Doing Business With Ducona

Page 1

Doing business with

Met z’n allen hebben we veel slagkracht

Ducona

Wij willen de klant altijd meer laten verdienen

Steeds meer profileren als Smart Industry-regio


KOSME Gesellschaft mbH

Manufacturer of Stretch Blowmoulding Machines KOSME Gesellschaft mbH is an Austrian manufacturer of Stretch Blowmoulding Machines for the production of PET bottles ranging from 0,05 l up to 30,0 l. The production portfolio includes Linear Stretch Blow­ moulders for the lower output range as well as Rotary Stretch Blowmoulders up to 8 stations for the energy­ efficient production of PET containers at higher outputs. Together with a sister com­ pany in Italy KOSME also supplies turnkey filling lines for the beverage industry, where the Blowmoulders can be integrated as single ma­ chines as well as block solu­ tions (e.g. with a filler or a filler and a labeler). KOSME is a subsidiary of the German KRONES Group with more than 15.000 employees worldwide.

Krones goo.indd 1

your Pa r t ner f or Bl ow moul d s.

Idea & Design Technology Blow Mould

KOSME Gesellschaft mbH Gewerbestrasse 3 2601 Sollenau Austria Phone: 0043-2628-411-0 Fax: 0043-2628-411-111 E-mail: kosme@kosme.at

Manufacturing

More information: www.kosme.com

100 %

Service

02-03-18 12:19

www.roeders.de

stePs to the

Perfect Bottle.

Marku Bouw goo.indd 1

07-03-18 15:15 1 Roders goo.indd

22-02-18 12:27


Inhoud 5

Colt International Colt transformeert Ducona in ‘Frisse Fabriek’

10

2

Ducona

Wij willen de klant altijd meer laten verdienen

NVC Nederlands Verpakkingscentrum Met z’n allen hebben we veel slagkracht

12

IJssel Gezamenlijke ambitie om een droomfabriek te bouwen

6

Statiegeldalliantie

Voer in 2018 statiegeld in 8

Ducona

Automatisering en robotisering vergroten slagkracht

Inleiding De verpakkingsbranche is volop in beweging. Actuele ont­wikkelingen zijn het gebruik van kunststof, het tegengaan van voedselverspilling en de opkomst van e-commerce. Bedenkers en ontwikkelaars van verpakkingen realiseren zich steeds meer, dat ze vooraf goed nadenken over de geleegde ver­pakking. Bovendien krijgen verpakkingen steeds meer extra functies, onder andere met het oog op de infor­ matievoor­z iening. Deze ontwikkelingen vragen om een intensieve samenwerking tussen fabrikanten van verpakte producten, retailers en leveranciers. Met ruim 25 jaar ervaring in de PET-industrie is Ducona specialist in PET-

13

Morssinkhof Rymoplast Als regiogenoten zijn we pragmatisch en no-nonsense

14

Ducona Continue in gesprek over circulaire economie

16

VNO-NCW Achterhoek Steeds meer profileren als Smart Industry-regio

verpakkingen, PET-preforms en doppen, in allerlei vormen, maten, kleuren en diktes. De flessen krijgen via strekblaas­ techniek hun vorm, de kunststof doppen worden gemaakt met behulp van spuit­g iettechniek. Ducona is continu bezig met onderzoek, innovaties en verbeteringen op het gebied van duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord onder­ nemen en produceren. Voorbeelden zijn het inzetten van gerecycled materiaal, materiaalreductie, het verlagen van het energie­v erbruik en het verminderen van de afval­ stroom. Deze uitgave illustreert hoe partners en toe­ leveranciers met Ducona samen­werken en hoeveel waarde zij hechten aan haar aanpak. Een inspirerende uitgave over een onderneming in een dynamische wereld. U leest het nu. •

Doing business with

1


Ducona, specialist in PET-verpakkingen

‘Wij willen de klant altijd meer laten verdienen’ Met ruim 25 jaar ervaring in de PET-industrie is Ducona specialist in PETverpakkingen, PET-preforms en doppen, in allerlei vormen, maten, kleuren en diktes. De flessen krijgen via strekblaastechniek hun vorm, de kunststof doppen worden gemaakt met behulp van spuitgiettechniek. Ducona is continu bezig met onderzoek, innovaties en verbeteringen op het gebied van duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemen en produceren. Hiervoor werkt zij nauw samen met klanten en leveranciers.

Ducona is als zelfstandig bedrijf voort­ gekomen uit Sel Chemie (1947), dat onder andere bekend is door de Farmlight lamp­ olie, en huishoudchemicaliën, zoals SEL wasbenzine, terpentine, en brandspiritus. Halverwege de jaren 80 werd de grondstof PVC vervangen door PET. Sel Chemie kocht deze flessen eerst extern in, maar

‘Het nakomen van afspraken zit in onze genen’ dat liep niet naar wens. Dus besloot zij in 1991 zelf een PET flessen fabriek te starten: Dutch Containers Aalten Holland. Als directeur werd Gerben Schepers, op 21-jarige leeftijd, aangesteld, kleinzoon van de oorspronkelijke oprichters van Sel Chemie. Eerst werkte Ducona uit­ sluitend voor Sel Chemie, maar in de loop van de jaren wist het bedrijf ook andere klanten aan zich te binden. Schepers: ‘Een fijne bijvangst. Steeds vaker ontvingen we signalen dat klanten niet tevreden waren over de kwaliteit van flessen van hun leveranciers. Dat ging met name over de stabiliteit en leverbetrouwbaarheid. En juist dáárin zijn wij sterk. Het nakomen van afspraken zit in onze genen en met onze high endmachines bieden wij constante, en dus stabiele, kwaliteit, op tijd en op afspraak geleverd.’

2

Doing business with

Gerben Schepers

Foodsector Door steeds nauw met opdrachtgevers te overleggen en af te stemmen, scherpte Ducona zo’n tien jaar geleden haar business­ model verder aan. In 2009 besloot Ducona om proactief de foodsector te bewerken. ‘Deze sector is natuurlijk zeer inte­ ressant vanwege de hoge volumes. Mede dankzij de goede contacten tussen Sel Chemie en een aantal grote supermarkten hebben we in deze sector binnen enkele jaren een stevige positie opgebouwd. Om ons te onderscheiden, richten we ons vooral op verpakkingen van verse fruitsappen voor de koeling.’ Food is een veeleisende sector, waarin flexibiliteit een hoofdrol


