Issuu on Google+

Suplementi Mjekësor Almedicus www.almedicus.org

Te

tor

28

_16

S

U

IC

D E

M L

A

Në vazhdimësi të fushatës së muajit Tetor të luftës kundër Kancerit të Gjirit, revista mjekësore ALMEDICUS, botim zyrtar i Fakultetit të Mjekësisë, vjen si suplement i bashkangjitur në Gazetën Shqiptare me titullin:

Breast Cancer, It’s up to you! Tashmë që prej 28 Tetorit, ALMEDICUS do të botohet si suplement i Gazetës Shqiptare duke i ardhur pranë një game më të gjerë lexuesish. Në çdo javë të suplementit do të trajtohet një patologji e caktuar. Qëllimi ynë kryesor është të botojmë një publikim cilësor që komunikon me efektivitet një informacion të saktë dhe të rifreskuar mjekësor. Edukimi mjekësor dhe ndërgjegjësimi ndaj çështjeve të shëndetit publik përbëjnë një komponent kryesor në krijimin e një shoqërie të qytetëruar dhe një kusht paraprak në marrjen e përgjegjësive për të ndërtuar një shoqëri të shëndetshme .

Çdo të enjte në Gazeta Shqiptare


Tetor 2009

Fakulteti i Mjekësisë , UT

STUDENTORE

GAZETA

LMEDICU Fakulteti i Mjekësisë, Fakulteti i Infermierisë, UT Botimi nr. 8, Tetor 2010; Tirazhi: 1500

PETICION

Dep. i komunikimit në UT

Studentët e sapodiplomuar MASH synon të të Shëndetit Publik: Intervistë me z. Demo

dobësojë universitetet publike Fq. 4

“Të gjithë të hyjmë në master”

Ndërpriten punimet për zgjerimin dhe rikonstruktimin e biblotekës së fakultetit Fq. 2

Fq. 6

Intervistë Intervistë me z. Qafoku

S

“Komoditeti mund ta ketë emrin edhe konvikt”

U

IC

Të diplomuarit e parë të degës “Shëndet Publik”!

D E

M L

Fq. 5

Mos studio sot atë që mund të kopjosh nesër Fq. 12

Fq. 6

Kongresi i 18 i A Federatës Ballkanike të Mjekësisë Laboratorike

Info Prof.Sallabanda

Organizimi i Terapisë Intensive Pediatrike në ditët e sotme Elsid Sulaj

Zhvillimi i fizioterapisë dhe roli i saj në fushën e mjekësisë Fq. 13

Orarin mësimor mund ta shkarkoni në

Faqja_2 V o l u m e

Fq. 11

2,

Issue

8

.almedicus.org

www


www.almedicus.org

_2

Ariela Pogaçi Mjekësi e Përgjithshme Viti i pestë

Dhe ja ku u gjëndëm përsëri në fushën e betejës… Përgëzojmë si fillim, gladiatorët e sapo diplomuar dhe i urojmë suksese në betejën e tyre të re : PUNEN! Kurse ju , që sot rifilloni luftën me: gjumin e mëngjësit, kujtimet e bukura të verës të sunduara nga deti i kaltër dhe dielli i nxehtë, dëshirën e kafesë apo maçhiato-s si gjënë e parë sa del nga shtëpia, autobusat e mbushur plot që i kapni me një vrap të pamëshirshëm për mushkritë, dembelizmi i herë pas hershëm që të fton në gjumin e ëmbël të netëve të ftohta, pra ju plejadë luftëtarësh, ju të etur për dije, ju që ndonjëhrë vuani dhe nga sindroma e studentit të mjekësisë, ju që me zi prisni të bëni një kartelë, ju që ju gëzon zemra sa herë dëgjoni një pacient për të bërë një diagnozë, ju që në një sallë operacioni e shihni bisturinë me ëndje duke ëndërruar ditën që do jeni ju vetë që do ta përdorni, nga zemra ju urojmë mirëseardhjen në këtë vit të ri shkollor, me krahë të lehta në betejën tuaj dhe suksese të mëtejshme në rrugën e gjatë dhe të mrrekullushme drejt profesionit tuaj më human që ekziston. Dymijë vjetë më parë mburrja më e madhe ishte të ishe magjistari I një fisi, sot mburrja më kryelartë është të thuash: Unë jam DOKTORR! Më vjen ndërmend një shprehje e cila thotë duart

Mirësevini e doktorrit janë duart e Zotit , kjo tregon më së miri se sa fisnik është profesioni të cilin ne përvetsojmë gjatë viteve të studimit në fakultetin tonë, Fakultetin e Mjeksisë. Dimensionet e fisnikërisë në profesionin tonë janë gjithmonë në përkushtimin, me të cilin ne do të tregojmë në asimilimin, e asaj që do na duhet të marrim për tu shërbyer sa më mirë pacientëve, të cilëve do t’Iu shërbejmë në periudhën post dipllomim. Hierarkitë sipas rethanave janë të ndryshme, por parimet janë gjithmonë njësoj , respekt për më të madhin , dashuri për më të voglin. Tradita e fakultetit tonë gjithmonë është referuar në këto parime duke na injektuar drogën e pastër të ndershmërisë, dashamirësisë dhe mirësjelljes. Kur dielli lind, lulet e diellit e ngrënë kokën drejt tij për të marr jetë nga rrezet e zjarrta që përcon, andaj në emër tonë, luleve të brishta, po marr përgjegjësinë të përçoj një falenderim të veçntë për mentorët tanë durimplot, për udhëheqësit tanë të pazëvëndësueshëm, për pedagogët tanë të adhurueshëm që çdo ditë e më shumë na udhëheqin drejt dritës në fund të tynelit të errët dhe misterioz që hap pas hapi na intrigon për të prekur dhe ndjerë ngrohtësinë e asaj drite verbuese por plot jetë: emri DOKTORR! Përgjithsisht në jetë e kemi të vështirë të ndajmë e ti atribuojmë sukseset tona dikujt por , mbas para dhe gjatë cdo suksesi të gjithkujt, në jetë është familja, prindrit, vëllai, motra , kontributi I të cilëve në arritjet tona, vecanërisht të

S

U

studenteve të mjkesisë është i pamat! Në emrin tim, por jam e bindur se dhe në emrin tuaj, është domosdoshmërisht e nevojshme që në këtë mirëseardhje të përcjellim një falenderim të veçantë për familjet tona, ku pa kontributin e tyre do ta kishim të pa mundur të arrinim këtu ku

IC

D E

jemi sot! Faleminderit prindër të dashur! Tani forca dhe kurajo të bëjmë një hap tjetër të rëndësishëm për jetën tonë, një hov më shumë për të ardhmen tonë dhe një aksion tjetër për krenarinë e familjes sonë !

www.almedicus.org M L A

Ndërpriten punimet për zgjerimin dhe rikonstruktimin e biblotekës së fakultetit Jana Nano Mjekësi e Përgjithshme Viti i pestë Prisja që këtë vit shkollor do të gjeja të përgatitur një ambjent të ri studimi në ambjentet e biblotekës së fakultetit. Mendova që do të gjeja një sallë të madhe, me kushte komode dhe kompjutera ku mund të kishe akses të lirë në Internet. Përfytyrim shumë i drejtë që në momentin kur përmend fjalën student apo fakultet. Sallat e studimit apo biblotekat janë pjesë e pandashme e makrostrukturës së një ambjenti akademik. Pa to, mesiguri duhet të rishikojmë përkufizimet e terminologjisë se çfarë është një student.

punimet ishin ndërprerë . Ata nuk ishin në dijeni të arsyeve. E pra, viti shkollor ka filluar dhe Fakulteti i Mjekësisë ka një biblotekë modeste me kapacitet prej 25 vetësh. (Mjaft qesharake krahasuar me numrin e përgjithshëm të 3000 studentëve të FM) Godina e re e Fakultetit qe një investim me të vërtetë shumë i domosdoshëm dhe ka dalë shkëlqyer. Por në gjithë atë mori klasash, auditorësh nuk është menduar aspak për krijimin e një sallë studimi ku të paktën në orët e lira studentët të mos i shohësh kafeneve.

Çfarë jemi ne?

Sikur të mos mjaftonte, pasurimi i biblotekës me libra të rinj është një proces që pothuajse nuk ekziston. Po t’i hedhësh një sy revistave të huaja, vë re se ajo më e fundit mban vitin e botimit 2001. E kjo ndodh pikërisht në Fakultetin e Mjekësisë ku rifreskimi i informacionit matet me minuta.

Pyeta punonjësit e bibliotekës dhe më thanë që

Pa koment!


www.almedicus.org

_3

Organizata Almedicus

Stafi i Gazetës “Almedius”

ALMEDICUS është një organizatë rinore joqeveritare jofitimprurëse. U themelua si inisiativë e studentëve të Fakultetit të Mjekësisë, Universiteti i Tiranës. Ajo përfshin në gjirin e saj studentë dhe profesionistë të rinj shumë të talentuar dhe kreativë, të cilët ndihmojnë në përmbushjen e qëllimeve të saj dhe zhvillimin e suksesshëm të shumë ideve dhe projekteve ambicioze. Fillesat e këtij grupimi morën trajtë me botimin, për herë të parë, të gazetës së studentëve të Fakultetit të Mjekësisë. Praktikisht, ajo u shndërrua në zërin e tyre. Studentët e FM, më në fund patën një organ jo vetëm informativ në aspektin e të rejave në shkencat mjekësore, por në të njëjtën kohë, ajo shërbeu si një mjet shumë i rëndësishëm për të pasqyruar dhe evidentuar problematikat që shqetësonin studentin. Për të vazhduar më tej misionin tonë , duke patur mbështetjen dhe besimin e pedagogëve dhe gjithë studentëve të FM, më 1 Mars 2010, ALMEDICUS, rregjistrohet si subjekt juridik me vendim gjykate. Tashmë ALMEDICUS përfaqëson një organizatë studentore,jo qeveritare, jo fitimprurëse, e rregjistruar juridikisht, që operon në fushën e shëndetësisë duke mbrojtur interesat e studentëve të Fakultetit të Mjekësisë nëpërmjet gazetës, por jo vetëm. Që prej Janarit 2010 ajo boton revistën mjekësore ALMEDICUS për t’i ardhur sa më pranë pacientëve të Qëndrës Spitalore më të madhe në vend ‘’Nënë Tereza’’ dhe mbarë komunitetit qytetar, si objekti kryesor i punës së mjekëve të ardhshëm.

Drejtor Dea Qirjaqi Kryeredaktor Gentian Asllanaj Enita Metaj

Redaktorët në degët:

nga vetë studentët e FM. Shumë shpejt çdokush mund të ketë në dorë këtë doracak xhepi ku mund të marrë një informacion të shpejtë në lidhje me patologjitë kryesore të organizmit tonë. 10. ALMEDICUS në bashkëpunim me organizatën kosovare KISCOMS organizojnë për herë të parë në Shqipëri: Kongresin e II të Shkencave Mjekësore, Tirana 2010, i cili u mbështet fuqishëm drejtëpërdrejtë nga Kryeministri i Shqipërisë Prof. Dr. Sali Berisha

4. Janë ndërmarrë fushata sensibilizuese me bashkëpunimin e firmave farmaceutike NOVARTIS dhe ROCHE në Ditët Ndërkombëtare të Veshkave, Hepatit, Shëndetit etj në muajt Nëntor 2009, Prill, Maj 2010 5. Organizohet protesta e pare e studentëve të Fakultetit të Mjekësisë për përmirësimin e cil ësisë së mësimdhënies dhe rritjen akademike.Kjo lëvizje studentore e inicuar nga ALMEDICUS, hartoi projekt-rregulloren e Universitetit te Tiranës dhe përfaqësuesit e ALMEDICUS u ftuan drejtpërdrejtë nga Rektori i Universitetit të Tiranës Prof. Dr. Dhori Kule, në mbledhjen e përgjithshme për miratimin e saj. 6. Janë organizuar trajnime të ndryshme në ambjentet e Fakultetit të Mjekësisë 7. Bashkëpunohet ngushtë me Kryqin e Kuq Shqiptar, programi i rekrutimit të dhuruesve të gjakut, CLUB 25, ku vullnetarë nga fakulteti ynë ndihmojnë në fushatat sensibilizuese, promovuese dhe rekrutuese ne lidhje me dhurimin e gjakut të sigurtë nga të rinjtë 8. Është botuar Atlasi i Aparatit MuskuloSkeletik, një punim i realizuar nga 3 studentë të FM nën mbikqyrjen e profesorit të nderuar Gazmend Velçani. Një atlas bashkëkohor me ngjyra, mjaft praktik, i përgatitur saktë me terminologji anatomike në gjuhën latine. 9. Ka përfunduar faza e parë e përgatitjes së botimit të një libri xhepi mjekësor të përgatitur

S

IC

Farmaci Evi Hoxha Raserida Capele Stomatologji Iris Peçini Elda Dervishi Shëndeti Publik Alban Hasanaj Ledja Moçi Infermieri Gjergj Leka Elsid Sulaj

D E

1. Botohet një herë në muaj gazeta e studentëve të Fakultetit të Mjekësisë

3. Është projektuar dhe mirëmbahet faqja zyrtare e organizatës www.almedicus.org

Për më tepër informacion vizitoni faqen www.almedicus.org ose na kontaktoni në Facebook.

