Page 1

โดย คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี


โดย อาจารยที่ปรึกษา นักศึกษา

By Advisor : Students:

อาจารยแกรม บลิสทอล นางสาววีรียา วรรณีเวชศิลป นายอาจศึก จันทมาศ นายมารุต นิรุติรักษ นายพงศภัทร เอื้อสังคมเศรษฐ นายกฤษณะ คุณวาจา Graeme

Bristol

Ms. Veereeya Mr.ArjsuK Mr.Marut Mr.Pongput Mr.Krisana

Wanneevechasilp Jantamas Nirutiruk Eorsongkomsate Kunvaja


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

EXECUTIVE SUMMARY This report records the results of a design process undertaken by architecture students of the KMUTT School of Architecture + Design with the community living behind the old city wall at the Mahakan Fort. It also presents a rationale for the landsharing design proposal. In reviewing previous studies and proposals that have been made about the historical character of Rattanakosin Island and its importance for tourism, it is argued that the goals of these proposals are best met by the design solution developed from this 5 month-long process of consultation with the community. The main focus of this report is on history and tourism and extrapolates from the Humanize Bangkok Report funded by UNESCO and the French government in 1998. The report looks at pedestrian/tourist paths through the area and the destination attractions. Since this community lives behind one of the last remaining sections of the old wall of the city, the treatment of the wall, the battlement and the old pier building form an important part of the design development. There are, finally, implications in the approach that has been taken. Among them are: • • • • • • • •

How we view history and historical preservation(is it artefacts alone or people) how we view the process of development (how decisions are made and who makes them) who benefits from development (are we doing this simply for tourism?) how we understand and use urban parks and how they work (pre- and postJane Jacobs) how we can resolve the basic conflict between green and brown issues - parks or housing? Must it be that kind of choice? how we understand the concept of sustainability how we understand human rights and the right to the city how we can improve the development process to avoid conflict

These implications move the report beyond the specifics of Mahakan community and relate more to broader planning issues affecting all communities in the BMA.

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค. 46/29March 03


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

1.บทนํา INTRODUCTION

29 มี.ค. 46/29March 03


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

บทนํา 1.1 ที่มา ทุกป คณะสถาปตยกรรมศาสตร สาขาสถาปตยกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอม เกลาธนบุรี ไดมีการจัดทํา โครงการออกแบบและพัฒนาเกี่ยวกับชุมชน ซึ่งเปนหัวขอ ในการทํา Studio ของนักศึกษาชั้นปที่ 4 ภายใตการดูแลและใหคําแนะนํา โดย อาจารย Graeme Bristol หัวหนาภาควิชาสถาปตยกรรม โดยใหความสนใจตามจุด ประสงคดังนี้ • เพื่อเสริมสรางความสัมพันธของสถาบันการศึกษากับชุมชน • เพื่อเสริมสรางคุณคาและความรับผิดชอบทางวิชาชีพของสถาปนิก • เพื่อพัฒนากระบวนการในการออกแบบ อยางไรก็ตาม เพื่อบรรลุความตองการในการศึกษาของนักศึกษา จึงสามารถแยกกลุม ตามจุดประสงคในการศึกษาออกเปน 4 สวน ดังนี้ เนื้อหาทั่วไป • ประเด็นระดับสากลเกี่ยวกับที่อยูอาศัย(Global issue of habitat) เชน วาระวา ดวยการอยูอาศัย การครอบครองที่ดิน สาธารณูปโภค กระบวนการการพัฒนา สิ่งแวดลอม คุณภาพชีวิตและสุขภาพ บาน อาชีพที่ทํากิน เปนตน • บทบาทของสถาปตยกรรมในการพัฒนา การเก็บขอมูล • การสังเกตการณ • จากแหลงขอมูลตางๆ • การทําแผนที่ • การสํารวจพื้นที่ที่จําเปน การวิเคราะห • การพัฒนาใหเหมาะสมตอบสนองกับขอมูล • การปรึกษา • การเขียนรายงาน

29 มี.ค. 46/29March 03

1. บทนํา (INTRODUCTION) INTRODUCTION 1.1 Background This project is a regular part of the Architecture Program of KMUTT School of Architecture + Design. Under the direction of Graeme Bristol (Chairman of the Architecture Program) 4th year students have been working in different vulnerable communities in Bangkok for the last 5 years. The objectives of this program concern an understanding of: BASIC ISSUES • Global issues of habitat – Habitat Agenda, tenure, infrastructure, development process, housing, health, work, environment, sustainability, etc. • The role of architecture in development DATA COLLECTION • Basic observation • Other sources • Mapping • Needs assessment surveys ANALYSIS • Developing appropriate responses to data • Consultants • Report writing WORKING WITH COMMUNITIES • Participatory practices • Making presentations

ภาพประกอบที่1.1 ภาพถายทางอากาศบริเวณทิศตะวันออกเฉียงเหนือของเกาะรัตนโกสินทร (คลองโองอาง) Figure 1.1

Aerial photo of the NE corner of Rattanakosin Island with the Mahakan community highlighted.

Through this process students should become more aware that design does not happen in isolation and that it must involve collaboration with everyone affected by the changes that design brings. In November of 2002, after a meeting with the Asian Coalition for Housing Rights, the students made connections with members of the Young Professionals Program of ACHR and with Community Organizations Development Institute. Through them the students were introduced to the Mahakan Fort community and began their work 1.2 THE PROCESS Beginning in November of 2002, the students attended a series of meetings organized by CODI covering many of the issues that the organization has to consider in the communities with which they work. DECEMBER 2002 • In early December a meeting was held in the community. The community leader [NAME] explained some of the history of the community and the current problems they faced with the city authorities

1


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การทํางานรวมกันกับชุมชน • ฝกการมีปฏิสัมพันธกับชุมชน

• การทําแบบนําเสนอในปการศึกษา 2545 นี้ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลา ธนบุรี รวมกับ The Asian Coalition for Housing Right (ACHR) และ Community Organization Development Institute (CODI) ในการเลือกสอง ชุมชนที่ตองการการชวยเหลือจากกลุมสถาปนิกของ ACHR ชุมชนปอมมหากาฬเปน หนึ่งชุมชนที่อยูในโครงการการแนะนําจากกลุมสถาปนิกของ ACHR การทํางานได เริ่มขึ้นในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ.2545 โดยมีขั้นตอนในการทํางานหลายขั้นตอน

1.2 ขั้นตอนในการทํางาน 1. การสัมภาษณ -กับหัวหนาชุมชน กลุมสถาปนิก CODI และคณะผูบริหาร เพื่อให นักศึกษามีความเขาใจเกี่ยวกับความตองการและปญหาที่ชุมชนกําลังเผชิญอยางแทจริง 2.ประเมินและทํารายการของระบบสาธารณูปโภค รูปแบบสิ่งกอสราง ธรรมชาติ (ตน ไมและคลอง) ทัศนียภาพ สภาพและวัสดุที่เปนเอกลักษณของชุมชน 3.การเก็บขอมูลเกี่ยวกับ การวางผัง ประวัติศาสตร กฎหมาย สถานภาพความเปนเจา ของ สาธารณูปโภค การบริกาสังคม การคาขาย การทองเที่ยว และความสัมพันธ ระหวางชุมชนกับพื้นที่โดยรอบ 4. การสํารวจภายในชุมชน เกี่ยวกับที่มาของรายได สภาพทางการเงิน สถานศึกษา และ สิ่งจําเปนในการดํารงชีวิต 5.วิเคราะห –ขอมูลทั้งหมดที่นํามาวิเคราะหเพื่อหาบทสรุปชวยในการออกแบบและชี้ ถึงรูปแบบความเปนไปไดในการพัฒนา 6.Workshop-โดยจุดประสงคเพื่อจะเก็บขอมูลและระบุรายการการใชสอยพื้นที่ และ พื้นที่ๆจําเปนสําหรับคนในชุมชนโดยทํารวมกันทั้งเด็กและผูใหญในชุมชน 7 แบบรางขั้นตน นักศึกษาเตรียมแบบขั้นตนโดยนําขอมูลจากขั้นตอนดังที่กลาวมา แลวเปนมาตรฐานในการวางรูปแบบชองชุมชนแบบใหม 8.Workshop- นําแบบรางขั้นตนมานําเสนอกับคนในชุมชน เมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ 2546 เพื่อหาขอบกพรอง คําแนะนํา และสิ่งที่ชุมชนตองการเพิ่ม

29 มี.ค. 46/29March 03

1. บทนํา (INTRODUCTION) • • •

Inventory – building form and conditions, images, approach, infrastructure Background information – aerial photos, history, legal restrictions, available social services, tourism. Survey of residents – income, education, employment, skills (see Appendix A)

JANUARY 2003 • Analysis of data • Case studies • Community workshop Saturday 25 JAN 03. Establishing a program for future design, clarifying the regulations that apply. FEBRUARY 2003 • Seminar with Arif Hasan, Karachi-based architect on architecture and community work – comparative strategies. • 09 FEB 03 – Presentation of preliminary design concepts prepared based on the program. • 21 FEB 03 – BMA gives eviction notice to community. ITV news prepares story on the community • 22 FEB 03 Presentation of preliminary design for comments and changes. • Preparation of final report MARCH 2003 • 04 MAR 03 – Presentation to the National Human Rights Commission (see Appendix B)

ภาพประกอบที่1.2 เด็กในชุมชนชวยกันออกแบบชุมชนในอนาคต.. Figure 1.2

The children in the community imagine their future.

Figure 1.3 Site survey and measurement at the old wall. 1.3 CONCLUSIONS REACHED As a result of this investigative process there were a number of general conclusions reached about the community and the site. These formed a fundamental part of the design that followed. In general these design parameters were: • • • • • • •

It is possible for the park and the community to co-exist Some of the existing old buildings in the community have historical value and should be preserved The area along Klong Ong-Angh should be developed The klong is one of the major gateways to Rattanakosin Island Framed views of ancient monuments, particularly Wat Saket, are important The active life in the community, particularly its handicrafts, are important to the history of the area and therefore important to tourism. The large trees on the site are important to preserve.

2


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

9.ทําแบบทางเลือกตางๆ จากขอมูลตางๆ ที่ไดมาจากวิธีการตางๆขางตน นํามาหาทาง ออกในการออกแบบ และ นําเสนอทางออกในวิธีตางๆใหสอดคลองและเหมาะสม ตามขอมูล การใหชุมชนเขามามีสวนรวมในการออกแบบโดยตรงเปนสิ่งสําคัญมากโดยเฉพาะ ในชวงการออกแบบรางขั้นตนซึ่งชุมชนมีสวนสําคัญอยางยิ่งในการกําหนดพื้นที่ สําหรับกิจกรรมที่ตองการใหเตรียมไวในแบบ ในขั้นตอนการมีปฏิสัมพันธรวมกับ ชุมชนเปนขั้นตอนที่มีความสําคัญอยางยิ่งในขั้นของการพัฒนาและคงความเปนราก เหงาแหงความเปนชุมชน ซึ่งนั่นหมายถึงการนําเด็กเขามามีสวนรวมกับการออก แบบดวย 1.3 บทสรุป จากผลของการทําวิจัยคนควารวมทั้งอิทธิพลของพื้นที่โดยรอบที่สงผลกับชุมชน นัก ศึกษาไดนําเสนอแนวความคิดจากพื้นฐานขอมูลตางนั้นในรูปแบบของแบบ และ ภาพวาดบรรยากาศที่จะเปนบทสรุปแนวทางการแกปญหาและเสนอรูปแบบใน อนาคตของชุมชนที่ควรจะเปนใหเหมาะสมและสงเสริมทั้งภาพลักษณของตัวชุมชน เองและภาพลักษณของเกาะรัตนโกสินทรทั้งหมด ซึ่งบทสรุปตางๆอันไดแก •ทั้งสวนและชุมชนควรจะอยู ณ พื้นที่ปอมมหากาฬ •อาคารเกาซึ่งมีคุณคาทางประวัติศาสตรควรอนุรักษและใหความสําคัญ •บริเวณพื้นที่ริมน้ํารอบคลองโองอางจะตองเขาไปจัดการและพัฒนาหาแนวทาง และรูปแบบในการปรับปรุงอาจจะเปนการพัฒนาเปนสวนๆหรือตอเนื่องทั้งเสนทาง รอบคลอง • การที่ลักษณะของพื้นที่นี้จะเปนจุดตัดของคลองจากพื้นที่รอบนอกเกาะรัตน โกสินทรทําใหพื้นที่นี้เปรียบเหมือนประตูทางเขาใหญสําหรับนักทองเที่ยวจึงมี ความสําคัญที่จะตองนํามาพิจารณาและหาแนวทางในการออกแบบ • ทัศนียภาพที่สามารถมองเห็นโบราณสถานที่สําคัญรอบขางชุมชนปอมมหากาฬ ในมุมมองตางๆกันไป

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

1. บทนํา (INTRODUCTION) 1.4 OUTLINE OF THE REPORT The report looks first at the context in which this community is situated. Here the concern is first with the history of the Rattanakosin area including its architectural monuments. This is followed by an outline of more current issues of open space, existing communities, circulation and plans, policies and reports that have affected our understanding of the future of the area. The next section deals more specifically with the community – its built form, social history and, finally, their proposal for the park and community. The last section deals briefly with some of the broader implications of the proposal on our view of history and development. There are 4 topics of detail: 1.Content 2.Context 2.1 Overall Context 2.2 Overall of historical on Rattanakosin Island 2.3 Open space 2.4 Communities and Housing 2.5 Transportation 2.6 Plans and Policy 3. Community plan 3.1 Content 3.2 Architecture and old building that have value of the historical 3.3 Life style 3.4 Public area 3.5 Planning of garden and community 3.6 Feasibility of the project 4. Conclusion

รูปประกอบที่1.3 สํารวจพื้นที่และวัดขนาดพื้นที่รอบปอมมหากาฬ รวมกัน ระหวางนักศึกษาและชาวบาน Figure 1.3

Site survey and measurement at the old wall.

3


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

1. บทนํา (INTRODUCTION)

•การรองรับการทองเที่ยวโดยการพัฒนาการเขาถึงพื้นที่จากทางริมน้ํา ทัศนียภาพของ โบราณสถานเชนเดียวกับการเปดโอกาสที่จะเกิดมุมมองสูลักษณะความเปนอยูของ เมืองและศิลปหัตถกรรมซึ่งสะทอนโดยชุมชนปอมมหากาฬ •การอนุรักษตนไมเดิมที่มีขนาดใหญมาก จากรายงานนี้ จะนําเสนอทั้งแบบใหมที่ออกแบบโดยนักศึกษารวมทั้งนําเสนอขอโต แยงตามหัวขอตางๆขางตนที่นํามาพัฒนาซึ่งการพัฒนาแบบ 1.4 โครงสรางของรายงาน รายงานเลมนี้นําเสนอหลักการเหตุผลของทางเลือกที่ใชในการพิจารณาและคํานึงถึง ความเหมาะสมทั้งสวนของพื้นที่บริเวณนี้และชุมชน ในการทําเชนนั้น จึงจําเปนตอง พิจารณาในภาพรวมฝงใหญของประวัติศาสตร ที่โลง และ การทองเที่ยว ดังนั้นเพื่อให ทําความเขาใจงายขึ้นและชี้ใหเห็นรายละเอียดในแตละประเด็นจึงแบงตามหัวขอดังนี้ 1. บทนํา 2.ความสัมพันธกับภาพรวม 2.1บทนํา 2.2ภาพรวมทางประวัติศาสตรบนเกาะรัตนโกสินทร 2.3พื้นที่สาธารณะ สวน ลาน 2.4ชุมชน บานเรือน 2.5เสนทางการเดินทาง 2.6 แผนและนโยบายที่สําคัญ 3.แผนชุมชน 3.1 บทนํา 3.2 สถาปตยกรรมและสิ่งกอสรางที่สําคัญทางประวัติศาสตร 3.3 วิถีชีวิต 3.4 พื้นที่สาธารณะ 3.5 การออกแบบสวนและชุมชน 3.6 ความเปนไปไดของโครงการ 4 บทสรุป 5. ดรรชนี

4


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

2.ความสัมพันธกับผังรวม CONTEXT

5


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

2 บทนํา ในขณะที่เราใหความสนใจกับตัวชุมชนนั้น การคํานึงถึงบริบทที่อยูรอบขางที่ชุมชน อยูก็มีความสําคัญ บริบทตางๆบนเกาะรัตนโกสินทรอันบงบอกถึงประวัติศาสตรของเกาะรัตนโกสินทร อันไดแก สถาปตยกรรมที่สําคัญ ชุมชนและวิถีชีวิต พื้นที่โลงสาธารณะ เสนทางการ เดินทางของนักทองเที่ยวและคนในชุมชน รวมถึงนโยบายและแผนที่จะพัฒนาพื้นที่ อันจะนําไปสูการพัฒนาที่เหมาะสมกับพื้นที่

29 มี.ค. 46/29March 03

2 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT) 2. Introduction While Rattanakosin Island is arguably Thailand’s most important historical tourist destination – the existence of Khao San Road being a testament to that – it is important to remember that it is also a integral part of the history and imagination of the residents of the city and of the country as well as of the residents of Rattanakosin Island itself. People work here and they live here. The Pommahakan community is one of many on the Island. As such the context in which this community lives forms a critical part of any future they may have here. That context concerns a number of elements:

ดังนั้นในการพัฒนาแผนผังใหมใหกับชุมชน จะตองใหความสําคัญทั้งความตองการ ของชุมชนและความเหมาะสมกับการพัฒนาภาพโดยรวมของเกาะรัตนโกสินทร โดย ประเด็นตางๆที่เราใหความสนใจ ไดแก 1.ภาพรวมเชิงประวัติศาสตรบนเกาะรัตนโกสินทร มีสถาปตยกรรมและสิ่งกอสรางมากมายบนเกาะรัตนโกสินทรที่สะทอนถึงวัฒนธรรม ไทย ซึ่งมีความสําคัญกับนักทองเที่ยวผูที่เดินทางจากทั่วโลกมาเพื่อดู และคนในทอง ถิ่นที่มีกิจกรรมและชิวิตประจําวันรวมกับสถาปตยกรรมและสิ่งกอสรางเหลานั้น นอก จากนี้ยังสําคัญกับคนไทย สถาปตยกรรมเหลานั้นไดแกอะไร 2.ชุมชนบานเรือน รากฐานทางประวัติศาสตรของเกาะรัตนโกสินทรก็คือคนที่อาศัยบนเกาะรัตน โกสินทร ชีวิตประจําวันของคน การใชพื้นที่ตางในกิจกรรมทางศาสนา กิจวัตรประจํา วันเหลานี้กลายเปนวงจรชีวิตที่สรางประวัติศาสตรสูความเปนอยูและชีวิตจริง เนื่อง จากวิถีชีวิตในปจจุบันแสดงถึงประวัติศาสตรที่เคยเปนในอดีตและชวยสานความเปน ปจจุบันสูรูปแบบของอนาคต ชุมชนไดใชพื้นที่ตางๆอยางไร 3.พื้นที่โลงสาธารณะ ถากลาวถึงอาคารสิ่งกอสรางยอมหมายถึงความตองการพื้นที่โลง (Open spaces) เพื่อ รองรับกิจกรรมตางๆที่เกิดขึ้น สําหรับนักทองเที่ยวก็เชนกันที่ตองการความหลาก หลายของพื้นที่สาธารณะ พื้นที่สาธารณะอะไรบางที่มีอยูบนเกาะรัตนโกสินทร ใคร คือผูใช และพื้นที่สาธารณะเหลานั้รบางบอกถึงประวัติศาสตรของพื้นที่อยางไร 4 การทองเที่ยว รูปแบบการทองเที่ยวมีสวนสําคัญมากกับเศรษฐกิจ เมืองและประเทศ สิ่งที่นักทอง เที่ยวตองการเปนประสบการณจริงจึงเปนสิ่งที่สําคัญ

1. Overall historical development – these are important features that represent Thai culture. As such they are important for tourists (who come from around the world to see them), local residents (who use them in their daily lives) and for all the people of Thailand. What are these features? 2. Residents – a fundamental part of the history of the island is the people who live there – what they do in their daily lives, how they use the spaces around them in the rituals of life. These daily, weekly, yearly cycles bring history to life because they bind the present to the past and help the present form the future. How do people use the spaces around them? 3. Open spaces – In addition to buildings many of the activities of residents require open space. For tourists, too, a variety of open spaces are necessary. What open space is there? How are they used? How do they relate to the historical buildings? 4. Tourism – this forms a very important part of the economic base of the Island, the city and the country. What is it that tourists want from the experience of being here? 5. Patterns of movement – there are pathways between all of these places that people want to see. Residents may well use different paths than tourists but it is important to understand how these movements occur. Where are people coming from? What is their pattern of movement through the island? What is the character of these pathways? What changes should be made to improve the movement of people? 6. Plans and policies – Over the years, many plans have been developed providing a vision for the island. It is important to understand that overall vision. The needs of the individual residents of Pommahakan are important but they can only be seen in the context of what is around them. How do they fit into these plans? How do they fit .

