Page 1

VAN EN VOOR MENSEN MET EEN HART- OF VAATZIEKTE Regio Utrecht / 't Gooi

- Tussen Lab & Leven - Resultaten SMART-studie - Familiaire hypercholesterolemie (FH)

Jaargang 7, nummer 1, Lente 2012


Inhoudsopgave 3. Van de Voorzitter 5. Oproep voor de ledenraad 6. Tussen Lab & Leven: Verslag publieksdag UMC Utrecht 10. Resultaten SMART-onderzoek 12. Familiaire hypercholesterolemie 14. Sportadressen regio Utrecht/’t Gooi 17. Verslag medisch onderzoek Pelgrimstocht Santiago de Compostella 19. Uit de media 20. Minister wil dat patiënt meedenkt over de toekomst van de zorg 22. Uit de media 23. Kookrubriek: Gebakken Tilapiafilet 24. Puzzelrubriek: Quizpuzzel 26. Agenda en nieuwe leden 27. Colofon 28. Lid worden van De Hart & Vaatgroep In deze Stentby wordt veel aandacht besteed aan de publieksdag: Tussen Lab & Leven dat op 9 januari dit jaar in het Universitair Medisch Centrum Utrecht plaatsvond. Naast de verschillende workshops waarvoor de aanwezigen zich konden inschrijven, werden er in twee collegezalen presentaties gegeven over het SMART- onderzoek waaraan de meeste aanwezigen deelnemen. Daarnaast werden de resultaten bekend gemaakt van het onderzoek in 2009 waarbij deelnemers aan de pelgrimstocht naar Santiago de Compostella zich hadden onderworpen aan onderzoeken op risicofactoren van hart- en vatziekten, vóór, tijdens en ná de 280 kilometer wandeltocht. De resultaten werden vergeleken met een vergelijkbare controlegroep die thuisbleven. De resultaten op hoofdlijnen worden in deze uitgave vermeld. De redactie hoopt met deze editie weer een afwisselend aanbod van informatie te hebben aangeboden die voor u van belang is om kennis van te nemen. De Hart&Vaatgroep

1

Regio Utrecht / ’t Gooi


Van de voorzitter Regio Utrecht/’t Gooi Frits Berendes Het is een goede traditie om na de jaarwisseling een ieder een gelukkig en voorspoedig Nieuwjaar toe te wensen. En natuurlijk wens ik u allen dat ook toe. Maar hoe zit het met die voorspoed? U voelt wel aan, dat die vraag te maken heeft met de bezuinigingen, die het Kabinet voor ons bedenkt. Geconstateerd moet worden, dat er voor u allen en voor De Hart & Vaatgroep zwaar weer op komst is. Bezuinigen, of ombuigen, is het sleutelwoord voor het zware weer. Een cabaretier had eens gezegd, dat ombuigen in vroeger tijd stelen heette. Het is maar hoe het bekeken wordt. Maar dat u het wellicht nu al merkt in uw maandelijkse budget is vrijwel zeker. Het gaat te ver om alle bezuinigingen in dit artikel aan de orde te stellen, maar een tweetal daarvan, die direct voor u van belang zijn, wil ik wel even noemen: U zult geconfronteerd worden met een uitgekleed dekkingspakket van de zorgverzekering, een hogere premie / eigen risico en een strenger vergoedingenbeleid (bv. voor medicijnen). Zo voor u van toepassing is, zal het PGB op termijn worden afgeschaft. De bezuinigingen treffen ook De Hart & Vaatgroep. Komende jaren zal de subsidiekraan behoorlijk dicht worden gedraaid. Over een alternatief wordt natuurlijk intensief nagedacht. Na deze minder leuke zaken kan ik u melden, dat ons regiobestuur weer behoorlijk wat activiteiten voor u in petto heeft. Eén daarvan heeft al plaatsgevonden, namelijk de patiëntenvoorlichtingmiddag in het UMCU. Het verslag daarvan kunt u aantreffen in het volgende nummer van de Stentby. Voor de andere activiteiten wordt u tijdig benaderd. Voorts werkt het regiobestuur aan verbreding van de naamsbekendheid van onze vereniging en speciaal worden de blikken gericht op de 1e-lijns-zorgverleners (huisartsen, fysiotherapeuten, etc). Overigens niets belet u om de vereniging bij wie dan ook onder de aandacht te brengen of leden aan te brengen. Afgelopen december hebben we afscheid genomen van ons bestuurslid leefstijl Jan Bodt. Hij heeft te kennen gegeven, gelet op zijn hoge leeftijd, om te stoppen als vrijwilliger van De Hart & Vaatgroep. Namens ons regiobestuur dank ik Jan nogmaals voor het vele en goede werk, dat hij verricht heeft, en wens hem en zijn echtgenote alle goeds toe in de toekomst. Ik wens u, zoals gebruikelijk, veel en nuttig leesplezier toe! De Hart&Vaatgroep

3

Regio Utrecht / ’t Gooi


OPROEP LEDENRAAD Zoals u wellicht weet is de ledenraad het hoogste gezagsorgaan van onze vereniging De Hart & Vaatgroep. Deze raad heeft de functie van een algemene ledenvergadering en heeft onder meer tot taak om het beleid, dat door het bestuur moet worden uitgevoerd, vast te stellen. Ook worden de resultaten van afgelopen perioden getoetst aan hetgeen eerder was vastgesteld. Statutair bestaat de ledenraad uit 30 leden, gelijk verdeeld over drie “bloedgroepen”, namelijk hart, vaat en leefstijl. Momenteel zijn er vacatures in de ledenraad en er is besloten, gelet op ledenraadsverkiezingen in 2013, om deze vacatures thans niet op te vullen. Het lijkt een beetje vroeg, maar wij roepen leden echter nu al op om zich in 2013 kandidaat te willen stellen. Ieder van u zal dan, evenals de vorige keer, benaderd worden en in de gelegenheid gesteld worden zich op te geven. Nog even ter informatie: de ledenraad vergadert 4 x per jaar en vanaf heden in het conferentiehotel Kontakt der Kontinenten te Soesterberg. Vanzelfsprekend zijn wij (Paul van der Linden en Frits Berendes), die thans deel uitmaken van de ledenraad, bereid u nadere informatie te geven. Wij hopen, dat u er over na wilt denken. Frits Berendes



