Page 1

4  16 februari 2011

Samen Leven  TERTIO

De mening van…

Frank Judo is licentiaat in de rechten en het kerkrecht, beoefent als advocaat geregeld het eredienstenrecht en is co-hoofdredacteur van het tijdschrift Recht, religie en samenleving.

Frank Judo

Statuut religies wordt kwetsbaar Jurist Frank Judo bekijkt kritisch het verslag van de commissie-Magits/

commissie-Magits/Christians – als je in de bijlage

representatieve orgaan van een erkende ere-

Christians over de wetgeving over erediensten en onderkent fundamentele

bij het verslag nagaat wie de pen van de ontwerp-

dienst de vorm moet aannemen van een vzw of

bezwaren. Kunnen er in dit land dan toch geheimen be-

teksten hield, zou de benaming commissie-Ma-

een stichting. So far so good, maar dat impliceert

gits/Sägesser allicht correcter zijn – resoluut af-

ook dat op grond van de verenigingswetgeving

stand van verworvenheden in kerk-staatverhou-

een rechtbank van eerste aanleg desgevallend

nemers van de Centrale Vrijzinnige Raad – wordt

dingen in ons land. Zij doet dat overigens zonder

kan overgaan tot ontbinding van dat represen-

waard blijven? Blijkbaar was het verslag van de

er niet wat veel op de rug van de pensioenen ge-

al te veel motivering en beschouwt een radicale

tatief orgaan. Hoe je dat kunt verzoenen met ar-

‘Werkgroep belast met de hervorming van de

schoven? –, maar met het eindresultaat kan al-

ommekeer blijkbaar als vanzelfsprekend. Soms

tikel 21 van de Grondwet, dat de staat (inclusief de

wetgeving inzake erediensten en niet-confessi-

licht worden geleefd.

onele levensbeschouwelijke organisaties’ al af in

komt die neiging tot vanzelfsprekendheid irri-

rechterlijke macht) verbiedt in te grijpen in de in-

tant naar boven als een minderheidsstandpunt

terne organisatie van de erediensten, is een vooralsnog onopgelost raadsel.

oktober, maar pas recentelijk kwam die tekst bo-

Dat wil evenwel niet zeggen dat alles in het ver-

in de commissie door de verslaggevers in ronduit

ven water – op de door de werkgroep gewenste

slag rozengeur en manenschijn zou zijn. Zo zijn er

kleinerende termen wordt weergegeven, of als

datum dan nog. Daardoor beschikken we nu over

fundamentele vragen die niet of amper worden

een omstreden vraagstuk, zoals het restitutie-

Ook de commissie lost dit raadsel niet op, maar

het lang verwachte vervolg op het verslag van

aangeraakt, en dan vooral de vraag naar een be-

karakter van de financiering van de katholieke

gaat het uit de weg, door te stellen dat het elke

de zogenaamde Commissie van Wijzen uit 2006

tere bevoegdheidsverdeling tussen de federatie

eredienst, in enkele woorden worden afgewerkt

georganiseerde religie vrijstaat zich op een an-

over ‘De federale financiering van de bedienaren

en de deelstaten in deze materie. In tijden van na-

en weggewerkt. Dat is dubbel jammer, omdat

dere wijze te organiseren, maar dat dit dan im-

der erediensten en van de afgevaardigden van de

kende staatshervorming is het bijzonder jammer

die materie een van de traditionele breuklijnen in

pliceert dat zij afstand doet van de voordelen die

Centrale Vrijzinnige Raad’.

dat de commissie daarover niet meer vooruit-

onze maatschappij betreft en dus een potentiële

zouden voortvloeien uit een erkenning. Die visie

dacht. Het compromis over de rechtsverhouding

bron van scherp conflict. Van een commissie die,

wordt de laatste tijd wel vaker verdedigd en kun

Niet alleen een vervolg, maar ook een stap ver-

tussen levensbeschouwingen en hun vertegen-

ook al droeg zij niet die naam, werd samenge-

je bondig samenvatten in het Engelse gezegde

der, zoals alleen al blijkt uit de taakomschrijving

woordigers – een arbeidsovereenkomst behalve

steld uit wijze mensen, mocht meer terughou-

“Who pays the piper, calls the tune”: als de over-

van beide werkgroepen. Waar het in 2006 alleen

als de levensbeschouwing daarvan afwijkt – is

dendheid worden verwacht.

heid betaalt, kan zij ook bepalen wat kan en wat

ging om de personele financiering, staat nu het

onvoldragen en beantwoordt maar deels aan de

hele eredienstenrecht ter discussie. Het verslag-

doelstellingen van de auteurs.

Dat de actuele basisbeginselen van de kerk-staat-

wettelijk Hof over onderwijsvrijheid zijn er echo’s

verhoudingen worden verworpen, mag overi-

te vinden van die op het eerste gezicht niet onlo-

gens niet worden gezien als een loutere symbool-

gische benadering.

