Issuu on Google+

* de Gelderlander 6 Bij carnaval horen dansmariekes. Maar de wereld van de dansgardes is in beweging. Minder marsen en meer polka.

Carnaval WOENSDAG 6 FEBRUARI 2013

Prinsentreffen voltreffer Het grootste groepsportret van carnavalisten in Gelderland. Met z’n honderden poseren voor De Gelderlander. EXTRA 4


, it de regio

sen u Beste men

: og steeds n ij w n e r o h n tamtam e s ie t n e t r keuken.” e v ” e d ? p a n o e k e r ll d a a e w o s r g e Ondank van die ijz een kleine , r h a O a .” ? m d t a h t c gedachten eken e o in z “Van Der S n ij ig w s , e e d e t tad? N en iets me d d a h “Van Der S ij w , tad? Nee “Van Der S in ezelstraat nderd. H a r e e d v l p e o e l d v ke er g in de tij rwarenwin e zaak te tstond, is e d n z t o ij m 2 n 7 o e k 8 e Even teru 1 8 2 1 7 . Der Stad in egint in 18 traat. In 19 s b n a g d V o eigenaren a t t r s e e S d w r H in e u e S d ie d n n r a a e v d na meneer s worden et Hans, t de zaak ik e r M d m r. n e ij e v h H o t Het zit zo: r is m e u broer Wille aam het ro Later verh z . n g n ij n e z g la n e e 6 m 5 s ij 9 u N e zaak. f1 tin d r a a r n o a M o v a d n p e d o em ijn n frisse win e Marinus n e koop en m n r e e it m a le a il van W ijn vader) w uit met (m 0 8 n o De zonen n T e r r e ja t de enk en la leiden. Ik, rtiment in n o e s r s a a w t Paul sr., H r e e h z t ij aarbij breid en gaat de d k n a e a z n e e d g l jr. komt in eer vestigin u m a n P e . rekening. s m r n e o ij k m m a r Er k o d o a v s . egels en b badkamer n e nergieweg ls E e e g keukens, t d e t p , o s n d e an keuk n t huidige p e h r tak aan ee Tijne, neem a n a e r n a l e w r e e h z e en r ij ng d zijn blijv r Stad haa a Stad in zij e t r S D e r n D e a n D V a t n V p a rhuist de naam V it is verkoo e n f e n k e In 2007 ve a e z g e id e verhuizin u is dat be r o o v d Voordat d n e r r rtij. Verwa a p e n r e t x e end: “Wij h c la s n dragen. e e l gen wij we gehaktg e e s z n d e k e d a e a e w z h r z t e n badkam ons op he kken in uw e li t s g lr n e e en smaak v e g e r e a s t b s n , t ij la n b k e Da t h k e u ic m uz n huidige ke io-genoten rijzen zou g p e r e z et plezier e g n e m o o Over onze u n n e a n v g e r r lp a a he ea, ma aup, ma erig en de ij ons. Wij b m n m a ig zijn geen Ik zijn ook geen Bulth r s d e t d d nie Wij hoogstaan opers zijn k r je e k v u t e s z i balletjes.” n o o .O safspraak voor een m ij r n p e d e g jk a li e la s tot een red g a a r g n e kom rs. koffie is ve .” amtam adkamers t b e t n e is ls ju e e g d e Vanaf nu design.” keukens, t r e e d p u n s a t v o , t ar tad r betaalba “Van Der S e p u s n a v ijmegen.” , N d a t in S g r e e w D ie “Van p de Energ o , d a t S r “Van De Hartelijke

groet,

riks

Tijne Hend


EXTRA 3

DE GELDERLANDER WOENSDAG 6 FEBRUARI 2013

Carnaval uit het straatbeeld door Anne Nijtmans

In de binnenstad van Den Bosch of Maastricht moet je komend weekend niet proberen in je normale kloffie over straat te lopen. Hoon is je deel! Je struikelt er over de piraten en namaak-Koreaanse rappers. In hordes trekken ze van kroeg naar kroeg, onderweg bijtankend in een biertentje. Kom daar maar eens om in Gelderland. In de meeste plaatsen lijdt het straatfeest een kommervol bestaan. Carnaval trekt zich terug naar zalen en zaaltjes. Neem Nijmegen. Tien, twintig jaar geleden puilden de cafés nog uit met zotten en narren. Inmiddels moet je er met een lampje zoeken naar verklede feestvierders. Een kennis vertelde dat hij zich voor schut voelt lopen als hij onderweg is naar de feesttent.