De Hart&Vaatgroep

5

Regio Utrecht / ’t Gooi


Publieksdag Tussen lab & Leven in Utrecht Zaterdag 14 januari 2012 heeft het UMC Utrecht, in samenwerking met de Hartstichting en de Hart&Vaatgroep, een publieksdag georganiseerd. Na binnenkomst konden de bezoekers zich voor verschillende workshops inschrijven. Er was een enorme belangstelling. Ruim 350 mensen hadden zich voor deze middag aangemeld. In twee collegezalen werden de resultaten bekend gemaakt van het SMART onderzoek, waaraan de meeste bezoekers aan de publieksdag hadden deelgenomen. Ook was er een lezing over het Santiago onderzoek waarbij de lopers van de pelgrimsroute naar Santiago de Compostela in 2009 werden gevolgd en waarvan de meetresultaten door de afdeling Vasculaire Geneeskunde van het UMC Utrecht werd uitgevoerd. Van deze beide onderzoeken wordt in deze Stentby een kort verslag gedaan. Rondleiding In de verschillende ruimten op de begane grond van het Universitair medisch centrum Utrecht werden workshops gehouden die druk werden bezocht. Zo kon er door bezoekers een kijkje worden genomen achter de (beeld) schermen van de radiologie. De bezoekers werden verrast door de wondere wereld van de beeldvormende diagnostiek. Tijdens de rondgang werd apparatuur getoond en gedemonstreerd die voor het bepalen van diagnoses van belang zijn.

De Hart&Vaatgroep

6

Regio Utrecht / ’t Gooi


Ontmoeting met een onderzoeker Bezoekers waren in de gelegenheid een gesprek aan te gaan met onderzoekers van het UMC Utrecht. Om zoveel mogelijk bezoekers in de gelegenheid te stellen in contact te komen met een onderzoeker werden korte ontmoetingen georganiseerd (speeddates), waarbij zowel de onderzoeker als de patiënt gedachten konden uitwisselen over het belang van doen van onderzoeken voor het oplossen van problemen van (hart- en vaat) patiënten. Denk aan je hart! In deze workshop werd kennis gemaakt met de kracht van je gedachten. Deze workshop ging over de relatie tussen lichaam en geest, over hartcoherentie. Lichaam en geest zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Wat je denkt of voelt werkt door in je lichaam. Denk maar aan iets waar je tegenop ziet; een grote kans dat je hart sneller gaat kloppen, je spieren gaan spannen en de mond wordt droog. Denk ook eens aan een fijne vakantie waar je helemaal tot rust kwam. Je voelt je lichaam meteen ontspannen; je hartslag wordt rustig en coherent. Een korte herbeleving van een dierbare herinnering maakt het hartritme in luttele seconden gelijkmatiger waardoor de afscheiding van de gezonde hormonen toeneemt, die van schadelijke stresshormonen afneemt, het immuunsysteem veert op, de bloeddruk daalt... en gezondheid en concentratie nemen toe. Met een simpel recept dat bestaat uit een aantal oefeningen die iedereen op elke plaats in enkele minuten kan doen, levert een bijdrage tegen de grootste bedreiging van de gezondheid: stress. Overige activiteiten Nabij de voorruimte van de collegezalen waren stands ingericht van de Hartstichting en de Hart en Vaatgroep waar allerlei informatie beschikbaar was om kennis van te nemen. Op de begane grond was een mega groot hart opgesteld waar deelnemers van de publieksdag een kijkje konden nemen binnenin het hart. Ook werd er een demonstratie gegeven hoe een patiënt in voorkomede situaties kan worden gereanimeerd. Bezoekers werden in de gelegenheid gesteld onder het toeziend oog van de instructeur, een reanimatie uit te voeren. (vervolg pagina 9)

De Hart&Vaatgroep

7

Regio Utrecht / ’t Gooi


Tai Chi Een andere manier van ontspannen die geschikt is voor elke leeftijd, ongeacht de lichamelijke conditie is de Chinese beweegkunt Tai Chi. De basis hiervan voert terug tot de gevechtskunsten die al vele duizenden jaren oud zijn. De bewegingen bestaan uit vloeiende, ronde, in elkaar overgaande bewegingen die op een langzame, ontspannen wijze worden uitgevoerd. Niet de spierkracht, maar het ontwikkelen van vitale levensenergie (Qi) speelt hierbij een belangrijke rol. Heeft u dat nou ook? In deze workshop konden ervaringen met (partners) van hart- en vaatpatiënten Worden gedeeld. Als je iemand ontmoet die hetzelfde heeft meegemaakt als jij, dan hoef je niet zo veel uit te leggen. Een paar zinnen zijn dan al voldoende voor een waardevol gesprek. In deze workshop werden dit soort gesprekken gevoerd. Door middel van uitnodigende opdrachten werden de ervaringen in groepjes van telkens twee of meer personen gevoerd. Tango Een andere vorm van ontspanning waaraan kon worden deelgenomen was de kennismaking met de Tango. Een heerlijke muziek om op te dansen. Goed voor lichaam en geest, waar je vrolijk van wordt.Twee docenten van de dansschool “Alma de Tango” leerden de eerste beginselen van deze dans aaan de deelnemers. Gezond koken Aan de inwendige mens was ook gedacht. In de workshop gezond koken werd veel aandacht besteed aan het bereideen van een gezonde maaltijd. Vooral het (natrium) zout wordt over het algemeen te veel gebruikt. Ook in veel kant-enklare produkten die in de supermarkt worden gekocht bevatten veel zout om de smaak van het product het versterken. Door het gebruik van de zichtbare zouten (die zelf aan het eten worden toegevoed) in combinatie met de onzichtbare zouten (die al aanwezig zijn in de produkten van de fabrikant), kan schade aan het lichaam worden toegebracht. In de kookworkshop werd door dieetkok Arnoud Odink aangetoond, dat het gebruik van minder zout, toch lekker kan zijn door in plaats van zout, (verse) kruiden te gebruiken. Deze bewering kon worden getoetst door een proefsessie met hapjes waarvan de deelnemers dan ook gretig gebruik van maakten. De Hart&Vaatgroep

