Page 1

5ffLs;tffgfgfl J;f};fl ;f+;yff ISI Biffz[ effztf dff8[ 5f0bffgfl xf}/ afgfl ΩÁÒÁÌfiÎ Á΋ÎL› ¿Î‹˘ ’Îfl ’ÎÕ‰ÎfiÎ ±Î›ı ’ÎÏ¿V÷Îfiı …ıfi_ 1948‹Î_ √Ãfi ¿›* ÷ı ¥LÀfl Áω˝ÏÁÁ ¥LÀıÏ·…LÁ/ISI Á_V◊Î ‰¬÷ …÷Î_ ±Î÷_¿‰Îÿfi˘ ’›Î˝› ÂÎ ‹ÎÀı ±fiı ¿ı‰Ì flÌ÷ı ⁄fiÌ ÷ıfi_ ±ΩH›_ ⁄ı¿√˛ÎµLÕ ±ËŸ ‰Î_«˘--

±ı ¿ ‰¬÷ ±ı ‰  _ ⁄L› _ ¿ı ±ıÏ’˛·, 1988‹Î_ ’ÎÏ¿V÷Îfi ¬Î÷ı ¤Îflı ÁflZÎΉ΂Π±ı¿ ‹¿Îfi‹Î_ ¿ıÀ·Î¿ ·U¿flÌ ±ŒÁfl˘ ±I›_÷ ¬Îfi√Ì ‹ÌÏÀo√ ‹ÎÀı ±ı¿ÃÎ ◊›Î. ‹ÌÏÀo√‹Î_ Âıfiı ·√÷Ì ««Î˝ ◊‰ÎfiÌ »ı ÷ı ±_√ı ¿˘≥fiı ¬ÎÁ ¿ÂÌ ΩHοÎflÌ fi Ë÷Ì. ‹¿ÎfifiÎ ’Ò‰˝Ïfi‘νÏfl÷ ±˘flÕ΋Î_ ⁄‘Î ±ŒÁfl˘ ’˘÷’˘÷ÎfiÎ V◊Îfiı √˘Ã‰Î›Î, ±ıÀ·ı ‹ÌÏÀo √ fiÎ ‹ A › ÁÒ h ΑÎflı ¿ı À ·Ì¿ ’Ò‰˝¤ÒÏ‹¿Î ±ÎM›Î ⁄Îÿ ’˘÷Îfi_ ‰@÷T› ‰Î_«‰Îfi_ Âw ¿›* — “Ï‹h΢, ±Î’b_ K›Îfi Ë‹HÎÎ_ Á‘Ì ±ŒCÎÎÏfiV÷Îfi ÷flŒ Ë÷_, ±ıÀ·ı ‹Îfl˘ M·Îfi ÷‹ÎflÌ Á‹ZÎ fl…^ ¿flÌ Â@›˘ fi Ë÷˘. ’fl_÷ ¿ÎU‹Ìflfiı ‹@÷ ¿flΉ‰Îfi _ ±Î’b_ K›ı › @›Îflı › ⁄ÿ·Î‰Îfi_ fi◊Ì. ¤Ò÷¿Î‚‹Î_ ±Î’HÎı ·U¿flÌ ‹˘fl«ı »⁄flÕÎ ‰ÎY›Î Ë÷Î ±fiı ÏfiWŒ‚ √›Î Ë÷Î. ±Î ‰¬÷ı ¿ÎU‹ÌflÌ ’˛ Ω fi˘ ÁÎ◊ ·≥fiı ÿU‹fifi˘ ¬ÎI‹˘ ¿fl‰Îfi˘ »ı. hÎHÎ ÷⁄yÎfi˘ M·Îfi ±ı ‹ÎÀı ω«Îfl‰Î‹Î_ ±ÎT›˘ »ı.” ‹ÌÏÀo√w‹‹Î_ ‘Ì‹˘ √HÎ√HÎÎÀ ◊›˘, ’fl_÷ ÷ıfiı ±‰√HÎÌfiı ÁÒhΑÎflı 16