In veel dorpen leeft carnaval gelukkig nog volop. Maar ook daar is het dweilen van kroeg naar kroeg aan het verdwijnen. Simpelweg omdat er bijna geen dorpscafés meer zijn. Voor veel jongerengroepen is inmiddels de carnavalswagen waarmee ze alle optochten afkarren tegelijkertijd hun eigen rijdende kroeg. Hier en daar wordt nog wat op straat wordt gevierd. Zoals maandag het Fruusjoppen in Huissen of dinsdag de kroegentocht in Cuijk. Maar het is georganiseerd, niet spontaan. Carnaval, dat zijn hier optochten en feesten in zalen of tenten. In kleine kernen blijft het feest een bindende factor. Het brengt groepen wagenbouwers, muzikanten en artiesten bij elkaar, alleen niet meer echt op straat. Reageren? specials@gelderlander.nl

Straatcarnaval in Huissen. foto Erik van ’t Hullenaar

Verjongen gaat niet vanzelf Carnavalsverenigingen moeten verjongen. Dat gaat niet vanzelf maar het is wel mogelijk. Zeker in de kleine kernen. door Maarten-Jan Dongelmans

I

n een vergrijzende maatschappij moeten ook carnavalisten flink aan de bak. Als ze de feesttraditie tenminste aan de volgende generatie willen doorgeven. En eerlijk gezegd: een Raad van Elf met alleen maar oude bokken is ook niet bepaald een visitekaartje. In de steden van onze regio is het probleem het meest nijpend. Het verenigingsleven staat er op een lager peil, de harde kern van carnavalisten brokkelt gestaag af en tradities vervagen. Veel jongelui vertrekken rond de krokusvakantie op wintersport en verkiezen de skihut boven het hospaleis. Het Nijmeegse Swerte Schaop is een van de uitzonderingen. Voorzitter Patric Tromp (50) vertelt: „Voor ons is het lastig dat we niet wijkgebonden zijn en nergens een relatie mee hebben. Toch kent onze club een verjonging. Vaak via familiebanden. Mijn zoon Dion is de jongste senator. Boven en onder de veertig zijn bij ’t Swerte Schaop met elkaar in evenwicht. Onze methode? Aspirant-senatoren draaien twee jaar mee en stappen in een commissie. Ze hebben echter geen verplichting om vergaderingen mee te maken. Op die manier vallen vooral de jongeren minder snel af.” Voor kleinere kernen ligt het minder moeilijk. Joost Bouwmeister (28), penningmeester van ’t

De Raad van Elf van de Braoiers in Beneden-Leeuwen loopt de feestzaal in. In deze club zitten ook dertigers en veertigers. foto Eveline van Elk

Durstige Bluumke uit Lent prijst zich gelukkig met de leeftijdsopbouw van zijn vereniging. „De slag om de jeugd is lastig maar niet onmogelijk. Een paar jaar terug dreigde ons Bluumke te verpieteren. Na een noodkreet traden vijftien jongeren tussen de 18 en 25 toe. Vaak waren het de wagenbouwers. Die bezaten al het juiste carnavalsbloed.” „Nu telt de vereniging weer 29 stekenleden (de vroegere Raad van Elf; M.-J.D.). Het voordeel van zo’n jonge club is dat een prins makkelijker gevonden wordt en dat sponsoren enthousiast reageren.” Ook het Streupersrijk van Horssen zet in op verjonging. Jos I

COLOFON Redactionele leiding:Anne Nijtmans Vormgeving:Rudi Gerrits Aan dit nummer werkten mee: Maarten-Jan Dongelmans, Babette Pul Foto voorpagina: Theo Peeters

(48) is er vol van. „Wij vieren uitgebreid jeugdcarnaval. Voor de wat ouderen is er carnavalsmaandag een disco en uit groep 8 kiezen we de jeugdprins en -prinses.” „Tijdens de pronkzittingen is er aandacht voor de jeugd. Buutreedners in spe helpen we op weg. Zelfs de boerenbruiloft is dit jaar verjongd. Het bruidspaar is nu begin vijftig. Geen wonder dat het dorpshuis met carnaval vol zit.” In Landhorst-Mill, waar Victor I (32) de scepter zwaait, wordt tijdens de Dolle Dagen zelfs de peuterspeelzaal niet vergeten. Volgens Marga van Crey, getrouwd met een senator van De Peelleuters, zet de vereniging volop in

dg.nl/bijlagen Op deze site kunt u deze special vinden als pdf. Alle vorige specials treft u ook aan op onze site.

op de jeugd. „Dat varieert van een minipronkzitting en een extra jeugdoptocht tot een tonpraoter van twaalf.” De Groessense Deurdreiers die dit seizoen hun 55-jarig bestaan vieren, zijn volgens prins Leo I (52) ‘heel hard bezig’ de jeugd op te zoeken. De prins benadrukt het belang van de goede contacten met de school in het dorp. „Groep 8 is altijd op de eerste pronkzitting aanwezig. Dit jaar deden twee jongens van zestien een sketch over twee oudere Groessenaren. Kijk, dát moeten we hebben met carnaval!”, benadrukt de Dorstlustige Hoogheid trots. De jeugd krijgt ook alle aandacht