9

Regio Utrecht / ’t Gooi


"Wat heeft SMART wetenschappelijk opgeleverd in de afgelopen jaren?" door Prof. dr. Frank Visseren  ůĂƵǁĞĐŽůůĞŐĞnjĂĂůŝŶŚĞƚhDƚĞ hƚƌĞĐŚƚǁĂĂƌŽŶĚĞƌĂŶĚĞƌĞĚĞ ƌĞƐƵůƚĂƚĞŶǀĂŶŚĞƚ^DZd ŽŶĚĞƌnjŽĞŬǁĞƌĚĞŶŐĞƉƌĞƐĞŶƚĞĞƌĚ͘    De SMART studie van UMC Utrecht is een zogenaamde cohortstudie, waarin een grote groep mensen (meer dan 10.000!) langdurig gevolgd wordt om inzicht te krijgen in hart- en vaatziekten. SMART staat voor Second Manifestations of ARTerial Disease = Tweede verschijnselen van vaatziekten. Het bijzondere van deze studie is dat het niet alleen gaat om wetenschap. Het leveren van de beste zorg voor patiënten met hart- en vaatziekten staat hoog op de agenda. Er wordt uitgezocht hoe de zorg verbeterd kan worden en hoe het risicoprofiel bij individuele patiënten verbeterd kan worden. Belangrijk is dat niet alleen de goede ingrepen worden gedaan en de juiste pillen worden geslikt, maar vooral ook dat iemand zijn leefstijl verandert. Dat laatste klinkt heel simpel maar is eigenlijk iets dat tot nu toe bij veel mensen niet goed lijkt te lukken. Aan de hand van vragenlijsten worden meetgegevens verzameld en de leefstijl van patiënten nauwkeurig in beeld gebracht. De lijsten die daarvoor worden gebruikt bevatten onder meer de volgende vragen: -Eerdere ziekten -Risicofactoren -Geneesmiddelen -Etc.

Meetwaarden: -Bloeddruk benen -echo halsvaten -echo lichaamsslagader

Bloed (nuchter) -cholesterol -Glucose -Etc.

-Echo nieren -Hartfilpje -Hersenscan (2001-2005)

De Hart&Vaatgroep

10

Regio Utrecht / ’t Gooi


Lichamelijk onderzoek -Lengte -Gewicht -Omvang heup en taille -Bloeddruk

Urine - Eiwit

Alle onderzoeken werden op één dag uitgevoerd. De resultaten van de vaatscreening werden wekelijks besproken in een multidisciplinair team, waarin internist, cardioloog, vaatchirurg, nurse practitioner vertegenwoordigd waren. De resultaten en de behandeladviezen, zoals levensstijl, geneesmiddelengebruik werden naar de huisarts van de patiënt, de behandelend specialist in het UMC Utrecht en de patiënt gezonden. Elke zes maanden werden vragenlijsten over ziekenhuisopnamen toegestuurd aan de patiënten om nieuwe vaatziekten, hartinfarct, beroerte, barsten in de lichaamsslagader vast te stellen of de behoefte aan nierdialyse, amputatie van benen, vaatoperaties, etc. Het SMART-onderzoek heeft voor de deelnemende patiënten een optimale zorg opgeleverd: de risicofactoren en de plaatsen in het lichaam waar de vaatziekte al aanwezig was, werden bij de deelname van het onderzoek nauwkeurig in kaart gebracht. Daarna werd een optimale behandeling ingezet, ter voorkoming van nieuwe vaatziekten. Professor Visseren noemde het dan heel slim van de patiënten om aan het SMART onderzoek te hebben deelgenomen. Ook het klinisch wetenschappelijk onderzoek heeft baat gehad bij het uitvoeren van de SMART-studie. Er zijn thans veel ervaringsgegevens bekend omtrent de kenmerken die bijdragen aan het ontstaan en het voortschrijden van de slagaderverkalking, de kenmerken die het beloop van de vaatziekte bepalen, de effecten die geleid hebben tot het uitvoeren van multidisciplinaire zorg. Op grond van alle verzamelde onderzoeksgegevens is er een SMART risicoscore ontwikkeld, met de navolgende definitie:

De Hart&Vaatgroep

11

Regio Utrecht / ’t Gooi


FAMILIAIRE HYPERCHOLESTEROLEMIE Ons land telt ruim 130.000 mensen met een erfelijk hoog cholesterol, van wie meer dan 40.000 personen FH hebben, ofwel Familiaire Hypercholesterolemie. De Hart&Vaatgroep was zich bewust van het feit dat de informatiebehoefte en wensen met betrekking tot lotgenotencontact ook bij deze laatste groep patiënten groot is. Daarom is begin december 2011 een startbijeenkomst voor de diagnosegroep Familiaire Hypercholesterolemie georganiseerd, niet alleen om te peilen naar de behoeften van FH-patiënten op het gebied van informatievoorziening en lotgenotencontact maar ook welke initiatieven er leven bij FH-patiënten. Reden om in dit regio-magazine deze ernstige en relatief veel voorkomende ziekte onder de loep te nemen. Wat is precies Familiaire Hypercholesterolemie? FH is een afwijking in het erfelijk materiaal die ervoor zorgt dat de patiënt een eiwit (receptor) in de lever mist. De lever is hierdoor onvoldoende in staat om (het slechte) LDL-cholesterol uit het bloed te verwijderen. Als de lever niet in staat is de aanmaak en afbraak van cholesterol te regelen wordt het cholesterolgehalte te hoog. Het LDL-cholesterol hoopt zich dan op in de wanden van bloedvaten en zorgt voor het op veel te jonge leeftijd ontstaan van aderverkalking en het daaraan gekoppelde risico van hart- en vaatziekten. Zonder goede behandeling met cholesterolverlagende geneesmiddelen ontstaan bij meer dan de helft van de mensen met deze aandoening de eerste complicaties van hart- en vaatziekten al voor het 45e levensjaar. De kans dat een kind van een ouder met FH deze aandoening erft is 50%. De aandoening kan niet één of meer generaties overslaan. Wat te doen bij een vermoeden van Familiaire Hypercholesterolemie? Uit het bovenstaande is duidelijk dat het zaak is deze erfelijke ziekte snel op te sporen. Er is immers sprake van een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. Veel huisartsen en specialisten zijn inmiddels wel bekend met Familiaire Hypercholesterolemie en vragen DNA-diagnostiek aan voor FH-patiënten waarbij dat nog niet is gedaan. Overigens is deze ziekte moeilijk op te sporen is via DNA-diagnostiek omdat meer dan duizend genetische afwijkingen het FH-probleem kunnen veroorzaken! De behandeling De standaardbehandeling van FH geschiedt met statines. Het is wel een levenslange therapie en dus geen “probleem oplossend kuurtje”! De behandelend arts heeft de keuze uit verschillende soorten medicijnen met elk hun eigen werking. De Hart&Vaatgroep

