Page 1

Jaarverslag 2011

Schoolrapport


Inhoud

1

2 3 4 5 6 7 8 2

Dit is Edukans

4

Onderwijs in ontwikkelingslanden

10

Projecten en bestedingen

24

Nederlandse scholen in actie

36

Communicatie en fondsenwerving

44

Toekomst

56

Bestuur en organisatie

58

Financieel verslag

68

Bijlage: Overzicht projecten ontwikkelingslanden

85


Voorwoord 2011 was een pittig jaar. Mede door econo-

voortijdig. Edukans ontwikkelde in het ver-

vakscholen en trainingsinstituten onder-

mische tegenwind ontving Edukans minder

slagjaar de STER-school. Het is een eenvoudig,

steund. Wegens succes heeft Edukans een

inkomsten van particulieren dan in 2010,

doeltreffend model waarin op vijf onderdelen

vervolgsubsidie aangevraagd; begin 2012

maar wel iets meer dan begroot. Daarnaast

naar onderwijskwaliteit wordt gekeken: lera-

volgt de uitslag.

werd onze MFS-subsidie verlaagd van € 8

ren, leerlingen, management, leeromgeving,

miljoen naar € 5,5 miljoen.

ouderbetrokkenheid. Scoort een school op alle

Ambassadeurs Nick & Simon hielden in Ahoy

onderdelen goed, dan is het een STER-school.

Rotterdam een prachtig benefiet concert met

In Afrika waren de eerste reacties positief.

een gevulde schoenendoos als toegang; het

Tegelijk bracht 2011 veel goed nieuws. Onder-

leverde 6.820 dozen op. In totaal werden in

wijs helpt écht. De Inspectie Ontwikkelingssamenwerking en Beleidsevaluatie (IOB)

In 2011 intensiveerde Edukans de banden met

2011 ruim 134.000 dozen ingezameld. Helaas

evalueerde het nut van investeren in onder-

het onderwijsveld in Nederland. Strategische

minder dan in 2010, mede door introductie

wijs en was ronduit positief over de resulta-

samenwerking werd gevonden met Centrum

van een machtigingsformulier en door de

ten. Ook bij het Nederlandse publiek staat

voor Nascholing Amsterdam (CNA), Univer-

economische tegenwind.

onderwijs opnieuw bovenaan als belangrijk-

siteit van Amsterdam, Hogeschool InHolland

ste vorm van ontwikkelingshulp. En verschil-

en Christelijke Hogeschool Ede (CHE). Verder

Al met al sloot Edukans 2011 af met een

lende wetenschappelijke onderzoeken tonen

namen 63 docenten deel aan Werelddocent,

positief financieel resultaat.

aan dat 1 jaar extra basisonderwijs een kind

een veelbelovend uitwisselingsprogramma

levenslang zo’n 7-15 procent extra inkom-

voor onderwijsprofessionals. Zij reisden naar

sten oplevert. Dat komt ruwweg neer op

Afrika en India en werkten samen met col-

€ 2.000 per kind, een enorm rendement!

lega’s daar aan beter onderwijs. Naar aanleiding van Werelddocent werden Kamervragen

In 2011 breidde Edukans haar activiteiten uit

gesteld. Staatssecretaris Knapen en minister

naar nieuwe landen als Ghana, Bolivia en

Bijsterveldt-Vliegenthart antwoordden dat

Zambia. In totaal werden 187 projecten ge-

zij meerwaarde zagen voor docenten om bui-

financierd.

ten Europa ervaring op te doen.

Speerpunt daarbij is goed onderwijs voor ieder-

Edukans coördineerde Learn4Work, een sti-

een. Door gebrekkige kwaliteit verlaten veel

muleringsprogramma voor beroepsonderwijs

Kees de Jong,

leerlingen in ontwikkelingslanden hun school

in ontwikkelingslanden. In totaal werden 42

directeur Edukans 3


Dit is Edukans

4

1

Jaarverslag 2011


Kees de Jong, directeur Edukans sinds 2002

Omdat onderwijs écht helpt Armoede, aids, oorlog, discriminatie, een handicap… Je zal er maar mee te maken krij-

‘Al vanaf mijn zesde wist ik dat ik iets in

gen als kind of jongere. Je kansen op goed

de ontwikkelingssamenwerking wilde

onderwijs, werk en dus een eigen inkomen in

gaan doen. In die tijd zag ik een film

de toekomst dalen schrikbarend. Wereldwijd

over China waaruit heel duidelijk bleek

gaan daardoor 67 miljoen kinderen niet naar

dat zaken oneerlijk verdeeld zijn in de

school, en veel van hen verlaten de school

wereld. Mensen tot hun recht laten

tussentijds of krijgen slecht onderwijs.

komen en helpen om die oneerlijkheid te bestrijden, was wat ik wilde doen en

Edukans is expert in onderwijs in ontwikke-

nog steeds doe. Dit vanuit de gedachte

lingslanden en trekt zich het lot van kansarme

dat je als mens hoort te delen. Na de

kinderen en jongeren aan. Met succesvolle

middelbare school heb ik een passende

onderwijsprogramma’s. Want onderwijs helpt

vervolgstudie gekozen en voordat ik in

écht! Eén jaar extra onderwijs kan het inko-

1994 bij de Unie (voorloper van Edu-

men dat een kind later verdient gemiddeld

kans) kwam werken heb ik in Botswana

10 procent laten stijgen, zo blijkt uit het on-

gewoond en gewerkt binnen een pro-

derzoek Returns to investment in education

ject dat basisonderwijs en beroeps-

van de Wereld Bank. Het werk van Edukans in

opleidingen verzorgde.

