.) мўсылмандардыѕ денсаулыєы жаќсы, кїшті болуын насихаттаєан. Бір хадисінде, Алланыѕ алдында јлсіз мўсылманєа ќараєанда, ќуатты-кїшті мўсылман сїйкімді екенін жеткізген. Ґйткені, дене шыныќтырумен ўдайы айналысатын адамныѕ санасы сергек жїреді, жїрек-ќан тамырындаєы эритроциттер мен гемоглобиндер кїші артады.

17

Эссомба басќа командада ойнайтын болып шыќты. Десе де, «Ертіс» негізгі ќўрам ойыншыларын толыќтай саќтап ќалды. Тек, Эссомба єана орнын босатты. Ал Мальцевті негізгі ќўрамныѕ ойыншысы деп айта алмаймын. - Ўлыќбек Баќаев екінші оќужаттыєу жиынына ќатыса ма? - Жоќ, ол бізге їшінші жиында ќосылады. Ќазіргі таѕда Ўлыќбек ўлттыќ ќўрамамен дайындалуда. Ґзбекстан футбол федерациясынан ґткен жылдыѕ желтоќсан айында Баќаевты оќу-жаттыєу жиынына шаќырмау туралы ґтініш келіп тїсті. Біз келісім бердік. Себебі, Ўлыќбек – тјжірибелі футболшы. Ол ґз елініѕ ўлттыќ ќўрамасына да ќажет. Онымен јрдайым байланысќа шыєып, јѕгімелесіп тўрамыз. - Жаѕа маусымда доп тебетін «Ертіс» ойыншылары тїгелдей аныќталды ма? - 85-90 пайызы аныќталды дер едім. Команданыѕ негізгі ќўрамы жасаќталды. Легионер алуєа бір мїмкіндігіміз бар. Сондай-аќ, тјжірибесі мол ќазаќстандыќ бір футболшы да артыќ болмас еді. Екінші оќу-жаттыєу жиынына жаѕа футболшылар келеді деп кїтілуде. Солардыѕ бірімен келісімшартќа отыратын шыєармыз, бјлкім. - Командада ойнау їшін сынаќтан ґтуге келген футболшылар жайлы не айтасыз? - Биыл бірнеше мыќты футболшы сынаќтан ґтті. Молдованыѕ «Дачии» командасыныѕ жартылай ќорєаушысы Андрей Кожокарь ерекше кґзге тїсті. Біраќ, біз оны ала алмаймыз. Себебі, «Ертісте» бўл позицияныѕ «жўмысын» Предраг Говедарица атќарады. Шабуылшы Тепурик та дарынды футболшы. Біраќ, командада бўл міндет ќос бірдей тјжірибелі ойыншы – Ўлыќбек Баќаев пен Сергей Струковтыѕ мойнында. Бізге шабуыл ґтінде жылдам ќимылдайтын футболшы ќажет. Тепурик тамаша ойынымен кґзге тїсті. Ті��ті, «Ертіс» сапында гол да соќты. Маєан ўнаєан таєы бір футболшы орталыќ ќорєаушы - Илич. Ґкінішке ќарай, бізде орталыќ ќорєаушылар жеткілікті. Мамуту Кулибали мен Штепан Кучера бірінен бірі ґткен мыќты жігіттер. Сондай-аќ, командада Тјжікстан ўлттыќ ќўрамасыныѕ белді ойыншысы Даврон Эргашев те сынаќтан ґтті. Ол алаѕда ќапталдаєы ќорєаушыныѕ міндетін атќарады екен. Еѕбекќор футболшы. Екінші оќу-жаттыєу жиынында оны таєы бір мјрте байќап кґреміз. Егер Эргашевпен келісімшартќа отырсаќ, командадаєы легионер саны жеткілікті болады. - Јѕгімеѕізге рахмет!

«Негізгі ойыншылар

«Негізгі ойыншылар белгілі» Пайєамбар да

спортты йыншылар белгілі» «Негізгі ойыншылар насихаттаєан

«Негізгі ойыншылар белгілі»

Ал Исламда адамныѕ јрбір дене мїшесініѕ хаќысы бар делінген. Сол себепті, мўсылман адам аєзасы сау јрі кїшті болуы їшін дене шыныќтырумен айналысуы ќажет. Пайєамбарымыз (с.є.с.) ґзініѕ їмбетіне садаќ ату, атќа міну (ат спорты), жїзу (су спорты), жїгіру (жеѕіл атлетика), кїресуді (кїрес тїрлері) їйренуді міндет еткен. ЖЇЗУ. Ислам єалымдары пайєамбарымыздыѕ жаќсы жїзгіш болєанын жазады. Ол кісі жїзуді бала кезінде анасымен бірге Мјдина жеріне барєанда їйренген. Сол себепті, їмбетіне жїзе білуді міндет еткен. Жас кезінен суда кґп жїзген баланыѕ дене бітімі дўрыс дамиды. Тыныс жолдары кеѕиді, јртїрлі инфекциялыќ ауруларєа жиі ўшырамайтын болады. АТЌА МІНУ. Кезінде Пайєамбарымыз (с.є.с.) да ат міну немесе ат жарыстарын ўйымдастыру мўсылман баласы їшін ќажеттілік екенін ќадап айтќан (Нјсјй, хайл 6/214229). Атамыз ќазаќ «ат – ер ќанаты» десе, хјкім Абай «ат їстіндей жалєанда ќызыќ ќайда» дейді. Пайєамбарымыз заманында ат-тїйе жарысы болады. Алла елшісініѕ Абда атты тїйесі їнемі жарыстан бірінші келеді екен. Бір жолы бјдауидіѕ тїйесі озып кетіпті. Пайєамбарымыз болса, «Јрбір шарыќтауєа Алла бір ќўлдырау береді» деген екен. КЇРЕС. Адам баласыныѕ дене шыныќтыруына кїрестіѕ маѕызы зор. Кезінде Пайєамбарымыздыѕ ґзі де кїрескені жайлы мјлімет бар. Ислам діні жаѕадан ќанат жайып келе жатќан шамада дін жаулары Меккеніѕ атаќты балуаны Руќјнј ибн Јбди Язидті алып келіп, Алла елшісіне «Осы адамды кїресіп жыќсаѕ, сеніѕ дініѕді ќабылдайыќ» деп сынайды. Олар Руќјнјні жыєу мїмкін емес деп ойлайды. Біраќ, Пайєамбарымыз (с.є.с.) јлгі балуанды јп-сјтте алып ўрады. Сондай-аќ, пайєамбар ґзініѕ алдында сїйікті немерелері – Хасан мен Ќўсайынды кїрестіріп їйрететіні жайлы хадис бар. САДАЌ АТУ. Алла елшісі бір хадисінде: «Кґѕіл сергіту їшін садаќ атсын» дейді. Бўрынєы сахабалар ќолы босаєанда аќшам намазынан кейін ќараѕєылыќ тїскенге дейін садаќ атып, кґѕіл сергіткен. Омар Хаттабўлы ґзініѕ халифатына баєынышты јкімдерге хат арќылы жас балаларды садаќ атуєа баулу жайлы тапсырмалар беріп отырєан. Біраќ, жаттыєу кезінде жанды нјрсені нысанєа алуєа ќатаѕ тыйым салєан. Исламтанушы єалымдар садаќ атуды пайєамбарымыз барлыќ спорттан жоєары ќойєан дейді. ЖЇГІРУ. Жїгіру немесе жаяу жїру адамныѕ есте саќтау ќабілетін жаќсартады, ми ќызметініѕ бўзылмауына јсер етеді. Жаяу жїру немесе ќалыпты жїгіру жасы ўлєайєан адамдардыѕ жїрек соєысына жаќсы јсер береді. Пайєамбарымыз «жїгірген адамныѕ јр ќадамында жаќсылыќ бар» деген. Бўрынєы заманда мўсылмандар кјдімгідей жалаѕаяќ жарысатын болєан.

- Талєат Маруаўлы, «Ертістіѕ» Тїркиядаєы алєашќы оќу-жаттыєу жиыны ќалай ґтті? - Ґздеріѕізге мјлім, меніѕ ќасыма кґмекші ретінде беларусь маманы Сергей Яромко келді. Біз жаттыєу жоспарыныѕ баєытын мїлдем басќа арнаєа бўрдыќ. Жаѕашылдыќтарды шјкірттерім де жаќсы ќабылдады. Жаттыєу барысында ќиындыќ кґп болды. Соєан ќарамастан ойыншылардыѕ еркін демалуына да жаєдай туєыздыќ. Футболшылармен јѕгімелесіп, алаѕдаєы міндеттерді талќыладыќ. Кемшін тўстарымызды баєамдадыќ. Доппен кґп жўмыс жасадыќ. Ќысќасы, жоспарланєан дїниелердіѕ барлыєын іске асырдыќ. Ќуантарлыєы, ауа райы да бір ќалыпты болды. Сол себепті, жаттыєуымыз бір сјтке де їзілген жоќ. Еѕ бастысы, ешбір ойыншы дене жараќатын алєан жоќ. Жиында кґп жўмыс жасадыќ деп ауыз толтырып айта аламын. Жолдастыќ кездесулер ґткіздік. Команда ќўрамын ґзгерте отырып, алаѕєа шыєардыќ. Жас футболшылардыѕ ќарымќабілетін байќадыќ. Шјкірттеріме босаѕсуєа јсте болмайды. Себебі, биыл «Ертіс» ойыншылары ел чемпионатында,

Ќазаќстан Кубогында жјне Еуропа лигасында ґнер кґрсетеді. Біз бјріне дайын болуымыз керек. - Ќандай футболшылармен келісімшартќа отырдыѕыздар? - Биылєы маусымда Руслан Кенетаев «Ертісте» ойнайды. Жартылай ќорєаушы тўтас команданыѕ ойынына «ќан жїгіртеді» деп сенемін. - «Ертіс» алєы шептегі екі футболшысынан - Тити Эссомба мен Глеб Мальцевтан айырылды. Олардыѕ орнын кімдер басады? - Біз олардан бас тартќан жоќпыз. Аталєан ќос футболшы командамен арадаєы јріптестікті жалєастыруєа бейіл танытпады. Ќазір олардыѕ орнын басатын ойыншыларды іздеп жатырмыз. Меніѕ ойымша, мыќты шабуылшылар табылады. Ќайталап айтамын, біз Тити Эссомбаны жоєалтќан жоќпыз. Ґткен жылєы футбол маусымы аяќталысымен онымен келіссґздер жїргіздік. Футболшыныѕ жеке ґкілдері клуб директорымен сґйлесті. Бастапќыда, келіскен сияќты болдыќ. Клуб басшысы Марат Ќайратўлы маєан келіп Титидіѕ келесі маусымда «Ертісте» ойнайтынын айтты. Мен ќарсы емес екенімді білдірдім. Біраќ,

ойыншылар белгілі»

ТАЄЗЫМ

Серiк атындаєы сыйлыќ ЌР футбол федерациясы биылдан бастап Серiк Жейлiтбаев атындаєы сыйлыќты таєайындады. Сыйлыќ маусымда еѕ кґп ойын ґткiзген футболшыєа берiледi. Естеріѕізге сала кетейік, С.Жейлiтбаев 1992 жылдан берi елiмiздiѕ «Ќайрат», «Есiл-Богатырь», «Шахтер», «Ертiс», «Восток», «Жетiсу» сынды клубтарында ойнаєан. Їш мјрте Ќазаќстан чемпионы, екi рет Ќазаќстан кубогыныѕ жеѕiмпазы атанды. Єўмырыныѕ соѕына дейiн бапкерлiк ќызметтi ґрiстеткен футболшы жаќында ўзаќќа созылєан науќастан кґз жўмды.

Бендишілерден белсенділік кїтеміз

БЕНДИ. ЈЛЕМ БІРІНШІЛІГІ

Бендиден (допты хоккей) јлем чемпионатыныѕ жалауы желбіреді. Норвегия мен Швецияда ќатар ґтіп жатќан аталмыш жарыс јлемніѕ кіл мыќты ќўрамаларыныѕ басын ќосты. Ќазаќстан бендишілері «А» тобында, яєни элиталыќ топта ґнер кґрсетуде. Біздіѕ топта Ресей, Финляндия, Швеция, Беларусь жјне Норвегия ќўрамалары бар. Ќазаќстан ўлттыќ ќўрамасыныѕ бас бапкері Алексей Никишов бўл жарыста толыќтай Ресей чемпионатында ґнер кґр-

сетіп жїрген спортшыларєа сенім артыпты. Ґкінішке ќарай, айтулы маман Оралдыѕ «Аќжайыќ» клубыныѕ бірде-бір ойыншысын команда сапына шаќырмаєан екен. Јйтпесе, Скандинавия тїбегінде атой салып жїрген ќандастарымыздыѕ ќатары ќалыѕ болатын еді. Ал јзірге біз ўлттыќ ќўрамадаєы

жалєыз ќазаќ жігіті Рауан Есјлиевтіѕ ґнерін тамашалаумен єана шектелудеміз. Тўсаукесер кездесуін Ќазаќстан Ресей ќўрамасына ќарсы ґткізді. Ойын тартысты ґрілді. Алєашќы допты жерлестеріміз салды. Ќарсыластар ќаќпасына белгіленген айып добын Вячеслав Бронников мінсіз орындады. Есеп – 0:1. Мўндайды кїтпеген орыстар «ќаћарына мініп», екі голмен жауап ќайырды. Ќазаќстандыќтар да ќалысќан жоќ. Кґп ўзамай Александр Носонов есепті теѕестірді. Одан кейін де Ресей хоккейшілері бір мјрте алєа шыќса, іле-шала жерлестерімз есепті теѕестіре алды. Десек те, бірінші кезеѕ бір єана доп айырмашылыєымен орыстардыѕ пайдасына шешілді – 4:3. «Жан алысып, жан беріскен» айќас екінші кезеѕде де жалєасты. Алайда, алєашќы кезеѕдегідей толассыз голдар соєылєан жоќ. Евгений Иванушкин мен Павел Тязантцевтіѕ соќќан голдарына Ќазаќстан ќўрамасы бір єана нјтижелі шабуылмен жауап ќайырды. Ол голдыѕ авторы – Александр Носонов. Ќорытынды есеп – 6:4. «А» тобындаєы ґзге кездесулердіѕ нјтижелері мынадай: Швеция – Финляндия 5:2, Норвегия – Беларусь – 5:2. 29 ќаѕтар кїні ќазаќстандыќтар Швеция бендишілерімен айдынєа шыєып, 9:2 есебімен ўтылып ќалды. Ќазаќстан ўлттыќ ќўрамасыныѕ сапынан Дмитрий Завидовский мен Сергей Почкунов мергендік танытты. Отандастарымыз Норвегия спортшыларымен шеберлік байќасып, 10:1 есебімен басым тїсті. Ќазаќстан сапынан В.Бронников, Р.Есјлиев, С.Почкунов соєылєан барлыќ допты ґз еншілеріне жазды.

Интернеттен еѕ жиі ўшырасатын ќазаќ тіліндегі материалдар – Ќазаќстан спортшыларыныѕ Лондон Олимпиадасындаєы жеѕістері жайлы жазбалар. Еѕ жиі ўшырасатын сґз тіркесі - «жеті алтын».


18

ТІКЕЛЕЙ ЖЕЛІ

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

www.saryarka-samaly.kz

ЌЫЗМЕТ КҐРСЕТУ ОРТАЛЫЄЫ: жаѕаѕшылдыќтардыѕ желісі ќандай? Соѕєы кездері халыќќа ќызмет кґрсету орталыќтарына озыќ технологиялар енгізіліп, жўмыс жїйесі жаѕа серпін алды. Бўл, алдымен, ќарапайым тўрєындарєа ќызмет тїрлерін ќолжетімді етуге мол мїмкіндік берді. Алайда, жаѕашылдыќтар мен ґзгерістерді кґпшіліктіѕ јлі де жіті тїсінбей жїрген жайы бар. Оєан редакциямызєа оќырмандар тарапынан жиі тїсетін хаттар мен ќоѕыраулар дјлел. Осыєан орай, облыстыќ «Сарыарќа самалы» газеті Павлодар облысы бойынша Халыќќа ќызмет кґрсету орталыєыныѕ директоры Гїлмира Бабенованыѕ ќатысуымен «Тікелей желі» шарасын ґткізді. «Тікелей желіге» тўрєындар тарапынан жиырмадан астам сўраќ тїсті. Оќырмандарды толєандырєан сауалдардан кґпшіліктіѕ орталыќтардаєы тыѕ бастамалар мен электрондыќ ќызметтердіѕ игілігін барынша пайдалануєа ынталы екендігі байќалды. Зјуре: - Мен жаќында халыќќа ќызм��т кґрсету орталыєына барып едім, ондаєы маман ќазаќ тілінде ќойєан сауалыма орысша жауап берді. Мўны ќалай тїсінуге болады ? Жалпы, сіздердіѕ мекемелеріѕізде мемлекеттік тілде ќызмет кґрсету сапасы ќандай деѕгейде?