6


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

2 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

5.เสนทางการเดินทาง มีทางเดินรองรับกับสถานที่ทองเที่ยวตางๆ คนในชุมชนอาจมีเสนทางในการเดินทาง แตกตางและมากกวาที่นักทองเที่ยวสามารถเดินไดบาง แตสิ่งที่สําคัญก็คือ ความเขาใจ ถึงเสนทางตางๆเหลานั้นวาที่ไหน คือจุดเริ่มตนและจุดหมายปลายทาง เสนทางที่ผาน มีรูปแบบและลักษณะอยางไร อะไรที่สามารถพัฒนาเสนทางเหลานั้นใหดียิ่งขึ้น 6..แผนและนโยบาย ในเวลาที่ผานมาหลายป มีนโยบายตางๆที่เกิดขึ้นเพื่อแสดงถึงแนวทางและแนวความ คิดเกี่ยวกับรูปแบบของเกาะรัตนโกสินทร จึงมีความสําคัญที่จะตองเขาใจแผนเหลา นั้น

into the history of the area and how do they contribute to tourism? Such questions are just as important for their future as they are to the future of the area itself and to the preservation of its history.

2.1 ภาพรวมทางประวัติศาสตรบนเกาะรัตนโกสินทร

In addition to these physical elements there are also traditional festivals and other special events that are focused on particular areas (considered in Section 2.3). • Water focus • Wat focus

เกาะรัตนโกสินทรมีประวัติศาสตรที่ยาวนานถึง 220 ป จึงทําใหปจจุบันเปนแหลง ศูนยรวมสิ่งกอสรางที่มีคุณคาทางประวัติศาสตร รวมถึงวัดที่สําคัญ ซึ่งจุดนี้เองที่ทําให เปนที่นาสนใจแกนักทองเที่ยว( ดูบทที่3) แตนอกจากสิ่งกอสรางเหลานี้แลวยังคงมีสิ่ง อื่นที่มีคุณคาตอประวัติศาสตร เชนกัน • คลองรอบเกาะรัตนโกสินทร •เสนทางการเดินทางของราชวงศในอดีต •สะพาน •ตึกเกา นอกจากการรักษาความเปนประวัติศาสตรทางกายภาพแลว ประเพณีนิยมและกิจ กรรมตางๆ ที่เกิดขึ้นบนเกาะรัตนโกสินทร ก็เปนสวนหนึ่งที่มีคุณคาไมแพโบราณ สถาน และควรใหความสําคัญ •เกี่ยวกับน้ํา •เกี่ยวกับวัด

2.2 ภาพลักษณทางประวัติศาสตร คุณคาของโบราณสถานนอกจากจะมีคุณคาในตัวเองแลวเปนระยะเวลากวา200ปที่ มี ความสัมพันธกับชีวิตประจําวันและความเปนอยูของคนในชุมชนนี้ ซึ่งสะทอนถึง ความมีคุณคาที่เปนมาตั้งแตโบราณและยังคงเปนอยูจนปจจุบัน ถาพิจารณาถึงบริเวณ ปอมมหากาฬก็มี 3สวนที่มีความสัมพันธกับความเปนประวัติศาสตร คือ •สิ่งกอสรางโบราณสถาน-ปอมมหากาฬ กําแพงเมืองเกา และตึกที่พักทางชลมารค ของพระราชวงศ •คน-วัฒนธรรม งานฝมือ และกิจกรรม

29 มี.ค. 46/29March 03

2.1 OVERALL CONTEXT Since Rattanakosin Island was first settled as the seat of government about 220 years ago, many important structures have been built that are important to the history of the city and of the country. This, too, is what makes it so important for tourism (see Section 3). In addition to those historical structures it is also important to note other historical features (considered in Section 2.5). • The klong around Rattanakosin Island • The processional routes. • The bridges

These elements involve yearly cycles that relate those fixed features to the daily lives of the people living here. In considering the history of a place there are at least 3 elements in that: • Built form – historical buildings, the Mahakan battlement, the city wall • Natural elements – trees, water, natural boundaries • People – culture, crafts, cyclic events It is these cycles that create the basic premise for dealing with the historical features of the area:

2.2Historical image Rattankosin Island has long history for more than 220 years. So, there are much historical architecture today; where noticed as tourist attractions. But beyond those historical architectures, there are other kinds of construction: -

ภาพประกอบที่ 2.1 ปอมมหากาฬในอดีตและปจจุบัน หนึ่งในสิ่งกอสรางที่มีความสําคัญทางประวัติศาสตรบน เกาะรัตนโกสินทร Figure 2.1 Pommahakarm outside view from the past until today still the same. Note that the view has not change only the trees

Canal around Rattanakosin Island Transportation system Bridge Old buildings

Moreover, we should preserve culture and historical activities as well.

7


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ความสัมพันธตางๆที่เกิดขึ้นเหลานี้เองที่ ประกอบกันขึ้นเปนรากฐานของความเปน ประวัติศาสตรที่แทจริงของพื้นที่

ขอเสนอแนะ

29 มี.ค. 46/29March 03

2 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT) The value of historical building related to life-style of people in the city. Consider to community around Mahakarn Fortress, there are 3 factors which relate to history. 1.Constructions, historical building; Mahakarn Fortress, city wall 2 Natural factorsPeople and culture 3 Constructions, historical building; Mahakarn Fortress, city wall 4.Natural factorsPeople and culture 5.Constructions, historical building; Mahakarn Fortress, city wall 6.Natural factors 7.People and culture

“ประวัติศาสตร จะชีวิตชีวาอยูไดดวยการที่มีคนมาใชสถานที่ โบราณสถานและ สรางลักษณะเดนใหกับพื้นที่นั้นๆ” St.Mark’s Square ใน Venice ซึ่งตั้งอยูเรียบคลอง เปนสถานที่ที่ไดรับความ

นิยมจากนักทองเที่ยวอยางมาก เพราะทุกวันนี้ยังคงใชประโยชนจากพื้นที่และมี กิจกรรมเหมือนกับเมื่อในอดีต ซึ่งทําให บรรยากาศของ St.Mark’s Square ยัง คงดูมีชีวิตชีวา ทั้งตึกและความสวยงามเหมือนกับที่เปนมาตลอด 500ป ซึ่งคงไม สามารถเปนแบบนี้ไดถาหากวาประวัติศาสตรถูกแยกออกจากชิวิตชีวาของคน เมืองนั้นๆ อีกตัวอยางหนึ่งที่นาสนใจและโดงดังในหมูนักทองเที่ยว(นอกเกาะรัตนโกสินทร) คือตลาดน้ํา ซึ่งเปนสถานที่ที่นักทองเที่ยวจะไดรับรูถึงความเปนอยูริมคลอง แบบ ไทย ซึ่งสามารถพบเจอไดในชีวิตประจําวันในอดีต ในลักษณะของเมืองตางๆที่เปนที่ทองเที่ยวทางประวัติศาสตรมีประวัติศาสตรที่ ตางออกไปจากเกาะรัตนโกสินทร ซึ่งสถาปตยกรรมและสิ่งกอสรางเปนประเด็น สําคัญในจัดแสดงถึงความเปนประวัติศาสตรในประเทศตางๆ เชน Venice และ Williamsburg ซึ่งตางจากบนเกาะรัตนโกสินทรที่คนอาศัยอยูที่นั่นเปนชีวิต ประจําวันที่กลายเปนรูปแบบและชีวิตของเมือง ฉะนั้นในแสดงความเปนประวัติ ศาสตรก็ตางออกไปและเราควรใหความสนใจในรายละเอียดเหลานี้

ภาพประกอบที่2.2 St Mark square ใน Venice Figure 2.2 St Mark square in Venice

Recommendation History should live through the people using the spaces, buildings and features of the area.

St. Mark’s Square in Venice, along with its canals, is used in much the same way that it was 500 years ago. That fact alone gives the square a life and vibrancy that the buildings, beautiful as they are, cannot give if there were separated from the life of the city as artifacts. Similarly, one of the more popular tourist attractions in Bangkok (outside of Rattanakosin) is the floating market. It is here that tourists get some sense of the living history of life on the klongs of Bangkok, some sense of continuity. This can be found in daily activities, in crafts (and buying them where they are made), in the ceremonies and rituals.

ภาพประกอบที่2.3 ตลาดน้ํา Figure2.3 Floating market in Thailand

8


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

2.2. สถาปตยกรรมและสิ่งกอสรางทีมีคุณคาทางประวัติศาสตร สิ่งกอสรางที่มีคุณคาทางประวัติศาสตรบนเกาะรัตนโกสินทรสวนใหญเปนวัด หลวง วัง และกระทรวงตางๆของรัฐบาล กระจายอยูทั่วไปบนเกาะรัตนโก สิทรซึ่งมีขอบเขตอยูในแนวกําแพงเมืองเดิม ซึ่งปจจุบันเหลือเพียงบางสวนที่ ติดอยูกับหัวปอม ซึ่งสวนใหญจะขึ้นทะเบียนเปนโบราณสถานสามารถจัด ลําดับความสําคัญไดเปน 4 ลําดับ สิ่งกอสรางเหลานี้เองที่สามารถเปนสถานที่ ทองเที่ยวได ตัวอาคารก็มีลักษณะที่มีความเปนเอกลักษณของสถาปตยกรรม ไทยที่วิจิตบรรจงของลายละเอียด และสถาปตยกรรมไทยModern ซึ่งไดรับ อิทธิพลมาจากสถาปตยกรรมตะวันตก.

ขอเสนอแนะ ถาเปนไปได ตึกเกาและโบราณสถานควรมีชีวิตอยูไดดวนคนที่อาศัยอยูรอบขาง

29 มี.ค. 46/29March 03

2 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT) 2.2 Overall of History The important buildings of the area are not only major tourist attractions but important cultural monuments for the city and the country. Of particular concern in the context of the Mahakan area are those buildings that are on routes to and from the community and buildings that are in or around the community. The former relate directly to Section 2.5 while the latter have bearing on the proposed design alternatives for the park and the community. The Giant Swing (Fig. 2.16) and the Democracy Monument (Fig 2.xx) are important features on routes to and from the Mahakan community. The battlement at the north end of the site, the remains of the wall, Wat Ratchanadda (Fig. 2.17) and Wat Saket (Fig. 2.18) are important monuments relating more directly to the community itself. [renumber all these figures as required]. The battlement: At the mouth of Klong [name], this is an important feature at the northeast corner of Rattanakosin Island, protecting the eastern entry point to the island.

เสาชิงชา วัดราชนัดดา Gient Swing

ภูเขาทอง

Wat Ratchanadda

Wat Saket ( Phu kao tong)

The wall – this is the last significant piece of the original city wall Wat Ratchanadda – this Wat is important not only as a tourist attraction but it is also important to the community in the celebratory events throughout the year.

RECOMMENDATION Wherever possible, historical buildings should be enhanced and supported by the presence of the people who live around them

Wat Saket – is an important tourist destination. Because of its height, it towers over the area and is visible from several points on the routes towards the community as well as key places within the community. As such, views and paths to it form an important part of the proposed design scheme for the community. They are as eager to promote this tourist feature as the city officials are

Pommahakarn Fort Community

ภาพประกอบที่2.9 สถานที่ทองเที่ยวในปจจุบัน Figure 2.9 Important place for tourist on Rattankosin Island (Blue Highlight)

ภาพประกอบที่2.7 โบราณสถานบนเกาะรัตนโกสินทร

ภาพประกอบที่2.8 โครงสรางเสนทางของถนน

Figure 2.7

Figure2.8

Historical place on Rattanakosin Island

Transportation network

9


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

2.3 พื้นที่สาธารณะ แบงไดเปน 2 แบบ คือ บริเวณริม น้ํา และสวนสาธารณะ

บริเวณริมน้ํา

2 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT) 2.3 OPEN SPACES There are two distinct kinds of open space that are important here – parks and waterfront

Waterfront

การใชประโยชนริมน้ําตั้งแตสมัยกอนใชเปนเสนทางหลักในการคมนาคม ดัง นั้นบริเวณริมแมน้ําเจาพระยาซึ่งเปนแมน้ําหัวใจหลักของกรุงเทพและมีขนาด ที่ใหญ สวนคลองก็เปนเสนทางยอยสูชุมชน มีขนาดเล็กกวาการใชประโยชน ริมแมน้ําเจาพระยาและคลองในปจจุบันจึงมีความตางกัน สิ่งที่สะทอนใหเห็น ไดอยางชัดเจนทางกายภาพก็คือ สัดสวนของสิ่งปลูกสรางของคลองจะดูเล็ก กวาและมีบรรยากาศของความเปนที่อยูอาศัยมากกวา ดังภาพจะเห็นไดถึง บรรยากาศที่ตางกัน ดังนั้นการพัฒนาทางริมน้ําควรคํานึงถึงความเหมาะสม ของพื้นที่และประวัติศาสตร ใหสอดคลองและความเหมาะสมกับรูปแบบใน การพัฒนา

ขอเสนอแนะ กุญแจสําคัญในการพัฒนาพื้นที่ริมน้ําคือเรื่องของสัดสวนกับการใชงาน ในกรณี นี้ควรไมใหญมากนัก (ดูภาพที่เด็กเลนน้ํา)

29 มี.ค. 46/29March 03

Historically, water transportation has been the main mode of travel in the area. The waterfront, then, takes on considerable importance in our understanding of its history and culture. The speed of activity along the waterfront has increased over the years as has the scale of construction. Historically, that scale was smaller and slower. [historical image, that I have labelled 2.21 on page 13] Recalling that sense of scale is one of the important parameters for the design of future open space. Another important feature is the access to the waterfront. In that regard, the promenade along the Chao Phraya by Suan Suntichaiprakam park is a design precedent. [see figure 2.19 on page 13] in terms of the public access to the waterfront. This is the other key design parameter – public access

RECOMMENDATION Public access to key parts of the waterfront is important and the scale of the development along the waterfront should be small. [photo of child swinging into the klong]

ภาพการใชริมน้ําของริมฝงแมน้ําเจาพระยา ที่เชื่อมตอกับสวนสันติชัยปราการ

ภาพประกอบที่ 2.5 ภาพลักษณะการใชประโยชนริมฝงคลองในอดีตและปจจุบัน

Waterfront of Suansantichaiprakarn Chao praya river

Figure2.5 Used of waterfront of past and present day

10


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

2.3 พื้นที่โลงสาธารณะ สวน ลาน ปจจุบันมีพื้นที่วางเพื่อรองรับกิจกรรมบนเกาะรัตนโกสินทรทั้งหมดประมาณ 5 สวน มีเนื้อที่โดยรวม 57,700 ตารางเมตร ไดแก 1.สวนสันติชัยปราการ 12,700 ตรม. ปจจุบันเปนสวนสาธารณะที่มีการใชประโยชนหลากหลายรูปแบบและกิจกรรม เชนการออกกําลังกาย การเตน การนั่งพักผอน รวมถึงการจัดกิจกรรมรองรับตาม วันพิเศษ เชน งานลอยกระทง งานวันฮาโลวีน เปนตน 2.ลานพลับพลามหาไชย 4,350 ตรม. เปนพื้นที่โลงเปดมุมมองใหกับโลหะปราสาท เปนจุดเดินผานของนักทองเที่ยว จุดหนึ่ง แตไมคอยมีคนมาใชประโยชน รวมทั้งมีสวนสงเสริมกับกิจกรรมรวม กับชุมชนนอย 3.สวนวังสราญรมย 30,850 ตรม. เปนสวนสาธารณะอีกที่หนึ่งที่มีกิจกรรมหลายหลาย เชนการเลนกีฬา ออกกําลัง กาย การมีกิจกรรมพิเศษ เชนงานวันเด็ก เปนตน มีการแสดงจากเอกชนมาแสดง บาง 4.ลานอเนกประสงคหนาที่ทําการ กทม. 9,800 ตรม. เปนพื้นที่โลงขนาดใหญปจจุบันยังไมมีกิจกรรมเกิดขึ้น แตดานลางชั้นใตดินเปน ที่จอดรถ

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

2.ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

2.3 Public Plaza and Park In the present there are space support the activity on Rattanakosin Island 5 parts and total area about 57,000 Sq.m 1. Suan Suntichaiprakarn 12,700 Sq.m. In the present this garden can support many activities and user for example exercising, resting, dancing, special festival (Loy Kathong), etc. 2. Larn Plubpramahachai 4,350 Sq.m. The plaza for open view of Lowha Prasart and walk way of tourist. But does not have the useful And the activity occur in this area 3. Suan wung Salarnrom 30,850 Sq.m. There are many activities in this area i.e. exercising, sport, resting, special festival (Child Day) 4. Multipurpose Plaze in front of the Bangkok office 9800 Sq.m. Big plaze for many activities and create the car park in underground. In the present are in construction. 5. Sanam Luang This garden is the big green plaza and the connection point of the important place. And support the important activity day (Father day, Mother day, Songkarn Day, etc), anniversary festival (play kite) and many activities.This open space is more like a sports field than a park. It is a connecting point between important historical monuments in the area and it is also an important open space for annual festivals – Father’s Day, Mother’s Day, Songkran as well as for kite flying. All of these are important for local residents, Bangkok residents, Thai tourists as well as tourists from abroad.

