Issuu on Google+

.

architecture portfolio Ιωάννα Παπαδοπούλου Κορφιάτη


.

διπλωματική εργασία

σχεδιασμού

αστική παρέμβαση στο Μεταξουργείο

.

εργαστήριο

.

εργαστήριο

αρχιτεκτονική των χώρων αναπαράστασης συγκρότημα θεάτρου

συντήρηση και αποκατάσταση

αλευρόμυλος αδελφών Βαλτσάνη | αγορά & χώρος εστίασης

.

εργαστήριο

αστικός σχεδιασμός στα όρια της πόλης

μεταβατικοί τόποι: η περιοχή της δυτικής εισόδου Θεσσαλονίκης


.

διπλωματική εργασία

σχεδιασμού

αστική παρέμβαση στο Μεταξουργείο

Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης | Τμήμα Αρχιτεκτόνων

Επιβλέπουσες καθηγήτριες: Αλκμήνη ΠΑΚΑ | Αλέκα ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΥ stanmar@otenet.gr | alekalex@arch.auth.gr


διαδικασία ανάλυσης | ανάγνωση της δυναμικής της περιοχής Η διπλωματική αυτή εργασία εστιάζει στην κλίμακα των τριών οικοδομικών τετραγώνων, διαπραγματεύεται όμως ένα ζήτημα που αφορά συνολικά το ζήτημα της χωρικής οργάνωσης της κατοικίας, της ανάμειξης των χρήσεων και του χειρισμού του δημόσιου χώρου στο κέντρο της πόλης. Τόπος της παρέμβασής μας αποτελεί η περιοχή του Μεταξουργείου, συνοικία του κέντρου της Αθήνας που βρίσκεται σε έντονη διαδικασία μετασχηματισμού. Με στόχο να αντιμετωπίσουμε συνολικά την περιοχή, ξεκινάμε από την κλίμακα της πόλης και καταλήγουμε σ’ αυτήν της γειτονιάς. Το πρώτο στάδιο της μελέτης περιλαμβάνει μια εκτενή ποσοτική και ποιοτική ανάγνωση των προβλημάτων και δυναμικών της περιοχής.

ανάλυση | αδόμητων χώρων

ανάλυση | υψών

1 όροφος 2 όροφοι 3 όροφοι 4 όροφοι 5 όροφοι 6 όροφοι 7 όροφοι 8 όροφοι

ανάλυση | χρήσεων ισογείων

κατοικία εμπόριο εμπόριο | αναψυχή πολιτισμός δημόσια κτίρια | υπηρεσίες αποθήκες βιοτεχνία κενή χρήση

ανάλυση | κτιριακού δυναμικού διατηρητέα ΥΠΕΚΑ διατηρητέα ΥΠΠΟ μη χαρακτηρισμένα | άξια διατήρησης


σενάριο | πρόταση για το σύνολο της περιοχής Κεντρική κατεύθυνση της παρέμβασής μας είναι αυτή της ολοκληρωμένης διατήρησης του συνόλου της περιοχής, έννοια που περιλαμβάνει την διατήρηση του οκιστικού, φυσικού και κοινωνικού δυναμικού της με ισότιμο τρόπο αλλά και την ένταξη σ’ αυτήν νέων παρεμβάσεων που υπηρετούν τις ανάγκες των κατοίκων της. Συγκροτούμε έτσι ένα δίκτυο δημόσιων χώρων, όπως απεικονίζεται διαγραμματικά παρακάτω, που παραλαμβάνει υπάρχουσες και προτεινόμενες χρήσεις για το σύνολο της περιοχής, και στο οποίο αποτυπώνονται οι πολλαπλές διαβαθμίσεις του χώρου: τοπικό/υπερτοπικό, δημόσιο/ ιδιωτικό, κατοικία/εμπορική ζώνη κ.λ.π. Η πρότασή μας περιλαμβάνει παρεμβάσεις σε τρία επίπεδα: • της προσθήκης συγκροτημάτων κατοικίας σε αδόμητους χώρους • της διαχείρισης του πλούσιου κτιριακού αποθέματος της περιοχής • της διαμόρφωσης των δημόσιων χώρων ως εκείνους τους χώρους που συμπυκνώνουν τη συλλογική ζωή της πόλης.