Жауап: - Біздіѕ мекемеде жўмыс істейтін ќызметкерлер екі тілде де ќызмет кґрсетеді. Сондыќтан, мемлекеттік тілде сауал ќойєан адамєа јріптестеріміз міндетті тїрде сол тілде жауап беруі тиіс. Сіздіѕ мјселеѕіз бойынша ўжым ќызметкерлерімен ќатаѕ жўмыс жїргізетін боламыз. Сондай-аќ, осы орталыќтаєы ќызмет кґрсету тїрлері мен іс-ќаєаздарыныѕ барлыєы екі тілде жїргізілетінін айта кеткім келеді.

Тілшілер сауалы: - Халыќќа ќызмет кґрсету орталыєы жїйесіне ќандай ґзгерістер енгізілді?

- Ќызмет кґрсету сапасына ќатысты талап-тілегімізді, арызшаєымымызды кімге айтуєа болады? Жауап: - Электрондыќ кезек тјртібініѕ енгізілуі ќызметкерлердіѕ жўмысын баќылауды оѕайлатты. Наќтысы, орталыќќа келіп, талон алєан јрбір азаматтыѕ кезекте ќанша уаќыт тўрєаны, ќай терезеде ќандай ќызмет, ќанша минут кґрсетілгеніне дейін тіркеліп отырады. Оєан ќоса, ќызмет сапасына электрондыќ тїрде баєа бере аласыз. Орталыќта кері байланыс бар. Тўрєындардыѕ талап-тілектері негізінде талдау жасап, кемшін тўстарды оѕтайландыруєа јрекет жасаймыз. Біздіѕ жўмысымызды Астанада ќўзырлы орган баќылайды. Ќызмет кґрсету барысында ќателік ќызметкерлер тарапынан жіберілсе, тјртіптік шара ќолданылады.

- Осыдан екі жыл бўрын јпкем жеке кујлік алуєа ґтініш берді. Кујлігін їш айдан кейін бір-аќ алды. Ќўжаттар ќазіргі кезде де осылайша кґп уаќыт дайындала ма? - Негізі, стандарттарєа сјйкес жеке кујлік пен тґлќўжатты дайындау мерзімі – 30 жўмыс кїні. Тґлќўжат ќўны 3 924 теѕге жјне оєан банктік комиссия ќўны ќосылады. Ал жеке кујлік дайындауєа 346 теѕге тґлеу ќажет. Ќўжаттарды јзірлеуді ресми тїрде жеделдетуге мїмкіндік берілген. Яєни, 15, 10 жјне 7 кїн ішінде дайындалады. Мерзімі неєўрлым ќысќа болса, ќызметтіѕ ќўны да соєўрлым жоєары.

Тілшілер сауалы: - Орталыќ алєаш ќўрылєанда тўрєындар тарапынан тїрлі тїсініспеушіліктер туындап, ўзынсонар кезекке тап болєан жаєдайлар кездескені белгілі. Ќазір жўмыс бір арнаєа тїсті ме?

- Естуімше, облысымызда мобильді орталыќтар жўмыс істейді екен. Онда кімдерге ќызмет кґрсетіледі?

Жауап:

Жауап:

- Мобильді орталыќтар шалєайдаєы елді мекен тўрєындарына ќызмет кґрсетеді. Орталыќ ќызметкерлері халыќќа кеѕес береді, ќажетті ќўжаттар алуєа ќолєабыс жасайды. Јрбір ќалалыќ, аудандыќ бґлімдерде осындай жедел топтар жўмыс істейді. Олар алыстаєы ауылдарєа аптасына екі рет барып, бірде ґтініштер ќабылдаса, келесі жолы дайын ќўжаттарды таратады. Топтардыѕ арнайы жўмыс кестесі бекітіліп, жергілікті јкімдіктермен келісіледі. Демек, ќай кїні баратыны алдын ала тўрєындарєа хабарландырылады. Аймаќта заманауи ќўрылєылармен жабдыќталєан тґрт кґлік бар. Олар Аќсу, Екібастўз ќалалары мен Аќтоєай, Павлодар аудандарыныѕ тўрєындарыныѕ игілігіне пайдаланылуда. Ќалєан аудандарда ќарапайым автокґліктермен ќызмет кґрсетіледі

Жасўлан: - Электрондыќ-сандыќ ќолтаѕбаны ќалай алуєа болады?

Жауап: - Электрондыќ-сандыќ ќолтаѕба (ЭСЌ) алу їшін www.egov.kz электрондыќ порталы арќылы www.pki.gov.kz сайтына кіріп, онлайн режимінде ґтінім білдіру ќажет. Бўл ґтінішіѕізді ќаєаз бетіне шыєарып, ХЌКО-на јкелесіз. Одан кейін біздіѕ ќызметкер сіздіѕ ґтініміѕізді растайды. Нјтижесінде, ЭСЌ сіздіѕ поштаѕызєа жолданады немесе орталыќ мамандары бірден флешкаєа салып береді. Ал жаѕа їлгідегі чипті жеке бас кујлігі бар азаматтар ЭСЌ-ны ќўжатына енгізіп алуына јбден болады. 2012 жылдыѕ желтоќсанынан бері кујлік алєан тўрєындардыѕ ќўжаттарыныѕ бјріне ќолтаѕба енгізілген. Ќазіргі таѕда ЭСЌ орталыќтыѕ барлыќ бґлімдерінде беріледі. Басты артыќшылыєы, ЭСЌ арќылы їйден

- Ол рас, алєашында тїрлі тїсінбеушіліктер орын алды. Ќазір жўмыс жїйеленді. Јсіресе, жаѕа технологиялар енгізіліп, ќызмет сапасы артып, ўзын-сонар кезек жойылды. Бїгінде јрбір азамат кезекте ўзаса 20 минут тўрады, ал кїрделілігіне ќарай ќызмет шамамен 15 минут ішінде кґрсетіледі.

Жўлдыз: - СТН (РНН) мен ЈЖК (СИК) ќўжаттарын мїлдем жойып тастасам, кейін ќажеттілігі болып ќалмай ма? Суретті тїсірген - Т.НЎРЄАЗЫ

- Электрондыќ ќызметтердіѕ артыќшылыєы неде?

Жауап: - Ќай жаєынан алсаќ та электрондыќ ќызмет тїрлері ўтымды. Бастысы халыќќа ќолайлы. Тўрєындар уаќыт їнемдейді. Јрі баршаєа ќолжетімді. Яєни, сіз ќысќа мерзімде ќажетті ќўжатты ќолыѕызєа тїсіресіз.

Серікбол: - Интернет арќылы кезекті брондау жїйесі бар екенін білемін. Оны ќалай пайдалануым керек?

Жауап:

- Бўл ќўжаттардыѕ енді еш ќажеті жоќ. Жўмыстардыѕ барлыєы жеке кујлік арќылы тындырылады. Бўрынєыдай ќаптаєан ќўжат тасымайсыз. Кујліктіѕ мјліметтері енгізілсе, сізге ќатысты барлыќ аќпарат тиісті базадан шыєа келеді. Банктерде де СТН мен ЈЖК талап етілмейді.

Тілшілер сауалы: - Ќандай ќызмет тїрлері ґзге мекемелерден сіздердіѕ ќўзырларыѕызєа ґтті?

Жауап:

- Ќазіргі таѕда Јділет министрлігі тарапынан жаѕа ќызметтерді ќабылдау бойынша жўмыс жїргізіліп жатыр. Яєни, бала - Ол їшін їкіметтіѕ электрондыќ порталына тууын, ґлімді тіркеу, жылжымайтын мїліктіѕ кіріп, тіркеуден ґтесіз. Кезекті брондау тармаєын техникалыќ тґлќўжатыныѕ кґшірмесін беру таѕдайсыз. Жеке сјйкестендіру нґміріѕізді сынды ќызмет тїрлері біздіѕ ќўзырымызєа (ЖСН) енгізіп, ќай кїні, саєат нешеде ґтпек. Кґлік жјне сауда министрлігіне келетін баратыныѕызды кґрсетесіз. Дјл ќай облыстыѕ, болсаќ, бўдан былай тўрєындар халыќаралыќ ќандай бґлімініѕ ќызметіне жїгінетініѕізді тасымалдарды жїзеге асыруєа рўќсаттаманы, аныќтап белгілеуіѕіз ќажет. Орталыќќа келісімен техникалыќ баќылаудыѕ халыќаралыќ сертификатын біздіѕ орталыќтар арќылы алады. Бўл жўмыстар жоспарлы тїрде біртіндеп жїргізіліп келеді. Жуырда єана ел - Облыста 24 956 азамат электрондыќ-сандыќ ќолтаѕба алды. - Былтыр аймаќта тўрєындарєа 214 185 электрондыќ ќызмет аумаєында жылжымайтын нысанныѕ мекенжайын аныќтау жґніндегі ќўжат беру ќызметі кґрсетілді. сјулет органдарынан ХЌКО-на берілді. Алдаєы - Аймаќта ХЌКО-да 425 адам жўмыс істейді. Оныѕ 115-і облыс уаќытта мемлекеттік зейнетаќы тґлеу орталыєыныѕ тўрєындарына ќызмет кґрсетеді. орталыєына тиесілі бірќатар ќызметтер біздіѕ - Кїн сайын 5-10 адам интернет арќылы кезекке тўру ќызметіне жїйемізге енгізілмек. Мјселен, базалыќ зейнетаќы тґлемін, мїгедектік бойынша, жїгінеді. ќамќоршысынан айырылєандарєа јлеуметтік жјрдемаќы, бала тууына жјне оныѕ кїтіміне жјрдемаќы таєайындау ќўжаттары біздіѕ шыќпай-аќ кґптеген тірлікті тындыруєа болады. операторєа ќўжатыѕызды берген соѕ, ол мекемелерде де жасалмаќ. Мысалы, јртїрлі аныќтамаларды алысќа бармайкујлігіѕіздіѕ штрих коды арќылы ќолыѕызєа Марат: аќ интернет арќылы ќолыѕызєа тїсіресіз. талон ўстатады. Онда уаќыты кґрсетіліп тўрады. Зейнетаќы ќорындаєы ќаржыѕыздыѕ ќозєалысын - Жаѕадан жеке їй салєан едік. Їй Тіпті, бір ай бўрын ґзіѕізге ыѕєайлы уаќытты да баќылай аласыз. Тїрлі салыќтар мен кітабын алу їшін сіздердіѕ белгілеуге жол ашыќ. Оєан еш шектеу жоќ. айыппўлды тґлеу мїмкіндігіне де иесіз. Біраќ, мекемелеріѕізге бару ќажет екен. Ол Бїгінде ґѕірде кїніне 5-10 адам осы ќызметтіѕ ол їшін картридер деген ќўрылєы ќажет. Бўл їшін наќты ќандай ќўжаттар талап кґмегіне жїгінеді. ќўрал кујліктегі немесе пластикалыќ карталардаєы етіледі жјне ќанша уаќыт кїтуім Тілшілер сауалы: аќпаратты оќу їшін керек. Ауылдыќ жерлерде керек? екінші деѕгейлі банктердіѕ жоќтыєын білеміз. - «Электрондыќ ќызмет» тїрлері Жауап: Сондыќтан, халыќ тїрлі тґлемдер жасау їшін ауыл тўрєындарына ќаншалыќты - Ќазір їй кітабыныѕ ќажеті жоќ. Оныѕ облыс орталыєына сабылады. Енді, банктердегі ќолжетімді? орнына біздіѕ орталыќтан мекен-жай кассаларда кезекте тўрмай-аќ, біздіѕ ХЌКО-да Жауап: аныќтамасы беріледі. Егер сіз жаѕа їй салєан орнатылєан картридерлердіѕ кґмегімен кез келген - Интернет байланысы бар аумаќтардыѕ болсаѕыз, алдымен облыстыќ сјулет жјне ќызметке тґлем жасай алады. барлыєында электрондыќ ќызметтер ќолжетімді. ќўрылыс басќармасы, јділет департаменті Дархан: ХЌКО-ныѕ аудандыќ бґлімдерінде Ќоєамдыќ сынды ќўзырлы мекемелерге барып, тиісті

Жауап:

САНАЙЄАЌ:

Иманєали:

Баќытнўр:

Жауап:

Алмас:

Жауап: - Орталыќ ќызметінде ґзгерістер аз емес. Былтыр ќалалыќ, аудандыќ бґлімдерде толыєымен жаѕєырту жўмыстары жїргізілді. Сјйкесінше, ќызмет кґрсету сапасы артты. Интернет немесе call-орталыќ арќылы ќабылдау уаќытын алдын ала белгілеуге мїмкіндік туды. Яєни, бірыѕєай электрондыќ кезек тјртібі ќолданысќа енгізілді. Бўл жаѕашылдыќ ќызметтіѕ сапалыќ јрі сандыќ кґрсеткіштерін баќылауда ўстауєа жол ашты. Барлыќ орталыќтарды Wi-Fi аймаєы арќылы єаламторєа ќосуєа ќол жеткіздік. Электрондыќ Їкімет бўрыштарыныѕ секторы іске ќосылды. Айта берсек, осындай игі жаѕалыќтар баршылыќ. Жалпы, барлыќ Халыќќа ќызмет кґрсету орталыќтарында (ХЌКО) кґрсетілетін мемлекеттік ќызмет тїрлері тізімі кґбейіп келеді. Ќорєаныс, јділет, кґлік жјне коммуникация министрліктерініѕ кґптеген ќызметтері біздіѕ орталыќ ќўзырына ґтуде. Негізі, біз делдалдыќ ќызмет атќарамыз. Мўныѕ барлыєы мемлекеттік органдарда жемќорлыќтыѕ жолын кесу їшін, яєни, тўрєындардыѕ ќўзырлы мекеме ќызметкерлерімен бетпе-бет кездеспеуіне кедергі келтіру маќсатында ќўрылєанын атап ґткен жґн.

ќолжетімді бекеттер бар. Мўнда электрондыќ ќызметтіѕ он екі тїрі кґрсетіледі. Ол їшін ЭСЌ енгізілген жеке кујлік болуы шарт. Ќазіргі таѕда ХЌКО-да электрондыќ ќызметтер їлесі басым. Мјселен, былтыр облыста 214 185 электрондыќ ќызмет кґрсетілді. Аймаќ тўрєындарыныѕ саны 747 мыѕ екенін ескерсек, павлодарлыќтардыѕ 30 пайызы жаѕашылдыќтыѕ игілігін кґріп їлгерді.

Иран Еуроодаќќа мїше 27 елге мўнай мен газ жіберуін тоќтатты. «Батыстыѕ Иранєа ќарсы озбырлыќ јрекетіне біз осылай жауап беруге мјжбїрміз» делінген аталмыш елдіѕ мјлімдемесінде.


www.saryarka-samaly.kz

МЕЗГІЛ

ќўжаттарыѕызды рјсімдейсіз. Содан кейін єана міндетті ме? Себебі, мўндай талап їйдіѕ шарты мен жеке кујлігіѕізді алып, ХЌКО- тўрєындарды ўзын-сонар кезекте на келесіз. Небары 2-3 минуттыѕ ішінде ќажетті тўруына јкеліп соєуда? аныќтама ќолыѕызєа беріледі. Жауап:

Тілшілер сауалы:

- Сіздердіѕ мекемелеріѕізге жїктелген ќызмет тїрлері кїн санап кґбейіп келеді . Єимараттарыѕыз тарлыќ етіп, тўрєындарєа ќолайсыздыќ тудырмай ма?

Жауап: - Јзірше, ондай ќиындыќ жоќ. Єимарат та, ќызметкерлер саны да жеткілікті.

Майра:

- Иј, жеке кујлік суретіне міндетті тїрде ХЌКО-ныѕ жанындаєы фотосалонда тїсу керек. Ґйткені, мўнда суретке тїсіру ішкі істер органдарына тиесілі баєдарлама арќылы жїргізіледі јрі мекемеде сіздіѕ фотоѕыздыѕ электрондыќ нўсќасы саќталуы тиіс. Ал басќа фотосалондарда мўндай баєдарлама жоќ.

Олжас АСЫЛХАНОВ: - Ќўжаттаєы тегімді ауыстыруєа жјне ондаєы «ов»-ты алып тастауєа бола ма?

- Мен былтыр жеке кујлігімді Жауап: жоєалтып алдым, біраќ, тґлќўжатым бар. Енді ќайтадан жаѕа ќўжат алу їшін - Јрине, јр азамат тґлќўжатындаєы тегін не істеу керек жјне оєан айыппўл ауыстыруєа ќўќылы. Ол їшін алдымен Јділет департаментіне ґтініш жазуыѕыз ќажет. салынады деген рас па?

Жауап: - Сіз жеке бас кујлігіѕізді ќалпына келтіру їшін тўрєылыќты мекен-жайыѕыз бойынша орналасќан ХЌКО-на барып, сондаєы кґші-ќон полициясына ґтініш жазасыз. Кґші-ќон полициясыныѕ басшысы сіздіѕ жеке кујлігіѕізді жоєалтудаєы себеп-салдарєа байланысты шешім ќабылдайды, яєни, айыппўл тґлеуіѕіз де ыќтимал. Содан кейін олардыѕ рўќсаты бойынша аудандыќ ХЌКО-на ґтініш жазып, жаѕа ќўжат алуыѕызєа болады.

