Page 1

САРЫАРҚА САМАЛЫ

Павлодар облыстық газеті 1929 жылғы 15 ақпаннан шығады ssamaly29@gmail.com

www.saryarka-samaly.kz

facebook.com/saryarka15

АЛҚАЛЫ ОТЫРЫС

Үкіметтегі үлкен жиын:

үміт пен күдік

13 ақпан, сейсенбі 2018 жыл №18 (15189)

@saryarka_samaly

Нақпа-нақ «Туған жер» жобасы аясында еліміздің меценаттары

51 млрд. теңгеден астам демеушілік көмек көрсеткен БАҒА САЯСАТЫ

Жәрмеңке жабық кешенде Павлодарлықтар асыға күтетін ауыл шаруашылығы жәрмеңкесі жаңа мекенжайға ауысты. Бұған дейін ашық аспан астында ұйымдастырылып келген саудасаттық жылы, жайлы орынға көшірілді. Тағы бір жағымды жаңалық, бұдан былай аталмыш жәрмеңке аптасына алты күн өтетін болады. Данияр ЖҰМАДІЛ

Сурет akorda.kz сайтынан алынды.

Өткен аптада Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев жыл сайынғы дәстүр бойынша Үкіметтің кеңейтілген кеңесіне қатысып, Премьер-Министрдің баяндамасын тыңдады. Әр салада атқарылған істерді тізбектеген Үкімет басшысы Бақытжан Сағынтаевқа Президент оның баяндаманы жақсы жасағанын, бірақ өзіндік сыни көзқарасын көре алмағанын алға тартты. Кеңесте өзге де ведомство басшылары мен облыс әкімдері сынға ұшырап, араларында қатаң сөгіске іліккендері де бар.

Нөмірден оқыңыз:

Жалғасы 2-бетте

«ТУҒАН ЖЕРГЕ ТАҒЗЫМ» Айтыстың үлкен сахналарында Павлодар облысының намысын қорғап жүрген ақындардың бірі «Алтын домбыра» сыйлығының иегері Аспанбек Шұғатаев. Ол - Қазақ Хандығының 550 жылдығына арналған халықаралық және басқа да бірнеше дүбірлі сөз аламандарының жеңімпазы атанып, көрермен көзайымына айналған ақын. Айтыскер жақында Павлодарда өзінің жеке шығармашылық кешін өткізбек. Соған орай аз-кем әңгімелескен едік. Толығырақ 4-бетте

Өткен сенбіде облыс орталығының тұрғындары ауылдың арзан өні мі н алу үшін үйреншікті кіші айналмалы жол бойындағы базарға емес, Суворов көшесі, 11-үй мекенжайында орналасқан «Сарыарқа» дүкеніне барды. Бұдан былай ауыл шаруашылығы жәрмеңкесі осы сауда орнының ғимаратында өтетін болады. Павлодар қаласының әкімі Нұржан Әшімбетовтің айтуынша, бұл ретте жергілікті тұрғындардың өтініші ескерілген. - Ауыл шаруашылығы жәрмеңкесінің ашық аспан астында ұйымдастырылуы жұртшылық үшін ыңғайсыздықтар тудырып келді. Қыстың сары аязында, боранында, жаздың ші ліңгір ыстығында таң сәрі ден кезек күті п, сауда жасау оңай емес. Ол саудагерлер үші н де қиынға соқты. Сондықтан жабық коммуналдық базар құру мәселесін қолға алдық. Суворов көшесі бойында орналасқан осынау сауда орнының иесімен келісімге отырдық. Ол бізге сауда алаңын 5 жылға тегін беріп отыр, - деді Нұржан Кемерұлы. Шаһар басшысының сөзіне сүйенсек, жақын арада мұнда арнайы тоңазытқыштар орнатылмақ. Шаруалар саудаға әкелген азық-түліктерін сонда сақтай алады. Бұл, әсі ресе, жаз мезгі лі нде ыңғайлы. Нәтижесінде ауыл кәсіпкерлерінің жол шығындары қысқартылмақ. Бұдан бөлек, фермерлер үшін сауда алаңдары тегін берілетінін атап өткен жөн. Олар өз кезегінде қала тұрғындарын арзан, сапалы өнімдерімен қуантуы тиіс.

Жалғасы 2-бетте


АЛҚАЛЫ ОТЫРЫС

2

АҚПАРАТ

13 ақпан, сейсенбі, 2018 жыл

САРЫАРҚА САМАЛЫ

Үкіметтегі үлкен жиын: үміт пен күдік

Басы 1-бетте

Түп-төркіні түсіндірілсін! Жалпы, Елбасы өткен жыл елімізге оңай болмағанын айтты. Осы ретте, Үкіметтің де біраз тер төккенін жоққа шығармады. Десе де, әлі жетілдіретін тұстардың көптігін рет-ретімен ортаға салды. Мәселен, банктік саладағы олқылықтарға тоқталды. Мұнда мемлекет қаржысына көз тіккендердің, тіпті ұрлық жайлағанын жасырмады. Сондықтан Ұлттық банкке банктердің жағдайы мен ақшаның қозғалысын бақылауға құқық беретін заң жобасын әзірлеуді тапсырды. Сондай-ақ, жиында банктерді сауықтыру жұмыстарының сәтті жүргізілгені баяндалды. Бірақ Н.Назарбаев мемлекет жекеменшік банктердің қолтығынан демеуді қою қажет дегенді кесіп айтты. Яғни, кез келген қолдау қайтарымды болуы керек. Цифрландыру ісіне жауапты азаматтарға қарата Елбасы біраз ескерту жасады. Вицепремьер Асқар Жұмағалиевке «Цифрлы Қазақстан» мән-маңызын ел түсінбейтін терминдермен емес, жалпақ тілмен түсіндіруге бейімделсін, деді. Сондай-ақ, оңтайландыру, цифрландыру үдерістерінің ең алдымен еңбек өнімділігін өсіруге бағытталатындықтан, жұмыстан босайтын адамдарды еңбекпен қамтуды ұмыт қалдырмау қажет. Қоғамның жиі сынына қалатын білім саласындағы реформаларды да Елбасы айналып өтпеді. Президент бұл өзгерістердің келешек үшін маңызды екенін атап өтті. Бірақ оны ел арасында түсіндіруге көңіл бөлуге шақырды құзырлы министрлікті. Оған қоса, цифрландыру бойынша жаппай оқытудың қажеттігін алға тартты. Сондықтан БАҚ-та тұрақты айдар ұстауды тапсырды. Онда цифрландыру қайда енгізілгені, не бергені, жалпы бұл үрдістің не екені халыққа ұғынықты тілмен түсіндірілуі тиіс. Қазіргі ұрпақ болашақта дәл осы цифрландырылған салаларда еңбек ететінін ескеруді еліміздің бас мұғаліміне тапсырды. Себебі цифрлан-

дыру өнеркәсіптік революцияның бір бөлігі болмақ. Енді осы күрделі, бірақ болашақ үшін маңызы зор жаңашылдыққа жауапты әр министрлікте кеңсе ашылмақ. Мұнда білікті IT-мамандар қызмет етеді. Президент кейбір өңірлерде медициналық мекемелерді ақпараттық технологиялармен қамтудың ақсап жатқанын сынға алды. Бұл іске жауапты облыс әкімдерін «екілік алған балаларша» тұрғызып, Елбасы әрқайсысынан есеп алды. Қара тізімге енгендер - Шығыс Қазақстан, Ақтөбе облыстары мен Астана қаласы.

Ескісін жарылқамай... Жиында Елбасы арнайы экономикалық аймақтардың жай-күйіне де тоқталды. Үкіметтегілерге ескілерін экономика көшіне ілестірмей тұрып, жаңаларын құрмаңдар, деді. Қазір жұмыс істеп тұрған 11 аймақтың қандай серпін әкелгені зерделенсін деді Елбасы. Сондай-ақ, экономикада өңдеу өнеркәсібінің үлесін арттыру да тапсырылды. Нұрсұлтан Әбішұлы елдегі жемқорлық жағдайын да сөз етті. Әсіресе, бүкіл басшылары қылмыстық жауапкершілікке тартылып жатқан автожол саласындағы атышулы і сті тілге тиек етті. Сотта ісі қаралып жатқан бұрынғы Ұлттық экономика министрі Қуандық Бишімбаевты «аяйтынын», нақтысы, қаншама қаржы шығарып оқытқан, сенім артылған азаматтың жолдан тайғанына қынжылыс танытты. Сөйтті де, Елбасы бюджеттік қаржыны жұмсауда шенеуніктердің «тәбетін» тыю қажет, деді. Әйтпесе, соңғы екі жылдың өзінде 2200 шенеунік жауапқа тартылған. Арасында министрлер де, облыс әкімдері де, ведомство басшылары да бар. Еуразиялық экономикалық одақ аясында да жұмыстардың кестеден кешігіп жатқанын айта келіп, бірқатар олқылықтарға жол берген Қаржы министріне Президент екі нші рет ескерту жасады. Енді үші нші сі соңғысы болатынын ескертті. Сонымен қатар, Н.Назарбаев Вице-премьер Ерболат Досаевқа мемлекеттік қарызды қысқарту

бойынша жұмысты бақылауға алуды тапсырды. Елбасының тағы бір тапсырғаны – тұтынушылар үшін электр қуатының құнын төмендету. Энергетика министрі Қ.Бозымбаевқа оның бұған дейінгі баяндамаларында енгізіліп жатқан жаңа модель электр қуатының құнын азайтуға септігін тигізетінін айтқанын, бірақ бұл уәдесі орындалмағанын есіне салды. Сонымен қатар, министрге Қазақстанда төртінші мұнай өңдеу зауытын салу бойынша шешімді жеделдету жүктелді. Өзін-өзі жұмыспен қамтып отырған тұрғындармен жұмысқа көңілі толмаған Елбасы еліміздің Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Тамара Дүйсеноваға «шаршадың ба?» деп шүйлікті. Бұл ретте, тұрғындардың осы санатына қатысты мәселе салдарынан міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі кейінге шегерілді. - Өзін-өзі қамтып отырғандар салық төлемейді, зейнетақы жинақтау жүйесіне қатыспайды. Көлеңкеде қалып отыр. Соңғы бес жыл қатарынан осыны айтып келемі н. Нақты тапсырмалар да бердім. Бірақ ешкім егжей-тегжейлі айналыспады, - деді Елбасы. Ақыры кеңестен кейін министр Т.Дүйсенованың орнынан алынғаны белгілі болды. Елбасы аграрлық саланы дамыту үшін жоғары оқу орындарының орны бөлек, деді. Бірақ соңғы кезде аграрлық университеттерге ылғи қыздардың қабылданатынын сынға алды. Себебі оқу бі ті рген соң қыздардың ауылға баратынына ешкім кепілдік бермейді.

Байыпсыз «байлау» беделге сын «Рухани жаңғыру» бағдарламасының сәнін кеті рі п жатқан әрекеттерді де Президент тізбелеп берді. Яғни, кейбір әкімдіктер әдеттегі жұмыстарын дәл осы бағдарламаға «байлап» өткізуге әуес. Елбасы мұндай қадамдар бағдарламаның көздегеніне сәйкес келмейтінін ескертті.

- Қарап отырсақ, олар «Рухани жаңғырудың» не екенін түсінбейді. Кішігірім нысандарды сакралды орынға жатқызады. Біз әрбір облыс аумағынан қайтсе де мұндай нысандар табуды талап етіп отырған жоқпыз. Бастысы, барды бар деу керек, деді Мемлекет басшысы. Дегенмен, кейбір өңірлердің өз әлеуеттерін әлі толық пайдаланбай отырғанын айтты. Олар - Павлодар, Солтүстік Қазақстан, Маңғыстау облыстары. Осылайша, әр министрліктің атқарған жұмысы мен жіберген кемшіліктерін сөз еткен Елбасы олардың әрқайсысына қай бағытта қимылдау керектігі жайында кеңес берді.

Облыстарға ортақ іс Президент жиыннан кейін облыстардың, Астана мен Алматы қалаларының әкімдерімен кездесу өткізді. Мемлекет басшысы кездесуде облыстар мен республикалық маңызы бар қалалардың әкімдеріне азықтүлік бағасының тұрақтылығын бақылауды және тарифтерді реттеу мәселесін назарда ұстауды тапсырды. Жылыту маусымының іркі ліссіз жүруіне де маңыз берді. Көктемгі су тасқынының алдын алу үшін қажетті шаралар қабылдауды жүктеді. Яғни, еріген қар суын тоғандарға жинап, ауыл шаруашылығына жаратуды ұсынды. - Халық саны екі мыңнан асатын ауылдық елді мекендерде жергілікті өзін-өзі басқару жүйесі енгізілетін болады. Бұл – бюджеттің төртінші деңгейі. Жергілікті жерлерге салықтың 7 түрін жинау мүмкіндігі берілді. Сондай-ақ, қаражат шығысы 19 бағыт бойынша жүзеге асырылады. Алдын ала жасалған талдау бойынша, ауылдық округтердің 11 пайызы ғана өздерін қамтамасыз етіп, өз кірісі есебінен шығындарын жаба алады. Сондықтан Үкімет облыстар басшыларымен бірлесе отырып, осы мәселені де бақылауға алуға тиіс, деді Нұрсұлтан Назарбаев. Әзірлеген – Гүлжайна ТҮГЕЛБАЙ.

БАҒА САЯСАТЫ Басы 1-бетте Данияр ЖҰМАДІЛ Жәрмеңкеге келген тұрғындардың барлығы бұл жаңашылдықты қуана қарсы алды деу қиын. Қаумалаған жұртшылық ұзақ уақыт кезекте тұруға мәжбүр болды. Әсіресе, ет сататын сауда алаңдарының алдында сығылысқан халықтың қарасы қалың. Іздеген тауарын таппай кетіп жатқан тұрғындар да болды. - Негізі жәрмеңкеге ет алу үшін келіп едім. Өкінішке қарай, кезекте

Жәрмеңке - жабық кешенде бір сағат тұрсам да құр қол қайтып барамын. Себебі жәрмеңкеге етті аз әкелгені көрініп тұр. Онымен қоса, таң сәріден сапалы еттерді талап алған сыңайлы, - дейді Павлодар қаласының тұрғыны Толғанай Жарасова. Ал Бақытбек есі мді жі гі т ет сатылатын орынға мүлде жақындай алмағанын айтады. - Мен мұндай кезекті өмірімде бірінші рет көріп тұрмын. Адамдар

бір-бірін итеріп, улап-шулап жатыр. Ақыры ет сатып жатқан сауда алаңдарына жақындай алмадым. Сүт сатып алайын деп едім, оны да таба алмадым, - дейді павлодарлық тұрғын. Дей тұрғанмен, түсіністік танытып, «көш жүре түзеледі» дегендер де бар. Жұртшылықтың басым бөлігі ауыл шаруашылығы жәрмеңкесінің жылы, жайлы орынға көшірілгеніне ризашылықтарын білдіріп жатты.