ÁŒÎflÌ …\·Î¥, 2011

’˘÷ÎfiÎ ËÎ◊‹Î_ ’¿Õı·Î ¿Î√‚fi_ ·¬ÎHÎ ±Î√‚ ‰Î_E›_-“÷⁄y˘ fi_ . 1 — ¿ÎU‹Ìfl‹Î_ ¤Î_√Œ˘Ï՛Π’˛T≤ÏkÎ Âw ¿fl‰Î ‹ÎÀı I›Î_fiÎ ¿ıÀ·Î¿ flÎ…¿÷ν±˘fiı ωrÎÁ‹Î_ ·ı‰ÎÂı ±fiı ÷ı‹fiÎ ¶ÎflÎ ±Î’HÎÌ ’Á_ÿ√ÌfiÎ ‹ÎHÎÁ˘fiı ‹Ëk‰’Ò H ν ˢtα˘ ’fl √˘Ã‰‰Î‹Î_ ±Î‰Âı . ’ Ï ·Á, ⁄ı Ó ¿ , ’ο √M÷«fl Á_V◊Î ISIfiÌ ‹ƒÎ, …ı‹Î_ ωrÎÁ, ±ı¿÷Î, ÏÂV÷ ±ı‹ hÎHÎ ÂOÿ˘ ·A›Î »ı

Á_ÿıÂÎT›‰ËÎfl ‰√ıflı ZÎıh΢‹Î_ √˘Ã‰Î›Î ’»Ì ÷ı±˘ ±Î’HÎÎ ‹ÎÀı … ¿Î›˝ ⁄Ω‰Âı. ◊˘ÕÎ ‰¬÷ ⁄Îÿ ¬ıÕ>÷˘, ⁄ı¿Îfl˘ ±fiı ωzÎ◊a±˘fiÌ ‘ÎÏ‹˝¿ ·Î√HÎÌ µU¿ıflÌfiı flÎF›T›Î’Ì ÏËo Á ¿ ±Î_ ÿ ˘·fi˘ Âw ¿fl‰Î‹Î_ ±Î‰Âı.” ‹ÌÏÀo √ w‹‹Î_ ˉı Ï⁄·¿< · ÁLfiÎÀ˘ »‰Î›˘. ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÌ ·U¿flÌ ÷‰Îfl̬‹Î_ …⁄fl…V÷ ’·À˘ ±Î‰‰Îfi˘ ˢ‰Îfi_ ÁΈ ’Î‹Ì √›Î. ÁÒhΑÎflı ’˘÷ÎfiÌ ‰Î÷ ±Î√‚ «·Î‰÷Î ¿èÎ_-“÷⁄y˘ fi_. 2 — lÌfi√fl, ⁄Îfl΋S·Î ±fiı ⁄ÌΩ_ √΋˘‹Î_ ¤Îfl÷fiÎ_ Áfl¿ÎflÌ ÷ı‹… ·U¿flÌ ‹◊¿˘fiı ⁄˘Q⁄‘ÕοÎfi_ ÏfiÂÎfi ⁄fiΉÎÂı. ±ı … ‰¬÷ı ±Î{Îÿ ¿ÎU‹ÌflfiÎ ÁˆÏfi¿˘ ¿ÎU‹Ìfl‹Î_ CÎÒ Á Ìfiı ÷fl¬ÎÀ ‹«Î‰Âı . ÏÁ›Î«Ìfi ±fiı ¿Îfl√Ì·fiÎ ‹˘fl«ı ’HÎ ±Î’HÎı ÿ⁄ÎHÎ ·Î‰ÌÂ_, …ı◊Ì ¿ÎU‹Ìfl‹Î_ ÷ˆfiÎ÷ ¿flΛı·_ ¤Îfl÷Ì› ÁˆL› ÷ı ‹˘fl«ı ·Õ‰Î ‹ÎÀı ¿ÎU‹ÌflfiÌ ¬ÌHÎ »˘ÕÌ ÿı. ⁄ÏfiËη CÎÎÀfi_ (…Q‹ ÷◊Î lÌfi√flfiı ΩıÕ÷_) ⁄˘√ÿ_ I›Îfl ’»Ì ⁄_ ‘ ¿flÌ ÿ≥Â _ ÷ı ‹ … safari-india.com