Ќўрбанжан ЈМІРОВА, Павлодар ауданы, Красноармейка ауылы: - Осыдан он бес жыл бўрын їй сатып алєанмын. Біраќ, їйді дер кезінде рјсімдеп їлгермедім. Їйдіѕ бўрынєы ќожайыны Ресейге кґшіп кеткен еді. Енді осы баспананы атыма аудару їшін не істеу керек?

Жауап:

- Негізі, заѕ бойынша сіз їйді сатып алєаннан кейін алты айдыѕ ішінде рјсімдеуіѕіз керек еді. Он бес жыл аз уаќыт емес. Дегенмен, бўл - Е с т у і м ш е , а в т о к ґ л і к ж ї р г і з у сўраєыѕызєа наќты жауап алу їшін халыќќа кујлігін алдаєы уаќытта сіздерден алу ќызмет кґрсету орталыєына келіѕіз. Себебі, керек екен. Сонда тиісті емтихандарды їйіѕізге ќатысты ќолыѕызда бар ќўжаттарды да сіздер ќабылдайсыздар ма? кґрмей, ешќандай кеѕес бере алмаймыз. Ал їйді атќа аударудыѕ ґз тјртібі мен шарттары Жауап: жетерлік. - Биылєы жылы Павлодар ќаласында Айсўлу: мамандандырылєан халыќќа ќызмет кґрсету орталыєы єимаратыныѕ ќўрылысы басталады - Меніѕ кґпшілік орындарда деп жоспарлануда. Сондыќтан, жаѕа єимарат ќызмет істегім келеді. Халыќќа ќызмет пайдалануєа берілгенге дейін автокґлік жїргізу к ґ р с е т у о р т а л ы є ы н а ж ў м ы с ќ а кујліктерін алу жјне емтихан тапсыру науќаны ќ а б ы л д а н є ы с ы келетін жас бўрынєыдай облыстыќ жол полициясы м а м а н д а р є а ќ а н д а й т а л а п т а р басќармасында жїзеге асады. Ал болашаќта ќойылады? бўл шаруаны біздіѕ мекеме мен аталмыш орган Жауап: бірлесе атќарады. - Халыќќа ќызмет кґрсету орталыќтарына Мейрам: заѕгерлік. экономикалыќ, техникалыќ - Мен аты-жґнімді ґзгерткім келеді. мамандыќтарын игерген мамандар Мўныѕ машаќаты кґп пе жјне басќа ќабылданады. Осында ќызметке тўрєысы келетін да ќўжаттарды ауыстыру жаєы ќалай азаматтар алдымен Астана ќаласындаєы жауапты болады? Жалпы, бўл мјселе ќанша органєа онлайн режимінде тест тапсырады. уаќыт алады? Осы сыннан сїрінбей ґткендер орталыќтаєы тиісті комиссияныѕ сўраќтарына жауап береді, Жауап: содан кейін єана ол маманды жўмысќа ќабылдау - Сіз жеке кујліктегі аты-жґніѕізді ауыстыру немесе ќабылдамау туралы шешім шыєады. їшін міндетті тїрде барлыќ ќўжаттарыѕызды Рустам: ауыстыруыѕыз керек. Ол їшін алдымен Јділет - Тґлќўжат бїлініп ќалєан жаєдайда департаментіне, содан кейін кґші-ќон полициясына барып, ґтініш жазасыз. Негізінен, оны ауыстыруєа бола ма? бўл мјселе біздіѕ мекеменіѕ ќўзырына жатпайды. Жауап:

Ќайрат:

Орал:

- Јрине. Мўндай жаєдайда ескі бїлінген - Жеке кујліктіѕ фотосуретіне ќўжатыѕызды біздіѕ орталыќќа јкеліп, ґтініш ХЌКО-на ќарасты фотосалонда тїсу жазып, ауыстыруыѕызєа болады. «Тікелей желіні» жїргізген - Нўржайна ШОДЫР, Гїлжайна ТЇГЕЛБАЙ.

ґкілініѕ істегені анаєўрлым тиімді ме» деген ойєа ќалдыќ. Жергілікті ўлтќа ќўрметпен ќарайтын, кішіпейіл, бойынан парасаттылыќтыѕ лебі ескен Н.Дычкомен сўхбаттасудыѕ сјті тїсті. - Меніѕ анам Вера Ефимовна Кґкшетаудыѕ тумасы. Ата-бабасы Ресейдіѕ Володаровка аймаєынан ќоныс аударып, табиєаты јсем мекенге тўраќтап ќалєан. Бала кезімде јжем Ќазаќстанєа отбасыныѕ кґшіп келу себебін, жергілікті ўлттыѕ жатсынбай ќарсы алєандыєы жґнінде жиі јѕгіме ќозєайтын. Бертін Шоќан Ујлихановтыѕ жаќын досы Григорий Потанинніѕ їш томдыќ энцик-лопедиялыќ кітабы ќолыма тиді. Оќып отырєанда, сол кездегі оќиєалар ґзіме таныс кґрінді. Јжемніѕ јѕгімелерін жазбаша кїйде оќыєандай јсер алдым. Салыстырып ќарасам, јжем тарих ќатпарына кеткен оќиєаны бізге сол кїйінде жеткізген екен. Анам Ќазаќстанныѕ байырєы тўрєыны болса, јкем Украина азаматы еді. Анам екеуі шаѕыраќ кґтеріп, Екібастўзда жаѕа ґмір бастайды. Біз «Арман» кинотеатрыныѕ маѕайында тўрдыќ. Кґршілермен жаќын

19

ҐНЕГЕ

Ќазыналы ќария Талайлардыѕ шаѕыраєын шайќалтып, ортасына тїсірген, ќарапайым халыќты ќайєыєа душар еткен Ўлы Отан соєысы жылдары дїниеге келген адамдардыѕ ґмірі ќиындыќ пен ќасіретке толы. Еѕбек ардагері, Аќтоєай ауданыныѕ Ќўрметті азаматы Болат Ујлитовтыѕ да балалыќ шаєы ќанды ќырєынмен тўспа-тўс келді. Болаттыѕ јкесі Ујлит Тоќтамысов ґзі ќўралпылас жігіттермен бірге соєысќа аттанєанда кейіпкеріміз небары їш жаста болыпты. Талай азаматтыѕ єўмырын жалмаєан сўрапыл соєыс Ујлит аєаныѕ да ґмірін ќиды. Міне, содан бері јкесіз ґскен аєайынды Болат пен Жолатты анасы Шјкар апа тјрбиеледі. Ќос ўлын ќатарластарынан кем ќылмай, ер жеткізді. 1951 жылы Шјкар апа да мјѕгілік мекеніне аттанады. Тўл жетім атанєан Болат пен Жолатты аєасы Нўрєали Сїлейменов бауырына басып, бас-кґз болады. Аќтоєай ауданы орталыєындаєы мектеп-интернатына орналастырады. Содан болар, аєайынды Ујлитовтер їшін аталмыш білім ордасы ыстыќ. Олардыѕ їлкен ґмірге деген алєашќы ќадамдары осы жерде ќалыптасты. Бўл жайында ґздері де жїрген-тўрєан жерлерінде јѕгіме етеді. Болат Ујлитўлы ауданныѕ дамуына айрыќша їлес ќосќан жандардыѕ бірі. Јскери борышын ґтеп келген ол еѕбек жолын ќарапайым жўмысшыдан бастайды. Жданов атындаєы (ќазіргі Приречинск ауылдыќ округі) совхозда еѕбекке араласып, нан, сїт, ет дайындаумен айналысады. Себебі, бўл совхоз сол уаќыттарда аталєан азыќ-тїлікті кґптеп ґндіретін. Шаруашылыќ директоры Иван Ганауэр жўмысќа ќўштар Болаттыѕ талпынысын бірден байќайды. Оныѕ жауапкершілігі мен табандылыєын ескеріп, бір жылдан кейін мал шаруашылыєы бґлімініѕ бригадирі етіп таєайындайды. Жауапты міндеттерді атќарады. Ўйымдастырушылыќ ќабілетімен танылып, беделге ие болады. Тјжірибесі мол жўмысшы теориялыќ білімін жетілдіруді ойлап шаруашылыќ басшысынан оќуєа жіберуді ґтінеді. Жас маманныѕ ґтінішін жерге ќалдырмаєан И.Ганауэр оны Аќмоладаєы ауыл шаруашылыєы институтына баєыттайды. 1968 жылы білім ордасын ойдаєыдай аяќтаєан Болат Жданов атындаєы совхозєа келіп жўмысын жалєастырады. Одан кейін Коминтерн (ќазіргі Жолболды ауылы) атындаєы совхозєа бас зоотехник етіп жібереді. Ол мўнда жўмыс

істеген жеті жылда мал шаруашылыєын жоєары деѕгейге кґтереді. Зекен Ќосымбаев, Јшірбек Кґпежанов, Файзолла Мїтјліпов, Жјкей Јбелдинов секілді азаматтармен тізе ќосып ќимылдап, шаруашылыќтыѕ жўмысын жетілдіреді. Мал басын арттырады. Болат Коминтерн совхозында жўмыс істеген жылдары жергілікті баќташы Кјкім Серікбаевтыѕ жўлдызы жарќырайды. Ол Ленин орденімен марапатталады. Мўндай игі істердіѕ бјрінде кейіпкеріміздіѕ ќолтаѕбасы ќалды. Болат аєа биылєы жылдыѕ аќпан айында 75 жасќа толады. Јр ісіне ыждаћаттылыќпен ќарайтын ол ќоєамда болып жатќан оќиєаларєа ґзінше баєа беріп, ой елегінен ґткізгенді ўнатады. Ауданныѕ ауыл шаруашылыєы бґлімін он жылдан аса уаќыт басќарєан азамат іскер басшы бола білді. - Аллаєа мыѕ да бір шїкіршілік айтамын. Мен елін сїйетін наєыз азаматтармен бірге жўмыс жасадым. Кґпей Тілеулин, Темірєали Сейфуллин, Айып Јбдієалиев, Мїбјрак Кґпешев, Амантай Асылов, Ораз Ќабдыєалиев, Кґшен Жанболатов, Мейрам Ќапанов, Ќанат Мўхаметжанов секілді еѕбекке адал жандармен ќызметтес болєанымды маќтан тўтамын. Осы аталєандардыѕ барлыєы бір кездері ауданныѕ мерейін ґсіріп, соѕына ґшпес із ќ��лдырды, дейді Болат аєа ґткен кїнге кґз жїгіртіп. Аєамыз жўбайы Алтынсары Бейсембаевамен бірге бес бала тјрбиелеп, ґсірді. Ўл-ќыздары жоєары білім алып, ел дамуы жолында еѕбектенуде. Болат аєа зейнетке шыќќаннан соѕ Павлодар ќаласына кґшіп келді. Ќазіргі таѕда їшінші шаєын аудандаєы соєыс жјне еѕбек ардагерлері кеѕесін басќарады. Ќазыналы ќарттармен бірге ќоєам їшін, жас ўрпаќ їшін еѕбектенуде.

Талєат СМАЄЎЛОВ, Павлодар ќаласы.

ДОСТЫЌ - ДЈНЕКЕР

Ќазаќтарды ќўрметтеуді јкемнен їйрендім Ќ

аћарлы ќыстыѕ ќатты аязды кїндері Екібастўзда жылу ќўбырлары жарылып, кґптеген їйлерді суыќ жайлап алды. Мамандыєым журналист болєандыќтан, мјселеніѕ мјн-жайын білуге тырыстым. Сол сјтте ќала јкімініѕ орынбасары Николай Дычкоєа хабарласќан кґрші аќсаќалдыѕ јѕгімесін естідім. Ол: «Ќабылдау бґлмесіне ќоѕырау шалєанымда Николай телефонды ґзі кґтерді. Дауысымды естіп «Ассалаумаєалейкїм! Ќал-жаєдайыѕыз ќалай?» - деп амандасты. Ґтінішімді сабырмен тыѕдап: «Аќсаќал, уайымдамаѕыз. Їйіѕізде жылу болады», деп ќазаќша жауап берді. Азаматтыѕ ќамќор кґѕілінен кейін їйім жылынып сала бергендей болды»,- деп аєынан жарылєан еді. Бірде ќала јкімініѕ міндетін уаќытша атќарып жїрген Н.Дычко ґткізген жиынєа ќатыстыќ. Николай Васильевич отырысты соѕына дейін ќазаќ тілінде жїргізді. Бґлім басшыларыныѕ барлыєы дерлік мемлекеттік тілде баяндама жасады. Осыдан кейін «Мемлекеттік ќызметте ќазаќша білмейтін басшыдан гґрі ќазаќша сґйлейтін ґзге ўлт

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

туыстай араластыќ. 1972 жылы јкемніѕ жўмыс орнынан ќазіргі Мјшћїр Жїсіп кґшесі бойынан їш бґлмелі пјтер берілді. Ќарындасым Татьяна екеуіміз мўндаєы кґршілердіѕ балаларымен де жаќын араластыќ. Есімде ќалєаны, јкем Ќазаќстан жайлы маќтанышпен јѕгімелеп, ќазаќ достарын аузынан тастамайтын. Ол аз уаќыттыѕ ішінде Ќазаќстанды Отаным деп таныды. Ќазаќтардыѕ дархандыєына, ќонаќжайлылыєына риза болды. «Бґтен елдіѕ байлыєына ќызыќпайды. Басќа ўлтты ґзектен теппейді. Алдындаєы асын ќонаєымен бґлісіп жейді. Бўл ќазаќтардыѕ ниеті дўрыс» деп, јкем јркез ризашылыєын білдіретін. Жергілікті ўлтќа ќўрметпен ќарауды јкемізден їйрендік. Ол балаларына ќазаќтармен сыйласып ґмір сїруді аманат етті, - деді Николай Васильевич ґткен кїндерді еске алып. Ґкінішке ќарай, таєдыр Василий аєайєа ўлыныѕ јке аманатына сай азамат болып ќалыптасќанын кґруді жазбапты. Саналы єўмырында адал еѕбегімен абыройєа бґленген жан 55 жасында дїниеден озады. №1 лицей мектебініѕ тїлегі Николай

Екібастўздаєы тау-кен техникумына оќуєа тїседі. Еѕбек ете жїріп Мјскеудегі университеттердіѕ бірінде жоєары білім алады. 20 жылдай Екібастўз кґмір бірлестігінде еѕбек еткен Николай Васильевичке сенім кґрсетіліп, оны монтаждау-реттеу басќармасына директор етіп таєайындайды. Ол жаѕа ќызметте жїріп электрлендіру саласында білімін толыќтыру ќажеттігін тїсінеді. Сґйтіп, Ќ.Сјтбаев атындаєы Екібастўз инженерлік-техникалыќ институтында оќып, электрик-инженер саласына маманданады. 2006 жылдыѕ шілде айында ќалалыќ мјслихаттыѕ депутаттыєына сайланады. Жас басшы осы жылдан бастап ќазаќ тілін тереѕдетіп оќуєа ден ќойєан. - Тілді їйрену їшін адамєа ынта керек. Мјселен, бізге јртїрлі мјселемен тўрєындар келеді. Келген адаммен туєан тілінде сґйлессе, тіл табысу да жеѕілдеу. Сол їшін бастапќыда ауызекі тілді болса да меѕгеру ќажет деп ойлаймын. Тілді білу, ќўрметтеу – јрќайсымыздыѕ міндетіміз, - деді Николай Дычко ойымен бґлісіп. Ойлап ќарасаќ, ўлтаралыќ татулыќтыѕ, ынтымаќтастыќтыѕ саќталуына бір-бірімізге кґрсетер ілтипаттыѕ ґзі жеткілікті. Халќына адал ќызмет етуді ґзіне парыз санаєан елжанды Николай Дычконыѕ жарќын ісі ґзгелерге де їлгі-ґнеге болса игі.

Дария ЕРЄАЗИНА, Екібастўз ќаласы.

Бразилияныѕ Санта-Мария ќаласында орналасќан тїнгі клубтаєы ґрттіѕ салдарынан 231 адам ќаза тапты. Зардап шеккен жетпістен астам адамныѕ жаєдайы ґте ауыр халде.


САРЫАРЌА САМАЛЫ

20

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

www.saryarka-samaly.kz Ерте кезден ел ќаныќ атыѕызєа – Атыѕызєа заты сай ќалпыѕызєа, Ќасиетті Ќўран–дўєа тазалыєы, Ерекше даналыєы, алтын таѕдай!

ЖЫР-ТОЛЄАУ Шјкірттері соѕында мешіт толы, Аќылды ўстазына ўќсау ойы. Инабат пен имандылыќ тјрбиелеп, 73 жаста ґмірден ґткен дейді!

Сайрангїл ЖЇСІПОВА, Павлодар ќаласы.

Бўзбаќты ќамал шеѕгелді, бала кезден біліпті, Бойындаєы ќасиетін елі кґріп сезіпті. Ќўдыретті жарыќтыќ батасы Ќўран ниетті, Ќасиетті емшіні білмеген адам жоќ тіпті.