С

Н.Әшімбетов жоғарыда аталған мәселелерге қатысты түсініктеме берді. Оның айтуынша, бұл – уақытша құбылыс. - Осы жолы сүттің аз әкелінгені рас. Себебі ауа райының қолайсыздығына, тұманға байланысты екі сүт тасушы арнайы көліктер ауылдарынан шыға алмай қалды. Атап өтерлігі, бұдан былай ауыл шаруашылығы жәрмеңкесі аптасына бір рет

емес, алты күн ұйымдастырылады. Тек сейсенбі санитарлық күн болмақ. Бұл кезек мәселесін оң шешуге септігін тигізбек. Бүгінде облысымыздың ауыл шаруашылығы басқармасымен және басқа да жауапты мекемелермен келісе отырып, аудандардың шаруа қожалықтарын әр күнге жауапты етіп белгілеуді жоспарлап отырмыз, - дейді қала әкімі.


АЙНА

БАҒА САЯСАТЫ

САРЫАРҚА САМАЛЫ

13 ақпан, сейсенбі, 2018 жыл

«Арзанның жілігі татымай ма?»

БИЛІК ЕСЕП БЕРУДЕ Успен ауданының әкімі Сергей Саламацкийдің тұрғындар алдындағы қорытынды есептік кездесуі өтті.

Музыкалық мектеп қажет

Облысымыздың 39 шаруа қожалығы Павлодар қаласының әлеуметтік дүкендеріне арзан бағамен картоп, көкөніс өнімдерін жеткізеді. Биыл бұл бағыттағы жұмыстарда біршама жаңашылдық бар. Мақсат – баға саясатын тұрақтандыру. Данияр ЖҰМАДІЛ

Павлодар облысы әкімінің орынбасары Бауыржан Қасенов қаланың бірқатар әлеуметтік дүкендерін аралады. Ондағы азық-түлік тауарларының сапасы мен бағасын тексерді. Өкінішке қарай, кейбі р сауда орындарына жеткізілетін картоптың сапасы көңіл көншітпейді. - Шаруа қожалықтары өнді-ретін тауарларын нарықтық және әлеуметтік деп бөлмеуі тиіс. «Арзандатылған өнім» деп сапасыз тауар жеткізуге жол берілмейді. Өкінішке қарай, әлеуметтік дүкендегі картоптың сыртқы түрі нашар. Біз тұрғындарға қолжетімді бағамен сапалы азықтүліктің босатылғанын қалаймыз. Сондықтан мұндай кемшіліктерге жол берген шаруа қожалықтарына ескерту жасалып, тиісті түсіндіру жұмыстары жүргізілетін болады, деді Б.Қасенов.

Сондай-ақ, Бауыржан Қазыбекұлы Павлодар қаласы тұрғындарының 15-20 пайыз әлеуметті к дүкендер арқылы арзан өніммен қамту мақсаты тұрғанын атап өтті. - Әрине, қалалықтарды толығымен арзан өніммен қамту мүмкін емес. Жергілікті жұртшылықта таңдау болуы тиіс. Сол себепті әлеуметтік дүкендердің жұмысын үнемі бақылауда ұстап келеміз. Жылдағы дәстүр бойынша картоп, көкөніс өнімдерін сатып алдық. Биыл, сондай-ақ, «Павлодар» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы арқылы арзандатылған құс еті, қияр, қызанақ, күріш, қант, өсімдік майымен де қамтып отырмыз. Бұл азық-түлік өнімдері әлеуметтік дүкендер арқылы саудалануда, дейді облыс әкімінің орынбасары. Атап өтерлігі, «Павлодар» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы (ӘКК) тұрғындарды арзан азық-түлік өнімдерімен қамту мақсатында жаңа жүйеге көшті.

Бұрнағы жылдары қажетті тауарлар шаруа қожалықтарынан алдын ала сатып алынып, арнайы қоймаларда сақталатын еді. Кейіннен әлеуметтік дүкендерге босатылатын. Салдарынан көктемге дейін азық-түлік қорының біраз бөлігі, әсіресе, картоп, көкөніс өнімдері шіріп, біршама шығынға ұшырататын. Биылдан бастап бұл үрдіс бұзылды. Енді азық-түлікті сақтау - шаруашылықтардың өз мойнында. Ал ӘКК сұранысқа сай қажетті көлемде сатып алып отырады. Б.Қасеновтің айтуынша, бұл жаңашылдық өзін ақтауда. Аталған жүйенің тағы бір артықшылығы, әлеуметтік маңызы бар азық-түлікке бөлі нген қаражат бі р жерде, яғни ӘКК-де шоғырланады. Бұл қазына қаржысын ұтымды пайдалануға мүмкіндік береді. Себебі ауыл шаруашылық өнімдері бұрынғыдай алдын ала жоспар бойынша емес, нақты сұранысқа сай сатып алынады.

ДЕНСАУЛЫҚ

Жедел жәрдем жеделдей ме? Бас ауырып, балтыр сыздаса, «103» жедел жәрдем қызметіне қоңырау шаламыз. Бірақ ақ желеңділер телефон тұтқасына жүгіретіндердің барлығы «жедел» шақыруға жата бермейтінін айтады. Осы орайда ҚР Денсаулық сақтау министрлігінің бұйрығына сәйкес елімізде медициналық қызмет көрсетудің жаңа қағидалары бекітілді. Сараланған тәсіл бойынша жедел медициналық қызмет 4 санатқа бөлінді. Айдана ҚУАНЫШЕВА Алғашқы 3 санатқа адамның өміріне қауіп төнген, шұғыл медициналық көмекке зәру науқастардың жағдайы жатқызылады. Оларға жедел жәрдем қызметінің мамандары 10-30 минут аралығында жетуі тиіс. Мәселен, бірінші санат бойынша пациенттің өмірі мен денсаулығына тікелей қауіп төнсе, жедел жәрдем 10 минутқа дейін келуі керек. Бұл қатарға тыныс алу жүйесінің тоқтауы, стрестік жағдай, жүрек соғысы жиілігінің азаюы, көп салалы жарақаттар сынды шақыртулар жатады. Екінші санатта өміріне ықтимал қатер төнген азаматқа 15 минутқа дейін дәрігерлік көмек көрсетілуі тиіс. Науқастың дене қызуы салдарынан адамның іші мен басы ауырса, құсу, лоқсу сынды шақыртулар аталмыш санатты қамтиды. Бұдан бөлек, үшінші санат бойынша, науқастың денсаулығына ықтимал қатер төндіретін оқиға туындаса, мамандар 30 минут ішінде келуі қажет. Оған тыныс алу жүйесі мен жүрек соғысының нашарлауы, жасөспірімдердің дене қызуының көтерілуі, улану, т.б. ауыр жағдайлар енеді. Ал төртінші санат емханалардағы жедел медициналық көмек бөлімшелері деңгейінде жүзеге асады. Яғни, емхана деңгейінде жедел медициналық көмек көрсететін бөлімшелер тәулігіне 24 сағат бойы шақыртуларды қабылдайтын болады. Бұл жағдайда мамандар науқасқа 60 минуттың і ші нде баруы қажет. Бұл санатқа созылмалы аурудың асқынуы, тері ні ң жеңі л жарақаты, науқастың денсаулығына және

С

өміріне тікелей қауіп туғызбайтын жағдайлар жатады. Сонымен қатар, жаңа бұйрыққа сәйкес, алғашқы көмек бригадасы келгенше, жедел медициналық көмекті қарапайым адамдар да көрсете алады. Мәселен, полиция қызметкерлері, патрульдік қызмет, білім беру, өнеркәсіп кәсіпорындары, әлеуметтік және тағы да басқа сала өкі лдері алғашқы медициналық көмекті көрсетуі қажет. Павлодар облыстық жедел медициналық көмек станциясының бас дәрігері Қанадан Ахметжанов жаңа ережелердің тұрғындарға сапалы әрі алғашқы медициналық көмекті жедел көрсету мақсатында енгізілгенін айтады. - Қызмет барысында адам өміріне қауіп төндірмейтін

3

шақыртулар көп түседі. Мысалы, дене қызуының көтерілуі, тұмау, жөтел, созылмалы аурудың асқынуы, жеңіл жарақаттар, асқазанның қорыту қызметінің бұзылуы сынды жағдайларға байланысты қоңырау жиі шалынады. Мұндай шақыртуларға қызметті емхана деңгейінде жедел медициналық көмек көрсететін бөлімшелердің мамандары көрсететін болады, дейді Қанадан Қанашұлы. Айта кетейік, жыл басынан бері облыс бойынша жедел көмек бригадаларына 27 мыңға жуық қоңырау түскен. Оның 20 пайызы - төртінші санаттағы шақырулар. Қазіргі уақытта облыстық жедел жәрдем станциясында күн сайын 60 бригада жұмыс істейді.

Онда ауданның өткен жылдағы әлеуметтік-экономикалық даму көрсеткіші сараланып, үстіміздегі жылға жоспарланған мақсатмі ндеттер айқындалды. Шараға Павлодар облысы әкі мі ні ң орынбасары Бауыржан Қасенов қатысты. Аудан әкімі өңірдегі ауыл шаруашылығы бағытында атқарылып жатқан жұмыстарға тоқталды. Агроөнеркәсіптік кешенді дамытуға арналған бағдарламаларға ауыл тұрғындарын белсенді қатысуға шақырды. Бұл ретте, жергілікті тиісті мекемелерге өңірде мемлекеттік бағдарламалардың игіліктерін ел арасында насихаттау жұмысын күшейтуді тапсырды. Шара барысында тұрғындар өздерін толғандырған бірқатар мәселелерді көтерді. Соның ішінде, Успен ауылының жолдарын жөндеу, балаларға арналған ойын және жастар үшін спорттық алаңдар салу мәселесі сөз етілді. Сондай-ақ, жұртшылық аудан орталығына жаңа саябақ, музыкалық мектеп қажет екенін атап өтті. Аудан әкімі әрбір мәселе бойынша жеке тоқталып, тұшымды жауап берді. Шешімін күткен мәселелер жергілікті биліктің бақылауына алынды.

Өз тілшіміз.

БРИФИНГ

Зейнетақыдағы жаңашылдықтар Ағымдағы жылдың 1 қаңтарынан бастап зейнетақы 8%-ға немесе инфляцияның жоспарланған шегінен 2%-ға артқаны белгілі. Сонымен қатар мемлекеттік базалық зейнетақы және жәрдемақылардың өзге түрлері 6%-ға өсті. Бұдан бөлек, осы жылдың 1 шілдесінен бастап базалық зейнетақыны тағайындау механизмі де өзгереді. Қарлығаш ХАШЫМҚЫЗЫ Бұл туралы өңірлік коммуникациялар қызметінде өткен баспасөз жиынында Еңбек, әлеуметтік қорғау және көші-қон комитеті Павлодар облысы бойынша департаментінің басшысы Евгений Губарев баяндады. - Бүгінде базалық зейнетақы азаматтың еңбек өтіліне және табысына қарамастан, барлығына бірдей мөлшерде тағайындалады. Мысалы, егер ағымдағы жылы зейнетке шығатын әйелдің 20 жыл еңбек өтілі бар және табысы 100 мың теңге болса, онда оның ынтымақты зейнетақысы (мемлекеттік базалық зейнетақыны есептемегенде) 60 мың теңгені құрайды. Егер еңбек өтілі 15 жыл бола тұра, табысы 100 мың теңге болса, оның зейнетақысы 45 мың теңге болады немесе бірінші мысалдағы әйелдің зейнетақысынан 15 мың теңгеге кем шығады. Бұл тенденция еңбек өтілінің төмендеуіне байланысты. Жинақталған еңбек өтілі неғұрлым көп болса, сонда ең төменгі күнкөріс деңгейінің мөлшеріне жақын базалық зейнетақы мөлшері тағайындалады, - дейді Евгений Губарев. Жаңа заңнамаға сәйкес әйел адамдардың еңбек демалысына 50 жасында шығуы үшін зейнетақы есепшотында кем дегенде 12 млн. теңге болуы тиіс екен. Яғни ол жылына шамамен 4 млн. теңге табыс табуы тиіс. Жиын барысында Павлодар облысы бойынша бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорының директоры Владимир Питраков Ертіс өңірінде зиянды деп танылған өндірісте еңбек ететін 40 мыңнан астам адамға міндетті кәсіби зейнетақы жарнасы төленетінін мәлімдеді. - Естеріңізде болса, 2014 жылдың 1 қаңтарынан бастап Үкімет Қаулысына сәйкес қауіпті еңбек жағдайында жұмыс істейтін жандарға міндетті кәсіби жарналар төлеу жүйесі енгізілген болатын. Осыған сәйкес жұмыс беруші лер өз қорынан олардың еңбекақысының бес пайызын міндетті жарналарға аударады. Яғни, бұл - жұмысшының қосымша есепшоты. Біздің облыс өндірістік аймақтың бірі болғандықтан, өңірдегі 240 ұйымда қауіпті еңбек жағдайында жұмыс істейтін 40 мыңнан астам адам бар. Оларға ай сайын осындай міндетті кәсіби жарна төленеді. Сонымен қатар, 2018 жылдың 1 қаңтарынан бастап зейнеткерлікке 58,6 жасында шығатын әйелдердің құжаттарын рәсімдеу тоқтатылғанын да атап өткен жөн. Себебі 58 жасқа дейінгі әйелдерге 2017 жылы зейнеткерлікке шығуы керек екені туралы хабар берілген. Осыған сәйкес біздің орталықтар жаңа жыл мерекесі қарсаңында туған әйелдерді қабылдау үшін республика бойынша 30-31 желтоқсанда демалыс күндері де жұмыс істеді. Мысалы, 1 қаңтарда туған әйел адамды 2018 жылы 1 шілде күні жаңа механизм бойынша рәсімдейтін боламыз, - дейді Владимир Питраков. Ал еңбек демалысына шыққан әр адам зейнетақы қорындағы жинақты алу үшін қордың Қазақстан Республикасы бойынша кез келген бөлімшесіне немесе дербес қызмет көрсету орталығына барып, өтініш бере алады. Павлодар қаласы бойынша 2 бөлімше бар. Қайырбаев көшесі, 34-үй немесе Есенәлиев көшесі, 1-үйге жеке басын куәландыратын жеке куәлікпен және төлемді жасайтын есепшотымен баруға болады.