Magits/Christians, zoals het recente product

niet. Tot zelfs in de rechtspraak van het Grond-

van de gelijknamige werkgroep wordt genoemd,

De fundamentele bezwaren tegen de conclusies

bevat ook een uitgeschreven voorstel van ‘Wet

van het verslag liggen op een ander niveau. Zon-

discussie, maar heeft verregaande gevolgen. Zo

Op het eerste gezicht, want bij nader toezien

betreffende de levensbeschouwingen’. Zo geeft

der dat met zoveel woorden te zeggen, neemt de

vindt de commissie het vanzelfsprekend dat het

rammelt ze aan alle kanten. In een moderne sa-

de werkgroep blijk van moed, want wetgeving

menleving waarin de overheid een ruime dienst-

is geen gemakkelijke opgave en zelfs het beste

verlening aanbiedt en die financiert met een

voorontwerp van wet bevat misgrepen die aan-

hoge belastingdruk, is het feitelijk onmogelijk onderwijs aan te bieden of fatsoenlijk te functio-

leiding kunnen geven tot soms goedkope kritiek.

neren als georganiseerde eredienst zonder enige mate van overheidssteun. Die steun afhanke-

De moed van de werkgroep kan trouwens niet alleen worden afgeleid uit de duidelijke teksten

lijk maken van bepaalde formele en inhoudelijke

die worden voorgesteld. Ook het feit dat aloude

voorwaarden – zedig gecamoufleerd als “maat-

knopen worden doorgehakt, staat in verfrissend

schappelijke relevantie” – betekent minstens dat

contrast tot het wollige taalgebruik dat al te vaak

er een georganiseerde ongelijkheid ontstaat tus-

overheerst in debatten over kerk-staatverhou-

sen de overheid welgevallige en minder welge-

dingen. Zo lijkt het voorstel om naast de erken-

vallige erediensten – net zoals Willem I in zijn tijd

ning van erediensten en levensbeschouwingen

hoopte in zijn hele koninkrijk de dominantie van

ook een registratie in te voeren, zodat een twee-

een vorm van verlicht protestantisme te zien, die naadloos aansloot bij zijn politieke opvattingen.

overheid, constructief in te spelen op buiten-

Met Willem liep het, zoals geweten, fout af.

© maîtrise

trapsrelatie ontstaat tussen erediensten en de landse verworvenheden. Er is kritiek denkbaar op de manier waarop wordt omgegaan met de erfenis van de Commissie van Wijzen en stand-

In De mening van… kunnen lezers en medewerkers van Tertio hun visie kwijt op een

punt wordt ingenomen over de wedden en pensi-

In een moderne samenleving is het onmogelijk fatsoenlijk te functioneren als georganiseerde

actueel onderwerp. Hun mening geeft niet

oenen van bedienaren van erediensten en werk-

eredienst zonder overheidssteun.

noodzakelijk de visie van de redactie weer.

de week in een oogopslag

Di 8/2

Wo 9/2

Zaden van het Woord, een Braziliaanse nieuwe contem-

BRON: Kerknet, RKnieuws.net

Do 10/2

De zusters van de Sint-Trudoabdij van Male maken be-

Zo 13/2

Paus Benedictus XVI brengt hulde aan de vier zigeunerkin-

platieve gemeenschap, vestigt zich op vraag van bisschop

kend dat ze zich over drie jaar vestigen in een kleiner kloos-

deren die stierven in een brand in een barakkenwijk aan

Patrick Hoogmartens in Hasselt.‘Sementes do Verbo’

tergebouw in Sint-Pieters Brugge. De last van het onder-

de rand van Rome. Volgens de paus tonen de dramatische

werd opgericht door het Franse echtpaar Georges en Ma-

houd van het slot van Male was te belastend geworden

levensomstandigheden van veel zigeuners het tekort aan

rie-Josette Bonneval, die eerder al aan de basis lagen van

voor de krimpende gemeenschap. De nieuwe eigenaar

solidariteit en naastenliefde van de Italiaanse samenle-

‘Verbe de Vie’. Het bisdom Hasselt hoopt dat die gemeen-

van het slot, de familie Deprez uit Belsele, wil het prestigi-

schap voor missionerende impulsen zal zorgen.

euze gebouw als erfgoed vrijwaren.

ving aan. Ma 14/2 Oscar Elias Biscet, een bekende Cubaanse politieke gevan-

President Hosni Mubarak neemt onder druk van het

gene, wordt door een aantal westerse politici voorgedra-

van zaligverklaring van de Franse intellectueel Jacques

volksprotest en het leger ontslag als president van Egypte.

gen voor de Nobelprijs voor de vrede. Biscet werd acht jaar

Maritain (1882-1973) en zijn echtgenote Raïssa Oumançoff

Defensieminister Mohamed Hoessein Tantawi gaat de

geleden tot 25 jaar gevangenisstraf veroordeeld wegens

eerstdaags ingezet. De protestant en de jodin bekeerden

overgang leiden. Hij komt tegemoet aan heel wat eisen

zijn inzet voor de mensenrechten. Hij staat bekend als een

Volgens de nieuwssite Rome Reports wordt het proces

Vr 11/2

van de betogers en belooft vrije verkiezingen in het najaar.

trouwe christen en pacifist. Christian Solidarity World-

In de Antwerpse Onze-Lieve-Vrouwekathedraal wordt

wide roept de Cubaanse regering op alle politieke gevan-

van het personalisme, waarop de ontluikende christende-

Marie-Rose Morel (ex N-VA, ex-Vlaams Belang) ten grave

genen vrij te laten. (JDV)

mocratie zich na de oorlog inspireerde.

gedragen. Ze verloor op haar 38ste de strijd tegen kanker.

zich onder invloed van de Franse schrijver Léon Bloy tot het katholicisme. Maritain geldt als een van de grondleggers

Za 12/2

Tertiostatuutreligieswordtkwetsbaar  
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you