Орманныѕ ортасында тўрды зират, Аєаштан айтуымен болєан ќўзырат. Жазатайым от тїсіп лаулаєанда, Тілсіз жау шегініпті бўл да єибрат.

Ґткір кґзді, сўѕєаќты, сабырлы бала тўныќты, Ортасында кґпшілік бала кезі ґтіпті. Ес білгеннен елгезек, он жасында сўранып, Білгендерім аздыќ деп ата-анаєа жїгінді:

Ќайєырєан халыќ ќазаєа, Ќўлаєан ќайтып тўра ма? Жарыќтыќтыѕ сјулелі жылуын, Жўрт саќтады ќасиетті назарын.

Білім іздеп Јкетай баруым керек алысќа, Оќу єана ойымда, рўќсат Сізден болєанда. Мазасы кеткен тїрінен ќорќып ќалды шешесі: Кішірексіѕ, ќараєым, јзірге барма бўл жолєа.

Орта жїздіѕ ќайєысын, Бґліскен Ўлы, Кіші жїз. Сарыарќаныѕ бойында, Жырєа айналєан бўл тўлєа.

Оќу керек, ата-анам, бармауєа маєан болмайды, Білгендерім азыраќ, кґѕілім меніѕ толмайды. Ризашылыќ беріѕіз, сапар шегем алысќа, Сезіп біліп отырмын, аларым бар шалєайда.

Ересеѕ ќасиетті ќабілетті ер, Жан-жарыммен ќатарлас жерлеѕіздер. Маѕайымда ну орман, самал жел де, Єабдулуахит Ќазірет деп соєып жїрер...

Тіленші Јке ќиналды, ўзаќ тўрды боп їнсіз, -Неге єана жан балам бармаќсыѕ жаќќа белгісіз! Анасы отыр жыларман ґз ойымен алысып, Еркіне салса болмайды, рўќсаты жоќ кґнгісіз.

Жан-жаєы гїл жайнайды аѕќып жидек, Кґрікті кґз тартады ќалпы ерек. Тыныштыќты тілейді, амандыќ, дўрыстыќты, Кесенеге келгендер кґзбен кґреді.

Алыстарда бар білім, жетелейді кґѕілім, Кґріп, білгім келетін алдымда биік єўмырым. Шілде айы ґтеді, кїнде суыќ жетеді, Батаѕызды берсеѕіз, Апа, жолєа шыєамын. Јке-шеше кеѕесті, батасын енді бермекші, Мазаны алып болмайды, орындалсын тілегі. -Жолєа біздер ќамдайыќ, амандыєын сўрайыќ, Батамызды береміз, Алладан тілек тілейік. Тыќыршыды кїн-тїні, ойнамады бала боп, Ата-анасы ќайтеді, кґнбеске енді амал жоќ, Ќалта арќалап мойнына, жолєа шыќты жас бала. Сїр етімен біраз ќўрт, ќытырлаєы ќалтада. Он жастаєы баласын ќўшаќтап ана болєан соѕ, Јкеѕе бар ќоштасќын, береді оѕ батасын, Бал-бўл жанды ґѕі де Єабдулуахит баланыѕ, Јкесі ќысып кеудеге оѕ батасын берген соѕ. Сапары, бет алысы - Семей жолы, Жаяулады жїргіншіден сеп болады. Шјмші, Ќапияш, Шархы ўстаздар да Зеректі ќабілеттіге таѕ ќалады. Жігерлі, ойы озыќ дўрыс тўрєан, Їнінде тереѕдіктіѕ мјні тўнєан. Тјмамдап алєан білім азырќанып, Бўхарєа єылым іздеп таєы аттанєан. Орта Азия ќаласы Бўхарєа жеткен, Ерекше єой ќылыєы бала десеѕ. Ќўдыреттіѕ ќуаты бар халыќќа, Кемеѕгер, данышпанды Єалы ґскен. Кітабы мен тіліне адал сенді, Ойы мен талабы да білім еді. Ќабілеті білініп зерделініѕ, Кґрініп ќатарынан озыќ тўрды. Білім ќиын, инемен ќўдыќ ќазєан, Талпынєанєа зайырмен нўр єой жауєан, «Ќазына-білім» тексеріс жыл жинаєы, Єабдулуахит тек ылєи алда болєан. Он сегіз мыѕ ќаламєа ќўмар адам, Ќабілетті дін дінгегі, биік тўлєаѕ, Емшілік ќасиетті бойєа ќонып, Єазиз жан, аќыл иесі тўлпар туєан. Жўрты мен Елі десе, асын ќойєан, Єылымєа ерекше бір зейін салєан. О, Жаратушым, Жарылєаушым, Ґзіѕніѕ хикметіѕнен дін нўрланєан. Тексереді јр мезгіл алєан білім, Сїйіктісі ўстаздар дара тўлєаѕ, Шјкіртіѕе риза, байќамаєан – Біреулер шаѕ іздеген ќызєаныштан. Бґтен ел, ќаражаты тапшы еді, Кеудесі зерделі ынта ізгі. Тіл байлыќтан игеріп аќылменен, Тыєырыќтан игілік аса берді. Їнемі озыќ ќабілетті їлгерімді, Ќара пейіл кей шјкірт жўдырыќ тїйді. Аќ пейілмен ниетті єўлама ґзі, Ізгілікпен жамандыќты жеѕе білді.

У беріп ґлтірмекші зерделіні, Іш тарлыќтан адамныѕ кґрмес кґзі, -Неліктен озыќ болды бір мјлімсіз? Ўстаздарєа сїйікті ерекшелі... Аспасын, жоєалсын басќа жолєа, Ќўрысын, тўрмасын біз болєанда. Ебін тауып ішкізді улы суды, Єабдулуахит «бґгетке» етті жаза. Ќасиет бойєа біткен ќалєан саќтап, Сезеді у ішкеніѕ бала байќап. Сїт ішеді асќазан-ішек шайќап, Ўзаќ тґсек тартады ауру меѕдеп. Ўстаз єалым Сїлеймен ќиналады, Шјкіртін аман саќтар бар ма амалы. Айналайын, жан бала аман-есеніѕде, Еліѕе жет атаєыѕ Хазірет – Єалы! Ќазірет – Єалы жоєары дін атаєы, Ќолына мґр басылєан берді хатты. Сен ауырып жатќаныѕда хабарыѕды Еліѕе мен жібердім бір амалды.

Болжаушы, арманы ел бірлігі, Жан саулыєы, тјн саулыєы емі болды. Осы емес пе ел пікірі, жўрт баєасы, Кесенеде Ќазірет – Єалы, халыќ легі! Ўлылыєы бойына дарыєан єой, Мазарат ішінде тўр шамшыраєы, Сґзімен ќылыєы да істері сай. Келгендер ќол жайєандар азаймайды. Жїріс–тўрысында сипаты тўр, Шыраќшы ќарсы алады алдыѕыздан, Замандасы Мјшћїр – Жїсіп депті осылай. Мјрмјр тасын сипасын ем ќонады. Єылым – хикмет іздері теѕдесі жоќ, Тўлєаларєа Алладан нўр бар жауєан. Аќыл дара, єылыммен суарылєан, Бір туар єўламалар, шіркін Заман! Тегін емес, Жаратушы сїйген ќўлы, Халыќ їшін ќолы да, сґзі де емі. Діндарлыќ табыс еткен ел – жўртына, Салауатты тіршілік – ґмір сґзі. Сарыарќаныѕ маќтанышы мўсылман, Естімеген ќасиетін жоќ єой адам. Зиянкес, ўры-ќара, зорлыќ-зомбылыќ, Болмасын деп ќолына ту ўстаєан! Халыќ атын біледі барша Єалам, Єўламалар бір туар дара тўрєан. Єабдулуахит Хазірет кесенесін, Тўрєызєан сїйген Елі рахмет саєан!

Іш тарлыќ жамандыќ єой јр заманда, Бјсекелік туады асќандарєа. ЄЎЛАМА! Єабдулуахит Хазірет Ата, Тґсек тартып кґп жатты, шјкірт дара Іздейді жанєа батса халыќ бата. Јкесі Тіленші де жетті Бўхараєа. Їш ўлдыѕ біреуінен ўрпаќ ќалмай, Ґкінішті, ќалмапты Сізден бала. Он бес жыл кґріспеген јкесімен, Саєыныштан анасы болєан ќапа. Тјуіп еткен жўртына емі ќонєан, Јйтеуір ќасиеті бар медеті – Басына дўєа тілеп келсе адам. Кґндіреді баласын јкетпекке. Тоќталмайтын, бітпейтін ќасиетінен, Тјубаєа келеді жеткен ќадам. Ўстаздары ќимастан ќоштасады, Јке-бала аќ жол тілеп тїнде шыќты. Ўйќысыздыѕ ўйќысы ќалыптасќан, Тјѕірініѕ саќтауы себеп болып, Мґлдір судан татќанєа ниет толєан, Аман-есен екеуі елге жетті. Ќаєілез туєан сјби жазылады, Жолсыздарєа жаќсылыќ жолын ашќан. Дара екені белгілі јуел бастан, Бўхардан білім алып Єалы атанєан. Хазіреті – Єалы атаєы елге тарап – Тўтќасы бар ќамќоршы діѕгек тўрєан. Кітап, ќўран ќолына ќаратыпты, Білімін шјкіртіне таратыпты. Ќасиетті, ќуатты бойєа біткен, Ќолынан ўстаєанєа ем болыпты. Кімнен, неден білмепті ґзі, Жаратќаннан келетін берген кґзі. Емшілік – тјуіптілік бойына ќонып, Аќылсызєа ем ќимыл жасап жїрді. Тјрбиесі адалдыќ, шыншыл ќылыќ, Дўрыстыќпен тазалыќ ерек тўрып. Кґзі ќараќты болады ел баєына, Науќастар жазылыпты аќ емшілік. Нјрестесіз аналар сјби кґріп, Кемтарєа тўмар, ўшыќ кїш жарасып. Тек жарасып тўрєан жоќ емі берік, Шипа болєан дјрі шґп рахат тґгіп.

Ќынжылтады біраз жай ґкініші, Ќол жазбасы жетпеді осы кїнге. Кедір-Бўдыр кездерде ескерілмей, Јттені кґп ґткен кез тіршілік те ... Ќызыл-ќара кезінде жолдан тиєан, Ќалмаєан бір ўрпаєы белгілі адам. Ќиын кезде жойылєан белгілері, Жетпей ќалєан ќазынаѕ бар єой бабам. Халыќты бірлікке, ынтымаќќа шаќырады, Болжауы, емі де нўр аќ бўлаќты. Имандылыќ сјулетті кеѕ Ордасы, Хазіреті – Єалы кесенесі жарќырады! Облыстыѕ басшысынан болды ќолдауОйлайды кїні-тїні халыќ жайын. Шуаќты, ќасиетті хазірет Ата Кесенесін кґтерді, бјрі дайын. Кесене кґтерілді жарќырады, Кґк орман ќуаныштан бїршік жарды! Ќасиет те, кґрік те – Ќўдыреттен – Сандуєаш єажап їнмен јнге салды! Шашбауын Кїн сјулесі жайып салды Ай да тїнде кїміс сандыќ мол ашады. Хазірет Ата болжайды Елге амандыќ – Сарыарќаныѕ ќасиетті шўєыласы. Єабдулуахит Хазірет кесенесі – Атаєы алыстарєа естіледі. Тјуелсіз Ел ќасиетті єўламалардыѕ, Ќадірін єасырларєа жеткізеді!

Суреттерді тїсірген - Валерий БУГАЕВ.

Сіз туралы халыќќа жеткізсем деп мол дерек, Аударып та тґѕкеріп оймен болдым кґкжиек. Оѕай емес ґткенге араластым жаныммен, Жарыќтыќтыѕ ґмірінен тілге іздедім аќ тиек.

Биыл Ш.Айманов атындаєы «Ќазаќфильм» АЌ прокатќа 10 кинотуындыны шыєаруды жоспарлап отыр.


САРЫАРЌА САМАЛЫ

Бўл дјуірде ґз тілін, јдебиетін білмеген, ќадірлемеген адамды интеллигент деуге келмес. Себебі, ол ќандай мамандыќ иесі болса да, рухани тјрбиеде сыѕаржаќ азамат болады. Мўхтар ЈУЕЗОВ.

К

ригер ќатты науќас. Кейде одан «Курт, ќалайсыѕ?»-деп сўрап ќоямын. Сонда ол: «Шїкір, тјуірмін. Егер ертеѕ жел ќатты кґтерілмесе ќыздарєа барайыќ»,-дер еді. Сосын таєы нашар орысшасымен: «К дояркам колхозным» дегенді ќосатын. Орыс абаќтысында ґткен жеті жыл ішінде аз-маз орысша тіл сындырєаны бар. Ќазір де оєан барєанда Астрахань маѕында ґткізген кїндерін тілге тиек етер еді. Сосын ґзі јзірлеген шоколадпен шай ішеміз. Курт соєысќа дейін кондитер болып істепті. Кейін ол јскер ќатарына Солтїстік Африкаєа шаќырылады. Ал 1941 жылдыѕ тамызында Мјскеу баєытындаєы шыєыс майданына баруєа мјжбїр болыпты. Алайда, Гитлердіѕ адамзатќа ќарсы баєытталєан миєа сыймайтын зўлымдыќ јрекетіне кґз жеткізген ол, келер жылдыѕ аяєына таман ґз еркімен орыстарєа беріледі. Оныѕ бўл ќылыєын айналасындаєы-лардыѕ кейбірі ќўп кґрмеді. Јсіресе, Рудольф ќўрдасы: «Егер орыстардыѕ жолдары тастаќ болып, ќыстыѕ 41-42 С-ќа дейін баратын саќылдаєан сары аязы болмаса, сґзсіз біз жеѕер едік» дегенді жиі алєа тартатын. Біраќ отандасы Бисмарктан «Ресеймен неге соєыспадыѕ?» деп

сўраєанда, «Аќымаќтыќ Ќўдайдыѕ жіберген сыйы болєанымен, оны пайдалануєа болмас» деп айтќанын іште бїгіп ќалар еді. Курттан жиі шаќырту алып тўрамын. Біз оныѕ кез-келген жолмен (вездеход) жїре беретін автокґлігімен Висбаден маѕын аралап, ґмір жайлы сыр шертісер ек. Кейде оныѕ «Eunuch» деп аталытн їлкен ќайыєына отырамыз. Ќайыєы соѕєы їлгімен жабдыќталєан. Егер ќожайыны тура саєат 13.00-де тїскі асќа отыра ќоймаса, уаќыт болєанын хабарлап, дыбыс береді. Ал тїстен кейін ќайыќ оны жўмыс бґлмесіндегі демалатын орнына шаќырады. Ќайыќтыѕ мысыќша мияулап дыбыс бергені «Ўйќыѕды ќандырып ал. Тїнде таєы ґзіѕмен ґзіѕ сґйлесесіѕ. Ал мен болсам жїзінші рет Нарофолмскідегі соєыс пен Астрахань маѕында тўрєан орыс ќызы Лидия жайлы тыѕдауєа мјжбїрмін» деп тўрєандай јсер ќалдыратын. ...Лидия еш ќорыќпастан тўтќындаєы Куртпен жасырын кездесіп тўрды. Лагерь жанындаєы аєаш кґлеѕкесінде табысќан іѕкјр сезімніѕ соѕы ќыздыѕ бойына нјресте бітуіне ўласты. Соєыс кезінде ќыз баланыѕ оѕ жаќта отырып жїкті болуы масќара саналатын. «Ґлімнен ўят кїшті» демекші, ќыз жўрттыѕ сґзіне ілінбей тўрєанда ќарасын батыруды жґн кґрді. Ќиын кезде колхоздан кету ќияметтіѕ ќиыны болєанымен, ќисынын тауып, «Сібірге ќўрылыс нысанын салуєа» деген сылтауды кґлдеѕен тартты. Ќоштасар сјтте ќыз мўны кїтетінін, тек ґзіндік болатынын айтты. Шынымен-аќ, ыстыќ сезімніѕ осымен біткені ме? Бјлкім, ол шынымен кїтіп жїрген шыєар? Бјрі де мїмкін. Соєыстан кейін Ресейде еркек кіндік ќалмады єой№ Кґбініѕ сїйегі ўрыс даласында, лагерлерде ќалды. - Махабатты ойдан шыєарылєан, шындыќтан ауылы алыс сезім деп жатады. Бјрі бекер. Мїмкін ондай сезімді басынан кешірмегендер їшін солай да болар. Ал, осы бір тілмен айтып жеткізгісіз сезім селін ґмірімде бір-аќ рет басымнан кештім. Кґзіѕе елестетші, албырт ќыз алєашќы кездесулердіѕ бірінде пјктігінен айырылды, - деп ґткен кїндерін еке алады Курт. Тіпті ол кезде їйлі - баранды тўтќын Лидиямен екеуі жылдар бойы бірін-бірі іздеп, тапќандай кїйде еді. Кригер ќызєа јйелі мен ќызы бар екендігін, олардыѕ ќуєынєа ўшырап Шлезиядан ќашып шыќќалы хабарсыз екенін де айтќан-ды. «Егер ќазір Лидия бўл ґмірде бар болып, науќас болса, ґзім баєып кїтіп, барлыєын ґз мойныма алар ем єой. Ол меніѕ жанымныѕ жартысы, тіпті екінші ґзім еді. Оны осы кїнге дейін бір сјт те есімнен шыєарєан емеспін. Тіпті јлі де санамда жаѕєырып тўр. Ќайєымды тїсінетіндей тїн баласы онымен мўѕдасам, таѕ ќылаѕ бере кґгершіндеріме сыр аќтарам» деп еді ол бірде. Кей сјттерде «Ќайран Лидия, Лидия» деп кґкірегі ќарс айырыла кїрсініп, сосын бір сјт їнсіз ќалар еді