samenwerking met haar partnerorganisaties heeft dus een grote economische impact. Het

Kinderen die goed onderwijs volgen ontwikkelen een gevoel van eigenwaarde waar-

wordt dus nog belangrijker om kinderen op

door basisvertrouwen ontstaat en dat is natuurlijk prachtig. Tel daarbij het enthou-

school te houden. Simpelweg omdat onder-

siasme en de drive van kinderen in Nederland die deelnemen aan Edukans acties

wijs een van de grootste bijdragen levert aan

voor leeftijdgenoten in ontwikkelingslanden, dan weet je waar je het voor doet.

ontwikkeling van kinderen en jongeren, aan

Onderwijs is voor mij synoniem met ontwikkeling en verandering. Het mooie van

hun leefgemeenschap én aan het land waarin

onderwijs vind ik dat als je het eenmaal hebt gehad, niemand het je meer afneemt.

zij wonen.

Daar maakt Edukans het verschil!’

Natuurlijk maakt Edukans in haar aanpak

3 - Projecten en bestedingen

5


‘De Edukans methode ‘kinderen voor kinderen’ vind ik onovertroffen. En de christelijke basis is voor mij de juiste.’ Henk van Noorloos, Willem van Oranje College, Wijk en Aalburg

geen onderscheid naar ras, religie of politieke

Waarden

overtuiging.

Visie

dan we hadden durven hopen. We hopen dat wat klein en onbelangrijk lijkt, ons inspireert

Edukans laat zich in haar werk inspireren

om te werken aan een wereld waarin niet lan-

door de bijbel en de christelijk-sociale traditie,

ger het recht van de sterkste, de grootste, de

waarin het praktisch verantwoordelijkheid

rijkste en de eerste geldt.

nemen voor de medemens centraal staat. Edukans is een ontwikkelingsorganisatie

Daar horen de volgende kernwaarden bij:

voor onderwijs. Een onderwijsexpert die

Betrokkenheid We vinden het belangrijk om daadwerkelijke

inspireert en het persoonlijke verhaal van

Vertrouwen

betrokkenheid

betrokken mensen laat zien. Ze wil samen

Wij geloven in mensen die verantwoording

ongevoeligheid en vrijblijvendheid te stellen. In

met partners in ontwikkelingslanden en in

durven nemen voor elkaar. Mensen op wie je

ontwikkelingslanden én in Nederland. Betrok-

Nederland kansarme kinderen en jongeren

kunt bouwen en die je kunt vertrouwen. Zoals

kenheid uit zich in het geven van aandacht,

in ontwikkelingslanden goed onderwijs bie-

onze betrouwbare partners in ontwikkelings-

tijd en energie en niet alleen in geld. Daarom

den en een tegengeluid laten horen door

landen die zich met hart en ziel inzetten voor

willen we meer dan financiering van ontwikke-

aan te tonen dat ontwikkelingssamenwer-

kansarme kinderen. Wij op onze beurt willen

lingsprojecten. Kansarme kinderen ter plekke

king werkt. Omdat onderwijs een duurzame

hen niet in de steek laten, maar trouw steunen

moeten weten dat betrokken leerlingen in Ne-

investering is.

waar mogelijk. Ook willen wij een betrouwbare

derland zich voor hen inzetten en met hen mee-

organisatie zijn die transparant verantwoor-

leven, met het oog op een rechtvaardige sa-

ding aflegt richting publiek en overheid.

menleving. We willen mensen laten nadenken

Missie

tegenover

onverschilligheid,

over hun eigen levensvisie en persoonlijke be-

Hoop

Edukans steunt projecten en programma’s

We willen kansarme kinderen in ontwikke-

voor toegankelijk en relevant onderwijs voor

lingslanden hoop bieden op een betere toe-

kansarme kinderen en jongeren in ontwik-

komst. Zij zijn onze hoop als dragers van de

kelingslanden. Edukans betrekt de Neder-

toekomst. Omdat onderwijs een sleutelrol in

landse samenleving in het algemeen en het

hun ontwikkeling speelt, hopen we dat uitein-

onderwijs in het bijzonder bij internationale

delijk alle kinderen naar school kunnen. Daar-

samenwerking.

aan dragen wij ons steentje bij. En soms zijn

trokkenheid bij internationale samenwerking.

we verrast, omdat het resultaat veel meer is 6

Jaarverslag 2011


‘Ik houd van mijn werk omdat dat een aantoonbaar effect heeft op het leven van kansarme kinderen. Het verandert hun leven structureel.’ Caroline Okotel, sociaal Werker bij CRO MBale (onderwijs, therapie en kinderrechten)

Ambitie 1. Edukans levert een aantoonbare bijdrage aan kwalitatief goed, toegankelijk en relevant onderwijs voor kansarme kinderen en jongeren in de ontwikkelingslanden waar we werken. 2. Edukans wordt door het Nederlandse onderwijs gezien als dé organisatie voor aansprekende fondsenwervende en educatieve acties en inhoudelijke uitwisseling op het terrein van onderwijs in ontwikkelingslanden. 3. Edukans heeft (financieel) draagvlak bij haar achterban om haar doelstellingen te kunnen realiseren en mobiliseert haar achterban ten behoeve van lobby voor onderwijs.

