Page 1

Activiteitenverslag 2014

Vlaamse Vereniging voor Geestelijke Gezondheid


1 2

De VVGG ijvert voor een geestelijk gezond Vlaanderen waar goede, menselijke zorg wordt aangeboden en waar mensen met een psychische kwetsbaarheid, zonder stigma of discriminatie, ten volle kunnen deelnemen aan het maatschappelijk leven.

De VVGG

en kennis in actie. We bereikten onze gestelde

De VVGG, een hoogst unieke vereniging in Vlaan-

resultaten van deze inspanningen kan je in dit ver-

deren, brengt de zorgverstrekkers, de patiën-

slag lezen.

ten(organisaties) en de familie (mantelzorgorganisaties) samen, gesteund door een breed maatschappelijk draagvlak. Deze vereniging vertrekt van de gelijkwaardigheid van elke partner en benadert de geestelijke gezondheid vanuit een onafhankelij-

De V V GG v oor v er binding en v oor een geest elijk gez ond V laander en

ke invalshoek. Deze verenging, die aan de basis ligt van de ambulante zorg in België, van patiëntenverenigingen en –vertegenwoordiging, van de wet op de patiëntenrechten, van de aandacht voor beeldvorming in Vlaanderen en van tal van andere realisaties, ijvert voor een geestelijk gezond Vlaanderen, waar goede, menselijke zorg wordt aangeboden en waar mensen met een psychische kwetsbaarheid, zonder stigma of discriminatie, ten volle kunnen deelnemen aan het maatschappelijke leven. Deze missie stuurde de acties van de vereniging in 2014.

2014 in 2014 werden de grote acties van de vereniging verder gezet en verder uitgebouwd: beeldvorming

2

doelen en slaagden er in om nog meer te doen. De

2015 In 2015 treft het sarcasme deze vereniging. Waar de VVGG beleidsmakers opriep om geestelijke gezondheidsproblemen ernstig te nemen en bijgevolge het budget voor de geestelijke gezondheidszorg op te trekken (hoger dan de huidige 0,6% van het BNP), wordt de VVGG nu zelf getroffen door een besparingsronde en wordt 5% van onze middelen weggeschaafd… Dit houdt ons echter niet tegen om onze ambities hoog te houden en nieuwe acties op te zetten om hogervermelde missie te na te streven en Vlaanderen te verenigen. Tijd dus om normaal te doen over psychische problemen.

Dank Dank aan de VVGG-medewerkers Marlien, Karina, Nadine, Nejla, Mireille, Mira, Zehra, Rik, Karin, Bjorn en Koen en alle mensen en organisaties die de acties van de VVGG hielpen realiseren.


1 2

Mensen met psychische problemen lopen daar zelden mee te koop. Om velerlei redenen spreken ze niet over hun problemen, zelfs niet tegen hun nabije omgeving. Slechts 1 op drie van deze mensen zoekt professionele hulp. Terecht groeit in de geestelijke gezondheidszorg de aandacht voor de sociale component van het psychisch ziek zijn en focussen campagnes zich op het bestrijden van uitsluiting en discriminatie. Stigma en discriminatie, houden mensen bijna als een tweede ziekte, vaak tegen een behandeling op te starten, verlagen de kans op slagen van een toekomstige behandeling, verminderen de effecten van lopende behandelingen en zorgen ervoor dat mensen niet de kansen krijgen waar ze recht op hebben. In associatie met Te Gek!? zet de VVGG acties op om het stigma en het taboe te verminderen. De projecten binnen deze associatie, waar de VVGG trekker van is:

Project Geestelijk Gezond Vlaanderen BEE LDV OR M IN G Beeldv or ming gaat ov er men sbeeld, ov er hoe w e naar ander sz ijn k ijk en.

Website Onze publiekswebsite www.geestelijkgezondvlaanderen.be reikt betrouwbare info aan en is tevens bedoeld om de vooroordelen te kunnen counteren en de gezondheidswijsheid te kunnen verhogen. Zie de infoblok. Campagnes Via campagnes als de charter voor een warmere wereld zonder taboe verduidelijken we de baseline van de website: ‘Tijd om normaal te doen over psychische problemen’. Info op http://www.ooitalzogereageerd.be. Voor deze laatste lanceerde de VVGG acht promofilmpjes, die via het vvgg-youtube kanaal meer dan 500.000 viewers bereikte en het aantal sitebezoeken verdrievoudigde.