BRC-IoP AA level

speelt. ‘Dat vraagt om het houden en monitoren van grote voorraden. Dus heb­ ben we onze organisatie anders ingericht, onze pro­d uctieprocessen met geavan­ ceerde ERP -software aangepakt en nieuwe machines aangeschaft. Momenteel hebben we zo’n 14 miljoen flessen op voorraad, daarmee bedienen we onze klanten opti­ maal. Spoedklussen Op deze manier wil Ducona het verschil maken in de converterwereld. Schepers: ‘Iedereen kan in theorie een ‘blaasbedrijf’ runnen, maar wij willen onze klanten ontzorgen en verwennen. Continu houden we rekening met hun wensen en vragen. Daar staan wij voor. Daarom reserveren wij steevast 10% van de capaciteit voor bestaande klanten. Zo kunnen we à la minute inspringen op onverwachte orders, spoedklussen en dergelijke.’ Snelheid en flexibiliteit zijn kenmerkend voor Ducona zegt Dalibor Repija, verantwoordelijk

Ducona voldoet aan de kwaliteitsnorm voor producenten van verpakkingsmateriaal voor levensmiddelen: BRC-IoP AA level (hoogst haalbare niveau). Dit staat voor British Retail Consortium - Industry of Packaging. De BRC-IoP norm is samengesteld op basis van principes, standaarden en normen die worden toegepast voor de evaluatie van de toeleveranciers en is toegespitst op de productie van verpakkingsmaterialen. De norm is opgebouwd uit een checklist (met intenties en eisen) en een evaluatie-protocol. Eisen worden gespecificeerd op de volgende gebieden: • Organisatie • Gevaren en risico-beheerssysteem • Technisch managementsysteem • Normen voor de productieomgeving • Beheersing van verontreinigingen • Personeel

voor Customer Service: ‘Een nieuwe klant bestelde op dag 1, was bij zijn bestaande leverancier gewend om twee weken te wachten, maar kreeg op dag 3 geleverd. Hij was verrast door die snelheid. Daar zijn we trots op! En soms weten we het zelfs beter dan de klant, bijvoorbeeld als deze een bestelling doet die ineens afwijkt. Dan maken wij de klant daarop attent. Dat wordt zeer gewaar­deerd.’

>

Doing business with

3


Vergaand geautomatiseerd De laatste tien jaar groeide Ducona snel en liep het volume fors op. Schepers: ‘Ons machinepark en onze productie zijn, met behulp van barcodescanners en track & trace, vergaand geauto­ matiseerd. Cruciaal voor onze klanten is constante kwaliteit, met andere woorden de perfecte verdeling van PET over de hele oppervlakte van de fles. Exact volgens de wensen van de klant. De wanddikte kan bijvoorbeeld variëren in de hoogte, afhankelijk van factoren als soort product en vormgeving. Dit geldt ook voor de keus van de doppen.’ De meeste afnemers van Ducona bevinden zich ruwweg in een cirkel van ongeveer 500 km. ‘Met PET-verpakkingen vervoeren wij vooral lucht, dus de afstanden willen we zo kort mogelijk houden. Om rendabel te zijn en te blijven, zijn we altijd bezig met effectiviteit en het zo goed mogelijk benutten van ruimtes.’

Ducona in cijfers Ducona Holland werd op 1 maart 1991 opgericht. Eerst in een klein huurpand en vanaf 1995 in een state-of-the-art pand aan de Eerste Broekdijk in Aalten. In 2007 is fase 2 gerealiseerd en binnenkort volgt fase 3, met nog 11.000 m² onbebouwde grond . Productiecapaciteit: ruim 100 > 200 miljoen flessen per jaar Doppenproductie: ruim 16 miljoen per jaar Eigen preformproductie 2 silo’s voor PET-granulaat Productieruimte van ruim 3.000 m² Opslagruimte verdeeld over 3 hallen: > 5.000 m² Totaal bedrijfsoppervlak 15.000 m²

als productiemedewerker en nu ben ik eindverantwoordelijk voor Customer Service. Als je maar je best doet en écht wil.’

‘Voor de logistieke handling zijn goede stabiliteit en optimale verwerkbaarheid cruciaal’ Meerdere disciplines Om de dienstverlening extern op een hoog peil te houden, weet intern ieder­ een wat er speelt. Schepers: ‘Tijdens onze werkoverleggen bespreken meer­ dere disciplines binnen ons bedrijf de bijzonderheden. Sommige flessen zorgen nu eenmaal voor uitdagingen. We stellen vragen als: Is het blaastechnisch te doen, is het logistiek lastig, hoe gaan we dat oplossen? Niets wordt doorgedrukt, we stemmen eerst alles op de werkvloer af. Voor de logistieke handling zijn bijvoor­ beeld goede stabiliteit en optimale ver­ werkbaarheid cruciaal. Hierover zijn we ook open naar de klant toe. Uiteindelijk kan dit onder andere leiden tot wijzi­

Kwaliteitsafspraken Om stabiliteit en betrouwbaarheid te garanderen, maakt Ducona met de klant kwaliteitsafspraken tot in detail. Onder­ deel daarvan is het houden en monitoren van voorraden voor klanten. ‘Daarmee kunnen we een optimale leverbetrouw­ baarheid garanderen,’ zegt Repija. ‘Dat begint, in nauw overleg met de klant, met een één jaar- of meer jaren-contract en forecast per model. Over het algemeen hanteren we een voorraad van 4 tot 6 weken. Dat plannen wij zélf in en zo sturen we de productie efficiënt aan. Dat is inclu­ sief de voorraden voor slow movers.’ Geschoolde medewerkers Betrouwbaarheid staat bij Ducona hoog in het vaandel. Schepers: ‘Die kunnen wij garanderen, omdat wij werken met de beste Europese A-merk­ machines. Bovendien investeren wij veel tijd en geld in het scholen en bijscholen van onze medewerkers. Dat zit verankerd in de cultuur van ons bedrijf. Iedereen wordt gevraagd en gestimuleerd om zoveel mogelijk uit zichzelf te halen.’ Zijn collega beaamt dit: ‘Je krijgt hier alle mogelijkheden om je te ontwikkelen en door te groeien. Zelf ben ik bij Ducona begonnen

4

Doing business with

gingen in het model. Bovendien, elke klant zoekt altijd naar zoveel mogelijk gewichtsreductie. Daarin denken wij mee, bijvoorbeeld door een maataanpassing van de fles te bedenken en voor te stellen. Wij willen de klant altijd meer laten verdienen.’ •


Fijner werken in verse lucht en aangename temperatuur

Colt transformeert Ducona in ‘Frisse Fabriek’ Dankzij het nieuwe klimaatsysteem van Colt zijn de werkomstandigheden van de productiemedewerkers van Ducona in de productiehal sinds vorig jaar fors verbeterd. Ze werken nu in een prettige, goed geventileerde ‘Frisse Fabriek’, met continue aanvoer van verse lucht van buiten. En ongeacht of het buiten vriest dat het kraakt of snikheet is, heerst er binnen altijd een constante aangename temperatuur waarin het goed produceren is.