де: «Ол бізге колхоз наубайханасында піскен нанды ат арбамен јкеп жїргенде ўяѕ, бўйыєы болып кґрінетін. Кейін ґзі де мені ќўлай сїйіп, екеуіміз ыстыќ жалынмен ќауышќанда, тіпті сўлуланып, ажарланып кетті. Біздегі еркек атаулы оєан сїйсіне, ынтыєа ќараса, јйелдер жаєы керісінше іштарлыќ кґрсететін...» Кґгершіндер Куртттыѕ сїйікті таќырыбы. Ресейде жїргенде мен де кґгершіндерге сїйсіне ќарайтынмын. Содан да болар, тїрі сўрєылт, мойны аќ жолаќты осы бір ќўсќа деген

Корнелиус ПЕТКАУ

ыќыласымды ол да аѕєаратын. Жабайы ќўстардыѕ уілі Кригердіѕ жан дїниесініѕ астан-кестеѕін шыєарар еді. Бірде біз таєы да Висбаден маѕын аралап, «Fasanerie» табиєат саябаєын бетке алып келе жаттыќ. Кенет ол жападанжалєыз тўрєан алып бјйтеректіѕ жанына кілт тоќтады. «Мўнда јуезді керемет тїсінетін кґгершіндер мекендейді. Осы жер мен їшін аса киелі. Бўл зјулім аєашќа кґкірегімді саєыныш оты ґртеп, алыс кїндерден Лидиямныѕ бейнесі санамды жаѕєыртќанда келемін. Іште кеткен ўлым мїмкін мына жалєанда бар да шыєар?! Олардыѕ бар не жоќ екенін ќайдан, кімнен білсем? Осы жерді «Махаббат мазары» деймін. Ґйткені, дјл осы аєаш Астраханьдаєы бјйтеректі есіме салады»,-дер еді ол. Самал жел аєаш жапыраќтары мен Курттыѕ аќ самайын желпігенде оныѕ жанарынан жас сорєалар еді. Дјл осы жерде ол маєан Нарофоминскіде болєан жайды баяндады. ...Табиєат - ана тїрлі тїске боянып, алтынєа малынєан, тамылжыєан сары кїздіѕ бір кїнінде Солтїстік Африкадан орыс майданына жаяу јскер унтерофицері Курт Кригер келіп жетті. Ол Мјскеу тїбіндегі Нарофоминскіге таяєанда жапалаќтап ќар жауды. Кригердіѕ бґлімшесі деревняныѕ ит тўмсыєы ґтпес ну орман жаєын ала орналасты. Ал деревняныѕ екінші бґлігі Ќызыл јскер ќарамаєында болатын. Екі жаќтыѕ да кїші мардымсыз болєандыќтан сырттан келер кґмекті кїтіп, бірбірін аѕдумен дауыл алдындаєы тыныштыќ кїйге енді. Екі жаќ та їш кїн бойы бір судан ішіп, тамаќ пісірген ошаќ тїтініне ќаќтала жїріп, бір јуенге ќўлаќ тїрді. Бўл саксофон сазы еді. Осы бір кларнетті аспапты алєаш жасаєан бельгиялыќ Сакс екені, сондыќтан оныѕ есімімен аталєаны белгілі. Оныѕ сазды јуенін алєаш естігенде јуелі ќабылдап, сосын єана тїсінуге їйрену керек. Саксофонда блюз аса јсерлі, тереѕ сезімде тербеледі. Јуен адамды еріксіз ґзіне елтіп, ќантґгісті бір сјт ўмыттырып, сырлы сезімге бґлейді. Кригердіѕ бґлімшесінде гюнтер Вебер ќызмет етті. Кезінде, цирк оркестрініѕ јйгілі саксофоншысы, кґптеген халыќаралыќ байќаул��рдыѕ лауреаты атанєан Вебер соєысќа шаќырылып, майдан даласынан бір-аќ шыєады. Біраќ ол жауынгер еместін, тіпті ґзін ешќашан жауынгермін деп сезінбеді де. Осы бір аласа бойлы берлиндік музыкант, єажайып талант иесі кґзі

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

21

www.saryarka-samaly.kz

АУДАРМА нашар кґретіндіктен ќалыѕ шынылы кґзілдірік таєатын. Ўрыс даласына саксофонын бірге ала келген оны офицерлер радио арќылы жаќсы білетін. Саксофон блюзді јуелетті. Кїздіѕ соѕєы жапыраќтары да жерге тїсіп, желмен ўшып жатыр. Саксофонымен кґгершіндер тўраєыныѕ астында отырєан Вебер еді. Иелері немістерден жан сауєалап, орманды паналап кеткен, бос ќалєан екі їйге Кригер ќарамаєындыларды орналастырды. Їйге енгенде ќашып кеткендердіѕ жўртында ќалєан ќартаѕ јйелді кґрді. Жаѕа піскен нанды пештен аєаш кїрекпен алып жатќан јйел немістерден сескенбеді. Нјр сызбаєан жауынгерлер кемпірді ќаумалай, нанєа бас ќоймаќ еді. Кригер оларды тыйып тастады. Кенет, кемпір кїртешесініѕ тїймесін аєытып, мойнындаєы кресін Кригерге таќты. Бўл ќатты ќуанды. Сосын кемпір солдаттарєа жаѕа піскен ыстыќ нанын їлестірді де, ќалєан нанды орамалєа тїйіп, орман жаќќа бір-аќ тартты. Онда балалары, немерелері, бјлкім, партизандар да бар шыєар. Јуен енді блюзден Бостон вальсіне ауысты. Мазасыздана ќайта оралєан кґгершіндер ќонаќтап, бір сјт їнсіз ќалды. Кїтпеген жерден орыстарєа кґмек келді. Ќўйындатќан танкілер немістер жайлаєан їйлерге біраќ тартты. Кригерлер отырєан їй јп-сјтте ќызыл жалынєа оранды. Ќурап, ќаусап тўрєан аєаш їй кґзді ашып-жўмєанша жанып болды. Мўндайєа кґзі їйренген Кригер жаєдайды бірден тїсінді. Ќысќасы, немістер басып кірген їйлердіѕ барлыєыныѕ дерлік кїлталќаны шыќты. Оныѕ таєы бір байќаєаны, орыстар орман жаќ дґѕестегі бос ќалєан шіркеуді ќызєыштай ќорып жїр. «Атеистердіѕ шіркеуге тимейтіндіктері јлдебір жоєарєы кїштен. Мїмкін Алланы аузынан тастамайтын ќарияларєа деген ќўрмет болар» деген ой тїйді ол. Шіркеу мўнарасыныѕ їстінде кґгершіндер ќалыќтайды. «Менікі не тўрыс, жан саќтау керек» деп абдыраєан Крюгер дереу жасаєымен орманды бетке алды. Сонда єана ол араларында саксофоншы Гюнтердіѕ жоќ екенін бір-аќ байќады. Ќайта оралу керек! Жанып жатќан їйге тез жетпесе болмас! ... Гюнтер еш жерде кґзге шалынбады. Курт Кригер ќызыл жалын шарпып, лаулап жанып жатќан їйге кірді де кетті. Ќараса, саксофоншы ќимылсыз, ќатќан ќалпы арќасын пешке беріп, мелшиіп отыр. Кґзілдіріксіз ќалєан ол аспабын кеудесіне ќысып алыпты. «Гюнтер, бері кел!» деп жандјрмен айќайлады Курт. Дјл осы сјт їйдіѕ тґбесі орнынан тўра берген Гюнтер Вебердіѕ їстіне ќўлап тїсті. Кґз алдында ґртте ќалєан музыкантты ќўтќара алмады. Бўл дјрменсіздігіне кїйінген ол, ќайєыдан ќан жўтып, орманєа ќўр сїлдері беттеді. Јйтеуір, ебедейсіз танктердіѕ орманєа тўмсыєын тыєа алмайтыны белгілі. Жауынгерлерін тїгендеген Курт оларєа демалуды бўйырды. Жерге шалќалай жатќан оныѕ тґбесінде кґгершіндер дґѕгелене ќалыќтайды. Курттыѕ ќўлаєында Бостон вальсі жаѕєырды да тўрды. Бўл саксофон сазы еді. Кейінірек Курт Висбадендегі «Fasanerie» табиєат саябаєындаєы «Махаббат аєашыныѕ» басына шыќты. Одан кейін курорт саябаєындаєы казино жанында орналасќан Достоевсий бюстіне (ўлы жазушы дјл осы жерде соѕєы рублінен ўтылєан соѕ «Ойыншылар» романын жазєан) шыєып отырды. Сосын Неробергтегі ќасиетті Елизабета шіркеуініѕ де тґбесіне кґтерілетін. Аталмыш шіркеуді Нассау герцогы Адольф ґзініѕ сїйікті жары Елизабета Михайловнаєа арнап тўрєызєан кґрінеді. Небјрі он тоєыз жасында Елизабета баладан ќайтыс болыпты. Содан да осы жер ќаланыѕ еѕ маѕызды орындарыныѕ бірінен саналады. ...Тўтќында болєан кез де тым алыста ќалды. Ол заман да кґрген тїстей ґте шыќты. Біраќ Курт Кригер болса јлі де Нарофоминск мен Астраханьді бір кґрсем деген їмітін їзбейді, јлдебір елес оны алєа жетелейді. Їмітсіз шайтан єана, бјлкім, жолы тїсер, кім біледі? Неміс тілінен аударєан - Рауза МЎСАБАЙ.

Нидерланды елініѕ ханымы Беатрикс таќтан бас тартты. Осылайша ол ґзініѕ ўлы Виллем Александрєа жол беріп, таќќа еркек кіндік отырсын деген шешімге келген. 1890 жылы Виллем ІІІ патша кґз жўмєаннан кейін патшалыќ јулетті тек јйелдер басќарып келді.


22

ҚАУЛЫ

31 қаңтар, бейсенбі, 2013 жыл

Жалғасы:

Ескерту: Әділет департаментімен 2013 жылғы 23 қаңтарда №3379 болып тіркелген

Үдерістің әрекеттері 7

Павлодар облысы әкімдігінің 2012 жылғы 26 желтоқсандағы №367/12

ҚАУЛЫСЫ

1

ЖЕР ҚОЙНАУЫН ПАЙДАЛАНУ САЛАСЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ РЕГЛАМЕНТТЕРІН БЕКІТУ ТУРАЛЫ Қазақстан Республикасының 2000 жығы 27 қарашадағы «Әкімшілік рәсімдер туралы» Заңының 9-1 бабына, Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2010 жылғы 20 шілдедегі «Жеке және заңды тұлғаларға көрсетілетін мемлекеттік қызметтердің тізілімін бекіту туралы» №745 қаулысына, Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 5 қыркүйектегі «Көмірсутек шикізатын қоспағанда, жер қойнауын пайдалану саласындағы мемлекеттік қызмет стандарттарын бекіту туралы» №1151 қаулысына сәйкес Павлодар облысының әкімдігі ҚАУЛЫ ЕТЕДІ: 1. Қоса беріліп отырған: 1) «Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге арналған келісімшарттарды тіркеу»; 2) «Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу» мемлекеттік қызмет регламенттері бекітілсін. 2. Осы қаулының орындалуын бақылау облыс әкімінің бірінші орынбасары Д.Н.Тұрғановқа жүктелсін. 3. Осы қаулы алғашқы ресми жарияланған күннен кейін он күнтізбелік күн өткеннен соң қолданысқа енгізіледі. Обыс әкімі Е.АРЫН.

2

3

4

Павлодар облысы әкімдігінің 2012 жылғы «26» желтоқсан №367/12 қаулысымен бекітілді

«КЕҢ ТАРАЛҒАН ПАЙДАЛЫ ҚАЗБАЛАРДЫ БАРЛАУҒА, ӨНДІРУГЕ АРНАЛҒАН КЕЛІСІМШАРТТАРДЫ ТІРКЕУ» МЕМЛЕКЕТТІК ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ РЕГЛАМЕНТІ 1. Негізгі ұғымдар 1. Осы регламентте мынадай ұғымдар қолданылады: басқарма – «Павлодар облысының табиғи ресурстар және табиғат пайдалануды реттеу басқармасы» мемлекеттік мекемесі; мемлекеттік қызметті алушы – мемлекеттік қызмет көрсетілетін жеке және заңды тұлғалар; құрылымдық-функционалдық бірлік (бұдан әрі – Бірліктер) – мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіне қатысатын лауазымды тұлғалар. 2. Жалпы ережелер 2. «Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге арналған келісімшарттарды тіркеу» мемлекеттік қызметін (бұдан әрі – мемлекеттік қызмет) басқарма тұлғасында облыстың жергілікті атқарушы органы көрсетеді. 3. Көрсетілетін мемлекеттік қызметтің нысаны: автоматтандырылмаған 4. Мемлекеттік қызмет Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 5 қыркүйектегі №1151 қаулысымен бекітілген «Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге арналған келісімшарттарды тіркеу» мемлекеттік қызмет стандарты (бұдан әрі – Стандарт) негізінде көрсетіледі. 5. Стандарттың 2-қосымшасына сәйкес нысан бойынша жер қойнауын пайдалану жөнiндегi операцияларды жүргiзуге арналған келiсiмшартты тiркеу актiсi немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауап мемлекеттiк қызмет көрсетудің нәтижесi болып табылады. 3. Мемлекеттік қызмет көрсету тәртібіне қойылатын талаптар 6. Басқарманың орналасқан жері мен жұмыс кестесі туралы ақпарат Стандарттың 1-қосымшасында көрсетілген. 7. Мемлекеттік қызмет көрсету тәртібі туралы ақпаратты басқарманың интернет-ресурстарынан: www.tabigat-goszakup.gov.kz, dpr_pvl@mail.ru, мемлекеттік қызмет көрсету орындарындағы стендтерден алуға болады. Мемлекеттік қызмет көрсету барысы туралы ақпаратты жүгінген кезде басқармадан 8(7182) 32-16-81 телефоны бойынша алуға болады. 8. Мемлекеттiк қызмет көрсету мерзiмдерi: 1) мемлекеттiк қызмет мемлекеттiк қызметтi алушы осы стандарттың 11-тармағында көзделген құжаттарды тапсырған сәттен бастап бес жұмыс күнiнен кешiктiрiлмей көрсетiледi; 2) мемлекеттiк қызметтi алушы өтiнiш берген күнi сол жерде көрсетiлетiн мемлекеттiк қызметтi алған кезде құжаттарды тапсыру үшiн күтудiң рұқсат етiлген ең ұзақ уақыты отыз минуттан аспайды; 3) мемлекеттiк қызметтi алушы өтiнiш берген күнi сол жерде көрсетiлетiн мемлекеттiк қызметтi алу кезiнде құжаттарды алудың рұқсат берiлген ең ұзақ уақыты отыз минуттан аспайды. 9. Мемлекеттiк қызмет тегiн көрсетiледi. 10. Мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту негіздемесі Стандарттың 16-тармағында көрсетілген. 11. Мемлекеттік қызмет алу үшін мемлекеттік қызметті алушыдан өтініш пен құжаттар алынған сәттен бастап және мемлекеттік қызмет қорытындысын беру сәтіне дейінгі мемлекеттік қызмет көрсетудің кезеңдері: 1) басқарма кеңсесі маманының өтініш пен құжаттарды қабылдауы, тіркеуі және оларды басқарма басшысының қарауына беруі; 2) басқарма басшысының өтініш пен құжаттарды қарауы және басқарманың тиісті бөлімінің бастығына беруі; 3) басқарманың тиісті бөлімі бастығының қабылданған өтініш пен құжаттарды қарау үшін жауапты орындаушыны анықтауы; 4) жауапты орындаушының ұсынылған өтініш пен құжаттарды қарауы, жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты рәсімдеуі; 5) басқарма басшысының жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісіне немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту тур��лы дәлелді жауапқа қол қоюы. 6) жауапты орындаушының жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты мемлекеттік қызмет алушыға немесе сенімхат бойынша оның өкіліне жеке келген кезде қолына беруі. 4. Мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіндегі әрекеттер (өзара әрекеттер) тәртібінің сипаттамасы 12. Мемлекеттік қызметті алушы мемлекеттік қызметті алу үшін Стандарттың 11-тармағында көрсетілген құжаттарды басқармаға ұсынады. 13. Мемлекеттік қызметті алушының өтініші жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін есепке алу журналына тіркеледі. Басқарма кеңсесінің тіркеу мөртабаны (кіріс нөмірі, күні) бар мемлекеттік қызметті алушы өтінішінің көшірмесі құжаттардың тапсырылғанын растау болып табылады. 14. Мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіне мынадай Бірліктер қатысады: 1) басқарма кеңсесінің маманы; 2) басқарма басшысы; 3) басқарманың тиісті бөлімінің бастығы; 4) басқарманың тиісті бөлімінің жауапты орындаушысы. 15. Әрбір әкімшілік әрекеттердің (үдерістердің) орындалу мерзімі көрсетіле отырып, әрбір Бірліктердің әкімшілік әрекеттерінің (үдерістердің) бірізділігі мен өзара әрекетінің мәтіндік кестелік сипаттамасы осы регламенттің 1-қосымшасында көрсетілген. 16. Мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіндегі әкімшілік әрекеттердің логикалық бірізділігі мен Бірліктер арасындағы өзара байланысты көрсететін сызбалар осы регламенттің 2-қосымшасында көрсетілген. 5. Мемлекеттік қызмет көрсететін лауазымды тұлғалардың жауапкершілігі 17. Лауазымды тұлғалар мемлекеттік қызмет көрсету тәртібі бұзылғаны үшін Қазақстан Республикасының заңнамасымен көзделген тәртіпте жауап береді Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге арналған келісімшарттарды тіркеу» мемлекеттік қызмет көрсету регламентіне 1-қосымша