υπο - περιοχή | επέμβασης Σε ένα δεύτερο επίπεδο επιλέγουμε την υποπεριοχή της επέμβασης, με βάση τα παρακάτω κριτήρια: | τους ενιαίους ακάλυπτους χώρους | την ύπαρξη κτιριακού δυναμικού κατάλληλου προς επανάχρηση | την υπαρξη κενών προς πλήρωση | την γειτνίαση με υπάρχουσες περιοχές κατοικίας | την παρουσία διατηρητέων κτιρίων | τη δυνατότητα δημιουργίας συνεχόμενης διαδρομής που να δίκτυο δημόσιων χώρων σε σύνδεση

ενοποιεί τα οικοδομικά τετράγωνα οι βασικές κινήσεις αυτή είναι οι εξής:

στην κλίμακα

| η ενεργοποίηση κενού κτιριακού αποθέματος για την στέγαση συνοδευτικών χρήσεων | η ενοποίηση των ακάλυπτων χώρων και η ένταξή τους στις διαδρομές του πεζού | η αφαίρεση κτιριακών όγκων σε μη διατηρήσιμη κατάσταση για την διάνοιξη διαδρομών εσωτερικά των οικοδομικών τετραγώνων | η ένταξη των διατηρημένων κελυφών ως στοιχεία του υπαίθριου δημόσιου χώρου

διαμόρφωση διαδρομών πεζού-ποδηλάτου 2 επιπέδων


γενικό τοπογραφικό σχέδιο | πρότασης


3 | οικοδομικά τετράγωνα Έχοντας θέσει ένα πλαίσιο παρέμβασης για το σύνολο της περιοχής και πιο εστιασμένα, εστιάζουμε στην κλίμακα του γενικού τοπογραφικού σχεδίου: στην κλίμακα τριών οικοδομικών τετραγώνων. Τοποθετούμε στο κάθε τετράγωνο ένα συγκρότημα κατοικίας, το οποίο οργανώνει κάθε φορά με διαφορετικό τρόπο την ποιότητα και το είδος του δημόσιου χώρου: στην πρώτη περίπτωση αφήνονται διαμπερή δημόσια και ημιδημόσια περάσματα στο εσωτερικό του τετραγώνου, ενισχύοντας την διαδρομή για τον πεζό. Στο δεύτερο τετράγωνο δημιουργούμε μια εσωτερική πλατεία, χώρο συνεύρεσης και πρασίνου για τους κατοίκους του. Στην τελευταία περίπτωση συμπληρώνουμε το οικοδομικό τετραγώνο με ένα γωνιακό συγκρότημα κατοικίας. Στην κατεύθυνση της ενίσχυσης της ανάμιξης των χρήσεων στην περιοχή, στα ισόγεια τοποθετούμε κυρίως χώρους εργασίας με χρήσεις βοηθητικές προς τη γειτονιά, που καθιστούν το χώρο περισσότερο ζωντανό. Τέλος, επεμβαίνουμε σε δύο διατηρητέα κελύφη, στεγάζοντας στο ένα μαγειρείο και στο άλλο βιβλιοθήκη-αναγνωστήριο μικρής κλίμακας.

ποιοτικά χαρακτηριστικά 1. παρασιτική εισχώρηση του κτιρίου στο τετράγωνο 2. ελεύθερος χώρος που αναφέρεται στις κατοικίες και το μαγειρείο 3. ενίσχυση κίνησης στο εσωτερικό του τετραγώνου μέσω διαδρομών περιπάτου 4. διαπλάτυνση πεζόδρομου και κεντρικός χώρος στάσης μαγειρείο | αναγνωστήριο

1. πλήρωση μετώπου 2. περίκλειστος δημόσιος χώρος, νησίδα πρασίνου/ δροσισμού 3. πέρασμα μέσω στοας προς το τρίτο τετράγωνο, ενίσχυση της βασικής διαδρομής 4. pocket- parks 5. διαμόρφωση υπάρχοντων πεζόδρομων με φυτεύσεις και πλακόστρωση

1. συμπλήρωση μετώπου 2. διαπλάτυνση πεζοδρομίου, δημιουργία χώρου στάσης


ο.τ.2 όρια: πλαταιών | αγησιλάου | μυκάλης | λεωνίδου εμβαδόν ακάλυπτου χώρου: 3708τμ ποσοστό κάλυψης τετραγώνου: 50%

ενδεικτικά σχέδια

β’ στάθμη

α’ στάθμη

ισόγειο


ο.τ.1 όρια: μεγ.αλεξάνδρου | πλαταιών | λεωνίδου | μυκάλης εμβαδόν ακάλυπτου χώρου: 2243 + 980 = 3233τμ ποσοστό κάλυψης τετραγώνου: 52.2% + 72.5%