De aanpak van het klimaat in de produc­ tiehal was een belangrijke stap in de modernisering en verdere uitbreiding van het bedrijfscomplex in Aalten. Voor de bestaande hal had Ducona een forse ver­ betering van het binnenklimaat in petto. ‘s Zomers hadden de medewerkers daar behoorlijk last van de warmte van de hete machines en de hoge buitentemperaturen. In andere jaargetijden kon het in de hal hinderlijk tochten. Technisch adviseur Björn Oude Avenhuis van Colt herinnert zich zijn eerste bezoek aan de hal nog goed: “Het was in september. Binnen was het echt snikheet. Zo’n 36 graden. Mensen hadden daar echt last van. Op basis van een uitgebreide survey hebben we toen een klimaatplan opge­ steld, dat we vervolgens hebben uitge­ voerd.” Altijd verse lucht van buiten Het nieuwe klimaatsysteem is geheel in lijn met het Colt’s Frisse Fabriek­concept. Van buiten wordt nu constant verse lucht aangevoerd via vier adiabatische koelers op het dak. Deze apparaten koelen de lucht op natuurlijke, zeer energiezuinige

wijze door water te verdampen. De ingeblazen lucht verlaat de hal weer via kleppenregisters in het dak. Het hele koelings­ en ventilatieproces verloopt op natuurlijke wijze, zonder luidruchtige en energieverslindende mechanische ventilatoren. Bijverwarmen in de winter is niet nodig, omdat alle warmte van de machines wordt hergebruikt. Door permanente overdruk in de hal krijgen stof en andere ongerechtigheden van buiten geen kans in de hal. Deze voor­ ziening voorkomt niet alleen tocht, maar draagt ook belangrijk bij aan de hygiëne van het productieproces, waaraan de klanten van Ducona hoge eisen stellen. Het bedrijf is BRC­gecertificeerd. Mensen voelen zich beter en prettiger Volgens Oude Avenhuis is het klimaat in de hal door het nieuwe klimaatsysteem met sprongen vooruit gegaan. “De zomertempe­ ratuur bedraagt nu zo’n 25, 26 graden in plaats van de 35, 36 graden in de oude situatie. Voor de medewerkers misschien nog wel belangrijker is dat ze nu permanent in frisse lucht werken, zonder tocht. Ze voelen zich echt beter en prettiger.” Meer informatie: www.coltinfo.nl

Doing business with

5


Statiegeldalliantie: ‘Voer in 2018 statiegeld in’ Meer dan zeshonderd organisaties hebben zich in de Statiegeldalliantie verenigd om de overheden van België en Nederland op te roepen het statiegeldsysteem uit te breiden. Bedrijven, lokale overheden, milieuorganisaties en andere organisaties willen op deze manier flesjes en blikjes in het zwerfafval aanpakken. De hoop is door met de verdere invoering van het statiegeld, het zwerfafval, dierenleed, en opruimkosten te verminderen. Nederlandse deelnemers zijn onder meer de gemeente Amsterdam, LTO Nederland, Ekoplaza en de Consumentenbond.

In de Statiegeldalliantie verenigen zich bedrijven, lokale overheden, milieu­ organisaties en andere organisaties die zwerfafval willen aanpakken door op alle

‘Een breed draagvlak draagt bij aan besluitvorming in de Tweede Kamer’ PET-flessen en blikjes statiegeld in te voeren. In Nederland zit momenteel alleen statiegeld op grote PET-flessen. ‘De Statie­ geldalliantie is een initiatief om zoveel mogelijk organisaties te verenigen rond één vraag: voer in 2018 statiegeld in op plastic flesjes en blikjes,’ zegt Inge Luyten van Recycling Netwerk Benelux, één van de initiatiefnemers van de Statiegeld­ alliantie. De deelnemende organisaties willen laten zien dat het maatschappelijk draagvlak voor het invoeren van statie­

6

Doing business with


geld groot is. ‘Het is namelijk niet alleen iets waarvoor milieuorganisaties zich inzetten. Veel voorstanders zijn nu nog niet zichtbaar, maar hun stem is wel relevant om gewicht te geven richting politiek. Samen roepen we de regering in Nederland en België op om structurele en eerlijke oplossingen door te voeren in de vorm van statiegeld op alle PET-flessen en blikjes. Een breed draagvlak in het land draagt nu eenmaal bij aan de besluit­ vorming in de Tweede Kamer.’

‘Invoering van statiegeld moet zwerfafval, dierenleed en opruimkosten verminderen’ Meer dan de helft van de gemeentes De lancering in november 2017 startte met 21 partners en inmiddels staat de teller op meer dan 600 partners. ‘We zijn onder andere erg blij met de enorme toeloop van gemeentes: in Nederland al bijna 250 van de 380.’ Ook waterschappen, de Nederlandse en Belgische consu­men­ ten­b onden en inmiddels ook de eerste supermarkten hebben zich gemeld. ‘Sa­ men zijn we de stem van de 78% van de Nederlanders en de 66% van de Belgen die statiegeld op blikjes en plastic flessen willen.’ De partners van de Statiegeld­ alliantie willen een structurele oplossing voor de vervuiling van straten, bermen, stranden en zeeën door plastic flessen en blikjes. ‘We willen een oplossing voor zwerfafval waarbij de kosten ervan weg worden gehaald bij lokale overheden, en dus de belastingbetaler, en het verpak­ kende bedrijfsleven verantwoordelijk wordt voor de wegwerpverpakkingen die ze op de markt brengen,’ legt Luyten uit.