12

Regio Utrecht / ’t Gooi


En uiteraard is het zaak te letten op het juiste voedsel, al dan niet met behulp van een diëtist. Om een hoog cholesterol te voorkomen dienen verzadigde vetten vervangen te worden door onverzadigde vetten: bijv. vlees en boter zijn te vervangen door vis en mais- en olijfolie of dieetmargarine. Wat is cholesterol precies? Cholesterol is een vetachtige stof die ons lichaam zelf aanmaakt. Deze stof hebben we wel nodig omdat het een bouwsteen is van de wanden van onze lichaamscellen. Ook speelt het een rol bij de productie van bepaalde hormonen en galzuren. Omdat cholesterol niet oplost in bloed maakt het gebruik van hulpmiddelen, HDL en LDL, om cholesterol in de bloedbaan te vervoeren. HDL (High-Density Lipoproteïne) vervoert het overtollige cholesterol terug naar de lever om te worden afgebroken. HDL helpt dus dichtslibbing van de aderen te voorkomen en daarom wordt dit het goede cholesterol genoemd. LDL (Low-Density Lipoproteïne) vervoert cholesterol echter van de lever naar de rest van het lichaam. Een teveel aan LDL zorgt ervoor dat er teveel cholesterol in het lichaam komt, waardoor bloedvaten kunnen dichtslibben. En dit kan leiden tot een hartaanval of een beroerte. Resumerend: Het LDL-gehalte moet dus laag zijn en het HDL-gehalte hoog. Een actieve rol voor FH-patiënten De Hart&Vaatgroep zal in samenwerking met o.m. de Nederlandse Hartstichting op diverse manieren meer aandacht gaan genereren voor Familiaire Hypercholesterolemie. Daarbij wordt gedacht aan informatievoorziening over ontwikkelingen rondom FH en ervaringstips aan verschillende doelgroepen via (digitale) nieuwsbrieven, informele bijeenkomsten. Leden van de HVG worden daar nauw bij betrokken, dus indien u nog geen lid bent is een lidmaatschap van de Hart&Vaatgroep is zeker te overwegen. En....... we hebben nog steeds behoefte aan vrijwilligers, ook vanuit deze patiëntengroep. Anne Kors-Walraven (A.Walraven@hartenvaatgroep.nl - tel. 088-1111.600) zal u graag informeren over de komende activiteiten van de Diagnosegroep FH. En wie meer wil vernemen over de ziekte zelf kan de factsheet downloaden die de Hart&Vaatgroep hierover heeft opgesteld. Zie daarvoor: http://www.hartenvaatgroep.nl/over-ons/wat-doet-de-hartvaatgroep/informatieen-voorlichting/informatiemateriaal-downloaden.html onder kopje (erfelijk) hoog cholesterol. Tenslotte: In onze kookworkshops in den lande wordt uitgegaan van zout- en vetvrije menu’s. Beslist een aanrader! In uw regio-magazine wordt aangegeven wanneer en waar een kookworkshop georganiseerd wordt. Riet Alaverdy-van der Knijff, teamlid De Hart&Vaatgroep, regio Zuid-Holland. De Hart&Vaatgroep

13

Regio Utrecht / ’t Gooi


De Hart&Vaatgroep 14 Regio Utrecht / ’t Gooi De Hart&Vaatgroep 15 Regio Utrecht / ’t Gooi

Fysio Amersfoort SRO sportfondsenbad Nordic Walking Sport-en spelgroep Breukelen Sportvereniging Irene sporten spelgroep HIB Praktijk voor Fysiotherapie Stoltenkamp Sportvereniging Spirit Sportvereniging Spirit Fysiopraktijk De Molen Stichting Lokaal Welzijn

Amersfoort Amersfoort Bilthoven Breukelen

DriebergenRijsenburg Houten Huizen

De praktijk Stichting Aquarijn Sport en Spelgroep Nieuwegein Gymvereniging DOTO A.G.V. de Springbokken Harttrimvereniging MHAM Fysiotherapie Tamminga/SMC Medicort Spel- Ontspanning en Beweging (SOB) '87 Harttrimgroep AZU-HIS "De Ronde Venen"

Maarssen Nieuwegein Nieuwegein Scherpenzeel Soest Utrecht Utrecht Utrecht, Overvecht

Vinkeveen,Wilnis

Zeist

030-6990006

0348-427250

0343-571857

030-6621186

0297-261000

030-2290626

030-6563922

030-2448447

030-2439976

035 - 6012124

0343-755410

030-6080022

0346-570691

0343-441690

030-6992530

035-5264903

0343-518069 0343-514789 030-6378283

0343-415890

030-2890443

0346-2505073

06 641466376

033-4634214

Telefoonnummer 033-4800942

2, 3, 4, 5, 6

5, 7

9

Beweegaaanbod 1

Badm. Schenkpad

Sporthal Fletiomare, Sportzaal Ten Veldestraat Praktijk voor Fysiotherapie Weustink Gymzaal Heemskerklaan