U

Që nga dita e krijimit ALMEDICUS ka vënë në jetë këto veprimtari dhe projekte:

2. Botohet një herë në tre muaj revista mjekësore ALMEDICUS e cil a shpërndahet falas ne ambjentet e QSUT dhe në pikat kryesore të shitjes në Tiranë

Kushdo që ka dëshirë dhe e gjen veten në vazhdimësi të frymës dhe vizionit të ALMEDICUS është i mirëpritur të bëhet pjesë e bashkësisë sonë.

Mjekësi e Përgjithshme Armela Molla Vebiana Ismailaj Jonila Saka Klodi Selmani Marinela Kumaraku

Psikologji Renina Varfaj Anisa Topoviti Lisiana Demiraj Urim Breçani

M L

ORGANIZATA ALMEDICUS DREJTUESIT EKZEKUTIV

A

Drejtor Ekzekutiv: Taulant Muka

Grafik/Design Albana Muka

Kryetare e Bordit Drejtues: Jana Nano

Kontakt Cel: 0693585558 email: info@almedicus.org

ANTARË BORDI: Ani Tusha

almedicus@hotmail.com

Blerta Hamolli Fjorda Koromani Zamira Kalemaj

DEPARTAMENTET Departamenti i Informarcionit ( Jana Nano)

Kontakt

Departamenti i Financave ( Ani Tusha)

Adresa: Rruga e Dibrës, nr.371, Fakulteti i Mjekësisë, Universiteti i Tiranës

Departameni i Aktiviteteve Departamenti i Studimeve ( Renina Varfaj) Departamenti i Zbatimit ( Eni Tresa) Departamenti i Lobimit ( Anisa Topoviti)

Cel: 069 35 85558, 069 4320028 E-mail: info@almedicus.org ; almedicus@hotmail.com


www.almedicus.org

_4

Intervistë me Drejtorin e Departamentit të Komunikimit pranë Rektoratit të Universitetit të Tiranës z. Ervin Demo

MASH-i dhe Ligji për Arsimin e Lartë synojnë të dobësojnë dhe shkatërrojnë universitetet publike duke i dhënë prioritet atyre private. Pedagogët nuk reagojnë... Jana Nano pikën ku bëhet fjalë që është vetë shteti ose organet kopetente që nuk luajnë rolin e tyre rregullator. Shumë prej pedagogëve kur pyeten në lidhje me arsyet pse shkojnë në universitete private, përgjigjen se përftojnë të ardhura ekonomike të kënaqshme dhe jo shumë për përfitimin e shkëmbimeve akademike aq shumë të përfolur. Pra, nuk bëhet fjalë për shkëmbim akdemik, por ekonomik. Universiteti i Tiranës ku ata janë të kontraktuar , nuk arrin të plotësojë këto kërkesa financiare dhe nga ana tjetër edhe vet politikat aktive të Ministrisë së Arsimit nuk lehtësojnë aspak këtë proces, përkundrazi e dëmtojnë.

Këshillat Studentorë. Kjo ka krijuar një vakuum qoftë në cilësinë e kërkesave, mënyrën sesi kanë funksionuar ata apo shprehjes së shqetësimit që kanë studentët ekselentë. Ka qënë eksperienca ime si pedagog e cila më ka nxitur të filloja këtë nismë.

Universiteti i Tiranës ka në synim një projekt gjigand p ë r ndërtimin e një K o r p u s i U n i v e r s i t a r ku do t ë përfshihen të gjitha fakultetet e UT. Në ç’pikë jeni me këtë projekt? A është shfaqur ndonjë problematikë deri tani?

Objektivat e rrjetit janë të bazuara mbi një llogjikë të thjeshtë. Objektiva t e tij duhet të jenë në sinergji të plotë me vetë objerktivat që kanë pjesëtarë të rrjetit dhe Universiteti i Tiranës, njëkohësisht.

Këtë vit fondet e universiteteve publike janë shkurtuar me 20 million$. Është e njëjta kosto që do të duhej për të realizuar Korpusin Universitar. Kjo është 25% e buxhetit të Arsimit të Lartë. Pyetja që ngrihet natyrshëm : A e prek cilësinë e shërbimit që ofrojnë universitetet publike? Patjetër që po. A prek ky shkurtim në fonde, politikat zhvëllimore që kanë fakultetet e ndryshme për rritje kapacitetesh studimore, trajnim stafesh, kërkim akademik? Patjetër që po. Prandaj, në këtë këndvështrim ne kemi një problem shumë të madh përsa i përket financimit të universiteteve publike. Kemi dy vjet që e kemi paraqitur projektin në MASH për të na ndihmuar nga ana financiare, por ajo akoma nuk ka reaguar ndaj tij, çka vë në dyshim gadishmërinë e saj për të realizuar këtë projekt gjigand. Pavarsisht kësaj, Universiteti i Tiranës ka marrë një hap individual që ky projekt të financohet nga të ardhurat e vet universitetit.

Inisiativa ka filluar një vit më parë. Do doja të theksoja që pjesmarrja e studentëve të përzgjedhur në fillim, është bërë sipas një liste të ardhur nga fakultetet përkatëse, por që kush ka dëshirë të bëhet pjesë e këtij rrjeti është i mirëpritur (kuptohet nqs plotëson kriteret e vendosura)

1.Ruajtja dhe shpalosja e vlerave të Universitetit të Tiranës, institucionit më të madh akademik, më i vjetri në Shqipëri, si një institucion që tërheq studentët më të mirë që vijnë nga bankat e shkollës së mesme dhe si rrjedhojë ka shumë për të ofruar përsa i përket ekselencës.

S

U

IC

D E

Ju kemi parë mjaft aktiv së fundmi në shkrimet tuaja në gazetat shqiptare në lidhje me Ligjin për Arsimin e Lartë. Pse kjo ndjeshmëri kaq e theksuar? Çfarë mendimi keni për të? Po, është e vertetë. Kam publikuar dy shkrime. Në të parin, kam analizuar dhe jam shprehur për një fenomen i cili është shumë i rrezikshëm për Arsimin e Lartë. E kam quajtur ndryshe ‘’ Aleanca për Arsimin e deformuar’’. Ajo nuk është gjë tjetër veç se një binjakëzim apo bashkëjetesë ndërmjet Ministrisë së Arsimit dhe universiteteve private, që është lidhur për të dëmtuar universitetet publike. Ky tashmë është një realitet i prekshëm dhe i dukshëm pothuajse nga të gjithë. Ata që janë pjesë e Universitetit ndoshta e ndjejnë pak më shumë. Edhe opinioni publik është informuar së fundmi në lidhje me këtë aleancë e cila kulmin e vet e ka arritur në prezantimin e një skeme financimi, që është jo vetëm e padrejtë, por në të njëjtën kohë prezanitimi i saj përbën një mashtim të madh. Them që është një mashtrim i madh, për shkak të justifikimit që përgjegjësit nxjerrin se kjo skemë financiare është rekomanduar nga Banka Botërore, por që nuk është absolutisht e vërtetë. Si rrjedhim, ka hije dyshimi të forta në lidhje me objektivat e saj dhe koha e shkurtër që i është lënë për t’u diskutuar në publik Shkrimi i dytë është përqëndruar më shumë në drejtim të një mosreagimi që kam vënë re ndër intelektualë, sidomos ata brenda universiteteve publike, duke analizuar shkurtimisht përse ata nuk reagojnë ndaj një ngjarjeje të tillë. Disa nga arsyet fillojnë që nga politikat aktive të Ministrisë së Arsimit duke vonuar pagat e pedagogëve. Pagat në universitete publike dhe ato private shkojnë në një raport deri 10 herë më të madh në këto të fundit. Kjo diferencë është e papranueshme dhe shkatërron edhe atë pak konkurencë që ekziston ndërmjet tyre. Pra, me pagesa të tilla nuk bëhet më fjala për konkurencë. Heshtja apo mosreagimi i profesorëve është blerë me këto paga të larta që ata marrin në universitetet private. Ndoshta ky reagim nga ana e tyre është i justifikuar deri në

Në lidhje me debatin e skemës së financimit , ajo prek themelet e Arsimit të Lartë dhe parimet e tij. Ajo ka për qëllim dobësimin dhe shtarrimin e universitetve publike dhe ngritjen e universitetve private në një realitet qoftë nga pikapamja e zhvillimit social, kërkon një strategji tjetër për zhvillimin e Arsimit të Lartë. Shqipëria nuk ka nevojë të shpik modele të reja apo t’i huazojë ato nga vende si Kili ku gjatë aplikimit të tyre, kanë rezultuar të dështuara të aplikuara gjatë një regjimi ushtarak të Pinoçetit ku është patur qëllim kryesor shkatarrimi i universitetevepublike-burimi i ideve të reja.

M L

A

A do të ketë mastera për të gjithë studentët e Shëndetit Publik të c i l ë t përfunduan studimet p ë r këtë v i t akademik? Karta e Bolonjës nuk nënkupton një kalim të të gjithë studentëve që kanë mbaruar ciklin e parë në të dytin. Është në të drejtën e stafeve akademike për të analizuar nga pikpamja e burimeve njerëzore dhe e infrastrukturës, për të përcaktuar një kuotë studentësh të cilëve ata mendojnë që do i ofrojnë një cilësi të mirë shërbimi. Nuk mund të flas në detaje për rastin e Shëndetit Publik sepse nuk e njoh. Por më duket e pamundur për t’u realizuar që të gjithë studentët që mbarojnë ciklin e parë të studimeve të aplikojnë për mastera shkencorë. Studentët duhet të jenë të vetdijshëm për këtë. Nuk ka kapacitete të mjaftueshme për të kryer mastera shkencorë. Kjo nuk ndodh vetëm në Shqipëri, por kudo. Studentit i lindin opsione të ndryshme: dikush bën master shkencor, dikush profesional, dikush nënpunës pra ka rrjedha të ndryshme. Çfarë po bëhet me kartën e studentit të shumë-premtuar? Karta e Studentit varet nga forumet studentore dhe jo nga struktura të tilla si rektorati apo dekanati i fakulteteve. Ajo është një detyrim ligjor i MASH, bile ky institucion ka shkelur Ligjin e Arsimit të Lartë ku karta e studentit duhet të ishte bërë që në 2007. Jemi njoftuar që ata kanë filluar punën, por burokracia e saj shpesh herë e kalon masën e afateve normale. Kemi dëgjuar për formimin e një rrjeti të studentëve ekselentë (NES). Cilat janë qëllimet e këtij rrjeti? Mendoj që NES është nga nismat më pozitive studentore. Kam vënë re një jo-përfaqësim të studentëve shumë të mirë apo të mirë në

2. Në mënyrë të vazhdueshme dhe dinamike të jenë një zë konstruktiv përsa i përket zhvillimeve të vet institucionit. Ky grup studentësh ekselentë përbën më të mirët për të artikuluar problematikat e Universitetit të Tiranës.

Një u r i m p ë r të gjithë studentët e Fakultetit t ë Mjekësisë...

Do doja t’ju falenderoja dhe t’ju uroja punë të mbarë duke ju përgëzuar për nismën që keni marrë për publikimet e ALMEDICUS. Ajo duhet merret si shembull nga të gjitha faklutetet dhe forumet studentore. Sa më aktivë të jenë studentët nëpërmjet shkrimeve të ndryshme, aq më shumë i rritet vlera universitetit dhe forcohet identiteti i tij. Në tërësi mendoj që studentët e Universitetit të Tiranës janë pothuajse jo-aktivë. Në çdo shoqëri perëndimore e të zhvilluar, studentët përfaqësojnë energjinë më të purifikuar, aty ku gjenden idealet më të pastër pavarsisht qëndrimeve dhe ideva që ata kanë. Këto janë vlera që jo vetëm duhet t’i ruajmë, por edhe t’i promovojmë. Në prag të këtij viti akademik, i uroj të gjithë studentëve të Fakultetit të Mjekësisë suksese dhe shpresoj në një aktivizëm më të shpreshur në problematikat e brendshme të Universitetit, por pse jo edhe ato jashtë tij.