ενδεικτικά σχέδια

ισόγειο

α’ στάθμη

β’ στάθμη


στενάκι της περιοχής

pocket park

τομή α-α΄


ενδεικτικές | τυπολογίες κατοικιών κάλυψη διαφορετικών τύπων κατοίκου


ιδέες | για την αξιοποίηση κτιριακού αποθέματος μαγειρείο | αναγνωστήριο μικρής κλίμακας αντικατάσταση στέγης με μεταλλική προσθήκη

διάνειξη στοάς - δημιουργία μεταβατικού χώρου σύνδεσης με υπαίθριο χώρο

διατήρηση και αποκατάσταση του κελύφους του κτιρίου

κάτοψη ισογείου

σκίτσο αποτύπωσης σημερινής κατάστασης

αποκατάσταση όψεων


άποψη εσωτερικής πλατείας


.

εργαστήριο

αρχιτεκτονική των χώρων αναπαράστασης συγκρότημα θεάτρου

Ανώτατη Εθνική Σχολή Αρχιτεκτονικής Paris-la-Villette στο Παρίσι (Ecole Nationale Supérieure d’Architecture de Paris-La-Villette) Mahtab MAZLOUMAN | Jean-Louis CHASSARD Actes.sceno@wanadoo.fr


Το πρόγραμμα ενός χώρου αναπαράστασης λόγω της λειτουργικής και τεχνικής πολυπλοκότητάς του αποτελεί ένα πλούσιο πεδίο για την ανάπτυξη της αντίληψης στην αρχιτεκτονική σύνθεση. Προϋποθέτει μια μελέτη στην ιεράρχηση και τη διάρθρωση του εσωτερικού και του εξωτερικού χώρου, στην κατανόηση του σκηνογραφικού εργαλείου και του ρόλου του στην αρχιτεκτονική και την πόλη. Το θέμα του εργαστηρίου ήταν ο σχεδιασμός ενός κτιριακού συγκροτήματος θεάτρου το οποίο περιλαμβάνει μία μεγάλη αίθουσα για παραστάσεις 500 θεατών, μια μικρότερη αίθουσα 200 θεατών με δυνατότητα μορφοποίησης (modulable), απαραίτητο χώρο για τις πρόβες των ηθοποιών, τα καμαρίνια τους, φουαγέ σε συνδυασμό με εστιατόριο-καφέ στο χώρο εισόδου και υποδοχής καθώς και τους απαραίτητους μηχανικούς χώρους αλλά και αυτούς της αναμονής και της κίνησης. έμφαση στους δημόσιους χώρους

προσεκτική σχέση ανάμεσα στους χώρους ηθοποιών | θεατών, του φανταστικού και του πραγματικού

σχέση πλήρους | διαμπερούς

Μελετήθηκε εκτενώς η σχέση του χώρου της σκηνής/ χώρου της αίθουσας, η καμπύλη ορατότητας και οι οπτικές γωνίες, το μηχανικό μέρος της σκηνής, ο όγκος της αίθουσας, ο όγκος της σκηνής και η εγγραφή της στο τοπίο και στο πεδίο της πόλης.


πειραματισμοί για την καλύτερη διάταξη των θέσεων

β

β΄

τομή α-α΄

τομή α-α΄

α

α΄


Η ιδέα μας για το σχεδιασμό κινήθηκε σε τρεις βασικούς άξονες: 1| την άμεση σχέση του θεάτρου με τη γειτονιά. Προσπαθήσαμε να συμπεριλάβουμε στη σύνθεσή μας τα στοιχεία εκείνα που είναι ικανά να δώσουν στο χώρο του συγκροτήματος χρήσεις για τους κατοίκους της γειτονιάς πέρα από αυτήν της παρακολούθησης μιας θεατρικής παράστασης, χώρους για συνεύρεση και επικοινωνία, έναν χώρο ανοιχτό στην πόλη και κτήμα των κατοίκων της. 2| τη δημιουργία ενός υπαίθριου κεντρικού χώρου με σκοπό την σύνδεση ακριβώς των διαφορετικών λειτουργιών του θεάτρου μεταξύ τους αλλά και με το δημόσιο χώρο, 3| την χωροθέτηση και το σχεδιασμό των χώρων των θεατών και των ηθοποιών με τρόπο ώστε να δημιουργείται μία ατμόσφαιρα παιχνιδιού και μυστηρίου μεταξύ τους.