БІРЛІКТЕР ӘРЕКЕТТЕРІНІҢ БІРІЗДІЛІГІ 1 1 2 3

4

5 6

2 Әрекеттің (жұмыс ағымының, барысының) № Бірліктердің атауы

Үдерістің әрекеттері 3 1

4

5

2

3

Басқарма кеңсесінің Басқарма маманы басшысы

Басқарманың тиісті бөлімінің бастығы Әрекеттердің (үде- Өтініш пен құжатӨтініш пен Қабылданған рістің, рәсімнің, тарды қабылдау, құжаттарды өтініш пен операцияның) атауы тіркеу және оларды қарау және құжаттарды және оның сипатбасқарма басшысы- басқарманың қарау үшін жаутамасы ның қарауына беру тиісті апты орындаубөлімінің шыны анықтау бастығына беру Аяқталу нысаны Мемлекеттік қызБұрыштама Өтініш пен (мәліметтер, құжат, метті алушыға қою құжаттарды ұйымдастырушылық тіркеу мөртабаны жауапты орынөкімдік шешімдер) бар өтініштің даушыға жіберу көшірмесін беру Орындалу мерзімі 30 минут ішінде 1 жұмыс күні 1 жұмыс күні ішінде ішінде Келесі әрекеттің 2 3 4 нөмірі

www.saryarka-samaly.kz

5 6

6 8 Әрекеттің (жұмыс ағымы4 5 6 ның, барысының) № БірлікБасқарма кеңсесінің Басқарма басшысы Басқарманың тиісті тердің маманы бөлімінің бастығы атауы Жер қойнауын пайҰсынылған өтініш далану жөніндегі Әрекетпен құжаттарды Жер қойнауын пай- операцияларды тердің қарау, жер далану жөніндегі жүргізуге арналған (үдеқойнауын пайоперациялар-ды келісімшартты тіррістің, далану жөніндегі жүргізуге арналған кеу актісін немесе рәсімнің, операцияларды мемлекеттік қызмет операжүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісіне некөрсетуден бас цияның) келісімшартты месе мемлекеттік тарту туралы дәлелді атауы тіркеу актісін неқызмет көрсетуден жауапты мемлекеттік және месе мемлекеттік тарту туралы қызмет алушыға неоның қызмет көрсетуден бас дәлелді жауапқа месе сенімхат бойсипатта- бас тарту туралы қол қою ынша оның өкіліне масы дәлелді жауапты жеке келген кезде рәсімдеу қолына беру Жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты мемлекеттік қызметті алушыға беруге дайындау Орындалу 1 жұмыс күні ішінде 1 жұмыс күні мерзімі ішінде Келесі әрекеттің 5 6 нөмірі Аяқталу нысаны (мәліметтер, құжат, ұйымдастырушылық өкімдік шешімдер)

Жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісіне немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапқа қол қою үшін басқарма басшысына беру

Жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін мемлекеттік тіркеу тізіліміне енгізу немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты беру 30 минут ішінде

«Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге арналған келісімшарттарды тіркеу» мемлекеттік қызмет көрсету регламентіне 2-қосымша

БІРЛІКТЕР ӘРЕКЕТТЕРІ БІРІЗДІЛІГІНІҢ СЫЗБАСЫ

қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу туралы куәлікті немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты рәсімдеуі; 5) басқарма басшысының жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу туралы куәлікке немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапқа қол қоюы; 6) жауапты орындаушының жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу туралы куәлікті немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты мемлекеттік қызмет алушыға немесе немесе сенімхат бойынша оның өкіліне жеке келген кезде қолына беруі. 4. Мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіндегі әрекеттер (өзара әрекеттер) тәртібінің сипаттамасы 12. Мемлекеттік қызметті алушы мемлекеттік қызметті алу үшін Стандарттың 11-тармағында көрсетілген құжаттарды басқармаға ұсынады. 13. Мемлекеттік қызметті алушының өтініші жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін есепке алу журналына тіркеледі. Басқарма кеңсесінің тіркеу мөртабаны (кіріс нөмірі, күні) бар мемлекеттік қызметті алушы өтінішінің көшірмесі құжаттардың тапсырылғанын растау болып табылады. 14. Мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіне мынадай Бірліктер қатысады: 1) басқарма кеңсесінің маманы; 2) басқарма басшысы; 3) басқарманың тиісті бөлімінің бастығы; 4) басқарманың тиісті бөлімінің жауапты орындаушысы. 15. Әрбір әкімшілік әрекеттердің (үдерістердің) орындалу мерзімі көрсетіле отырып, әрбір Бірліктердің әкімшілік әрекеттерінің (үдерістердің) бірізділігі мен өзара әрекетінің мәтіндік кестелік сипаттамасы осы регламенттің 1-қосымшасында көрсетілген. 16. Мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіндегі әкімшілік әрекеттердің логикалық бірізділігі мен Бірліктер арасындағы өзара байланысты көрсететін сызбалар осы регламенттің 2-қосымшасында көрсетілген. 5. Мемлекеттік қызмет көрсететін лауазымды тұлғалардың жауапкершілігі 17. Лауазымды тұлғалар мемлекеттік қызмет көрсету тәртібі бұзылғаны үшін Қазақстан Республикасының заңнамасымен көзделген тәртіпте жауап береді. Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу» мемлекеттік қызмет көрсету регламентіне 1-қосымша

БІРЛІКТЕР ӘРЕКЕТТЕРІНІҢ БІРІЗДІЛІГІ 1

Әрекеттің (жұмыс 1 ағымының, барысының) № 2

Мемлекеттік қызметті алушы

Басқарма кеңсесінің маманы Өтініш пен құжаттарды қабылдау, тіркеу және оларды басқарма басшысының қарауына беру Басқарма басшысы Өтініш пен құжаттарды қарау және басқарманың тиісті бөлімінің бастығына беру Басқарманың тиісті бөлімінің Бастығы Қабылданған өтініш пен құжаттарды қарау үшін жауапты орындаушыны анықтау

Басқарманың тиісті бөлімінің жауапты орындаушысы Ұсынылған өтініш пен құжаттарды қарау, жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты рәсімдеу

3

4

5 6

1

Басқарма басшысы Жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісіне немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапқа қол қою 3 Басқарманың тиісті бөлімінің жауапты орындаушысы Жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты мемлекеттік қызмет алушыға немесе сенімхат бойынша оның өкіліне жеке келген кезде қолына беру

«26» желтоқсан №367/12 қаулысымен бекітілді

«КЕҢ ТАРАЛҒАН ПАЙДАЛЫ ҚАЗБАЛАРДЫ БАРЛАУҒА, ӨНДІРУГЕ ЖЕР ҚОЙНАУЫН ПАЙДАЛАНУ ҚҰҚЫҒЫНЫҢ КЕПІЛ ШАРТЫН ТІРКЕУ» МЕМЛЕКЕТТІК ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУ РЕГЛАМЕНТІ 1.Негізгі ұғымдар 1. Осы регламентте мынадай ұғымдар қолданылады: басқарма – «Павлодар облысының табиғи ресурстар және табиғат пайдалануды реттеу басқармасы» мемлекеттік мекемесі; мемлекеттік қызметті алушы – мемлекеттік қызмет көрсетілетін жеке және заңды тұлғалар. құрылымдық-функционалдық бірлік (бұдан әрі – Бірліктер) – мемлекеттік қызмет көрсету үдерісіне қатысатын лауазымды тұлғалар. 2. Жалпы ережелер 2. «Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу» мемлекеттік қызметін (бұдан әрі – мемлекеттік қызмет) басқарма тұлғасында облыстың жергілікті атқарушы органы көрсетеді. 3. Көрсетілетін мемлекеттік қызметтің нысаны: автоматтандырылмаған. 4. Мемлекеттік қызмет Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2012 жылғы 5 қыркүйектегі №1151 қаулысымен бекітілген «Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу» мемлекеттік қызмет стандарты (бұдан әрі – Стандарт) негізінде көрсетіледі. 5. Стандарттың 2-қосымшасына сәйкес нысан бойынша жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу тiркеу актiсi немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауап мемлекеттiк қызмет көрсетудің нәтижесi болып табылады. 3. Мемлекеттік қызмет көрсету тәртібіне қойылатын талаптар 6. Басқарманың орналасқан жері мен жұмыс кестесі туралы ақпарат Стандарттың 1-қосымшасында көрсетілген. 7.Мемлекеттік қызмет көрсету тәртібі туралы ақпаратты басқарманың интернет-ресурстарынан: www.tabigat-goszakup.gov.kz, dpr_pvl@mail.ru, мемлекеттік қызмет көрсету орындарындағы стендтерден алуға болады. Мемлекеттік қызмет көрсету барысы туралы ақпаратты жүгінген кезде басқармадан 8(7182) 32-16-81 телефоны бойынша алуға болады. 8. Мемлекеттiк қызмет көрсету мерзiмдерi: 1) мемлекеттiк қызмет мемлекеттiк қызметтi алушы осы стандарттың 11-тармағында көзделген құжаттарды тапсырған сәттен бастап бес жұмыс күнiнен кешiктiрiлмей көрсетiледi; 2) мемлекеттiк қызметтi алушы өтiнiш берген күнi сол жерде көрсетiлетiн мемлекеттiк қызметтi алған кезде құжаттарды тапсыру үшiн күтудiң рұқсат етiлген ең ұзақ уақыты отыз минуттан аспайды; 3) мемлекеттiк қызметтi алушы өтiнiш берген күнi сол жерде көрсетiлетiн мемлекеттiк қызметтi алу кезiнде құжаттарды алудың рұқсат берiлген ең ұзақ уақыты отыз минуттан аспайды. 9. Мемлекеттiк қызмет тегiн көрсетiледi. 10. Мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту негіздемесі Стандарттың 16-тармағында көрсетілген. 11. Мемлекеттік қызмет алу үшін мемлекеттік қызметті алушыдан өтініш пен құжаттар алынған сәттен бастап және мемлекеттік қызмет қорытындысын беру сәтіне дейінгі мемлекеттік қызмет көрсетудің кезеңдері: 1) басқарма кеңсесі маманының өтініш пен құжаттарды қабылдауы, тіркеуі және оларды басқарма басшысының қарауына беруі; 2) басқарма басшысының өтініш пен құжаттарды қарауы және басқарманың тиісті бөлімінің бастығына беруі; 3) тиісті бөлім бастығының қабылданған өтініш пен құжаттарды қарау үшін жауапты орындаушыны анықтауы; 4) жауапты орындаушының ұсынылған өтініш пен құжаттарды қарауы, жер

1

5

2

3

Басқарма Басқарма бас- Басқарманың Бірліктердің атауы тиісті бөлімінің кеңсесінің маманы шысы бастығы Өтініш пен құжатӨтініш пен Қабылданған Әрекеттердің (үде- тарды қабылдау, құжаттарды өтініш пен рістің, рәсімнің, тіркеу және қарау және құжаттарды операцияның) атауы оларды басқарма басқарманың қарау үшін жажәне оның сипатбасшысы-ның тиісті бөлімінің уапты орындаутамасы қарауына беру бастығына беру шыны анықтау Мемлекеттік қызАяқталу нысаны Өтініш пен алушыға (мәліметтер, құжат, метті мөртабаны Бұрыштама қою құжаттарды ұйымдастырушылық тіркеу жауапты орынбар өтініштің өкімдік шешімдер) даушыға жіберу көшірмесін беру 1 жұмыс күні 1 жұмыс күні Орындалу мерзімі 30 минут ішінде ішінде ішінде Келесі әрекеттің 2 3 4 нөмірі Жалғасы: Үдерістің әрекеттері

2

Павлодар облысы әкімдігінің 2012 жылғы

Үдерістің әрекеттері 3 4

2

4

5 6

Әрекеттің (жұмыс ағымының, барысының) № Бірліктердің атауы

6

7

8

4

5

6

Басқарма кеңсесінің маманы Ұсынылған өтініш пен құжаттарды қарау, жер пайдаӘрекеттердің қойнауын лану құқығының (үдерістің, кепіл шартын рәсімнің, тіркеу туралы операнецияның) ата- куәлікті мемлеуы және оның месе кеттік қызмет сипаттамасы көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты рәсімдеу Жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл Аяқталу шартын тіркеу нысаны куәлікті не(мәліметтер, туралы месе мемлекеттік құжат, ұйымдастыру- қызмет көрсетуден бас шылық тарту туралы өкімдік дәлелді жауапқа шешімдер) қол қою үшін басқарма басшысына беру Орындалу 1 жұмыс күні мерзімі ішінде Келесі әрекеттің 5 нөмірі

Басқарма басшысы

Басқарманың тиісті бөлімінің бастығы Жер қойнауын пайдалану құқығының Жер қойнауын кепіл шартын тіркеу пайдалану құқы- туралы куәлікті неғының кепілшар- месе мемлекеттік тын тіркеу туралы қызмет көрсетуден куәлікке немесе бас тарту туралы мемлекеттік қыз- дәлелді жауапты мет көрсе туден мемлекеттік қызмет бас тарту туралы алушыға немесе дәлелді жауапқа сенімхат бойынша қол қою оның өкіліне жеке келген кезде қолына беру Жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу туралы куәлікті немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты мемлекеттік қызметті алушыға беруге дайындау

Жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу туралы куәлікті мемлекеттік тіркеу тізіліміне енгізу немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты беру

1 жұмыс күні ішінде

30 минут ішінде

6

«Кең таралған пайдалы қазбаларды барлауға, өндіруге жер қойнауын пайдалану құқығының кепіл шартын тіркеу» мемлекеттік қызмет көрсету регламентіне 2-қосымша

БІРЛІКТЕР ӘРЕКЕТТЕРІ БІРІЗДІЛІГІНІҢ СЫЗБАСЫ Мемлекеттік қызметті алушы

Басқарма кеңсесінің маманы Өтініш пен құжаттарды қабылдау, тіркеу және оларды басқарма басшысының қарауына беру Басқарма басшысы Өтініш пен құжаттарды қарау және басқарманың тиісті бөлімінің бастығына беру Басқарманың тиісті бөлімінің Бастығы Қабылданған өтініш пен құжаттарды қарау үшін жауапты орындаушыны анықтау

Басқарманың тиісті бөлімінің жауапты орындаушысы Ұсынылған өтініш пен құжаттарды қарау, жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты рәсімдеу Басқарма басшысы Жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісіне немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапқа қол қою

Басқарманың тиісті бөлімінің жауапты орындаушысы Жер қойнауын пайдалану жөніндегі операцияларды жүргізуге арналған келісімшартты тіркеу актісін немесе мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тарту туралы дәлелді жауапты мемлекеттік қызмет алушыға немесе сенімхат бойынша оның өкіліне жеке келген кезде қолына беру


www.saryarka-samaly.kz

ХАБАРЛАМА

Тілге - ќўрмет

Байќау

Жаќында Павлодар ќаласындаєы №24 орта мектепте ґзге ўлт ґкілдерініѕ арасында «Тіл-достыќтыѕ ќўралы» атты байќау ґтті. Бўл шараєа орыс тілінде білім беретін мектептерден, балабаќшалардан ўстаздар мен тјрбиешілер ќатысты. Талапкерлер сайыста ќазаќ тілінде ґзін таныстыру, маќал-мјтелді жатќа айту, ќазаќ тіліндегі мјтінді аудару, ґнер кґрсету, сўраќќа жауап беру сынды байќаулардан ґтті. Ќатысушылар «Бауырсаќ» ертегісін сахналады, маќал-мјтелдерді мјнерлеп жатќа айтты, тамылжыта јн шырќады. Байќау нјтижесі бойынша бірінші орынды ќатарластарынан оќ бойы оза шапќан №4 орта мектеп оќытушысы Т.Петрова, екінші орынды №21 орта мектептіѕ мўєалімі Т.Астафьева, ал, їшінші орынды №41 орта мектептіѕ мўєалімі К.Филипушко иеленді. Жїлдегерлерге ескерткіш сыйлыќтар мен маќтау ќаєаздары табыс етілді.