Modeli i Sistemit të Lartë Arsimor huazohet nga një model i dështuar i Kilit, në kohën e regjimit ushtarak të Pinoçetit, ku dobësimi i universiteteve publike ndalonte ‘’prodhimin’’ e ideve të reja përparimtare


www.almedicus.org

_5

Intervistë me z. Luçiano Qafoku, drejtor i konvikteve të mjekësisë dhe inxhinierisë së ndërtimit

S

“Komoditeti mund ta ketë emrin edhe konvikt”

U

Enita Metaj Luçiano Qafoku, drejtor i konvikteve të mjekësisë dhe inxhinierisë së ndërtimit, tregon për Almedicus mbi shndërrimin total të kushteve në konvikte. Në intervistë z. Qafoku tregon për ndryshimet e bëra deri më tani, në ambjentet e konvikteve ku strehohen mbi 2000 studentë të fakultetit të mjekësisë dhe inxhinierisë së ndërtimit, risitë e sjella këtë vit si dhe synimet dhe objektivat për të ardhmen.

IC

Po për sa i përket planeve për të ardhmen, ç f a r ë projektesh keni?

D E

Duhet theksuar se të gjitha këto investimë janë bërë me fondet e mbledhura nga studentët, pra me pagesat e tyre vjetore, dhe si pasoje e menaxhimit të mirë të këtyre të ardhurave ne kemi arritur të realizojmë gjithë ndryshimet deri më tani. Synojmë që deri vitin e ardhshëm të kemi mbaruar rregullimin e brendshëm në të gjitha godinat, ashtu si u bë më godinën 3 dhe 4.

M L

Sa studentë akomodohen çdo vit në këto konvikte?

Në të njëjtën kohë e kemi një projekt gati, për ambjentët e jashtme.

Gjatë vitit akademik 2009-2010 në këto godina janë strehuar gjithsej rreth 2000 studentë të Fakultetit të Mjekësisë (të gjitha degeve të saj) si dhe të Inxhinierisë së Ndërtimit. Këtë vit, si rezultat i ndryshimeve të bëra, pritet që numri i studentëve të rritet, dhe të arrijë deri në 2300.

Në momentin që do kemi fondet e nevojshme, do të fillohet ndërtimi i disa terreneve sportive në zonat përreth konvikteve, bëhet fjalë për disa fusha basketboll-i dhe volejboll-i për vajzat, si dhe futbolli për djemtë.

Gjendemi sot në ditën e katërt të regjistrimeve, dhe fluksi ka qenë mjaft i madh, një pjesë e mirë janë regjistruar tashmë, megjithëse regjistrimet do të qëndrojnë të hapura gjatë gjithë muajit tetor, duke qënë se nuk janë shpallur akoma listat përfundimtare të fituesve për shkollat e larta, në mënyrë që të gjithë të kenë mundësinë e akomodimit nëpër konvikte.

Cilat janë ndryshimet konkrete që janë kryer, dhe në cilat godina? Ndryshime dhe përmirësime janë bërë në të gjitha godinat, por më shumë jemi përqëndruar në ndërtesat që ndodheshin në gjendje më të keqë, që janë godinat 3 dhe 4 prane Inxhinierise. Ndryshimet fillojnë që nga restaurimet elektrike, lyerje, hidroizolim, vendosjen e dyerve e dritareve te reja, përmirësimi i tualeteve dhe dusheve e deri tek arredimi i brendshem. Është mundësuar një numër shumë i madh shtretërish, dyshekësh dhe batanijesh të reja, po ashtu mobilje: dollapë, rafte, tavolina… pra pothuajse gjithçka e nevojshme për mirëqënien e studentëve.

Por përveç këtyre kemi dëgjuar që ka një risi këtë vit, për çfarë bëhet fjalë? Po është e vërtetë, bëhet fjalë për sistemin e kamerave të instaluara në hyrjet e çdo konvikti, si dhe në çdo holl. Kjo është bërë për dy arsye kryesore: e para konsiston në ruajtjen e rregullit, mbarëvajtjes sa më të mirë benda godinave, dhe e dyta që është dhe shumë e rëndësishme, për të kontrolluar në çdo moment hyrjet dhe daljet e njerëzve në godina. Kështu si studentët që jetojnë aty, ashtu edhe prindërit në shtëpitë e tyre do të ndihen më të qetë dhe të sigurt.

A

Nw planet tona afatshkurtra është edhe mundësimi i internetit në çdo godinë. Një projekt ky që do të realizohet në bashkpunim me Eagle Mobile, kështu studentët shumë shpejt do të kenë akses në internet edhe brenda konvikteve. Ajo çka ne synojmë të arrijmë, është mundësojmë studentëve një jetesë sa më të rehatshme.

Këtë vit, ndër të tjera është bërë edhe një zhvendosje e djemve nga konvikti nr. 4 pranë Fakultetit të Mjekësisë, tek një tjetër godinë tëk Ing. e Ndërtimit. Pse ka ndodhur ky spostim? Dihet tashmë, që fluksi më i madh i kërkesave për dhoma konvikti vjen nga vajzat, dhe ka disa vite që konvikti nr. 4 funksiononte i mbushur përgjysmë me djem, ashtu siç ndodhte edhe me një nga konviktet e djemve në zonën tjetër, kështu ne menduam ti bashkonim këta konvikte, për një shfrytëzim sa më efektiv të vendit dhe ekonomisë… gjë që në fund të fundit do të jetë në të mirë të studentëve. Sot konvikti që banohej nga djem është rezervuar eskluzivisht për studente të vitit të parë.

Së fundmi do donim të dinim cila është pagesa që duhet të bëjë çdo student për të pasur mundësi të jetojë në një nga këto konvikte? A ka ndryshuar ajo nga vitet e mëparshme? Po, pagesa ka ndryshuar, ka ësuar një rritje modeste prej 3000 lekësh të reja.

Pra sot ajo rezulton 33 000 lekë të reja. Kjo rritje është e justifikuar jo vetëm me përmirësimet e bëra në kushet të godinave, por është në një farë mënyre e detyruar edhe nga rritja e çmimeve të shërbimeve që ofrohen, si uji, apo energjia elektrike.


www.almedicus.org

_6

Studentët e sapodiplomuar të Shënditit Publik:

“Të gjithë të hyjmë në master” Ariela Pogaçi Mjekësi e Përgjithshme Viti i pestë

Gjëja më e mirë që u lëmë trashëgimi fëmijëve tanë është dituria, edukata dhe sjellja e mirë. Kjo është më e mirë sesa florijtë dhe letrat në një ditë të vështirë. “Edukatën dhe sjelljen e mirë na i trashëgon familja dhe mësuesit tanë të dashur të fillores, por diturinë dhe profesionin na e trashëgoni JU, pedagog të dashur. Pra atë çfarë ne po kërkojmë prej jush, thjesht të drejtën dhe kënaqësinë që shëmbulli dhe idhulli ynë të jeni akoma dhe më gjatë, prej jush udhërrëfyes të pazëvëndësueshëm kërkojmë ta mbarojmë një cikël komplet shkollor.Të bindur se jemi vetëm në mes të rrugës së nisur me aq shumë përktushtim kërkojmë legjitimisht të lejohemi të dalim në fund të kësaj rruge , duke na u dhënë mundësia të ndjekim sëbashku me shokët tanë të degës së Shëndetit Publik studmin në Masterin Shkencor. Ju drejtohemi si bijtë prindërve, na mundësoni kërkesën tonë, ajo gjithcka kërkojmë është të jetojmë me dritën e dijes. Ju lutemi që peticioni jonë të shqyrtohet dhe kërkesa jonë të merret parasysh.”- u dëgjuan zërat e studentëve që sapo kanë mbaruar vitin e tretë Shëndet Publik. Ishin zëra të fort dhe të shumtë në numër në javën që sapo kaloi. U interesova dhe më shumë se çfarë po ndodhte në atë grumbull njerëzish, më dhanë në dorë një peticion ku shkruhej që nga 66 student të sapo diplomuar vetëm 40 prej tyre do të kenë të drejtën të vazhdojnë Masterin Shkencor dhe 27 të tjerët dhe pse me një mesatare mbi 7,5 do të ndërprisnin në këtë moment studimet e tyre. Ajo që ata kërkonin ishte e drejta që ta vazhdonin të gjithë Masterin Shkencor. Firmat e mbledhura ishin 40 nga 66 student gjithësej. Dëshira e tyre e

admirueshme për të thelluar dituritë dhe njohuritë e tyre ishte mbresë lënëse. I pyeta se kush ishte hapi tyre i rradhës dhe filluan të më shpjegonin se të hënë më datë 11.10.2010 do të dorëzonin peticionin e tyre dhe ku do t’i linin dekanatit një afat kohor nga 14-30 ditë për një përgjigje dhe më vonë të gjithë sëbashku do të vendosni për hapat e mëtejshëm, gjithmonë nëse përgjigjia do të ishte negative. Almedicus i ofroi ndihmën e saj studentëve dashamirës ndaj studimit, që do ndihmonte zërin e tyre kumbues të përcohej akoma dhe më tej, që mos të gdhëndej lutja e tyre, jo vetëm në ndërgjegjien tonë, por dhe në ndërgjegjien e të gjithë lexuesve tanë, studentëve, pedagogëve, dekanit, rektorit, ministrit! Po ashtu ne do të vazhdojmë të ndjekim problemin e tyre deri në zgjidhjen e tij, sepse jam e bindur për rezultatin pozitv të kësaj nisme, besoj në humanizmin e mentorëve tanë, të cilët nuk do ti heqin të drejtën e hulumtimit fëmijëve të tyre, STUDENTEVE!

S

Duke ju uruar punë të mbarë dhe duke shpresuar në një përgjigje të drejtë, ashtu siç e meritoni të

U

gjithë JU!

Këshilli i ministrave ka aprovuar vetëm 35 kuota për master shkencor

IC

D E

M L

A

Të diplomuarit e parë të degës “Shëndetit Publik”! Te dashur kolegë Ne jemi brezi i pare i studentëtve dega “Shëndet Publik” dhe sapo kemi marë diplomën dhe bashkë me to kujtimet e tre viteve sa të bukura dhe të vështira që kemi kaluar së bashku.Si studentë do dëshironim të falenderonim dhe të shprehnim mirënjohjen tonë të thellë të gjithë pedagogëve qe na dhanë mundësinë të marim njohuritë e cmuara të kësaj degë dhe këtij profesioni,që pa ndihmën e tyre kjo degë nuk do të kishte egzistuar.Falenderojme kancelarin e Fakulteti te Mjekësisë Prof.Dr.Bajram Hysa,ish shefin e Departamentit të Shëndetit Publik që me dëshirën dhe vullnetin e tij mori përsiper të drejtoje këta studentë në rrugën e tyre,me një performancë dhe një kontribut të vyer në jetën tonë studentore.Një falenderim i vecante shkon për shefin aktual të Departamentit të Shëndetit Publik Prof.Dr.Enver Roshi për të gjithë imazhin pozitiv

që ka krijuar për degën e tonë,në nivelet më të larta,duke na përkrahur maksimalisht si specialistë të ardhshëm në këtë disiplinë të pazëvëndësueshme të shëndetësisë.Një tjetër falenderim special i takon Prof.Assoc.Elizana Petrela e cila nuk e ka kursyer anjëher suportin e saj profesional për të gjithë ne,e që gjithashtu na ka dhënë nje ndihmese te cmuar ne shume projekte qe kemi patur neper duar,duke na bere me te afte per te konkuruar tregun punës.Megjithëse është shumë e gjatë lista e pedagogëve,do dëshironim ti uronim atyre një jetë sa më të lumtur dhe më të mbare në punët e tyre.Dhe sigurisht po e mbyllim me një urim për gjithë brezat pasaardhës të shëndetit publik duke i uruar atyre suksese për këtë vit të ri akademik! Shumë faleminderit gjitheve!!! Me Respekt Studentet Shendetit Publik

të e


www.almedicus.org

_7

Enita Metaj Mjekësi e Përgjithshme Viti i katërt

Provimet, datat, sezoni i vjeshtës, aspektet pozitive dhe problemet që janë evidentuar këtë vit, çfarë mendojnë studentët se duhet përmirësuar… Në këtë numër të parë të “Almedicus” për këtë vit shkollor e menduam shumë të arsyeshme të diskutojmë për sa i përkët sezontit të vjeshtës që sapo lamë pas, mbi aspektet dhe ndryshimet pozitive që janë bërë deri tani, mbi problemet qe vazhdojnë të ekzistojnë si dhe mbi ndryshimet që duhet akoma të kryhen. Duke qenë se tema është shumë e rëndësishme dhe prek studentët në mënyrë të drejtpërdrejë edhe reagimet dhe mendimet janë të shumta dhe nga më të ndryshmet. Megjithatë problemi kryesor që vihet re është koha e daljes së datave të provimeve, e cila duhet të jetë më herët se një javë para sezonit për t’i krijuar mundësi studentëve të parapërgatiten për provimet që do japin. Shqetësim tjetër me po kaq rëndësi është mënyra e hartimit të tezave, e cila kërkohet të jetë gjithëpërfshirëse për një vlerësim sa më të mire dhe të saktë. Por ajo çka nuk duhet lënë pa përmendur është fakti që përveç problemeve të evidentuara këtë vit ka pasur edhe risi shumë pozitive. Kështu psh mundësia për të bërë më tepër përmirësime apo fakti që nëse nuk paraqiteshe në datën ku ishe regjistruar mbetej në fuqi nota ekzistuese.