ภาพประกอบที่ 2.6สวนหรือลานสาธารณะในเกาะรัตนโกสินทร Figure 2.6 Public park and plaza in Rattanakosin Island

5.สนามหลวง เปนพื้นที่สีเขียวที่เปดโลงขนาดใหญ เปนจุดนัดพบที่สําคัญของนักทองเที่ยว เปน จุดที่คนมายืนรอรถ รวมถึงมีกิจ กรรมพิเศษที่เกิดขึ้นตามวันสําคัญตางทั้งเกี่ยวกับชาติ และศาสนา เชน วันพอ แหงชาติ วันแมแหงชาติ วันสงกรานต วันพืชมงคล เปนตน หรืองานประจําป ตางๆ เชนการเลนวาว นอกจากนี้ ยังเปนพื้นที่ที่คนไทย ชาวบานชอบมานั่งเลน ในตอนเย็น 11


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

จุดเดนของพื้นที่ กิจกรรมสําคัญ จุดประสงคของสวน การใชประโยชนของสวน

29 มี.ค.46/ 29march03

Mahakarn Fort Community

2.ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

Suan Santichaiprakarn

สวนสันติชัยปราการ แหลง(Land-used)

ชุมชนปอมมหากาฬ

-ที่อยูอาศัยทั้งของคนทองถิ่นและนักทองเที่ยวชาวตาง ชาติ -บริเวณแหลงการคาขาย คือแหลงที่อยูอาศัยนักทองเที่ยว โดยเฉพาะ ตรอก ขาวสาร คือ กิจกรรมเพื่อพักผอน ชมวิว -สวนที่มีกิจกรรมแบบหนัก เชน Aerobic มีกิจกรรม หลากหลาย เพื่อรองรับความตองการของคนที่อาศัยบริเวณนั้น และ เปดมุมมองสูแมน้ําเจาพระยา โดยใช ปอม เปน จุดเดน ของสวน

แนวคิดในการออกแบบสวน จากขอมูลขางตนจะเห็นไดวา สวนสันติชัยปราการสรางเพื่อรองรับการใชงานของชุม ชนซึ่งรุปแบบของการใชประยชนของที่ดินบริเวณนั้น ออกไปในเชิงการคาขายและมี กิจกรรมหลากหลายเกิดขึ้นตลอดเวลา เพราะ เนื่องจากการที่กลุมคนที่มาเดินเที่ยวซื้อ สินคาหรือกินอาหารมีหลากหลายกลุม จึงทําใหสวนนี้ถูกออกแบบมาเพื่อรองรับกิจ กรรมหลายๆอยาง บรรยากาศและสัดสวนของสวนจะดูเปนทางการมาก เมื่อเปรียบ เทียบกับบริเวณปอมมหากาฬแลว จะเห็นไดวาการใชประโยชนที่ดินของทั้งสองพื้นที่ มีลักษณะที่แตกตางกัน ถึงแมวาจะมีปอมซึ่งเปนโบราณสถานที่สําคัญเหมือนกันแต จากการที่ปอมมหากาฬ ถูกลอมรอบดวยวัดและโบราณสถานที่สําคัญทําใหกลุมของผู ที่ใชพื้นที่มีลักษณะที่ตางกัน หรือกลาวไดวานักทองเที่ยวชาวตางชาติสวนใหญจะให ความสนใจ ความตั้งใจ มาใชพื้นที่ก็คือตองการมาดูความเปนไทย จากความสัมพันธ ระหวางชุมชนและโบราณสถาน ที่อยูคูกันมานาน และ เห็นไดวาชุมชนที่อยูบริเวณนี้มากวา100 ป เปรียบเหมือนสวนหนึ่งของประวัติ ศาสตรที่นักทองเที่ยวตองการมาดู เพราะ ประวัติศาสตรคงเกิดขึ้นจากสถาปตยกรรม อยางเดียวไมไดถาไมมีคนเปนผูสรางเรื่องราว

This park supports many activities – exercising, resting, dancing and special festivals.

สวนสันติฯ Park

Users – local residents, Bangkok residents and tourists. Context – close to Khao San road, supported by commercial activity Activities – relaxation, group aerobic exercise, taking in the view of activities along the Chao Phraya river Design concept – open to the waterfront, connected to the promenade and features the historical battlement as a landmark

Commercial zone

แหลงพานิชยกรรม

With the support of the commercial activity and its proximity to the busy Chao Phraya waterfront, this is a successful park. Comparisons have been made in news reports about the similarities in the design of this park and the proposed BMA park at Pommahakan. Both have old battlements as feature landmarks and both are along the waterfront. There are, though, some significant differences. While Suan Suntichaiprakarn is close to the tourist centre of Khao San Road, is open, accessible and highly visible, the Pommahakan site is well hidden behind a wall, is not supported by commercial activity and its waterfront is far less active. Further, Pommahakan is surrounded by temples and historical monuments and as such is identified more with Thai culture and architecture. This is supported, at present, by the relationship between the existing community and the buildings they use on a daily, weekly and yearly basis. Suan Suntichaiprakarn park does not have that.

ภาพประกอบที่2.7ปอมมหากาฬถูกลอมดวยโบราณสถานที่สําคัญ Figure 2.7 Pom Mahakarn surround by the ancient building

ภาพประกอบที่ 2.8สวนสันติชัยปราการ Figure 2.8 Sun Santichaiprakarn

12


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

ลานพลับพลามหาไชย อยูตรงขามกับปอมมหากาฬ เดิมเคยเปนที่ตั้งของโรงหนังมากอน ตอมาไดมีการรื้อโด รงหนังมาทําเปนสวนสาธารณะ เพื่อเปดมุมมองสูโลหะปราสาทในวัดราชนัดดา จะเห็นไดวาปจจุบันมีคนไปใชนอยมาก

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

2.ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

Lan Plubpramahachai This park is located on Ratchadamnoern Road, north of Wat Ratchanudda. It was constructed some 15 years ago [check the date] when the old Sala Chaluemthai theatre was demolished by the BMA. Although the architectural community in Bangkok at the time protested the destruction of this historical building, the park was built in its place. With predominately hard landscaping and little shade, the park is poorly used. In addition there is no real protection from the busy Ratchadamnoern Road and the two salas in the park are closed off from any access. The park provides a view to Wat Saket as well as to Lowha Prasart in Wat Ratchanudda. Users – mainly tourists passing by Context – Wat Ratchanudda to the south and two busy roads at the north and east sides. No real commercial activity supports it. Activities – viewing historical monuments from some distance. [are the salas ever used?? There is also the statue in the park of Rama V Design concept – hard landscaping, formal, with xx% [how much area is taken up with the salas?] buildings

ภาพประกอบที่2.9 ภาพกอนจะกลายเปนสวน เคยเปนโรงหนังโรงภาพยนตรศาลาเฉลิมไทยมา กอน ภาพบรรยากาศปจจุบัน ที่ไมคอยมีคนมาใชประโยชน

Figure 2.9 Sala Chaluemthai theatre in the past before develop to be park opposite to the Pommahakarn

View in the present that have not the people use this garden

13


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

29 มี.ค.46/ 29march03

2.ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

2.4 ชุมชนและบานเรือน

บานบริเวณริมคลองโองอาง House along Ong Ang klongs

บานเกาที่ชาวบานตองการอนุรักษไว

ตนไมใหญอายุ 100 ปที่มีอยูทั่วไปบริเวณชุมชน

มุมมองจากชุมชนมองผานไปสูภูเขาทองวัดสระเกษ

Very big tree 100 years exist a lot in community area

View from community to Wat Saket

The old house that community want to keep

บานเกาอายุ 200 ปที่ชาวบานตองการอนุรักษไว

ลานไกชนของคนในชุมชน

ลานกีฬาอเนกประสงคของชุมชนปอมฯ

The 200 years old house community wants to preserve.

Cockfight area

Multipurpose area of community

พื้นที่ตากผาของชุมชนริมน้ํา Drying area of community

14


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

2.5 เสนทางในการเดินทาง 1. ความสัมพันธระหวางแตละสถานที่ คําอธิบายภาพที่ 2.5(1) พื้นที่บริเวณปอมมหากาฬ ถูกขนาบดวยวัดราชนัดดา วัดเทพธิดารามและวัด สระเกศ หรือที่รูจักกันวาภูเขาทอง(สีน้ําตาล) จากแผนของ กทม. ที่ตองการสงเสริม การทองเที่ยวดวยการเดิน เพื่อเชื่อมโบราณสถานและวัดที่สําคัญเขาดวยกัน ดังที่ แสดงในแผนที่ เสนสีแดงในแผนที่ เปนเสนทางที่มีความเปนไปไดในการ เชื่อมวัด พระศรีรัตนศาสตราราม วัดราชประดิษฐ วัดราชบพิตร วัดมหรรณพานาม วัดสุทัศน วัดเทพธิดาราม วัดราชนัดดาและวัดสระเกศ ระหวางเสนทางเขาดวยกัน โดยทาง เชื่อมระหวางแตละวัดจะเปนตึกแถวแบบเกา เปนรานคา เชนขายพระ อาหาร เปนตน ในการเชื่อมสถานที่ทองเที่ยวเหลานี้เขาดวยกัน มีบางจุดที่ไมมีสิ่งดึงดูดนักทองเที่ยว เนื่องจากแตละวัดหางกันเกินไปและไมมีมุมมองใหนักทองเที่ยวสังเกตเห็น ดังนั้นถา ตองการใหนักทองเที่ยวเดินเที่ยวมาจนถึงภูเขาทอง ควรจะมีการสรางจุดเดนและกิจ กรรม ใหเกิดขึ้นระหวางทางเดิน โดยตัวสถาปตยกรรมและชุมชนที่อยูริมทางเดินก็มี ความนาสนใจ แตควรมีการฟนฟูและสงเสริมกิจกรรมของชุมชนใหเดนขึ้น เพื่อเปน การสรางความนาสนใจมากขึ้น ขอแนะนํา (Suggestion) 1.การเปดมุมมองสูภูเขาทองควรมีการเปดใหเห็นไดในหลายหลายมุม เพราะจะสราง ความนาสนใจใหกับตัวภูเขา ทอง ในการมองเห็นภูเขาทองไมจําเปนจะตองเห็นเต็ม หรือเห็นเหมือนกันจากทุก มุม แตควรมีใหเห็นเปนชวงๆ 2.จากภาพประกอบที่2.5.1และ2.5.2 จะเห็นวา บริเวณทางเดินจากวัดสุทัศนไปสู แยก มหาไชยซึ่งนําไปสูภูเขาทอง วัดเทพธิดาราม และวัดราชนัดดา ไมมีสิ่งดึงดูดนักทอง เที่ยวเนื่องจากสภาพอาคารเกาที่ทรุดโทรม บวกกับ มุมมองสูภูเขาทองโดนบดบังทัศ นียภาพโดยปมน้ํามัน (บริเวณสีเขียว) ดังนั้นจึงควรยายปมน้ํามันออกจัดเปนทาง สาธารณะ เพื่อเปดมุมมองสูภูเขาทองดึงดูดนักทองเที่ยว 3.เพื่อสงเสริมการทองเที่ยวแบบทางเทาใหเสนทางในการทองเที่ยวตอเนื่องการมี สะพานขามคลองโองอาง(ตามเสนประสีดํา)เปนวิธีที่จะดึงนักทองเที่ยวเขามาบริเวณ นี้ไดมากขึ้น

29 มี.ค.46/ 29march03

2.ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

2.5 Pattern of movement 1. The relationship between each place Detail of picture 2.5(1) The site area of Pom-Mahakarn surround by Wat Rajchanadda, Wat Theptidaram and Wat Sagate (Pu- Kao-Trong). From the planning of Bangkok that wants to promote the tourism by walk though the Pom-Mahakarn for connect the temple and ancient building together. From the mapping, the red line is the line that can connect the Wat Pra Keaw, Wat Raj Pradit, Wat RajBorpij, Wat Mahunnaparam, Wat Sutat, Wat Theptidaram, Wat Rajchanudda and Wat Sagate together. And along the line you can see the old style building is the commercial i.e. Buddha shop, Thai food, etc are the connection between each of temple. But some point does not have the elements for attractive the tourist because the distant between each of temple is very far and does not have the view point for the tourist. So the route along to PhuKao-Trong should have view point and some activity occur. The image of community life style and old housing can attractive the tourists but they should have to improve and promote their activities more. Suggestion 1.The varieties of approach view to the Phu Kao Trong create the interesting to the Phu Kao Trong and should have the sequence of their approach. 2. From picture 2.5.1 and 2.5.2 The route from the Wat Sutat to Mahachai junction, Phu Kao Trong, Wat thepthidaram and Wat Rajchanudda have not the attractive point from the old building and the oil station obtruct the view point to the Phu KaoTong(Green area) .should be remove the oil station to open the view point to the Phu Kao Tong to attractive the tourist. 3.Create the bridge across the Klong Ong Angh(Guild line) can attractive the route of tourist more.

ภาพประกอบที่2.10 แผนที่แสดงการเชื่อมตอระหวางแตละสถานที่ทองเที่ยว Figure 2.10 Mapping of connection between each of tourist place The green mark are the part that soule add more activity to link each inportamt place

มองจากวัดราชนัดดา มองจากในชุมชนปอมมหากาฬ View in Pom-Mahakarn community

มองจากถนนราชดําเนินกลาง View from Rajdumnurn-Krang road

View from Rajchanadda temple

มองจากชุมชนริมคลองวัดราช นัดดานัดดา View from community at Klong-Rajchanadda temple

15


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

2.ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

ภาพประกอบที่2.11 แผนผังบริเวณปอมมหากาฬ และแนวทางการแกปญหา Figure 2.11 Planing of Pom Mahakarn and the solution

เสนทางเดินริมคลองสงน้ําผานชุมชนวัดราชนัดดาไปสูภูเขาทอง The prominade between the community in Wat Rajchanudda to Phu Kao Trong

16


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

2.การเขาถึงปอมมหากาฬ

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

2.5 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

2. Pattern of Movements

เกาะรัตนโกสินทรสามารถเขาออกไดโดยทางรถยนตและทางเรือ ทาเรือหลักๆที่สําคัญ -ที่เรือแมน้ําเจาพระยา (ขามฟาก) ไดแก ทาเตียน ทาชาง ทาพระจันทร และที่พระอาทิตย -ทาเรือตามคลอง (เรือดวน) ไดแก ทาเรือผานฟาลีลาศ มาจากเสนคลองแสนแสบจากบางกะป จะเห็นไดวา บริเวณทาเรือผานฟาลีลาศมีความสําคัญมาก เพราะเปรียบเสมือน ประตูทาง เขาหลักสูเกาะรัตนโกสินทรจากเขตอื่น

Access to Rattanakosin People arrive to the island either by road or by water. Road access – From Thonburi access is by either the Pin Klao bridge to the north or the Memorial Bridge to the south. The former takes traffic along Ratchadamnoern and thus directly by the north end of the Pramahakan community. The latter brings traffic north to the Democracy Monument. From the east there are several bridges over Klong Ong Angh Water access – The island can be approached from two directions – either from the Chao Phraya River on the west or from the klong on the east. The main piers on the Chao Phraya river are (from south to north): • Memorial Bridge – where one can follow north parallel to klong Ong Angh • Ta Tien • Ta Chang – at the Grand Palace • Ta Prachan – at Thammasat University • Pra Artid – close to Khao San Road and Suan Suntichaiprakarn Park From the east, the main water access to the island is at Ta Phan Fa Leelas. The public klong boat from Bang Kapi ends here. Historically, this was also a royal entry to Rattanakosin. The old abandoned gatehouse on the site performed that important entry function. This eastern entry, then, is, and always has been one of the major entries to area. It goes through this community. Consequently, the design of any future park must consider this historical and ongoing important function. Routes through the city [figure 2.13, 2.14 on page 12 would be useful here] [from page 19] Pommahakan is surrounded by Wat Ratchanadda, Wat Theptidaram, and Wat Saket. All of these are key monuments for local residents and tourists alike. The movement from one to the other is also important. From the map (Figure 2.xx) there is a route from the Chao Phraya through Rattanakosin island that connects Wat Pra Keaw, Wat Raj Pradit, Wat Raj Borpij, Wat Mahunnaparam, Wat Sutat, Wat Theptidaram, Wat Ratchanudda and culminating in Wat Saket. Travelling along this route there is supporting commercial activity such as shops selling Buddha images, restaurants and so on. However, there are gaps between that make this journey on foot seem more

เสนทางหลักถนนราชดําเนินกลาง Rachadamnern Road

Pra Artid

This is concerned with the access to Rattanakosin Island, routes through the Island, and the access to the community itself by water and by road.