ИНВЕСТИЦИЯ

4

13 ақпан, сейсенбі, 2018 жыл

ТІРШІЛІК

САРЫАРҚА САМАЛЫ

Ірі бастамасыз ілгерілеу жоқ Таяуда Үкімет басшысы Бақытжан Сағынтаевтың өткізген отырысында еліміз бойынша жекешелендіру жұмысы бірқатар қиындықтармен жүргізіліп жатқаны белгілі болды. Сондықтан ұлттық компаниялар мен холдингтерге инвестор іздестіру талабы қатаң түрде қойылды. Әсіресе, ірі активтерді шетелдік инвесторлар сатып алады деп күтілуде. Нұрбол ЖАЙЫҚБАЕВ

Үкімет басшысына уәде етілгендей, биыл Қазақстанға ірі инвесторлар іздеу мақсатында әлемнің бірқатар алпауыт елдерінде Инвестор күні шарасы өткізіледі. Олардың қатарында Нью-Йорк, Мәскеу, тағы басқа қалалар бар. Жақында елімізде экспорттық мәселелерді ілгерілетумен айналысатын оператор «KazakhInvest» компаниясы көп ұзамай Корея және Біріккен Араб Әмірліктері бизнесмендерімен кездесу өткізетінін мәлімдеді. Алдымен, биылғы ақпан айында Астана қаласында Қазақстанда жұмыс істейтін Оңтүстік Кореялық инвесторлармен кездесу өткізіледі. Іс-шарада Қазақстанда бизнес жүргізу шарттарын жақсартудың өзекті мәселелері қарастырылатын болады. Ол туралы «Kazakh Invest» Басқарма төрағасы Сапарбек Тұяқбаев пен Корея Республикасының Қазақстандағы Елшісі Ким Дэсик Астанада өткен кездесу кезінде келісті. Бұдан басқа, елдер арасында инвестициялық ынтымақтастықты белсендіру мақсатында Сеул қаласында көктемде Қазақстан-Корея Іскерлік кеңесі өтеді. «Kazakh Invest» артықшылықты инвестициялық жобаларды, сондай-ақ қолдаудың заңнамалық

шаралары мен ұлттық компания тарапынан әкімшілік сүйемелдеуді қоса Қазақстанның қабылданған Ұлттық инвестициялық стратегиясына сәйкес қолдау аспаптарын таныстырады. Өз кезегінде Қазақстандағы Корея Республикасының Елшілігі Іскерлік кеңес отырысына елге инвестициялауға мүдделі Оңтүстік Кореяның перспективалы компанияларын шақыруға көмектеседі. Бұл туралы аталған елдің біздегі елшісі Ким Дэсик мәлім етті. Кездесу барысында Сапарбек Тұяқбаев пен Ким Дэсик мұнай-химия, медицина, ауыл шаруашылығы және т.б. салаларда жобаларды бірлесіп іске асыруды талқылады. Әлеуетті бірлескен жобалардың бірі – Атырау облысында бірлескен газ-химия кешенін салу. Аталған жобаны іске асыруға Оңтүстік Кореяда 18 жеке зауыттан тұратын және шетелде 52 филиалы бар, ірі көлемді энергетикалық және мұнай-химия зауытын басқаратын «Hanwha Total Petrochemical» компаниясы қызығушылық танытты. Айта кетелік, кәрістер Қазақстанға алғаш рет инвестиция құйғалы отырған жоқ. Бұл тұрғыдан Корея Республикасы Қазақстанда басымдық берілетін 11 елдің тізіміне кіреді. 2005 жылдан 2017 жылдың І жартыжылдығы бойынша Кореядан тартылған инвестициялар сомасы 4 570,7 млн АҚШ долларын

құрайды. Айта кетелік, таяуда Павлодар облысында Оңтүстік Корея бизнесмендері диагностикалық орталық ашу бойынша келісімге келген болатын. Бұйыртса, бұл бағыттағы жұмыс алда жалғасын табады. «Kazakh Invest» Басқарма Төрағасы Сапарбек Тұяқбаевтың мәлімдеуінше, биылғы сәуір айында Қазақстан делегациясы Дубайдағы инвестфорумға да қатысады. Бұл да елімізге шетелдік қаржыны тартудың бі р мүмкі нді гі реті нде қарастырылуда. Дубай қаласында сәуір айында өтетін форум кезінде Қазақстанның инвестициялық мүмкіндіктерінің презентациясы жасалып, ҚР-ға инвестиция салуға мүдделі әмірлік компаниялармен екі жақты кездесулер өтеді. Әзірге жақында Астанада өткен жиында «Kazakh Invest» тарапы алдын ала Біріккен Араб Әмірліктері бизнесмендерінің одан әрі зерделеуі үшін жалпы сомасы шамамен 20 млрд. АҚШ долларын құрайтын 20 негізгі инвестициялық жоба ұсыныстарын жолдады. Жобалардың қатарында «Al Khaleej Sugar» компаниясы Оңтүсті к Қазақстан облысының Шардара ауданында і рі қант зауыты құрылысы да бар. Қазі рде шетелдіктер инвестициялық жобаны іске асыруға қызығушылық білдіруде. Алдын ала есеп бойынша зауыттың құрылысына 375 млн. АҚШ долларын жұмсау жоспарлануда. Сондай-ақ, тараптар кездесуде елдер арасындағы инвестициялық ынтымақтастықты жандандыру бойынша одан арғы нақты қадамдарды белгіледі, логистика, туристік кластер, АӨК және басқа саладағы бірлескен жобаларды іске асыру мүмкіндіктері талқыланды.

СҰХБАТ

«Тосын сыйым көп менің» Айтыстың үлкен сахналарында Павлодар облысының намысын қорғап жүрген ақындардың бірі - «Алтын домбыра» сыйлығының иегері Аспанбек Шұғатаев. Ол - Қазақ Хандығының 550 жылдығына арналған халықаралық және басқа да бірнеше дүбірлі сөз аламандарының жеңімпазы атанып, көрермен көзайымына айналған ақын. Айтыскер жақында Павлодарда өзінің жеке шығармашылық кешін өткізбек. Соған орай аз-кем әңгімелескен едік. таңдайына бал құйып, сарай толы зал жиып, ақындарын жырлатып, әншілерін тыңдатып, кеш өткі згеннен асқан қандай бақыт бар?! Мақсатым – осы.

- Шығармашылық кешке көмектесіп, қолдау жасап жатқандар бар ма? - Аспанбек, Павлодарда жеке шығармашылық кеш өткізуді ұйғарып отыр екенсіз. Құтты болсын дейміз. Бұл идея қалай туындады? - Біріншіден, бұл жерден шыққан я көктен түскен идея емес. Бұл - әрбір өнер адамының парызы, ел алдындағы қарызы. Екіншіден, құлын кезімнен баптаған, жырларымды жаттаған, артық кетсем ақтаған, топ жарып келсем мақтаған Туған елі ме деген тағзымым, өмірімдегі мазмұным. Сарыарқа мен көк күмбезді Кереку ән мен жырдан кенде емес. Ерті сті ң жағасынан домбыраның күмбірі естілсе, бұл да азаттықтың белгісі! Рухани жаңғырып жатқан қазақтың рухын көтере алсақ ақын үшін одан асқан арман бар ма? Үшіншіден, 18-ші ақпан - менің туған күнім. Осы күнді өзгеше бір әсерлі өткізсем деп едім...

- Мұндағы мақсатың не? - Жазда туған жерім Баянауылға қазақтың от ауыз, орақ ті лді ақындарын апарып, аламан айтыс жасағанбыз. Негізі, ол шара Керекуде өтуі тиіс болған еді. Жалпы, жырға сусап отырған елдің

- Кешімнің өтуіне өнерге шын жанашыр ағаларымыз қолдау көрсетуде. Мысалы, бір ағамыз зал берді, бір ағамыз шам берді, бір ағамыз мал берді деген секілді ғой. Арқамның жүгін жеңілдеткен, болашағымды сенімді еткен азамат ағаларыма Алла разы болсын!

- Сенің республикалық айтыс сахнасына шыққаныңа да біраз жылдың жүзі болды. Бірақ облыс жұртшылығына үлкен шығармашылық кешіңді енді ғана ұсынғалы жатырсың... - Сәті енді келді. «Құдайды күлдіргің келсе, жоспар құр» деген сөз бар. Қуған жетпейді, бұйырған кетпейді. Өмірден бір кешін бере алмай өтіп кеткен ақындар қаншама?! Солардың арманына жетсем дедім. Рас, республикалық саxнаға мектеп қабырғасынан шықтым. Атағымыз жер жармаса да, атымызды азды-көпті ел біледі. Бұл – осы күнге дейінгі жеткен жетістігімді бір түйіндеп қоюдың алғышарты.

«Біз агроөнеркәсіп жобаларына, атап айтқанда, органикалық өндіріске, сондай-ақ Қазақстанның логистикалық жобаларына инвестиция салуға дайынбыз», - деп ерекше атап өтті, ҚР-дағы БАӘ елші сі Мохаммад Ахмад Альджабер. Кездесу қорытындылары бойынша «Kazakh Invest» Басқарма Төрағасы Сапарбек Тұяқбаев және ҚР-дағы БАӘ Елшісі Мохаммад Ахмад Альджабер үкіметаралық деңгейде инвестициялар туралы келісім жасасу мүмкіндігін қарастыруға дайын екендігін айтты. Сонымен қатар, қысқа мерзімде бірлескен Жол инвестициялық картасын әзірлеу және тұрақты негізде кездесулер өткі зу туралы шеші м қабылданды. Сөйті п, келесі бірлескен іс-шараны өткізу ақпанның соңына жоспарланды. Анықтама ретінде мәлімет келтірсек, Қазақстанда БАӘ-мен бірлескен шамамен 200 кәсіпорын әрекет етеді. Әмірлік компанияларының жұмыс жасайтын негізгі салалары агроөнеркәсіп кешені, мұнайды қайта өңдеу және мұнай-газ секторын дамыту, химиялық өнеркәсіп және құрылыс болып табылады. Біріккен Араб Әмірліктері инвестицияларды тарту үшін басым елдер тізіміне кіреді. БАӘ ҚР-дағы ел (ТШИ) активтері бойынша 13-ші орынды, ҚР-да капиталы бар кәсіпорындар саны бойынша 23-ші орынды және тауар айналымы бойынша 25-ші орынды алады. Осындай іргелі жұмыстар жүргізу арқылы ғана елдегі жекешелендіруге жататын активтер мен компанияларды жеке меншікке беру мүмкіндігі арта түседі. Бүгінде ондай нысандар қатарында Тұрғын үй құрылыс жинақ банкі, Павлодар әуежайы, тағы басқалары бар.

БРИФИНГ

Аймағымызда соңғы кезде өрт оқиғалары жиілеп кетті. Жылыту маусымы басталғалы Павлодар облысындағы тұрғын үй секторында 186 өрт фактісі тіркелген.

Тілсіз жау тыйылмай тұр

Бұйыртса мұндай кештің талайы болады, сол күнге жеткізсін...

- Кеш қонақтарының арасында «Құпия жұлдыз» бар екен. Бір қонағыңды бұлай құпия ұстағаныңа қарағанда халыққа тамаша бір тосын сый ұсынбақсың-ау? - Біздікі халықтың көңілін көтеріп, рухани сусын беру ғой. Сондықтан құпия жұлдыз әзірге құпия күйінде қала бергені дұрыс шығар. Тосын сыйдың тосыннан болғаны жақсы ғой.

- Әр айтысыңды асыға күтетін тыңдармандарыңа айтар қандай тілегің бар? - «Ерім дейтін ел болмаса, елім дейтін ер қайдан болсын» деген екен Аxмет Байтұрсынұлы. Мен қай биікке шықсам да, арқамды сүйеп тұратын - осы Ел! Менің дидарымды жарқын қылған, ағашымды алтын қылған - сіздердің, яғни айтысымды асыға күтетін ағайынның дұғатілегі. Сіздер аман болыңыздар! Қазақтың тілі өлмесін, жыры өшпесін!

- Уақыт бөліп, сұхбат бергеніңе рақмет!

Әңгімелескен –

Тілеуберді САХАБА.

Айтыскер ақын Аспанбек Шұғатаевтың «Туған жерге тағзым» атты шығармашылық кеші 18 ақпан күні Павлодардағы Естай атындағы мәдениет сарайында өтеді. Басталуы: сағат 19.00-де.

Айдана ҚУАНЫШЕВА Тілсіз жаудан келген материалдық шығынның көлемі 13 млн. 430 мың теңгені құрады. Салдарынан 16 адам бақилық болды. Өкінішке қарай, оның үшеуі – бала. Сондай-ақ, 15 адам түрлі деңгейде жарақат алды. Облыстық төтенше жағдайлар департаменті мамандарының сөзінше, аймақта ысты газдан улану жағдайы жиілеген. Бұл ретте төтеншеліктер мұндай қатердің алдын алу үшін арнайы құрылғы орнату қажеттігін айтады. Құрылғы улы газдың тарағаны жөнінде арнайы дабыл арқылы хабар береді. Аталмыш жоба Өскеменде бастау алып, Павлодар облысында жалғасын табуда. Бұл құрылғының қамту қуаты 40 шаршы метр аумаққа жететін көрінеді. Егер үй-жайдың көлемі үлкен болса, 2 немесе 3 құрылғы орнатуға болады. Облыстық төтенше жағдайлар департаменті жедел құтқару жасағы бастығының орынбасары Серік Шериязданов Ертіс өзені бойынша ашылған мұз өткелдерінің 1 наурызға дейін жұмыс істейтінін айтты. Қазіргі уақытта өңірде 11 мұз өткелі бар. Мамандар күн сайын арнайы мониторинг жүргізеді. Бүгінде Ертіс өзеніндегі мұздың орташа қалыңдығы 50-55 сантиметрді құрайды. Ертіс мұзы толық еріп болғанша, өткелдердің барлығы мамандардың жіті бақылауында болады.