Ja disa nga mendimet e dhëna nga vet studentët në faqen e facebook- ut të Almedicus: Elsa Kraja Mendoj se datat e provimeve të vjeshtës duhet të dalin në fund të sezonit të rregullt të qershorit sikurse ndosh edhe në shumë fakultete të tjera, jo të endemi gjatë fundit të gushtit apo fillimit të shtatorit për datat ndërkohë qe ato ditë mund ti shfrytezojmë për të lexuar. Bler Hamolli Për mendimin tim, nuk duhet të ketë regjistrime për provime, secila kateder të nxjerrë datat e saj dhe secili nga ne të shohë gjatë sezonit se cila datë i përshtatet. Pse duhet të ketë regjistrim?? Në dy javë mua më ndërrohet mendja shumë herë, të jap këtë apo atë provim, të përmirësoj njërën apo tjetrën lëndë. Besjona Kodra Ishte shumë pozitive mundësia e më tepër përmirësimeve... dhe akoma më tepër fakti që nëse nuk paraqiteshe në datën ku ishe regjistruar mbetej në fuqi nota ekzistuese, pra nuk penalizoheshe me 4 për mosparaqitje. Kam përshtypjen se këtë vit kishte më tepër data, pavarsisht se nuk mendoj se e shtuna dhe e djela duhet të përjashtohen. Në periudhë sezoni s‘ka kuptim e shtuna dhe djela... madje as për pedagoget.

Fatbardha Cela

Anduena Dardha

Doja thjesht të nënvizoja diçka që e kam diskutuar shpesh në rrethin tim shoqëror...

Përveç të tjerash, jemi dëshmitar edhe të diferencave të thella mes notave të vendosura nga pedagog te ndryshem të së njëjtës kateder. Do te ishte nje zgjidhje ekzistenca e nje komisioni vlerësimi, në mënyrë që të ketë një unifikim në rezultatet mes studentëve dhe ato të mos vareshin nga fati se cilin pedagog te bie te kesh ne provim.

S

PSE PROVIMET TONA NUK JANE ME SISTEM PIKEZIMI DHE GJITHPERFSHIRESE???????? Vetëm kështu mund të testohet dija reale e një studenti dhe të vleresohet si duhet ...dhe jo me pseudonote......psh: teza me tre pyetje në një lëndë që ka me dhjetëra sëmundje për të cilat mund të bëhen qindra pyetje janë kollaj për tu korigjuar nga pedagoget por jo për të nxjerrë në pah sa di i parespektuari student....

U

IC

Elton Halili

Shumica e katedrave i shpallin notat, pa bërë ballafaqime me studentët për korigjimin e provimeve, mendoj se kjo nuk duhet të lejohet!

D E

Klodjana Dogani

BE OUR FRIEND!

Përshëndetje, kur jemi në sezonin e provimeve, vihet re që studentët perveç stresit të provimeve vetrealizojnë nje kaos në mendjet e tyre për shkak të informacioneve që marrin duke dëgjuar shokët apo studentët e viteve të tjera, ndërkohë që ne e dimë edhe nëpërmjet informacioneve që marrim nga televizioni që reformat arsimore ndryshojnë çdo vit edhe pse pjesërisht. Një gjë shumë e mire do ishte që informacionet kryesore për çdo vit te paraqiten në mënyrë sa më të qartë në fletëpalosje.Sezoni i vjeshtës mu duk ok edhe pse gjithmonë ka vend per përmirësime. Suksese të gjithëve këtë vit te ri akademik.

M L

A

Dorina Shtylla Zgjedhja e datave nga vet katedrat dhe fare pak ditë para fillimit të sezonit na ngaterron pak radhen e studimit, ndaj do ishte mirë që të na informonin më parë në mënyrë që të kemi mundësi të organizojmë sa më mirë kohën në dispozicion. Bora Cami Mendoj se mënyra se si do organizohet provimi (me shkrim, me gojë, quiz etj.) duhet përcaktuar që në fillim të vitit, jo në fund të tij, sepse kjo influencon në mënyrën se si studenti përgatitet gjatë vitit. Në qoftë se provimi është vetëm me quiz të mos jetë me penalizim e në qoftë se është me gojë pyetjet dhe vendosja e notës të bëhet nga një komision me të paktën tre persona (jo një). Pas provimit të përcaktohet mirë dita kur dalin rezultatet dhe të afishohen. Studenti të ketë të drejtën të shohë tezën e tij. Arba Trushi

Jam dakort që datat duhet të publikohen sa më shpejt, është shumë e nevojshme.

Do të doja që datat e provimeve të vjeshtës të percaktohen më herët se data 1 shtator, dhe që të ketë më shumë data per çdo provim.

Ana Ismailaj

Student

Përcaktimi i datave të sezonit të vjeshtës duhet të bëhet direkt pas sezonit të qershorit, ashtu siç zbatohet edhe në universitetin ekonomik.

Datat e provimeve të vjeshtës kanë dalë vonë. Mendoj se datat duhet të afishohen më shpejt në mënyrë që gjithsecili të mund të llogarisë se sa provime do të japë... Gjithashtu do të ishte më mirë nqs do të kishte më shumë data provimesh në dispozicion.

Gazeta Almedicus


www.almedicus.org

_8

Germaniumi Organik (Ge132) Në Trajtimin e Patologjive Humane Dea Qirjaqi Mjekësi e Përgjithshme, Viti 4

Forma organike që sot konsiderohet si një prej zbulimeve më të mëdha në terapinë nutritive të sëmundjeve malinje. Burimet natyrore të Germaniumit janë: ·

Kërpudhat (800-2000 ppm)

·

Hudhra 8800 ppm)

·

Zhen-sheni (700 ppm)

·

Aloe (70 ppm)

Si vepron Ge132 Konsiderohet si antioksiduesi më i fuqishëm natyror. Antioksiduesit janë ato atome të cilat lehtë lëshojnë apo dorëzojnë elektron radikalit të lirë, të cilit i mungon një elektron né orbitalin e fundit. Në gjëndjet e stresit lirohet sasi tepër e madhe e radikalëve të lirë, të cilët në mënyrë të papenguar e kalojnë membranën qelizore dhe arrijnë deri te bërthama, ku i shkaktojnë dëm të madh qelizës, duke iniciuar ndarje të saj të pakontrolluar, pra paraqitje të tumoreve malinje. Procesi i ndarjeve të pakontrolluara të qelizave ndodh per shkak të rënies së koncentrimit të oksigjenit në bërthamën qelizore. Dr. Otto Warburg ka konstatuar që qelizat e kancerit nuk mund ta metabolizojnë oksigjenin, pra zhvillohen vetëm në kushte anaerobe (pa prani të oksigjenit). Me këtë zbulim, ky nobelist gjerman i vërtetoi mendimet se radikalët e lirë, duke e lidhur oksigjenin në bërthamat e qelizave, drejtpërdrejt e mundësojnë zhvillimin e karcinomit. Ge132 ka në përbërjen e vet 3 atome të oksigjenit, që e bën atë zëdhënës shumë efikas të elektroneve, pra oksidues shumë efikas. Bashkohet me radikalin e lirë dhe e nxjerr atë jashtë trupit nëpërmjet urinës. Kështu, 20-30 orë pas marrjes, një pjesë e madhe e ge132 gjendet në urinë, që i përjashton dukuritë e padëshiruara përcjellëse. Ge 132 e rrit efikasitetin e shfrytëzimit të oksigjenit në nivel të qelizës, dhe kështu përmirëson shumë proçese kronike, siç janë: -

Artriti reumatoid

-

Sëmundjet e syrit

-

Insufiçenca e zemrës, angina pectoris, hipertensioni, arterioskleroza

-

Apopleksia

-

Astma

-

Sëmundja e Parkinsonit

-

Epilepsia

-

Sëmundjet onkologjike

-

Sëmundja e sheqerit (diabeti)

-

Insultet cerebrale

-

Insufiçenca renale dhe sëmundje të tjera të traktit urogenital

-

Sëmundje kronike obstruktive të mushkërive (SKOM)

PËRBËRËSIT E TJERË TË QUMËSHTIT TË MBRETËRESHËS MINERALE (Kalium, Natrium, Kalcium, Fosfor, Magnezi, Hekur, Zink, Kobalt, Bakër, Ars.) DHE VITAMINA (B1, B5, B6, B8, C, Biotin, Acid folik, Inozitol...)

Studimi i publikuar në Journal of Interferon Research përfundon që germaniumi organik ua kthen funksionin normal limfociteve T dhe B, për shkak se e stimulon drejtpërdrejt prodhimin e interferonit.

E

VEPRIMIT

0,7%

PROTEINA - 20 Aminoacide (të gjitha 8 AAE)

12,34%

UJË

66%

SHEQER - Sheqerna reduktuese: Glukozë dhe Fruktozë

INTERFERONI është agjent shumë i fuqishëm antikancerogjen. Ai e stimulon rritjen dhe pjekjen e qelizave NK (vrasës natyror), prej të cilave zhvillohen antitrupat, dhe me vetë këtë zhvillohen edhe antitrupat kundër qelizës së kancerit. MEKANIZMAT GERMANIUMIT

VLERA NË PËRQINDJE

SUBSTANCA TË PADEFINUARA - Peptid i ngjashëm me insulinën - Acid 10 -hidroksi-2-decenoik - Rojalizin - proteinë antibakterike - Apisin - stimulues i prodhimit tëmonocitit - Neopterin - imunomodulator - Kolagjenë - Enzime dhe koenzime - Shumë bashkdyzime me veprim bioaktiv

2,84%

S

Stimulimi i sistemit të imunitetit

U

12,43%

1.

Prodhimi i rritur i interferonit

2.

Prodhimi i rritur i T-qelizave vrasëse natyrore

3.

Aktiviteti i rritur makrofag

Kompleksi proteinik i peshkaqenit

4.

Aktiviteti i rritur i limfociteve

E pengon rritjen e enëve të reja të gjakut të cilat e ushqejnë tumorin dhe kështu e ngadalëson rritjen e tumorit.

e paraditës. Për personat me probleme digjestive, këshillohet marrja e kapsulave bashkë me hajen, ose menjëherë pas hajes. Sasi më të mëdha se ato të rekomanduara të merren vetëm në konsultim me mjekun

Ekstrakti nga farat e rrushit të zi

Ruajtja:

Ekstrakt natyror që përmban sasi të madhe të oligomericproanthocyanidinit (OPC) dhe polifenolit. Ky antioksidues i mbron qelizat nga veprimi i radikalëve të lirë dhe e përmirëson qarkullimin. Është antioksidues 20 herë më i fuqishëm se vitamina C, dhe 50 herë më i fuqishëm se vitamina E.

Të ruhen në vend të thatë, të errët dhe të mbahen në vend të paarritshëm për fëmijët.

YNDYRNA- Acide të pangopurayndyrore esenciale (Omega 4 dhe 6)

IC

D E

Rritja e lartë e oksigjenit në qeliza (para së gjithash në qelizat anaerobe të kancerit) 1.

Ge 132 mban 3 atome të lira të oksigjenit

2.

Stimulimi i sistemit të oksidimit citokrom P-450

M L

Revitalizimi i qelizave dhe përmirësimi i gjeneve I.

I stabilizon gjenet labile dhe ndihmon në përmirësimin e tyre

II.

I aktivizon receptorët citoplazmatikë, të cilët e stimulojnë rritjen e qelizës duke e ngjallur proteinën prokariote PKP2q.