Deze Extra is een redactionele bijlage van:

in Ulft. Vice-voorzitter Willy Kempers (58) van de stichting Iseldonk ziet het zelfs als speerpunt. „Bij ons doet de ex-jeugdprins de buut en gaan de scholen gezamenlijk naar de pronkzitting. De kids werken er allemaal aan mee. Inmiddels komen er ook weer nieuwe groepjes wagenbouwers aan.” Die wagenbouwers vormen binnen de kleinere kernen vaak de hoop voor de toekomst. Jongelui die in de winter in de schuur hun praalwagen en een feestje bouwen: het is een prima shot voor het carnavalsgevoel en niet zelden een opwarmertje voor een latere carrière binnen de Raad van Elf. Toch?

*+

Wilt u adverteren in een van onze specials neem dan contact op: in de regio Nijmegen: advertenties.nijmegen@gelderlander.nl, 024-3650646, in de regio Arnhem/Doetinchem: advertenties.doetinchem@gelderlander.nl , 0314-372123


DE GELDERLANDER WOENSDAG 6 FEBRUARI 2013

4 EXTRA

Vooral de jeugd vindt Gangnam style leuk door Anne Nijtmans

De rapper Psy, dit jaar populair met carnaval. foto EPA

New Kids uit Maaskantje was vorig jaar in het hele land een populair thema met carnaval. Feestwinkels konden de pruiken met een matjeskapsel, kenmerkend voor de Brabantse vrienden in trainingspak, niet aangesleept krijgen. Dit jaar zullen we de Koreaanse zanger Psy vaak zien. Zijn nummer Gangnam Style was wereldwijd een hit. Mede door het bijbehorende paardendansje. Het liedje is zo eenvoudig en herken-

baar dat er verschillende carnavalsversies gemaakt zijn. Zo hebben ze in ’s Heerenberg (Waskuupestad) Waskuup stijl. De Brabantse feestzanger Huub Hangop brengt dit jaar zijn Gangnam-versie Hobbelpaard. In Brabant zijn de outfits voor Gangnam Style al bijna uitverkocht. In Gelderland is dit thema vooral populair bij kinderen, volgens Xander Nijhof van feestwinkel Kachelhöltje’s Party Pret uit ’s Heerenberg. Het is niet zo moeilijk om eruit te

zien als de Koreaanse Psy: colbertje (eventueel in een effen kleur met zwarte bies), wit overhemd, zwart strikje, zonnebril en je bent een heel eind. Nijhof van Kachelhöltje’s verkoopt dit jaar aan mannen veel grote jassen. „Van die markiezenjassen in felle kleuren met zwart en goud.” Verder spelen er locale thema’s. „In Azewijn bijvoorbeeld hebben ze een prins die rundveehouder is. Daar doen ze dit jaar veel met koeien.” Bij de carnavalskleding voor vrouwen zitten veel korte jurkjes, of het nu een uniform of iets in piratenstijl is. „Vrouwen lopen er met carnaval graag sexy bij”, is de observatie van de Achterhoeker. Die trend herkent ook Mia Rijssenbeek van Puck’s Party Shop in Nijmegen. „Jonge vrouwen willen

mini. Daarom hebben we mini-verpleegstersjurkjes, mini-legerjurkjes, mini-roodkapjejurkjes en noem maar op. Als het koud is en het feest is buiten, dan dragen ze er een legging of broek onder. Bij mannen is het uniform populair.” De Nijmeegse winkel in feestkleding is deze weken helemaal gericht op carnaval. Een dikke week voordat het feest losbarst is het topdrukte, is de ervaring van Mia Rijssenbeek. „De piek is een dag of drie, vier voor het feest. Hoe later je komt, hoe minder keus je hebt. Degenen die op het allerlaatst komen, maakt het niet zo veel uit, als ze maar wat hebben. Wie echt iets moois wil, komt eerder.” De winkel heeft ook een webshop, partyshop.xl. Met een ruim assortiment in carnavalskleding

5 uit de sixties en punkers en Madonna-outfits uit de jaren tachtig. Populair, niet alleen op webshops maar ook in feestwinkels, zijn piratenkostuums en Tiroler pakjes met lederhosen voor de mannen en dirndjurkjes voor de vrouwen. Ook Kachelhöltje’s uit ’s Heerenberg heeft een webwinkel. „Klanten komen in de winkel de spullen bekijken en bestellen dan op internet”, aldus eigenaar Nijhof.