Willestee

Sportcentrum Overvecht Beiroetdreef 3 De Uithof, AZU

Gymzaal Johan Wagenaarkade 35 Fysiopraktijk Tamminga

Gymnastiekvereniging DOTO Spleasure Centrum

Dintherschans 32

Zwembad Merwesteijn

De Baanbreker/De Wenteltrap Gezondheids-centrum Maarn De praktijk Emmaweg 22

Praktijk voor Fysiotherapie Stoltenkamp Healthcenter Hoenderdaal Wandelen Bergse bossen Fysiotherapiepraktijk De Molen Sporthal De Baat

9

1

1

2, 3, 8

2

2, 3, 9

2, 3

1, 2

2

2, 4

2

2

9

1

1, 2, 5, 6

2, 3, 10

2, 4

2, 3 6 1, 2

1, 9, 11, 12

Sporthal Kees Boekelaan 18 2, 3

Sportfondsenbad Bisschopsweg 175 Landgoed Beerschoten De Bilt Sporthal Breukelen

Fysio Amersfoort

Naam accommodatie

1= fitness; 2= sport en spel; 3= volleybal; 4= bewegen op muziek; 5= sport in buitenlucht; 6= sportief wandelen; 7= nordic walking; 8= fietsen; 9= zwemmen; 10= badminton; 11= copd-begeleiding; 12= hartrevalidatie.

Verklaring van het beweegaanbod

Praktijk voor Fysiotherapie Weustink Fysiotherapeuten Maatschap Woerden Zwembad Dijnselburg

Wijk bij Duurstede Woerden

"Hart Vooruit"

Vleuten-de Meern

Utrecht, Uithof

Maarn

Harttrimclub ZWU "Hard(t) tegen Hart" Praktijk voor Fysiotherapie

IJsselstein

Doorn

De Bilt

Naam organisatie

Plaats

Beweegorganisaties regio Utrecht ‘t Gooi


Is de pelgrimstocht naar Santiago de Compostella gezond? In het jaar 2009 heeft de onderzoeksgroep Vasculaire Geneeskunde van het UMC Utrecht een onderzoek uitgevoerd naar onder meer de effecten van bewegen op de risicofactoren van hart- en vaatziekten. Dertig gezonde vrijwilligers liepen een deel van de eeuwenoude pelgrimsroute naar Santiago de Compostella, in totaal 280 km. In 12 dagen werden, vóór, tijdens en na deze tocht, de deelnemers uitvoerig gemeten op risicofactoren voor hart- en vaatziekten (gewicht, bloeddruk, bloedwaarden, vaattesten, etc.) en vergeleken met 30 vergelijkbare controlepersonen die thuisbleven. De lopers verloren gewicht en lieten tijdens de tocht een indrukwekkende daling in het (LDL-) cholesterol zien. De effecten waren wel van korte duur. Tijdens de workshop werden de achtergrond, opzet, uitvoering en de resultaten van het onderzoek nader toegelicht. Acute effecten: • Zeer forse, geleidelijke daling (LDL-) cholesterol • Daling triglyceriden, middelomtrek, gewicht (en bloeddruk) • Stijging HDL • Na 2 weken nog iets verhoogd HDL en (niet significant) gedaald. Lange termijn effecten: • geen verandering vaatfunctieparameters • 2 kg gewichtsverlies, blijvend • Stijging plasma-insuline, vaak geassocieerd met intensieve inspanning Conclusie: • Sneller en korter lopen is gunstig voor het HDL-cholesterol • Langzamer en langer lopen is gunstig voor het LDL-cholesterol Verklaring: langer lopen ĺ meer spierschade ĺ meer cholesterol (HDL en LDL) voor celmembraanreparatie?

De Hart&Vaatgroep

17

Regio Utrecht / ’t Gooi


Drink met mate, drink regelmatig! Of je nu elke dag twee lazen alcoholische drank drinkt, of enkel in het weekeinde zeven glazen op één avond achterover slaat, dat maakt een wereld van verschil. Twee glaasjes per dag beschermt tegen harten vaatziekten, terwijl zeven glazen achter elkaar het cardiovasculaire risico verhoogt. Niet alleen de hoeveelheid alcohol maar ook het drinkpatroon telt mee. 'De richtlijnen voor alcoholgebruik zitten dus goed', stellen de onderzoekers van de prestigieuze universiteit van Harvard (VS). 'Twee glazen per dag voor de man en één glas voor de (niet-zwangere) vrouw.' Met mate en met regelmaat drinken heeft ook een gunstige invloed op de cholesterol; veel drinken achter elkaar heeft een slechte invloed. De onderzoekers stelden bovendien vast dat veel achter elkaar drinken drie maal sneller tot zwaarlijvigheid leidt, hoewel er netto geen verschil in calorieën is. ABC Gezondheid november 2011 Snel vermageren veroorzaakt zwaarlijvigheid ! Het probleem van bijna alle vermageringskuren is dat men te snel vermagert. Dat klinkt bizar, maar het is wetenschappelijk wel gemakkelijk te verklaren. Bij mensen die in één week meer dan 2 kilogram vermageren is de kans zeer groot dat er niet alleen vet verbrandt, maar ook spierweefsel. Het menselijk lichaam beschouwt een tekort aan calorieën als een crisisstoestand en gaat in reactie daarop allerlei weefsels afbreken om de belangrijkste levensfuncties in stand te kunnen houden. Een van de weefsels die wordt verbrand is spierweefsel. We hebben die spieren echter nodig bij de verbranding van vet en koolhydraten. Dat slankmakend proces vindt plaats in de spiercellen. De spieren van iedere mens zijn rond het twintigste levensjaar volgroeid. Spieren blijven meestal in topvorm tot vlak na het dertigste levensjaar. Kijk naar de leeftijd van de topsporters en je zal zien dat alle topaltleten niet veel ouder zijn dan 30 jaar. Vanaf het begin van onze 'derde jeugd' beginnen de spieren aan kracht in te boeten. Enkel dagelijkse, matige beweging kan dit proces duidelijk vertragen. Minder spieren betekent bij de meeste mensen dat er minder calorieën kunnen worden verbrand. Bij te weinig verbranding wordt energie omgezet in vet. Dat is ook de reden waarom oudere mannen en vrouwen minder gemakkelijk vet kwijtraken. Door te snel te vermageren als gevolg van een snel dieet kan er zelfs extra spiermassa opbranden. Gewicht verliezen door vermageringskuren, die bedoeld zijn om af te vallen, zorgen zo op termijn voor een gewichtstoename! ABC Gezondheid jan. 2012 De Hart&Vaatgroep