Voordelen Zwerfafval bestaat voor een groot deel uit PET-flessen en blikjes, wat leidt tot schade aan flora en fauna. Uit onderzoek van CE Delft blijkt dat statiegeld de aanwezigheid van flesjes en blikjes in het zwerfafval met 70 tot 90% kan reduceren. Naast milieuwinst leidt dit tot minder opruimkosten voor de gemeente. ‘Bovendien is het PET en blik, dat via een statie­ geldsysteem wordt inge­zameld, van hoge kwaliteit en kan het dus hoogwaardig worden gerecycled worden. Daarom is het statiegeldsysteem onmisbaar voor een écht duurzaam, circulair beheer van grondstoffen.’ Statiegeld werkt Dat statiegeld op plastic flessen en blikjes werkt, bewijzen de meer dan 37 landen en regio’s waar het al ingevoerd is. Van Zweden tot Australië en van Duitsland tot Californië worden bijna alle PET-flessen en blikjes gerecycled. In Europa kiezen steeds meer landen voor statiegeld. ‘Schotland en Malta hebben in september beslist, nadat Coca Cola in Schotland haar lobby­ verzet opgaf. Het is ook slecht voor de reputatie van een merk als daarvan flesjes op straat rondslingeren. In maart 2018 kondigde de regering van Engeland aan dat zij een statiegeld­ systeem wil invoeren voor plastic, blik en glazen drank­ verpakkingen.’ Noors voorbeeld Het statiegeldsysteem is makkelijk over te nemen in Nederland en België. Luyten: ‘De invoering is in principe een extra kosten­post voor retailers. In Noorwegen krijgen supermarkten daarom een zogenaamde handling fee voor elk ingenomen flesje en blikje. Zo worden innamepunten volledig gecompenseerd voor de kosten. Ze verdienen hiermee hun investeringen binnen ongeveer drie jaar terug. De geschatte levensduur van een statiegeld­ machine is zeven tot tien jaar, waardoor de Noorse supermarkten op den duur geld verdienen aan statiegeld.’ Twee jaar Op dit moment is de vraag van de Statiegeldalliantie nog niet beantwoord. In een brief van Staatssecretaris Stientje van Veldhoven aan de Tweede Kamer (10 maart) geeft ze de industrie twee jaar de tijd om plastic flesjes in het zwerfvuil met minimaal 70% te verminderen en 90% van de flesjes te recyclen. Luyten: ‘Als dat niet lukt, dan voert de staatssecretaris in 2021 statiegeld in. Drie jaar uitstel betekent miljoenen extra flesjes in het milieu die bijdragen aan de plastic soep en hoge opruimkosten voor gemeenten. Ook zegt de staats­ secretaris niets over oplossingen voor blikjes, waarvan er jaarlijks in Nederland 100 tot 160 miljoen in het milieu belanden.’ Overigens is deze constructie vergelijkbaar met een afspraak met het bedrijfsleven uit 2002. De doelstelling werd toen niet gehaald, maar statiegeld werd niet inge­ voerd. ‘Gelukkig is de wereld veranderd. Het maatschappelijk draagvlak is groter en de staatssecretaris is daadwerkelijk bezig met de voorbereiding van wet­ geving. Intussen blijven wij overal de vraag voor een besluit in 2018 voor statiegeld op flesjes en blikjes stellen.’ •

Doing business with

7


Ducona

Automatisering en robotisering vergroten slagkracht Ducona richt zich, met high end-machines en logistiek op maat, op hoge kwaliteit en 100% leveringsbetrouwbaarheid. Automatisering en robotisering spelen hierin een grote rol. Niet alleen met het oog op maximale efficiency op de werkvloer, maar ook op het stroomlijnen van de administratieve handelingen die samenhangen met de productie en de logistiek. Dat levert tijd- en geldwinst op en vergroot de slagkracht.

Ducona beschikt over acht geautomatiseerde productielijnen. Directeur/eigenaar Gerben Schepers: ‘Omdat elke fles anders is, qua vorm, hoogte en breedte van de nek, vraagt dit om flexibele productielijnen. Wij kunnen een lijn eenvoudig en snel omschakelen van bijvoorbeeld een brede naar een smalle nek. De geleiding past zich automatisch aan. Dit betekent dat we geen tijd verliezen en daardoor kunnen we scherpe leve­ ringstijden garanderen, ook in het geval van omvangrijke orders en piekmomenten.’ Lekcontrole Een hoogwaardige blaasmachine zorgt bijvoorbeeld voor een productie van inmiddels 18.000 PET-flessen per uur. Ook beschikt deze over een continue lekcontrole. Met behulp van zorgvuldige lekkentesters worden flessen getest tijdens het productieproces, zonder dat dit voor vertraging zorgt. ‘De lekkentesters worden per shift tweemaal gecontroleerd. De controles vinden plaats met PET-flessen waarin een minuscuul

gaatje van 0,2 mm is geboord. Hiervoor wordt met kracht lucht in de flessen geblazen. Op deze wijze ontstaat de garantie dat onze machines goed func­ tioneren.’

‘Wij stimuleren onze medewerkers om zich te verbeteren’ Gerobotiseerd palletiseren Ook in het verpakkingsgedeelte automa­ tiseert en robotiseert Ducona volop. Zo werkt het bedrijf sinds enige tijd met een volautomatische gerobotiseerde pal­ leti­seermachine. Schepers: ‘Voor die tijd vergde het palletiseerproces, het verpak­

(Advertentie)

8

Doing business with

Plastipak ZAE Robert Steichen 24 rue Heierchen | Bascharage L-4940 | Luxembourg T 00 33 6 07 03 02 79 www.plastipak.com


kingsgedeelte binnen onze productie, veel handmatig werk, van het dicht­ plakken en stapelen van trays tot en met het verpakken in folie door de omwik­ kelaar. Elke fles vraagt om een andere stapeling, zoals een hangende tray of een rechtopstaande tray. Om dit fysieke werk goed te doen, moesten onze mede­ werkers bijna atleten zijn. Dat is nu verleden tijd. De operator is nu vooral bezig met de bediening en de juiste instelling van de robots. Hij moet denken zoals de robots dat doen. Dat vraagt meer denkkracht.’ Vloeiende beweging In de zoektocht naar de juiste machines kwamen diverse leveranciers en fabri­ kanten langs. ‘Onze bestaande leverancier kon de gevraagde capaciteit niet leveren, dus hebben we ons breder georiënteerd. Wij richten ons steevast op een select gezelschap van A-merken. Enerzijds hebben we ze gevraagd om een lay-out, in CAD 3D, te maken van de nieuwe productielijn met de juiste capaciteit. Minstens zo belangrijk vinden wij de after sales. Wij werken in drie ploegen

‘Met een A-merk-leverancier zijn uitgebreide onderhoudscontracten gegarandeerd’ en stellen alles in het werk om stilstand van onze machines te voorkomen, of in elk geval te beperken. Dan is het belang­ rijk dat monteurs zo snel mogelijk voor de deur kunnen staan. Met een A-merkleve­rancier zijn uitgebreide onderhouds­ contracten gegarandeerd en kun je stevige