құндылық

САРЫАРҚА САМАЛЫ

13 ақпан, сейсенбі, 2018 жыл

5

«Ақсақ құлан» атақты күйші Рүстембек Омаров жайында сыр-сұхбат Қазақтың күй өнерінде есімдері құрметпен аталатын тұлғалар аз емес. Олар өздерінің орындаушылық мектебімен ғасырдан-ғасырға жалғасып келе жатқан күй мұрасын бүгінгі замандарға жеткізіп, аманаттап кеткен аға ұрпақ дер едік. Қазақтың күйшілік мектебі туралы сөз қозғағанда көрнекті күйші, дәулескер домбырашы, Қазақ КСР-нің Халық артисі Рүстембек Омаровтың есімі айрықша ілтипатпен аталатыны белгілі. Рүстембек Омаровтың орындауындағы халық күйі «Ақсақ құлан», Құрманғазының «Ақсақ киік», «Жима», «Машина», «Қызыл қайың», «Серпер», Динаның «Байжұма», Абылдың «Нарату» тәрізді тамаша күйлері әлі күнге дейін күй тыңдармандарының жадында десек, қателеспеген болар едік. Рүстембек Омаровтың орындау мәнерін академик Ахмет Жұбанов өте жоғары бағалап, өзінің «Ғасырлар пернесі» атты еңбегінде: «Рүстембек күйді «шегелеп», шапшаң, жай келетін буындарының бәрін де тастай түйіп, екпінін ауыстырмайды. Орташа ұзындықтағы саусақтарымен бір нотаны жаза баспай, бәрін де өз орнында етіп орындайды. Аты алып қашқан кісідей домбырасының «тізгініне» ие бола алмайтын кейбір домбырашылардай күйді баста алған екпінінен қуып кетіп, аяғында кей жерлерінде сүрініп қалатын әдет Рүстембекте болмайды» деп жазған. Қазақстанның халық артисі, профессор Қаршыға Ахмедияров Рүстембек Омаров туралы жазған естелігінде: «Рүстем ағаның тартқан күйлерінің ішкі-сыртқы құрылысы, динамикасы күй жанрына лайықты, білімді музыкантқа сай құбылыс болатын. Мысалы, Динаның «Байжұма» күйін тек Р.Омаровтың орындауында ғана ести аламыз. Ал Дина шешемнің орындауында еш архивте жоқ. Сонда шешемнің тартқанын өзінше дамытып, күрделі шығарма ретінде қалыптастырған Р.Омаров десе болады. Осындай дәстүр жалғастырған орындаушылар тарихта көп емес, соның бірі - Русахаң. Мен өзім де Рүстем ағадан соң оркестрдің бас домбырашысы болғанымды мақтан тұтамын. Русахаң көп сөйлеп, сырын ешкімге шашпайтын, күй тартқанда дыбысқа өте мән беретін, сахнаға шыққанда тыңдаушысын сол дыбыс сазымен, бояуымен өзіне баурап алатын қағысымен қатар қазақтың барлық күйшілік мектептерін барынша меңгерген күйші болатын. Өзі Арқада туып-өссе де, Оқап Қабиғожинның шәкірті болды және Динаның, Мұрат Өскенбаевтың қолынан күй алған домбырашы»

деп баға берген. Осы орайда біз бүгін Рүстембек Омаровтың қызы Қарлығаш Омаровамен әкесі жайында сұхбат құруды жөн көрдік.

– Қарлығаш апай, қазақтың күй өнерінде Рүстембек Омаровтың орны ерекше екені белгілі. Құрманғазы, Динаның күйшілік мектептерін кейінгі ізбасарларға жеткізген домбырашының өсіпөнген ортасы, туған жері туралы айтып берсеңіз...

– Әкем Павлодар облысы Лебяжі ауданы Шарбақты ауылында дүниеге келген. Біз Алматыда туып-өссек те, Павлодар өңірі біздің жанымызға өте жақын, адамдарынан бір тазалық лебі есетіндей көрінеді. Әкем де сол топырақтан өсіп-өніп шыққан соң болса керек, ақкөңіл, ашықжарқын, қашанда көтеріңкі көңілкүйде жүретін адам еді. Реті келгенде әзіл-қалжыңын айтып, күлдіріп те отыратын. Әкемнің әкесі, яғни атамыз дәулетті адам болған екен. Дәулетті болуымен қатар өнерді жақсы бағалаған, таңды таңға жалғап күй тартатын, сондай-ақ жыраулық өнері де болған. Өкінішке қарай, өмірден ерте қайтып, әкем балалар үйінде ержетіпті. Тағдырдың мұндай қиындықтарына тап болуы әкемді қайсарлыққа, табандылыққа, тәрбиелеген. Құрманғазы, Дина, Тәттімбет, Сүгір, Дәулеткерей сынды күйшілердің күйлерін жан дүниесімен беріліп тартатын. Бүкіл саналы ғұмырын күй жолына арнаған тұлға еді ғой. Өзінің таңдаған мамандығына, кәсібіне адал болды. Өкінішке қарай, әкемнің өскен ортасы мен жолдастары туралы көп мағлұмат айта алмаймын, себебі көбінің көзі қайтқан. Өзім де оның кенже қызы болғандықтан, әкемнің жас күні туралы, ат жалын тартып мінген шақтары, өнегелі қырлары хақында

әкемнің көзін көрген немесе ол кісі туралы ғибратты әңгімелер естіген жерлестерінен, алыс-жақын ағайындарынан естіп, біліп, хабардар болып жүреміз. Әкемнің отбасын құрып, шаңырақ көтергеннен кейінгі өмір жолы туралы айту мен үшін айқынырақ. Қалай болғанда да, ел-жұрты, замандастары қадірлеген ардақты азаматтың халқының асыл перзенті болып қалыптасуына атаанасынан, отбасынан, әулетінен алған тәлім-тәрбиесі әсер еткені сөзсіз. Оның бойындағы мінезі, қарапайымдылығы, дегдарлығы, мақтаншақтықтан, менмендіктен алыс тұруы осындай ойларға жетелейді. Адам өзінің тегіне тартып туады дейді ғой. Соған қарағанда әкеміздің тектілігі, өсіп-өнген ортасы жақсы болғаны анық.

– Рүстембек ағамыздың жан-жары, яғни анаңыз, отбасы туралы айтып берсеңіз.

– Анамыз Гүлсағира Шығыс Қазақстан облысының тумасы. Анам да өнерге жақын болды. Өзіне тән әдемі дауысы бар еді, ән салатын. Әкем екеуі төрт қыз сүйді. Мен үйдегі ең кенжесі болсам, менен үлкендері Мақпал, Гүлжан, Шәмшінұр есімді қыздар. Үшеуі де қазіргі таңда бақилық болып кетті. Құдайға шүкір, әкемнің артында 4 немере, 2 шөбере бар. Анамыздан ерте айырылдық. Ол кісі менің сегіз айлығымда дүние салды. Анам қайтқан соң біз әкемізден ұзақтай бердік. Әкем не дегенмен ер адам ғой. Оның үстіне өнер адамы болғандықтан гастрольдік іссапарлармен Ресей, Қытай және тағы басқа елдерге сапар шегетін. Біз сағынысып жүретінбіз.

– Қызмет жолында араласқұралас болған замандастары, әріптестері туралы біле отырсақ

Туыстармен бірге – Әкем сахнада күй тартумен қатар А.Жұбанов атындағы филармонияда солист болып қызмет істеді. Бірқатар дарынды домбырашыларды тәрбиеледі. Олардың қатарында елге танымал Рысбай Ғабдиев, Боздақ Рзаханов, Әзидолла Есқалиевтер бар. Өзінен тәлім алып, орындаушылық шеберлігін бойларына сіңірген жақсы шәкірттері көп болды. Күй өнеріндегі дәстүр сабақтастығын әкелеріміз осылай жалғады ғой. Кезінде Алматы қаласындағы Төлебаев пен Әйтеке би көшесінің қиылысында әдемі аллеясы бар, тек артистер тұратын әдемі үйлер болған. Мен 1956 жылы сол үйлердің бірінде туғанмын. Әкеме сол жақтан үй алуына Роза Бағланова көмектескен екен. Әкем, Роза Бағланова, Шәкен Айманов, Әмина Өмірзақова, Нұрғиса Тілендиев, Қаршыға Ахмедияров бір ортада жүрген замандастар еді. Олар өнерде бір-біріне қолдау көрсеткен ағалы-інілі, артистер қауымы болатын.

– Соңында қалған күй мұралары қалай сақталып жүр?

– Әкем көп жылдар Құрманғазы күйлерін жинақтап, халыққа орындады. Еліміздің «Алтын қорында» оның домбырамен орындаған «Жастық шақ», «Ілме» күйлері, Евгений Брусиловскийдің «Исаның желдірмесі», Дина Нұрпейісова, Тәттімбет күйлері сақтаулы тұр. Кейбір әндері Павлодардағы мұрағаттарда, сондағы архивтерде сақталып, жарыққа шықпай жатқаны белгілі. Әлі де іздену үстіндеміз. Алматыдағы мұрағаттарда оның дауысы сақталғанымен, қолымызға түспеді. Үйімізде тек сурет, газетжурналдар. Ол кезде бейнеролик деген болмаған соң қағаздағы мұралармен шектелеміз, әрине. Тағы бір айта кетерлігі, әкемізге «Қазақ КСР-ның Халық артисі» атағы берілген құжат көп жылдар бойы із-түзсіз жоғалып кетіп еді. Араға 47 жыл салып барып, немере қызы арқылы табылып отыр. Бұл да бір маңызды жайт деп білемін. Әкеме Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Президиумынан берілген көптеген марапаттар да болды. Өзі оларды жинауға қызықпаса керек, көбі сақталмай қалды. Осы күні қолымызда бар марапаттарды көзіміздің қарашығындай сақтап келеміз. Бір сөзбен айтқанда, әкеміздің біз үшін қалдырған байлығы оның күй өнері, архивте сақталып қалған дауысы. Дүние жинауға қызыққан жоқ, бар ғұмырын бүтіндей өнер жолына арнады.

– Балаларына қандай ақылкеңестерін айтушы еді? Мінезі, болмысы қандай еді?

Өнердегі әріптестері ортасында

– Мақтанғаным емес, әкем түр-келбеті келісті, кең маңдайлы, сымбатты болды. Азамат десе, азамат дейтіндей тұлға еді. Кез келген іске аса байыппен қарайтын, бір нәрсе туралы жеңіл-желпі ойлаған кезі болған емес. Қыздарына өнегелі тәлім-тәрбие берді. Менің жанымда болғанда «Жан баласын алдаушы болма. Өмірге сен, адамдарға сен. Сенім керек» деп айтып отыратын. Қазақта «Көрер жарығы бар екен» дейтін сөз бар ғой. Солай болса керек, әкем Ұлы Отан соғысы жылдарында майдан шебінде жүріп

немістердің құрсауына түскен екен. Десе де, немістер де адам баласы, бұларды қырып салмапты, күштеп жұмысқа салса да, асыраса керек. Сондағы қызықты айтайын, әкем немістерді таңғалдырумен жүріпті. Қолдан домбыра жасап шығыпты да, күйлерін орындапты. Бұл оның жиырмадан енді ғана асқан бозбала шағы ғой. Мен әкемнің сол кездегі батырлығына, өнеріне, ішкі рухани күш-қайратына әлі күнге дейін тәнті боламын. Біртуар деп осындай азаматтарды айтса керек-ау. Қаншама теперішке түссе де, басына түскен қиындықтарға мойынсұнбастан, тіпті елең қылмастан, уайымы жоқ адамдай күліп жүретін, өнерге адал болатын.

– Бүгінде Рүстембек Омаровтың ұрпақтары немен айналысады, оның жолын қуғандар бар ма? Сонымен бірге Рүстембек Омаров мұрасын жаңғырту жоспарда бар ма? Күйші есімін мәңгілік есте қалдыру бағытында не жасалды?

– Өкінішке қарай, дәл оның күйшілік өнерін ұрпақтарының арасында жалғастырған ешкім болмай тұр. Өзім дизайн-корреспондент қызметін атқарамын. Бұл да өнердің бір саласы ғой. Басқа мамандық иесі болса да, немереміз суретті жақсы салады. Өздеріңіз жақсы білесіздер, әкеміз ұзақ жылдар бойы Құрманғазы атындағы Қазақ мемлекеттік ұлт аспаптар оркестрінде жемісті қызмет етті. Бұл орайда оркестр басшылығы мен ұжымына ерекше алғыс айтқым келеді. Олар Рүстембек Омаров мұрасын жаңғырту жолына мән беруде. Оркестрдің қазіргі басшысымын деп өзін таныстырған Нұрғиса Мұратұлы деген азамат мені әкемізге құран бағыштау сапарына ертіп жүрді. 1999 жылы әкеміздің 80 жылдық мерейтойын салтанатты түрде атап өттік. Ол кезде жұмыс бабымен қоныс аударып, Шымкентте тұратынбыз. Жақсы деңгейде тойланды. Қолдау көрсеткен өнер адамдарына көп рақмет. Былтыр, 2017 жылы көктем айында бірқатар азаматтардың, өнер қайраткерлерінің бастама көтеруімен Павлодар облыстық ұлт аспаптар оркестріне Рүстембек Омаровтың есімі берілгенде қуанышымызда шек болған жоқ. Осыған орай облыстық оркестрдің «Жастық шақ» атты концерті қойылды. «Жастық шақ» деген әкеміздің төл туындысы болатын. Оны оркестрге лайықтап, тыңдарман назарына ұсынған аталған оркестрдің дирижері, Қазақстан Республикасының Мәдениет қайраткері, күйші Талғат Кәрімов дейтін азамат. Осындай игі шаралардың атқарылып жатқаны үшін рақметтен басқа айтарымыз жоқ. Қазір мен де жас емеспін, алпысты алқымдадым. Десе де, әкемнің мұрасын насихаттау, кейінгі ұрпақтарға таныту жолында еңбектеніп келеміз. Күйші есімін ардақтап, бағалай білетін халқы, тыңдармандары барын көргенде шаршағаныңды да ұмытып кетесің.