3

w w w .geestelijkgezondvlaanderen.be: de cijfers op 31/12/14 • In totaal bezochten meer dan 206.000 mensen de website. In 2014 kwamen tweemaal zoveel bezoekers als in 2013. • Meer dan 500 sites hebben ondertussen een verwijzing of een link opgenomen. De meeste bezoekers (85%) vonden de weg naar de site via Google. • Ze brachten bijna 250.000 bezoekjes en bezochten bijna 500.000 pagina’s. • De meest bezochte pagina’s: “borderline”, “stress, overspannenheid en burn-out”, “bipolaire stoornis” en “hulp zoeken”. Voor deze pagina’s scoort de site erg hoog op Google Search. • 1 op 5 keerde nog een of meerdere keren terug. • meer dan 3.100 mensen ondertekenden de charter voor een warmere wereld.

Levende bibliotheek De meest efficiënte strategie om vooroordelen aan te pakken is de contactstrategie. Laat mensen met elkaar praten. Het Levende Bibliotheek project (Human Library) is hierop gebaseerd. Daarbij wordt de bibliotheek als metafoor gebruikt. Patiënten en hulpverleners werden telkens voor een half uur “uitgeleend” voor een gesprek. Na positieve resultaten in meer dan 30 landen en na een try-out in Vlaanderen bereidt de VVGG Levende bibliotheken voor in Sint-Niklaas, Menen, Beernem en Vilvoorde. De uitvoering ervan is voorzien in 2015. Er werd geïnvesteerd in het zoeken en coachen van “boeken”, het stroomlijnen van de aanpak via een draaiboek, en in promomateriaal (logo, beeldmateriaal, rolbanner, leeslampen, tafel en stoelen).


4 3

In elke mens schuilt een verhaal

EEN

OPEN

KO M J I J LANGS VO O R E E N VERRASSEND GESPREK?

BOEK

In de Levende Bibliotheek vind je geen papieren boeken. Je ontmoet er mensen van vlees en bloed. Mensen met een inspirerend verhaal. Over verlies, over geluk, over ziekte, over hoop, over herstel … Elk verhaal is het begin van een goed en persoonlijk gesprek. Eén op één. Van mens tot mens. Blader mee door een open boek over het leven.

OVER

HET

LEVEN

WIL JIJ GRAAG EEN LEVEND BOEK ONTMOETEN? KOM DAN NAAR DE LEVENDE BIBLIOTHEEK. ALS JE MENSEN LEEST, LEER JE MEER OVER HET LEVEN.

Project Iedereen Geestelijk Gezond Onder “vermaatschappelijking van de zorg” bedoelen we niet enkel dat de zorg naar de maatschappij gebracht wordt (waarbij de taak van beeldvormingsacties bestaat in het creëren van een correct en genuanceerd beeld over psychische problemen en mensen die onder deze problemen lijden en waardoor de zorg meer ontvankelijk en acceptabel wordt voor die maatschappij), maar ook dat de samenleving een taak en zelfs de opdracht heeft om mee zorg te dragen voor wie psychisch lijdt. Zorg mag niet enkel naar professionelen toegeschoven worden. Ieder heeft hierin een rol op te nemen. VVGG_levendebib_affiche.indd

1

Dit project, aangekondigd als “Anders is mijn Buur heel Gewoon”, richtte zich in 2014 naar de doelgroep “lokale besturen” en schrijft zich met zijn acties in onder Gezonde Gemeente.

4

03-02-15

23:53

Resultaten Ons aanbod, beschreven op www.iedereengeestelijkgezond.be, werd voorgesteld op de Trefdag van de Vlaamse Vereniging van Steden en Gemeenten (VVSG) (16/10/14) en op onze eigen studiedag “Samen Geestelijk Gezond” (18/12/14) • Steden hebben de mogelijkheid tot een eigen publiekswebsite: www.geestelijkgezondvlaanderen.be/[uwgemeente]. • Er is een ruim aanbod van communicatie- en promotietools. • Willen gemeenten een eigen “geestelijk gezondheidsbeleid” opmaken, dan kunnen ze op onze ondersteuning beroep doen. • Een aanbod van workshops t.a.v. brede bevolking en gemeentepersoneel om om te gaan met stigma en vooroordelen. • De VVGG verzamelde good practices in een inspiratiegids. Plannen Voor 2015 zijn ook acties t.a.v. de doelgroep “arbeid en tewerkstelling” gepland.


1 2

Participatie Steeds meer onderzoek toont aan dat het betrekken van patiënten (en hun omgeving) bij de zorg voor de geestelijke gezondheid en de organisatie ervan de kwaliteit van die zorg aanzienlijk verhoogt. De VVGG organiseerde daarom op 05/06/14 een inspiratiedag rond dit thema: “Participatie als hernieuwbare energiebron. Extra energie voor uw organisatie”. De VVGG verspreidde een “inspiratiedossier” en het participatiecharter: een oproep om patiënten en hun omgeving meer en meer in de zorg te betrekken, op de verschillende niveaus van de zorgorganisatie.