19

Regio Utrecht / ’t Gooi


Minister Schippers wil dat patiënt meedenkt over toekomst zorg

Patiënten- en cliëntenorganisaties moeten meedenken over de toekomst van de zorg en de verdeling van kosten. Dat zegt minister Schippers van VWS in de laatste editie van Vraag in Beeld van patiëntenfederatie NPCF, een themanummer over geld. De minister vindt dat patiënten moeten aangeven wat zij goede kwaliteit van zorg vinden, en wat zij willen weten over het zorgaanbod. 'Mooi dat we een sterke rol toegedicht krijgen,' zegt NPCF directeur Wilna Wind, 'maar wel ironisch dat de middelen om die rol krachtig in te vullen tegelijk worden gehalveerd.' Alles draait om geld Minister Schippers van VWS komt aan het woord over de toekomst van de Nederlandse gezondheidszorg. Schippers vindt dat patiënten inzicht moeten krijgen in kwaliteit van zorg en in de mate waarin zorgverleners patiëntgericht zijn. 'Als die transparantie ontbreekt, is kiezen lastig. Daarom gaan we een kwaliteitsinstituut oprichten. Patiëntenorganisaties krijgen hun rol in dit instituut. Zij kunnen goed aangeven wat patiënten van kwaliteit vinden en wat zij willen weten over het zorgaanbod', zegt de minster. Financiering patientenorganisaties De NPCF is blij met deze toezegging van de minister, en benadrukt het belang van een goed georganiseerde en gefinancierde patiëntenbeweging. "Ik vind dat bij deze uitspraken van de minister de overweging past om ons werk te financieren uit de zorgpremie. Dat kost de patiënt een paar euro per jaar. We weten uit onderzoek dat hij dat geld er voor over heeft als zijn positie in het zorgstelsel daarmee goed wordt vertegenwoordigd. En daar staan wij voor," aldus Wilna Wind. Gevolgen maatregelen In het interview licht de minster ook de maatregelen toe die ze wil treffen om de zorgkosten te beteugelen. Schippers ontkent dat haar ingrepen chronisch zieken extra raken. Wel belooft ze te kijken naar hoe verschillende regelingen op hun leven ingrijpen. 'Ik denk dat de minister er dan achter komt dat chronisch zieken wel degelijk de vervelende gevolgen ondervinden van de stapeling van maatregelen die worden

De Hart&Vaatgroep

20

Regio Utrecht / ’t Gooi


doorgevoerd,' zegt Wilna Wind. 'Dan zal ze er ongetwijfeld achter komen wat het in de praktijk betekent als je je pgb verliest,

je minder zorgtoeslag krijgt en meer eigen bijdragen moet gaan betalen.' Zuinig met zorg De minister benadrukt verder dat het maatschappelijk besef over de enorme kostenstijging in de gezondheidszorg groter moet worden. Ze vindt dat burgers betrokken moeten worden bij het zoeken naar oplossingen. 'Daar ben ik het helemaal mee eens,' zegt Wilna Wind. 'En transparantie is daar natuurlijk een voorwaarde voor.' Volgens de NPCF is de bereidheid onder patiënten om mee te denken er zeker. 'Dat hebben we ook gezien bij de meldactie Zuinig met Zorg die we een tijdje geleden hebben gehouden,' zegt NPCF-directeur Wilna Wind. 'Meer dan 4000 mensen vulden de vragenlijst in en lieten ons weten op welke manieren er volgens hen geld bespaard kan worden in de zorg. Veel suggesties gaan over zuinig omspringen met medicatie, hulpmiddelen en onderzoeken en we kwamen zeer opmerkelijke voorbeelden van verspilling tegen. Dat vind ik echt zorgelijk. Wij betalen steeds meer premie, en aan de andere kant lekt geld weg.' In de Vraag in Beeld over Geld’ is een aantal suggesties en ervaringen opgenomen van deelnemers uit de meldactie. De overige resultaten van de meldactie worden begin november bekendgemaakt. Bron: NPCF, nieuwsbericht 20 oktober

Effect primaire preventie aspirine valt tegen De aanbevelingen om aspirine routinematig als primaire preventie van een hartinfarct of stroke te gebruiken bij patiënten zonder een voorgeschiedenis met cardiovasculaire aandoeningen, moet worden herzien. Dat concluderen onderzoekers van St George’s University of London op basis van tegenvallende resultaten van de effectivitiet van aspirine als pimaire preventie in een review, dat is gepubliceerd op The Archives of Internal Medicine online. Het gebruik van aspirine als secundaire preventie van een nieuw infarct of een nieuwe stroke wordt niet ter discussie gesteld. Het onderzoek betrof een review van negen klinische trials met in totaal 100 duizend deelnemers zonder een voorgeschiedenis met cardiovasculaire aandoeningen waarin het primair preventieve effect van aspirine werd bestudeerd.