– Әңгімеңізге рақмет!

Әңгімелескен -

Ұлмекен Лесбекова.


6

ҚАУЛЫ

13 ақпан, сейсенбі, 2018 жыл

САРЫАРҚА САМАЛЫ

жоба

2018 жылға субсидияланатын тыңайтқыштар түрлерінің тізбесін және субсидиялар нормаларын бекіту туралы Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 6 сәуірдегі № 4-4/305 бұйрығымен бекітілген Тыңайтқыштардың құнын (органикалық тыңайтқыштарды қоспағанда) субсидиялау қағидаларына сәйкес Павлодар облысының әкімдігі ҚАУЛЫ ЕТЕДІ: 1. 2018 жылға субсидияланатын тыңайтқыштар түрлерiнің тізбесін және сатушыдан сатып алынған тыңайтқыштардың 1 тоннасына (килограмм, литр) арналған субсидиялар нормаларын бекіту. 2. «Павлодар облысының ауыл шаруашылығы басқармасы» мемлекеттік мекемесі заңнамамен белгіленген тәртіппен: осы қаулыың аумақтық әділет органында мемлекеттік тіркелуін; осы қаулы мемлекеттік тіркелген күнінен бастап күнтізбелік он күн ішінде оның қазақ және орыс тілдеріндегі көшірмелерін қағаз және электрондық түрде ресми жариялау және Қазақстан Республикасы Нормативті к құқықтық акті лері ні ң эталондық бақылау банкіне енгізу үшін «Республикалық құқықтық ақпарат орталығы» шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорнына жіберілуін; осы қаулының Павлодар облысы әкімдігінің интернет-ресурсында орналастыруын қамтамасыз етсін. 3. Осы қаулының орындалуын бақылау облыс әкімінің орынбасары Б.Қ.Қасеновке жүктелсiн. 4. Осы қаулы алғашқы ресми жарияланған күнінен бастап қолданысқа енгізіледі.

30

36

Кальций нитратыYara Liva Calcinit N-15,5, NH -1,1, 4 NO3-14,4, CaO-26,5 тыңайтқыш N-18, NH4-3,3, NO3-4,9, Nкарб-9,8, P2O5-18, K2O-18, MgO-3, SO3-5, B-0,025, Cu-0,01,Fe- 0,07, Mn-0,04,Zn-0,025, Mo-0,004 Минералды тыңайтқыш Kristalon Red N-12, NH4-1,9, NO3-10,1, P2O5-12, K2O-36, MgO-1, SO3-2,5, B-0,025,Cu-0,01, Fe-0,07, Mn-0,04, Zn-0,025, Mo-0,004 Минералды тыңайтқыш N-13, NH4-8,6, NO3-4,4, P2O5-40, KristalonYellow K2O-13,B-0,025, Cu-0,01, Fe-0,07, Mn-0,04, Zn-0,025, Mo-0,004 Минералды тыңайтқыш Kristalon N-14, NO3-7, Nкарб-7, P2O5-11, Cucumber K2O-31,MgO-2,5, SO3-5, B-0,02, Cu-0,01, Fe-0,15, Mn-0,1, Zn-0,01, Mo-0,002 Yara VitaRexolin D12, Темір хелаты Fe-11,6 DTPA тыңайтқышы Yara VitaRexolin Q40, Темір хелаты Fe-6 EDDHAтыңайтқышы Yara VitaRexolin Zn15, Цинк хелаты Zn-14,8 EDTA тыңайтқышы Yara VitaRexolin Mn13, Марганец Mn-12,8 хелаты EDTA тыңайтқышы Yara VitaRexolin Cu15, Мыс хелаты Cu-14,8 EDTA тыңайтқышы YaraVitaRexolin Ca10 Са-9,7

37

Yara Vita Rexolin APN тыңайтқышы

38

Yara Vita Rexolin ABC тыңайтқышы

39

Yara Vita Tenso Coctail тыңайтқышы

40

Yara Vita Brassitrel тыңайтқышы

41

Yara Vita agriphos тыңайтқышы

42

Yara Vita ZINTRAC 700

43

Yara Vita MOLYTRAC 250

44 45

Yara Vita BORTRAC 150 Магний сульфаты (Кristа MgS)

46

Кristа К Plus (калий нитраты) N-13,7, NO3-13,7, тыңайтқышы K2O-46,3 Кristа MАG (магний нитраты) N-3-11, NO3-11, тыңайтқышы MgO-15 Black Jak тыңайтқышы гумин қышқылдары-19-21, фульвоқышқылдары-3-5,ульмин қышқылдары және гумин Terra-Sorb foliar тыңайтқышы еркін түрдегіаминоқышқылдары9,3,N-2,1, B-0,02, Zn-0,07, Mn-0,04 Terra-Sorb complex тыңайтқышы еркін түрдегі аминоқышқылдары-20, N-5,5, B-1,5, Zn-0,1, Mn-0,1,Fe-1,0, Mg-0,8, Mo-0,001 Millerplex тыңайтқышы N-3, P205-3, K20-3, теңіз балдырларының сіріндісі Органо-минералды тыңайтқыш аминоқышқылдары -5,5, полисаБиостим«Старт» маркасы харидтер-7,0, N-4,5, Р2О5-5,0, К2О2,5, MgO-1,0, Fe-0,2, Mn-0,2, Zn-0,2, Cu-0,1, B-0,1, Mo-0,01 Органо-минералды тыңайтқыш Аминоқышқылдары-10,0, Биостим «Универсал» маркасы N-6,0, К О-3,0, SO -5,0 2 3 Органо-минералды тыңайтқыш аминоқышқылдары-4,0,N-4,0, Р2О5Биостим «Рост» маркасы 10,0,SO3-1,0, MgO-2,0,Fe-0,4, Mn-0,2, Zn-0,2, B-0,1 Органо-минералды тыңайтқыш аминоқышқылдары-7,0,N-5,5, Р2О5Биостим «Зерновой» маркасы 4,5,К О-4,0, SO -2,0,MgO-2,0, Fe-0,3, 2 3 Mn-0,7, Zn-0,6, Cu-0,4, B-0,2,Mo-0,02, Co-0,02 Органо-минералды тыңайтқыш аминоқышқылдары-6,0, Биостим «Масличный» маркасы N-1,2, SO -8,0,MgO-3,0, Fe-0,2, Mn-1,0, 3 Zn-0,2, Cu-0,1, B-0,7, Mo-0,04, Co-0,02 Органо-минералды тыңайтқыш аминоқышқылдары-6,0, Биостим «Свекла» маркасы N-3,5, SO3-2,0, MgO-2,5, Fe-0,03, Mn-1,2, Zn-0,5, Cu-0,03, B-0,5, Mo-0,02 Органо-минералды тыңайтқыш аминоқышқылдары-6,0, Биостим «Кукуруза» маркасы N-6, SO3-6,0, MgO-2,0, Fe-0,3, Mn-0,2, Zn-0,9, Cu-0,3, B-0,3, Mo-0,02, Co-0,02 Ультрамаг Бор N-4,7, В-11 Ультрамаг Zn-15 Zn-15 Ультрамаг Хелат Mn-13 Mn-13 Ультрамаг Хелат Cu-13 Cu-13 Ультрамаг Хелат Fe-13 Fe-13 Фертигрейн старт (FertigrainStart) N-3 Фертигрейн Фолиар (FERTIGRAIN N-5, Zn-0,75, Mn-0,5,B-0,1, Fe-0,1, FOLIAR) Cu-0,1,Mo-0,02, Co-0,01 ТекаминРайз N-5,5, K2O-1,0,Fe-0,5,Mn-0,3, Zn-0,15, (TECAMIN RAIZ) Cu-0,05 Текамин Макс (TECAMIN MAX) N-7 Текамин брикс (TECAMIN BRIX) K-18, B-0,2 Текаминфлауэр (TEKAMIN FLOWER) B-10, Mo-0,5 Текнокель Амино Микс (TECNOKEL Fe-3, Zn-0,7, Mn-0,7, AMINO MIX) Cu-0,3, B-1,2, Mo-1,2 Текнокель амино бор (TECNOKEL B-10 AMINO B) Текнокель Амино цинк (TECNOKEL Zn-8 AMINO Zn) Текнокель Амино кальций Ca-10 (TECNOKEL AMINO CA) Текнокель Амино Fe (TECNOKEL Fe-9,8 AMINO Fe) Текнокель Амино магний (TECNOKEL MgO-6 AMINO Mg) Контролфиткупрум (CONTROLPHYT Cu-6,5 CU) Контролфит РК (CONTROLPHYT РК) P-30, K-20 Текнофит (TECNOPHYT PH) поли-гиброки-карбоқышқылдар-20, N-2,P-2 Минералды тыңайтқыш B-11 Бороплюс (Boroplus) Минералды тыңайтқыш CaO-20, B-0,5 Брексил кальций (Brexil Ca) Минералды тыңайтқыш B-0,9, Cu-0,3, Fe-6,8,Mn-2,6, Mo-0,2, Брексил Комби (Brexil Combi) Zn-1,1 Минералды тыңайтқыш MgO-6, B-1,2, Cu-0,8,Fe-0,6, Mn-0,7, Брексил Микс (Brexil Mix) Mo-1,0, Zn-5 Минералды тыңайтқыш MgO-8,5, B-0,5, Cu-0,8, Fe-4,0, Брексил Мульти (Brexil Multi) Mn-4, Zn-1,5 Минералды тыңайтқыш Брексил Fe-10 Феррум (Brexil Fe) Минералды тыңайтқыш Zn-10 Брексил Цинк (Brexil Zn) Минералды тыңайтқыш CaO-15 Кальбит С (Calbit C) Минералды тыңайтқыш N-13,Р205-40, К2O-13,B-0,02, Cu-0,005, Мастер 13.40.13 Fe-0,07, Mn-0,03, Zn-0,01 Минералды тыңайтқыш Мастер N-15,Р205-5, К2O-30, MgO-2, B-0,02, (MASTER) 15:5:30+2 Cu-0,005, Fe-0,07, Mn-0,03,Zn-0,01 Минералды тыңайтқыш N-18,Р205-18, К2O-18, MgO-3, SO3-6, Мастер (MASTER) 18:18:18 B-0,02, Cu-0,005, Fe-0,07,Mn-0,03, Zn-0,01 Минералды тыңайтқыштар N-20,Р205-20, К2O-20,B-0,02, Cu-0,005, Мастер 20:20:20 Fe-0,07, Mn-0,03, Zn-0,01 (Master 20:20:20) Минералды тыңайтқыш N-3,Р205-11, К2O-38, MgO-4, SO3- 25, Мастер 3:11:38+4 (Master 3:11:38+4) B-0,02, Cu-0,005, Fe-0,07,Mn-0,03, Zn-0,01 Минералды тыңайтқыш N-3,Р205-37, К2O-37, B-0,02, Cu-0,005, Мастер (MASTER) 3:37:37 Fe-0,07, Mn-0,03, Zn-0,01 Минералды тыңайтқыш N-10,Р205-54, К2O-10, B-0,02, Cu-0,05, Плантафол 10:54:10 (Plantafol Fe-0,1, Mn-0,05, Zn-0,05 10:54:10) Минералды тыңайтқыш План- N-20,Р205-20, К2O-20, B-0,02, Cu-0,05, тафол 20:20:20(Plantafol 20:20:20) Fe-0,1, Mn-0,05, Zn-0,05 Минералды тыңайтқыш N-30,Р205-15, К2O-45, B-0,02, Cu-0,05, Плантафол 30:10:10(Plantafol Fe-0,1, Mn-0,05, Zn-0,05 30:10:10) Минералды тыңайтқыш N-5,Р205-10, К2O-10, B-0,02, Cu-0,05, Плантафол 5:15:45(Plantafol 5:15:45) Fe-0,1, Mn-0,05, Zn-0,05 Минералды тыңайтқыш Fe-6 Феррилен 4,8 (Ferrilene 4,8) Минералды тыңайтқыш Феррилен (Ferrilene)

31

32

33 34 35

Облыс әкімі

Б.БАҚАУОВ.

Павлодар облысы әкімдігінің 2018 жылғы «___» __________ № ______ қаулысымен бекітілген 2018 жылға субсидияланатын тыңайтқыштар түрлерінің тізбесі және тыңайтқыштарды сатушыдан сатып алынған тыңайтқыштардың 1 тоннасына (килограмына, литрiне) арналған субсидиялардың нормалары Бір бі рлі кке арналған Р/с Субсидияланатын Тыңайтқыштағы пәрменді заттар Өлшем субсидия№ тыңайтқыштардың түрлерi құрамы, % бірлігі лардың нормалары, теңге 1 2 3 4 5 Азоттық тыңайтқыштар 1 Аммиак селитрасы N-34,4 Аммиакты селитра тонна 36000 Б маркалы аммиакты селитра 2 Аммоний сульфаты N-21 Аммоний сульфаты-жанама өнім N-21 тонна 32000 Кристалдық аммоний сульфаты N-21, S-24 3

4

5

6

7 8

9

N-46 N-41,2, K2O-5,5 N-46,2 N-46,3 N-46,6 Б маркалы карбамид N-46 N-46,2 Сұйық тыңайтқыштар КАС N-28-34, K2O-0,052, SO3-0,046, Fe-0,04 Сұйық азот тыңайтқыштары (КАС) N-32 КАС-32 маркалы сұйық азот N-32 тыңайтқыштары Сұйық азот тыңайтқыштары (КАС) N аммонийлы-6,8, N нитратты-6,8, N амидты-13,5 Фосфорлы тыңайтқыштар Суперфосфат P-15 Байытылған суперфосфат P-21,5 Суперфосфат P-19 Шилісай кен орнының форфоритті P-17 концентраты мен ұны А, Б, В маркалы Жоғарғыкаманың P2O5-23-25 фосфорит ұны «Супрефос-NS» азот- құрамды N-12, P O -24, Ca-14, Mg-0,5, SO -25 2 5 3 супрефос Аммофос N-10, P-46 N-12, P-52 Калийлітыңайтқыштар Электролитты хлорлы калий KCl-68, K20-43 Хлорлы калий K O-60

