Page 1

Certificering Particulier Natuurbeheer “Contact: samen natuur beheren� Ekko Aertsen Stafmedewerker FPG


Waarom ? (aanleiding) • • • •

Programma beheer van DLG naar Provincie Eenvoudig stelsel voor Natuur en landschapsbeheer Vertrouwen in uitvoerders Minder uitvoeringskosten bij overheid en eigenaar


Waarom (voordelen!) Voordelen: – Mogelijkheid Kwaliteitsimpulsen aan te vragen – Kennisuitwisseling: meer inzicht in effecten en resultaten natuurbeheer – Vergroten eigen expertise door van elkaar te leren door onderlinge contacten/bezoeken – borgende werking – zelfde systeem en status als TBO (vb goed voor doorlevering) – collectieve voordelen (vb monitoring, inventarisatie) – (mogelijk) koppeling PEFC certif. duurzaam bosbeheer


Keuzemogelijkheid Lijn FPG: Eigenaar heeft keuze WEL gecertificeerd aanvragen: • Individuele certificering: Model FPG • Groepscertificering: Model Bosgroepen NIET gecertificeerd aanvragen


Verschillen • Individueel certificaat • Eigen inzet, tijd en arbeid • Gratis • Samen van elkaar leren

• Groepscertificaat • Uitbesteed aan de Bosgroep • Niet gratis • Minder lerend effect


Individueel Certificeringsmodel FPG Pijlers zijn: • Voldoet aan landelijke criteria (programma van eisen) en aan criteria van Kwaliteitszorg (PDCA) • Geschikt voor externe controle • Jaarlijkse kennisoverdracht tussen deelnemers door de interne audits • Borging voor het in stand houden van het systeem en de bezwaarprocedure • Goedkoop en eenvoudig • Eigen verantwoordelijkheid eigenaar


Elementen Certificeringsmodel FPG • • • •

Contract deelnemers Kwaliteitshandboek Eigen beheerplanning Audit: Benutten eigen tijd en kennis deelnemers • Begeleiding FPG/OPG


Kwaliteitscyclus PLAN

ACT K4. Eventueel bijstellen van doelen en daarmee aanpassing van het beheerplan voor komend jaren.

CHECK K3. Uitvoeren van een Monitoring (Biotisch en Abiotisch) in een (groep) terreinen. (protocol maakt geen deel uit van dit systeem)

K1. Per terrein worden Natuurtype en Beheertype door Provincie bepaald en door de eigenaar vastgelegd.

DO K2 : Door eigenaar Uitvoeren van Beheercyclus B3, B4, B5, B6, B7. (meerdere jaargangen)


B1. Vastleggen kadastrale gegevens B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer Do: Uitvoeren van beheer

B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

Beheerscyclus • Gebruik bestaande gegevens • Eenvoudig • Praktisch

B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en hoeft niet ieder jaar)

B6. Opstellen verantwoording per (groep) terreinen. (beheersverslag met aanbevelingen)

B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.


• B1. Vastleggen kadastrale gegevens • B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B1. Vastleggen kadastrale gegevens B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer Do: Uitvoeren van beheer

B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en hoeft niet ieder jaar)

B6. Opstellen verantwoording per (groep) terreinen. (beheersverslag met aanbevelingen)

B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.

Praktische invulling: • Aanvraaggegevens programma beheer • Overzicht kadaster • NSW-gegevens • Natuurbeheerplan provincie


Voorbeeld uitwerking Eigendomskaart met beheerseenheden

Kan ook kadrastrale of topografische kaart zijn: Is voor eigen administratie!