Outfit kopen 䡵

Holland is het thema van deze jongerengroep. foto Erik van ’t Hullenaar

en themakleding. De prijzen zijn hoger maar de kostuums exclusiever. Die worden niet alleen aangeschaft voor carnaval maar ook voor themafeesten. Het zijn

mooie outfits die vanaf ongeveer 50 euro verkocht worden. Bijvoorbeeld gangsterkostuums à la Boardwalk Empire, rock and roll kostuums uit de fifties, hippies

Wie nu nog een nieuwe outfit wil uitzoeken in een winkel, moet voortmaken. De voorraden zijn natuurlijk aan het opraken. Bekende feestwinkels zijn onder meer Puck’s partyshop in Nijmegen, Feestwinkel Van Beuningen in Beneden-Leeuwen, ’t

Kachelhöltje in ’s Heerenberg, Party Grime Carnavalsshop in Arnhem, Het Feestkasteel in Tiel, Het masker in Wageningen, de Feest-fopshop in Ede, Festivall in Doetinchem of Van Doorn Feestartikelen in Groesbeek. Verder hebben warenhuizen (V&D bijvoorbeeld) een tijdelijke afdeling carnavalskleding. Er bestaan veel webshops maar het is niet zeker of levering voor carnaval nog lukt.

Tweedehands Nogal wat kringloopwinkels verkopen tweedehands carnavalskleding. Met een beetje mazzel ben je voor 10 euro klaar, zeker voor kinderen. Ook op Marktplaats is veel te koop voor mannen, vrouwen en

kinderen en er zijn kostuums voor hele groepen.

Snel resultaat Met een paar goed gekozen accessoires en/of met schminck kun je van jezelf een aardige carnavalsverschijning maken. Denk dan aan hoofddeksels, boa’s, bretels, pruiken of snorren.

Zelf maken Wie handig is, kan zelf iets maken. Veel stoffenwinkels verkopen in deze tijd aparte carnavalsstoffen. Of je kunt bestaande kleren oppimpen. Gekleurd colbertje afbiezen, witte blouse, strikje en zonnebril op en dan ben je net de Koreaan Psy.

Prinsentreffen Ze kwamen met zijn honderden. Voor de twaalfde keer werd het Gelderlander Prinsentreffen gehouden met carnavalsverenigingen uit de wijde omgeving. Doel was een groot groepsportret te maken van zoveel mogelijk carnavalsprinsen en - prinsessen. Dat is weer gelukt. Kijk maar op de website. Nabestellen kan via http://dg.nl/fotobestellen Wie is wie en meer foto’s: dg.nl/prinsentreffen

䡵 foto Do Visser/de Gelderlander


DE GELDERLANDER WOENSDAG 6 FEBRUARI 2013

4 EXTRA

Vooral de jeugd vindt Gangnam style leuk door Anne Nijtmans

De rapper Psy, dit jaar populair met carnaval. foto EPA

New Kids uit Maaskantje was vorig jaar in het hele land een populair thema met carnaval. Feestwinkels konden de pruiken met een matjeskapsel, kenmerkend voor de Brabantse vrienden in trainingspak, niet aangesleept krijgen. Dit jaar zullen we de Koreaanse zanger Psy vaak zien. Zijn nummer Gangnam Style was wereldwijd een hit. Mede door het bijbehorende paardendansje. Het liedje is zo eenvoudig en herken-

baar dat er verschillende carnavalsversies gemaakt zijn. Zo hebben ze in ’s Heerenberg (Waskuupestad) Waskuup stijl. De Brabantse feestzanger Huub Hangop brengt dit jaar zijn Gangnam-versie Hobbelpaard. In Brabant zijn de outfits voor Gangnam Style al bijna uitverkocht. In Gelderland is dit thema vooral populair bij kinderen, volgens Xander Nijhof van feestwinkel Kachelhöltje’s Party Pret uit ’s Heerenberg. Het is niet zo moeilijk om eruit te

zien als de Koreaanse Psy: colbertje (eventueel in een effen kleur met zwarte bies), wit overhemd, zwart strikje, zonnebril en je bent een heel eind. Nijhof van Kachelhöltje’s verkoopt dit jaar aan mannen veel grote jassen. „Van die markiezenjassen in felle kleuren met zwart en goud.” Verder spelen er locale thema’s. „In Azewijn bijvoorbeeld hebben ze een prins die rundveehouder is. Daar doen ze dit jaar veel met koeien.” Bij de carnavalskleding voor vrouwen zitten veel korte jurkjes, of het nu een uniform of iets in piratenstijl is. „Vrouwen lopen er met carnaval graag sexy bij”, is de observatie van de Achterhoeker. Die trend herkent ook Mia Rijssenbeek van Puck’s Party Shop in Nijmegen. „Jonge vrouwen willen

mini. Daarom hebben we mini-verpleegstersjurkjes, mini-legerjurkjes, mini-roodkapjejurkjes en noem maar op. Als het koud is en het feest is buiten, dan dragen ze er een legging of broek onder. Bij mannen is het uniform populair.” De Nijmeegse winkel in feestkleding is deze weken helemaal gericht op carnaval. Een dikke week voordat het feest losbarst is het topdrukte, is de ervaring van Mia Rijssenbeek. „De piek is een dag of drie, vier voor het feest. Hoe later je komt, hoe minder keus je hebt. Degenen die op het allerlaatst komen, maakt het niet zo veel uit, als ze maar wat hebben. Wie echt iets moois wil, komt eerder.” De winkel heeft ook een webshop, partyshop.xl. Met een ruim assortiment in carnavalskleding