11

12

13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28

29

Тазартылған күкіртқышқылды K2O-50 калий (калий сульфаты) Агрохимикаткалий сульфаты K-53, S-18 Калий сульфаты (Krista SOP) K2O-52, SO3-45 Күрделі тыңайтқыштар NPK 15:15:15 маркалы нитро- N-15, P-15, K-15 аммофоска 15:15:15 маркалы азотты-фосфорлы- N-15, P-15, K-15 калийлі тыңайтқыш А з о т т ы - ф о с ф о р л ы - к а л и й л і N-16, P-16, K-16 тыңайтқыш нитроаммофоска (азофоска) Азот-фосфор-калийлі тыңайтқыш N-10, P-26, K-26 NPK-1 (диаммофоска) 23:13:8 маркалы нитроаммофоска N-23, P-13, K-8 NPK тыңайтқышы: Нитроаммофоска N-16, P-16, K-16 Нитроаммофоска N-16, P-16, K-16 NPK 16:16:16 маркалы нитро- N-16, P-16, K-16 аммофоска 14:14:23 маркалы нитроаммофоска N-14, P-14, K-23 10:26:26 маркалы нитроаммофоска N-10, P-26, K-26 10:26:26 маркалы азотты-фосфорлы- N-10, P-26, K- 26 калийлі тыңайтқыш NPK тыңайтқыш: Нитрофоска N-15, P-15, K-15 Кешенді азот-фосфор-калий N-16, P-16, K-16 минералды тыңайтқыш (NPK N-13, P-19, K-19 тыңайтқыш қоспалары) N-20, P-14, K-20 NP+S = 20:20 маркалы азот- N-20, P-20, S-14 фосфор-күкірт құрамды күрделі тыңайтқыш 20:20 маркалы азот-фосфор- N-20, P-20, S-8-14 күкірт құрамды күрделі тыңайтқыш NPK тыңайтқыш: Нитрофоска N-6, P-14, K-14,Ca-12 Жақсартылған түйіршік құрамды N-16, P-16, K-16, S-2,Ca-1, Mg-0,6 нитроаммофоска 14:14:23 маркалы нитроаммофоска N-14, P-14, K-23, S-1,7, Ca-0,5, Mg-1 Суда еритін NPK N6:P14:K35+2MgO+МЭ 6:14:35+2MgO+МЭ тыңайтқышы Суда еритін NPK N12:P8:K31+2MgO+МЭ 12:8:31+2MgO+МЭ тыңайтқышы Суда еритін NPK N13:P40:K13+МЭ 13:40:13+МЭ тыңайтқышы Суда еритін NPK 15:15:30+1,5MgO+МЭ N15:P15:K30+1,5MgO+МЭ тыңайтқышы Суда еритін NPK N18:P18:K18+3MgO+МЭ 18:18:18+3MgO+МЭ тыңайтқышы Суда еритін NPK N20:P20:K20+МЭ 20:20:20+МЭ тыңайтқышы Құрамында азот-фосфор-калий- N-4,0, Р2О5-9,6, К2О-8,0, SO3-12,0, күкірті бар тыңайтқыш, (NPKS- СаО-10,2, MgO-0,5 тыңайтқыш) Құрамында азот-фосфор-күкірті бар N аммонийлы- 6,0, Р2О5-11,0, SO3-15,0, А, Б, В маркалы тыңайтқыш,(NPS- СаО-14,0, MgO-0,25 тыңайтқыш) Құрамында фосфор-калий бар Р2О5-14, К2О-8,0,СаО-13,2, MgO-0,45 тыңайтқыш (PK-тыңайтқыш) Фосфорлы-калийлі тыңайтқыштар Р-27, К-4 К2О-7,0,SО3-7,0, Құрамында фосфор-калий-күкірті Р2О5-13,1, бар тыңайтқыш (PKS-тыңайтқыш) СаО-13,3,MgО-0,4 Құрамында фосфор-күкірті бар Р2О5-11,0,SO3-10,0, тыңайтқыш (PS-тыңайтқыш) СаО-13,5, MgO-0,45 Арнайы суда ериті н А маркалы- N-12, P-61 моноаммоний фосфат Жемшөптік моноаммонийфосфат Агрохимикатмонокалий фосфат P-52, K-34 Монокалий фосфат P-52, K-34 Krista MKP тыңайтқышы (моно- P2O-52, K20-34 калий фосфат) Микротыңайтқыштар «МЭРС» микротыңайтқышы» фитоқосылыс Fe-2,5, фитоқосылыс құрамында микроэлементтері Mo-2,0, фитоқосылыс Cu-1,0, бар қоректендіретін ерітінділер фитоқосылыс Zn-2,5, фитоқосылыс Mn- 1,0, фитоқосылыс Сo-0,5, фитоқосылыс B-0,5

48 49

Карбамид

50 тонна

44500 51 52

тонна

тонна

тонна

42500

12385

тонна

64000

тонна

62500

тонна

53

26600

55000 54

2

10

47

тонна

147500

55 56 57 58 59 60 61 62 тонна

63000

63 64 65 66 67 68 69

тонна

62500

70 71

тонна

53000

тонна

80000

тонна

215000

74

тонна

295000

75

тонна

264000

76

тонна

262500

77

тонна

255000

78

тонна

250000

79

тонна

44898

тонна

44100

тонна

30200

тонна

25750

тонна

30428

тонна

25165

тонна

72 73

80

81 82

83 84

190000 85

тонна

340000

86 87

литр

5000

88 89

Минералды KristalonSpecial

тонна

132500

90 91

тонна

92 93 94

тонна 350000 тонна

95 96 97

тонна

килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм B-0,85, Cu-0,25, Fe-6, Mn-2,4, килоZn-1,3, Mo-0,25 грамм K2O-12, MgO-3, SO3-6,2, B-0,5, килоCu-1,5,Fe-4, Mn-4, Zn-1,5, Mo-0,1 грамм B-0,52, Cu-0,53, Fe-3,8, Mn-2,57, килоZn-0,53,Mo-0,13, CaO-3,6 грамм MgO-8,3, SО3-28,75, килограмм B-8, Vn-7, Mo-0,4 P205-29,1, K20-6,4,Cu-1, Fe-0,3, килограмм Mn-1,4, Zn-1 N-1, Zn-40 килограмм P2O5-15,3, Mo-15,3 килограмм N-4,7, B-11 литр Mg2O-16, SO3- 32 тонна

98 1744,5 99 1533,5 1533,5 2068,5 1629,5 2007,5 1685,5 2031,0 1267,0 1383,0

100 101 102 103

Минералды тыңайтқыш Fe-6, Mn-1, К2O-6 Феррилен Триум (Ferrilene Trium) Тыңайтқыш Амминосит 33% еркін түрдегіамино-қышқылдары-33, (Aminosit 33%) жалпы N-9,8, органикалықзат-48 Тыңайтқыш Калий Го К2O-33,8 Тыңайтқыш Калий Го Плюс К2O-14, балдырлар сіріндісі - 2,9, еркін түрдегі-аминоқышқылдары-2,4 Тыңайтқыш Кремний К К2O-13,2, SiO2-26 Тыңайтқыш Мантурон N-1,5, Р205-0,5, К2O-0,5, органикалықзат-23 Агрохимикат «Нутривант Плюс» N-6,Р-16,К-31, MgO-2, Fe-0,4, Zn-0,1, (бақшалық) B-0,5,Mn-0,7, Cu-0,01,Mo-0,005 Агрохимикат«НутривантПлюс» Р-40, К-25, MgO-2, B-2 (жүзім) Минералды тыңайтқыш N-19,Р-19, К-19, MgO-2, Fe-0,05, Нутривант Плюс дәнді Zn-0,2, B-0,1, Mn-0,2, Cu-0,2,Mo-0,002 N-6,Р-23, К-35, MgO-1, Fe-0,05, Zn-0,2, B-0,1, Mn-0,2, Cu-0,25,Mo-0,002 Нутривант Плюс картоп + фертивант P-43, K-28, MgO-2,Zn-0,2, B-0,5, Mn-0,2 Минералды тыңайтқыш P-20, K-33, MgO-1, S-7,5, Zn-0,02, Нутривант Плюс майлы B-0,15, Mn-0,5, Mo-0,001 Агрохимикат Нутривант Плюс P-23, K-42, Zn-0,5, B-0,1 сыра қайнату арпасы Агрохимикат «Нутривант Плюс» N-12,Р-5,К-27, CaO-8, Fe-0,1, Zn-0,1, (жемісті) B-0,1,Mn-0,1 Нутривант Плюс күріш + фертивант Р-46, К-30, MgO-2, B-0,2

104 Агрохимикат Нутривант Плюс қант қызылшасы 105 Агрохимикат «Нутривант Плюс» (қызанақ) 106 Минералды тыңайтқыш Нутривант Плюс Әмбебап 107 Агрохимикат «Нутривант Плюс» (мақта) 108 Тыңайтқыш Нутрифос

1901,5

109 Тыңайтқыш Ризо Fe

6565,5

110 Тыңайтқыш Ризо L-Са+ В

810,5 139000

тонна

263500

тонна

172000

литр

2000

литр

2000

литр

2500

111 Тыңайтқыш Ризо L-B 112 Тыңайтқыш Ризо L-Cu 113 Тыңайтқыш Ризо L-Mn+Zn Plus

114 Тыңайтқыш Ризо В 18

литр

4200

115 Тыңайтқыш Ризо Микс 116 Тыңайтқыш Ризо Микс Некст 117 Тыңайтқыш Ризо Мо+В 118 Тыңайтқыш Ризо Рут

килограмм

2666

литр

2520

литр

1746

литр

2052

литр

2430

литр

5940

килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм Р-36, К-24, MgO-2, B-2, Mn-1 килограмм N-6,Р-18,К-37, MgO-2, Fe-0,08, Zn-0,02, килоB-0,02, Mn-0,04, Cu-0,005,Mo-0,005 грамм N-19,Р-19, К-19, MgO-3,S-2,4, Fe-0,2, килоZn-0,052, B-0,02, Mn-0,0025,Cu-0,0025, грамм Mo-0,0025 N-4,Р-24,К-32, MgO-2, Fe-0,01, Zn-0,05, килоB-1, Mn-0,05, Cu-0,025,Mo-0,001 грамм P2O5-28,3, N-9,5, ж а л п ы г у м и н д ы с і р і н - 2 1 , 6 , литр органикалықзат-21,6 Fe-6 килограмм еркін түрдегі амино-қышқылдары-3,1, литр N-0,5, СаО-20, В-0,9 В-15 литр Сu-6,4 литр еркін түрдегі аминоқышқылдары -3,4, N-5, органикалық-N-5, Сu-0,007, литр Mn-5,5, Mo-0,004, Fe-0,11, Zn-8,2, B-0,011 В-18 килограмм Mn-4, Zn-0,6, Fe-7, килоCu-0,4, B-0,7, Mo-0,3 грамм Cu-0,5, Mn-7, Mo-0,1, Mg-7, Zn-10,4 килограмм P2O5-14,6, К2O-9,5,Mo-11, B-8,3 килограмм еркін түрдегі аминоқышқылдары-32, килограмм N-7,5, Р205-39

1500 1500 1500 1500 1500 1500 1500 1500 1500 1500 1500 1500 2016 3672 2160 2052 3420 1908 2286 3780 2430 9450 11736