Ta Prachan

Memorial Bridge (Phan fa leeras)

Ta Chang

Ta Tien

ภาพประกอบที่2.12ระบบการคมนาคมและการเขาถึงเกาะรัตนโกสินทร Figure2.12 Transportation and access to Rattanakosin Island

ทาเรือริมน้ําเจาพระยา Pier at Chao Pra Ya River

17


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การเขาถึงบริเวณปอมมหากาฬ จุดประสงคสวนใหญของการเขามาในบริเวณปอมมหากาฬ คือ 1 เพื่อจะมาลงเรือ ที่ทาเรือผานฟาลีลาศ ซึ่งปจจุบันตั้งอยูในบริเวณปอมมหากาฬ 2. เพื่อจะเดินผานไปภูเขาทอง ทางเขาสูพื้นที่ชุมชนปอมมหากาฬมีทั้งหมด ดังนี้ 1.เขาทางประตูกําแพงปอมซึ่งมีดวยกัน 4 ประตู 2.เขาดานหลังบริเวณคลองสงน้ํา 3.เขาจากสะพานผายฟาลีลาศ 4.มาทางเรือ ซึ่งเปรียบเหมือนประตูหลักของเกาะรัตนโกสินทรของการ คมนาคมทางน้ํา

29 มี.ค. 46/29March 03

2.5 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

Access to Pommahakarm Fort Community The aim to come to this Mahakarn fort 1. to pass to Phan Fa Leelas pier 2. to pass to Pukaotong( Wat Sraket) The entrances to community are 1. 2. 3. 4.

From the wall that has 4 doors From the little cannel at South From Phan Fa Leelas bridge From boat to Phan Fa Leelas pier that is the gate to Rattnakosin from water transportation.

ภาพประกอบที่2.13 แผนภาพแสดงการเขาถึงบริเวณชุมชน Figure 2.13 Plan Show the access to the site

ทาเรือผานฟาลีลาศ Phan fa Leeras pier ( Memorial bridge)

มุมมองทางเขาทาเรือผานฟาลีลาศจากถนนราชดําเนิน

มุมมองสูทาเรือผานฟาลีลาศจากในชุมชน

Approach to the Phan fa leeras entrance from across street

Approach to Phan fa leeras from community

18


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

2.. กิจกรรมที่เกิดขึ้นปจจุบัน ลักษณะการเที่ยวแตละบริเวณบนเกาะรัตนโกสินทรมีเอกลักษณที่ตางกัน มีความ หลากหลาย จะเห็นไดจากรูปประกอบที่ 2.5(3) บริเวณที่เกิด กิจกรรมจะแบงไดเดน ชัด เปน 2สวน(วงกลมสีแดง) คือ บริเวณตรอกขาวสาร บางลําพู พระอาทิตย กิจกรรมเปน ประเภทการคาขาย สินคาที่ทันสมัย บริเวณวรจักร สะพานพุทธ สะพานเหล็ก คลองถม เปนบริเวณที่มีการทอง เที่ยวในเชิงทองถิ่น ชาวบาน สวนใหญจะเปนคนไทยเดิน

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

2.ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

2. Activities in the present There are difference identity of activities on the Rattanakosin Island that can see in picture2.5 (3). Red circle is the commercial area 1.Kao Sarn Road, Bang Lum poo and Pra Arthid Road (Food and Restaurant) 2. War Rajak, Saparn Put, Saparn Lek, Klong Thom (Electrictric equipment, Retail shop) From the picture, Pom Mahakarn located between 2 place and can connect 2 activities at nighttime together.

จะเห็นไดวา พื้นที่บริเวณปอมมหากาฬอยูระหวาง 2 แหลงทองเที่ยว สามารถเชื่อมกิจ กรรมทั้ง 2 อยางไดในชวงกลางคืนโดยการเปดและสนับสนุนการเดินเที่ยวดวยทาง เทา

กิจกรรมกลางวัน Daytime Activity กิจกรรมตลอดวัน-คืน All day activity กิจกรรมกลางคืน Nighttime Activity โบราณสถาน Ancient Building

ภาพประกอบที่ 2.14บริเวณที่เกิดกิจกรรมขึ้นและแหลงทองเที่ยวที่สําคัญ Figure2.14 The area that have the activity and tourist place

19


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

2 ความสัมพันธกับผังรวม (CONTEXT)

2.6แผนและนโยบาย

2.6 Plan and Policy

โครงการ ริเริ่มขึ้นเมื่อ รวมมือกับ จุดประสงค

Project Humanize Bangkok

ชีวิต สีสัน กรุงเทพฯ มกราคม 2541 รัฐบาลฝรั่งเศส และองคการUNESCO มุงปรับคุณภาพชีวิตของชาวกรุงเทพฯ เพื่อปรับปรุง บูรณะสถาน ที่สาธารณะในกรุงเทพใหเปนสถานที่พบปะและทํากิจกรรมตางๆ เพื่อฟนฟูเกาะรัตนโกสินทรใหมีชีวิตชีวาขึ้นมาใหม ดวยการเนน เอกลักษณของกรุงเทพมหานครและเพื่อสงเสริมการพัฒนา กรุงเทพแบบยั่งยืน การสรางเมืองเพื่อประชาชนโดยประชาชน ซึ่ง อาศัยความรวมมือระหวางเจาหนาที่และประชาชนในชุมชน

ขอคิด 1.อนุรักษความเปนประวัติศาสตรและวัฒนธรรม 2.ปรับปรุงพื้นที่สาธารณะ 3.นอกจากจะอนุรักษประวัติศาสตรในแงสถาปตยกรรมแลว ชีวิตความเปนอยู ควรจะคงรักษาไวดวย 4.สงเสริมใหเกิดการทองเที่ยวบนทางเทาใหเขากับสภาพทองถิ่น 5.สงเสริมใหเกิดภาพลักษณของวัง วัด ชุมชนกับสถาปตยกรรม 6.สงเสริมการคาขายทองถิ่น อาหาร เครื่องดื่ม ชุมชนและตนไม 7.การมีน้ําเปนสวนประกอบในพื้นที่สาธารณะเปนสิ่งสําคัญ 8. การเปดมุมมองใหเกิดทัศนียภาพที่หลากหลาย

29 มี.ค. 46/29March 03

One of the most interesting studies of the area was funded by UNESCO and the Government of France. Called the Humanize Bangkok Project, it was prepared by French consulting architects and planners working with BMA staff planners and architects in 1998. The intention of the report and the exhibition was to: • Improve some areas of historic importance in the Rattanakosin area • Support the identity of the place and of Thai culture • Improving tourism features and infrastructure in the area. • Supporting “sustainable development by focusing on development for the people” The overall conclusions reached by this report were: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

Preserve the history and culture Develop the public spaces Keep the lifestyle of the community Support the image of the community The character of the footpaths should be improved development must benefit the local residents improve the public access to the water improve the tourist potential of the area.

Many of the recommendations of this report were followed and supported by the plan that is described in Section 3.

ภาพประกอบที่ 2.15บรรยากาศเกาเปรียบเทียบกับบรรยากาศที่เปลี่ยนใหมแบบเดิม Figure 2.15 Images of some place of Bangkok before and after developed according to the humanize Bangkok objective.

20


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3.แผนชุมชน THE COMMUNITY

21


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3.1บทนํา ชุมชนปอมหากาฬ เปนชุมชนเกาแกที่ตั้งอยูดานหลังกําแพงเมืองเกาติดกับ ปอมมหากาฬ ริมคลองโองอาง ชุมชนนี้เชาที่อาศัยอยูมาตั้งแตสมัยรัชกาลที่ 5 ปจจุบันอยูสืบเนื่องกันมาแลวถึง 3 ชั่วอายุคน จํานวนสมาชิกปจจุบัน • 92 ครอบครัว • 72 หลังคาเรือน • 280คน อายุเฉลี่ยของประชากรปอมมหากาฬ เด็กเล็ก-14ป จํานวน 47 คน อายุ15-18 ป จํานวน 12 คน อายุ19-30ป จํานวน 59 คน อายุ30-50 ป จํานวน 72 คน อายุ 50 ปขึ้นไป จํานวน 49 คน อาชีพ

• คาขาย 85% •รับจาง •อื่นๆ

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) 3.1 Introduction Pom Mahakarn community is an old community establish in Rama 5. It site after old wall and Mahakarn fort and adjacent to Ong Arng canel. Nowaday, there are 72 housing, 92 families and 280 peoples. Age Baby-14 years 15-18 19-30 30-50 Over 50 years 49

47 12 59 72

13% 2% ภาพประกอบที่ 3.1เปรียบเทียบมุมมองดานบนของอดีตกับปจจุบัน Picture 3.1comparison of the past and present visual from sky

ภาพประกอบที่ 3.2เปรียบเทียบมุมมองจากถนนราชดําเนินกลางอดีตและปจจุบัน Picture 3.2comparison visual from Rachadamnern Road

22


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

3.2 สถาปตยกรรม และสิ่งที่มีความสําคัญทางประวัติศาสตร 3.2 Architecture and historical place

ตึกเกาหนาทาเรือ เคยเปนที่พักของราชวงศในการเสด็จทางชลมารคในอดีต (Old building, used to be water transportation interchange fo Royal)

คลองโองอาง Ong Arng Klongs

บานที่อยูริมคลองโองอาง House close to The klong

ภาพประกอบที่ 3.4 ตําแหนงที่ตั้งของชุมชน

ที่นั่งสาธารณะ

Figure 3.4 Location of community

Public seating area

ปอมมหากาฬ ทางเขาดานหลัง ติดกับคลอง

Pommahakarn battlement

Sub Entrance to Community

แนวกําแพงเมืองเกา The old city wall which community behind

ภาพประกอบที่ 3.3 มุมมองตางๆจากชุมชน Figure 3.3 Approach of community

23


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

มุมมองตางๆจากพื้นที่ชุมชน View from inside the community

ภาพประกอบที่ 3.5 มุมมองจากปอมมหากาฬ Figure 3.5 Approach from Pommahakarn

24


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

3.3 คนกับวิถีชีวิต

3.3 Lifestyle

เทศกาล นานมาแลวที่ชุมชนมีกิจกรรมและประเพณีตามเทศกาลสําคัญตางๆเกิดขึ้น บนเกาะรั ตนโกสินทร โดยสามารถแยกประเภทของกิจกรรมที่เกี่ยวของกับ - วัด เชน การทําบุญตักบาตรในวันสําคัญทางศาสนาและวันปใหม - น้ํา เชน เทศกาลวันลอยกระทง และสงกรานต ซึ่งจุดนี้เองที่สงเสริมความเปนอยู วัฒนธรรม และประเพณีในแบบของไทยอยู ซึ่งนับ วันยิ่งหาดูไดยาก แตความเปนชุมชนโบราณของชุมชนบนเกาะรัตนโกสินทร ทําให ยังคงกิจกรรมเหลานี้ไป ไดจนถึงทุกวันนี้ ซึ่งเปนการสรางชีวิตใหกับเกาะรัตน โกสินทรอยางแทจริง ที่วาคน ชุมชน ทํานุบํารุงอุปถัมภพระพุทธศาสนา คนเปนชีวิต ของเมือง

Festival and ceremony

ศิลปหัตถกรรม บนเกาะรัตนโกสินทรนอกจากจะมีโบราณสถานสําคัญมากมายแลว ยังคงมีงานฝมือ ตางๆที่นักทองเที่ยวสามารถหาซื้อเปนของที่ระลึกได ตามชุมชนตางๆซึ่งตางมีความ สามารถและเอกลักษณในการทํางานฝมือหลากหลาย. เชน บริเวณภูเขาทอง - ไมแกะสลัก บริเวณปอมมหากาฬ - กรงนก, เครื่องปนดินเผา บริเวณชุมชนวัดราชนัดดา -พระเครื่อง เครื่องปนดินเผา บริเวณที่ที่วาการกรุงเทพมหานคร -พระพุทธรูป

29 มี.ค. 46/29March 03

This community has activities that related to the Trattanakosin events such as - Related to temple as in newyear and Buddha days - Water as Loi Kratong and Thai new year And this is real life of Rattanakosin Island and support Buddhism. All of those activities and cultural can be preserved by the community. Art and handicraft There are many souvenirs from Rattanakosin Island that come form the villagers round Such as - Around Pukaotong is wood craft - Mahakarn fort are bird cage and sculpture - Rachanadda community are Buddha image and sculpture - BMA office is Buddha image

ภาพประกอบที่ 3.6 งานหัตถกรรมตางที่มีอยูบนเกาะรัตนโกสินทร Figure 3.6

The preservation occupations in Rattanakosin Island

25


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬเปนอีกชุมชนหนึ่งที่มีวิถีชีวิตและกิจกรรมที่เกื้อกูลกับ วัดที่อยูรอบขางมาตลอด และยังมีกิจกรรมที่สรางชีวิตใหกับเกาะรัตนโกสินทรในงาน วันสําคัญตางๆ การที่ชุมชนอาศัยอยูรวมกับโบราณสถานและสถาปตยกรรมที่ทรง คุณคามาตลอดอีกทั้งยังชวยสงเสริมทํานุบํารุงโบราณฆถานและพระพุทธศาสนา เปรียบเหมือนกับชุมชนนี้เปนสวนหนึงของประวัติศาสตรเกิดจสกวิถีชีวิตที่เกิดขึ้นซ้ํา แลวซ้ําเลาทุกป จนกลายเปนเหมือนชีวิตประจําวันและชีวิตของเกาะรัตนโกสินทร

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) These rituals form an important part of the history of the city. It is this that keeps the historical monument alive. People including this community,are use these buildings the way they always have

ชุมชนปอมมหากาฬเปรียบเสมือนสวนหนึ่งของประวัติศาสตรของเกาะรัตน โกสินทร การยายชุมชนนี้ออกมิใชการอนุรักษณหรือสงเสริมคุณคาของโบราณสถาน แตกลับเปนการทําลายชีวิตของเมืองอันเปนประวัติศาสตร วาบริเวณนี้คือที่อยูของ ชาวบานมานานนับรอยป 1 กิจกรรมที่ชาวบานมีกับวัดรอบขาง บงบองกถึงความสัมพันธของคนในชุมชนที่ เปนสวนหนึ่งที่สรางชีวิตใหกับกรุงรัตนโกสินทร และการใชประโยชนของกําแพง เมืองเปนที่ทํากิจกรรม นอกจากนี้ชุมชนยังชวยรักษาทําความสะอาดกําแพงซึ่งเปรียบ เหมือนสวนหนึ่งของชุมชนในความรูสึกของชาวบาน ทั้งที่เปนหนาที่ของหนวยงาน รัฐบาล ภาพประกอบที่3.7 กิจกรรมตางของชุมชนปอมมหากาฬที่สรางความมีชีวิตใหกับบริเวณนี้ Figure 3.7 The community always celebrate on the important ceremony and mostly is about ritual ceremony

ภาพประกอบที่ 3.8กิจกรรมของชาวชุมชนที่ชวยกันทํานุบํารุงศาสนากับวัดรอบขางและโบราณสถาน Figure 3.8 They are concerned about conduction of the historical monuments

26


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3.4 พื้นที่โลง ในหนังสือเกี่ยวกับการวางผังเมือง ชื่อ The Death and Life of the Great American City, โดย Jane Jacobs

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) 3.4 Open space. The urban planning book " The death and life of the Great American City" by Jane Jacobs said about park… Planners often see Park as a panacea for practically all urban problems not involving traffic engineers. She says, however, that some park work and others don’t. What accounts for that difference, she says, is attention to some basic factors: -Diversity: “Superficial architectural variety may look like diversity, but only a genuine content of economic and social diversity, resulting in people with different schedule, has meaning to the park and the power to confer the boon of life upon it” (Jane Jacob, 1961:101) -Intricacy: cannot be taken in at the glance; changes of levels; the unseen -Centering: a pausing point, climax -Enclosure: building may do this, but a clear edge is important

30


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3.4.1 การใชพื้นที่ในการออกแบบสวนและชุมชน

29 มี.ค. 46/29March 03

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) 3.4.1 Space of park and community Public park…………………….….7,705 m2 (80%)

พื้นที่สวนที่เปนพื้นที่สาธารณะ .............7,705 ตารางเมตร ( 80%)

Community…………………….…2,027 m2 (20%) The ratio of

พื้นที่สวนทีเปนชุมชน..............................2,027 ตารางเมตร (20%) คิดเปนอัตราสวน

community: park is 1

:

4

ชุมชน : สวน 1 : 4

ภาพประกอบที่3.13 เสนทางทองเที่ยว ที่ผานชุมชนโบราณวัดราชนัดดา และชุมชนปอมมหากาฬ ไปจนถึงภูเขาทอง Figure 3.13 Tourist walkway root that walk pass old community near Wat Rachanadda and then go to Mahakarn community.

สวนของสวนสาธารณะ

สวนของชุมชน

Public park

Community

31


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

ความสัมพันธทางแนวความคิดกับนโยบายอื่น

The relationship with other policy

จากแนวคิดของโครงการ สีสัน ชีวิต กรุงเทพ ฯ เปนแนวความคิดสนับสนุนที่เปนไป ในแนวทางเดียวกันกับการพัฒนาชุมชนปอมมหาการเชนกัน ดังนี้

From the project “ Humanize Bangkok” , the purpose of this project is in the same way of Pom Mahakarn Community development.

1.การเก็บอนุรักษบานเกา และใหความสําคัญกับรูปลักษณเดิมของตัวบาน รวมถึงการ เก็บตึกเกาตรงทาเรือ ทาเรือและใหความสําคัญกับการพัฒนาริมน้ํา 2.สวนที่เปนสวนของสาธารณะคือบริเวณปอมมหากาฬ กําแพง ริมน้ํา ทาเรือ และ สวนยอยๆที่แทรกอยูกับชุมชน(Pocket park)

29 มี.ค. 46/29March 03

1. Keep old existing houses and old building at pier 2. Public space are at the wall, fort, waterfront,pier and pocket park in community 3. Use 100 years life style and preservation career to be a path of park attractive point 4. Open the visual to lead tourist to Pukaotong( Wat Sraket) 5. Preserve the community that related to temple and palace

3.คนและวิถีชีวิตซึ่งจะดึงอาชีพที่ชาวบานทํามาเปน 100ป มาเปนสวนแสดงและสราง เอกลักษณใหกับสวน

6. Promote the community's product to improve local economic

4.เปดเสนทางในสวนทั้งทางเดินและมุมมองใหกับนักทองเที่ยวไปสูภูเขาทอง

7. Feel the water life and use water to be a path of park design

5. คงความเปนชุมชนเกาแกที่ยังคงอยูคูกับ วัด วัง

8. Create "Zen view", the different frame of visual to make Pukaotong more interesting

6.เพื่อสรางความเขมแข็งทางเศรษฐกิจใหกับชุมชน ทองถิ่นและสงเสริมการคาขาย ทองถิ่น จึงมีสวนที่สําหรับคาขายสินคาที่ชุมชนผลิตขึ้นเอง

In the details, go back to see policy in history path and the relationship in community plan.