1 - Dit is Edukans

1


Een greep uit onze resultaten in 2011

Nederlandse scholenacties brengen e 1.999.980 op. Door trainingen van ouderraden worden duizenden ouders betrokken bij de school van hun kind.

In Malawi worden onderwijsprogramma’s uitgevoerd op 141 basisscholen waarmee circa 63.500 leerlingen en 650 leraren worden bereikt.

Honderden leerkrachten uit Nederland wisselen kennis en ervaring uit met collega docenten in ontwikkelingslanden.

Edukans Schoenmaatjes vullen 134.258 schoenendozen met schoolspullen en cadeaus voor kinderen in ontwikkelingslanden.

Ruim 45.000 donateurs, bedrijven, stichtingen en fondsen helpen duizenden kinderen op school.

Edukans kon dit waarmaken dankzij onze partners in ontwikkelingslanden, de steun van onze 8

Jaarverslag 2011


Duizenden leraren in ontwikkelingslanden leerden beter lesgeven.

Edukans ambassadeurs Nick & Simon geven een aantal speciale Edukans concerten met als hoogtepunt een concert in Ahoy op 9 april en zorgen voor veel publiciteit. In India krijgen 20.378 jongeren in de leeftijd van 15-20 jaar beroepstrainingen.

Edukans besteedt in 2011 e 11.659.588 aan Ontwikkelingssamenwerking, Wereldburgerschap en Voorlichting.

In Kenia bereikt Edukans meer dan 35.000 kinderen, 912 docenten en 875 ouders.

donateurs en alle leerlingen en docenten in Nederland die meehielpen. Ontzettend bedankt! 1 - Dit is Edukans

9


Onderwijs in ontwikkelingslanden

2

Ghana Zuid-Soedan Bolivia

DR Congo Zambia

l = Landen toegevoegd in 2011


Goed onderwijs. Dát is de sleutel voor duurzame

Aart van den Broek, manager Onderwijsprogramma’s

ontwikkeling in een land en daarmee de meest effectieve investering. Want goed onderwijs geeft mensen een hoger inkomen, dus minder

Aart van den Broek werkte vele jaren

armoede, een betere gezondheid en stimuleert

voor ontwikkelingsorganisaties in on-

de gelijkheid tussen mannen en vrouwen.

der andere Rwanda, Benin en Albanië. Hij realiseerde menig project en werkt

Maar het valt niet mee om kinderen in ont-

nu alweer bijna vijf jaar bij Edukans.

wikkelingslanden op school te krijgen en te

Sinds januari 2011 in de rol van mana-

houden. Dankzij de samenwerking met lo-

ger Onderwijsprogramma’s .

kale organisaties lukt het Edukans gelukkig

steeds beter. Die spreken ook de overheden

‘Rode draad en motivatie in al die jaren

aan op hun verantwoordelijkheid om voor

is mijn drive om kinderen en jongeren in

kwaliteitsonderwijs te zorgen.

ontwikkelingslanden die de boot hebben gemist, of dreigen te missen de mogelijkheid te bieden hun talenten te ontwikkelen en over hun eigen grenzen te kijken. Edukans maakt het verschil door kinderen en jongeren de kans te bieden op het doorlopen van een passende schoolcarrière. Een mooi voorbeeld daarvan vind ik

Goed onderwijs: deur naar de toekomst

het programma voor beroepsonderwijs, Learn4Work, dat ook wordt uitgevoerd bij

Wereldwijd gaan steeds meer kinderen naar

de Maasai in Kenia.

school. Goed nieuws natuurlijk, maar dat werpt alleen zijn vruchten af als de rand-

Langs de wegen naar het zuiden van Kenia waar de Maasai leven, is - mede door

voorwaarden ook goed zijn, zoals: voldoende

Learn4Work - veel meer bedrijvigheid ontstaan. Samen met de partnerorganisatie

goed opgeleide docenten, een stimulerende

Ilkerin achterhaalden we de echte marktvragen waar de scholing van de jongeren uit

leeromgeving en voldoende leermiddelen.

het gebied op geënt werd. Het resultaat was dat de jongeren direct aan de slag konden.

Maar omdat dit niet overal even goed gere-

geld is, verslechtert de kwaliteit van onderwijs

De toegenomen bedrijvigheid die we daar terugzien spitst zich voornamelijk toe op

en leren kinderen te weinig. Gevolg: minder

transport gerelateerde activiteiten, zoals motortechniek en reparatie van fietsen.’

aanwas van nieuwe leerlingen en uitval.

3 - Projecten en bestedingen

11


Niet voor niets zet Edukans al haar kaarten

fessionals in om scholen in ontwikkelingslan-

op kwaliteit. Zodat kinderen en jongeren de

den daarin verder te helpen.