vff>pvf[;fpvff>p Biffz[ effztfgff 5f0bffgfl xf}/ afgfl

flıÏÕ±˘ VÀıÂfi˘ ¿⁄…ı ·≥Â_... ±fiı ÷ı ’»Ì Âw ◊Âı... ÷⁄y˘ fi_ . 3 — ¤Îfl÷‹Î_ ·˘¿Á¤ÎfiÌ «Ò_ÀHÎÌ ◊Λ ÷ı ’Ëı·Î_ ±fiı lÌ ·_¿Î‹Î_ (÷ÎÏ‹· T›ÎCβ˘ Á΋ıfiÌ ·Õ÷‹Î_) ¬Ò_’ı·_ ¤Îfl÷Ì› ÁˆL› ’λ\_ ±Î‰ı ÷ı ’Ëı·Î_ ±Î’HÎı flÌ÷Áflfi_ ·U¿flÌ ±Îø‹HÎ ¿flÌÂ_. ±ŒCÎÎfi ‹ΩÏËÏtfi˘fiı ±Î’‰Î ‹ÎÀıfiÎ_ CÎHÎÎ_ ±Î‘Ïfi¿ Âj΢ ±Î’HÎfiı ±‹ıÏfl¿Î ÷flŒ◊Ì ‹Y›Î_ »ı. ±Î Âj΢ ±Î’HÎÎ ¿ÎU‹ÌflÌ ¤Î≥±˘fiı ±Î{Îÿ ¿flΉ‰Î ‹ÎÀı ‰Î’flÌÂ_. ±Î ÷⁄y˘ ÁÂjÎ ›©fi˘ »ı, ±ıÀ·ı ÷ıfiÎ ÏflËÁ˝· ÷flÌ¿ı ¤Ò÷¿Î‚‹Î_ ¿ÿÌ ËÎ◊ fi ‘flÌ Ë˘› ±ı‰Ì ·U¿flÌ ¿‰Î›÷ ±Î’HÎı ›˘…‰Ì ’ÕÂı. ±Î’HÎı ⁄Ë {ÌHΉÀ¤›* M·ÎÏfi_√ ¿fl‰Îfi_ »ı, fiÏË÷fl ’ÎÁÎ ¨‘Î ’Õ‰Îfi˘ ¤› »ı. ±Î ‰Î÷ ’fl ŒflÌ ŒflÌfiı ¤Îfl ‹Ò¿‰Îfi_ Ë_ …wflÌ ‹Îfi÷˘ fi◊Ì. ’ÎÏ¿V÷Îfi ’ÎÏ›_ÿÎ⁄Îÿ !” ¿<· hÎHÎ ‹tÎfi˘ ·U¿flÌ ¿Î›˝ø‹ …ı‹HÎı ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÌ ≥LÀfl Áω˝ÏÁÁ ≥LÀı Ï ·…LÁ/ ISI ÷flÌ¿ı ±˘‚¬Î÷Ì ΩÁÒÁÌ Á_V◊ÎfiÎ µE« ±Ï‘¿Îfḻ˘fiı ‰Î_«Ì Á_¤‚ÎT›˘ ÷ı ÁÒhΑÎflfi_ fi΋ Ë÷_ …fifl· Ï{›Î µ· Ë¿ ! ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÎ ÷ı±˘ ·U¿flÌ Áfl‹¬I›Îfl Ë÷Î ±fiı “±˘’flıÂfi À˘’ο” ±ı‰Î ⁄ıfifl Ëı ¤Îfl÷ Á΋ı ’˛˘@ÁÌ ±◊ν÷˚ ±ÎÕ¿÷flÎ ›©fi˘ ‹Át˘ ÷ı‹HÎı CÎÕÌ ¿Îœu˘ Ë÷˘. ±Î≥.±ıÁ.±Î≥.±ı Ï{›ÎfiÎ ‹ÁtÎfiı ±‹·‹Î_ ‹Ò¿Ì ⁄÷Ή‰Îfi˘ Ë÷˘--±fiı ±ı‹ ¿fl‰Î …÷Î_ ISI fiÌ ¿Î›˝’˛HÎÎÏ· flÎ÷˘flÎ÷ ⁄ÿ·Î‰ÎfiÌ Ë÷Ì. Á_V◊ÎfiÎ √M÷«fl˘ ‹ÎÀı ΩÁÒÁÌ ÷◊Î ±Î÷_¿‰Îÿ ‰E«ıfi˘ ¤ıÿ ’HÎ ‹ÀÌ …‰Îfi˘ Ë÷˘. n