7.สรางความรูสึกของการอยูริมน้ํา และสามารถนําน้ํามาเปนสวนประกอบเพิ่มในสวน ได 8.สราง Zen view หรือการเปดมุมมองเหมือนเปนกรอบของทัศนียภาพ จะมีการมอง เห็นทิวทัศนในแตละจุดไมเหมือนกันเพื่อสรางความนาสนใจใหกับภูเขาทอง ในรายละเอียดรองรับแนวความคิดตางๆสามารถกลับไปอานไดที่สวนของประวัติ ศาสตร สวนความสัมพันธตางๆที่นํามาสูแนวความคิดอานไดแนสวนของแผนชุมชน

32


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3.5 กระบวนการในการออกแบบ เพื่อเขาสูขั้นตอนในการ ออกแบบ มีความจําเปนอยางยิ่งในการ ออกแบบ ใหบรรลุความตองการของผูอยูอาศัยไดอยางเหมาะสมกับความเปนไปไดในการ พัฒนาโดยภาพรวมของผังเมือง ดังนั้นการทําความเขาใจถึงความตองการของชุมชน เปนสวนที่สําคัญเชนกัน จึงมีการจัดประชุมรวมกันออกแบบระหวางคนในชุมชนและ นักศึกษาสถาปนิกโดยความควบคุมและใหคําแนะนํา โดย ทานอาจารย การเก็บขอมูล จากการสัมภาษณความเห็นสวนรวมของชุมชนถึงแนวทางการพัฒนาชุมชน รูปแบบใหมในอนาคต ไดดังนี้ จุดประสงคที่ชุมชนตองการ 1.ตองสามารถดูแลกันไดทั่วถึง 2.เก็บรักษาตนไมเดิม 3.รองรับการเพิ่มของขนาดไดในอนาคต 4.วัสดุที่ใชราคาประหยัด และสะทอนถึงประวัติศาสตร 5. ปรับปรุงภาพลักษณชุมชน และสงเสริมการทองเที่ยว 6.ตองการบานที่อยูรวมกันกับสวนได 7.ตองการบานอยางนอย 55 หลัง 8. มีบอพักน้ําทุกหลัง 9.พื้นที่ตอ 1ครอบครัวอยางนอย 6X4 เมตร สิ่งที่ตองการใหมีเพิ่มเติม คือ 1. สนามเด็กเลน 2.ที่จอดรถเข็นรวม 3.หองประชุม 4 ลานกิจกรรมชุมชน 5.รานคาเพื่อแสดงสินคาแกนักทองเที่ยว

29 มี.ค. 46/29March 03

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) To success in design and find the impossible way to develop, it need to realize the requirement and needs from community. Data collection From interview the villagers about development can conclude below Design criteria 1. Easy to look after the others 2. Keep existing trees 3. Enough for increasing in the future 4. Cheap and show historical feeling material 5. Encourage community to tourists and batter image 6. Living with park 7. At least 55 houses 8. Sewer every house 9. At least 6m x 4m each floor Add 1. 2. 3. 4. 5.

Play ground Parking for movable kiosk Community meeting room Community activities space Display shop for tourist

ภาพประกอบที่ 3.15 ภาพวาดชุมชนในฝนของเด็ก Figure 3.15 Kids drawing “ Dram house”

ภาพประกอบที่ 3.14 บรรยากาศการประชุมรวมกับชาวบานทั้งผูใหญและเด็กเพื่อออกแบบรวมกัน Figure 3.14 At community while doing co-design

ภาพประกอบที่3.16 แผนภูมิแสดงความสัมพันธของการใชงานแตละสวนของชุมชน Figure 3.16 Bubble diagram show relation between each function which Create from agreement of people in community.

3.5 Co-Design

33


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ปญหาของชุมชน 1 ทางเดินวกวนและมีทางตัน 2.ไมมีที่ทิ้งขยะเปนสัดสวน 3. แสงสวางที่บานไมเพียงพอ 4.มีที่รวมของชุมชนนอย 5.การจัดสันพื้นที่ไมเปนสัดสวน ขอควรระวังในการออกแบบ 1.ตนไมที่ตองการเก็บไวมีรากใหญมากตองระวังในการวางบาน 2.กิ่งของลําตนบางตนจํากัดความสูงของบาน 3.มีทอน้ําทิ้งของ กทม อยู แกไมได 4.ทางเดินไมจําเปนตองเปนทางครงอยางเดียว แตแคระวังเรื่องทางตันเทา นั้น 5.จัดที่ทิ้งขยะรวมใหเหมาะสมกับการใชงานของชุมชนและการเขามาจัด เก็บของเทศบาล 6.การวางผังตองคํานึงถึงความเปนสวนตัวของชุมชนในขณะที่สามารถเปด เปนสาธารณะไดดวย

29 มี.ค. 46/29March 03

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Existing problems 1. 2. 3. 4. 5.

dead end walkway no specify garbage service area not enough light in the house not enough space for community activities no space planing

Design avoidance 1. Avoid of big and long root of trees when design house 2. High limited by branches of trees 3. Use existing manhole that build by BMA and cannot move 4. Beware of dead end walkway 5. Service area that easy to get into by officer 6. Consider of community privacy and public park in the same time

ปญหาขยะ

ปญหาทางตัน

Garbage Problem

Dead end problem

Preservation - Mahakarn fort and wall - Historical building adjacent Klong Ong Arng that used to be Royal building for water transportation - Waterfront and trees - Activities, ceremony, cultural and life style - Old houses that build for a hundred years

ขอพึงพิจารณา สิ่งปลูกสรางที่มีความสําคัญทางประวัติศาสตร - ปอมมหากาฬและกําแพง - ตึกเการิมคลองโองอางซึ่ง เคยเปนที่ประทับในการเปลี่ยนเสนทางทางชลมารคจองราชวงศ- ริมคลอง และตนไม - กิจกรรมและวิถีชีวิต - บานเกา

ปญหารากไม Root problems

จากการพิจารณาถึงขอดังกลาวเพื่อใหสอดคลองกับความตั้งใจใหเกิดการทองเที่ยวเชิง ประวัติศาสตรบนพื้นที่นี้ ขอจํากัดจากตนที่เก็บไว

กิจกรรมหลากหลายบนพื้นที่เดียว

Limitation from the tree branch and root

Multi purpose area

34


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

ภาพประกอบที่ 3.22 สภาพความเปนอยูเดิม ตําแหนงตนไม เสาไฟฟา ทอระบายน้ําและบาน Figure 3.22 Existing house, trees, electrice pole, gutter, and manhole

ภาพประกอบที่ 3.23 สิ่งที่จะเก็บไว คือบานเกา ตนไม ตึกเกา Figure 3.23 Trees and historical house and historical building position which have to keep

35


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

Case Study GreenAcre Park 51st between Second and Third Aves., New York , NY One of New York City's famed "vest pocket-parks," providing an emerald-green sanctuary for east-side residents and workers. Contributed by Project for Public Spaces Why It Works Like its sister vest-pocket park, Paley Park, Greenacre Park has the basic ingredients of a good public space: 1. It is located directly on the street so that people are attracted to look and to go in. 2. There is good, reasonably priced food. 3. There are movable chairs and tables so people can be comfortable and can have some control over where they sit. 4. A waterfall provides a focal point and a dramatic reason to visit the park and its noise creates a sense of quiet and privacy. 5. There is shade in the summer from the trees yet their thin structure allows a beautiful dappled light to pass through. 6. Overhead heat lamps on the upper level heat the park in cool weather. GreenAcre Park functions as a living room for the community and the "regulars: who use it make significant contributions to the safety of the park.

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) History & Background With a 25-foot-high waterfall cascading over the rear wall, skillfully landscaped trees and plantings, an outdoor cafe, and shady arbors, the park was designed to make the most of its small size. Built in 1971 by the Greenacre Foundation, (founded two years earlier by Mrs. Jean Mauze, the former Abby Rockefeller) the park was developed to provide New Yorkers with "some moments of serenity in this busy world." Hideo Sasaki, former chairman of Harvard's Landscape Architecture Department, and Harmon Goldstone, who served as consultant, created the park's awardwinning designs. Greenacre park is heavily used, but not enough to make it feel busy. The Greenacre Foundation, which owns and masterfully maintains the park, also operates a reference center at 457 Madison Avenue (51st Street) in conjunction with The Municipal Arts Society.

ภาพประกอบที่ 3.24 สวนหยอมที่มีตนไมเยอะ Figure 3.24 Pocket park wirh many trees

from

www.pps.org/gps/

36


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

Case Study Paley Park 53rd Street between Madison and Fifth Avenues, New York, NY Located within Midtown's cultural district and surrounded by high-rises, this celebrated "vest-pocket" park is a welcome respite from the sights and sounds of urban living. Contributed by Project for Public Spaces Why It Works A small vest pocket park in midtown Manhattan, the park was developed (and every detail considered) by the person who paid for it, William Paley, former Chairman of CBS. Mr. Paley was involved in all aspects of planning the park from its conception to the selection of just the right hot dog (which is still served at a reasonable price). Featured in William H. Whyte’s film City Places, City Spaces, the park is a success for several reasons. For one, it is located directly on the street so that people are attracted to look in and enter. It has good, reasonably priced food, as well as moveable chairs and tables that let people be comfortable and have some control over where they sit. A waterfall provides a dramatic focal point and a reason to enter the park; its noise blocks out the sounds of the city and create a sense of quiet and privacy. There's adequate shade in the summer from the trees, though they allow a beautiful dappled light to pass through their leaves. People that PPS interviewed in the park said that they liked it because they could be "alone" in a busy city and it gave them a quiet, restful feeling. In reality, Paley Park is a quite heavily used place, but the movable chairs allow people the freedom to sit where they choose. It is also very noisy - but the noise is white noise from the waterfall.

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) History & Background Completed in 1967, Paley Park is celebrated as one of the smallest manageable urban parks, and a prime example of a successful privately owned public space. The design for this 4200 square foot space, created by Zion and Breene Associates for the William S. Paley Foundation, proves that in even a small space can serve both a popular meeting ground and a place for relaxation and calm. Slightly elevated from street level, the sidewalk blends with the park allowing for easy access from passer-by. The park’s 20-foot cascading waterfall, running at 1800 gallons per minute, creates a backdrop of sound that causes the city noise to fade away. The walls are covered with dense, green ivy and 17 honey locust trees provide a thin overhead canopy. The park's wire mesh chairs and tables help to make it a popular luncheon spot. Paley Park has an intimate relation with the street. Low and inviting steps and trees that canopy the sidewalk often influence passer-by to stroll through the park on impulse.

ภาพประกอบที่ 3.25 Figure 3.25

37


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

Case Study The case study shows example map of a park. This is a guide of design the park flow into the building and how to make it related together.

ภาพประกอบที่ 3.26 ทางเดินริมน้ํา Figure 3.26 Promenade

ภาพประกอบที่ 3.27 ฝงทางเดินริมน้ํา Figure 3.27 Plan of promenade

from Landscape : New Concept in Architecture & Design (p.69) by Shunsaky Miyagi 1996 Meisei Publilcation

38


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

Case Study There are some path of park that need to design like a pocket park and it will be a path of housing. This is a good example show the little garden in between house.

ภาพประกอบที่ 3.28 บรรยากาศอบอุนของสวน เนื่องจากสัดสวน และขนาด Figure 3.28 The cozy atmostphere because of the scale and porportion

ภาพประกอบที่ 3.29 ผังของสวน Figure 3.29 Plan and perspective of Joel Schnaper Memorial Garden

from Contemporary Trends in Landscape Architecture (p.51) by Steven L. Cantor 1997 ITP publication

39


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

Co -Design Process การสํารวจและรวบรวมขอมูลพื้นฐาน แบงเปนหัวขอใหญๆคือ ความตองการหลักของชุมชน, แผนและ ขอขัดแยงของกทม., การทําแผนที่, การสํารวจสถิติของผูอยูอาศัย ความตองการหลักของชุมชน - จากการสัมภาษณ ชาวบาน ไดขอสรุปเพื่อ ใชเปนแกนหลักในการออกแบบ 9 ขอ ดังที่ไดแสดงไวในหัวขอ ที่3.5 เรื่องจุด ประสงคหลักของชุมชน เชน ตองการสงเสริมการทองเที่ยว, เก็บรักษาตนไมเดิม และ พื้นที่สําหรับการออกแบบบานเปนตน แผนและขอขัดแยงของกทม. - กรุงเทพฯมีความตองการที่จะรื้อยายชุมชน โดยมีเหตุผลคือ 1. ชุมชนบดบังทัศนียภาพของภูเขาทอง 2. เปนชุมชนแออัดไมสงเสริมโบราณสถาน 3. มีแผนจะใหเกิดพื้นที่สีเขียว และเชื่อมทางเดินรอบเกาะรัตน โกสินทร 4. ตองการเชื่อมภูเขาทอง และวัดราชนัดดาเขาดวยกัน เพื่อทํา เสนทางทางทองเที่ยวจากวัดพระแกว ในขอขัดแยงที่ 1 และ 2 สามารถแกไขไดโดยไมจําเปนตองยายชุมชนออก ไปแตอยางใด การออกแบบ จัดระเบียบใหกับชุมชนใหม สามารถแกไขเรื่องการบด บังทัศนียภาพได สวนเรื่องสงเสริมโบราณสถานนั้น โดยความเปนจริง ตัวชุมชนเอง ถือไดวาเปนโบราณสถานที่ควรอนุรักษ เทาๆกับภูเขาทอง และปอมมหากาฬ เพราะ อยูอาศัยรวมกันมานาน จนเกิดเปนบรรยากาศ และเกิดกิจกรรมที่สงเสริมตัวโบราณ สถานหลายประการ ดังนั้น ใน ขอที่ 3 และ4 จึงแกไขไดดวยการออกแบบใหสอด คลองกับแผนของกรุงเทพในอนาคต ทั้งสวนที่มีการจัดแสดงชีวิตความเปนอยูแบบ ไทยๆ ยังมีประสิทธิภาพในการสงเสริมการทองเที่ยว มากกวาเปนสวนที่มีทางเดิน เชื่อมตอกันหรือเปนที่โลงธรรมดาหมือนสวนที่อยูติดกับวัดราชนัดดา ซึ่งแทบไมมี นักทองเที่ยวผานเขาไปเลย

Observation There are 4 topics: criteria of community, BMA argument, mapping and static. Criteria - from interview, there are 9 topics shows in topics 3.5 BMA argument - the reasons to move community out are 1. obstruct visual to Pukaotong 2. not encourage the historical place 3. add green area and bild the walkway around Rattanakosin Island 4. make linkage from Wat Pra Srirattana Sadsadaram to Wat Rachanadda and Pukao tong( Wat Sraket) The BMA plan can solve by redesign the community and it will be add some efficiency to project more than do a park only.

ภาพประกอบที่ 3.30มุมมองที่เปดสูภูเขาทองนั้น ถาเปดเฉพาะที่จําเปนก็เพียงพอ และทําใหมีคุณคาตอ การรับรูมากกวาเปดโลงจากทุกทิศทุกทาง Figure 3.30 The view from main entrance at fort

40


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การทําแผนที่ มีการเก็บขอมูลของแผนที่ทั้งระดับเมือง และสิ่งแวดลอมรอบๆชุมชน โดย มีทั้งแผนที่การทองเที่ยว เสนทางการเดินของรถ และคน การจราจรทางบกและทาง น้ํา แตที่สําคัญคือแผนที่ของตัวชุมชนเองที่ยังไมมีขนาดที่แนนอน โดยมีการเขาไป รวมทําการวัดรอบๆชุมชน และไดรับความรวมมือจากชาวบานเปนอยางดี การวัดพื้นชุมชน มีรายละเอียดสําคัญคือ - ขนาดของพื้นที่โดยรอบ - ตําแหนงของตนไมใหญทั้งหมดและรัศมีของราก - แผนผังของตําแหนงบานเดิม และบานโบราณ - การใชพื้นที่วางตางๆของชุมชน - การวางตําแหนงทอ การระบายน้ํา การเก็บสถิติของชุมชน สถิติที่ตองการไดแก จํานวนชาวบาน ครอบครัว ชวงอายุ อาชีพ รัศมีการ ทํางาน สถานศึกษา เพื่อนํามาใชประกอบการออกแบบ และทําขอโตแยงกับการไล รื้อชุมชน ขอมูลตางๆ ไดมาโดยการ - ใหตัวแทนชุมชนชวยทําแบบสอบถามแจกไปทําในแตละครอบครัว - สัมภาษณชาวบานโดยตรง

29 มี.ค. 46/29March 03

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Mapping There are many map collected from many source such as city map, surrounding map and tourist map. The important one is community map that need to be improve before begin to design. Data needs in community map are - size of site - trees location and root radius - existing houses and preservation building - open space in community - drainage pattern

ภาพประกอบที่ 3.31แผนผังเดิมของชุมชน Figure 3.31 Existing plan

Static Data that we need are number of families, peoples, age, and occupation radius and school radius. All of static use to support design and make some argument. It comes from - Questionnaire - Interview

ภาพประกอบ 3.32 แผนผังแสดงตําแหนงตนไม และบานเกา Figure 3.32 Trees position and 2 preservation houses

41


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การศึกษาแบบเดิมที่ชุมชนเคยทํามาแลว ทางชุมชนเคยทําการออกแบบ กับกลุมACHRหรือกลุมสถาปนิกอื่นมาแลว ครั้งหนึ่ง การศึกษาแบบเดิมจะชวยใหเขาใจแนวทางของการออกแบบ และปญหาที่ ควรระวังในการออกแบบใหม แนวคิดเดิมของการออกแบบเดิม คือการขอแบงปนที่ดินกับทาง กรุงเทพมหานคร โดยชาวบานขอที่ดินประมาณ 1.5 ไรเพื่อปลูกสรางบาน และจะชวย ดูและสวนใหกับทางราชการ แตทางกรุงเทพฯ ไมใหผานการพิจารณา ทั้งติเรื่องการ ทําลายตนไม และความแออัด ที่ยังคงมีผลกระทบตอภาพลักษณของโบราณสถาน รอบๆ นอกจากปญหาสองขอขางตน ทางคณะผูออกแบบยังเล็งเห็นวาแบบเดิมมี ขอควรปรับปรุงคือ - ไมมีการเวนระยะจากคลองและกําแพงตามกฎหมาย - ไมสงเสริมการทองเที่ยว - ขาดการรองรับแผนพัฒนาของกรุงเทพฯ - ไมสงเสริมเอกลักษณ และบรรยากาศเดิมของชุมชน - แบบบานคอนขางหนาแนน ทําใหการระบายลม และชองแสงมีนอย

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Study preliminary design Community used to co-design with ACHR or young-architect before we work with them. Study that design may help a new design about. For the first time, community needs to share land with park. They ask for 1.5 Rai to build house. But BMA critic about trees and new design was not encouraging the history. More than that we see some problems - no set back from cannel and wall - house plan is too dens and lack of ventilation and light - not support tourist plan - not support BMA plan - not encourage the efficiency of community

ภาพประกอบที่ 3.33 แบบแรกที่ชุมชนกับสถาปนิกออกแบบรวมกัน Figure 3.33 First scheme which community design with ACHR

42


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การวิเคราะหขอมูล กอนจะไปทําการ Co-design กับทางชุมชน เราทําการวิเคราะหขอมูลที่ ไดมาโดยมีหัวขอดังนี้ 1. ระบุปญหาตางๆที่พบ และรวบรวมมาไดจากชุมชน ทางกายภาพ 2. วิเคราะหที่ตั้ง บริบท และผลกระทบตางๆจากสิ่งแวดลอมรอบๆ 3. มุมมอง และทิวทัศนจากชุมชนมองออก และมองจากขางนอกเขามาใน ชุมชน 4. วิเคราะหแผนการกรุงเทพฯ นํามาเปรียบเทียบกับศักยภาพของชุมชน รวมทั้งแผนของการทองเที่ยวเกาะ

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Analysis and Synthesis Before go to Co-design with community. We prepare data and analyze by the topics below 1. conclude the physical problems in site 2. analysis the context, surrounding 3. analysis visual from inside to outside and from outside to community 4. analyze BMA plan and efficiency of community All of information, prepare to be the guideline for do a preliminary design with community.