A

III. Përmbajtja e Ge-së në qeliza bie me kalimin e viteve dhe mund të rikthehet me marrjen e Ge132.

Qumështi i mbretëreshës Është prodhim i bletës. E prodhojnë bletët më të reja punëtore, të vjetëra vetëm 5-15 ditë, si sekrecion të gjëndrave hipofaringeale. Hulumtimet kanë treguar veprim pozitiv të qumështit të mbretëreshës në gjendje nga më të ndryshmet, siç janë dobësimi i shikimit, venat e zgjëruara, të ushqyerit e keq, simptomat e menopauzës së hershme, problemet seksuale, steriliteti, mungesa e hormoneve seksuale, rënia e flokëve, artriti, sëmundja e Parkinsonit, dhembjet migrenoze të kokës, simptomat e sindromit të lodhjes kronike dhe nxitja e sistemit të imunitetit. Studimet klinike të qumështit të mbretëreshës flasin edhe për vetitë e tij antibiotike. Këto veti i atribuohen rojalizinit, përbërës i qumështit të mbretëreshës që në mënyrë posaçërisht efikase ndikon mbi bakteret gram pozitive. Në përbërje të qumështit të mbretëreshës gjendet edhe 10-HDA, që është shpallur si faktori më i fuqishëm natyror kundër tumorit.

5,46%

Afati i përdorimit: 36 muaj

Çaji i gjelbër Ekstrakti i çajit të gjelbër është antioksidues i fuqishëm natyror (përmban polyphenon E). Shfrytëzohet mbi 4000 vjet në mjekësinë tradicionale të Japonisë, Kinës, Indisë dhe Tajlandës në pengimin e shtresimit të trombociteve, uljen e temperaturës trupore, të sheqerit në gjak, të kolesterolit dhe ndihmon gjatë tretjes, kurse sot shfrytëzohet në pengimin dhe shërimin e sëmundjeve malinje.

Përbërja: Active Organic Germanium

20%

100mg

Extract in: Rose Bud Enrichment

16%

80mg

Twice Shark Protein

6%

30mg

Wild Royal Jelly

26%

130mg

Red Grape Seed Green Tea

16%

80mg 80mg

16%

Specifikimi: 500 mg X 60 kapsula / shishe të vogla

Udhëzim: Të merret si shtesë ndaj ushqimit 1 deri në 2 kapsula para hajes, është e dëshirueshme në orët

Prodhimet e International Health mund t’i porositni nëpërmjet telefonit në numrin: +355 44 500 587, çdo ditë pune prej orës 08.00-18.00, ose në e-mail: info@internationalhealthtirane.com, mund të drejtoheni edhe te përfaqësuesi ynë, por edhe në lokalet tona në Blv. Gjergj Fishta (pranë ish expozitës), Nr. 28, Hyr. 17, Ap. 1 Njësia Bashkiake Nr. 7, Kodi Postar 1001, Tiranë, Albania


www.almedicus.org

_9

Foto nga prezantimi i Ge132

Prof. Agim Sallaku

S

U

IC

D E

A

M L

Prof. Pero R Solar

Prof. Ilir Luma “Germaniumi Organik (Ge 132), një zbulim i madh në terapinë nutritive dhe zhvillim në mjekësinë e metabolizmit. Solli risi në fushën mjekësore, me një gamë të gjerë funksionesh në organizmin e njeriut. Ka aftësi parandaluese dhe kuruese, asnjë efekt anësor të padëshiruar, minimizon pasoja të trajtimeve të ndryshme medikale. Germanium 132, tashmë në tregun Europian, Amerikan dhe Kanadez, përdoret gjerësisht për kurimin e sëmundjeve të tilla si: RA, insufiçenca e zemrës, aterioskleoza,si dhe ul rrezikun e krijimit të trombeve. Antioksidues i fuqishëm, me veti antitumorale të fuqishme.”


www.almedicus.org

_10

Kongresi i II-të Ndërkombëtar i Studentëve për Shkenca Mjekësore-Tirana-2010 Xheladin Ujkani Kryetar i KISCOMS Kosovë

Nën Patronatin e Kryeministrit të Republikës së Shqipërisë, Prof.Dr. Sali Berisha, nga data 31 Maj04 Qershor 2010, ka zhvilluar punimet Kongresi i II-të Ndërkombëtar i Studentëve për Shkenca Mjekësore- Tirana 2010. Ky projekt përfaqësoj një traditë në vazhdim të Kongresit të I-rë Ndërkombëtar të Studentëve për Shkenca Mjekësore-Kosova 2008, të mbajtur në 28 maj-01 qershor 2008 në Prishtinë dhe të mbështetur fuqishëm nga Institucionet shtetërore, arsimore dhe shëndetësore të Republikës së Kosovës, si dhe nga organizma të respektuar ndërkombëtar, si zyra e USAID-it dhe OBSH. Gjithashtu Organizata Almedicus ka qënë partnere e organizimit të kongresit në Shqipëri. Kongresi i II-të Ndërkombëtar i Studentëve për Shkenca Mjekësore-Tirana 2010, ka pasur për qëllim:

Bashkimin e studentëve shqiptarë të cilët studiojnë për shkenca mjekësore në një organizim të vetëm me karakter ndërkombëtar shkencor, si dhe

Ndikimi në mënyrë të drejtpërdrejtë tek studentët e të gjitha trevave shqiptare që studiojnë shkencat mjekësore, që tek ata të krijohet një shprehi e mirë e punës për aktivitete dhe projekte shkencore

Z a m i r a Kalemaj, Kryetare e K ë s h i l l i t O r g a n i z a t i v të Kongresit si edhe themeluese dhe anëtare e bordit drejtues të ALMEDICUS, në f j a l i m i n e hapjes solemne, u shpreh: Jemi të lumtur që sot kurorëzojmë punën dhe përkushtimin disa-mujor të një numri të madh studentësh dhe pedagogësh në realizimin e këtij

kongresi dhe shohim të realizohet ëndrrën për një aktivitet që sjell bashkë elitën e ardhshme mjekësore nga gjithë trevat shqiptare dhe ndërkombëtare.

S

U

IC

D E

Falenderoj në emër të Kiscoms Group dhe Këshillit Organizativ të Kongresit, institucionet që na përkrahën dhe na mundësuan që falë suportit të tyre sot të jemi në hapjen solemne të Kongresit të II Ndërkombëtar të Studentëve të Shkencave Mjekësore – Tirana 2010: Kryeministrin e vendit, Prof.Dr.Sali Berisha dhe Zyrën e Kryeministrisë, Rektorin e

M L

Jemi të lumtur që sot kurorëzojmë punën dhe përkushtimin disa-mujor të një numri të madh studentësh dhe pedagogësh në realizimin e këtij kongresi dhe shohim të realizohet ëndrrën për një aktivitet që sjell bashkë elitën e ardhshme mjekësore nga gjithë trevat shqiptare dhe ndërkombëtare.

A

Falenderoj në emër të Kiscoms Group dhe Këshillit Organizativ të Kongresit, institucionet që na përkrahën dhe na mundësuan që falë suportit të tyre sot të jemi në hapjen solemne të Kongresit të II Ndërkombëtar të Studentëve të Shkencave Mjekësore – Tirana 2010: Kryeministrin e vendit, Prof.Dr.Sali Berisha dhe Zyrën e Kryeministrisë, Rektorin e Universitetit të Tiranës, Ministrinë e Shëndetësisë, Dekanatin e Fakultetit të Mjekësisë, Zyrën e Organizatës Botërore të Shëndetësisë në Tiranë, Zyrën e USAID-it në Tiranë, Albania Life Quality Union, Institutin e Shëndetit Publik, Universitetin Kristal, Klinikën Ikeda-Euromedica, ISSAT dhe Almedicus. Të pranishëm në hapjen solemne ishin mbi 1500 mysafirë, përfaqësues nga Institucionet shtetërore, arsimore e shëndetësore të Qeverisë së Republikës së Shqipërisë, Kosovës dhe Maqedonisë, përfaqësues të organizatave ndërkombëtare, përfaqësues nga shoqëria civile, me dhjetra e qindra studentë vendorë e ndërkombëtarë, si dhe personalitete të rëndësishme nga Shqipëria, Maqedonia dhe Kosova. Pas fjalimit të Kryetares së KO-s, Znj. Zamira Kalemaj, Kryetarit të Komitetit Shkencor, Profesor Rifat Latifi (lidhje drejtpërdrejt nepërmjet Telemjekësisë nga Universiteti i

Arizonës), Rektorit të Universitetit të Tiranës, Profesor Dhori Kule, Rektorit të Universitetit të Prishtinës, Profesor Mujë Rugova, Përfaqësueses së OBSH, Dr Ledia Lazeri dhe përfaqësuesit të ALQU, Dr Edmond Stojku.

nga shumë shtete Evropiane dhe Botërore si: Shqipëri, Kosovë, Maqedoni, SHBA, Austri, Spanjë, Sri Lanka, Poloni, Itali, Greqi, Gjeorgji, Izrael, Bosnje, Turqi, Ukraina etj..

Kryeministri Berisha përshëndet Kongresin e Dytë Ndërkombëtar t ë Studentëve të Shkencave Mjekësore,

Anëtarët e Këshillit Organizativ të Kongresit, ishin që studiojnë në Universitetet për shkenca mjekësore në Shqipëri, Kosovë dhe Maqedoni, dhe studentë nga Universitete ndërkombëtare.

Në përshëndetjen e t i j , Kryeministri Berisha u shpreh:

Zamira Kalemaj - President of the Congress, Xheladin Ujkani - Director Executive of Congress, Vice President - I- Behar Ismaili, II- Irisi Peçini, III-Besart M e r o v c i , IV-Valon S a l i u , Secretary General/ Organizative Secretary- I- Irfan D a c i , II- A r d i a n Rexhepi, III- Berat R a m a , IV-Taulant Muka.

“Të dashur studente dhe studentë, Kërkues, studiues të rinj të shkencave mjekësore, të mbledhur në këtë kongres të dytë ndërkombëtar, Të nderuar zotërinj ministra, Zotërinj rektorë, Profesorë, pedagogë dhe pedagoge, Së pari, dëshiroj t’ju falënderoj me shumë mirënjohje për nderin e madh që më keni bërë t’ju përshëndes juve sot shumë përzemërsisht, të shpreh vlerësimin tim më të madh, nderimin dhe respektin tim për Kongresin tuaj, për idenë e madhe tuaj që të mblidheni dhe shpalosni para njëri-tjetrit dhe opinionit publik shqiptar e më gjerë kërkimet tuaja shkencore, projektet më të bukura të moshës, të mendjes, të intelektit, të profesionit tuaj.” Gjatë ditëve, sa ka zgjatë kongresi (31 maj- 03 Qershor 2010), janë prezantuar mbi 130 tema, nga fusha të ndryshme të shkencave mjekësore

Komiteti Shkencor i Kongresit, nën kryesimin e Profesor Rifat Latifit - Kryetar dhe në përbërje të Profesorëve/ mësimdhënësve : Mentor Petrela, Ferit Koçani, Vilma Papajani, Sami Salihu, Jovan Basho, Rexhep Hoxha, Enver Roshi, Shemsedin Dreshaj dhe Nazmi Koçi, ka bërë vlerësimin e mbi 130 punimeve shkencore të studentëve shqiptarë dhe studentëve nga Universitete të ndryshme rajonale, evropiane dhe botërore dhe me këtë rast, ka bërë edhe përzgjedhjen e punimeve më të mira. Pjesëmarrës në Kongresin e II-të, ishin mbi 750 studentë shqiptarë dhe studentë nga Universitete të ndryshme rajonale, evropiane dhe botërore.

Kongresi i II-të Ndërkombëtar i Studentëve për Shkenca Mjekësore - Tirana 2010, u organizua në partneritet të plotë me Universitetin e Tiranës dhe Organizatën Almedicus. Kongresi i radhës “KISCOMS III” , do të mbahet në vitin 2012 në Maqedoni !


www.almedicus.org

_11

Kongresi i 18 i Federatës Ballkanike të Mjekësisë Laboratorike (18 BCLF)

min). Shumë interesante ishte dhe ekzibicioni i posterave ku u prezantuan 133 të tilla.

Geriolda Topi Mjekësi e Përgjithshme Viti i Pestë

Në datat 22 - 25 Shtator 2010, në Hotel Tirana International u zhvillua Kongresi i 18të i Federatës Ballkanike të Mjekësisë Laboratorike (18 BCLF). Në të morën pjesë rreth 300 mjekë specialistë dhe personalitete të njohur jo vetem nga rajoni i Ballkanit por edhe nga Italia, Franca, Belgjika, Gjermania, Finlanda e Amerika. Ky kongres mbahet çdo vit në një vend të ndryshëm Ballkanik dhe është hera e dytë në Shqipëri. Për herë të parë u zhvillua në vitin 2005. E veçanta e Konferencës përveç pjesëmarrjes më të gjerë si dhe të rejave shkencore, profesionale dhe organizative, ishte dhe Akreditimi i këtij aktiviteti nga Qëndra Kombëtare e Edukimit në Vazhdim me 22 kredite, gjë që i jep këtij aktiviteti një peshë të rëndësishme në formimin profesional të mjekëve specialistë të mjekësisë laboratorike. Në ceremoninë e hapjes morën pjesë dhe përshendetën fillimin e kësaj Konference, shumë të ftuar, ndermjet të cilëve ishin dhe: 1. Prof. Anyla Bulo , Presidente e Shoqates Shqiptare të Mjekësisë Laboratorike dhe presidente e konferences. 2. Prof. Victor Blaton , President i Shoqatës Europiane të Mjekësise Laboratorike 3. Prof. Gheorge Benga, President i Shoqatës Ballkanike të Mjekësisë Laboratroike. 4. Ministër i Shendetësisë z. Petrit Vasili si dhe dekani i Fakultetit të Mjekesise Prof. Alfred Priftanji . Takimi u organizua në 7 simpoziume shkencore gjatë të cilave u paraqitën 15 lektura (secila nga 25 min) dhe 21 prezantime gojore (secili nga 12

U

IC

Programi shkencor u perqendrua në arritjet teknologjike e shkencore të Mjekësisë Laboratorike dhe ndikimin e këtyre të fundit në perspektivën diagnostikuese e mjekuese të sëmundjeve.