Гїлнўр ЖЎМАТАЕВА, №41 орта мектептіѕ мўєалімі, Павлодар ќаласы.

Ќазаќ тілін оќытуєа арналєан «Еѕ їздік оќулыќ» конкурсыныѕ ЕРЕЖЕСІ Павлодар облысыныѕ Тілдерді дамыту жґніндегі басќармасы 2012 жылєы желтоќсан айында облыс јкімі бекіткен Павлодар облысында 2013-2015 жылдарєа арналєан «Ќазаќ тілі» облыстыќ жол картасыныѕ ісјрекет жоспарыныѕ 29-тармаєына сјйкес ќазаќ тілі мамандарыныѕ аймаєымыздаєы тўрєындарєа ќазаќ тілін їйретуге арналєан јдістемелік тўрєысы жаєынан тиімді ќўрастырылєан оќулыќты ќолдау маќсатында «Еѕ їздік оќулыќ» атты облыстыќ конкурс ґткізеді. Конкурсќа облысымыздыѕ јрбір азаматы ќазаќ тілін оќытуєа ќатысты оќулыєын ўсына алады. Конкурсќа ўсынылатын оќулыќќа мынадай талаптар ќойылады: - оќулыќ ЌАЗТЕСТ жїйесініѕ ортадан жоєары – В2, жоєары – С1 деѕгейлеріне сјйкес тілді їйретуге арналуы ќажет; - оќулыќта берілген грамматикалыќ материалдар мен сґздік ќор ґзара їйлесімді болуы керек; - Тараулардаєы негізгі лексикалыќ таќырыптар тіл їйренушініѕ ойын ќозєайтын, пікірін білдіретін, ґз ойын айтуєа тїрткі болатындай болуы керек;

- жеѕілден кїрделіге ўласатын ой ќозєау, пікірін білдіру, ґз ойын айту, сондай-аќ жаѕа лексикалыќ ќормен таныстыру, негізгі лексикалыќ таќырыпќа дайындыќ тапсырмаларын орындауєа негізделуі керек; - оќулыќта келтірілген мысалдар мен сґйлемдердіѕ, суреттердіѕ аймаєымыздаєы оќиєаларєа, жерлес ўлы тўлєаларєа т.б. байланысты болуы; - ќўрастырылєан жаттыєулардыѕ ќызыќты болуы; - баќылау, ќадаєалау тапсырмаларыныѕ жан-жаќты, жїйелі болуы - Барлыќ бґлімдердіѕ материалдармен толтырылуы жјне ќўндылыєы; Конкурсќа ўсынылєан оќулыќтар облыс тілдерді дамыту жґніндегі басќармасы бекіткен ќазылар алќасыныѕ отырысында сараланып, їздік деп танылєандар арнайы жїлделермен марапатталады. Конкурсќа ўсынылатын оќулыќтар аєымдаєы жылдыѕ ќыркїйек айына дейін облыс тілдерді дамыту жґніндегі басќармасына жолдануы тиіс. Павлодар ќаласы, Ак. Сјтбаев кґшесі 136, 4-ќабат, 415, 422 кабинеттер. Байланыс телефондары: 8 (7182)329174, 326781 E-mail: tilder@rambler.ru

ХАБАРЛАМА Павлодар облыстыќ мјслихатыныѕ депутатын сайлау жґніндегі №6 Железин сайлау округі бойынша Железин округтік сайлау комиссиясыныѕ ќўрамы 140400, Железинка селосы, Квитко��а кґш. 13, №20 Железин кјсіптік колледжі, телефон 40-2-16

Тґраєа - Дјулетов Темірболат Мўхаметќалиўлы Тґраєаныѕ орынбасары - Фомин Владимир Николаевич Хатшы - Калюжная Ирина Акимовна Комиссия мїшелері - Асаинова Салтанат Жјкенќызы, Кјкімова Шолпан Аязќызы, Адамов Бекежан Жолатўлы, Ставрова Татьяна Федоровна Ќазаќ ўлтынан шыќќан, жауапты, зейнет жасына жеткен јйел ќарт адамныѕ кїтушісі ретінде ќажет. Тел.: 8 (7182) 61-80-75, 87055738431. «ПАВЛОДАРЗЕРНОПРОДУКТ» ЖШС, СТН 450500001483, ЖСН 040840007548 конкурстыќ басќарушы ЌР, Павлодар обл., Железинка ауд., Мыѕкґл ауылы, Целинная кґш., 5, «ПАВЛОДАРЗЕРНОПРОДУКТ» ЖШС (ЌР, Павлодар обл., Железинка ауд., Мыѕкґл ауылы, Целинная кґш. 5.) борышкердіѕ мїлкін (активін) саудасаттыќ ґткізу туралы хабарлайды, ол Павлодар ќ., Ќайырбаев кґш., 34 їй, 312 каб. мекенжайы бойынша 2013 жылєы 28 аќпанда сає. 11.00-де болады. Борышкердіѕ негізгі ќызметі – ќоєамдыќ ќажеттіліктерді тауарларда, жўмыста жјне ќызметте ќанаєаттандыру (астыќтыѕ саќтауы, ўн тартатын ґнiмнiѕ ґндiрiлуі жјне iске асыруы, ќўрама жем). Мїлік сауда-саттыќќа бір лотпен ќойылады. Лот №1 – Мыѕкґл элеваторыныѕ жер телімін уаќытша ґтеулі пайдалану (жалєа) ќўќыєы, жер 13,3005 га, Павлодар облысы, Железинка ауд., Михайловка а/о, Мыѕкґл ст., объектініѕ жаєдайыќанаєаттанарлыќ емес, ўсталыќ - 9,3м2, ќойма єимараты- 3332,4м2 – 1956 ж/салынєан; -(алмалы-салмалы -59,4м2, жўмыс мўнарасы - 1479,0м2, тґртбўрышты бункер - 2517,4м2, гараждар 4 дана -155,4м2, дизельді ќойма 623,9м2, авто ќабылдау єимараты -346,2м2, кеѕсе-186,6м2, медпункт-34,0м2, кептіру ќоймасы №2,3-585,6м2, ќазандыќ -87,1м2, ґтпелі 220,7м2, ґрт ќорєау єимараты-117,9м2, бекет 22,8м2, ґтулік-4,6м2, ќойма 6 дана -14733,7м2, ќалдыќтар цехі -372,9м2)-1959ж/с; (СОБ мўнарасы -591,3м2, таразылыќ - 20,8м2, ќару- жараќтыќ13,9м2)-1960ж/с.; керек-жараќ єимараты 506,3м2-1963ж/с.; таразылыќ-40,0м2-1967ж/с.; бўрєы мўнарасы- 3,7м2-1968ж/с.; ќойма №2 33,3м2-1970ж/с.; ЖЖН єимараты №1,2 -19,0м21975ж/с.; зертхана-165,5м2-1979ж/с.; (таразылыќ- 15,3м2, кептіру ќоймасы №1-58,6м2)1988ж/с; 2 автокґлік – ГАЗ 53- ГАЗ 53 – S121ML, S703VP; ќўрал-жабдыќ, аєашты шпалалар, ТМЌ, аєылшын јдісімен, бастапќы баєа – 110062601 теѕге. Кепiлдi жарна – ЖЖК KZ59470172203А133509, «ForteBank» АЌ филиалында, , БЖК FOBAKZKA, СТН 450500001483 БСН 040840007548 банк шотына лоттыѕ бастапќы баєасыныѕ 10% мґлшерінде тґленеді. Дебиторлыќ берешек сауда-саттыќќа

3 лотпен, голландыќ јдіспен ќойылады: Лот №1 - «Казахская Дистрибуционная Компания» АЌ дебиторлыќ берешегі - бастапќы баєасы 23375 теѕге, еѕ тґмен баєасы 3506 теѕге. Лот №2 – Т.Б.-Мустафаев дебиторлыќ берешегі - бастапќы баєасы 745645 теѕге, еѕ тґмен баєасы 111846 теѕге. Лот №3 – Д.А.Аушахманова дебиторлыќ берешегі бастапќы баєасы 166000 теѕге, еѕ тґмен баєасы 24900 теѕге. Кепiлдi жарна – ЖЖК KZ59470172203А133509, «ForteBank» АЌ филиалында, , БЖК FOBAKZKA, СТН 450500001483 БСН 040840007548 банк шотына лоттыѕ бастапќы баєасыныѕ 10% мґлшерінде тґленеді. Мїлікті сатудыѕ ерекше шарттары жјне сатып алушыларєа ќойылатын ќосымша талаптар: жем саќтау маќсатында сатып алушымен оны пайдалану шартымен бір кешенмен иеліктен айырады, жем саќтау ќоймасы бґлінбейтін болып табылады. Ґтiнiмдер ќабылдау жјне сауда-саттыќќа ќатысуєа тiлек бiлдiрушi тўлєаларды тiркеу осы хабарлама жарияланєан кїннен кейінгі кїннен бастап Павлодар ќ., Ќайырбаев кґш., 34 їй, 312 каб. тел.: 8(7182) 39-32-19, 87021692831 мекен-жайы бойынша жўмыс кїндері сає. 9.00 бастап 18.00-ге дейін ќабылданады, тїскі їзіліс 13.00-14.00. Ґтiнiмдерді ќабылдау жјне саудасаттыќќа ќатысушыларды тіркеу сауда-саттыќ басталєанєа дейiн бiр саєат бўрын аяќталады. Сауда-саттыќќа ќатысушы ретінде тіркелу їшін ќўжаттар ґзімен не їшінші тўлєаныѕ ґкілеттігі бойынша ґкілдігі тиісті тїрде ресімделген болса сауда-саттыќты ўйымдастырушыєа ўсынылады. Ќосымша аќпаратты Павлодар ќ., Сормов кґш., 5-21 їй, тел.: 8(7182) 55-97-13, 87021692831 мекен-жайы бойынша алуєа болады. Конкурсты ўйымдастыру бойынша шаєымдар ЌР, Павлодар ќ, Женіс алаѕы, 5а, 317 каб. тел. 8(7182) 3201-40, ЌР ЌМ «Дјрменсіз борышкерлермен жўмыс комитетініѕ Павлодар облысы бойынша департаменті» ММ. Эл.поштасы knd_pavl@at.minfin.kz. мекен-жайы бойынша жўмыс кїндері сає. 9.00-ден бастап 18.30-єа дейін ќабылданады, тїскі їзіліс - 13.00-14.30 дейін.

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

23

«Innova» ЖШС, СТН 451500224521, БСН 040940001364 конкурстыќ басќарушысы, Павлодар ќ-сы, Орталыќ ґнеркјсіп ауданы, Торговая к-сі, 11 мекенжайы бойынша жјне Ќостанай облысы, Лисаковск ќ-сы, 2 промзонада орналасќан борышкердіѕ мїлкін баєалау бойынша ќызметті сатып алу жґніндегі конкурсты жариялайды. Борышкердіѕ мїлкі ќўрамына: ќойма, (зарядная) уаќытша ґтеулі жер ќўќыєымен, арматура цехы, ЖЭО-ДОК бу трассасы уаќытша ґтеулі жер ќўќыєымен, 11 дана жїк автокґлігі 1984-2003 ш.ж., 2 дана женіл автокґлік 1995-2005 ш.ж., 2 дана автобус 1984-1989 ш.ж. жјне 10,007 далл спирт пен су ќоспасы. Конкурсќа ќатысу їшін ґтінімдер хабарлама жарияланєан кїннен бастап 15 жўмыс кїні ішінде Павлодар ќ-сы, Ќайырбаев к-сі, 34, каб. 312 мекен-жайы бойынша сає.10.00-17.00ге дейін ќабылданады, тїскі їзіліс сає.13.00 -14.00, тел.: 8 (7182) 39-32-19, 87011263620. Конкурсты ўйымдастыру бойынша шаєымдар «Дјрменсіз борышкерлермен жўмыс Комитетініѕ Павлодар облысы бойынша Департаменті» ММ Павлодар ќ-сы, Жеѕіс алаѕы, 5а, 313 каб. мекен-жайында сає. 9.00-ден 18.30-єа дейін ќабылданады, їзіліс сає.13.00– 14.30, тел. 32-01-40 эл.поштасы: knd_pavl@at.minfin.kz.

Павлодар облысы ауданаралыќ экономикалыќ сотыныѕ 2012 жылєы 14 желтоќсандаєы №25098/2012 шешімімен «СТРОЙТЕХ-ПАВЛОДАР» ЖШС банкрот деп танылып, ґндірістік іс ќозєалды. Заѕды мекен-жайы: Павлодар ќ., Орталыќ ґнеркјсіп ауданы, заѕды тўлєаны мемлекеттік тіркеу кујлігі №13416-1945 ЖШС 2007 жылєы 30 мамыр, алєашќы рет тіркелу кїні 14.09.2005ж. СТН 451500232225. Кредиторлардыѕ шаєымдары осы хабарландыру жарияланєаннан кейін екі ай бойы Павлодар ќ., Абай к-сі, 115 їй мекен-жайы, 8 (7182) 32-15-81 телефоны бойынша ќабылданады.

Меруза (Мјнза) Аубјкірќызын еске аламыз Їлкенді ќадірлейтін, кішіні бауырына басатын, адал жар, су сўраса – сїт пен айран беретін ќайран Жеѕешем. 27 ќаѕтарда ґмірден баќиєа сапар шеккеніне 40 кїн болады. Саєынышпен жеѕешемніѕ рухына мына ґлеѕ жолдарын арнаймын: Ардаќты да, аяулы да, ќымбаттым, Мјѕгілік ўйќыєа бґлендіѕ єой сен бїгін. Мен ґзіѕмен, ќайда болсаѕ да бірге едім, Сыйлаєаныѕ жїрегімде жїр меніѕ. Кїн нўрындай жадыраушы еді кїлгеніѕ, Ќандай жаќсы еді ортамызда жїргеніѕ. Жолдасыныѕ, балаларыныѕ ќайєысына ортаќтасып, кґѕіл айтамын. Жеѕешемніѕ жатќан жері жарыќ, топыраєы мамыќ болсын. Мен сізді ешќашанда ўмытпаймын. Абысыны Дјметкен.

Мўхтар Оразбайўлын еске аламыз Май ауданыныѕ тумасы Мўхтар Оразбайўлын саєынышпен еске аламыз. Ардаќты ата, ќамќор јке бола білген Мўхтар Оразбайўлыныѕ ќайєысы ќабырєамызды ќайыстырды. Јкеміздіѕ фјниден баќиєа аттанєанына ќырыќ кїн толады. Осы уаќыт ішінде оныѕ арамызда жоќтыєы жанымызєа ќатты батты, жанарымызєа еріксіз жас алдырды. Шаѕыраќтыѕ шаттыєы болып ортамызда кїліп-ойнап жїрген јкеміздіѕ жаны жјннатта шалќысын. Ќараѕєы їйі жарыќ, топыраєы торќа болсын демекпіз. Сіз жайлы жиі айтамыз, саєынамыз, Таєдырдыѕ салєанына баєынамыз. Жанарларєа жас толып тыєылєанда, Ќабіріѕніѕ басынан табыламыз.

Јкеміз Мўхтар Оразбайўлыныѕ ќырќына арналєан ас 2 аќпан кїні, Май ауданы, Кґктґбе ауылыныѕ «Диана» кафесінде, саєат 12.00-де беріледі. Саєынышпен еске алушылар: балалары.

Лјззат Баќиќызын еске аламыз Саєынаева – Шерімбетова Лјззат Баќиќызы тірі болса биыл аќпан айыныѕ 2-ші жўлдызы кїні 47 жасќа толар еді. Лјззатжан, келіп ќапты-ау туєан кїніѕ, Бар болсаѕ отыратын думан ќўрып. Ендігі ќолдан келер бар шарамыз, Тілейміз бір Алладан имандылыќ. 40-тыѕ жетеуіне-аќ келер едіѕ, Еркелеп ортамызда жїрер едіѕ. Саєынып еске аламыз ўмыта алмай, Аќ кґѕіл аѕќылдаєан мінезді едіѕ. Боталарыѕ жаутаѕдап јлі іздейді, Туєан-туыс, бауырлар бјрі іздейді. Жарќ етіп бір жатќан кеп ќалар ма деп, Кґѕіл шіркін ќия алмай кґп іздейді. Амал не жатќан жеріѕ жарыќ болсын, Топыраєыѕ – тґсегіѕ мамыќ болсын. Артыѕда ќалєан ўрпаќ аман болып, Ґзіѕе тек иманыѕ серік болсын.

Лјззат марќўмныѕ жылы 2013 жылдыѕ наурыз айыныѕ 17-сі кїні сає. 12.00де Екібастўз мешітінде беріледі. Еске алушылар: туєан-туыстары, бауырлары.