5 uit de sixties en punkers en Madonna-outfits uit de jaren tachtig. Populair, niet alleen op webshops maar ook in feestwinkels, zijn piratenkostuums en Tiroler pakjes met lederhosen voor de mannen en dirndjurkjes voor de vrouwen. Ook Kachelhöltje’s uit ’s Heerenberg heeft een webwinkel. „Klanten komen in de winkel de spullen bekijken en bestellen dan op internet”, aldus eigenaar Nijhof.

Outfit kopen 䡵

Holland is het thema van deze jongerengroep. foto Erik van ’t Hullenaar

en themakleding. De prijzen zijn hoger maar de kostuums exclusiever. Die worden niet alleen aangeschaft voor carnaval maar ook voor themafeesten. Het zijn

mooie outfits die vanaf ongeveer 50 euro verkocht worden. Bijvoorbeeld gangsterkostuums à la Boardwalk Empire, rock and roll kostuums uit de fifties, hippies

Wie nu nog een nieuwe outfit wil uitzoeken in een winkel, moet voortmaken. De voorraden zijn natuurlijk aan het opraken. Bekende feestwinkels zijn onder meer Puck’s partyshop in Nijmegen, Feestwinkel Van Beuningen in Beneden-Leeuwen, ’t

Kachelhöltje in ’s Heerenberg, Party Grime Carnavalsshop in Arnhem, Het Feestkasteel in Tiel, Het masker in Wageningen, de Feest-fopshop in Ede, Festivall in Doetinchem of Van Doorn Feestartikelen in Groesbeek. Verder hebben warenhuizen (V&D bijvoorbeeld) een tijdelijke afdeling carnavalskleding. Er bestaan veel webshops maar het is niet zeker of levering voor carnaval nog lukt.

Tweedehands Nogal wat kringloopwinkels verkopen tweedehands carnavalskleding. Met een beetje mazzel ben je voor 10 euro klaar, zeker voor kinderen. Ook op Marktplaats is veel te koop voor mannen, vrouwen en

kinderen en er zijn kostuums voor hele groepen.

Snel resultaat Met een paar goed gekozen accessoires en/of met schminck kun je van jezelf een aardige carnavalsverschijning maken. Denk dan aan hoofddeksels, boa’s, bretels, pruiken of snorren.

Zelf maken Wie handig is, kan zelf iets maken. Veel stoffenwinkels verkopen in deze tijd aparte carnavalsstoffen. Of je kunt bestaande kleren oppimpen. Gekleurd colbertje afbiezen, witte blouse, strikje en zonnebril op en dan ben je net de Koreaan Psy.

Prinsentreffen Ze kwamen met zijn honderden. Voor de twaalfde keer werd het Gelderlander Prinsentreffen gehouden met carnavalsverenigingen uit de wijde omgeving. Doel was een groot groepsportret te maken van zoveel mogelijk carnavalsprinsen en - prinsessen. Dat is weer gelukt. Kijk maar op de website. Nabestellen kan via http://dg.nl/fotobestellen Wie is wie en meer foto’s: dg.nl/prinsentreffen

䡵 foto Do Visser/de Gelderlander


6 EXTRA Carnavalstips 2013 Optocht Huissen De verwachting is dat er zondag 10 februari meer trolley’s door Huissen rijden dan er ooit zullen komen. De carnavalsoptocht vertrekt om 13.30 uur van het Raadhuisplein. Hier staat dit jaar voor het eerst een feesttent waar na afloop de prijzen worden uitgereikt. kraonigezwaone.nl

Fruusjoppen Topdrukte in Huissen op maandag 11 februari. Vanaf 10.00 uur begint het traditionele Fruusjoppen in alle kroegen, zalen en tenten. Om de enorme toeloop op te van-

gen worden dit jaar voor het eerst delen van de Helmichstraat en Vierakkerstraat overkapt.

van Ernem.

Optocht Arnhem Vanaf elf over een ’s middags trekken de praalwagens zondag 10 februari vanaf de Monnikensteeg door Arnhem. Aansluitend worden de prijzen uitgereikt in Musis Sacrum.