Vlaams Herstelplatform Het Vlaams Herstelplatform, een verzameling van ‘friskijkers’ en innovators in de ggz, verenigt sinds 2012 wie begaan is met het herstel van mensen met een psychische kwetsbaarheid. Nemen deel aan dit platform: vertegenwoordigers van diverse zorgvoorzieningen en -koepels, netwerken ggz, overlegplatforms ggz, patiëntenorganisaties en –groeperingen, familieorganisaties,

K EN NIS I N A CTIE : H er st el en par t icipat ie F eedback ger icht handelen en uit k oms t enmet ing

Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie, geïnteresseerden vanuit thuiszorg organisaties, onderwijs… Resultaten Naast de inspirerende voorbeelden in de vergaderingen van het platform investeert het platform in werkgroepen. Vier werkgroepen binnen het Herstelplatform zijn actief en verenigen geïnteresseerden rond specifieke thema’s. 1. De werkgroep herstelondersteunende zorg buigt zich over de mogelijkheden om opleidingen herstelondersteunende zorg aan redelijke tarieven aan te bieden aan Vlaamse ggz-voorzieningen en onderhandelt daarover met Nederlandse aanbieders. 2. De werkgroep basistraject ervaringsdeskundigheid heeft een curriculum ontwikkeld voor een

5

basisopleiding voor ervaringsdeskundigen. Een samenwerking met de hogescholen Vives en Hogeschool Gent is daarvoor opgezet. De opleiding, bestaande uit dertig opleidingsdag, wordt gerealiseerd met de steun van de provincies Oost- en West-Vlaanderen en van OPGanG. Op 26 januari 2015 is deze opleiding met 19 deelnemers en twee ervaringsdeskundigen/coaches van start gegaan. 3. De werkgroep “blijvende zorg en ondersteuning” organiseert intervisie over de herstelzorg voor langdurig chronisch psychisch zieke personen. 4. Het succes van de eerste Vlaamse Hersteldag (december 2013) en de positieve evaluatie ervan deden smaken naar een vervolg. Ter voorbereiding van de tweede Hersteldag – gepland in november 2015 – werd opnieuw een organisatiecomité opgericht die vorm en inhoud uitwerkt. Plannen Nieuwe werkgroepen zijn gepland of staan in de startblokken: • Werkgroep kwartiermaken • Werkgroep herstel en meten • Werkgroep website herstelplatform • Werkgroep W.R.A.P. • Werkgroep Herstelacademie We plannen tevens een nieuwe afname van de Vlaamse Herstelenquête, zoals reeds afgenomen in 2013 en in Psyche gepresenteerd in 2014.

QIP-GGZ De VVGG neemt deel aan het Quality Indicators Project van de Vlaamse overheid. De VVGG werkte daarvoor, met de werkgroep participatie, de indicator ervaringsdeskundigheid uit.


1 2 3

Feedbackgericht behande-

uit de uitkomstenmeting is het belang-

sium “Feedbackgericht behandelen vanuit een

len en uitkomstenmeting

rijkste resultaat, wel het gesprek over

voortdurend streven naar kwaliteit”. Via publi-

dit cijfer om zo het partnerschap te

caties, lezingen, nieuwsbrieven en de LinkedIn-

versterken. Het eerste doel van het

groep “Feedback in de ggz” worden de geïnte-

model van Feedbackgericht behan-

resseerden op de hoogte gehouden van de

delen is dat de methodiek uit dit mo-

VVGG-acties, interessante events en literatuur.

Participatie op microniveau (in de betekenis van een partnerschap tussen zorgverstrekker en zorgvrager zowel bij voorbereiding, uitvoering als evaluatie van de zorg) draagt bij tot een verhoging van de efficiëntie en effectiviteit van de behandeling, tot de verhoging van de werkalliantie met de patiënt en tot de verlaging van het aantal mensen die in de behandeling afhaken. Deze vorm van participatie wordt gepromoot via het model van Feedbackgerichte Behandeling. Wat? In dit model wordt o.a. voorgesteld om op een regelmatige en formele manier (bv. via het gebruik van vragenlijsten) met de patiënt die relevante topics te bespreken en te evalueren, die in de behandeling het verschil kunnen maken. Niet het cijfer

6

del een concrete ondersteuning biedt voor de behandeling en dus mee leidt tot betere zorg. Resultaten en acties Sinds de lancering van het online instrument Tool voor Uitkomstenmeting (TUM 2.0) in 2011 zijn 524 dossiers aangemaakt en 1080 sessies ingebracht. Dit is twee maal een toename met 48% t.o.v. 2013. 14 ggzvoorzieningen (PZ, PAAZ, IBW, CGG) en 2 zelfstandige therapeuten maken gebruik van de TUM. De VVGG organiseerde op het ggzcongres in september ’14 het sympo-

Verschillende organisaties ontvingen de geaggregeerde data van de door hen ingevulde TUM’s. Plannen Samen met het PC Sint-Camillus bereidt de VVGG educatieve films voor die in de opleidingen zullen worden ingezet. De publicatie van twee wegwijzers hoe feedbackgericht behandelen en uitkomstenmeting naar de praktijk te vertalen is gepland begin 2015. Ook de intervisiemomenten en workshops in 2015 beogen hetzelfde doel. De link met het herstelgerichte werken zal gelegd worden via de hoger beschreven werkgroep “herstel en meten”.