119 Руткат (Rutkat) литр

2912,5 120

литр

2600

литр

2600

121 122

литр

123 литр 2600 124 125

литр

литр литр литр литр литр литр литр

1903

литр

1903

2575

литр

2416

литр литр литр

1750 1785 2074

литр

1427

литр литр

1370 1427

литр

2188

литр

898

литр

1979

литр

1750

литр

1865

литр

1225

литр килограмм килограмм

127

128 129 130 131

1503

литр

килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм килограмм

126

1713 1695 1835

132 133 134 135

136

137

138 139 140

1745 1479 1656 864 505

141 142 143 144 145

417

146

килограмм

410

килограмм

445

147 148 149 150

килограмм

460

килограмм

657

151 152

килограмм

795

килограмм

695

килограмм

675

килограмм

795

килограмм

2225

153

Р205-4, К2O-3, Fe-0,4, еркі н түрдегі аминоқышқылдары-10, полисахаридтер-6,1, ауксиндар-0,6 Тыңайтқыш Суприлд еркін түрдегі аминоқышқылдары-16,5, N-10,7, органикалық N-5,2, аммонийлы N-5,1, Р205-0,1, К2O-0,3, полисахаридтер-7,9 жалпыгуминдысірін-29,3 о р г а н и к а л ы қ з а т-7 6 ,7, ор г а ни к а лықС- 4 0,6, СаО-0,05,MgO-0,04, Fe-0,003, Zn-0,003 Тыңайтқыш Тизим Fe-0,1, B-2,1 Фасфит P2O5-42,3, К2O-28,2 Тыңайтқыш Шугагон еркін түрдегі амино-қышқылдары-7,8, N-5,2, олигосахаридтер-29, жалпыгуминдысірін-15, органикалық зат-29 Боро-Н агрохимикаты B-11, аминнды N-3,7 Агрохимикат Фертикс А маркасы: N-15,38,MgO-2,04, (А Маркасы, Б Маркасы) SO3-4,62,Cu-0,95, Fe-0,78,Mn-1,13, Zn-1,1, Mo-0,01, Ti-0,02 Б маркасы: N-16,15,MgO-1,92, SO3-2,02,Cu-0,3, Fe-0,35, Mn-0,68, Zn-0,6, Mo-0,01, Ti-0,02, B-0,6, Na2O-2,88 Органо-минералды тыңайтқыш аминоқышқылдар және пептидтер-62,5 Изабион 62,5 в.р. Р205-30, Mn-5, N-3, Zn-5 Минералды тыңайтқыш SWISSGROW Phoskraft Mn-Zn Минералды тыңайтқыш аммоний N-6,9, органикалық зат-44 SWISSGROW Bio Energy Минералды тыңайтқыш жалпы N-9,нитратты N-8, Nitrokal CaO-9, Mg-5, Mo-0,07 Минералды тыңайтқыш K2O-40 Super K Минералды тыңайтқыш жалпы N-3, нитратты N-2, аммоBioStart нийлы N-1,4, P2O5-30, Zn-5 Минералды тыңайтқыш P2O5-35, К2O-23 Phoskraft MKP Минералды тыңайтқыш жалпы N-3, Сu-3 Curamin Foliar Минералды тыңайтқыш жалпы N-13,2, органикалық N-13,2, Aminostim органикалық C-75 Минералды тыңайтқыш жалпы N-27, нитратты азот N-5,1, Sprayfert 312 аммиакты азот N-1,8, мочевина-20,1, P2O5-9, К2O-18, Mn-0,1, Zn-0,1, B-0,05 Минералды тыңайтқыш жалпы N-9, органикалық N-2, Algamina органикалық C-17, P2O5-6, К2O-21, MgO-2, Cu-0,08, Fe-0,2, Mn-0,1, Zn-0,01 Минералды тыңайтқыш жалпы N-16, аммиакты азот N-1, Agrumax мочевина-15, P2O5-5, MgO-5, B-0,2,Fe-2, Mn-4, Zn-4 Минералды тыңайтқыш жалпы N-3, аммонийлы N-1,5, SWISSGROW Phomazin мочевина-1,5, P2O5-30, Mn-5, Zn-5 Минералды тыңайтқыш Cu-5,Mn-10, Zn-10 Hordisan Минералды тыңайтқыш жалпы N-12, аммонийлы N-9, SWISSGROW Thiokraft P2O5-15, К2O-5, SO3-30 Минералды тыңайтқыш жалпы N-7,6, аммонийлы N-4,8, Vigilax органикалықзат-40 Минералды тыңайтқыш гуминқышқылдарының натрий SWISSGROW Fulvimax тұздары-92,2, органикалық N-3,4 Тыңайтқыш Omex Micromax S-1,82, Zn-2,6, Mn-1,95, MgO-1,3, Fe-2,6, B-0,97 Тыңайтқыш Omex Foliar Boron N-6,5, B-15 Тыңайтқыш Omex Bio 20 N-20, P-20, К2O-20, MgO-1,5, Fe-0,146, балдырлар сіріндісі-28 Тыңайтқыш Omex Calmax (Кальмакс) N-15, Ca-22,5, Mn-0,15, MgO-3, Fe-0,075 Тыңайтқыш Omex 3Х N-24, P-24, К2O-18, MgO-1,5, Fe-0,08 Тыңайтқыш Omex Sequential 2 N-10, P-20, К2O-40, MgO-1,5, Fe-0,175 Тыңайтқыш Omex Sequential 1 N-10, P-40, К2O-20, MgO-1,5, Fe -0,17 Аминокат 10% тыңайтқышы Бос (Активті) Аминоқышқылдары -10%, Барлық азот-3%, оның ішінде аммонийлы-0,6%, нитратты-0,7%, органикалық- 1,7%; фосфор (P2O5)1%; калий (К2O)-1% Келик-К-SI тыңайтқышы Хелаттық калий (К2O) -15%, кремний (Si2O)-10%, хелаттық агент EDTA-2% Атланте Плюс тыңайтқышы Фосфор (P2O5)-18%, Калий (К2O)16%, (Р және К калий фосфиты КН2РО3 формасында), Салицил қышқылы, Бетаины «Белый жемчуг» сұйық гуминді органикалық зат-46,5 г/л, гумин тыңайтқышы қышқылы-38,9 г/л, фульво қышқылы7,6, N-0,14г/л, P2O5-16,7 г/л, К2O-29,8 г/л, Fe-312 мг/л, CaO-5670 мг/л, MgO-671 мг/л, Co-0,051 мг/л, Zn-0,23 мг/л, Cu-0,30,мг/л, Mn-31,4 мг/л, Mo-0,10 мг/л, Si2O-631 мг/л, құрғақ қалдық – 84 г/л, күл – 55,8 %, pH-7,2 бірлік

1500

литр

3960

литр

2700

литр литр

8460 2700

литр

3528

литр

730

литр 935 литр литр

3740

литр

2075

литр

2415

литр

1300

литр

2225

литр

1820

литр

1950

литр

2210

килограмм

2350

килограмм

2300

килограмм

2220

килограмм

1900

литр

1990

килограмм

2117,5

литр

1750

литр

1850

литр

1165

литр

2320

литр

1809

литр

2881

литр

1684

литр литр литр

1848

литр

2050

литр

2500

литр

2750

литр

1000


МЕЗГІЛ

САРЫАРҚА САМАЛЫ

13 ақпан, сейсенбі, 2018 жыл

ПАВЛОДАР ОБЛЫСЫНА – 80 ЖЫЛ

САРЫАРҚА

Салық қызметінің үздігі Салық саласы – күрделі әрі жауапкершілігі зор қызмет. Себебі мемлекеттік қазына дәл осы қаражаттан құралады. 80 жылдық тарихы бар аймағымыздың осы уақытқа дейін өркендеп, өрлеуі дәл осы салық саясатына тікелей байланысты. Сондықтан бұл бағытта еңбек ететін қызметкерлердің білімді әрі білікті болуы аса маңызды. Осындай талаптарға сай келетін, тәжірибелі қызметкерлердің бірі – Жұмагелді Акижаев. Құндыз ҚАБЫЛДЕНОВА Салық төлеу жүйесіне жаңашылдықтардың енгізілуі заңдылық. Бірақ кейде тұрғындар мен кәсіпкерлік өкілдері сол өзгерістерден бейхабар болып жатады. Мұндайда өз і сі н жақсы білетін адамдар көмекке келеді. Облыстық мемлекеттік кірістер департаменті түсіндіру жұмыстары басқармасының бас маманы

Жұмагелді Акижаев білген-түйгенімен бөлісіп, салық саясатындағы әр мәселені егжей-тегжейлі айтып береді. Жұмагелді Мүрсәлімұлы салық органдарында 1991 жылдан бастап жұмыс істейді. Алдымен Баянауыл ауданы бойынша салық инспекциясының жетекші маманы, кейін бас маман, бөлім бастығы, төраға орынбасары, Баянауыл ауданы бойынша салық комитетінің төрағасы қызметтерін атқарды. 2001-2005 жылдар аралығында

САМАЛЫ

МЕНШІК ИЕСІ

Баянауыл ауданы бойынша салық комитетіне басшылық етті. Сол тұста Баянауыл ауданы оң көрсеткіштерге қол жеткізіп, үнемі көш басында болды. Ал 2005 жылы Павлодар облысы бойынша салық комитетінің ұйымдастыру және қаржылықшаруашылық қамтамасыз ету басқармасының бастығы лауазымына тағайындалды. Білікті маманның жұмысын әріптестері жоғары бағалайды. - Жұмагелді Мүрсәлімұлы бастаған әр ісін тиянақтылықпен, жауапкершілікпен атқарады. Кейінгі буынмен тәжірибесімен бөлісіп, түсіндіру жұмыстарына қатысты тың ой-ұсыныстар айтады. Кейінгі 14 жыл і ші нде бі р де бі р тәрті пті к жаза алған жоқ. Қызметімен қатар, облыстық салық департаментінің кәсіподақ ұйымын басқарды. Қазіргі уақытта қоғамдық жұмыс реті нде салық, кеден және құқық қорғау блогы ардагерлері ұйымдарымен бірігіп зейнеткерлермен жұмыс жүргізеді. Зейнет жасына толған

«Павлодар облысы әкімінің аппараты» мемлекеттік мекемесі (Павлодар қаласы) «Ертіс Медиа» ЖШС, «Сарыарқа самалы» облыстық газеті Газет Қазақстан Республикасының Инвестициялар және даму министрлігінде тіркеліп, тіркеу туралы 30.09.2014 ж. №14562-Г куәлігі берілген.

әріптесімізді құттықтап, алдағы уақытта да қызметтік байланыстың үзілмеуін тілейміз, - дейді түсіндіру жұмыстары бөлімінің басшысы Галина Бирюкова. Айта кетейік, Ж.Акижаев 2001 жылы облыста алғашқы болып «Қазақстан Республикасы салық қызметінің үздігі» марапатына ие болды. Одан бөлек, әр жылдары ҚР Қаржы министрлігі Мемлекеттік кірістер комитетінің Мақтау грамотасымен, облыс әкімінің Алғыс хатымен, «Павлодар облысына 70 жыл» мерейтойлық медалімен, облыстық салық органы басшысының Алғыс хатымен марапатталды.

ҚУАНЫШ

Жоба

Павлодар облысы мәслихатының ШЕШІМІ (__ сайланған, ____ кезекті сессиясы) № _______

Көлік кәдеге жарасын! «Сүт» акционерлік қоғамы Павлодар қаласының ардагерлер кеңесіне «Hyundai Getz» маркалы темір тұлпарын сыйға тартты. Бұған дейін Павлодар қаласының ардагерлер кеңесі қала әкімі Нұржан Әшімбетовке ұйымға қызметтік көліктің қажеттілігін айтып, өтініш білдірген еді. Шаһар басшысы ардагерлердің өтінішін жауапсыз қалдырмапты. Яғни, қала басшылығы мәселені шешу үшін демеушілерді тартқан. Нәтижесінде «Сүт» АҚ қолдау білдіріп, көлік сатып әперуге ниет танытқан. «Сүт» АҚ басқарма төрағасы Светлана Таран көлік кілтін ардагерлерге салтанатты түрде табыс етті. Айтуынша, бұл жаңа көлік емес. Бірақ оны ардагерлер кеңесіне беру туралы шешім қабылдаған кезде барлық бөлшектерін ауыстырып, іші-сыртын толық күрделі жөндеуден өткізіпті. - Ардагерлерді ардақтау – ұрпақ парызы. Бүгінгі күнге кешегі өтпелі кезеңнен шашау шығармай жеткізген ардагерлерімізді, қазыналы қарттарымызды қадірлеп, әрдайым құрмет биігіне шығарып жүрсек артық етпес. Сондықтан осындай тарту жасап отырмыз. Көлік қай кезде де қажеттілік тудырады. Бұл көлік тек жақсы істердің жолында жүре беруіне тілекшіміз, - деді С.Таран. Салтанатты рәсімге қатысқан депутаттар мен қоғамдық кеңес өкілдері аталмыш ұйымның бұған дейін жеткен жетістіктері туралы сөз етті. Қалалық қоғамдық кеңестің төрағасы Александр Рюмкин өзі басшылық ететін ұйымның атынан 200 мың теңге сыйға беретінін айтты. Қариялар өздеріне көрсетіліп жатқан қолдауға риза екендерін жеткізді. - Осы іске ұйытқы болған қала әкіміне және демеушілерге алғысымыз шексіз. Әр ісімізге қолдау көрсетіп жүретін мәслихатқа және қоғамдық кеңеске барлық ардагерлердің атынан алғыс айтамыз. Қазіргі кезде әр ауданда, әр ауылдық аймақта ардагерлер кеңесі бар. Оларға бару үшін көлік қажет болатын. Енді бұл мәселе шешілді. Біз автокөлікті тиімді пайдаланатын боламыз, - деді қалалық ардагерлер кеңесінің төрағасы Аспандияр Нұрбаев. Айта кетелік, қалалық ардагерлер кеңесінде 58 мыңнан астам зейнеткер бар. Оның 85-і соғысқа қатысушылар болса, 210-ы - тыл еңбеккерлері.

Павлодар қаласы

Қазақстан Республикасының 2008 жылғы 10 желтоқсандағы «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» кодексінің (Салық кодексі) 487-бабының 1) тармақшасына, Қазақстан Республикасының 2003 жылғы 9 шілдедегі «Қазақстан Республикасының Су Кодексінің» 38-бабының 5) тармақшасына, Қазақстан Республикасының 2001 жылғы 23 қантардағы «Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы» Заңының 6-бабы 5-тармағына және Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің міндетін атқарушының 2009 жылғы 14 сәуірдегі «Жерүсті көздерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін төлемақыны есептеу әдістемесін бекіту туралы» №223 бұйрығына сәйкес, Павлодар облыстық мәслихаты

ШЕШІМ ҚАБЫЛДАДЫ:

1. Павлодар облысы бойынша жерүсті көздерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін 2018 жылға арналған төлемақы мөлшерлемелері осы шешімнің қосымшасына сәйкес бекітілсін. 2. Осы шешімінің орындалуын бақылау облыстық мәслихаттың экология және қоршаған ортаны қорғау мәселелері жөніндегі тұрақты комиссиясына жүктелсін. 3. Осы шеші м алғашқы ресми жарияланғаннан кейін күнтізбелік он күн өткен соң қолданысқа енгізіледі. Сессия төрағасы

М. Стрелковская Облыстық мәслихаттың хатшысы

В. Берковский

Павлодар облысы мәслихатының 2018 жылғы ________________ № ___шешіміне қосымша

Павлодар облысы бойынша 2018 жылға арналған жерүсті су көздерінің ресурстарын пайдаланғаны үшін төленетін төлемақы мөлшерлемелері

БІЛІМ

Дарынды оқушы - ұлт болашағы

2018 жылғы ____ __________

Павлодар облысы бойынша жерүсті көздерінің су ресурстарын пайдаланғаны үшін 2018 жылға арналған төлемақы мөлшерлемелері туралы

М.АМАНТАЙ.

Р / с Арнайы су пайдалану түрлері №

Өлшем бірлігі

1

3

4

2

Мөлшерлемелер теңге

Оқушының бойындағы қабілетін дамыту ұстазға байланысты. Осы орайда баланың ой-өрісін зерттеу, жас таланттармен жұмыс жүргізу, дарындыларды анықтау мақсатында бастауыш сынып бірлестігі ішінен «Жас толқын» ғылыми-шығармашылық тобы құрылған болатын.

1

Тұрғын үй-пайдалану және коммуналдық қызметтер

1000 тек. м

122,99

2

Өнеркәсіп, жылу энергетикасын қоса алғанда (өндірістік қажеттіліктер)

1000 тек. м

701,01

Дарынды шәкірт тәрбиелеп жүрген еңбекқор жандардың қатарында Гүлмира Бектұрғанова, Рысжан Дүйсенова, Ғайша Рақышева бар. Ғылыми қауымдастықта ұстаздар бір-бірімен тәжірибе алмасып, білікті мамандармен тығыз байланыс жасайды. Алдыңғы 2 жылда оқушыларымыз қалалық, облыстық жас зерттеушілер сайысында жүлделі орынға ие болып, қалааралық бастауыш сыныптар арасында «Ең үздік ғылыми қауымдастық» аталымын жеңіп алды. Биыл «Зерде» жас зерттеушілер мен шығармашылық жоба сайысының қалалық кезеңіне қатысқан 5 оқушының барлығы облыстық кезеңге жолдама алды. Атап өтерлігі, 3-сынып оқушылары Даяна Сапарова мен Богдан Захаров аталмыш сайыстың республикалық кезеңінде 1 және 2-дәрежелі дипломмен марапатталды. Болашақта білім додасындағы жетістіктеріміз арта түсетіндігіне сеніммен қараймыз.