De doelen van Education for All:

school met een waardevol diploma kunnen verlaten en voor zichzelf en hun omgeving een toekomst kunnen opbouwen.

Leerinhouden op maat

Meisjes krijgen in de onderwijsprogramma’s

1. Uitbreiden en verbeteren van kleuteronderwijs, speciaal voor de meest kwetsbare kinderen.

extra aandacht. Om hun weerbaarheid te

Overheden zijn verantwoordelijk voor onder-

2. Garanderen dat alle kinderen, met

versterken en meer meisjes aan onderwijs te

wijs. Maar veel van de bestaande leerinhouden

name meisjes en kinderen in kwetsba-

laten deelnemen. Edukans zet de expertise

in ontwikkelingslanden sluiten niet aan bij de

re situaties, per 2015 toegang hebben

en ervaring van Nederlandse onderwijspro-

meest kansarme kinderen. Dit zijn met name

tot kwalitatief goed basisonderwijs.

arme kinderen, meisjes, gehandicapte kinderen,

(= MOD 2).

vluchtelingkinderen, weeskinderen, werkende

3. De leerbehoeften van jongeren en

kinderen, straatkinderen of aidsslachtoffers.

volwassenen garanderen door gelijk-

Hun specifieke problemen vragen om oplossin-

waardige toegang tot relevant be-

gen op maat. De lessen moeten aansluiten bij

roepsonderwijs.

hĂşn levenswijze en cultuur. En natuurlijk moet

4. De alfabetiseringsgraad van volwas-

het leren voor kinderen interessant, leuk, uitda-

senen, met name vrouwen, per 2015

gend en positief zijn. Daarom staat in de aan-

laten toenemen met 50 procent.

pak van Edukans het kind centraal.

5. Elimineren van sekse ongelijkheid in primair en secundair onderwijs per

Education for All

2015, en het garanderen van gelijke toegang tot onderwijs voor jongens en meisjes per 2015 (= MOD 3).

Edukans sluit in haar onderwijsbeleid nauw aan bij de doelen van Education for All (EFA).

6. Verbeteren van alle aspecten van kwaliteit van onderwijs.

Die zijn vastgesteld na de internationale onderwijsconferentie in 2000 in Dakar. De Millenniumdoelen (MOD) 2 en 3 van de Verenigde Naties sluiten hierbij aan. 12

Jaarverslag 2011


Edukans kiest voor duurzaam onderwijs

Edukans werkt aan de verbinding van kleine projecten met grote programma’s langs twee lijnen:

Edukans werkt aan goede, betaalbare oplossingen die meer kinderen toegang tot kwa-

1) Lokale Expertise Centra (LEC’s)

liteitsonderwijs bieden. In de onderwijspro-

In zes landen waar Edukans werkt is een lokaal

jecten en -programma’s heeft Edukans een

expertise centrum opgericht. Deze LEC’s bren-

eigen aanpak:

gen partnerorganisaties bij elkaar, verbinden kleine en grote projecten en versterken voor

A. Verbinden van kleine projecten met grote programma’s. B. Verbinden van onderwijs in Nederland met onderwijs in ontwikkelingslanden. C. Versterken van onderwijskwaliteit.

Edukans de kwaliteit van onderwijs in hun land. Ze leveren een grote bijdrage aan de capaciteitsversterking van de partners en aan een goede lobby voor beter onderwijs bij de (lokale) overheid. Een LEC organiseert ook verbindingen met onderwijs in Nederland. In Peru neemt

ad A. Verbinden van kleine projecten met grote programma’s

de coördinator van het onderwijsprogramma Ruta del Sol de LEC-taken op zich.

Kleine partnerorganisaties werken mee in de grote onderwijsprogramma’s voor verbe-

2) Impulsis

tering van de kwaliteit van onderwijs in een

Impulsis is het gezamenlijk loket voor Ne-

land. Zij zijn vernieuwend en helpen grotere

derlandse particuliere initiatieven in ontwik-

organisaties om goed te blijven aansluiten bij

kelingssamenwerking van Edukans, ICCO en

de uiteindelijke doelgroep. Tegelijkertijd kun-

Kerk in Actie. Edukans is daarin de onderwijs-

nen grote organisaties kleine projecten onder-

expert en beoordeelt, begeleidt en financiert

steunen op het terrein van strategisch denken,

daarom de projectaanvragen voor onderwijs.

organisatieontwikkeling, omgevingsbewust-

Impulsis ondersteunt particuliere initiatieven

zijn en lobby. Gezamenlijk hebben de Edukans-

met advies, delen van het netwerk en een fi-

partners meer slagkracht richting de politiek

nanciële bijdrage tot maximaal 1/3 van de

en het maatschappelijke middenveld.

benodigde projectsteun.