D E

Punimet më të mira shkencore u nderuan me çmime nga kompania laboratorike Byosystem. Këto çmime iu dhanë: Milena Velizarova nga departamenti i laboratorit dhe imunologjise klinike në spitalin universitar “Alexandrovska” në Sofje (Bullgari) për punimin “Influence of detection of pretreatment cytogenetic abnormalities on first complete remission and survival in adult lymphoblastic leukemia” dhe Sanja Stankovic nga Instituti i Biokimisë Mjekësore në Belgrad (Serbi) per punimin “Genetic aspects of early ischemic stroke: lipoprotein metabolism as potential risk factor”.

M L

Evenimente të tilla janë shumë të rëndësishme pasi ofrojnë mundësinë e shkëmbimit të ideve dhe eksperiencave në fushat përkatese si dhe rrisin shkallën e bashkëpunimit shkencor dhe profesional. Falë punës dhe përkushtimit të stafit organizues kjo konferenc e arriti me sukses qëllimin e saj.

A

STAFI ORGANIZATIV Prof. Asc. Anyla Bulo Prof. Asc. Etleva Refatllari Dr. Shk. Nevila Heta Dr. Irena Korita Dr. Alma Barbullushi Dr. Anila Beqja Dr. Rolanda Zaganjori Luljeta Shehi Gramoz Ilias

S


www.almedicus.org

_12

Mos studio sot atë që mund të kopjosh nesër

Një shembull i mirë për tu ndjekur:

Studentët japin ndihmë mjekësore në komunitet

Evi Hoxha Farmaci Viti i dytë

Klodian Selmani Mjekësi e Përgjithshme Viti i tretë

Ne Filadelfia studentët e universitetit të mjekësisë jetojnë në zona me të dhena të ulta nga pikëpamja shëndetësore.Vdekje të larta foshnjore që arrijnë në 36-50 për çdo 1000 lindje – koefiçent ky i njëjtë me sëmundjet e zemrës dhe kancerit.

Në shitje në Nuremberg “arti i krijimit të kopjeve për të kaluar provimet” Prodhuese: gjithë bota!

moton interesante: « Mos studio sot atë që mund ta kopjosh nesër».

Ndoshta dikush do ta kujtojë. Botërori 2006, ndeshja për çerek finale midis Gjermanisë dhe Argjentinës përfundon me penallti dhe portieri i kombëtares gjermane, Jens Lehmann, habit të gjithë: para se të fillojnë penalltitë ai nxjerr një fletë të vogël që për cudinë e kundërshtarëve ka të dhëna teknike mbi lojtarët argjentinas. Pra, pëpara se të gjuhet penalltia ai di se nga duhet të hidhet e realisht, ajo ndeshje u mbyll me fitoren e vendasve. Këto shënime të famshme u shitën për një million euro për bamirësi, por duhet thënë se Jens nuk ishte i pari e sigurisht as i fundit që përdori kopjen.

Me kalimin e viteve strategjitë e kopjimit kanë ndryshuar dhe janë përmirësuar ndjeshëm aq sa sot lidhen dhe me teknologjinë e re. Seria e zgjidhjeve më të zgjuara fillojnë që me përdorimin e orës së dorës. Në 1956 një student zëvendësoi mekanizmat e orës me një rrotëz ku ishte mbështjellë një fletë me formulat kimike të nevojshme për provimin. Për të kopjuar përgjigjen e saktë, studenti rrotullonte unazën e jashtme dhe në vend të akrepave rrotullohej fleta me formulat kimike!

Sot ato shënime janë bërë pjesë e një mostre dedikuar strategjive të të kopjuarit pa u kapur. Ai që ngriti në “art” këtë praktikë që ka bashkuar gjithmonë studentët e gjithë botës ishte Schulmuseum (Muzeu i Shkollës) i Nurembergut, në jug të Gjermanisë. Ekspozita që do të mbyllet në fund të tetorit paraqet më shumë se 1000 mijë tipe kopjesh, të përdorura gjatë 100 vjetëve të fundit nga studentë të cdo vendi të botës, nga Tanzania e Hong Kong, duke kaluar në Jordani e Kosta Rikë.

Midis “veprave” të ekspozuara janë edhe disa të bëra nga personazhe të famshëm, si Konrad Adenauer. Kryeministri i ardhshëm i Gjermanisë, sic u zbulua më vonë, kishte arritur të merrte një kopje të provimit të diplomës. Në muze janë paraqitur pikërisht kopjet që i riu Adenauer kishte përgatitur me shumë kujdes një natë para provimit për të shpëtuar karrierën e tij në bankat e shkollës. ¨shtë e qartë se të gjitha kopjet e muzeut tregojnë për një punë të mundimshme, të kujdesshme nën

Për tre vjet me radhë, studentët e universitetit mjekësor të Pensilvanisë kanë punuar për t’i ndryshuar këto statistika të zymta, duke dalë vullnetarë për të shërbyer jashtë qëndrave spitalore, në zemër të komunitetit.

S

Këtë verë, në bazë të programit, shumë studentë kanë shërbyer në disa komunitete të Filadelfias Perëndimore që konsistonin në matjen e tensionit dhe vizita tek njerëz të moshuar që janë të sëmurë.

U

Trajtimi mjekësor sot i mban të sëmurët në ambjentet spitalore dhe kurrë nuk ju mundëson studentëve të shohin simptomat e sëmundjes, gjë që do ti aftësonte në diagnostikimin e të sëmurit, shprehet një student i vitit të parë, që është një prej ndihmësve të projektit.

IC

D E

Një “shpikje “ tjetër shumë interesnte u realizua nga një studente italiane e farmacisë në 1947. Bëhet fjalë për një seri prej 32 rrotujsh, të mbështjellë nga të dyja anët me shumë mjeshtëri, që të hapur arrijnë një gjatësi prej 5 metrash. Këta rrotuj mund të fshihen shumë thjeshtë e lehtë mund të rrjedhin midis gishtave duke gjetur atë që të intereson. Kjo teknikë u përhap shumë dhe përdorej gjerë pas Luftës së Dytë Botërore.

M L

A

Teknikat me rrotuj janë më të përdorurat për kopje, por me përparimin e tekonologjisë shumë shpejt u zëvendësuan. Celularët, mp3 dhe sms janë gjerësisht të përdorur. Një dëshmi e tendencës së re janë syzet e diellit supertekonologjike të përdorura nga një student në Nuremberg në 1996. Për të kaluar provimin e maturës ai kishte organizuar një sistem të denjë për James Bond! Syzeve u kishte lidhur një kamer mikroskopike për të filmuar provimin e dërguar pa asnjë lloj teli bashkëpunëtorëve të tij jashtë shkollës. Këta të fundit i dhanë përgjigjen e saktë nëpërmjet radios dhe një kufjeje të vendosur po tek syzet Një operacion prej Spy Story! Duke mbyllur, një pyetje me vend do të ishte. A janë këto raste një shembull për t’u ndjekur? Sipas organizatorëve këto janë një mënyrë të mësuari më me fantazi se e zakonshmja, ndihmojnë për memorizimin e informacionit dhe heqin frikën… Sigurisht, kjo e fundit vlen vetëm nëse NUK JU KAPIN! Punë të mbarë!

Në të shumtën e rasteve, në kohën kur pacientët vijnë në spital, ata janë në fazat e fundit të sëmundjes. Gjëja e parë që mëson studenti nga kjo situatë është të fajësojë të sëmurin duke thënë: “Si munde të vish kaq vonë dhe s’je kujdesur për veten në kohë?” - shprehet një asistent profesorë në universitetin e mjekësisë si dhe drejtoresha e programit Dr. Jeanne Ann Grisso. Programi përfshin gjithashtu edhe punë të cilat nuk e vendosin studentin në kontakt të drejtpërdrejtë me të sëmurin. Gjatë kohës që disa studentë shërbejnë në terren, disa të tjerë mbledhin të dhëna të profileve shëndetësore përmes linjave të telefonit. Ky program do ti shërbejë shumë komunitetit, sepse konsiston në parandalimin e zhvillimit të mëtejshëm të neglizhimit shëndetësor nga të sëmuret. Shkaqe shumë të forta lidhen me këtë fenomen, sipas të cilave shprehet një student: “Gjatë qëndrimit tonë kemi mësuar se për shumë njerëz nga këto komunitete, shërbimi mjekësor nuk është prioritet ndërsa mënyra e të jetuarit është e çrregullt. Eshtë shumë e vështirë t’i kushtosh vëmendje presionit të gjakut, që mund të të marrë jetën brenda 20 vjetëve, kur nuk e di me siguri se ku do ta kalosh natën sonte. Në këtë situatë studentët kujdesen për ushqimin dhe nxitjen e të pastrehëve për të vizituar më shpesh klinikat mjekësore. Kështu, në Filadelfia pritet të hapet një klinikë këto javët e ardhshme, që do të përbëhet nga doktorë por pjesa më e madhe do të jenë studentë vullnetarë të viteve të ndryshme të Universitetit të Mjekësisë. Studentët do të punojnë rreth 40 orë në javë me projektin e tyre komunitar dhe do të mbidhen një herë në javë më nje grup mjekësh për të raportuar zbulimet e tyre. Një tjetër koordinator i programit Miicah Rosenfield, është duke krahasuar arritjet nga raportimet në Filadelfian e Veriut, përfunimet e të cilave do ti publikojë në nëntor, në një konferencë ku do të jenë të pranishëm specialistë

për hartimin e strategjive humanitare, zyrtarë të lartë të fushave mjekësore dhe qytetarë të sensibilizuar. Për t’u habitur është fakti i një hendeku të madh të njohjes së problemeve shëndetësore në një zonë të vogël. Një student, njëkohësisht pjesë e programit, vizitoi tre vendstrehime për gratë në nevojë disa herë në javë, duke pyetur për historitë e tyre shëndetësore, për shqetësimet e fundit apo simptomat dhe për të vlerësuar nevojat e shpejta. “Është për t’u çuditur se sa shumë njohin gratë e një vendstrehimi dhe sa pak ato të një vendi tjetër kur ato janë vetëm 100 metra larg njëra tjetrës. Ai shprehet: “Një nga moskonceptimet më të mëdha që po gjej këtu eshte se rreth 90% e grave mendojnë se AIDS mund të përhapet përmes dhurimit të gjakut”, që tregon pasigurinë e tyre shëndetësore. Ky program ka udhëhequr shumë studentë duke ju ofruar një përvojë të pazëvendësueshme, e cila është e nevojshme edhe për studentët tanë të Universitetit të Mjekësisë. Mësimet e mëdha për këta studentë merren në mes të sëmurëve më shumë sesa në laboratore. Le të shpresojmë që nisma të tilla të merren edhe në vendin tonë.


www.almedicus.org

_13

Zhvillimi i fizioterapisë dhe roli i saj në fushën e mjekësisë Elsid Sulaj Me evoluimin e mjekësisë globale shumë nëndegë të saj fituan autonominë në zbatimin e tyre. Si rrjedhojë e kësaj, i njëjti fenomen ndodhi edhe në Shqipëri. Por, problemi i diferencimit të figurave të ndryshme mjeksore, që perpara aplikoheshin vetëm nga një person, solli edhe ç’orientimin e pacientëve. Veçanërisht, kjo u bë evidente në patologjitë dhe problemet akute ose të rastësishme, ku pacientët kishin defiçenca në adresimin e tyre në stafin mjeksor. Kjo gjë ndodhte edhe si pasojë e mungesës së informacionit për struktura të ndryshme ose informacione të gabuara në hierarkinë mjekësore. Një shkaktar tjetër i këtij disinformimi është edhe opinioni i përgjithshëm popullor apo ushtrimi i profesionit pa arsimin përkatës. E njëjta gjë ndodhi edhe me degën e fizioterapisë. Ajo fillimisht zbatohej në spitale në mënyrë indirekte nga mjeku (psh: ortopedi) ose nga stafi i infermierisë në mënyrë vetjake. Gjithashtu, në kushte shtëpiake pas ndonjë dëmtimi të lehtë ose të pjesshëm, madje, edhe për pamundësi trajtimi në spitale, të sëmuret “trajtoheshin” nga njerëzit e afërm në formë masazhesh. Kjo gjë bëhej edhe nga nga ata që vetquheshin mjekë popullor përsëri në formë masazhesh dhe teknikash të tjera të cilat nuk ishin në cilësinë dhë në nivelin që mund t’i realizonte fizioterapisti. Pra, dega e fizioterapisë mbajti mbi shpatulla për vite të tëra personifikimin e të qenurit një degë që bën masazhe, e gjitha kjo nga shkaqet e lartpërmendura. Në kushte të tilla duhet bërë dallimi midis fizioterapistit, si personel i skuadres mjekësore dhe masazhatorit në qëndra estetike. Masoterapia perkufizohet si:

Manovër manuale ose mekanike e cila mobilizon në mënyrë metodike indet ose segmentet e një anësie, për qëllime estetike, higjenike, sportive dhe terapeutike.