καμαρίνια

βασική αίθουσα 500 θέσεων

κάτοψη στάθμης +11.50

πρόσβαση οχήματος ανεφοδιασμού

παρασκήνια σκηνή

κάτοψη στάθμης +6.00

άποψη εσωτερικής διαδρομής


ενδεικτικά σχέδια

τομή γ - γ΄

πρόσβαση οχήματος ανεφοδιασμού

παρασκήνια

σκηνή μικρή μορφοποιούμενη αίθουσα

γ

καφέ

χώρος εισόδου

βιβλιοθήκη

κάτοψη ισογείου

γ΄


άποψη βασικής όψης


.

εργαστήριο

συντήρηση και αποκατάσταση

αλευρόμυλος αδελφών Βαλτσάνη | αγορά & χώρος εστίασης

Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης | Τμήμα Αρχιτεκτόνων

Επιβλέποντες καθηγητές: Κλαίρη ΠΑΛΥΒΟΥ | Γιώργος ΚΑΡΑΔΕΔΟΣ


Το εργαστήριο αυτό πραγματεύεται το ζήτημα της συντήρησης και αποκατάστασης ενός παλιού εγκαταλελειμένου αλευρόμυλου στην δυτική είσοδο της Θεσσαλονίκης. Ολοκληρώθηκε εκτενής μελέτη αποτύπωσης του κτιρίου, της μορφολογίας και της τυπολογίας του, των μεθόδων και των υλικών που χρησιμοποιήθηκαν κατά την κατασκευή του μέσα στο χρόνο, της ίδιας του της λειτουργίας και της σχέσης του με τον περιβάλλοντα χώρο. Με βάση την αξιολόγηση της υπάρχουσας κατάστασης στην ευρύτερη περιοχή αλλά και την διατήρηση της μνήμης που φέρει το κτίριο, το μετατρέπουμε σε χώρο αγοράς και εστίασης για τη γειτονιά.

τρισδιάστατη απεικόνιση παλαιάς στέγης

συνθετικές | κινήσεις Αν η παλαιότερη αίσθηση που έδινε ο Μύλος σε έναν επισκέπτη ήταν αυτή του «πλήρους», της οριζόντιας γραμμής και της επιπεδοποίησης, λόγω της πληρότητας των πατωμάτων σε κάθε όροφο, η τωρινή αίσθηση είναι αυτή του «κενού», του κάθετου και του συνολικού. Ο επισκέπτης με την είσοδο του στον εγκαταλελειμμένο χώρο, έχει πλήρη εποπτεία αυτού, λόγω της απώλειας των πατωμάτων – επιπέδων. Βασική αρχή της σύνθεσης αποτέλεσε η προσπάθεια να μην «πειραχτεί» ο υπάρχων σκελετός. Έτσι, στο εσωτερικό η τοιχοποιία και τα επιχρίσματα παραμένουν ως έχουν, ενώ στο εξωτερικό το επίχρισμα αφαιρείται και γίνεται εκ νέου αρμολόγηση (κουρασάνι με προσθήκη λευκού τσιμέντου), με εμφανή την πέτρα. Παράλληλα, τα νέα στοιχεία που προστίθενται είναι σχεδόν ολοκληρωτικά στατικά αυτόνομα από τον υπάρχον σκελετό, μέσω ενός συστήματος μεγάλων μεταλλικών υποστυλωμάτων και δοκαριών, τα οποία και αποτελούν και την κεντρική ιδέα της σύνθεσης. Στο υπάρχον κέλυφος προστίθεται επίσης ένας όγκος από πλέγμα οξειδωμένου σιδήρου, ο οποίος παρά τη διαφάνεια του και το γεγονός του ότι είναι ανοιχτός σε πολλά σημεία στις καιρικές συνθήκες, δίνει την αίσθηση του πλήρους, ερχόμενος σε αντίθεση με το υπάρχον κέλυφος. Ο κύριος όγκος του Μύλου παραμένει ασκεπής. Λόγω των αναγκών των χρήσεων που έχουν επιλεγεί, δημιουργείται μια υπόγεια επέκταση, στο επίπεδο των θεμελίων του Μύλου. Τα παλαιά θεμέλια συντηρούνται, παραμένουν εμφανή και στηρίζονται εκ νέου με σύγχρονες μεθόδους, με τρόπο που να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της προσθήκης.