1 2

VVGG als Congresbureau Op 17 en 18 september 2014 had het zevende Vlaams geestelijke gezondheidscongres plaats in Wilrijk - Antwerpen. Het thema was “Wie ben ik voor u? Mensbeelden in de geestelijke gezondheidszorg”. Over de therapeutische relatie in al zijn aspecten, en de wisselwerkingen ervan met de brede samenleving. Het congres ontving 1.079 deelnemers, waarvan 234 sprekers. In 16 parallelzalen werden 242 bijdragen gepresenteerd. Het ggz-congres is een initiatief van de VVP. Zie ook www.ggzcongres.be Samen met het PC Gent-Sleidingen organiseerde de VVGG de studiedag “DSM-5: bedreiging of mogelijkheid? Over de spanning tussen classificatie en praktijk” op 8 april 2014.

VVGG als informatiecentrum Het tijdschrift Psyche, in 2014 aan zijn 26ste jaargang toe, is een kwartaalblad dat bericht over ontwikkelingen in de Vlaamse geestelijke gezondheidszorg. Met artikels en rubrieken wordt een brede waaier aan thema’s bestreken. Psyche wordt gedrukt op ruim drieduizend exemplaren. Een greep uit wat in Psyche verscheen:

Eigen V V GG-act ies

• Van persoonlijke diagnostiek tot zorgstandaard. Gesprek met Jim van Os • Goede zorg voor kwetsbare mensen. Een gesprek met Hans Meganck • Online (drug) hulpverlening. De onverkende tak aan de boom, Herwig Claeys • De attitude van politie tegenover mensen met een psychiatrische stoornis. Nood aan opleiding, Veerle Van Gampelaere & Freya Vander Laenen Zie ook www.vvgg.be/psyche

In onze 22 publieksbrochures die we samen met Fonds Psychische Gezondheid (Nl.) uitbrengen, krijg je bevattelijke info over de besproken psychische problemen. Jaarlijks worden zo’n 30.000 exemplaren verspreid (23.000 in publicatie en 7.000 online). Zie ook www.vvgg.be/brochures

7

Met meer dan 50.000 titels van boeken, tijdschriften, naslagwerken, jaarverslagen, rapporten van studiedagen, brochures en andere bronnen wil ons documentatiecentrum een bijdrage leveren aan een degelijke informatieverspreiding waardoor een stigmavrij geestelijk gezond Vlaanderen een stapje naderbij komt. Zie ook www.vvgg.be/doc

Blik op het beleid De memoranda van de Associatie tussen de VVGG en Te Gek!? en van de VVGG t.a.v. minister Vandeurzen gaven aan waar we in de nieuwe legislatuur de klemtonen wilden gelegd zien. De VVGG bereidt opnieuw de kennismaking voor van de Vlaamse politieke partijen en hun leden in de Vlaamse commissie voor welzijn met de “ggzwerkvloer”. De visietekst van de VVGG over de forensisch psychiatrische zorg in Vlaanderen werd overhandigd aan de minister van Justitie en aan de Vlaamse en federale ministers van Volksgezondheid.

Blik op Vlaanderen en België Deelname aan congressen en studiedagen, aan maatschappelijke dialogen en klankbordgroepen, aan werkgroepen van de Vlaamse werkgroep Suicidepreventie en van de Hoge Gezondheidsraad, samenwerkingen met universiteiten en hogescholen, deelname aan het fonds Koningin Fabiola voor de geestelijke gezondheid, VLESP, enz. Dit alles helpt ons om onze blik op onze omgeving breed te houden, om voeling te houden met wat leeft in de geestelijke gezondheid(szorg) en om daaraan zelf een bijdrage te kunnen leveren.

Blik op Europa Via haar lidmaatschap van Mental Health Europe en CARe Europe (een Europees Herstelplatform) is de VVGG zelf een inspiratiebron voor Europa en een doorgeefluik voor Europese innovatieve of corrigerende impulsen.


Vlaamse Vereniging voor Geestelijke Gezondheid Tenderstraat 14, Gent, www.vvgg.be

VVGG activiteitenverslag 2014  
VVGG activiteitenverslag 2014  
Advertisement