2 - Onderwijs in ontwikkelingslanden


Resultaten Impulsis in 2011  In

Peru, Kenia, Oeganda, Congo en Ma-

lawi zijn workshops georganiseerd rond gezamenlijke leertrajecten. Partners daar werkten samen met andere partners van Edukans: ICCO, Prisma en andere betrokkenen, zoals ministeries van onderwijs. Doelen: uitwisselen van kennis, formuleren van behoeften, ontwikkelen van onderwijs. Zo werkten ze ook aan versterking van hun eigen netwerk.  In

India organiseerden maatschappelijke

initiatieven samen een lobbyworkshop en een campagne in Tamil Nadu om het recht van kinderen op kwalitatief goed, speciaal onderwijs onder de aandacht te brengen. Aanbevelingen na evaluatie: actief nastreven van kennisuitwisseling en - opbouw, het verder uitbreiden van het netwerk en

School in Dhaura met speciale aandacht voor meisjes

nog meer versterken en inbedden van or-

In Dhaura (India) wonen zo’n 50 families. Zij leven op de rand van het bestaansminimum

ganisaties.

aan de voet van de Himalaya op 2000 meter hoogte. Zij behoren tot de laagste klasse en

 Succesvolle

invulling van het begrip we-

hun geletterdheid is extreem laag.

reldburgerschap door maatschappelijke initiatieven in het noorden en het zuiden.

De Nederlandse stichting Focus on Education heeft samen met een lokale stichting en in

Voorbeeld hiervan: de manifestatie ‘Global

overleg met de bevolking besloten om een school in Dhaura te bouwen. Zo krijgen ruim 100

campaign for education’ in Den Haag die

kinderen kwalitatief goed onderwijs, met speciale aandacht voor meisjes. Voortijdige school-

werd bezocht door veertig onderwijspart-

uitval van meisjes wordt verkleind door adequaat schoolmanagement en een leerlingvolg-

ners van Impulsis.

systeem. De school is ook een plek voor vrouwengroepen en dorpsvergaderingen. Dit project past in millennium doelstelling 2 en 3.

14

Jaarverslag 2011


ad B. Verbinden van onderwijs in Nederland met onderwijs in ontwikkelingslanden

ontwikkeld voor wereldburgerschap. Het STER-school model

Edukans legt verbindingen tussen onderwijs

Versterken en verbeteren van onderwijs-

‘in Noord en Zuid’ met de scholenprogram-

kwaliteit begint volgens Edukans met de vraag:

ma’s voor internationalisering en stages.

Wat maakt een school een goéde school? En

Uitwisseling van kennis en ervaring draagt bij

het antwoord is: een STER-school is gebaseerd

aan de kwaliteit en relevantie van onderwijs.

op vijf dimensies die samen een ster vormen:

De scholenprogramma’s zorgen voor positieve dynamiek. De interesse en kennis van

1. Passende en veilige leeromgeving.

Nederlandse leerlingen, studenten en docen-

2. Leerlingen leren effectief en met plezier re-

ten motiveren de leerlingen en leerkrachten in ontwikkelingslanden enorm. En andersom.

levante kennis en vaardigheden. 3. Gekwalificeerde docenten geven passend onderwijs.

ad C. Versterken van onderwijskwaliteit

4. Capabel schoolmanagement met visie op

Kwaliteit - in termen van EFA-indicatoren -

onderwijs en in staat om relaties te onder-

relevantie, leerklimaat en pedagogiek, is be-

houden met ouders, de gemeenschap en

langrijk in het onderwijsbeleid van Edukans.

andere betrokkenen.

Voor de uitwerking hiervan zoekt Edukans samenwerking met het Nederlandse onderwijs.

5. Ouder- en gemeenschapsbetrokkenheid bij het bestuur van de school.

Zo heeft Edukans een convenant afgesloten met Centrum Nascholing Amsterdam, deel

Dit zogenaamde STER-school model is uniek

van de Hogeschool van Amsterdam. In het

omdat het resultaten van projecten kan aan-

convenant zijn afspraken vastgelegd over het

tonen. Het model kan op drie verschillende

aantal Werelddocenten dat naar Malawi reist.

manieren worden gebruikt:

Edukans heeft samen met Kwintessens (edu-

A. Voor identificatie van schoolverbeterings-

catief uitgever voor sociale en morele com-

programma’s op schoolniveau met ouders

petenties en wereldburgerschap) materiaal

en de lokale gemeenschap.

2 - Onderwijs in ontwikkelingslanden

15


B. Voor assessment en het volgen van bestaande schoolsituaties en rapporteren over jaarlijkse voortgang binnen projecten.

C. Voor communicatie en fondswervingsactiviteiten omdat donateurs vragen om verantwoording van bestede middelen en impact van de programma’s. Voordelen van het model  Uitvoerende organisaties en NGO’s kunnen

kwaliteitsverbeteringen plannen en structureren.  Schoolmanagers, ouders en anderen krij-

gen inzicht in hun rol en verantwoordelijkheid als het gaat om schoolverbeterplannen en het managen van hun school.  Rapporteren

wordt overzichtelijker en

makkelijker.

Samenwerking Het specialisme van Edukans is onderwijs. Waar mogelijk werkt Edukans samen met organisaties die aanvullend werken.