Май ауданыныѕ јкімі Павлодар облысы јкімі аппараты басшысыныѕ орынбасары Баєўстар Тўрсынўлы Сапаровќа јжесі

Рахилјніѕ

ќайтыс болуына байланысты ќайєысына ортаќтасып, кґѕіл айтады. Май ауданыныѕ јкімі Павлодар облысы јкімініѕ бас инспекторы Перизат Бейсенбекќызы Јмірќўловаєа жолдасы

Аќтоєай ауданыныѕ јкімі Павлодар облысы јкімі аппараты басшысыныѕ орынбасары Баєўстар Тўрсынўлы Сапаровќа јжесі

Рахилјніѕ

ќайтыс болуына байланысты ќайєысына ортаќтасып, отбасына жјне туєан-туыстарына кґѕіл айтады.

Біржан Ќайырбайўлы Јмірќўловтыѕ ќайтыс болуына байланысты ќайєысына ортаќтасып, кґѕіл айтады. Ертіс ауданыныѕ јкімі Павлодар облысы јкімі аппараты басшысыныѕ орынбасары Баєўстар Тўрсынўлы Сапаровќа жаќын туысы

Рахилјніѕ

ќайтыс болуына байланысты ќайєысына ортаќтасып, кґѕіл айтады.

Качир ауданыныѕ јкімі Павлодар облысы јкімініѕ бас инспекторы Перизат Бейсенбекќызы Јмірќўловаєа жолдасы

Біржанныѕ

ќайтыс болуына байланысты ќайєысына ортаќтасып, кґѕіл айтады.

Облыстыќ «Сарыарќа самалы» газетініѕ ўжымы басылым ќызметкері Айдана Бјстемиеваєа атасыныѕ ќайтыс болуына байланысты ќайєысына ортаќтасып, кґѕіл айтады.


Кезекші редактор -

Јсемгїл ЌАБДУАХИТ

www.saryarka-samaly.kz

ПАЙЫМ ОЌШАУ ОЙ

24

31 ќаѕтар, бейсенбі, 2013 жыл

Мейірбандыќ тіл мен дінді талє��й ма? Осыдан тґрт жыл бўрын Тїркияныѕ Анталия ќаласында јлдебір жол-кґлік апаты орын алды. Кенеттен жол їстіне жїгіріп шыќќан бір жеткіншекті ауыр жїк кґлігі ќаєып кеткен. Жергілікті аурухананыѕ жансаќтау бґліміне тїскен ол біраз уаќытќа дейін комада жатты. Кейін есіне келген науќастыѕ алєан жараќаттар салдарынан сал ауруына шалдыќќаны, оныѕ їстіне сґйлей алмайтыны аныќталды. Сыртќы тїріне ќараєанда бґтен ўлттыѕ баласына ўќсаєан, іздеушісі жоќ мїгедек жасґспірімді Гїлсім Ќабадайы есімді тїрік апайы їйіне алып, ґз баласындай кґреді, ќамќорлыќ жасайды. Арада тґрт жыл ґтті. Науќас баланы ешкім іздеп келмеді. Ќўќыќ ќорєау органдарына да іздеуге жарияланєан жеткіншектер туралы аќпарат тїспеді. Осы уаќытќа дейін мїгедек баланы ґз перзентіндей кґрген Гїлсім оєан «Їміт» деген есім берді. Таяуда Гїлсім апайдыѕ ќайратты ісіне ќайран болєан ресейліктер оны телевизиялыќ баєдарламаныѕ біріне шаќырып, ќонаќ етті. Таќырыптыѕ ґзегі – Гїлсім Ќабадайыныѕ мїгедек болєан ґзге ўлт баласын асырап алєаны. Студиядаєы кґрермендердіѕ назарына Їміт жайлы тїсірілген репортаж ўсынылды. Журналистер ым-ишара білдіруден айырылєан Їміттіѕ Анталияєа келген ресейлік тілшілердіѕ орысша тілдескенін естіген кезде кґзіне жас алєанын тілге тиек етті. Баланыѕ орысша сґздерді ќўлаєы шалєанда кґз-жанары мґлтілдеп, тынышсыз кїй кешетіні кґпшіліктіѕ назарына ілінді. Бјлкім, Їміт – Тїркияєа оќу їшін келген Ресейдіѕ азаматы немесе орыс тілдерін жетік меѕгерген ТМД елдерініѕ тумасы шыєар. Журналистердіѕ маќсаты да осы еді – баєдарлама теледидардан кґрсетілгеннен кейін Їміттіѕ жаќындарын табу. «...Мен Їмітті екінші мјрте дїниеге јкелгендей болдым. Алайда, онсыз ќала аламын ба, оны басќаєа беруге кїшім жете ме, білмеймін. Ол – меніѕ балам. Мїмкін дјл ќазір оныѕ туєан анасы бауыр еті – баласын іздеп, кґз жасын кґл етіп отырєан шыєар... Їміт екі ел арасындаєы кґпірге айналады, екі ананыѕ ортаќ перзенті болады. Жїрегім осыны сезеді», - деді Гїлсім баєдарламаныѕ ќатысушыларына тіл ќатып. «Сіз осындаєы кґптеген саясаткерлер мен депутаттардыѕ батылы бара алмаєан істі атќардыѕыз» десті баєдарламаєа ќатысќан кґрермен ќауым Гїлсімге алєыс пен ќошеметін білдіріп. «Жылдар бойы бґтен біреудіѕ баласына аналыќ мейіріміѕізді беру їшін, оны кїту їшін кїш-ќуатты ќайдан аласыз?» деген сўраќќа Гїлсім ана: «Мені Жаратќан, елім, дјрігерлер мен тїрік аналары жігерлендіреді. Бўны сґзбен айтып жеткізу мїмкін емес. Мемлекетіме сенім білдіріп, бўл іске бел будым. Мемлекет те кґмегін аяєан жоќ. Осыдан біраз уаќыт бўрын Жаратќан бізді байлыєымыздан айырды, орнына Їмітті берді... Мен баќыттымын! Меніѕ їмітім ґшпейді...», - деп жауап берді ол. Біреулер тїрік БАЌ-тары мен халыќаралыќ јлеуметтік желілерде Гїлсімніѕ јрекетін ерлікке баласа, басќалар ґзгеден гґрі ґз жетімдерімізге ќамќорлыќ жасаса игі еді деген кґзќарас ўстануда. Отандастарыныѕ бґтен жўрттыѕ баласын ќўшаєына алып, оєан ана болєаны бауырлас тїріктердіѕ барлыєына бірдей жаќпаса керек. Сіз ше, ќўрметті оќырман, ґзге ўлттыѕ баласын бауырєа басып, «балам» деуге жїрегіѕіз жете ме? Јлде шын кґѕілден шыќќан мейірбандыќ, расында да, тіл мен дінді талєамайды ма? Сіз Гїлсімніѕ орнында болсаѕыз, ќайтер едіѕіз? Пікіріѕіз болса, газет редакциясына немесе www.saryarka-samaly.kz сайтындаєы «Ќойын дјптеріме» жолдаѕыз.

МЕНШІК ИЕСІ:

Май ауданы Кґктґбе ауылыныѕ тўрєыны Арынов Єибадат Тўрсынўлын мерейлі 50 жасымен ќўттыќтаймыз. Денініѕ саулыєын, отбасыныѕ амандыєын, жўмысыныѕ жемісін тілей отырып, келесі ґлеѕ шумаќтарын арнаймыз:

«Павлодар облысы јкімініѕ аппараты» мемлекеттік мекемесі (Павлодар ќаласы)

Кеше єана балєын едіѕ, бала едіѕ, Бастан ґттіѕ жастыќ шаќтыѕ јлемін. Бїгін міне, баєындырып отырсыѕ Елу деген јдемі жастыѕ кемелін. Їлкендерге їлгі еттіѕ санасын, Кішілерге – ардаќ тўтар аєасыѕ. Ґз їйіѕде мјртебелі, дарасыѕ, Ал біз їшін – ґмір бойы баласыѕ. Ќуанышыѕ ќўтты болсын, Єибадат, Шаттыќпенен ґрілсін тек єўмырыѕ. Жастыќ жігер кемімесін, самєай бер, Мыќты болсын отбасында тўєырыѕ! Жайдары боп жїре берші їнемі,

«Центр аналитической информации» ЖШС, «Сарыарќа самалы» облыстыќ газеті

Директоры Р.Т.БИЛЯЛОВ

Баќыт, шаттыќ ќалмасыншы бір елі. Сеніѕ тойыѕ – біздер їшін зор баќыт, Ќабыл алшы туыстардыѕ тілегін! Ќўттыќтаушылар: жанўясы, туєан-туыстары

Телефоны 61-81-10

Бас редакторы А.Ј.ЈБІШЕВ Телефоны 61-80-15

АЛЄЫС

Ўстаз – мектептіѕ жїрегі... Мўзбалаќ аќын Мўќаєали «тарыдай болып кіресіѕ, таудай болып шыєасыѕ» деп жырлаєандай, біз Павлодар ќаласыныѕ №2 жалпы орта білім беру мектебініѕ бастауыш сынып мўєалімі Алтын Уахитќызы Естаеваєа ыстыќ ыќыласымызды ґзіміздіѕ сїйікті басылымымыз арќылы жеткізуді жґн кґрдік. Білім ордасы биылєы оќу жылынан бастап таза мемлекеттік тілде беретін мектеп ретінде жўмыс жасай бастады. Бїлдіршіндерімізді жетектеп, бірінші сыныптыѕ босаєасын аттаєанымыз кїні кеше еді. Міне, жартыжылдыќ ќорытындысы да шыќты. Жаќында балаларымыз сауат ашу курсын толыќ тјмамдап, «Јліппемен» ќоштасты. Осы кезеѕ аралыєында меѕгерген білімдері, ґнерге ќўштарлыќтарыныѕ артќандыєы таразыєа тїскен шарадан кеудемізді ќуаныш кернеп шыќтыќ. Болашаќ бїгіннен басталады деп жатамыз. Ал, бїгінгі бірінші сыныптыќтардыѕ баєдарлама бойынша екі тоќсанда игерген білімдері келешегіміздіѕ кемелді бола тїсетіндігін дјлелдеп бергендей болды. Біз, 1 «а» сыныбыныѕ жетекшісі Алтын Естаеваєа алдаєы уаќытта да шыєармашылыќ табыс тілейміз. Бір топ ата-аналар атынан - Гїлсім ЖАЌЫПОВА,

Јсем НАМАЗБАЕВА.

МЈДЕНИЕТ

Кел, билейік! Таяуда облыс орталыєында «Алаѕ патшалары» атты би сайысы басталды. Павлодар ќалалыќ білім беру бґлімініѕ балалар шыєармашылыєы жјне бос уаќытын ќамту орталыєы ауќымды жобаны ґткізуді дјстїрге айналдырєан. Би додасына «хип-хоп» жјне «тектоник» стилін меѕгерген бишілер ќатыса алады. Ўйымдастырушылардыѕ айтуынша, сайысты ґткізу туралы бастаманы оќушылардыѕ ґзі кґтерген. Сондыќтан, байќау жас бишілер тарапынан зор ќызыєушылыќќа ие. Мјселен, ґткен жылы облыс орталыєындаєы 200-ге жуыќ ґнерпаз 25 мектептіѕ намысын ќорєаєан.

Мерейтойлыќ кґрме Павлодар облыстыќ кґркемсурет музейінде фотосуретші Борис Краснянскийдіѕ 80 жылдыќ мерейтойына орайластырылєан жеке кґрме ашылды. Павлодарлыќтар назарына аќ-ќара тїсті 90 фотосуреттен ќўралєан экспозиция ўсынылды. Борис Захарович Краснянский – жергілікті «Орион» фотоклубыныѕ белді мїшесі. Ґнерпаз «Сїйікті Отаным» атты бїкілодаќтыќ байќаудыѕ дипломанты, Франциядаєы «Ќара субўрќаќ» фотосуретшілер ќауымдастыєыныѕ ќўрметті мїшесі, сондай-аќ, Ресей Фотосуретшілері одаєыныѕ ґкілі. Оныѕ шыєармашылыќ мўраєатында кґне Павлодардыѕ даму тарихы кґрініс тапќан. Ґз тілшіміз.

Аќпан айыныѕ кїнтізбелік кестесі

Аталып ґтілетін жјне еске Пікіріѕіз болса, газет редакциясына немесе www.saryarka-samaly.kz алынатын кїндер сайтындаєы «Ќойын дјптеріме» жолдаѕыз.

Сауал – сізден, жауап – бізден - Ауа райыныѕ ќолайсыздыєы баршамызєа ќиындыќ тудырып тўрєаны аныќ. Сўрайын дегенім, кґлігіміз жолда сынып , ќар мен аяздыѕ ќўрсауында ќалып ќойєан жаєдайда ќайда хабарласып, кімнен кґмек сўрауєа болады? Ерден АМАНОВ, Павлодар ќаласы.

Наталья ХРАМОВА, Павлодар облыстыќ тґтенше жаєдайлар жґніндегі департаменті жедел ќўтќару бґлімі бастыєыныѕ орынбасары: - Жол їстінде ќиыншылыќќа тап болєан тўрєындар облыстыќ тґтенше жаєдайлар департаментініѕ 112, 101 (аќысыз) немесе (8-7182) 32-36-92 нґмірлеріне ќоѕырау шалып, кґмек шаќыруы ќажет. Ќоѕырау тікелей жедел ќўтќарушы топ пен ґрт сґндірушілерге тїседі. Ал, шалєай аудандардаєы жолаушылар жергілікті јкімдіктіѕ кґмегіне жїгінуі керек. Јр ауданда облыстыќ тґтенше жаєдайлар департаментініѕ ґкілі бар. Бўл маман јкімдікпен бірлесіп, ґздігінен шаралар ќабылдауєа немесе облыстыќ департаментті хабардар етуі керек.

Газет Ќазаќстан Республикасыныѕ Мјдениет жјне аќпарат министрлігінде тіркеліп, тіркеу туралы 23.11.2012 ж. №13191-Г кујлігі берілген

Басылым Ќазаќстан Республикасы жјне Ресейдіѕ Омбы, Новосібір облыстары, Алтай ґлкесі жјне Монєолияныѕ Баян-Ґлгей аймаєына тарайды. ГАЗЕТ 1979 ЖЫЛЫ «ЌЎРМЕТ БЕЛГІСІ « ОРДЕНІМЕН МАРАПАТТАЛДЫ. ЖШС-ніѕ мекен-жайы: Павлодар ќаласы, Ленин кґшесі, 143-їй, e-mail: kense-cai@mail.ru Редакцияныѕ мекен-жайы: 140000, Павлодар ќаласы, Ленин кґшесі, 143 їй. Теле/факс 61-80-15

Газеттіѕ электронды поштасы: s_samaIy@maiI.ru Біздіѕ сайт: www.saryarka-samaly.kz Газеттіѕ нґмірі «Сарыарќа самалыныѕ» компьютер oрталыєында теріліп, беттелді.

Бас редактордыѕ орынбасарлары – 61-80-23, 61-80-19. Жауапты хатшы - 61-80-18. Јлеуметтік ќорєау - 61-80-20. Денсаулыќ, білім - 65-12-77. Тіл, јдебиет - 61-80-17. Экономика, саясат, ќўќыќ, имандылыќ, спорт, мјдениет, «Айналайын», «ЖАС times» 61-80-20. Жарнама бґлімі е-mail: s_samaIy_reklama@maiI.ru 65-12-75.

Маркетинг жјне тарату бґлімі 61-80-32. Газет аптасына їш рет шыєады, апталыќ таралымы 45087 дана, бїгінгі кґлемі 6 б.т. Баспа индексі 65441. «Вестник» ЖШС-ніѕ «PrimaLux» баспаханасында басылды. ЌР Павлодар облысы, Екібастўз ќаласы, Јуезов кґшесі, 15-їй. Газеттіѕ сапалы басылуына баспахана жауап береді. Телефоны: 8/7187/ 75-50-44. Басылуєа ќол ќойылєан уаќыты 17.00. Тапсырыс - Г-13-2167. Хаттар, ќолжазбалар, фотографиялар мен суреттер рецензияланбайды жјне ќайтарылмайды. Кґлемі А4 (14 кегль) форматындаєы 3 беттен асатын материалдар ќабылданбайды. Редакция оќырмандардан тїскен барлыќ хаттарды тегіс жариялауды жјне оларєа жауап беруді міндетіне алмайды. Жарнамалыќ материалдардыѕ мазмўнына жарнама берушілер жауап береді. Нґмірді јзірлеу барысында интернет ресурстарынан алынєан фотосуреттер де пайдаланылды. Авторлардыѕ пікірлері редакция ўстанєан кґзќарасќа сјйкес келмеуі де мїмкін.

«Сарыарќа самалында» жарияланєан материалдарды кґшіріп немесе ґѕдеп басу їшін редакцияныѕ жазбаша рўќсаты алынып, газетке сілтеме жасалуы міндетті.


saryarka