…\ · Î≥ 14, 1948fiÎ fl˘… ·ıN˚ÀfiLÀ-¿fi˝· ÂÎÏËÿ Ë‹ÌÿfiÎ ±K›ZÎ’ÿ Ëı ’ο Áfl¿Îflı ISI fi_ √Ãfi ¿›* I›Îfl◊Ì ÷ıfi_ ÷_hÎ Õ«¿Î_ ¬Î÷_ safari-india.com

Ë÷_. ±Î Á_V◊Îfiı ÁŒ‚÷ÎfiÎ … ¿fl÷Î_ ÏfiWŒ‚÷Î ‹ÎÀı ‹‚ı·Î_ ÕŒHÎÎ_fiÌ Á_A›Î @›Î_› ‰‘ Ë÷Ì. √Ãfi ⁄ÎÿfiÎ_ ¿ıÀ·Î_¿ ‰Wν ÷˘ ISI fiÎ ΩÁÒÁ˘fiÎ ¤Î√ı ·√¤√ ¿ÂÌ … ¿Î‹√ÌflÌ ±Î‰Ì fiÏË. 1958‹Î_ …fifl· ±› ⁄ ¬Îfiı ’ÎÏ¿V÷Îfifi˘ ÿ˘flÌÁ_ « Îfl Á_ ¤ ÎY›˘ I›Îflı ISI fiÎ fi‰flΑҒ √M÷«fl˘fiı ÷ı‹HÎı ’˘÷ÎfiÎ ’˛Ï÷V’‘a ±Î√ı‰Îfi˘ ’fl «Î_’÷Ì fi…fl flά‰ÎfiÎ ¿Î‹‹Î_ Ωı ÷ flÌ ÿÌ‘Î. ’ÎÏ¿V÷Îfi‹Î_ flÎ…¿Ì› ·ı‰·ı Áfl¿Îfl ωv© ¿˘≥ ’HÎ Ω÷fiÌ «Ë·’Ë· ◊Λ ÷˘ ÷ıfiÌ ⁄Î÷‹Ì ±›⁄ ¬Îfifiı flÎ…¿Ì› „V◊Ï÷ ‰¿flı ±ı ’Ëı·Î_ ‹ı‚‰Ì ·ı‰Ì Ë÷Ì. ±Î‹Î_ ±›⁄ ¬Îfifi_ V◊ÎÏ’÷ ÏË÷ Ë÷_, ¿ı‹ ¿ı ÿı‹Î_ ·U¿flÌ ÂÎÁfi …‚‰Î›ı·_ flËı ÷˘ ÷ı‹fiÌ ’˘÷ÎfiÌ ¬flÂÌ ’HÎ

¤Îfl÷ Á΋ı ’˛˘@ÁÌ ‰˘flfi˘ ‹ÎVÀfl M·Îfi CÎÕÌ ¿ÎœfiÎfl ’ο Áfl‹¬I›Îfl …fifl· Ï{›Î µ· Ë¿