Döppertzondag Ronnie Ruysdael is zondag 10 februari te gast op de Duppertzondag in Elst. Het feest begint om 12.00 met de jaarlijkse optocht en gaat tot 18.00 uur verder in de tent op ’t Plein. Carnavalskleding is verplicht en de entree is gratis.

carnavalsoptochtarnhem.nl

Kindermiddag Alle kinderen tot 10 jaar uit Arnhem en omgeving kunnen zaterdagmiddag 9 februari van 14.11 tot 17.11 uur carnaval vieren in de concertzaal van Musis Sacrum. Een greep uit de geplande feestelijkheden: de polonaise lopen, poppenkast kijken, schminken en knutselen. Ouders en begeleiders kunnen terecht in het carnavalscafé

Dweilfestijn Ga mee van café naar café met carnavalsvereniging St. Stevenskrupers op maandag 11 februari. Om 13.11 uur geeft prins Ronald III het startschot op de Grote Markt waarna de dweilende carnavalisten tot 18.00 uur bij de 16 deelnemende cafés langsgaan: consumptie, stempelen en op naar de volgende kroeg. De finale is om 18.11 uur in het Mariken Spiegelpaleis op de Grote Markt.

carnavalinarnhem.nl

batsers.nl

gameevancafenaarcafe.nl

Optocht Nijmegen Knotsenburg, daar zit muziek in. Dit is het thema van de Nijmeegse carnavalsoptocht zondag 10 februari. Ook praalwagens en loopgroepen uit omliggende dorpen als Lent en Puiflijk doen mee. De optocht begint om 14.00 uur en gaat vanuit de In de Be-

䡵 foto William Moore

touwstraat dwars door het centrum naar de Smetiusstraat. De prijsuitreiking is om 17.30 uur bij Café Van Buren alias De Waotermolen. knotsenburg.nl

Rozenmaondag Met bijna veertig jaar aan historie is de Rozen-Maôndag Optocht in Beek een begrip tot in de wijde regio. Vorig jaar telde de grootste stoet van Gelderland meer dan 80 deelnemers. Maandag 11 februari om 14.00 begint de optocht weer vanaf het ge-

Dansgardes: minder mars en meer polka 䡵

Klassieke dansmariekes met pruik en hoed, vorig jaar in Groenlo. foto Jan van den Brink

Bij pronkzittingen horen gardes met dansmariekes. Dat is altijd zo geweest. Maar het wereldje is wel in beweging. Meiden zoeken de uitdaging. De animo voor de traditionele marsdans is minder. „Alles gaat meer uptempo.” door Maarten-Jan Dongelmans

G 䡵

Een Duitse groep laat zien hoe een echte gardedans eruit ziet. foto Gerard Verschooten

DANSMARIEKE HEEFT EEN MILITAIRE OORSPRONG 䢇

䢇 䢇

䢇 䢇

Gardedans stamt uit het Duitse Rijnland en wordt oorspronkelijk gedanst door vrouwen en mannen in militair uitziende kostuums die herinneren aan de Pruisische grenadiersgarde uit de achttiende eeuw. Tot de traditionele uitdossing behoren driekanten steek, witte pruik, uniformjas, petticoat en witte broek (voor de mannen). In Nederland zijn het vooral de vrouwen die zich bij een dansgarde aansluiten. De aankleding verschilt per vereniging. De term dansmarieke of dansmarietje is een vertaling van het Duitse Tanzmariechen, een term die teruggaat op de vroegere marketensters in het leger. In tegenstelling tot de majorette werkt een dansmarieke zonder baton (stok). Een Funkenmarieke voert het peloton dansmariekes aan. De bekendste figuur uit de gardedans is de ‘kaars’. Hierbij wordt het been langs het bovenlichaam verticaal omhooggestoken. De tilfiguren waarbij de dansmariekes door de ‘officieren’ door de lucht worden geslingerd, zijn het handelsmerk van de grotere Duitse dansgardes.

ardedans: het is een wereldje op zich. Dansmariekes zijn er om carnavalszittingen op te fleuren maar de animo voor de traditionele marsdans wordt minder. Toch zijn er allerlei ontwikkelingen. Marcia Dahm van dansvereniging voor garde- en showdans D’ Light uit Nijmegen ziet dat het aandeel gardedans bij carnaval minder wordt. „Meiden vinden het vaak te oubollig.” Maar het fenomeen weet zich toch te handhaven. Dahm legt uit: „De gardedans valt uiteen in marsdans en polkadans. De eerste is de traditionele ouderwetse stijl met dansen in rijen en veel beenvangen en overslag. Je hebt het dan ook over kniepassen, heven (het bovenbeen optillen tot heuphoogte) en de Russische pas, dat is met handen en voeten op de grond en de voeten om de beurt omhoog. Die stijl hoort bij de pronkzittingen en verliest aan populariteit. De tweede gaat richting turnen, maakt gebruik van krachttrucjes en hogere sprongen. Dat trekt de jeugd veel meer aan.” Dahms dansvereniging hanteert overigens de traditionele indeling van aanstormend talent. De miniorenklasse loopt tot acht jaar. De juniorenklasse stopt bij twaalf jaar, terwijl de jeugdklasse zich tussen de twaalf en vijftien jaar beweegt. Ook het Arnhemse dorp Elden loopt daarmee in de pas. Daar staat alles nog in het teken van carnavalsbijeenkomsten. De dansmariekes van carnavalsvereniging De Flabinussen treden op in drie groepen: de mini’s, de tieners en de prinsengarde.