1. ICCO alliantie Edukans is sinds 2007 lid van de ICCO alliantie 16

Jaarverslag 2011


en coördineert in dit verband het gezamenlijke

levantie van basis- en beroepsonderwijs, het

onderwijsprogramma van ICCO, Kerk in Ac-

opleiden van leraren en beter schoolmanage-

van de Global Campaign for Education

tie, Prisma en Edukans. In de programma’s is

ment. Connect4Change ontvangt hiervoor

(GCE). Met andere ontwikkelingsorgani-

duidelijk aandacht voor toegang tot én kwali-

subsidie van het ministerie van Buitenlandse

saties en onderwijsvakbonden zet Edu-

teit van onderwijs, specifiek voor meisjes, uit-

Zaken. Voor de periode 2011-2015 ontvangt

kans onderwijs in ontwikkelingslanden op

wisseling, capaciteitsopbouw en lobby.

Edukans gemiddeld € 1.485.000 per jaar.

de agenda van de Nederlandse overheid.

 In

Nederland is Edukans hoofdpartner

Edukans betrekt hier de pabo’s in een land bij en maakt hen medeverantwoordelijk. Erva-

Andere samenwerkingsverbanden

ringen uit onderwijsprojecten nemen zij mee

 Edukans

is coördinator van Educaids, een

in de training van toekomstige docenten.

samenwerkingsverband van vier Neder-

Ook de onderwijsinspecties worden bij de

landse organisaties op het raakvlak van

ontwikkelingen betrokken.

onderwijs en hiv/aids.

Partners van Edukans in ontwikkelingslanden Edukans werkt in ontwikkelingslanden samen

is lid van PSO, een vereniging van

met geregistreerde lokale organisaties. Die

het ministerie van Buitenlandse Zaken voor de

vijftig Nederlandse ontwikkelingsorgani-

zijn professioneel, staan dicht bij de kinderen,

periode 2011-2015. Edukans krijgt daardoor

saties, die zich richt op capaciteitsopbouw

ouders en jongeren en kunnen als echte ‘maat-

€ 4.073.945 per jaar van de ICCO alliantie.

van maatschappelijke organisaties in ont-

schappelijke middenveldorganisaties’ de over-

wikkelingslanden.

heid aanspreken op haar verantwoordelijkheid

De ICCO alliantie ontvangt een subsidie van

Deze subsidie is ten opzichte van de periode 2007-2010 met ruim 40 procent gedaald.

 Edukans

 Om

beroepsonderwijs in ontwikkelings-

voor goed basis- en beroepsonderwijs.

landen te verbeteren coördineert Edukans

2. Connect4Change

Learn4Work. Hierin werken ruim veertig

Toetsing van kwaliteit

Toegang tot goede informatie stimuleert

ontwikkelings- en onderwijsorganisaties

Een goed project staat of valt met kwaliteit

ontwikkeling. Daarom zet Connect4Change

samen.

en controle daarop. Daar zit Edukans ook neemt deel aan het kennisforum

bovenop. Het gaat immers om besteding

Cordaid, ICCO, Text to Change en Edukans -

basic education van het ministerie van Bui-

van geld dat door de overheid, bedrijven,

internet en mobiele telefonie in voor onder-

tenlandse Zaken. In de ontwikkelingslan-

scholen en particulieren aan Edukans is toe-

wijs, gezondheid en economische ontwikke-

den waar Edukans actief is, is er overleg en

vertrouwd. Edukans waarborgt de kwaliteit

ling. Edukans coördineert het onderwijspro-

afstemming met onderwijsspecialisten van

van haar partnerorganisaties met de ‘proce-

gramma van de alliantie. In het onderwijs

de Nederlandse ambassades en zijn er con-

dure projectbeheer’. Die toetst de efficiëntie

levert ICT een bijdrage aan de kwaliteit en re-

tacten met de ministeries van onderwijs.

en effectiviteit van de bestedingen.

- een alliantie van de organisaties Akvo, IICD,

2 - Onderwijs in ontwikkelingslanden

 Edukans

17


Criteria zijn: het algemene beleid, de voorne-

vangt de aanvrager een contract. Hierin staan

De output wordt gemeten door middel van

mens in het strategisch beleidsplan en tech-

ook de evaluatie- en rapportageverplichtingen

rapportages, interne evaluaties en veldbezoe-

nische, inhoudelijke en financiële criteria en

waarmee de beoogde resultaten op verschil-

ken. En de impact wordt bepaald na evaluatie

de randvoorwaarden. De procedure hiervoor

lende niveaus worden gemeten, zoals:

ter plaatse. Bij bedragen groter dan € 50.000

staat in het document ‘Procedure Projectbe-

 Inzet

moet jaarlijks een accountantsverklaring wor-

heer Edukans’ als onderdeel van het Edukans

partnerorganisaties van Edukans.

ISO kwaliteitshandboek.

 Gerealiseerde

Is de aanvraag voor financiering van een pro-

 Effect

ject of programma goedgekeurd? Dan ont-

18

van middelen en menskracht door

den overlegd aan Edukans. Is aan het eind van

resultaten en activiteiten

de looptijd van het programma of project aan

door partnerorganisaties voor de doelgroep.

de inhoudelijke en financiële rapportages vol-

bij de doelgroep (impact op de lan-

gere termijn).

daan, dan wordt het project afgesloten en verantwoord aan de donateurs en subsidiegevers.