Á·Î‹÷ flËı ÷ı‹ Ë÷Ì. ISI fiÎ √M÷«fl˘ ·Î√·√ÎÀ »±ı¿ ‰Wν ±›⁄ ¬ÎfifiÌ Áı‰Î‹Î_ fl˘¿Î›ı·Î flèÎÎ. ÿıÂfiÎ ÁkÎΑÌÂfiÌ fiÏË, ⁄·¿ı ÿıÂfiÌ ÁflZÎÎ ‹ÎÀı ΩÁÒÁÌ Ï‹Âfi˘ ’Îfl ’ÎÕ‰Îfi˘ ‹˘¿˘ ÷ı‹fiı »ı¿ 1965‹Î_ ‹Y›˘ ¿ı F›Îflı ±›⁄ ¬Îfiı ¤Îfl÷ Á΋ı ›© »ıÕu_. …_√ ’Ëı·Î_fiÎ ΩÁÒÁ̿Λ˝‹Î_ ISI fiÎ √M÷«fl˘ Ωı ¿ı ’˘÷Îfi˘ ¿Á⁄ ÿı¬ÎÕÌ fi Â@›Î. ’ÏflHÎ΋ı ⁄L›_ ±ı‰_ ¿ı ›©‹Î_ ’ÎÏ¿V÷Îfi ⁄ÒflÌ flÌ÷ı ËΛ* I›Îflı ’flÎ…› ‹ÎÀı ÿ˘WÎfi˘ ±ı¿ ‹˘À˘ À˘’·˘ ISI fiÎ ‹Î◊ı ’HÎ fiά‰Î‹Î_ ±ÎT›˘. ±Î Á_V◊ÎfiÎ √M÷«fl˘fiÌ fi⁄‚Ì ¿Î›˝Z΋÷Îfiı Á_flZÎHÎ ¬Î÷ÎfiÎ ±Ï‘¿Îfḻ˘±ı ÷̉˛ …\·Î¥, 2011 ÁŒÎflÌ 17


ÂOÿ˘‹Î_ ‰¬˘ÕÌ fiάÌ. ±Îfl˘’⁄Î∞fi˘ ω‰Îÿ ·Î_⁄˘ «ÎS›˘, …ı ÿflQ›Îfi ISI fi_ ¿Î‹¿Î… ÁWÎM÷ΉV◊΋Î_ ÁflÌ ’Õu_. ⁄ı±ı¿ ‰Wν ’»Ì 1968‹Î_ ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfi‹Î_ (ËηfiÎ ⁄Î_√·Î ÿı‹Î_) flÎ…¿Ì› „V◊Ï÷ Õ΋ÎÕ˘‚ ◊‰Î ·Î√Ì ±fiı I›Î_fiÎ ·˘¿Ï’˛› fiı÷Î ‹∞⁄fl flËı‹Îfiı ≥V·Î‹Î⁄Îÿ Áfl¿Îfl Á΋ı ‹Î◊_ ¨«@›_ I›Îflı ISI fiÎ √M÷«fl˘fiı ±›⁄ ¬Îfiı ŒflÌ ›Îÿ ¿›Î˝. ¿ıÀ·Î¿ ΩÁÒÁ˘fiı ÷Î⁄Õ÷˘⁄ ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfi fl‰ÎfiÎ ¿flΛÎ, F›Î_◊Ì ÷ı‹HÎı flÎ…¿Ì› ’Ïfl„V◊Ï÷fi˘ ±Î_ ¬ ı ÿı A ›˘ ±Ëı ‰ η fl˘…ı fl ˘… ≥V·Î‹Î⁄Îÿ ’ˢӫÎÕ‰Îfi˘ Ë÷˘. ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfi‹Î_ ‹ ∞ ⁄ fl flËı ‹ Îfifi˘ ±‰Î‹Ì ·Ì√ fi΋fi˘ ’ZÎ ≥V·Î‹Î⁄Îÿ Áfl¿ÎflfiÌ Á΋ı ◊›˘ ÷ı ‹ÎÀı …‰Î⁄ÿÎfl ¿ÎflH΢ ±fiı¿ Ë÷Î_. ÿά·Î ÷flÌ¿ı ‹Ò‚ ⁄_√Î‚Ì ±ı‰Ì ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÌ ¿<· ±Î⁄ÎÿÌ ’Ïç‹ ’ÎÏ¿V÷Îfi ¿fl÷Î_ 70 ·Î¬ …ıÀ·Ì ‰‘ ˢ‰Î »÷Î_ ⁄_√Î‚Ì ’˛ Ω …fi˘fiı ≥V·Î‹Î⁄ÎÿfiÌ Áfl¿Îfl ⁄ÌΩ ÿflFΩfiÎ fiÎ√Ïfl¿˘ √HÎ÷Ì Ë÷Ì. Áfl¿ÎflfiÌ ÁkÎÎfiÎ V÷_¤˘ ÏÁ_‘, ’_Ω⁄