ทั้งหมดเพื่อหาแนวทางของการออกแบบ อยางคราว เพื่อนําไปเปนแนวทางสําหรับ การเก็บขอมูลเรื่องการรวมทําแบบกับชาวบานในครั้งตอไป

บรรยากาศการทํางานหลังจากการเก็บขอมูล นํามาสรุปผลและหาแนวทางแกปญหารวม กัน Workshop at BKT campus studio after collect all of data

43


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การออกแบบรวมกับชาวบาน ครั้งที่1 เรานัดใหชาวบานมาประชุมกันใหมากเทาที่จะมาได โดยเตรียมเก็บขอมูล แบงเปนจากผูใหญ และเด็ก การเก็บขอมูลจากเด็ก ใชเกณฑตั้งแตชั้นประถมลงมา จนถึงเด็กเล็ก โดยจัดใหเด็กๆรวมกิจกรรม วาดภาพระบายสีตามหัวขอเชน บานในฝน หรือความปราถนาตางๆ เพื่อนํามา วิเคราะหหาความตองการที่แทจริงในภายหลังโดยความชวยเหลือของอาจารย การเก็บขอมูลจากผูใหญ สิ่งที่เตรียมไปดวยคือ แผนผังที่เขียนความตองการของชาวบาน ปญหาตางๆ ที่พบ และแผนผังของชุมชน และเริ่มกระบวนการโดย 1. แนะนําตัว และเกริ่นนํา เกี่ยวกับที่มาของการมารวมออกแบบ รวมทั้ง หนาที่ และบทบาทของคณะผูออกแบบ 2. บอกรายละเอียดของขั้นตอนการทํางานใหทราบ 3. ถามชาวบานถึงความตองการอีกครั้ง วาตองการเพิ่มหรือลดจาก 9 ขอที่ เขียนไวหรือไม ซึ่งก็มีผูออกความเห็นเกี่ยวกับความตองการใหแสดง ถึงเอกลักษณไทย โดยใชบานทรงไทยในการออกแบบ 4. สอบถามความเห็นเกี่ยวกับ อาชีพอนุรักษตางๆ และพื้นที่ที่ตองใชใน การทํางาน โดยมีบางบานตองใชเครื่องจักร แตไมบานใหนตองใชพื้น ที่พิเศษแตอยางใด แมแตครอบครัวที่ทํากระเพาะปลา ก็อาจจัดใหอยู บริเวณเดียวกันเพื่องายตอการระบายน้ํา 5. สอบถามเรื่องกิจกรรมตางๆในแตละป ซึ่งมีดังนี้ การจุดเทียนตามกําแพง - วันพอ และวันแม ทําบุญตักบาตร ในวันสําคัญทางศาสนา การรําบวงสรวง ลิเก 6. ถามเรื่องการใชประโยชนจากลาน และที่วางตางๆในชุมชน โดยมีจุด สําคัญคือที่ประชุม และลานตากผา 7. สิ่งที่อยากเพิ่มในการออกแบบใหม (ดูรายละเอียดจากขอ3.5 ) 8. จากนั้นจึงนําผังชุมชน ที่มีแตที่วางเปลา มาติดและแนะแนวทางการวาง ผังคราวๆใหแกชาวบาน โดยมีเรื่องของนักทองเที่ยว เสนทางทองเที่ยว และการจัดฟงคชั่นตางๆ

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Co-Design 1 We tell to the head that we need to meet both children and adult as much as we can. Then we divide children to get information by ask them to draw and paint their dream home. After that we collected all painting and analyze their need. Adult progress 1. Introduction and introduce ourselves. Then tell them what we can do and our goal. 2. Describe the method and progress 3. Ask villager about criteria, if they need to add form 9 topics. 4. Ask them about preservation occupation and space requirement. Some of them need to group with another because the drainage reason. 5. Special activities and ceremony in every year 6. Ask them about use of open space in community, there are meeting space in the middle of community and dry are near cannel 7. What they need to add when design new community (show in topic 3.5) 8. Post the empty plans on the board and describes about tourist issue and some of planing knowledge to villager. 9. Begin to put function on plan. Meeting area first and then parking, after that use preservation shop to be a buffer between park and community. The preservation occupations that they choose are sculpture, Thai dessert and birdcage.

ภาพประกอบที่ 3.34 การประชุมเพื่ออกแบบรวมกันระหวางนักศึกษาและ ชาวบาน Figure 3.34 first co-design with community

44


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

9. เริ่มลองวางฟงกชั่นลงในผัง เริ่มจากที่ประชุม และสถานพยาบาลของ ชุมชนกอน แลวจึงตามดวยรานคา และที่จอดรถ ซึ่งมีปญหาวาจะจอด รถเข็นไวในบาน หรือไวรวมกันดี ผลสรุปออกมาคือจอดรวมไวที่จอด รถ จะไดงายตอการดูแล และทําความสะอาดสวนรานคานั้น สรุปวา รานที่จัดแสดงคือ รานเครื่องปน รานขนมไทย และรานทํากรงนก โดย จัดใหเปนที่คั่นระหวางสวนทางดานปอม กับชุมชน

ภาพประกอบที่ 3.35 แบบรางของการวางพื้นที่ที่ออกมาโดยยึดถนนกลางที่ตรงเขามาจากประตูที่สอง(ลูกศรสีน้ําเงินดานบน) มีที่ประชุม รานคา และที่จอดรอยูรอบๆ สวนที่ทิ้งขยะจัดไวดานซายสุดจะไดเขามาเก็บไดงาย นอกขากนี้ ชาวบานยังตองการศาลาพักผอนริมน้ํา กับสนามเด็เลนที่ตรงกลางเพื่อจะไดดูแลลูกหลานกันและกันไดสะดวก Figure 3.35 The preliminary zoning by working with community. They try to located the main street in the blue arrow above and put all-important function around it. A red arrow in the left shows service path from outside to red circle. They need some resting area at cannel and playground among the community that will be easy to look after their children.

45


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

แบบรางแรก การออกแบบเริ่มโดยจัดกลุมบาน แลวจึงวางกลุมบาน ลงบนผังที่จัดแบงพื้นที่สําหรับ สวนไวแลว

Preliminary Design After data collected from community. We begin to design house unit, shop unit and community planning.

ภาพประกอบที่ 3.36 การออกแบบกลุมบาน คํานึงถึงความเปนสวนตัว และขอจํากัดทางกฎหมาย Figure 3.36 First houses grouping design that must concern the ventilation and building code

ภาพประกอบที่ 3.37 ภาพตัดขวางแสดงใหเห็นถึงการใชงานใตถุนบานเหมือนบานไทยโบราณ Figure 3.37 Section shows the use of ground floor to be cock feed area

ภาพประกอบที่ 3.38ภาพทิวทัศนในชุมชน แสดงบรรยากาศที่ใหนักทองเที่ยวเขาชม ชุมชนได มี ลักษณะคลายชุมชนดั้งเดิมที่อบอุนแตเปนระเบียบขึ้น Figure 3.38 Perspective show feeling in the community that tourist can walk into.

46


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

Preliminary Design

ภาพประกอบที่ 3.39 ภาพของรานขายของของชุมชน และการวางกลุมโดยคํานึงถึงการ ระบายน้ําตรงกลาง Figure 3.39 Image of shop design that easy to drainage into the middle of group.

ภาพประกอบที่ 3.41 ภาพภายในรานขายของที่มีที่สําหรับแสดงการทํากรงนก และจัดวางของขาย ภาพประกอบที่ 3.40 ทางเขาดานใต ที่ตองปรับปรุง และเปดโลงเพื่อนํานักทองเที่ยวเขามา Figure 3.40 Entrance at South gate near little cannel

Figure 3.41 Example of birdcage shop design, birdcage show in the ceiling and display at the ground floor.

47


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

Preliminary Design

แบบผังแรกที่วางกลุมบาน โดยเวนระยะจากตนไมทุกตน แลวใชที่วางรอบๆตนไม เชื่อมทางเดินภายในสวน The first try of installing house into the site, we link each trees together and locate houses along that line.

48


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

สิ่งกอสรางทางประวัติศาสตร ประตูทางเขาดานติดกับตัวปอม ถูกดัดแปลงโคงประตูใหสูงขึ้น เพื่อให รถหลังคาสูงหรือบรรทุกของสามารถผานเขาได ทําใหเกิดผลเสียตอความตอ เนื่องของลักษณะกําแพงเดิม จึงควรบูรณะใหมีรูปทรงเดิม และจํากัดความสูงรถ เขาออก

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Electricity columns, wire and spotlight on the building There are many wire on the wall, its make the wall looked bad. So it should move to underground or any that is not destroy image of the wall. Spotlight use in the night but it installs into the wall. It should move on to the column that separated from the wall.

การติดตั้งเสาไฟฟา สายไฟฟา และ ไฟสองกําแพงและตัวปอม ปจจุบันมี สายไฟพาดบนตัวกําแพงมากมาย ดูรุงรัง ดังนั้น เพื่อทําใหตัว กําแพงไดรับการปกปอง และเพื่อประโยชนทางความสวยงาม ควรยายเสาและ สายไฟฟาออกจากตัวกําแพง ตลอดแนว หาวิธีวางใหมโดยไมรบกวนตัวโบราณ สถาน นอกจากนี้ ไฟสองโบราณสถานไมควรติดลงบนกําแพงโดยตรง แตควร ยายไปติดตั้งบนเสาไฟคอนกรีต ที่แยกออกมาจากกําแพงตางหาก ในมุมที่เหมาะ สม ไมเกะกะสายตา

Historical building The entrance near fort was adjusted to let the car pass easier. But it interrupts the continuous of the wall. So it should be repair and limited the high of car.

ภาพประกอบที่ 3.43 สายไฟที่ปจจุบันพาดระเกะระกะ บนกําแพง Figure 3.43 The wire problem damage the wall and image

ภาพประกอบที่ 3.44อาจออกแบบใหมใหเดินสายใตดิน และตัวเสาเองควรมีรูปลักษณที่ดีดวย Figure 3.44 Suggest to change the electric pole

49


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

เพื่อใหสามรถชมทัศนียภาพคลองและ ภูเขาทองไดอยางเต็มที่ จึงควรเปดประตูนี้ ในตอนกลางวันเพื่อใหนักทองเที่ยวขึ้นไปสัมผัสกับตัวโบราณสถานได นอกจากนี้ ยังอาจเพิ่มความนาสนใจใหแกสถานที่ ดวยการประชาสัมพันธ วาให สามารถเดินตลอดแนวกําแพงดานบนได เพื่อใหสัมผัสกับอดีตไดชัดเจนขึ้น และ ที่สําคัญ ชุมชนที่อยูนอกกําแพง ก็ยังเปนชุมชนเดียวกับเมื่อกวา100ปกอน ซึ่งนั่น จะชวยดึงดูดนัก ทองเที่ยวได มากกวา ไมมีชุมชนอยู

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Open during daytime to let the tourist can see Pukaotong in different view from below and feel the historical story when stand on top of old wall like the solider in the past. These can be the points to promote this community like "you can walk along the wall and see the old village as 100 years ago".

ภาพประกอบที่ 3.45 บรรยากาศดานบนของกําแพง และทางเทาที่เล็กมาก ดานติดถนนหนาชุมชน Figure 3.45 The wire damage the historical wall

ภาพประกอบที่ 3.46ประตูขึ้นปอม Figure 3.46 The gate to Mahakarn fort

50


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

สวนทางเขาดานทิศใตก็ ควรออกแบบใหดึงดูดคน ใหเขามาเดินริมกําแพงดานใน หรือเขา มาเดินริมน้ํา เพื่อหลีกเลี่ยงทางเทาขนาดเล็กเพียง50-เซนติเมตรดานนอกชุมชน-ซึ่งอันตราย และดูไมนาสนใจเทากับมาเดินใตรมไมในตัวชุมชน

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) The entrance at South should design to get people come inside because the small walkway outside (50 cm.) is too dangerous and not batter than walk under the shade in the community park.

ภาพประกอบที่ 3.47มุมมองทางดานใตของชุมชน Figure 3.47 South access to community

ภาพประกอบที่ 3.48 มุมมองนาสนใจจากฝงตรงขาม Figure 3.48 South access, look from opposite side

51


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การบูรณะอาคารทาเรือเกา อาคารริมทาเรือเปน อาคารที่มีคุณคาทางประวัติศาสตร เพราะในอดีตก็ เปนทาเรือมากอนและ เคยใชเปนที่ประทับของพระราชวงศในอดีต กอนเสด็จ ดําเนินทางชลมารถ ปจจุบันอาคารนี้จึงมีความหมายยิ่ง ในแงของความเปนประตูสูเกาะรัตนโกสินทร สําหรับผูโดยสารทางเรือ อาคารนี้ ควรออกแบบใหเปน ศูนยนักทองเที่ยว เกี่ยวกับการเดินทาง ทางน้ํา และ ควรออกแบบใหทาเรือสามารถมองเห็นไดจากประตูหลักของกําแพงใกลตัวปอม เพื่อใหนักทองเที่ยวเห็นเสนทางและจุดสนใจไดโดยงาย

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) Restore historical building at pier It is the building that has meaning of water transportation from the past. It used to be Royal building to change vehicle to boat. So it should design to be the gate to Rattanakosin Island such as tourist information of water transportation and easy to see from the entrance near fort.

ภาพประกอบที่ 3.49 อาคารเกาของกษัตริย อนุรักษ 100ป ควรทําชองทางเขาตรงกลางใหโดดเดนขึ้น Figure 3.49The royal historical building Restore the gate at the middle and make it more obviously

ภาพประกอบที่ 3.50 บูรณะสะพาน แลวเอาทอออกไปเสีย เพราะบดบัง ทัศนียภาพจากบนสะพานมองมายังสวน ทั้งมีอันตรายตอการเดินเรือ และยายทาเรือให มองเห็นไดโดยงายจากทางเขา Figure 3.50

Move pipe off, it may cause of accident in water transportation

52


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3.6 การออกแบบสวน และชุมชน

29 มี.ค. 46/29March 03

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) 3.6 Design of park and community

จากการวิเคราะหในเรื่องของสวน( องคประกอบทางธรรมชาติ ประวัติศาสตร หนา..) ชี้ใหเห็นวา แนวทางและรูปแบบของสวนควรไปในแนวทางของการสงเสริมใหเกิด การทองเที่ยวเชิงประวัติศาสตร และจากตัวชุมชนเองก็มีศักยภาพในการสงเสริมกิจ กรรมในสวนใหสอดคลองตามแนวคิดของการสงเสริมการทองเที่ยวเชิงอนุรักษอยาง แทจริง จากการที่ผูที่ใชสวนมี 2ประเภท คือนักทองเที่ยว และคนที่เดินผาน

From the analysis path, Mahakarn community has ability enough to be the historical tourist place. User of park is tow group. One is tourist and one is people who use to pass to pier.

รูป จ.

รูป ช.

รูป ง.

รูป ค. รูป ก.

รูป ข.

เสนทางการเดินของนักทองเที่ยว Tourist circulation diagram

53


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

รูป ข.

บรรยากาศบริเวณรานคา ขาย ของที่ทําเองในชุมชน Preservation shop

รูป ก.

มุมมองจากทางเขาหลักบริเวณลานอเนกประสงค เปดทัศนียภาพ สู ภูเขาทอง ตึกเการิมน้ํา และทาเรือ View from main entrance near fort

รูป จ.

รูป ช.

รูป ค.

ทางเขาดานหลัง มีสะพานขามน้ําไปสูภูเขาทอง เปดมุมมองบรรยากาศของความเปนชุมชน South entrance that open to welcome tourist to walk in the site.

บรรยากาศจากคลองโองอาง เปดใหเห็นทัศนียภาพของตึกเกาซึง เปลี่ยนการใชงานมาเปนพิพิธภัณฑ และศนยขอมูลนักทองเที่ยว และ ปอมมหากาฬ ที่เปนประวัติศาสตรอันยาวนานของพื้นที่นี้ View from bridge that you can see old building and community

54


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

ภาพประกอบที่3.53 บรรยากาศจากทางเขาใหมสูสวนยอย บริเวณกลางพิ้นที่สวน Figure 3.53 The new access from waterfront to the pocket park at the middle of mark

รูป ง.