Jaarverslag 2011


Edukans Assessment Tool

1. Onderwijs en werk

Edukans kijkt met haar Edukans Assess-

Edukans steunt projecten waarin jongeren

ment Tool (EAT) naar de professionaliteit

marktgerichte beroepsvaardigheden leren en

van de partnerorganisaties. De EAT be-

ondernemerschap wordt gestimuleerd. In het

oordeelt organisaties op drie onderdelen:

kader hiervan is Edukans penvoerder van het

Management en Organisatie, Financiën

Learn4Work programma. Dit draagt bij aan

en Projecten. De uitkomsten geven inzicht

betere toegang tot kwalitatief beroepson-

in de organisatie en reiken verbeterpunten

derwijs. Het programma richt zich met name

aan als: Is er een concrete jaarplanning? Hoe

op randgroepjongeren. In 2011 hebben ruim

zijn de interne ‘checks and balances’? Hoe

40 organisaties in Nederland en Afrika zich

verloopt de communicatie tussen kantoor

ingezet voor beroepsonderwijs. Learn4Work

en het veld?

wordt gefinancierd uit het Schoklandfonds

Alle partnerorganisaties zijn intussen ge-

en een eigen bijdrage van de Nederlandse

scand. De EAT is succesvol. Daarom start

partners.

vanaf 2012 een tweede ronde, zodat partners hun kwaliteit nog meer kunnen verbe-

Resultaten Learn4Work in 2011

teren. De EAT wordt mede uitgevoerd door

Ondersteuning van 42 vakscholen en non-

BDO Accountants & Adviseurs en voormalig

formele trainingsinstituten in Ethiopië, Ghana,

Philipsdirecteur Teus Stahlie.

Kenia en Zambia.  Training van 71 docenten in onder andere di-

Thema’s van Edukans

dactiek en competentiegericht onderwijs.  Vergroting

van vakinhoudelijke kennis bij 46

Afrikaanse docenten door kennisuitwisseling Edukans kent binnen het onderwijsprogram-

door en met docenten en studenten.

ma vier thema’s. Hierin zijn de strategieën

 Betere

(directe

 Serieuze

armoedebestrijding,

maatschap-

opleiding voor 2536 jongeren. aandacht voor meer en beter

pijopbouw en beleidsbeïnvloeding) geïnte-

praktijkonderwijs in alle Learn4Work pro-

greerd. De vier thema’s zijn:

jecten door: voorzien van betere lesmaterialen zoals machines of computers.

2 - Onderwijs in ontwikkelingslanden

19


 Begeleiding van Afrikaanse beroepsonder-

schap’. Zo leren jongeren op school al een

Sterke kanten en verbeterpunten

wijsinstituten hoe het praktijkonderwijs

eigen onderneming te runnen. Met pro-

Een kwalitatieve studie onder alle partner-

beter te integreren in het curriculum: aan-

fessionele begeleiding vanuit Nederland,

schappen toont aan dat de partners de samen-

de school en het lokale bedrijfsleven.

werking zeer waarderen. Er vindt veel uitwisse-

reiken goede praktijklesstof en toetsen. van methoden die het on-

 Kennisuitwisseling door inzet studenten en

ling van kennis en ervaring plaats. Ze maken

derwijs beter afstemmen op arbeidsmarkt.

docenten van elf Nederlandse onderwijsin-

gebruik van elkaars netwerken en kunnen zo

stellingen.

samen meer bereiken. Wel is er meer tijd nodig

 Ontwikkeling

 Ontwikkeling

lesmethode ‘ondernemer-

om elkaar goed te leren kennen. Edukans zal in de toekomst deze partnerschappen ondersteunen in de samenwerking. Externe consultants hebben tussentijds geëvalueerd. Conclusies: prima samenwerking met organisaties uit verschillende sectoren en veel kennisuitwisseling. Maar ook: lokaal eigenaarschap meer versterken door coördinatie van de projecten bij de Afrikaanse partners te leggen in plaats van bij de Nederlandse partners.

2. Onderwijs en hiv/aids Onderwijs speelt een belangrijke rol in de bevordering van de seksuele gezondheid en rechten van jongeren. Edukans ondersteunt netwerken van partners in Ethiopië, Kenia, Malawi en Oeganda met het Educaids programma om dit belangrijke thema in het onderwijs aan bod te laten komen. Educaids geeft daarom correcte informatie. Op basis daarvan kunnen jongeren zelf 20

Jaarverslag 2011


beslissingen nemen die leiden tot een gezond seksueel leven en die bijdragen tot hun fysiek, psychisch en sociaaleconomisch welzijn. Resultaten Educaids in 2011  In

Malawi heeft Educaids partners van

Edukans en Prisma ondersteund in onderzoek naar het seksuele gedrag van jongeren en de omgevingsfactoren die dit gedrag bepalen. Met die kennis is een strategisch plan opgesteld. Dat geeft richting aan de ontwikkeling van onderwijsprogramma’s, activiteiten voor fondsenwerving en de pleitbezorging bij de overheid voor onderwijs op het gebied van seksuele gezondheid en rechten in Malawi.  In