Trainster Lisanne Hartemink werkt van mei tot februari één keer per week met haar pupillen. Haar moeder Sylvana wast de danskleren, strijkt en kijkt ze na en geeft adviezen, terwijl Hans Lucke, ‘vader van de garde’ en lid van de Raad van Elf, als spreekbuis en grote regelaar fungeert. Lisanne Hartemink stelt zelf de gardedans samen. Per groep is dat een optreden van ruim twee minuten. „Dat lijkt niet lang, maar het is enorm explosief. We treden op in het traditionele gardepakje in rood en wit, zonder pruik maar wel met knotje.” Een van de uitdagingen voor de gardemeiden is het afstappen van traditie en het brengen van hippere muziek in een vlotter tempo. Minder mars en meer polka kortom. Trainster Hartemink: „Alles gaat in up tempo en ik stop telkens weer nieuwe elementen in de dansen. Iedereen mag trouwens meedoen, ook als dat ten koste gaat van de kwaliteit. Dat laatste natuurlijk tot op zekere hoogte.” „De gezelligheid onderling geeft ons allemaal een kick. Iedereen tekent graag een jaartje bij. Tekenend voor de sfeer: de warming-up is bij ons vaak een moment van kletsen en lachen terwijl we lekker op de grond liggen te strekken.” Ondanks alle lol zijn de danseressen best kritisch op zichzelf en de collegaatjes. „Na afloop van een optreden is er altijd evaluatie. De meiden zijn dan behoorlijk hard voor elkaar en spreken elkaar aan op kwaliteit. Videobeelden vormen een welkom hulpmiddel.” „Maar de ambitie reikt niet zo ver dat we aan wedstrijden meedoen. Bij het woord toernooi krijgen we het gebrek”, lacht Lisanne Hartemink.


7

DE GELDERLANDER WOENSDAG 6 FEBRUARI 2013

meentehuis van Beek. Ook het vorig jaar succesvolle Beeks Buuten tussen Spijker en Sous staat weer op het programma. Beelden van de optocht worden live uitgezonden door Omroep Gelderland. rozenmaondag.nl

Zandbieters In Harreveld alias Zandbietersdorp rijden de praalwagens zondag 10 februari vanaf 14.30 uur door de straten met aansluitend feest met Bedrock en kinderdisco in zaal De Boer. Om 18.00 uur volgt de prijsuitreiking. Maandag vanaf 12.11 uur staat het frühshoppen op het programma, ’s avonds is er een Hollandse avond en dinsdagavond tot besluit een Groot Slotbal. zandbieters.harreveld.nl

Olde Wievenbal In Beek en Loerbeek staat donderdag 7 februari weer het traditionele Olde Wievenbal op het programma. Om 13.11 uur trekken de Olde Wieven op een huifkar van kroeg naar kroeg.

en eindigt op de Bilderbeekstraat. Een jury beoordeelt de deelnemers onder meer op verlichting, muziekkeuze en afwerking. lichtjesoptochtboxmeer.nl

dosvlegels.info

Kuukse elfkroegetocht Zonder stempelkaart geen Kuukse elfkroegetocht. Dinsdag 12 februari van 11.11 tot 19.11 uur hebben deelnemers de tijd om de tocht der tochten te volbrengen. Doel is in alle deelnemende kroegen een drankje te nuttigen in ruil voor een stempel en een onderscheiding als beloning. Meedoen kan als recreant in je eigen tempo of als wedstrijdrijder op rolschaatsen met een touw vast aan een teamgenoot. De prijs voor een stempelkaart bedraagt 7,50 euro en is te ver-

Optocht van de kinderen van de Vuurvogel 1 in Malden. foto Theo Peters

krijgen bij de deelnemende kroegen of via de website of de speciale app op facebook. elfkroegetocht.nl

Lichtjesoptocht Zaterdag 9 februari om 19.30 uur praolt en straolt Boxmeer tijdens de 13de Lichtjesoptocht. De start is bij café Het Vertrek aan de Stationsweg