De Hart&Vaatgroep

21

Regio Utrecht / ’t Gooi


Uit de media Een van de manieren waarop de nieren kunnen voorkomen dat de bloeddruk te hoog oploopt, is het uitscheiden van zout en daarmee water. Hierop is ook het principe van het geven van plaspillen bij hoge bloeddruk gebaseerd. Wetenschappers van het Duitse Max Planck Instituut voor hart- en longonderzoek in Bad Nauheim hebben een gen beschreven, dat codeert voor een transporteiwit. Een defect in dit gen, SLC4A5, leidt ertoe dat de nieren overmatig veel zout en water vasthouden. Met als gevolg een te hoge bloeddruk. Onderzoeksleider dr. Thomas Böttger meldt in een persbericht: 'Uit grote onderzoeken met patiënten kenden we al een verzameling van genen, die allemaal op de een of andere manier met hoge bloeddruk in verband gebracht kunnen worden. Welke rol elk individuele gen speelt, is nog niet goed duidelijk.' De onderzoekers kwamen het gen op het spoor, doordat ze het uitschakelden bij muizen. Deze proefdieren kregen vervolgens hoge bloeddruk. Hoewel er verschillende mechanismen bij de muizen in werking traden die een tegengesteld effect hebben, bleven de zoutconcentratie en de bloeddruk bij de diertjes te hoog. Volgens de onderzoekers toont dat aan, dat ze met het gen SLC4A5 een van de belangrijkste genen voor de bloeddrukregulatie geïdentificeerd hebben. Volgens Böttger is de volgende stap, om te onderzoeken hoe groot het aandeel onder menselijke patiënten is, bij wie de oorzaak van de hoge bloeddruk te wijten is aan een verandering in SLC4A5. Een mogelijke therapie voor deze patiënten zou eruit bestaan, de zouthuishouding weer te normaliseren. Bron: Ärzte Zeitung, door Merel Dercksen, 10 jan. 2012 Goede mondhygiëne voorkomt infecties aan luchtwegen De ervaring leert ons dat een goede mondhygiëne de frequentie van infecties aan de luchtwegen bij oudere mensen vermindert. De mond is een verblijfplaats voor ziekmakende bacteriën. Met een goede afweer zal je daar nauwelijks last van hebben, maar tijdens een onbewaakt moment slaan ze wel hard toe. Vooral in rusthuizen en ziekenhuizen vormen ze een bedreiging. Mondhygiëne is er dan ook niet de belangrijkste zorg en oudere mensen hebben bovendien al geen al te beste afweer meer. Het poetsen van tanden en mondspoelingen zijn eenvoudige, voor de hand liggende oplossingen.

De Hart&Vaatgroep

22

Regio Utrecht / ’t Gooi


TILAPIAFILET OP EEN BED VAN GROENTEN (2 personen) Ingrediënten: 2 stukken tilapia filet van ca. 100 g (alternatief: kabeljauw, meerval, zeebaars) 1 blad Belgische of wilde spinazie 1 reepje winterwortel ½ dunne prei 2 stengels bleekselderij ½ Winterpeen 5 g dieetmargarine sap van een halve citroen 1 borrelglas witte wijn versgemalen zwarte peper (als je wenst, 1 teentje knoflook) 2 eetlepels fijngehakte basilicum Werkwijze: 1 Let de tilapiafilet op een snijplank. Ϯ>ĞƚĚĞƐƉŝŶĂnjŝĞĞŶŚĞƚĚƵŶŐĞƐŶĞĚĞŶƉůĂŬǁŝŶƚĞƌǁŽƌƚĞůĞƌďŽǀĞŶŽƉ͘ 3 Rol de tilapiafilet op. 4 Snijd de prei in dunne ringetjes 5 Snijd de bleekselderij en de rest van de wortelt in kleine plakjes. 6 Doe een weinig peper op de visrolletje 7 Vet de anti-aanbakpan in met de dieetmargarine en leg de groenten hierop. 8 Leg daarop de visrolletjes, en besprenkel het geheel met de citroensap en/of witte wijn. 9 Laat dit 5-7 minuten smoren met deksel op de pan op een laag vuur. 10 Strooi de basilicum erover. 11 Serveer hierbij een tomatensaus en een lekkere rijst. 

Eet smakelijk! De Hart&Vaatgroep

23

Regio Utrecht / ’t Gooi


QUIZFILIPPINE (Door: Wil Berendes-Mulders) Vul de woorden in volgens de gegeven omschrijvingen. Breng vervolgens de letters over naar de gelijkgenummerde vakjes in het balkje onder het diagram. Bij juiste invulling leest u daar een citaat van Freek de Jonge. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

38 35

45

10

6

49

31

14

17

24

16

36

20

33

2

14

31

13

58

12

40

48

55

49

18

19

27

38

23

9

14

50

10

11

24

44

38

5

49

13

58

34

17 51

40

20

2

47

33

5

4

21

5

27

5

40

44

26

15

57

4

10

16

9

7

16

35

42

39

27

28

25

6

8

1

55

53

8

45

17

46

53

19

21

4

21

18

43

42

28

18

50

1

24

58

16

3

15

37

19

30

7

26

54

41

32

20

56

35

52

31

37

58

12

55

22

8

22

56 32

6

19 37

39 23

47

52

24 15

7

29

56

17

2

57

3

29

13

32

47

58 25

46

23

34

21 51

43

1

36 48

1 Welk geneesmiddel ontdekte Alexander Fleming in 1928? 2 Van welke ZuidDuitse deelstaat is Stuttgart de hoofdstad? 3 Hoe heet het koninklijk paleis in London? 4 Deze zanger heeft de bijnaam ‘De Nachtegaal van Dakar’. Wat is zijn voornaam? 5 Welke Viggo speelde de rol van Aragorn in ‘Lord of the Rings’? 6 Op welk eiland ligt de plaats Corleone? 7 Op dit soort boot was ex-judoka Wim Ruska succesvol als zeiler. 8 Wat was de achternaam van de romantische Engelse dichter Percy Bysshe? 9 Welk mythisch volk bestond uit vrouwelijke strijders? 10 Dit land verloor in december zijn grote leider Kim Jong-il. 11 Dit is de lievelingsgroente van Popeye. 12 Welke Tsjechische ex-president liet op 18 december 2011 het leven? 13 Deze loopvogel leefde in de bossen op het eiland Mauritius. 14 Deze humoristische en absurdistische serie werd uitgezonden door de VPRO? 15 Welke God werd door de Romeinen aangeroepen als er sprake was van een epidemie? 16 Deze plaats is bekend door zijn bloemenveilingen. 17 Zij schreef onder meer het werk ‘Oeroeg’. 18 Hij is de maker van Jan, Jans en de kinderen. 19 Wat voor beesten zijn zwarte weduwen? 20 Welke planeet staat na Mercurius en Venus het dichtst bij de zon? 21 Zij speelde de hoofdrol in ‘Black Swan’. 22 In welk werelddeel ligt Oman? De Hart&Vaatgroep