ลานแสดงไกชน แทรกอยูในชุมชน เปดทัศนียภาพใหสูความเปนชุม ชนเกาแก และภูเขาทอง เชื่อมไปสูทางเดินริมน้ํา Cockfight area in the middle of community

ภาพประกอบที่ 3.54 รายละเอียดรานคา ไดแก กรงนก เครื่องปนดินเผา ขนมไทย มีทั้งสวนแสดงและสวนขายของ Figure 3.54 Shop plan and elevation, there are space for display and by goods

55


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

N

56


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) คําแนะนํา Recommendation

ควรมีการแกปญหาเรื่องสายไฟ ภาพประกอบที่ 3.55 ภาพตัดตามขวางFigure

Wire problem of the existing electric pole so should change the electric pole .ground the wire underneath

3.55 Cross section

ภาพประกอบที่ 3.56 ภาพตัดตามยาว Figure 3.56 Long section north to south

57


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

การออกแบบบาน บานขนาด 4-เมตรคูณ-6เมตร-มีสองชั้น-โดยที่หองน้ําและหองครัว จะอยูชั้นลาง สวนชั้น สอง เปดโลงสําหรับจัดแบงพื้นที่ใชสอยเปนหองนอน รอบๆบาน พยายามจัดใหมีหนาตาง เทาที่จะทําได เพื่อเปนชองแสง และการระบายอากาศ ที่ดี

29 มี.ค. 46/29March 03

3. แผนชุมชน (COMMUNITY) House design The 2-storey building that area each floor is 6x4m. Kitchen and toilet are on the ground floor. On first floor is divided to be bedroom. Around the house are windows as much as we can to be light source and ventilation. Material is wood; it helps to get the old feeling of community and if use the old from existing house can reduce the cost.

วัสดุคือไม เพื่อใหเขากับบรรยากาศเดิมๆ และเพื่อเปนการลดตนทุน จึงควรคัดเลือกเอาไม เกาที่รื้อจากบานเดิม ซึ่งนาจะมีปริมาณมาก มาใชในบานใหมนี้ดวย

ผังชั้นที่ 2 Second floor plan

ผังชั้นที่1

ชั้น 2 Second floor

First floor plan

58


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

การจัดกลุมบาน

Grouping

ในการวางผังชุมชนใหม มีความจําเปนที่จะตองใหนักทองเที่ยวเขามา สัมผัส กับชีวิตชาวบาน ดังนั้น จึงอาจทําใหสูญเสียความเปนสวนตัวไดงาย จึงมี การจัดบานเปนกลุมๆกอน แลวคอยนําไปจัดวางผังในภายหลัง

In the new planning, tourist can come in the community to learn the old life style. So it can effect to privacy. We solve that problem by grouped the house to have some interior space before use these group onto the master plan.

กลุมบานนี้มีประมาณ5หลังตอหนึ่งกลุม ซึ่งจัดวางใหตัวบานโอบลอม กันแบบบานไทยโบราณ ใหเกิดที่วางตรงกลาง ซึ่งที่วางนี้มีความเปนสวนตัวมาก ขึ้น แมทางเดินสาธารณะจะอยูใกลๆ ก็ตาม และจะมีรั้วเล็กๆคั่นกลางกอนจะเขา มายังลานบาน เปนการบอกคนขางนอกวา นี่คือพื้นที่สวนตัว มิใชสวน

29 มี.ค. 46/29March 03

The interior space is like old Siam house style, it increase privacy space for community. Before go in the space, there is a small wall to warn other knows this is not the public space. The plan of each house in the group zigzags a little bit to make some gap between houses. It let light come in and make the image of group more interesting.

นอกจากนี้ ในรายละเอียดของการวางตัวบาน การเยื้องเล็กนอยระหวาง บานแตละหลัง ชวยใหภาพที่ออกมาดูนาสนใจ และ เปนการเพิ่มชองแสงใหกับ พื้นที่ภายในบาน ที่ถึงแมวาจะเล็กนอย แตใหผลที่คุมคากับความรูสึกของผูอยู อาศัย

ภาพประกอบที่ 3.57 ลักษณะตัวอยางของการจัดกลุมบาน Figure 3.57 House Grouping

59


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

3.7 ความเปนไปไดของโครงการ ทั้งในแงของเศรษฐกิจและสังคมการพยายามเก็บความเปนชุมชนเดิม ไดมากเทาไร ยิ่งจะสรางประสิทธิภาพใหกับโครงการไดมากยิ่งขึ้น ซึ่งดีกวาการทําใหมทั้ง หมด โดยนาจะทําใหบรรลุความตองการไดดวยขอเสนอแนะดังตอไปนี้ การใชวัสดุเดิมที่มีอยู ซึ่งปจจุบับบานสวนใหญทําดวยไมซึ่งเรา สามารถนํากลับมาใชไดอีกครั้ง เพราะนอกจากจะประหยัดทุนแลวยังสามารถเก็บความเปน ไมเกา ชุมชนเกาและสัดสวนเกิมไว ซึ่งยอมใหบรรยากาศที่ดีกวาการใชไมใหมและทางน้ํา ยาเคลือบเงาใหม

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

3. แผนชุมชน (COMMUNITY)

3.7 The Possibility and Phrasing of Project Keep existing buildings as much as we can; it would help both economic issue and efficiency to the project. Use existing materials: most of existing house is wood so it can reuse in the new house and give batter look than the new wood with lacquer. Worker is people in community: most of villager has skill of using wood; it can reduce the labor cost. Build path by path: It hard to build all in the same time. So they can build in some path and move people to the other path until finish.

แรงงานชาวบาน ไมเปนวัสดุที่กอสรางไดหลากหลายวิธีและงายกวา การใชวัสดุ อีกทั้งชาวบานมีความชํานาญทางการใชอยูแลว ทําใหลดราคาคาจางแรงงานได สมัยใหมที่ตองการความรูความเขาใจในตัววัสดุ และมี เทคโนโลยีของมันเอง การทําเปนชวง คงเปนเรื่องยากที่จะยายชุมชนทั้งหมดออกเพื่อการกอ สราง ดังนั้นสามารถแยกทําเปนสวนๆแลวยายชาวบานมาอยูดวยกันตรงสวนที่ยังไมไดทํา

60


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

4.เรื่องที่เกี่ยวของ IMPLICATION

61


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

4.เรื่องที่เกี่ยวของ (IMPLICATIONS) 2. IMPLICATIONS [I will expand on each of these points with a couple of sentences of description for each] There are a number of issues I see here: • • • • • • • •

conflicting views of history (is it artefacts alone or people) – the fact that this conflict between the city administration and the community arose is, in part, a testament to the conflicting views of what we mean by history. For the city administration it would appear to be more focussed on buildings or physical infrastructure. For the community it is more focussed on the life of the people in the city and its continuity. The building are, in that case, a backdrop or stage set for the living history. As mentioned earlier, it is this sense of history that makes Venice so vibrant. Our approach to the design favours the people over the buildings. conflicting views of the process of development (how decisions are made and who makes them) – one of the reasons this conflict came about stems from development methodology. Similar problems occurred in most Western cities in the late 50s and early 60s with top-down planning. The rise of advocacy planning and community planning has begun to reduce those conflicts in a longer but more sensitive process of development. conflicting views about the beneficiaries of development (are we doing this simply for tourism?) – It would appear that both the city administration and the community are in favour of improvements to tourism. However, it is not tourism that should drive the design. It is the people who make use of the space everyday. Here, I mean not only the community but all the residents of Bangkok. As an additional benefit, this design is far more satisfying for tourists as well. conflicting views about parks and how they work (pre- and post-Jane Jacobs) – one of the difficulties faced by any park proposal in this site is that it is obscured by the wall. How does anyone find it? Jacobs, in her study of parks, pointed out the importance of diversity. There must be more happening than just the open space itself. Certainly the pier is one element, but what we suggest is that the commercial activity (the selling of crafts in this case) improves the use of the park. Because this other activity brings in people, there is a far greater opportunity of the park’s success. the more basic conflict between green and brown issues - parks or housing? Must it be that kind of choice? – We believe that this conflict is critical. It must be resolved. That is to say, it is not an either/or choice. It must be a both/and choice. More and more we see the untenability of choosing one over the other. This project can provide a vehicle for rethinking how we can resolve this conflict. how we understand the concept of sustainability – the resolution of these green/brown conflicts is one of the central issues of sustainability. However, it is not the only one. There is an opportunity here to see the relationship between preservation, economic development, tourism and sustainability. how we understand human rights and the right to the city – we believe that the poor have an equal right to access to the services and economic benefits of urban life. How can these rights be honoured? This community has offered some useful answers to that question. the opportunity to provide an example for appropriate development.- all of the above issues, if considered meaningfully, can lead us to a far more appropriate approach to development. In training future planners/developers/designers this can be an important pedagogical tool as well.

62


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

5.บทสรุป CONCLUSION

63


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

เราเชื่อวาแบบและแนวความคิดที่นําเสนอนี้ไดคํานึงถึงประเด็นตางๆมากมายดังที่เห็น โครงสรางของรายงานนี้ ประเด็นที่สําคัญที่เราเล็งเห็นก็ คือ 1. ตัวชุมชนปอมมหากาฬเปนชุมชนเกาแกที่มีความสําคัญและเปนสวนหนึ่งของ ประวัติศาสตรของเกาะรัตนโกสินทร ซึ่งดวยตัวชุมชนเองก็มีศักยภาพในการดึงดูดนัก ทองเที่ยว 2. สิ่งที่สําคัญอยางหนึ่งในการเปดมุมมองจากสวนและที่โลงตางๆไปสูภูเขาทอง ให เกิดความหลากหลายและนาสนใจ 3. ตัวกําแพงและปอมเองก็มีความสําคัญทางประวัติศาสตรและบอกเลาเรื่อราวมาก มาย ดังนั้นทางดานทิศใตของกําแพงที่มองเห็นเปน อิฐควรเก็บเอาไวบอกเลาเรื่องราว ในอดีต จากการศึกษาแนวทางในการพัฒนาสวนในแนวทางใหม เพื่อที่จะรองรับทั้งความ ตองการของรัฐบาลตามแนวทางแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมฉบับที่ 9 ที่มุงเนนการ สงเสริมใหชุมชนอยูไดอยางเขมแข็งแลว ยังคํานึงถึงความตองการของชุมชนเองดวย ทั้งนี้เพื่อใหชุมชนมีคุณภาพชีวิตที่ดีและยังประโยชนแกสวนรวม เพราะชุมชน สามารถอยูรวมกับสวนได เพื่อนําเสนอแนวความคิดใหมนี้แก กรุงเทพมหานคร. ในการขอแบงปนที่ดินแกชุม ชน ซึ่งตามประกาศการรื้อถอนโดยกรุงเทพมหานครจะมีขึ้นหลังจากวันที่ 24 มกราคม 2546 เปนตนไป คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติไดเขามาใหการชวย เหลือชุมชนโดยเปนตัวกลางในการตกลงระหวางชุมชนและ กทม.โดยจัดการประชุม ทั้งหมด 2 ครั้ง คือ การประชุมครั้งที่ 10/2546 วันที่ 20 กุมภาพันธ 2546 และครั้งที่ 12/2546วันที่ 4 มีนาคม 2546 ซึ่งครั้งนี้คณะนักศึกษาไดเขารวมการประชุมเพื่อเสนอ แนวทางในเชิงวิชาการ

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

5. บทสรุป

(CONCLUSION)

There are many issues that this report mentions about. The interesting point that we can conclude that are as following, 1.Pommahakarn Community is the historical community. It’s a part of Rathanakosin life. Beside that this community also have a potential to support the tourism. 2. The important thing that can create more interesting visual to the golden mountain is the variation of view from community and another open space to the Golden mountain 3.the wall and battlement are very important to the historical element that can tell many stories from the history to the present which we should to keep as it always be. From the study for the new concept of community and park that have the objective to compromise between BMA and community need. According to the national economic and social policy 9th which have a objective to concentrate on the developing that encourage the local and community economic stability. That support the idea that Community can live with the park. The eviction date was order by court on 24th January 2003 So the National Human right Commission Of Thailand come to help community on process of negotiation with BMA byy arrange ht econferenceOn 20th Feburary 2003 and the second time on 4th March 2003 which is the conference between Governor, Human right commission, Educator, Community reader, NGO, and the press

ภาพประกอบที่5.1 นักศึกษาสถาปตยกรรมนําเสนอแนวคิดใหมที่สวนกับชุมชนสามารถอยู รวมกันได Figure5.1 Architecture students and team of Kmutt present the new

The Office of The National Human rights Commission of Thailand The committee of The Office of The National Human rights Commission of Thailand is and independent organization establish according to the constitution of Thailand 2540. The responsibility of this organization are inspect and report the action which violate the human right of another also purpose the appropriate method to solve the problem between personal or organization According to the clause 56 community have right to participate with development so The committee of The Office of The National Human rights Commission of Thailand ask for BMA to extent the eviction date until the Government pronounce the agreement.

ความรวมมือจากสํานักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ อนุกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ อันเปนองคกรอิสระ จัดตั้งขึ้นตามรัฐธรรมนูญ แหงราชอาณาจักรไทย 2540 มาตรา199 และ200 มีหนาที่หลักในการตรวจสอบและ รายงานการกระทําหรือละเวนการกระทําอันเปนการละเมิดสิทธิมนุษยชน รวมทั้ง เสนอมาตรการการแกไขที่เหมาะสมกับบุคคลและหนวยงานที่เกี่ยวของ จาก

ภาพประกอบที่ 5.2 ผูสื่อขาวและหนวยงานอิสระ เขารวมประชุม Figure 5.2 The Press and Ngo come to the conference

64


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

Mahakarn Fort Community

เหตุการณความเดือดรอนที่ชาวบานชาวชุมชนปอมมหากาฬไดรับจากการที่ กรุงเทพมหานคร จะปรับปรุงพื้นที่เปนสวนสาธารณะ คณะกรรมการสิทธิมนุษยชน แหงชาติไดจัดประชุมเพื่อรับฟงขอเท็จจริง และหาแนวทางการแกปญหาอยางสันติวิธี บนพื้นฐานของการเคารพศักดิ์ศรี ความเปนมนุษย สิทธิ และเสรีภาพของบุคคลยอม ไดรับการคุมครอง มาตรา 46 บุคคลซึ่งรวมกันเปนชุมชนทองถิ่นดั้งเดิมยอมมีสิทธิ อนุรักษหรือฟนฟูจารีตประเพณี ภูมิปญญาทองถิ่น ศิลปะและวัฒนธรรมอันดีของทอง ถิ่นและของชาติ และมีสวนรวมในการจัดการ การบํารุงรักษาและการใชประโยชน จากการใชทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอมอยางสมบูรณและยั่งยืน และมาตรา 56 กระบวนการมีสวนรวมของชุมชนที่เกี่ยวของกับโครงการอยางแทจริง ดังนั้นจากการ ประชุมคณะอนุกรรมการฯ เห็นควรเสนอแนวทางการแกปญหาที่อยูอาศัยชาวปอม มหากาฬ เพื่อขอมติจากการประชุมคณะรัฐมนตรี เนื่องจาก ทางกรุงเทพมหานครไม สามารถตัดสินใจไดเพราะเปนเรื่องของนโยบาย กรุงเทพมหานครสามารถดําเนินการ ไดในเรื่องของกฎหมายเทานั้น ดังนั้นการเสนอแนวทางการแบงสันที่ดิน(Land Sharing) ตองเสนอเขาคระรัฐมนตรีเปนผูพิจารณาและแกไขที่ตัวนโยบาย

The list of Parties in conference

ดังนั้น คณะอนุกรรมการฯ จึงขอความกรุณาจากทางกรุงเทพมหานครใหชะลอการรื้อ ยายชุมชนไประยะหนึ่งกอน จนกวาจะมีมติที่ประชุมคณะรัฐมนตรีในเรื่องดังกลาว ซึ่งคณะกรรมการฯจะเปนฝายดําเนินการในสวนของการยื่นหนังสือกับรัฐบาลและ ประสานงานตอไป

Mr.Winai

ในการประชุมเรื่องการไกลเกลี่ยกรณีพิพาทการรื้อยายชุมชนปอมมหากาฬ เขตมหา นคร กรุงเทพฯ โดยสํานักงาน คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ เมื่อวันอังคารที่ 4 มีนาคม 2546 เวลา 13.00-16.00 น. มีหลายหนวยงานที่มีสวนเกี่ยวของและใหความ สนใจเขารวมประชุมเพื่อหาแนวทางการแกไขรวมกัน ดังนี้ ผูประชุม 1 นายวสันต พานิช ประธานคณะอนุกรรมการ 2 นางสาวอาภร วงสังข อนุกรรมการ 3.นางสาวลดาพร เผาเหลืองทอง อนุกรรมการและเลขานุการ 4.นายพิทักษ เกิดหอม อนุกรรมการและผูชวยเลขานุการ 5.นายเอกชัย ปนแกว อนุกรรมการและผูชวยเลขานุการ

29 มี.ค.46/ 29march03

5. บทสรุป

(CONCLUSION)

The National Human rights Commission Mr.Wasan Panich committee Ms.Arporn Wongsong committee Ms.Ladaporn Paolearngpan committee Mr.Anuruk Krinhom committee Mr.Eakachai Pinkaew committee Mr.Panom Patkun officer Ms.Nalinee Srikasikun Secretary Pommahakarn Fort Community NGO The representative from communities The Representative from community union The Human right of resident union Thai foundation CODI The Ministry of Social Develop and the Secure of Human Mr.Jarupong

Reangsuwan

Vise deputy

BMA Limsakuntong Director of civil engineer Department. Mr.Sukchai Boonma Officer Mr.chumpon Limtrakun Officer Ms.Sukarnya Boonprasert Director of coordinate and Develop section Mr.Sutichai Werawong Community Developer

ภาพประกอบที่ 5.3 เจาหนาที่กรุงเทพมหานครในการประชุม ยืยยัยการยายออกของชุมชน Figure 5.3 BMA Officer in Conference persist that Community must move out

NHA (National Housing Association) Mr.Somsuk Chaipanukiet Vise director of community Sectors Mr. Sinchai Boonpak Architect Ms.Chalermluk Pichetkorn Officer Ms.Suchanya Kutchaptan Developer Educator and Institution Mr.Puchong Mr.Graeme

Senanooch Bristol

Mr.Pongput Mr.Krisana Ms.Veereeya Mr.Marut

Huacheal University Chairman of School of Architecture and design, Kmutt Aursungkomset Architecture student Kmutt Kunvaja Architecture student Kmutt Wanneevechasilp Architecture student Kmutt Nirutiruk Architecture student Kmutt

