Page 62

Rozdział 5: Finansowanie formalnej edukacji dorosłych i wsparcie dla jej uczestników

W Belgii we Wspólnocie Francuskiej uczniowie w wieku ponad 18 lat opłacają koszty kształcenia „drugiej szansy” obliczane na podstawie czasu trwania i poziomu wybranego programu. Zasada ta nie obejmuje niektórych kategorii uczących się dorosłych (np. osób niepełnosprawnych i poszukujących pracy). We Wspólnocie Niemieckojęzycznej uczący się dorośli muszą przy zapisie do placówki edukacyjnej dla dorosłych (Schulische Weiterbildung) uiścić opłatę rejestracyjną. Jej wysokość zależy od rodzaju i czasu trwania programu oraz statusu ucznia. Od września 2010 roku opłaty te wzrosły ze względu na kryzys finansowy. Obecnie maksymalna opłata rejestracyjna w przypadku programu edukacji formalnej wynosi 200 EUR. We Wspólnocie Flamandzkiej kształcenie dorosłych na poziomie szkoły średniej II stopnia jest organizowane przez dotowane instytucje prywatne lub publiczne – ośrodki kształcenia dorosłych (Centra voor Volwassenonderwijs – CVO). Osoby, które podejmują edukację w ramach kursów ogólnokształcących, nie płacą opłat rejestracyjnych. Jednakże w przypadku kursów zawodowych kończących się uzyskaniem dyplomu uczestnicy muszą z tego tytułu zapłacić 1 EUR za jedną godzinę dydaktyczną. Od roku 2008/09 maksymalna wysokość opłaty rejestracyjnej została ustalona na poziomie 400 EUR za kurs i rok akademicki lub 1200 EUR za okres czterech lat akademickich. Osoby z grup najbardziej podatnych na zagrożenia mogą ubiegać się o różne obniżki. Na Węgrzech uczniowie w wieku powyżej 18 lat uczestniczący w kursach w niepełnym wymiarze godzin muszą zapłacić od 20 do 40% ceny kursu od klasy 11. W klasie 11 i wyższych trzeba też uiścić dodatkowe czesne, jeśli powtarza się daną klasę po raz trzeci (lub kolejny), ponieważ oznacza to niespełnienie wymogów edukacyjnych. Jednakże opłata nie może być wyższa niż wartość danego kursu i może zostać obniżona w zależności od wyników ucznia. W Finlandii zasadniczo nie ma opłat za zdobycie kwalifikacji na poziomie edukacji szkolnej, nawet w przypadku dorosłych. Umiarkowane opłaty mogą obowiązywać w przypadku dalszych i specjalistycznych kwalifikacji zawodowych (tzn. uznawanych w całym państwie kwalifikacji zawodowych, do których konieczne jest wykształcenie zawodowe na poziomie szkoły średniej II stopnia). W przypadku kształcenia na poziomie ogólnokształcącej szkoły średniej II stopnia dorośli uczestniczący w pojedynczych kursach, bez konieczności zapisywania się na cały program na poziomie szkoły średniej II stopnia kończący się egzaminem maturalnym, muszą uiścić opłaty na poziomie 30-50 EUR. W przypadku osób, które zapisują się na cały program, czesne nie jest naliczane i uczestnicy ponoszą wyłącznie koszt egzaminu maturalnego (wahający się w przedziale 118-184 EUR). W Zjednoczonym Królestwie (Anglia, Walia i Irlandia Północna) uczniowie w wieku powyżej 19 lat mogą zostać obciążeni opłatami. W Anglii oczekuje się, że około 50% kosztów danego kursu pokryje czesne. Jednakże na podstawie Ustawy o edukacji i umiejętnościach z 2008 roku dorośli, którzy nie zdobyli kwalifikacji, mają prawo do bezpłatnego miejsca na kursie. Istnieją przy tym pewne ograniczenia. W przypadku uczniów w wieku 19-25 lat uprawnienia takie dotyczą osób, które nie zrealizowały jeszcze pełnego poziomu 2 lub 3 krajowych ram kwalifikacji/ram kwalifikacji i punktów (NQF/QCF). Jeśli chodzi o uczniów powyżej 25. roku życia, pełen zwrot kosztów jest możliwy w przypadku osób, które nie zrealizowały pełnego poziomu 2. W odniesieniu do programów poziomu 2 zwolnienie z opłat dotyczy wyłącznie programów zawodowych. W przypadku programów umiejętności podstawowych uprawnienie przysługuje uczniom w każdym wieku. Zasady te mają się jednak zmienić. W ogłoszonej przez rząd w listopadzie 2010 roku Strategii umiejętności dla Anglii zawarto informację, że choć możliwość kształcenia dla osób o bardzo niskim poziomie umiejętności wciąż będzie w pełni finansowana, nauka osób w wieku powyżej 24 lat na poziomie 2 i wyższym finansowana nie będzie – zamiast tego wprowadzone zostaną dotowane przez państwo pożyczki poprzez „Konto uczenia się przez całe życie”. W Walii kolegia dalszej edukacji ustanawiają własne zasady pobierania opłat i nie planuje się zmiany tej formuły. Także w Irlandii Północnej kolegia samodzielnie opracowują zasady dotyczące czesnego, choć obecnie prowadzi się prace nad projektem mającym określić warunki, na jakich osoby uczące się, ich pracodawcy i rząd mieliby płacić za kształcenie. Wszelkie nowe zasady zostaną wprowadzone najwcześniej w roku akademickim 2012/13. W Zjednoczonym Królestwie (Szkocja) osoby uczestniczące w programach dalszej edukacji w pełnym wymiarze godzin nie muszą uiszczać opłat pod warunkiem spełnienia warunków zamieszkania. Do pokrywania kosztów nauki mogą być zobowiązane wyłącznie osoby uczestniczące w kursach w niepełnym wymiarze godzin. Jednakże uczniowie

61

Dorośli w systemie edukacji formalnej: polityka i praktyka w Europie  
Dorośli w systemie edukacji formalnej: polityka i praktyka w Europie  

Raport EURYDICE Dorośli w systemie edukacji formalnej: Polityka i praktyka w Europie przedstawia sytuację będącą następstwem realizacji Plan...

Advertisement