18

ÁŒÎflÌ …\·Î¥, 2011

÷ı‹… ⁄·Ï«V÷Îfi Ë÷Î, ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfi fiÏË. ±Î¬Î ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÌ ¿< · ±Î‰¿‹Î_◊Ì ·√¤√ 60 À¿Î ±Î‰¿ ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÎ ÂHÎfiÌ Ïfi¿ÎÁ‹Î_◊Ì ‹‚÷Ì Ë÷Ì, ’fl_÷ ±Î‰¿fi˘ CÎH΢¬fl˘ ÏËVÁ˘ ’Ò‰fi ˝ ı ⁄ÿ·ı ’Ïç‹ ’ÎÏ¿V÷Îfi‹Î_ ω¿ÎÁ¿Î›˘˝ ’λ‚ ‰’flÎ÷˘ Ë÷˘. ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÌ ‰V÷Ì ‰‘ ˢ‰Î »÷Î_ ·U¿flÌ ÿ‚˘‹Î_ ⁄_√Î‚Ì ·˘¿˘fiı ‹‚ı·_ ’˛Ï÷ÏfiÏ‘I‰ ‹Î_Õ 25 À¿Î Ë÷_. ±Î Ω÷fiÎ ¤ıÿ ±fiı ¤ıÿ¤Î‰˘ Á΋ı ±‰Î… ∂ÃΉ‰Î ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷ÎfifiÎ ±‰Î‹Ì ·Ì√fiÎ ⁄_√Î‚Ì fiı÷Î Âı¬ ‹∞⁄fl flËı‹Îfi ‹ıÿÎfiı ’ÕuÎ Ë÷Î. Œı⁄˛±ÎflÌ, 1966‹Î_ …fifl· ±›⁄ ¬ÎfifiÌ Áfl¿Îfl Á΋ı ÷ı‹HÎı » ‹tÎfi˘ ‹Î√HÎÌ’hÎ fl…^ ¿›˘˝ Ë÷˘, …ı‹Î_ ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfifiı ±·√ «·HÎÌ fiÎHÎÎ_fiÌ ÷ı‹… ±‘˝·U¿flÌ ÿ‚˘fiÌ Ωı√‰Î≥ ¿flÌ ±Î’‰Îfi_ …HÎÎT›_ Ë÷_. flÎWÀˇÌ› ±Î‰¿ ’HÎ ’Ò‰˝ ±fiı ’Ïç‹ ’ÎÏ¿V÷Îfi ‰E«ı Á‹Îfi ÏËVÁı ‰ËıӫΛ ±ı‰˘ ‹∞⁄fl flËı‹Îfiı ±Î√˛Ë flÎA›˘ Ë÷˘. À>_¿‹Î_, ’Ïç‹ ’ÎÏ¿V÷Îfifi_ ⁄√·⁄E«_ √HÎÌ