Press Mr.Pongpol Mr.Chartip

Sarnsamark Suwantong

Reporter Reporter Bangkok bussiness

65


ชุมชนปอมมหากาฬ

คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

ผูเขารวมประชุม สํานักงานคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ 1. นายพนม แพทยคุณ เจาหนาที่ตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชน 2 นางสาวนาลินี ศรีกสิกุล เลขานุการกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ ดัวแทนชุมชนปอมมหากาฬ นายธวัชชัย วรมหาคุณ กรรมการชุมชน และคณะฯ ผูแทนเครือขายชุมชนเมือง คณะทํางานเครือขายสิทธิที่อยูอาศัย 1.นางประจวบ แซสง 2.นางสําลี ศรีระพุก นางสุปราณี แกวเกตุ นางสมศรี สายทอง เครือขายพัฒนาชุมชนและสิ่งแวดสอมคูคลอง นายสมชาย นาคเทียม มูลนิธิชุมชนไท นายนิพนธ กลิ่นวิชิต สถาปนิกอาวุโส นางประดา คงแปน เลขาธิการ ผูแทนกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย นายจารุพงษ เรืองสุวรรณ รองปลัดประทรวงฯ ผูแทนกรุงเทพมหานคร นายวินัย ลิ่มสกุล ผูอํานวยการกองรังวัดและจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน สํานักการโยธา กทม. นายศักดิ์ชัย บุญมา หัวหนาฝายจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน นายชุมพล ลิ่มตระกูล เจาหนาที่ดิน 4 กองรังวัดฯ นางสาวสุกัญญา บุญประเสริฐ หัวหนาฝายประสานและพัฒนา สํานักการ โยธา กทม. นายสุทธิวุฒิ วีระวงศ นักพัฒนาชุมชน สํานักการโยธา กรุงเทพฯ ผูแทนสํานักงานเขตพระนคร นายโกสิน เทศวงศ ผูอํานวยการเขตพระนคร ผูแทนการเคหะแหงชาติ นายโกศล ทองนวคุณ พนักงานจัดการทรัพยสิน 7

Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

5. บทสรุป

(CONCLUSION)

The conclusion of each organization to respond after the conference 1.The Office of National Human Right Commission of Thailand -Report to BMA for extension of time for community eviction -Report the opinion to the Government 2.BMA BMA will back to have a conference again for answer 3.The Pommahakarn Community The Pommahakarn Community prepare the community development proposal 4.The Ministry of Social Develop and the Secure of Human 1. “Ban Munkong” Project by CODI support the foundation for poor community for develops own community by land sharing encourage the community to have a participation in new development. 2. “Ban Eua R torn” Project by NHA purpose a new land for community which must be the highrese resident if community want to live near the old place which not appropriate with the activity of this community because their occupation need the horizontal space such as make a birdcage 5.NGO Purpose Pommahakarn in the new project of Tradionak and cultural community develop There is a great opportunity here to develop new ways of dealing with the development of the city. We see a trend in that direction, certainly with the Humanize Bangkok report. However, although the Humanize Bangkok report talks about inclusion of all residents in the process of development, it does not really talk about the process itself. We believe this too is important. Here, I think, educational institutions must put their efforts forward to work with city officials in expanding these opportunities. We see this design process as a tentative start in that direction – one that offers benefits to all sides in the development process.

66


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

นายสมศักดิ์

ชัยพานุเกียรติ

นายสินธุชัย บุญปกษ นางสาวเฉลิมรัก พิเชษฐกร นางสาวสุชัญญา กัจฉัปทันทน

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

5. บทสรุป

(CONCLUSION)

รองผูอํานวยการกองสงเสริมความมั่นคงการ อยูอาศัย สถาปนิก เจาหนาที่บริหารงานพัฒนาชุมชน นักพัฒนาชุมชน 5

ผูแทนสถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) นางสาวกนิษฐา ปรีชาพีชคุปต เจาหนาที่บริหารอาวุโส ผูแทนนักวิชาการ นักวิจัยเพื่อพัฒนาชุมชน นายภุชงค เสนานุช อาจารยมหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ Mr.Graeme Bristol อาจารยคณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี (มจธ.) นายพงศภัทร เอื้อสังคมเศรษฐ นักศึกษา มจธ. นายกฤษณะ คุณวาจา นักศึกษา มจธ. นางสาววีรียา วรรณีเวชศิลป นักศึกษา มจธ. นายมารุต นิรุติรักษ นักศึกษา มจธ. สื่อมวลชน นายปองพล สารสมัคร หนังสือพิมพกรุงเทพธุรกิจ นายชาธิป สุวรรณทอง หนังสือพิมพกรุงเทพธุรกิจ(จุดประกาย) จากการประชุมไดขอสรุปจากหนวยงานตางๆเกี่ยวกับภารกิจที่จะตองดําเนินการตอ ไปดังนี้ 1.คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแหงชาติ (The committee of The Office of The National Human rights Commission of Thailand)

-ทําหนังสือเสนอความเห็นในแนวทางการแกไขปญหาที่อยูอาศัยเพื่อเสนอยังคณะ นายกรัฐมนตรี -แจงผลรายงานการประชุมไปยังสวนที่เกี่ยวของ รวมถึงทําหนังสือขอชะลอการรื้อ ยายชุมชนปอมมหาหาฬไปชั่วคราวจนกวาจะมีมติของคณะรัฐมนตรีเรื่องการจัดทํา โครงการ “บานมั่นคง”

67


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi

2.กรุงเทพมหานคร (BMA)

ผูแทน กทม.จะเสนอเรื่องขอชะลอการรื้อยายกับผูบริหารของกรุงเทพมหานคร ซึ่งผูมี อํานาจในการตัดสินใจ คือ ผูวาราชการกรุงเทพมหานคร ประธานสภา กรุงเทพมหานคร และปลัดกรุงเทพมหานคร

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค.46/ 29march03

5. บทสรุป

(CONCLUSION)

อยู โดยไดรับความชวยเหลือจากเครือขายชุมชนปริมนฑล และชุมชนสี่ภาค และยังคง รอมติของรัฐบาลอยู

3.ชาวชุมชนปอมมหากาฬ (The Pommahakarn Community) -ดําเนินการจัดทําแผนพัฒนาชุมชนโดยยึดหลักเบื้องตนในการขอแบงปนที่ดินในการ อยูอาศัย ทั้งนี้หากคณะรัฐมนตรีมีมติตามขอเสนอ หนวยงานตางๆไดเสนอแนวทางในการแก ปญหา ดังนี้ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย 1.โครงการ “บานมั่นคง” โดย สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน (องคการมหาชน) จะ สนับสนุนการจัดเตรียมความพรอมของชุมชนในการขอใชสินเชื่อสําหรับคนจนเมือง ในการพัฒนาที่อยูอาศัย โดยชุมชนมีสวนรวมในการพัฒนาในที่ดินเมทุกขั้นตอน โดย ยึดหลักเบื้องตนขอแบงปนที่อยูอาศัย (Land Sharing) 2. โครงการบานเอื้ออาทร โดยการเคหะแหงชาติ ใหขอเสนอการเลือกที่อยูในพื้นที่ ใหม ซึ่งหากเปนพื้นที่ใกลแหลงอาชีพเดิม จะเปนการอาศัยในอาคารสูงซึ่งมีผล กระทบกับวิถีชีวิตของชุมชนดั้งเดิม ที่มีความจําเปนตองใชพื้นที่ในแนวราบ เชน การ เลี้ยงไก ทํากรงนก หรือทําเครื่องปนดินเผา มูลนิธิชุมชนไท ใหขอเสนอในการจัดทําโครงการการอนุรักษศิลปกรรมและสิ่งแวดลอม โดยมีสวน รวมขององคกรชุมชนตนแบบ การอนุรักษศิลปกรรมและสิ่งแวดลอมโดยความรวม มือของDANIDAประเทศเดนมารก สํานักงานนโยบายและแผยพัฒนาธรรมชาติ และสิ่งแวดลอม(สผ.) สถาบันพัฒนาองคกรชุมชน และมูลนิธิชุมชนไท นอกจากนี้ยังมีการสนับสนุนการทํางานจากสถาปนิกชุมชน โดยอาจารยและนักศึกษา คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี ในดานวิชาการ ซึ่งหลังจากการประชุมในวาระนี้ ชาวบานชุมชนปอมไดทําการประชุมวางแผนในการ รับมือกับ กทม. ในเรื่องการรื้อยายชุมชน เนื่องจาก กทม.ยังคงไมใหคําตอบที่เปนทาง การวาจะทําการชะลอวันรื้อถอนใหกับชุมชน ซึ่งชาวบานเตรียมตัวในการเปดเวที ประชาวิจารณเพื่อใหสาธารณะชนรับรูถึงปญหา และยังอยูในระหวางการดําเนินการ

68


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

6.ดรรชนี APPENDIX

70


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

6.

ดรรชนี APPENDIX

Graphs show the static of community

แผนภูมิแสดงขอมูลชุมชนปอมมหากาฬ

Schools โรงเรียนที่เด็กเรียน Occupations

อาชีพ คาขาย Merchant

รับจาง

freelance

นักเรียน

Students

รัOfficer บราชการ วางงาน No job

อื่นๆ

Various From chart : student 25% Freelance 25% Merchant 20% No job 23% Officer 7% and Various 10%

Sex เพศ

เทศบาล สตรีวิทยา ศุภมาศวิทยาคม วัดปรินายก วัดบวรนิเวศ วัดราชนัดดา วัดมุงกุฏกษัตยาราม วัดพลับพลาชัย วัดโสมนัส สวนดุสิต ราชภัฏบานสมเด็จ รัตนโกสินทรสมโภช พ.ต.พ เทคโนโชติเวช ภารดาวิทยาลัย กรุงเทพการบัญชี สวนสุนันทา รามคําแหง อื่นๆ

ชาย Male

หญิง Female

From the chart show ratio between gender (male 55% female 45%)

71


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

Mahakarn Fort Community

29 มี.ค. 46/29March 03

6.

ดรรชนี APPENDIX

INCOME & Expenses

รายรับรายจาย รายรับชุมชน income

คาน้ํา Water supply

คาไฟฟา Electrical

คาใชจาย

Various

Religious

ศาสนา

พุทธ อิสลาม คริสต

72


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

Conference at CODI (First meeting) -Morning conferenceOrganization: CODI There are 30 province from all of part of Thailand joint in this project. The Governor of each province has a position as a leader of project. CODI will only the backer to cooperate the project. The problem CODI face is many of organization try to develop in their own strategies so confusion occurs. The president of conference suggests that activity and participation between community and officer is very important but now the process of work lack of the group who action in participation and activity. The problem CODI focus on - Right of land ownership. - Squalid. - Quality of Health. -Interview with group of architectThe project has 2 kind as following, 1.) Project which corporate with NGO 2.) Project without NGO 1.) NGO give a project to architect to design a new planning of community. This kind have a high possibility to be the real project 2.) No NGO so architect observe the community by themselves then make a decision to choose community to develop. The criteria that they use are -choose the community that have most problem especially the fire. -The community that effect to the policy. -The communities that need help from architect and ready to change their community. The budget that use in project have 2 organization -NHA respond for a planning and facility -CODI respond in project of saving asset and give a fund 100,000 Bath for each community.

6.

ดรรชนี APPENDIX

Summary of meeting at the National Human Rights Commission. Attending: Representatives of the Bangkok Metropolitan Administration Important positions: • Chairman of the BMA • Permanent Secretary of the BMA • Rights-of-way & Land Acquisition Division • Director of Public Works Department • Phra Nakhon District Office Director

173 Thanon Dinso Phranakhon District Bangkok 10200 www.bma.go.th

Representative of the Governor of Bangkok (Mr. Samak Sundararej)

Same address

Representative of the National Housing Authority

905 Nawamin Rd.\ Kholong Chan Bangkapi Bangkok 10240

tel: 02-221-2149

Members of the Pommahakan community KMUTT architecture students and faculty CODI members

The strategies they used are participating with people in community. Let's them to participate in design and mapping.

The new way to solving slum problems. The community and local are the center of management. 1. Community and their network is the owner of project and working with local office. 2. Change the way of doing project from organization working becomes the local community working.(Demand driven) 3. Let's community manage their financial by (fund from each house limitation x number of house) and use that money to develop by themselves. 4. Let's community can learn to manage their village by let them join along the development process. 5. Community can create the plan and choose the organization that they want to be backer. 6. Link the sustainable planning into the community plan. 7. Use the urban development to use the land and environment to the max benefit. 8. Set the national committee consists of community agents and related organizations to make policy directed work and consider the projects.

73


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

6.

ดรรชนี APPENDIX

CODI : How to finding fund.

Choice 1

The way to present the project

(5% to the office)

NHA

Commu

Give

Commu

Network Commu

Present the development plan Commu

CODI Local

Board

govern

Other government organization

NGOs Individual

74


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

6.

ดรรชนี APPENDIX

Choice 2 Municipali

NHA

Technician

Present the development plan

Profession

Local

Local d l Networ

CODI

Give budget

Other government organization

Commu

govern

NGOs

Commu Commu

Board

Commu

Individual

Do by themselves

Hire some contractor

Hire organization

75


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

กฎหมายที่เกี่ยวของในการออกแบบ (Law and Regulation) การควบคุมตาม กฎกระทรวง ฉบับที่ 414 (2542) ตามพระราชบัญญัติการผังเมือง เรื่องการเวนระยะยนจากบริเวณริมฝงแมน้ําเจาพระยาและริมคูคลอง ตามแนวขนานริมฝงคลอง -ใหมีที่วางตามแนวขนานริมฝงคลองไมนอยกวา 6 ม. เวนแตเปนการสรางเพื่อการคมนาคมทางน้ํา การสาธารณูปโภค

ขอบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่อง กฎหมายควบคุมอาคาร 2544 -ขอ 47 บานแถวที่ไมอยูริมทางสาธารณะ ตองมีดานหนาใชรวมกันกวางไมนอยกวา 6 ม.

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค. 46/29March 03

6.

ดรรชนี APPENDIX

Law and Regulation According to the City planning law and regulation clause. 414 (2000) About setback from riverside and canal The area along the canal -Must setback from the canal not less than 6 m.

BMA code 2544 -Clause 47 row of house that not attach to the public must have a sharing space between each row not less than 6 m.

Types of building and river intruded structure that can be acceptable (Habour authority)

สิ่งปลูกสราง 7ชนิดที่สามารถรุกล้ํานานน้ําได (โดยกรมเจาทาฯ) 1.ทาเทียบเรือ 2.สะพานปรับระดับหรือโปะ 3.สะพาน 4.ทอ สายเคเบิล 5.เขื่อนกั้นน้ํา 6.คานเรือ 7.โรงสูบน้ํา

1. Port 2. Pier 3. Bridge 4. Pipe or cable 5. Embankment 6. Boat beam 7. Water supply station

76


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ขาว

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค. 46/29March 03

6.

ดรรชนี APPENDIX

NEWS

ภาพประกอบที่ 5.1 ภาพขาวที่ลงหนังสือพิมพคมชัดลึก กทม.ยังยืนยันใหชุมชนยายออก

ภาพประกอบที่5.3 ชาวปอมฯ ของ แบงปนที่ดินเพราะที่อยูใหมที่ กทม. เสนอไกลจากแหลงทํากินมาก

Figure 5.1 news on newspaper 24July02 :BMA Persist the park project and community must move out

Figure 5.3 Community face to the problem with the new land, which BMA propose to them. They claim that the new land lack of facility job. So they ask BMA for land sharing. (25Aug.03)

ภาพประกอบที่ 5.2 ชุมชนปอมฯของแบงปนที่ดิน 1ซ3 ของสวนแต กทมปฏิเสธขอเสนอ Figure5.2

Pommahakarn community present the land sharing 1:3 of park area ro BMA but BMA refuse. (30 Aug.02)

ภาพประกอบที่ 5.4 กทม.ทุมงบ18ลานบาทเพื่อพัฒนาสวนสาธารณะ แตชุมชนไมยอมยายออก Figure 5.4 BMA Estimate 18 Million Baht for develop the park but The community refuse to move out.

77


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ Mahakarn Fort Community

29 มี.ค. 46/29March 03

6.

ดรรชนี APPENDIX

ขาว ไอทีวี ITV News แกอากาศเมื่อ

:20 มกราคม 46

On Air

: 20 Jan 03

ไอทีวี นําเสนอบทสัมภาษณความรูสึกของชาวบานในชุมชนปอมที่ถูกคําสั่งรื้อถอน ITV. interview people in community about their feeling after BMA give a Eviction order from the court

เธอไมรูวายายไปแลวจะหาเงินจากไหนสงเสียหลานที่เรียนอยูแถวนี้ เพราะ อาชีพอยูแถวนี้เชนกัน She still have know idea how to earn family because she work here and her children study at school opposite this community.

เธออาศัยมา 70 ปแลว ไมรูวาจะไปอยูที่ไหน เพราะคาขายอยูแถวนี้ดวย ไมมี เงินหาที่อยูใหม She live here for 70 years. She have no money to move out and she work 70 year on this area.

หัวหนาชุมชนกลาวถึงแผนการขอบแบงปนที่ดินกับ กทม. Community leader talk about land sharing

ภาพสถาปตยกรรมในชุมชนที่ชางถายภาพมองเห็นถึงคุณคาและความนาสนใจจึงถายทอดผานมาทางภาพ Architectural detail that camera man notice of it value and present through VDO

เธอไมอยากยายออกเพราะที่นี้เหมือนบานที่อยูมานาน อาชีพและอนาคตฝาก ไวกับที่นี่ She don’t want to move from her home and her community will break apart.

78


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

7.บรรณานุกรม BIBLIOGRAPHY

79


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

7. บรรณานุกรม(BIBLOGRAPHY) Bangkok Metropolitan Administration (BMA). Humanize Bangkok Report. Bangkok: BMA, 1998. JACOBS, Jane. The Death and Life of the Great American City. New York: Vintage Books, 1961. www.pps.org/gps/ Landscape : New Concept in Architecture & Design (p.69) By Shunsaky Miyagi 1996 Meisei Publilcation Contemporary Trends in Landscape Architecture (p.51) By Steven L. Cantor 1997 ITP publication

80


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

7. บรรณานุกรม(BIBLOGRAPHY)


คณะสถาปตยกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกลาธนบุรี School of Architecture & Design King Mongkut’s University of Technology Thonburi Thonburi

ชุมชนปอมมหากาฬ

29 มี.ค. 46/29March 03

Mahakarn Fort Community

7. บรรณานุกรม(BIBLOGRAPHY)

Pom Mahakan-Student Report  

A report on the process and the schematic design for the preservation of the Pom Mahakan community