afspraken maken.’ Op basis daarvan selec­t eerde Ducona een Italiaanse fabrikant. ‘Zij bood de beste prijs-kwaliteits­verhouding en na referentiebezoeken bij enkele van haar klanten, ook fabrikanten van PET-flessen, waren wij over­tuigd.’ In plaats van de gebruikelijke manipulator koos Ducona overigens voor Kuka-robots. ‘Dit heeft alles te maken met de manier van verwerken die in een vloeiende beweging moet plaatsvinden om hoge snelheden te bereiken.’ AGV’s Naast de inzet van robots in het productieproces neemt Ducona ook proeven met AGV’s, Automated Guided Vehicles. ‘Robots zijn inmiddels vrij gebruikelijk in een productie-omgeving, maar dat geldt nog niet voor een voertuig dat zelfstandig allerlei taken uitvoert, zoals de AGV. Intelligente navigatie­ software, gekoppeld aan onze ERP-software, geleidt de AGV nauwkeurig via laser, camera, draad of magneet. Daardoor kan de AGV heffen, draaien, opstapelen en transporteren over een langere afstand. Hij kan complexe han­d elingen uitvoe­r en, in geautomatiseerde opslagplaatsen wer­ken, in gevaarlijke om­ gevingen werken en verveelt zich niet bij activiteiten die zich steeds her­halen.’ De rijdende robot is dan ook bedrijfszeker, maakt geen fouten, is niet ziek en werkt de klok rond. ‘Ook die efficiëntie zorgt voor winst.’ Ingewikkelde vraag AGV’s zijn inmiddels steeds vaker te vinden in de papier­ industrie, de auto-industrie, de farmacie, in magazijnen, en in productieafdelingen. Ook de toepas­s ingen nemen toe: van de traditionele bevoorrading van componenten tot order­pickers in magazijnen, luchthavens, pret­parken en ziekenhuizen. Ducona werkt hiervoor samen met IJssel Technologie (waarover elders in dit magazine meer). Medewerkers stimuleren Schepers benadrukt dat medewerkers positief op deze ont­ wikkelingen reageren. ‘We voorkomen zo dat mensen overbodig werk doen. Dat waarderen ze. Tegelijker­t ijd geven we hun alle gelegenheid met de nieuwe werkwijze om te gaan en om het te leren. Wij stimuleren onze mede­w erkers altijd om zich te ver­beteren, op hun eigen vakgebied of op een ander vakgebied. Daardoor gaan ook de pres­taties van Ducona als geheel omhoog.’ •

Doing business with

9


Jan Wilms Photography

NVC Nederlands Verpakkingscentrum

‘Met z’n allen hebben we veel slagkracht’ Voor het Nederlands Verpakkingscentrum (NVC) gaat verpakken over méér dan alleen het maken van verpakkingen. Directeur Michaël Nieuwesteeg: ‘Verpakken is het tijdelijk integreren van een externe functie en een product om het gebruik van het product mogelijk te maken. Als samenleving moeten we accepteren, dat verpakkingen een tijdelijke functie hebben. Dat dwingt ons om óók goede oplossingen te bedenken voor de lege verpakkingen’.

NVC (opgericht in 1953) is de vereniging van bedrijven die het belang erkennen van verpakken als activiteit binnen de gehele supply chain van verpakte producten. Dit met als doel het continu verbeteren van het verpakken. ‘Wij willen een inspi­ rerende, not-for-profit-vereniging zijn op het gebied van verpakken. Onze kernactiviteiten hebben we gerangschikt onder vier kleuren: blauw staat voor betrouwbare informatie, paars voor onderzoek en innovatie, oranje voor opleiden en groen voor marktondersteuning en belangenbehartiging.’ Kritische leden Blauw staat voor het verzamelen en geven van betrouwbare informatie. ‘Wij vormen een vereniging en onze kritische leden houden ons scherp. Onze informatievoorziening is dan ook betrouwbaar, relevant, samenhangend, actueel en vertrouwelijk waar nodig. Wie een vraag heeft over verpakken of verpakkingen, is bij ons aan het goede adres. Thema’s van dit moment zijn onder andere het gebruik van kunststof, het tegengaan van voedselverspilling en de opkomst van e-commerce. Onze taak is vragen te stellen als: wat wil je ermee, wat heb je eraan? Bedenkers en ontwikkelaars van verpakkingen moeten zich

10 Doing business with

realiseren, dat ze vooraf óók moeten nadenken over de geleegde verpakking.’ Meer inzicht De tweede NVC-kleur is paars. Deze staat voor onderzoek en innovatie. ‘Samen sig­ naleren we nieuwe ontwikkelingen en onderzoeken deze in projecten en andere activiteiten. Zo inspireren leden uit de hele supply en recycle chain van verpakte producten elkaar door kennis te delen en te gebruiken om te innoveren. Resultaat: meer inzicht en beter verpakken.’ Nieuwe­ steeg noemt een voorbeeld: ‘Bij PET-flessen zien we het risico op beschadigingen en lekkage door de onvoorspelbare handling tijdens thuisbezorging. Met elkaar denken we na over hoe en waar we het verpakken moeten ontwikkelen in de richting van een bestendige toekomst van het web­ winkelen.’


‘Als samenleving moeten we accepteren, dat verpakkingen een tijdelijke functie hebben’ kunt gaan in de informatievoorziening op de verpakking. Deze uitdaging speelt ook in de foodsector, onder andere met het oog op voedselverspilling. De vraag is of het vermelden van de THT-datum op zichzelf nog wel van deze tijd is. Met z’n allen hebben we veel slagkracht en kunnen we stevige statements maken, waarbij onze lidbedrijven als eerste op de hoogte zijn.’ Live online-klaslokaal NVC ondersteunt bedrijven in de keten van verpakte producten met een oplei­ dingen, cursussen en workshops. Dit valt onder de derde NVC-kleur: oranje. De cursussen worden op een gezamenlijke fysieke locatie gegeven of ‘live’, in een online-klaslokaal. De lestaal is Nederlands of Engels. ‘Wij maken ons sterk voor het principe van ‘life long learning’ om mede­­ werkers getraind, opgeleid en dus wend­ baar te houden.’ De methode van het live online-lesgeven is door NVC zelf ont­ wikkeld. ‘We hebben hiervoor een complete studio gebouwd en speciale E-course Technische Onderwijsassistenten (ETOA’s) opgeleid. Medewerkers van bedrijven en wetenschappelijk onderzoekers van over de hele wereld volgen de lessen realtime in de interactieve klas. Zij kunnen zo bijvoorbeeld letterlijk meemaken met behulp van Virtual Reality (VR), hoe een supermarkt is georganiseerd of hoe de productie van PET-flessen werkt. VR is een perfecte manier om extra realiteit aan de online onderwijsomgeving toe te voegen. Het is effectief, spannend en levert goede resultaten op. Omdat de cursisten niet fysiek aanwezig zijn, voor­ komen we onnodige CO2-emissies.’ Hard werken om te scoren De ligging van Nederland, in de WestEuropese tijdzone, speelt hierbij een belangrijk rol. ‘De tijdverschillen met Afrika, Amerika en (West-)Azië zijn klein.

Bovendien is Nederland een klein land, en dus moeten we hard werken om te scoren. Dat zien we bij alle bedrijven en dat vertaalt zich in dit soort initiatieven en in nauwe samenwerking.’