3

Ауыл шаруашылығы

1000 тек. м

197,52

4

Су көздері ні ң суын пайдаланатын тоған шаруашылықтары

1000 тек. м

197,52

5

Су көліктері

1000 тек. м

27,11

Амангүл САНАТҚЫЗЫ,

Павлодар қаласы №21 жалпы орта білім беру мектебінің бастауыш сынып мұғалімі.

7

Облыстық «Сарыарқа самалы» газетінің ұжымы басылым жанашыры, тоғызқұмалақтан газеттің жүлдесі үшін ұйымдастырылатын дәстүрлі турнирдің тұрақты қатысушысы болған

Бақыт Бадамшинаның

қайтыс болуына байланысты марқұмның туған-туыстарының қайғысына ортақтасып, көңіл айтады.

Газет 1979 жылы «Құрмет белгісі» орденімен, 2014 жылы «Алтын жұлдыз» жалпыұлттық сыйлығымен марапатталды. ЖШС директоры Асқар ШӨМШЕКОВ Бас редактор Нұрбол ЖАЙЫҚБАЕВ Телефоны. 66-15-30 ЖШС-нің мекенжайы. Павлодар қаласы, Қ.Сұрағанов көшесі, 21-үй. Редакцияның мекенжайы. 140000, Павлодар қаласы, Астана көшесі, 143-үй. Теле/факс 66-15-30

Газеттің электронды поштасы: ssamaly29@gmail.com. Бас редактордың орынбасары 66-14-61. Жауапты хатшы 65-12-74. Әлеуметтік бөлім 66-14-63, 66-15-31, 66-15-32. Экономика, саясат 66-14-64, 66-15-28, 66-14-65. «Айналайын» 66-14-63. «Жас times» – 66-15-32.

Жарнама бөлімі: s_samaIy_reklama@maiI.ru 66-15-42, 66-15-40. Маркетинг және тарату бөлімі 66-15-41. Фототілші, корректорлар 65-12-74. Газеттің нөмірі «Сарыарқа самалының» компьютер oрталығында теріліп, беттелді. Газет аптасына үш рет шығады, апталық таралымы 15633 дана, бүгінгі көлемі 2 б.т. «Дом печати» ЖШС баспаханасында басылды. ҚР Павлодар қаласы, Астана көшесі, 143-үй. Газеттің сапалы басылуына баспахана жауап береді. Телефоны. 8 (7182) 61-80-26. Басылуға қол қойылған уақыты 17.00. Тапсырыс - 308 Хаттар, қолжазбалар, фотографиялар мен суреттер рецензияланбайды және қайтарылмайды. Көлемі А4 (14 кегль) форматындағы 2 беттен асатын материалдар қабылданбайды. Редакция оқырмандардан түскен барлық хаттарды тегіс жариялауды және оларға жауап беруді міндетіне алмайды. Жарнамалық материалдардың мазмұнына жарнама берушілер жауап береді. Нөмірді әзірлеу барысында интернет ресурстарынан алынған фотосуреттер де пайдаланылды. Авторлардың пікірлері редакция ұстанған көзқарасқа сәйкес келмеуі де мүмкін. «Сарыарқа самалында» жарияланған материалдарды көшіріп немесе өңдеп басу үшін редакцияның жазбаша рұқсаты алынып, газетке сілтеме жасалуы міндетті. Баспа индексі 65441.


8

13 ақпан, сейсенбі, 2018 жыл

ИІРІМ

САРЫАРҚА САМАЛЫ

Қоржында - алғашқы медаль! Юлия Галышева - олимпиаданың қола жүлдегері

Мына Түн талыққан Үміттің дауысы секілді, Кеңістік еркесі. Ол – торсық бет кекілді. Ол бізді бір жаққа шақырған сыңайлы, Естісем дауысын еске алып Құдайды, Жүрегім жылқыдай жылайды! Мына Түн – о, мүмкін бағыты жоғалған Жолдарым. (Жолдарда жанымды жұбаттым, алдадым...) Өлімді сағынған, аңсаған – қартайған Арманның шаршаған елесі емес пе мына Түн??! Ұйықтамай отырмын неге осы??!

Мұрат АЯҒАНОВ Ақ Олимпиаданың алтын жүлдесін француз Перрин Лаффон (78.65) жеңіп алды. Күміс медалды канадалық Жюстин Дюфур-Лапуант (78.56) иеленді. Ю.Галышева финалдық бәсекенің алғашқы кезеңінде 75,10 ұпаймен жетінші орыннан көрінсе, екінші финалдық кезеңде 76,81 ұпаймен үздік алтылыққа енді. Соңғы сайыста Юлия бі рі нші болып бастап, 77.40 ұпай жинады. Бұл нәтиже оның қола жүлдені иеленуіне жеткілікті болды. Қазақстанның қысқы спорт тарихында фристайлдан олимпиада жүлдесін алған спортшы жоқ. Бұл - Юлияның үшінші олимпиадасы. Ол бұған дейін Ванкувер олимпиадасында 11-ші, Сочиде жетінші орын иеленген еді. Қазақстандық спортшыға жетіспей жүргені Олимпиада жүлдесі еді. Бұған дейін әлем чемпионаты, Азия ойындары, Универсиада мен әлем кубогы кезеңдерінде жүлде алған. Өкінішке қарай, бұл сынға қатысқан тағы бір отандасымыз Аяулым Әміренова екінші іріктеу кезеңінде төмен ұпай жинап, финалға өте алмады.

Мына Түн – мәңгілік әуенге билейтін Сөздердің мекені – Анты бар төзімдей, сезімдей некелі. Жарықты сүйеді, Жарықта өледі... Жарықтан келеді, Жарыққа кетеді... Әлди, әлди, әлди, әлди, Қара Түн...

БЕТКЕЙІНЕН Нұрғали НҮСІПЖАНОВ,

ҚР халық әртісі

«Туған жер – тұнған шежіре»

МУЗЕЙ

Бұқар жырау атындағы әдебиет және өнер музейінің қызметкерлері осындай тақырыппен акция бастаған болатын. Жуықта осы шара шеңберінде «Рухани қазына» атты көрме ашылды. Оған бұрынсоңды ел назарына ұсынылмаған құнды тарихи жәдігерлер және ұлы тұлғалардың қолжазбалары қойылды.

ТАБИҒАТ - ТЫЛСЫМ

Көрермен таңданысын тудырған құнды жәдігерлердің бірі – Мәшһүр Жүсіп Көпеев қолжазбаларының көшірмесі және бойтұмарының түпнұсқасы. Сонымен қатар, ағартушы ақын Сұлтанмахмұт Торайғыровтың жеке заттары мен әнші Естай Беркімбаевтың өз қолымен жазып, қолы қойылған өмірбаяны бар. - Мәшһүр Жүсіп атамыздың қолжазбаларын жақында Алматыға барған сапарымда ҚР Ұлттық Ғылым академиясының сирек кітаптар қорынан сұратып алғанмын. Қолжазбада Бұқар жырау Қалқаманұлының Абылай ханмен кездесуі туралы жазылған. Құнды материалдың түпнұсқасы әлі Алматыда. Негізі Ұлттық Ғылым академиясының сирек кі таптар қорында ғұламаның өте көп дүниесі сақталған, төте жазумен жазған қолжазбаларының өзі - бірнеше кітапқа

Әлди Бауыржан ҚАРАҒЫЗҰЛЫ

Оңтүстік Кореяның Пхенчхан қаласында өтіп жатқан Қысқы Олимпия ойындарының үшінші күнінде Қазақстан құрамасының қоржынына алғашқы медаль түсті. Фристайл спортының могул түрінен сынға түскен отандасымыз Юлия Галышева гранд финалда 77.40 ұпай жинап, қола жүлде иеленді.

Тілеуберді САХАБА

БІР ӨЛЕҢ

жүк болар дүние. Ал бізге соның бірнеше беті ғана келді. Жақында баба мұрасының түпнұсқаларын қолға түсіреміз деп ойлаймын, - дейді музейдің бөлім меңгерушісі Ербол Қайыров. Музей қорында сақталып тұрған құнды жәдігерлердің бірі – Мәшһүр Жүсіптің қызыл түсті тұмары. Қасиетті тұмар ғұламаның әкесі Көпжасардың (Көпей) өзі қолданған Құранмен бірге Баянауыл ауданының Жаңажол ауылында 2008 жылға дейін сақталыпты. Міне, сол жылы музей қызметкерлері іссапармен барып, көне құран мен тұмарды алып келген. Бұдан басқа, белгілі қолөнер шебері Қамар Қасымовтың өз қолымен жасаған домбыралары мен ою-өрнектері де көрме төрінен орын алған. Сонымен қатар, музей қорындағы қазақ және өзге ұлт өкілдерінің музыкалық аспаптары ұсынылды. Музей қызметкері Мейрамғали Есмұханов шертер, жетіген, сазсырнай сынды ұлт аспаптарын қалай ойнау керектігін

Қыс Күміс себезді күн шуағына күптеліп, Көбелек қанат қар билеп түсті жікке еніп. Кірпігімдегі кіршіксіз қардың сыңары Қарашығымнан қашқаны-ай демде сырт беріп... Қаннен-қаперсіз қара жер жатыр қымтанып, Жонынан жалап самала сәуле тұр тамып. Өзенді өрлеген тал-теректер де тым-тырыс, Күзелетіндей көксіреу мұздан мұң танып. Тағының табан табына жібіп ақ мамық, Саятшыларға ашады сырын ақтарып. Тамылжыған күннің тыныштығына сақшыдай, Торғайлар да ұшып мазасызданады топталып. Табиғат - тылсым, қарапайым қыс бұл неткен, Қаңтар мен ақпан - бірде өбкен кезең, бірде өктем. Аттанары шын мезгілі жетіп межелі, Үзік өмірдей дүрлігіп өткен дүрмекпен.

Асығат ТҰРҒАНБЕК.

С

де көрсетіп берді. Көрмеге келген жұрт 1950 жылы неміс тілінде жарық көрген «Қазақ халқының ертегілері», Иса Байзақовтың «Кавказ», Нұрлыбек Баймұратовтың «Ер Төлеген», Абай Құнанбаев пен Сұлтанмахмұт Торайғыровтың «Толық шығармалар жинағы» сынды аса сирек кездесетін кітаптармен танысты. Сондай-ақ, бұл күні жергілікті зиялы қауым өкілдерінің қатысуымен «Музей және қоғам» атты дөңгелек үстел өтті. Жиынға қатысушылар музей қызметін жандандыруға қатысты өздерінің ұсыныс-пікірлерін ортаға салды.

Ұлттық нақыш болсын Қазіргі композиторлардың ішінде ұлттық нақыш пен ұлттық мәнерге қаяу түсірмей алып жүрейінші дейтіндер аз. Репертуарына бір ғана тәуір әнді қосып алып, соны бетке ұстап, өзін көрсету үшін шапқылап, нәпақа тауып жүрген әншілер көбейді. Қатаң Көркемдік кеңес деген еш жерде жоқ, сұрыптаудан өтпеген, таразыға тартылмаған күлді-көмеш дүниелер эфирге шығып кетті. Ол шығармаларды орындайтындардың да сауаты төмен. Сауатты сараптама болмаған соң, сүзгіден өтпеген соң, еленбеген күрмекке ұқсап, арпа, бидай, кебегімен бірге халыққа ұсынылып жатыр. Бұрынғы тәртіпті айтқаныма қарап, бәзбіреулер мені Кеңес өкіметін мақтап отыр деп ойлап қалар. Алайда, мәселе онда емес, ол кезде кез келген жұмыс кәсіптік жағынан жоғары деңгейде атқарылатын. Кәсіби біліктілік шығармашылық үшін бірінші кезекте тұруы тиіс. Миллиондаған халыққа әдбен сұрыпталған, екшелген, кесіп-пішілген шығарманы ұсынуға тиіссіз. Анасының омырау сүті табиғи сүзгіден өтіп балаға барады емес пе?! Халық та бала секілді, сондықтан өнердегі сүзгі одан да мықты болуы керек. Өйткені ол сенің санаңа сіңеді, адамдық болмысыңды қалыптастырады. Өнерден алған рухани азығың саған өмір бойы күш беріп тұрады. Қазіргі әндердің өзге ұлттың сарынына бет бұрып кеткені - кәсіби сұрыптаудың жоқтығы мен ұлттық музыкаға немқұрайды қараудың, салғырттықтың салдары. Ал біз оның себебімен күресуді әлі бастаған жоқпыз. ...Қадыр Мырза Әлінің өлеңіне жазылған атыраулық Жалғас Назаровтың менің орындауымда «Отан» деген әні бар. Соның бір шумағында: «Елімнің қиыршық тас-құмын, өзге елдің алтынына айырбастамаймын» деген сөздер бар. Ақынның идеясы қандай? Біздің қай өнеріміз де осы идеяны бетке ұстап, одан да биіктеуге талпынуы керек. Әннің сөзі мен әуеніндегі кедір-бұдырды біз, яғни әнді насихаттайтын адамдар, жақсы білуіміз керек. Тіпті әріден айтсам, әнші ақын, композитор әуенімен келтіре алмаған иірімді өзінің дауыс мәнерімен, орындаушылық шеберлігімен халыққа жеткізуі керек. Қолдан келсе, әншінің өмірге, шығармашылыққа деген көзқарасы авторлардан да биік болғаны жөн. Әлемде ондай әншілер бар. Мәселен, өткен ғасырда өмір сүрген орыстың опера әншісі Шаляпин сондай ақылды, парасатты адам болған. Нұрғиса көкем: «Нұрғали, айналайын, оркестрдің алдына шығып ән айтып тұрғанда сахнаның қожайыны сенсің, ал дирижер оркестрді саған икемдеп, көмектесіп тұрады, сондықтан сенің өрең барлығынан жоғары болуы керек», - деп айтып отыратын.

13 ақпан, 2018 жыл №18 (15189)  
13 ақпан, 2018 жыл №18 (15189)  
Advertisement