Është një gjest instiktiv, i cili reagon ndaj shfaqjes së një dhimbjeje të papritur ose pas një traume.

Është një metodë racionale dhe efikase.

Një masazh terapeutik varet nga:

Një njohje e mirë e anatomisë

Fiziopatologjisë

Reaksioni i subjektit që trajtojmë.

Por, cfarë është fizioterapia në të vërtetë? Për ti dhënë përgjigje kësaj pyetje fillimisht le të japim një kundërargument të asaj cka njerezit mendojnë për të. Fizioterapia është një ndër degët më të reja të mjekësisë, e cila synon ruajtjen e cilësisë së jetës së individit dhe përmirësimin e ndjeshëm të shëndetit te pacienti (mjekësia e parë në një këndëvështrim tjetër). Fokusimi i saj është përqëndruar në identifikimin e patologjisë, trajtimin dhe rehabilitimin e pacientit. Të gjitha kto proçedura realizohen nëpërmjet mirëmbajtjes së lëvizshmërisë maksimale dhe aftësise funksionale. Në vashdimësi të përgjigjes për pyetjen më lart po rendisim kategoritë e pacientëve që trajtohen me anë të fizioterapisë dhe patologjitë më te shpeshta që prekin popullsinë:

Hernia diskale

Distrofitë muskulare

Paralizat faciale

Parezat, diparezat dhe plegjitë

Organizimi i Terapise Intensive Pediatrike ne ditet e sotme Prof. Sasha Sallabanda, Shef i TIP; Departamenti i Pediatrise vitet e kaluara,p.sh sot jane te rralle femijet me diarre me dehidrim te rende,ose femijet me malnutricion, ndesa zene vendin e pare ne semundshmeria dhe vdekshmerine foshnjore semundjet pulmonare me insuficienc respiratore.vdekshmeria ne TIP eshte ulur gjysempergjysem ekrahasuar me 10 vjetet e para.

Terapia Intensive Pediatrike eshte sherbim universitar me profil pediatriko-kirurgjikal me kapacitet prej 15 shtreter dhe ben pjese ne Departamentin e Pediatrise. Ky numer shtreterish perben 10 % te kapacitetit pediatrik ne QSUT “Nene Tereza”. Sherbimi ka nje staf qe perbehet prej 6 mjekesh, 1 shef, nje kryeinfermiere dhe 30 infermiere te cilet kujdesen per te semurin rende. Raporti shtrat/ infermiere eshte 1,5:1, nderkohe qe vende te zhvilluara si Anglia kete raport e kane 2 infermiere: 1 i semure.

Ka ndryshuar kerkesa per kualifikim te mjekeve dhe personelit infermieristik.Rreth 80% te infermiereve jane me eksperience,kane shkolle te larte ose po e vazhdojne .Sot ekipi i mjekeve te TIP-it jane me moshe te re ,kane bere shkollene per master ose jane duke e bere, jane te kualifikuar per ti bere balle gjithe urgjencave ekstreme qe mund te paraqiten ne reanimacionin pediatrik. Kemi marre pjese ne kongrese dhe konferenca nderkombetare duke paraqitur punime shkencore dhe dinjitoze. Kemi botuar nje liber universitar me titull “Terapia intensive ne pediatri” i cili ehste i dobishem dhe ndihmes per te marre njohuri, per te mesuar procedurat si dhe per te lehtesuar perpjekjet e personelit mjeksor ne trajtimin me sukses te semundjeve me rrezik te larte per jeten.

Terapia Intensive Pediatrike si rrjedhoje e zhvillimit te thelle te shkences mjeksore, teknologjise se avancuar dhe kualifikimit te vazhdueshem te personelit mjeksor, ashtu si ne shume vende te tjera, ka arritur rezultate befasuese nder vite ne uljen e mortalitetit. Qe nga viti 1971 kur eshte krijuar per here te pare reparti i terapise intensive nga pediater te shquar te asaj kohe, kane ndodhur ndryshime te medha.Ne fillesat e tij ka qene shume i kursyer persa i perket numrit te shtreterve dhe siperfaqes per meter katrore. Keto ndryshime konsistojne ne ristrukturimin fizik te ketij sherbimi, kemi nje siperfaqe te mjaftueshme per meter katror me sistem ftohje dhe ngrohje, paisje me apartura, shtreter cilesor te pershtatshem per Terapine Intensive, inkubator per bebet e vogla, struktura e shtrimeve, Vizioni ne te ardhmen eshte te kemi rezultate te mira ne zgjidhjen bashkekohore te problemeve mjeksore, rritja e aftesive menaxheriale te funksionimit te terapise intensive duke menjanuar shpenzimet e panevojshme dhe treguesi kryesor eshte ulja e metejshme e mortalitetit .

1/3 e shtrimeve e zene te semure qe kerkojne nderhyrje kirurgjikale per te korigjuar nje defekt te lindur te traktit gastro intestinal,te traktit urinar,te zemres apo te SNQ. Nderhyrjet jane bere nga mjeket shqipetare, kirurg te talentuar dhe ne rastet e rralla dhe nga mjeke te huaj.Kemi nje bashkepunim te ngushte me kirurget, mbasi per femijen e operuar duhet nje asistenc profesionale , jane futur procedurat invazive ,te clat kryhen nga mjeket intensiviste te ketij sherbimi,eshte futur me shume efektivitet , ushqyerja parenterale dhe enterale .Sherbimi tone ehste sherbim universitar,ku kalojne shume student dhe pasuniversitar sipas nje programi te caktuar te hartuar nga departamenti i pediatrise.Per te rritur cilesine e sherbimit ne keto njesira duhet qe personeli infermieristik te zoteroj ne menyre te vazhdueshme nje informacion te gjere teorik,shkathtesi praktike,ndjesi dhe perkushtim te larte per femijen se semure. Kemi rolin e psikologes ne TIP e cila ushtron psikologjin per lehtesimin e dhimbjes shppirtrore te femijes dhe prindit.

S

U

IC

Disponojme aparaturat mjeksore si ventilator, monitor, defibrilator,inkubator e tjera ,te cilat funksionojne, por qe ne nje momente te caktuar i plotesojne viete e punes dhe duhen nderuar, nderkohe qe duhen mirembajtur nga persona kompetent te sherbimit biomedikal.Ne kemi 6 respirator mekanik per qellime terapeutike per te gjithe femijet qe kane nevoj per to,ne ndryshim me vitet e meparshme ku ka patur mungesa te theksuar te ketyre respiaratoreve gje qe kishin impakt ne cilesine esherbimit. Keto dite kemi patur donacion nga shoqata franceze Cempea nje respirator per femijet e vegjel 0-10 kg qe ne kishim shume nevoje,prodhimi i tij eshte i vitit 2009 me nje kosto prej 20.000 E,e cila me siguri do te rrisi cilesin e sherbimit per femijen esemure rende me insuficienc respiratore ne TIP.

D E

M L

Struktura e shtrimit persaiperkete semundjeve ka ndryshuar me

A •

Spondiliti ankilozant

Artritet

Frakturat ne jetën e përditshme dhe ato në sport

Problemet posturale si skolioza, lordoza, kifoskolioza, etj.

Pacientet kardiopate, ata të neurologjisë, pediatrisë, geriartrisë dhe ortopedia postoperatore.

Faktori kryesor i çdo patologjie në 90% të rasteve, duke mos përmëndur patologjitë gjenetike, është pozicionimi i gabuar në jetën e përditshme. Shkenca që merret me funksionim normal postural është ERGONOMIA.Të gjithë këta pacientë kanë mundësi të përfitojnë në mënyrë maksimale kur trajtohen nga një fizioterapist përgjatë seancave të caktuara nga ana e tij. Realizimi i të gjithë procesit terapeutik kryhet me anë të aparaturave dhe novacioneve teknologjike. Përdorimi i lazerit, TENS-it, rrezeve infra të kuqe, ultraviolet, radiorterapisë, manjetoterapisë, fangoterapisë, tranksionit, akuaterapisë dhe një sërë teknikash të reja kane bërë të mundur zhvillimin e kësaj dege në nivele shumë të larta. Duke vashduar në këtë trajtë mendimi gjithashtu veçojmë edhe mundësitë e punimit në këtë profesion, duke llogaritur numrin e nevojës për fizioterapist në raport me numrin e të diplomuarëve që dalin në vit. Në vendin tonë universitetet që ofrojne studime në këtë degë janë: Universiteti i Tiranës, i Shkodrës,Universiteti Amerikan i Tiranës dhe Zoja e Këshillit të Mirë. Mundësitë e punësimit aktualisht janë të mëdha, në spitale, ambulanca, ekipe sportive, qëndra rehabilitimi, apo edhe në klinika fizioterapie.

Vizioni ne te ardhmen qe te kemi rezultate te mira ne zgjidhjen bashkekohore te problemeve mjeksore, shkon me tej duke rritur aftesite menaxheriale te funksionimit te terapise intensive sa me eficiente Per standartizimin e protokolleve kemi punuar dhe perfunduar udhe rrefyesit per semundjet kryesore ne TIP.

Vështirësia më e madhe për fizioterapinë është ndërgjegjësimi dhe sensibilizimi i popullatës për rëndësin që ajo ka si shkencë rehabilitimi, sepse është më e lehtë të parandalosh një patologji sesa ta kurosh atë.


www.almedicus.org

_14

Muzika , trupi dhe shendeti! ( A do të serviret së shpejti në farmaci dhe CD?! ) Vebiana Ismailaj Mjekësi e Përgjithshme Viti i tretë

Muzika, tingulli i përpunuar mjeshtërisht, është ndoshta arti më i përhapur dhe i preferueshëm për këdo. E fatmirësisht, studimet shkencore kanë vërtetuar se muzika ka ndikim të dobishëm në shëndetin trupor e mental. Terapia muzikore është një fushë e re shëndetësorë që po praktikohet kohet e fundit, sidomos për pacientët fëmijë apo individët qe vuajnë nga kanceri. Baza e gjithçkaje qëndron në lëhtësimin e tonusit muskulor. Më poshtë po përmendim disa nga ndikimet e funksionimit të terapisë muzikore:

S

U

mendor. Por kujdesi për shëndetin mendor, është shumë i rëndësishëm sidomos për funksionimin trupor dhe për shmangjen e kancerit, beteja më e vështirë me të cilën po përballet shoqëria njerëzore.

IC

Të dhëna konkrete nga eksperimentet 1-

D E

Shërimi i afazise ( magjia e muzikës qe rikthen të folurin)

Riaktivizimi i zones Broka në saj të qarkullimit cerebral të gjakut. Fillimisht dhe cuditërisht i foluri ka tingull muzikor, më vonë stabilizohet në atë normal.

M L

6-

Në disa raste, gjatë aktivitetit sportive apo ushtrimeve fizike me intensitet të lartë, nevojiten nivele të larta të kolesterolit në gjak. U vu re se vrapuesit prodhonin më shumë kolesterol kur ata dëgjonin muzikë energjike.

7-

Të dëgjosh muzikë instrumentale të stilit Barok, rrit shpejtësine e të mësuarit (sidomos gjuhë të huaj) dhe shkallën e memorjes.

8-

Një lloj tjetër muzikor, siç është ai spiritual lindor, që ka për bazë vegla të tilla si fyelli apo gajde, janë të dobishëm për personat me probleme të zemrës dhe tensionit. Sipas eksperimenteve, individët që vuanin nga këto lloj sëmundjesh, e të cilët iu nënshtruan dëgjimit të ketij tipi muzikor, patën përmirësim në uljen e presionit të gjakut, duke ulur kështu dhe riskun e atakut në zemër.