Wereldnormen duurzaamheid NVC-leden werken in een internationale omgeving en dit geldt dus ook voor de activiteiten. Het NVC wil een bijdrage leveren aan het verder duurzaam innoveren in verpakken door wereldnormen tot stand te brengen en te helpen implementeren in de bedrijven. Zo werken de leden aan het vrije internationale verkeer van verpakte goederen met voldoende ontwerpvrijheid om te kunnen innoveren en concurreren. Tegelijkertijd integreren NVC-leden duurzaamheid in het ontwerpproces van verpakkingen, met name via de preventienorm die in ISO als titel ‘Optimalisatie van het verpakkingssysteem’ heeft gekregen. Samen zorgen alle betrokkenen voor het behoud van de maatschappelijke acceptatie voor het verpakken in al zijn facetten, als ‘driver’ voor een zich duurzaam ontwikkelende internationale samenleving.

Leidende rol De vierde belangrijke taak van het NVC, de kleur groen, is marktondersteuning. Vanuit deze kleur brengt NVC vraag en aanbod effectief en betrouwbaar met elkaar in contact. Bij verpakkingsbeurzen worden zowel de lid-exposanten als de lid-bezoekers geholpen, soms via een speciale NVC-lounge op de beurs. •

Sandra Zeilstra

Informatie op de verpakking Een ander voorbeeld is de farmaceutische industrie. ‘Verpakkingen krijgen steeds meer extra functies, onder andere voor de ondersteuning van de therapie. Dan gaan onze gesprekken over hoever je

Michaël Nieuwesteeg

Doing business with 11


IJssel en Ducona:

‘Gezamenlijke ambitie om een droomfabriek te bouwen’ IJssel en Ducona hebben elkaar gevonden in de com­ binatie van inzet van nieuwe technologie en het realiseren van groei. Een treffend voorbeeld is de aanschaf en inzet van AGV’s, Automated Guided Vehicles, in de interne logistiek van Ducona. Mark Peters

IJssel is een kennisbedrijf met bedrijfs­ kundigen, engineers en monteurs. Zij bouwt, onderhoudt en verbetert pro­ ductie­processen. Mark Peters: ‘Op basis

‘AGV’s, zonder chauffeurs, zijn efficiënter, minder kostbaar en veiliger’ van gemeenschappelijke verbeterambitie en vertrouwen gaan wij blijvende relaties aan met onze klanten. Niet als leverancier, maar als partner. Daarom nemen we verantwoordelijkheden uit handen en investeren zo nodig ook financieel in partnerships.’ Smart Als specialist op het gebied van Smart Industry bedenkt en ontwikkelt IJssel slimme, innovatieve oplossingen voor de industrie. ‘Met behulp van ons IJssel-

model richten we orga­nisaties zo in, dat continu verbeteren de basis wordt. Dat doen we op drie terreinen. Smart Production, ofwel productie­optimalisatie, Smart Maintenance, in de vorm van onderhouds­concepten, en Smart People: opleiding, werving en selectie van technisch personeel.’ AGV’s IJssel en Ducona vonden elkaar tijdens een Masterclass over Smart Industry. Peters: ‘Ik raakte in gesprek met Gerben Schepers, onder andere over AGV’s, Automatic Guided Vehicles, voor interne logistiek. Ducona groeit en is continu bezig met technologie en automatisering. Eén van hun uitdagingen is het afvoeren van de PET-flessen. Doordat je bij het blazen van PETflessen snel veel volume creëert, moeten er veel pallets per uur afgevoerd worden met heftrucks en dat ook nog eens in drie ploegen. Dat levert risico’s op van onveiligheid en hoge arbeidskosten. Daarvoor zijn AGV’s een prima alternatief. Je kunt ze inzetten wanneer je wil, zonder chauffeurs. Dat is efficiënter, minder kostbaar en veiliger.’ Haalbaarheidsstudie Mark wekte de interesse van Gerben en ze besloten om een haalbaarheidsstudie te doen. ‘Daarin spelen factoren een rol als impact op en aansturing van de fabriek, magazijninrichting, machine lay-out, en de hoogte van de voorraden. Uiteindelijk bleek het haalbaar om AGV’s in te zetten. Ducona heeft inmiddels extra machines aangeschaft om PET-flessen te blazen, de lay-out is veranderd en er worden ruimtes bij gebouwd. Reden te meer om de logistiek te automatiseren.’ Dromen Parallel aan dit project denken IJssel en Ducona samen na over het verbeteren van het onderhoud. Peters: ‘We doen dat vanuit onze ambitie om een droomfabriek te bouwen. Datzelfde zien we bij Ducona. Gerben durft te dromen, van de gebaande paden af te wijken en voorloper te zijn. Dat kan soms ineens in een stroomversnelling terechtkomen, bijvoorbeeld als Gerben tegen een buitenkans aanloopt om extra machinecapaciteit te kunnen kopen. Dat vinden wij erg leuk en wij helpen om daarin wat meer structuur aan te brengen.’ •

12 Doing business with


Morssinkhof Rymoplast en Ducona:

‘Als regiogenoten zijn we pragmatisch en no-nonsense’ Als afnemer van kunststof uit- en afvallen werkt Morssinkhof Rymoplast intensief samen met Ducona. ‘Die uitvallen ontstaan door het opstarten van machines, kleurwissels en de onvermijdelijke productiefoutjes bij Ducona,’ zegt Matthijs Veerman. ‘Van die uitval maken wij nieuwe grondstof die onder andere geschikt is voor flessen, waarmee wij grote frisdrankmakers bedienen. Ook maken wij nieuwe grondstof voor folies voor onder andere saladebakjes en groene strappings voor pallets en dozen.’

De samenwerking tussen Morssinkhof Rymoplast en Ducona duurt al minstens tien jaar. ‘We komen uit dezelfde regio, de Achterhoek, zitten in dezelfde netwerken en zijn allebei een familiebedrijf. Dat betekent dat we toegankelijk zijn, pragmatisch en no-nonsense.’ 250.000 ton Sinds de opkomst van het gebruik van kunststoffen in de jaren zestig en zeventig is Morssinkhof Rymoplast één van de pioniers in plastic recycling. Met meer dan 250.000 ton per jaar is het bedrijf één van Europa’s grootste producenten van hoogwaardig herwonnen grondstoffen. ‘Wij zijn leverancier van maalgoed, regranulaat en compounds en tevens afnemer van gesorteerde post-consumer en post-industriële kunststof­ stromen. De samenwerking met Ducona is hiervan een voorbeeld. Ook helpen wij bedrijven met het creëren van een gesloten kringloop door loonverwerking van kunststof uitvalstromen. ‘Naar wens stellen wij transport- en opslagmiddelen ter beschikking voor een soepele inzameling en sortering van de kunststoffen.’

