Page 39

Dorośli w systemie edukacji formalnej: polityka i praktyka w Europie

opracowuje się „świadectwo kompetencji”, określające elementy programu kształcenia i szkolenia zawodowego opanowane już przez uczestnika. W Hiszpanii w ramach edukacji podstawowej i średniej dorosłych bieżące regulacje nakazują przeprowadzanie wstepnej oceny uczestników, mającej zapewnić każdemu z nich poradnictwo i właściwe umiejscowienie. Warunki oceny początkowej są określane przez każdą Wspólnotę Autonomiczną; w niektórych Wspólnotach regulacje zakładają, że ocena może brać pod uwagę efekty uzyskane w czasie kształcenia pozaformalnego i nieformalnego. W niektórych państwach (np. Belgia, Republika Czeska, Dania, Estonia, Hiszpania, Łotwa, Austria, Polska, Finlandia i Norwegia) osoby uczące się mają możliwość przystąpienia do egzaminów dających formalne kwalifikacje bez uczestniczenia w programie kształcenia bądź szkolenia. Bezpośredni dostęp do takich egzaminów jest możliwy na zasadzie pojedynczych przedmiotów (lub jednostek i modułów), albo całych programów. We Wspólnocie Francuskiej Belgii kwalifikacje można uzyskać poprzez uczestnictwo w programach kształcenia i szkoleń, albo dzięki egzaminom organizowanym przez rady egzaminacyjne Wspólnoty Francuskiej (Jurys de la Communauté française). Instytucje te przyznają wiele różnych certyfikatów na poziomie średnim i wyższym, które mają taką samą wartość prawną jak świadectwa wydawane przez szkoły. System ten jest alternatywnym sposobem uzyskiwania formalnej certyfikacji. Egzaminy takie są skierowane przede wszystkim do samouków i osób, które nie mogą uczestniczyć w tradycyjnej edukacji formalnej. Podobne rozwiązania istnieją we Wspólnocie Flamandzkiej Belgii. W Republice Czeskiej Ustawa o edukacji z 2004 roku stworzyła możliwość przystąpienia do egzaminów na poziomie szkoły średniej II stopnia ze wszystkich pojedynczych przedmiotów (lub innych wyodrębnionych części programów nauczania) bez konieczności uprzedniego uczęszczania do szkoły. Możliwe jest także przystąpienie do różnych części egzaminu kończącego szkołę średnią II stopnia lub policealną szkołę nieuniwersytecką (maturitní zkouška, závìreèná zkouška lub absolutorium). Ponadto uchwalona w 2006 roku Ustawa o weryfikacji i uznawaniu wyników dalszej edukacji wprowadziła nowy rodzaj formalnych kwalifikacji określony jako „kwalifikacje cząstkowe”, które są realizowane wyłącznie w systemie kształcenia ustawicznego i można je uzyskać poprzez udział w zorganizowanym kształceniu albo poprzez poświadczenie wcześniejszej nauki. W Danii ogólne kształcenie dorosłych składa się z kursów poszczególnych przedmiotów na trzech odrębnych poziomach. Osoby uczące się, które nie brały udziału w kursach, mogą przystąpić do egzaminów z różnych przedmiotów jako uczniowie niezależni. W Estonii uczniowie mogą ukończyć kształcenie na poziomie podstawowym lub średnim II stopnia dzięki egzaminom zewnętrznym, a w czasie przygotowywania się do nich mają prawo do poradnictwa. W Hiszpanii Ustawa o edukacji z 2006 roku zakłada, że władze oświatowe mogą organizować egzaminy kwalifikacyjne skierowane do uczniów w wieku powyżej 18 lat, którzy nie uzyskali świadectwa ukończenia szkoły średniej I stopnia (Graduado en Educación Secundaria Obligatoria). Stwierdzono w niej, że władze oświatowe powinny okresowo organizować egzaminy końcowe umożliwiające uzyskanie świadectwa ukończenia szkoły średniej II stopnia (Bachiller) osobom w wieku powyżej 20 lat. To samo dotyczy kształcenia zawodowego: osoby, które osiągnęły wiek 18 lat, mogą przystąpić bezpośrednio do egzaminów końcowych szkoły średniej II stopnia (certyfikat Técnico), a osoby, które osiągnęły wiek 20 lat – do kwalifikacji Técnico Superior. Ponadto od 2009 roku osoby o odpowiednim doświadczeniu zawodowym mogą stanąć do oceny kompetencji odpowiadających różnym jednostkom Krajowego katalogu kwalifikacji zawodowych. Jednostki ocenione pozytywnie liczą się przy zdobywaniu pełnych kwalifikacji zawodowych. Na Łotwie Ustawa o kształceniu zawodowym z 2011 roku wprowadziła możliwość uzyskiwania powszechnych kwalifikacji zawodowych poprzez zdanie egzaminu, bez wcześniejszego uczestnictwa w odpowiednim programie kształcenia/szkolenia.

38

Dorośli w systemie edukacji formalnej: polityka i praktyka w Europie  
Dorośli w systemie edukacji formalnej: polityka i praktyka w Europie  

Raport EURYDICE Dorośli w systemie edukacji formalnej: Polityka i praktyka w Europie przedstawia sytuację będącą następstwem realizacji Plan...

Advertisement