·ı‰Î‹Î_ ±Î‰ı·Î ’Ò‰˝ ÏËVÁÎfiı ÷ı±˘ V‰Î›kÎ ⁄fiΉ‰Î ‹Î√÷Î Ë÷Î. ±Î ÷flŒ ≥V·Î‹Î⁄Îÿ‹Î_ ±›⁄ ¬Îfi ¤Îflı ‹ÁÌ⁄÷‹Î_ ‹Ò¿Î›Î. Âı¬ ‹∞⁄fl flËı‹ÎfifiÌ ±ı¿ı› ‹Î√HÎÌ ÷ı±˘ V‰Ì¿ÎflÌ Â¿ı ÷ı‹ fi Ë÷Î. flÎ…¿Ì› ‰ÎÀÎCÎÎÀ˘ ‰Õı ‹Î‹·Îfi˘ µ¿ı· ±Î‰÷˘ fi …HÎΛ˘ I›Îflı 1968‹Î_ ÷ı‹HÎı ISI fiÎ ¿ıÀ·Î¿ ±ı…LÀ˘fiı ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfi ‹˘¿S›Î. ±ËŸ flÎ…¿Ì› ‹Îˢ· ’fl ÿı ¬ flı ¬ flά‰Îfi _ ¿Î‹ ±ı … LÀ˘fiı Á˘Ó’‰Î‹Î_ ±ÎT›_ Ë÷_. ’fl_÷ ⁄_√Î‚Ì ’˛Ω…fi˘‹Î_ ≥V·Î‹Î⁄Îÿ Áfl¿Îfl ωv© øÎ_Ï÷fi˘ …\‰Î‚ ‰‘÷˘ √›˘ I›Îflı ±›⁄ ¬Îfiı ISI fiÎ ±ı…LÀ˘fiÎ ¿Î›˝’˛¿Îfl‹Î_ ‹˘À˘ ŒıflŒÎfl ±ÎH›˘. ΩÁÒÁÌfiı ⁄ÿ·ı ¿I·ı±Î‹fiÎ Ï‹Âfi˘ ’Îfl ’ÎÕ‰Îfi_ ¿Î›˝ ÷ı‹fiı Á˘Ó’‰Î‹Î_ ±ÎT›_. ±›⁄ ¬ÎfifiÎ ‰ŒÎÿÎfl ±ı…LÀ˘±ı ÷ı ¿Î‹ √’«’ flÌ÷ı ËÎ◊ ‘›.* ’˘÷ı ⁄ı¿√˛ÎµLÕ‹Î_ flËÌfiı Áı¿Ó Õ˘ ⁄_√Î‚Ì øÎ_Ï÷¿Îfl˘fiı ÷ı‹… ±‰Î‹Ì ·Ì√fiÎ ¿ıÀ·Î¿ ±Î√ı‰Îfi˘fiı ÷ı‹HÎı ¤ıÿÌ flÌ÷ı ‹flÎT›Î. ±›⁄ ¬ÎfifiÎ ÿ¤Î˝B›ı ±Îfi_ ’ÏflHÎ΋ ‘Λν ¿fl÷Î_ ω’Ïfl÷ ±ÎT› _ ±fiı ⁄_ √ Î‚Ì ’˛Ω‹Î_ øÎ_Ï÷fiÌ F‰Î‚Î ±˘fl ¤¤Ò¿Ì. ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfi‹Î_ ’ıÿÎ ◊›ı·Ì Á‹V›Îfi˘ ¿Â˘¿ ÷˘Õ ¿Îœ‰Î ‹ÎÀı fi‰ı ¿ ‹ÏËfiÎ Á ‘ Ì ‹◊΋H΢ ¿›Î˝ ⁄Îÿ ±Î¬flı ‹Î«˝, 1969‹Î_ …fifl· ±› ⁄ ¬Îfiı ÁkÎÎfiÌ ·√΋ ¬U¿Ìÿ‚fiÎ ÁıfiÎ’Ï÷ …fifl· ›ÎèÎÎ ¬Îfifiı ’Ò‰˝ ’ÎÏ¿V÷Îfifi_ √Ò_«‰Î›ı·_ ¿˘¿Õ<_ Á˘Ó ’ Ì ÿÌ‘Ì. ±Î µ¿ı·‰Î‹Î_ …fifl· ±›⁄ ¬Îfi (ÕÎ⁄ı) ÏfiWŒ‚ ÷ _ Õ Ï‹Ω∞ …fifl· √›Î I›Îflı ±ı √ÎÏ‚›˘ ÷ı‹HÎı …fifl· ›ÎèÎÎ flÎ…¿Ì› ÿΉ’ı « ˘ ¬ÎfifiÎ √‚ı ÏÁŒ÷’Ò‰˝¿ ’ËıflÎ‰Ì ÿÌ‘˘ ¬ı · ‰ÎfiÌ ⁄Î⁄÷ı safari-india.com

History of Pakistan's ISI  

A complete history of Pakistan's Inter Services Intelligence/ISI. To read the full article subcribe to 'Safari' Magazine. Visit: guj.safari-...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you