Veldhoven recent aan de Tweede Kamer stuurde. Alleen zo kan het volume van hoogwaardig gerecycled materiaal groeien en opnieuw in een gesloten kringloop worden ingezet. Statiegeld zorgt voor

‘Per jaar meer dan 250.000 ton hoogwaardig herwonnen grondstoffen’ hoogwaardig rPET en geeft de levens­ middelenindustrie de mogelijkheid om haar ambities op het vlak van de inzet van recyclaat te verwezenlijken.’ •

Controle Een hoge kwaliteit gerecyclede grondstof vindt haar basis in zorgvuldig gesorteerde kunststof uit- en afvallen. Veerman: ‘De geleverde ‘input for recycling’ moet aan allerlei specificaties voldoen. Daarin geven wij ondersteuning en wij verzorgen de faciliteiten voor de benodigde sortering.’ Voorbeelden van kunststofsoorten zijn HDPE, LDPE, PET, PP en PS. ‘Elke partij kunststoffen controleren wij op onzuiverheden, vermenging en contaminaties. Vervolgens ondersteunen wij onze toeleveranciers, zoals Ducona, op het gebied van logistiek en kwaliteit, zodat we samen een maximale opbrengst voor de uit- en afvallen kunnen realiseren. Wanneer mogelijk sturen we stromen weer terug naar Ducona. Dat hangt onder andere af van de vraag naar gerecycled Pet, ofwel rPET.’ Statiegeld Een belangrijke vraag is hoe ver bedrijven willen gaan met initiatieven op het gebied van de circulaire economie. ‘Wij volgen de ontwikkelingen op het gebied van statiegeld op de voet. In Nederland wordt veel ingezameld, vooral grote flessen. De druk op de levensmiddelensector om verpakkingen in te zamelen en meer gerecycled materiaal te gebruiken, wordt steeds groter. Met name de inzameling van kleine flessen moet omhoog, zo blijkt uit een brief die Staatssecretaris Van

Doing business with 13


Ducona

Continu in gesprek over circulaire economie

Milieuvriendelijk, duurzaam en maatschappelijk verantwoord ondernemen en produceren. Ducona is continu bezig met onderzoek en innovaties en overlegt hierover veel met partners. Onderwerpen van gesprek zijn het inzetten van gerecycled materiaal, materiaalreductie, het verlagen van het energieverbruik en het verminderen van de afvalstroom.

Ducona denkt steeds na over wat het bedrijf voor de circulaire economie kan betekenen. Directeur Gerben Schepers: ‘Over duurzaamheid, en maatschappelijk verantwoord ondernemen in zijn geheel, brainstormen we veel met onze relaties, klanten en leveranciers. We kijken daarbij naar de hele cirkel, inclusief de CO2-uitstoot. Die thema’s spelen sowieso een rol in elke beslissing van Ducona. Milieu en energieverbruik zijn in onze bedrijfsvoering onlosmakelijk aan elkaar verbonden. Het verminderen van het energieverbruik is een continu proces.’

voldoende lichtinval van buiten is, schakelt de verlichting uit.’ Ook het machinepark

Energiezuinig Schepers noemt enkele voorbeelden: ‘Op zoveel mogelijk plekken hebben we energiezuinige ledverlichting aangebracht. Deze is voorzien van tijdschakelaars, daglichtsensoren en bewegingsmelders die gedurende de dag de verlichting bijsturen. Zodra er geen mensen in de ruimte zijn of zodra er

van Ducona is voor­zien van energiezuinige technieken. ‘De gehele fabriek werkt op groene energie,’ zegt Schepers. ‘Bovendien gebruiken de machines weinig energie. Om PET-flessen te blazen, zorgen drie compressoren voor de benodigde lucht­druk.

14 Doing business with

‘Milieu en energieverbruik zijn in onze bedrijfsvoering onlosmakelijk aan elkaar verbonden’


Deze compressoren worden com­p uter­ gestuurd ingeschakeld of geredu­ceerd afhankelijk van de vraag uit de fabriek: dat is efficiënt, duurzaam en zuinig.’ Gerecycled PET Eén van de speerpunten van Ducona is het verminderen van fossiele brandstoffen. Schepers: ‘Wij gebruiken al geruime tijd gerecycled PET (rPET) voor een deel van onze productie. We produceren zelfs flessen van 100% rPET, met FDA-approval, voor de foodsector. Ook produceren we al een aantal jaren PET-flessen die voor 75% bestaan uit gerecycled PET en voor 25% uit biobased materiaal, ook wel bioplastics genoemd. Het gebruik van biologische grondstof voor biobased verpakkingen heeft in onze ogen absoluut toekomst. Waar mogelijk zijn we hierover met relaties in gesprek en proberen we te sturen naar een beperking van de fossiele brandstoffen.’ Materiaal- en gewichtsreductie Ducona is als PET-flessen-producent regel­matig in overleg met klanten om de mogelijkheden van materiaal- en gewichts­ reductie te onderzoeken. Dalibor Repija, hoofd Customer Service: ‘We zijn altijd bezig met het vergroten van de effec­ tiviteit, om meer rendabel te zijn en de ruimtes zo goed mogelijk te benutten. Natuurlijk houden we rekening met de verwerkbaarheid voor de afnemer en

het gebruiksgemak van de consument.’ Dit proces begint al bij de ontwerpfase van verpakkingen. ‘Enerzijds met als doel om transportkosten en de afvalstroom te verminderen, anderzijds met het oog op de verpakkingsbelasting. Deze gaat per kg, dus hoe lager het gewicht, hoe minder belasting. Met name retailers dringen aan op lichtere verpakkingen. Dat gaat in kleine stapjes.’

‘Voor de foodsector produceren flessen van 100% rPET, met FDA-approval’ Afvullers Een reductie van 2 gram per fles bijvoorbeeld zorgt op de jaarcapaciteit van 55 miljoen flessen voor ruim 110.000 kg minder afval. Schepers onderstreept dat de machines van Ducona lichtere flessen prima kunnen handlen, ‘maar dat geldt niet voor alle afvullers. Het is afhankelijk van de apparatuur waarmee zij werken. Licht en zwaar zijn bovendien relatieve begrippen. We zijn hierover voortdurend in gesprek met afvullers. Zij kunnen bijvoorbeeld hun apparatuur aanpassen of andere types afvulmachines aanschaffen. Dat is een investering, maar wij signaleren een groeiende openheid en bereidheid om deze stappen te nemen.’

Polyetheentereftalaat: PET De populariteit van PET, dit staat voor Polyetheentereftalaat, als verpakking komt door de sterkte van het materiaal gecombineerd met de optische uitstraling, ofwel de trans­ parantie. Een ander voordeel is de recyclebaarheid van PET. Gerecycled PET (rPET) wordt onder andere toegepast in nieuwe PET-flessen in food en non-food), tapijt, T-shirts, ondergoed, schoenen, vulling voor kussens, slaapzakken, winterjassen, folie, autobumpers, autodeurpanelen en banden.