Metworstrennen Boxmeerse vrijgezellen kunnen maandag 11 februari aantreden voor de Metworstrennen. De paardenrace dateert van 1740 en begint rond 9.30 uur in het Vortums veld tussen Sambeek en Vortum-Mullem. De winnaar van de laatste rit, de ‘Kunningsrit’, haalt als kersverse koning de jaarlijkse schenking van goederen aan de metworstvereniging op waarna hij wordt gekroond. Het ‘Kunningsbal’ wordt gehouden in Hotel Riche. metworst.nl

Liesbeth Boef, trainer van de Waalsterretjes: liever simpel maar wel allemaal gelijk dan moeilijk en onregelmatig. foto Theo Peeters

‘Het blijft natuurlijk een kwestie van oefenen’ Wat is een carnavalsstad zonder dansgarde? Knotsenburg maakte het ruim tien jaar mee. Tot het moment dat Liesbeth Boef en Inge van Gent na de Dolle Dagen van 2005 met De Waalsterretjes startten. „We zagen al die Duitse dansgardes en dachten: ‘kom op, het kan toch niet zo zijn dat Nijmegen dat niet heeft’. Na een tocht langs de scholen lukte het met acht meiden beginnen. Nu staat de teller op achttien, met drie belangstellenden in de wachtkamer”, vertelt trainster Liesbeth Boef. Zelf startte ze haar danscarrière bij De Rakkertjes van carnavalsvereniging Het Geberste Kruukske en later bij De Marina’s. Daar stopte ze in 1986. Bewust werd gekozen voor een Knotsenburgse dansgarde. „De

gardes die er vroeger in Nijmegen waren, kwamen uit de carnavalsverenigingen voort. Omdat die steeds minder danslustige meisjes in hun ledenbestand hadden, is het opgehouden. En die meisjes zijn er nog steeds niet. Vandaar een garde die niet verenigingsgebonden is.” De Waalsterretjes trainen één keer per week met een rustpauze in de maand april. Tijdens het carnavalsseizoen treden ze zo’n twintig keer op. Vooral bij de tieners ziet Boef een echte ontwikkeling:

Dansen worden steeds strakker en uitdagender Liesbeth Boef, trainster

„Dansen wordt steeds strakker en uitdagender. We trainen in twee groepjes. Zestienjarigen huppelen liever niet met achtjarigen. Bij de oudere dansmariekes zie je moeilijker passen en meer werken met de armen.” Echt moeilijk zijn de aangeleverde choreografieën van Liesbeth Boef overigens niet. „Er zit nauwelijks radslag bij of spagaat. Liever simpel en allemaal gelijk bewegen, dan te ingewikkeld en meiden die niet helemaal mee kunnen komen. Maar het blijft natuurlijk een kwestie van oefenen. Been op tafel en maar rekken”, vindt de trainster. Haar muziek haalt ze van dansgarde-cd’s uit Duitsland. Ook stukken van Borsato en Rieu heeft ze al eens gebruikt. „Als het maar staccato is, dan lukt het.”

De dansmariekes van carnavalsvereniging de Flabinussen in Elden. eigen foto


Sanadome

De bronnen van Nijmegen

Februari voordeel waardecheques

Waardecheque

Dag- of avondentree • Detoxen • OPI nagels lakken en hand • & onderarm massage

Sanadome

ter waarde van

€5

Totaal €15

pp

pp

Vijf euro per persoon Geldig t/m 28-02-2013, max. 4 personen per cheque. Het dragen van badkleding is verplicht. Niet geldig in combinatie met andere acties.

Inwisselbaar bij de entree Dag (van € 29,50 voor € 24,50) of Avond (van € 23,50 voor € 18,50) van het Thermenlandschap

Waardecheque

Sanadome

ter waarde van

€5

pp

Vijf euro per persoon Geldig t/m 28-02-2013, max. 4 personen per cheque. Wij adviseren u vooraf te reserveren. Reserveren ter plaatse o.b.v. beschikbaarheid. Niet geldig in combinatie met andere acties.

Inwisselbaar bij reservering van de Detox Rasul (van € 20,00 voor € 15,00)

Waardecheque

Sanadome

ter waarde van

€5

pp

Vijf euro per persoon Geldig t/m 28-02-2013, max. 4 personen per cheque. Wij adviseren u vooraf te reserveren. Reserveren ter plaatse o.b.v. beschikbaarheid. Niet geldig in combinatie met andere acties.

Inwisselbaar bij reservering van OPI nagels lakken, onderarm- en handmassage (behandeling van 25 minuten, van € 17,50 voor € 12,50)

Sanadome • Weg door Jonkerbos 90 • 6532 SZ Nijmegen • Informatie en reserveren (024) 359 72 80 • www.sanadome.nl • info@sanadome.nl


Carnavalspecial