μελέτη | αποτύπωσης ενδεικτικά σχέδια

συμμετρία στην κάτοψη

αναπαράσταση αρχικών πατωμάτων


5

βιβλιοθήκη | β’ στάθμη

εστιατόριο

4

εστιατόριο

βιβλιοθήκη | α’ στάθμη

3

εστιατόριο

εργαστήρι παρασκευής| β’ στάθμη

2

εργαστήρι παρασκευής| α’ στάθμη

φούρνος | ζαχαροπλαστείο

1

πατάρι | αγορά μπαχαρικών και οσπρίων

α

καφέ | μπαρ

κεντρική είσοδος


5 4 3 2 1 0 -1

τομή α-α’

υπόγεια επέκταση | κρεοπωλείο

-1

α΄

οπωροπωλείο | επέκταση στον υπαίθριο χώρο

0


.

εργαστήριο

αστικός σχεδιασμός στα όρια της πόλης

μεταβατικοί τόποι: η περιοχή της δυτικής εισόδου Θεσσαλονίκης

Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης | Τμήμα Αρχιτεκτόνων

Επιβλέπουσες καθηγήτριες: Εύη ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ| Χάρις ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ | Βίλμα ΧΑΣΤΑΟΓΛΟΥ evieath@arch.auth.gr | christodoulou@arch.auth.gr


πρόταση | σενάριο παρέμβασης

Το εργαστήριο αφορά στη διαμόρφωση ενός προγράμματος αστικής ανάπλασης σε έναν μεταβατικό τόπο της πόλης, όπως είναι η περιοχή της Δυτικής εισόδου Θεσσαλονίκης.Από την ανάλυση της υφιστάμενης κατάστασης, γίνεται σαφές ότι η περιοχή μελέτης χαρακτηρίζεται από υποβάθμιση, έλλειψη μέριμνας για τις ανάγκες των μειονοτικών πληθυσμών που την κατοικούν και ανεπαρκείς χώρους πρασίνου. Η διαφαινόμενη τάση του εξευγενισμού που οδηγεί στον εκτοπισμό των χαμηλότερων κοινωνικών στρωμάτων θεωρούμε ότι εντείνει τις κοινωνικές ανισότητες και δεν δίνει λύση στα προβλήματα της συνοικίας, επομένως γενική κατεύθυνση της παρέμβασης μας είναι η ανάσχεση της τάσης αυτής. Προτείνουμε τον μετασχηματισμό του υπερτοπικού χαρακτήρα της περιοχής ενίσχυοντας τους δημόσιους συλλογικούς χώρους αντί τους ιδιωτικούς. Έτσι μετατρέπουμε τον παλιο σιδηροδρομικό σταθμό σε πάρκο πόλης και ενσωματώνουμε στα παλιά κελύφη του δημοτική λαϊκή αγορά. Παράλληλα δημιουργούμε προστατευόμενες ζώνες κατοικίας με διατήρηση των ενοικίων σε χαμηλά επίπεδα.

υπο - περιοχή | ρυμοτομικό σχέδιο


Κωδικοποιημένοι οι βασικοί στόχοι της παρέμβασής είναι οι εξής:

1. δημιουργία ζώνης πολιτισμού και εκπαίδευσης, στην κατεύθυνση της διατήρησης και ανάδειξης των βιομηχανικών κελυφών 2. επέκταση και ενίσχυση της κατοικίας, για την αποκατάσταση της συνέχειας της περιοχής 3. οριοθέτηση εμπορικών ζωνών και διαδρομής, για την προστασία της κατοικίας Διατήρηση και ενίσχυση ιδιαίτερου χαρακτήρα του κινέζικου εμπορίου και των σιδεράδικων και σύνδεσή τους με την εμπορική πεζοδρομημένη διαδρομή που διατρέχει τη συνοικία. 4. ενίσχυση της συλλογικής ζωής, αύξηση βιοτικού επιπέδου μέσω της τόνωση ς των ελεύθερων δημόσιων χώρων και του πράσινου στοιχείου | διάχυση του αστικού πρασίνου σε αστικά κενά

πρόταση | χάρτης χρήσεων γης


διαμόρφωση εμπορικού πεζοδρόμου | από την κινέζικη στη δημοτική αγορά

εγκάρσιες τομές | στον πεζόδρομο

τομή Β - Β΄

τομή Α - Α΄


τομή Γ - Γ΄


διαμόρφωση | δημοτική αγορά στις εγκαταστάσεις του παλιού σιδηροδρομικού σταθμού


τομή Δ - δ

τομή δ - Δ’

δ


portfolio io.Pkorf