PET in plaats van glas Nu Schepers het over gewichtsreductie heeft, wil hij ook de rol van glas aanstippen. ‘Naar de mate van duurzaamheid en de grootte van de ecologische footprint kun je onderzoek doen. PET komt hieruit met diverse voordelen: minder energieverbruik, lichtgewicht en het is onbreekbaar. Je zou zeggen, dat dat fabrikanten die glazen verpakkingen gebruiken, massaal over­ stappen op PET. Maar dat is niet zo. Waar dat aan ligt, weet ik niet precies. Het kan liggen aan de kennis of gewoon aan traditioneel denken. Natuurlijk heeft PET ook beperkingen, want het is niet geschikt voor conserven, doordat die bij hoge temperatuur worden afgevuld. Niet alle oplosmiddelen kunnen in PET.’ Om het bewustzijn te vergroten, gaan Schepers en zijn collega’s regelmatig met fabrikanten in gesprek. ‘Dan kopen we in een supermarkt een glazen verpakking en bellen de fabrikant of we kunnen praten over de voordelen van PET. Het is vaak een technische discussie, die het zeer waard is om te voeren. Door nieuwe additieven in PET kan de houdbaarheid worden gega­randeerd, bijvoorbeeld van producten als zuivel, wijn en bier.’ •

Doing business with 15


VNO-NCW Achterhoek en Ducona:

‘Steeds meer profileren als Smart Industry-regio’

Net als elders in Nederland brengt ook de maakindustrie in de Achterhoek spraakmakende technologische inno­ vaties voort. Daarom profileert zij zich als Smart Industryregio en één van de drijvende krachten hierachter is VNO-NCW Achterhoek. Het is dan ook vanzelfsprekend dat Ducona lid is en Gerben Schepers nam onlangs, na zes jaar, afscheid als bestuurslid.

Voor de ondernemers in de Achterhoek heeft VNO-NCW een netwerkfunctie en zij behartigt hun belangen. Regioadviseur Wilma Elbertsen: ‘Natuurlijk speelt ook de ontmoeting een belangrijke rol. Na­ boarschap zit in onze genen en dus werken

‘De Achterhoek herbergt mooie bedrijven, waaronder tal van wereldspelers’

16 Doing business with

Wilma Elbertsen

agenda. Elbertsen: ´Hiermee bouwen we onder andere aan een goede fysieke en digitale bereikbaarheid van de Achterhoek en een goede aansluiting van onderwijs en arbeidsmarkt. Daarnaast staan er zaken op de agenda als energietransitie, voldoende bedrijventerreinen, circulaire economie, duurzame inzetbaarheid en exportbevordering.’

we graag samen. Dat moeten we ook wel, want we staan voor grote uitdagingen. Veel bedrijven in de Achterhoek zoeken personeel, vooral door demografische ontwikkelingen, zoals de vergrijzing. We hebben hier geen hogescholen, dus de meeste studenten vertrekken uit de regio. Daarom werken we hard aan het verbete­ ren van de scholing van eigen mede­ werkers én aan de binding van jongeren. De Achterhoek herbergt mooie bedrijven, waaronder tal van wereldspelers, en dat gaan we meer van de daken schreeuwen.’

Challenge Program Een belangrijk doel van de Groeiagenda is regiobranding met SmartHub. ‘Wij willen een interessante stage- en afstudeerregio zijn, zodat jongeren kunnen ontdekken of de Achterhoek ze bevalt. Een mooie regio met leuke bedrijven en leuke mensen! Deden eerst vooral maakbedrijven mee aan Smart Hub, nu sluiten ook steeds meer bedrijven uit andere sectoren, zoals zorg en logistiek, zich aan.’ Speciaal hiervoor is een Talent­ programma ontwikkeld: ‘Jongeren die in onze regio stagelopen, krijgen allerlei extra’s mee, met name op het gebied van persoonlijke ontwikkeling. Zo leren ze pitchen en bezoeken ze netwerkbijeenkomsten. Wij stellen ons netwerk open en vanuit Smarthub wordt contact gelegd met studieverenigingen. Dat zorgt voor binding voor nu en in de toekomst.’

Groeiagenda Om de economische vitaliteit te behouden en te versterken, zet VNO-NCW Achterhoek zich in om economische knelpunten op te lossen en economische groei te reali­ seren. Dit heeft zij, in samenwerking met Samenwerkende Industrie Kringen Achter­ hoek (SIKA), vormgegeven in de Groei­

Achterhoek Open Innovatieprijs Om te onderstrepen dat de Achterhoek een belangrijke rol speelt in de maakindustrie, reikt VNO-NCW, in samenwerking met partners, jaarlijks de Achterhoek Open Innovatieprijs uit. ‘Een landelijke competitie waarin technologische innovaties uit het hele land onder de loep worden genomen. Een broedplaats voor nieuwe ideeën en slimme vormen van samenwerking,’ aldus Elbertsen. •


Specialisten in volumetransport & logistiek

IFTS streeft er naar een excellente transportonderneming te zijn: • Situatie- en oplossingsgericht (mee)denken • Flexibele en klantgerichte instelling • Betrouwbaar, AFSPRAAK = AKTIE filosofie • Korte communicatielijnen Tel: +31 (0)543 478 759 E-mail: Freddie@ifts.nl www.IFTS-LOGISTICS.com

IFT Holland goo.indd 1

Doing business with is een uitgave van Goo Media T 071 - 70 70 161 E redactie@goomedia.nl I www.goomedia.nl Coördinatie Milco Sprink Realisatie Mandy van Aerde Cristel van Laar Nima Larkani Willeke van de Ree

info@hbtrans.nl

20-03-18 Den Hartog11:50 & Bikker goo.indd 1

www.hbtrans.nl

01-03-18 14:45

Productie Renee Onderwater Vormgeving Rachelle de Boer Floor Kamphuis Tekstproductie Axe Media

Deze uitgave is CO2 neutraal geproduceerd

© Goo Media 2018 Niets in deze uitgave mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, of op welke wijze dan ook, zonder schriftelijke toestemming van de uitgever. Hoewel bij de samenstelling van deze uitgave de grootst mogelijke zorgvuldigheid wordt betracht kunnen uitgever en auteurs geen aansprakelijkheid aanvaarden voor de gevolgen van eventuele onjuistheden of onvolledigheden.

Deze uitgave kwam tot stand dankzij de medewerking van: Ducona T +31 (0)54 347 71 14 I www.ducona.nl

Ambitie in balans met realiteit. kroesewevers.nl

Colt International • Den Hartog & Bikker • IFT Holland • Kroese Wevers • Krones Nederland BV • Marku Bouw B.V. • Plastipak • Röders GmbH

Advertentie door de cijfers zien wij u formaat 130x193.indd 1 Kroese Wevers goo.indd 1

27-02-2018 11:05:23 28-02-18 12:29