Voorbeeld uitwerking • • •

• •

Natuurtype en doelstelling Terreinen binnen PSN: BE 1 Overjarig rietland (0,82 ha); beheerpakket PSN 15 In het moerasgedeelte met een waterdiepte van 30-50 cm zal struweelvorming slechts beperkt optreden. Aan de flauwe oevers van het moeras zal daarentegen struweelvorming en opslag van bomen (o.a. Zwarte Els) sneller optreden. Om de twee jaar zal met een bosmaaier de houtige opslag verwijderd worden. Waterhuishoudkundig beheer zal plaatsvinden in nauw overleg met het waterschap. Er wordt gezorgd voor continue doorstroming. BE 2 Nat soortenrijk grasland (0,55ha); beheerpakket PSN 17 Het beheer zal plaatsvinden conform de beheer voorschriften van het pakket Nat soortenrijk grasland. Hierbij wordt tenminste 90% van de vegetatie afgevoerd door maaibeheer en/of beweiding. Geprobeerd wordt door te spelen met de waterpeilen de groei van de vegetatie in de hand te houden. BE 3 Nat soortenrijk grasland (0,52 ha); beheerpakket PSN 17 Beheer: zie BE 2 Etc.


• B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer • Do: Uitvoeren van beheer

B1. Vastleggen kadastrale gegevens B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer Do: Uitvoeren van beheer

B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en hoeft niet ieder jaar)

B6. Opstellen verantwoording per (groep) terreinen. (beheersverslag met aanbevelingen)

B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.

Praktische invulling: • Tabel/schrift met per Beheerseenheid alle maatregelen die u van plan bent uit te voeren • Uitvoeren van beheer • Facturen bewaren en in schrift stoppen


Voorbeeld uitwerking


B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

B1. Vastleggen kadastrale gegevens B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer Do: Uitvoeren van beheer

B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en hoeft niet ieder jaar)

B6. Opstellen verantwoording per (groep) terreinen. (beheersverslag met aanbevelingen)

B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.

Praktische invulling: • U kijkt bij uw collega en andersom • Aan de hand van een vragenlijst controleert u of kwaliteitshandboek gevolgd wordt • Bevindingen legt u vast


B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en niet jaarlijks)

B1. Vastleggen kadastrale gegevens B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer Do: Uitvoeren van beheer

B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en hoeft niet ieder jaar)

B6. Opstellen verantwoording per (groep) terreinen. (beheersverslag met aanbevelingen)

B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.

Praktische invulling: • DLG/provincie controleert of u werkt volgens de door u opgegeven werkwijze (administratieve controle)


B6. Opstellen verantwoording per terrein. (beheersverslag met aanbevelingen)

B1. Vastleggen kadastrale gegevens B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer Do: Uitvoeren van beheer

B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en hoeft niet ieder jaar)

B6. Opstellen verantwoording per (groep) terreinen. (beheersverslag met aanbevelingen)

B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.

Praktische invulling: • Kort jaarverslag met overzicht verrichte activiteiten


B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.

B1. Vastleggen kadastrale gegevens B2. Vastleggen Natuurtype en Beheertype inclusief doelstelling

B3. Plan: Jaarlijks opstellen werkplan voor beheer Do: Uitvoeren van beheer

B4. Check: Uitvoeren van interne audit Opstellen van aanbevelingen

B5. Externe Audit (kan ook op ander moment in de cyclus en hoeft niet ieder jaar)

B6. Opstellen verantwoording per (groep) terreinen. (beheersverslag met aanbevelingen)

B7. Act: Eventueel bijstellen werkplan voor komend jaar.

Praktische invulling: • Nieuwe Tabel/schrift met per Beheerseenheid alle maatregelen die u van plan bent uit te voeren


Hulpmiddelen • Natuurbeheerplan met Ambitiekaart en Beheertypekaart (basis voor subsidie) • Eigen gegevens • Formats en modelbladen in het systeem • Eigen data en kennisbeheer • Gedragscodes


Tijdsbesteding • Afhankelijk van bezitsgrootte Gemiddeld 4 dagen/jaar: 1 dag voorbereiding (aanvraag, beheerplan/werkplan etc) 2x ½ dag audit (1 bij uzelf; 1 bij uw collega) 1 dag (totaal) bijhouden werkplan 1 dag evaluatie


Pilot Uitgevoerd met vier deelnemers • Brabants Landschap • Grotere particulier (100 ha) • 2 kleinere particulieren (tot 20 ha) Resultaat : • Goed uitvoerbaar systeem • veel kennisoverdracht


Vragen, opmerkingen

• Dank voor uw aandacht

Certificeringsmodel Federatie  

Presentatie Dhr. Ekko Aertsen