9-

Të flesh më mirë!!! Në 2005 Gazeta e Infermierise se avancuar (gazetë amerikane) informoi se në një eksperiment tek disa të rritur me problem gjumi, u praktikua dëgjimi i muzikës Soft gjatë qëndrimit shtrirë. Rezultati ishte një përmirësim 35% i gjumit. Jo vetëm që arritën të flenë normal dhe qetë, por raportuan dhe ulje të disfunksionit ditor.

2Trajnimi muzikor i të vegjëlve rrit hapësirën temporale të aftësive llogjikuese matematikore. 3Duket si një magji, por është e vërtetë: Muzika e Mozart (sonata me 2 piano) dhe asnjë lloj tjetër muzikor, ka 65% efekt reduktues tek epileptikët, madje dhe tek individët ne komë.

1-

Valët trunore

Kërkimet tregojnë se muzika me tingull të fortë stimulon valët trunore të vepronjë në sinkronizim me tingullin, nëpërmjet të cilave arrihet një përqendrim më i mprehtë, rritet aftësia meditative. Sipas studimeve, përcjellja neuronale e stimuluar nga tingulli, vazhdon për një kohë të gjatë edhe pas ndërprerjes së dëgjimit.

2-

A

Ndërkohë që kërkimet për efekte të mëtejshme të muzikës në fushën e shëndetësisë vazhdojnë, AMTA (American Musical Therapy Association) po përgatit ekspertë të kësaj fushe dhe së shpejti shumë mjek do të mund të specializohen për terapinë muzikore. I urojmë fat dhe në këtë mënyrë, le të shpresojmë që në të ardhmen në farmaci perveç ilaçeve do të blejme dhe CD!

Frymëmarja dhe shkalla e rrahjes së zemrës

Ndryshimet në sistemin nervor përcjellin të tjera ndryshime në funksionimin trupor. Bëhet fjalë për ato pjesë trupore të udhëhequra nga SNQ , si Aparati i Frymëmarrjes dhe i Qarkullimit te gjakut. Kjo nënkupton ngadalësim të frymëmarrjes, rrahje më pak të shpeshta të zemrës dhe aktivizimin e përgjigjes relaksuese. Për këtë arsye, terapia muzikore, mund të ndihmojë në parandalimin e stresit kronik, që mund t’i shkaktohet pacientit nga trauma e sëmundjes. ¨shtë e dukshme, që këtu nuk bëhet thjesht fjalë për relaksim, por për sigurim shëndeti! 43 - Shmangja e lodhjes Stimulimi muzikor realizon lehtësim të tensionit muskulor, duke shmangur lodhjen, grumbullimin e tepërt të acidit laktik. Ndaj degjimi i muzikës këshillohet jo vetëm gjatë kryerjes së ushtrimeve fizike por edhe disa minuta apo orë pas kryerjes së tyre. 5Siç e shohim terapia muzikore funsionon vërtet për të gjitha rastet e përmendura. Mbi të gjitha , muzika, e cila për të gjithë ne nënkupton argëtim e kënaqësi, luan një rol kryesor në shëndetin

Flitet gjithashtu për fenomenin “Efekti Mozart”: Të dëgjosh muzikën e tij, rritet mprehtësia llogjikuese me ritme të mëdha për 10 minuta. Sigurisht nuk bëhet fjalë për ndryshime gjenetike, apo të bëhesh i zgjuar thjesht nga dëgjimi i muzikës, por duke u mbështetur mbi bazën individuale gjenetike, kjo muzikë stimulon përkohësisht zgjimin e një pjese të fjetur të mprehtësisë dhe llogjikimit. Specialistët e kirurgjisë në bashkëpunim me ata të psikiatrisë, kanë rënë dakort se muzika duhet të përdoret domosdoshmërisht pas një operacioni, për të reduktuar stresin postkirurgjikal, për lehtësim psikologjik të dhembjeve, sidomos tek fëmijët dhe moshat e mëdha.


www.almedicus.org

_15

A JENI TË STRESUAR?

Cigarja elektronike, tymosni shëndetshëm Dea Qirjaqi Mjekësi e Përgjithshme Viti i katërt

Marinela Kumaraku, Mjekësi e Përgjithshme, Viti i Pestë Zbuloje duke ju përgjigjur pyetjeve më poshtë (Ky test nuk ka për qëllim të zëvendësojë një vlerësim klinik, por për t’ju ndihmuar në lidhje me gjendjen tuaj.Nëse rezultati yt është i theksuar ju mund të keni nevojë për të kërkuar ndihmë)

Gentian Asllanaj Mjekësi e Përgjithshme Viti i dytë

Përgjigjuni këtyre njëzet pyetjeve: PO ose JO (Po - 1 pikë; Jo – 0 pikë)

1. A e keni neglizhuar dietën tuaj shpesh?

Jo

Po

12. A merrni shpesh pushime

Jo

për pak minuta gjatë një aktiviteti ?

2. A përpiqeni të bëni shpesh gjithçka vetë?

Po

Po

Jo

Jo

13. A zemëroheni shpesh kur jeni duke pritur për dikë?

3. A ju ndodh të nxeheni shpesh?

Po

Po Shpëtoni mushëkritë dhe kënaquni me cigare të padëmshme për mjedis, ku dhe kur të doni, pa marrë parasysh ndalesat. Cigaret elektronike përmbajnë krejt çka nevojitet, nikotinë dhe shije duhani, ndërsa nuk bëjnë dëm. Në disa vite të fundit ndalimi i duhanit në vendet publike është çdo ditë e më i shpeshtë nëpër botë. Nuk lejohet të konsumohet në bare, klube e restorante. Duhanpirësit pasionantë vështirë që do të heqin dorë nga ky ves, prandaj shumëkush ka nisur kërkimin për diçka, që do të mund të zëvendësonte thithjen e tymit të dendur nga shkopi i nikotinës. Cigarja elektronike ka formën e një tubi të gjatë, e dizenjuar pra për të patur pamjen e jashtme të njëjtë me një cigare normale. Një tjetër lloj janë edhe ato që ngjajnë me një stilolaps. Zakonisht shumica e e-cigarette janë të ripërdorshme pasi ato kanë pjesë të zëvendësueshme dhe që mund të rimbushen. Lajmi i fundit, gjithsesi është shumë interesant, pirje dixhitale e duhanit, respektivisht cigare dixhitale. Me ndihmën e këtij zbulimi, të varurit madje mund të marrin dozën e nevojshme të nikotinës, pa lëndë kimike të dëmshme, pa përmbajtje toksike dhe helme që shkaktojnë

kancer. Përveç kësaj, këto cigare elektronike, respektivisht dixhitale, mund të ndizen në vende publike pa frikë nga dënimi, sepse me to nuk helmoni askënd rreth jush. Crown7 është një prej produkteve të tilla. Tubi i stilizuar në formë të epruvetës, në vete ka edhe mbushje e bateri. Në mbushje gjendet uji, propilen glikoli, nikotina dhe shija e duhanit. Një mbushje e këtillë është e barabartë me dy pako cigare. Edhe pse vet produkti është relativisht i shtrenjtë, mbushjet janë më ekonomike sesa vetë cigaret. Kjo formë e pirjes së duhanit, shfrytëzuesit i furnizon me nikotinën e duhur dhe nuk e ndot mjedisin, lëshon vetëm gazra të parrezikshme, nuk lë aroma të pakëndshme në rroba dhe nuk dëmton personat që janë afër. Një produkt tjetër i ngjashëm është Vapir, i cili thënë me pak fjalë, nuk djeg bimën, respektivisht duhanin, por e bën atë të avullojë. Në këtë mënyrë duhanpirësi mund të thithë nikotinën nga duhani, por pa e thithur tymin e dëmshëm. Që të dyja nga këto produkte, si dhe sigurisht një varg të tjerash që do të paraqiten në treg, u mundësojnë duhanxhinjve që pa ndonjë pengesë të kënaqen në nikotinë dhe tym për “sherr apo hajër” të vetin.

Jo

Jo

14. A i neglizhoni shpesh simptomat e stresit?

4. A synoni shpesh objektiva jorealë?

S

Po Jo

Po Jo

U

5. A ligështoheni shpesh në situata që të tjereve ju duken per të qeshur?

IC

Po Jo

Enisa Shevroja

A

6. A inatoseni lehtë shpesh?

16. A mendoni shpesh se ka vetëm një mënyrë të drejtë për të bërë diçka?

Po

Po

Jo

Jo

7. A ju ndodh shpesh qe çdo situate t’ju duket e veshirë ose e pamundur?

17. A e neglizhoni shpesh mundësinë për tu relaksuar çdo ditë?

Po

Po

Jo

Jo

8. A ankoheni shpesh se jeni i çorganizuar?

18. A shpenzoni shpesh shumë kohë duke u ankuar në lidhje me të kaluarën?

Po

Po

Jo 9. A ju ndodh shpesh të mbani çdo gjë përbrenda?

Telemjekësia në spitalet tona Në 2008 Shqipëria nënshkroi marrëveshjen për instalimin në 5 spitale rajonale dhe QSUT të telemjekësiseë, në funksion të përmirësimit dhe modernizimit të sistemit shëndetësor. Një grup ekspertësh nga SHBA dhe Prishtina (ku telemjekësia aplikohet prej më se 8 vjetësh), të shoqëruar nga kooordinatori i këtij projekti Dr. Rifat Latifi, vizituan 14 spitale në të gjithë vendin ku do të vendosen qëndrat e telemjekësisë. Një ndër problemet kryesore të evidentuara ishte mungesa e elektronikës moderne. Aktualisht, janë porositur njësitë e telemjëkësisë, kompjuterat etj. që do të instalohen në spitalet e përzgjedhur.

Ky projekt është një financim i përbashkët i USAID dhe Ministrisë së Shëndetësisë, nën kujdesin e z. Sali Berisha. Qëllimi i tij kryesor është zgjidhja e problemeve urgjente, duke shmangur dërgimin e pacintëve jashtë shtetit, shoqëruar kjo më cilësi të lartë dhe kohë të shkurtër diagnostikimi, si dhe zhvillimi i trajnimeve të mjekëve duke shmangur kostot e dërgimit të tyre jashtë vendit. Telemjekësia nuk është aplikuar ende. Pritet të fillojë shumë shpejt dhe ne, jemi ajo gjeneratë mjekësh që do të ‘gëzojmë’ plotësisht të mirat e padiskutueshme të këtij projekti!

Po Jo

D E

M L

15. A i mënjanoni shpesh situatat duke i shtyrë për më vonë?

Jo

Po

19. A nxitoni shpesh gjatë dites për ti kryer gjërat shpejt?

Jo

Po

10. A i lini shpesh ushtrimet fizike pas dore ?

Jo

Po

20. A ndiheni shpesh të paaftë për tu përballur me të gjitha gjërat që duhet të bëni gjatë ditës

Jo 11. A keni shpesh marrëdhënie miqësore mbështetëse?

Po Jo

Po

Rezultatet e testit Nëse rezultati juaj është

0

pikë Aspak të stresuar

Nese rezultati juaj është 1 - 6

pikë Pak besdisës

Nese rezultati juaj është 7 -12

pikë Mirë, por nën vëzhgim

Nese rezultati juaj është 13 -17

pikë  Bëni shumë kujdes

Nëse rezultati juaj është 18 +

pikë  Ju mund të keni nevojë për ndihmë.


Suplementi Mjekësor Almedicus www.almedicus.org

Te

tor

28

_16

S

U

IC

D E

M L

A

Në vazhdimësi të fushatës së muajit Tetor të luftës kundër Kancerit të Gjirit, revista mjekësore ALMEDICUS, botim zyrtar i Fakultetit të Mjekësisë, vjen si suplement i bashkangjitur në Gazetën Shqiptare me titullin:

Breast Cancer, It’s up to you! Tashmë që prej 28 Tetorit, ALMEDICUS do të botohet si suplement i Gazetës Shqiptare duke i ardhur pranë një game më të gjerë lexuesish. Në çdo javë të suplementit do të trajtohet një patologji e caktuar. Qëllimi ynë kryesor është të botojmë një publikim cilësor që komunikon me efektivitet një informacion të saktë dhe të rifreskuar mjekësor. Edukimi mjekësor dhe ndërgjegjësimi ndaj çështjeve të shëndetit publik përbëjnë një komponent kryesor në krijimin e një shoqërie të qytetëruar dhe një kusht paraprak në marrjen e përgjegjësive për të ndërtuar një shoqëri të shëndetshme .

Çdo të enjte në Gazeta Shqiptare


Gazeta Almedicus nr.8