24

Regio Utrecht / ’t Gooi


Overbrengen van gelijk genummerde vakjes uit de puzzel Citaat van Freek de Jonge 1

2

3

4

5

6

16

17

18

19

20

31

32

33

34

35

48

49

46

47

7

8

9

10

11

12

13

14

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

52

53

54

55

56

57

58

50

51

15

Stuur de oplossing van de puzzel vóór 14 mei 2012 op naar: Redactie Stentby p/a Nova Zemblakade 21 3446 BR Woerden Onder de goede inzenders wordt een cadeaubon verloot ter waarde van € 15,-

Als winnaar van de winterpuzzel is geloot: De heer of mevrouw Y.C. Ligterink te Harmelen Gefeliciteerd! De cadeaubon is inmiddels naar de winnaar opgestuurd Mussen Ik heb wel vijftien mussen in mijn tuin die betekenen voor mij een groot fortuin want in die hele vlucht van mussen zit niet EEN gemenerik tussen Ze komen uit de heg en zijn wel eens brutaal als ik kruimels en wat zaadjes voor ze haal Zij tjilpen dan een dankbaar lied en vragen fluitend: "Vergeet ons morgen ook weer niet." Uit 't Kamikazemusje van Sef van Wegberg

De Hart&Vaatgroep

25

Regio Utrecht / ’t Gooi


Agenda

.

14 maart

15 april – 21 april

Patiëntendag UMC Utrecht

Hartweek

Erfelijkheidsfactoren

Collecteweek van de hartstichting

Vrouwen en hart- en Vaatziekten Harttransplantaties

Wij verwelkomen de volgende nieuwe leden Mevrouw J. H. SchuurmansStekhoven

De Hart&Vaatgroep

AMERSFOORT

De heer H. Van Rijswijk

NIEUWEGEIN

De heer M.S.M. Buys

DRIEBERGENRIJSENBURG

De heer G. De Bock

HILVERSUM

26

Regio Utrecht / ’t Gooi


Jaargang 7, Nr. 1 Lente 2012 Colofon Het blad Stentby is een kwartaaluitgave van De Hart & Vaatgroep, regio Utrecht/‘t Gooi. Het blad wordt toegezonden aan leden, relaties, huisartsen, apothekers, trombosediensten en ziekenhuizen in de provincie Utrecht en ‘t Gooi.

De Hart & Vaatgroep, regio Utrecht / ’t Gooi is niet verantwoordelijk voor de inhoud van de advertenties in het blad Stentby. Overname van artikelen is slechts toegestaan na toestemming van de redactie. De Hart & Vaatgroep vereniging van hart- en vaatpatiënten, regio Utrecht en ‘t Gooi

Eindredactie: Wouter Ruberg Redactie: Paul van der Linden Peter Stadhouder Rob Jacobs Wouter Ruberg

Correspondentieadres: Albert Einsteinweg 46 3731 CV De Bilt Telefoon: 030-220 5838

Redactieadres: P/a Nova Zemblakade 21 3446 BR Woerden

E-mail: info@hartenvaatgroep.nl Internet: www.utrecht.hartenvaatgroep.nl

E-mail:

Patiëntenbegeleiding/ Lotgenotencontact: Dhr. H.A. te Nuijl Cereshof 11, 3951 ER Maarn Telefoon: 030-659 46 54 van De Hart & Vaatgroep

info@hartenvaatgroep.nl Druk: Nolin Uitgevers B.V. Oplage: 2.800 ex.

Medisch adviseur: Dr. M.J.M. Cramer, Cardioloog UMC Utrecht

Kopij lentenummer inleveren tot 14 mei 2012

De Hart&Vaatgroep

27

Regio Utrecht / ’t Gooi


De Hart & Vaatgroep is de patiëntenorganisatie van en voor mensen met een harten/of vaatziekte. Wij werken op zowel landelijk als regionaal niveau aan informatievoorziening, lotgenotencontact, leefstijlbegeleiding en collectieve belangenbehartiging. De Hart & Vaatgroep is opgezet door mensen die zelf een hart- of vaatziekte hebben of hun naasten. ƒ ƒ ƒ ƒ ƒ ƒ ƒ ƒ

Wat biedt De Hart & Vaatgroep u? Informatiebrochures over hart- en vaatziekten en daaraan gerelateerde onderwerpen Een internetsite met onder meer een kennisbank met toegankelijke informatie Het leefstijlmagazine ‘VIDA’ met nieuws en achtergronden Regioblad Utrecht/’t Gooi “Stentby” Informatiedagen en themabijeenkomsten over uiteenlopende onderwerpen Contact met mensen met hetzelfde ziektebeeld, zowel één op één als in groepsverband Leefstijlactiviteiten zoals kookworkshops en sport- en beweegaanbod Belangenbehartiging van alle hart- en vaatpatiënten

Lid worden? Door uw steun kunnen wij ons inzetten voor hart- en vaatpatiënten. Kijk voor meer informatie over De Hart & Vaatgroep, het lidmaatschap (€ 20,-) of het donateurschap op onze internetsite www.hartenvaatgroep-utr.nl. U kunt ook een e-mail sturen aan info@hartenvaatgroep-utr.nl of bellen met het secretariaat, telefoon: 088 1111 600 of: 030-2205838 U kunt meer informatie en het aanmeldingsformulier aanvragen door hieronder uw gegevens in te vullen en op te sturen naar: De Hart & Vaatgroep Postbus 300 2501 CH Den Haag ----------------------------------------------------------------------------------------------Graag ontvang ik meer informatie over De Hart & Vaatgroep. Naam: .............................................................................................. Man/Vrouw Adres: .............................................................................................. Postcode/woonplaats: ..................................................................... E-mail:……………………………………………….............................

De Hart&Vaatgroep

28

Regio Utrecht / ’t Gooi

Stentby lente 2012  

regiomagazine van De Hart&Vaatgroep Regio Utrecht

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you