Page 1

EUSKARAK ERE,

Murrizketak eta euskara Nafarroan Recortes y más recortes, pero no en la misma medida. El euskara en Nafarroa. Horren erakusgarri Nafarroako aurrekontu orokorren bilakaera (4.003 milioi €-tik 3.704ra) eta honen azpi-saila den Nafarroako Euskararen Institutuaren, Euskarabidearen, aurrekontuaren bilakaera erkatzea (4,0 milioi €tik 2,3ra). Horretarako, azpiko grafiko honetan 2008ko aurrekontuekiko alderaketa egiten da, hau da, 2008ko aurrekontuekiko zenbateko jaitsiera izan duten.

Euskaldunok eta euskaltzaleok haserre egoteko sobera arrazoi ditugu, izan gaitezen ere ‘hiritar haserretu’


Euskarak ez du 2008an hasi murrizketa Pero, los recortes al euskera no empezaron en 2008. En esta última década en la que parece que “sobraba” dinero en Navarra, lo destinado al euskera ha sufrido un recorte continuo. Esto que llaman crisis no ha hecho más que agravar la situación.

2. Nafarroako Euskaltegiak (AEK eta IKA) Adibide moduan, 2011n 462.506€ ordaindu zuten euskaltegietako ikasleek eta ez zuten inolako bekarik jaso Nafarroako Gobernuaren bitartez.

1. Nafarroako Toki entitateen (Udalak eta Partzuergoak oro har) Euskara Zerbitzuen finantziazioa. 3.000.000,00 €

2.500.000,00 €

2.000.000,00 €

TOKI ENTITATEAK NAFARROAKO GOBERNUA

1.500.000,00 €

1.000.000,00 €

500.000,00 €

-

€ 1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

Agerikoa denez, Toki Administrazioek hartu dute bere gain pisu ekonomikorik handiena. 1999an Nafarroako Gobernuak %43,41 bere gain hartzen bazuen ere 2010ean %6,12 izatea aurreikusi zen. Ikusi krisiak ere Toki Entitateei eragiten diela eta haien ekarpena txikitzen ari dela. 2011n 153.301€ izan ziren.

Aldi berean, euskaltegiek 2011an 394.381€ jaso bazituzten ere, 2012rako aurrekontuetan 280.000€ dira, hau da, %29ko beherakada. Euskara ikastea eskubidea bada, euskara ikasi nahi duen norbanakoari bekak eman behar litzaioke doakotasuna ziurtatzeko. Urrun gaude ba helburu horretatik, are gehiago egin diren murrizketekin.


3. Euskarazko hedabideak. Ehundik gora hedabidetan 600 langile baino gehiago ari dira beharrean. Urtean 27 milioi eurotik gorako aurrekontua mugitzen dute, eta zazpi milioi eurotik gorako ekarpena egiten dute Gizarte Segurantzaren eta zergen bidez. Topaguneko lehendakari Jasone Mendizabalek emandako datuen arabera, 450.000 bezero dituzte. Honen aurrean, bi datu emanen dira hemen, batetik 2010eko dirulaguntzen deialdian emandakoaren banaketa eta bertzetik 2012ko aurrekontuetan zehaztutakoa. Euskarazko Gaztelaniazko komunikabideak komunikabideak Idatzizkoak 76.085,72€ 45.078,08€ Online 1.643,60€ 4.921,92€ Irratiak 92.270,92€ 0,00€ Guztira 170.000€ 50.000€ Honi bi ohar: batetik Iruñako Euskal Herria Irratiari ez zaiola dirulaguntzarik ematen (ez dagoelako legez onartua) eta bertzetik euskara dela eta Diario de Navarrak 3.829,68€ jaso zituela eta Diario de Noticias taldeak 8.935,32€. Eta 2012an? ba 10.000€ inguru aurreikusten dira, hau da, 230.000€tik 10.000€tara. Nafarroako Gobernuaren politika honen ondorioak bi izan dira, batetik proiektu komunikatibo horien estutze ekonomikoa eta mugatzea, eta bertzetik hainbat proiekturen desagertzea, oraingoz: Bortziriko Ttipi-Ttapa telebista (2009), Nabarra aldizkaria (2011) eta Basaburua eta inguruko Esan Erran irratia (2012).

4. Hezkuntza eta Euskarabidea Hizkuntza formakuntza 2011 Euskara 38.000€ Atzerrikoak 1.159.700€

2012 22.268€ 792.800€

Aldea -15.732€ -366.900€

% -%41,4 -%31,64

Hizkuntza Zerbitzuaren Euskara Atala, formakuntza eta sustatzea 2008 2011 2012 Aldea %(08-12) 685.737€ 220.500€ 182.968€ - 502.769€ -%73,3 oharra: 2012an atal berri bat sortu da hizkuntzen sustatzean, Gaztelania hizkuntza, irakurketa sutatze aldera: 30.570€. Euskarabidea 2008 2011 2012 Aldea %(08-12) 4.045.435€ 3.030.428€ 2.318.934€ - 1.726.501€ -%42,7 Euskarabidea Hezkuntza Sailaren barnean dagoen azpisaila da, bera da euskararen sustatze aldera sortutako administrazio atala (hedabideei dirulaguntzak, euskara zerbitzuak, euskaltegiei ...). Dos cuestiones sobre Euskarabidea: por un lado el Departamento de Educación ha sufrido un recorte del 7% en el presupuesto de 2012, sin embargo Euskarabidea, entidad dependiente de Educación, ha descendido bastante más: un 23,50%. Si lo comparamos con 2008 es aún más grave, un descenso del 43%. Por otro lado, en cuanto a la gestión del escaso presupuesto en el 2011 dos tercios de todo el dinero destinado a Euskarabidea se utilizaba en sostener la estructura, el 66,63%; en el 2012 consume un 72,44%. Los gastos de Euskarabidea y l@s 37 trabajador@s requieren 3 de cada 4 euros.

greba  

euskaldunok eta euskaltzaleok zergatik bai grebari?