Ethiopië is Educaids betrokken bij de

aanpassing van het curriculum ‘The World Starts With Me’ aan de situatie in Ethiopië, met medewerking van een werkgroep van leraren en leerlingen. Dit onderwijsprogramma

maakt

effectief

gebruik van ICT in de klas om sensitieve onderwerpen aan de orde te stellen. Het programma is eind 2011 in zes scholen gestart, waarbij de leerlingen uit de werkgroep een ondersteunende taak als ‘assistent’ hebben. 2 - Onderwijs in ontwikkelingslanden

21


Educaids in 2012 Grote projecten van Educaids in 2012 zijn de

Financiering van programma’s en projecten

start van een Educaids netwerk in Ghana en

ring van onderlinge verbindingen, zodat de organisaties samenwerken en van elkaar leren.

een onderzoek door het Educaids netwerk in

Edukans besteedde in 2011 € 5.984.303 aan

Ethiopië naar het seksueel gedrag van jongeren.

onderwijs in ontwikkelingslanden. In totaal

3. Beleidsbeïnvloeding

Net als in voorgaande jaren blijft Educaids

steunde Edukans 187 projecten.

Het deelnemen aan campagnes en lobby bij

actief in de ondersteuning van netwerken, onderzoek, testen van programma’s, fondsenwerving en pleitbezorging bij overheden voor onderwijs op het gebied van seksuele en

overheden in Nederland en in ontwikkelings-

Strategie onderwijsprogramma

reproductieve gezondheid en rechten.

landen. Doel: het recht op gratis kwaliteitsonderwijs vertalen in gegarandeerde toegang tot kwaliteitsonderwijs. De lobbyactiviteiten variëren van controle op overheidsuitgaven

De strategie in de onderwijsprogramma’s

voor onderwijs tot belangenbehartiging voor

3. Onderwijs en (post) conflict

van Edukans is gebaseerd op wat het ministe-

docenten.

Overal in de wereld zijn conflictgebieden of

rie vraagt om de EFA-doelen te bereiken. Die

gebieden waar net een conflict geweest is.

strategieën zijn:

Tot slot Vanwege de succesvolle resultaten startte

Daar wonen 45 miljoen van de 67 miljoen kinderen die niet naar school gaan Weder-

1. Directe armoedebestrijding

Edukans in 2011 nieuwe programma’s in Bo-

opbouw van het onderwijs gaat hier hand in

Hieronder vallen onderwijsprogramma’s voor

livia, Ghana en Zambia in het kader van de

hand met wederopbouw van de samenleving.

kansarme kinderen en jongeren in ontwikke-

Connect4Change en werden onderwijspro-

lingslanden. Inhoud: scholenbouw, aanschaf

gramma’s van de ICCO alliantie ondersteund

4. Onderwijs voor gemarginaliseerde volken

van lesmaterialen, training van onderwijzers,

in DR Congo en Zuid-Soedan.

trainingen voor beroepsonderwijs en curricu-

Vanwege de opstartfase van deze program-

Edukans steunt projecten voor de meest kans-

lumontwikkeling.

ma’s zijn er eigenlijk nog geen resultaten te beschrijven. De bijlage Overzicht projecten

arme kinderen, zoals nomaden, hoogland

22

donoren. Verder gaat het ook om de verbete-

Indianen en de Indiase bevolkingsgroepen

2. Maatschappijopbouw

vanaf pagina 85 biedt inzage in de bestedin-

Adivasi en Dalits. Tweetalig onderwijs en

Het versterken van partnerorganisaties van

gen en aangegane verplichtingen.

behoud van eigen cultuur zijn belangrijk in

Edukans en het onderwijsveld: ouderraden,

de onderwijsbehoefte van deze gemargina-

schoolbesturen, kinderclubs, onderwijsorgani-

liseerde volken.

saties en hun relaties met de overheid en met Jaarverslag 2011


3 Bestedingen ontwikkelingssamenwerking

Aantal

Bedragen

Aantal

Bedragen aantal bedragen

Aantal

Bedragen

projecten algemeen projecten impulsis projecten learn4work projecten totAal algemeen impulsis learn4work

Afrika

5

7

totaal

108

7 2.949.799

16

7

744.710

AziĂŤ

14

7 380.987

9

7

533.158

190.436

129 7 3.884.945 23 7

Latijns-Amerika

19

7 529.703

6

7

497.712

25 7 1.027.415

914.145

Europa

1

7

4.429

1 7

4.429

niet land-gebonden

9

7

153.370

9 7

153.370

Totaal

151

7 4.018.287

31

7 1.775.580

5

7

190.436

187 7 5.984.303

Zuid-Amerika 17,2% AziĂŤ 15,2%

Europa/niet landgebonden 2,7%

Afrika 64,9%

2 - Onderwijs in ontwikkelingslanden

23


Projecten en bestedingen

24

3

Jaarverslag 2011


Ethiopië: meer onderwijs op het platte land Resultaten:  75

scholen hebben een computerlokaal.

Zo verbetert de kwaliteit van lesgeven. In 2012 worden de ICT lessen opgevolgd en leren leerkrachten de computers te gebruiken om lessen voor te bereiden en lesmateriaal te ontwikkelen om de kwaliteit van de leerprocessen te verbeteren. Besteed in 2011: € 1.089.008

Aantal partnerorganisaties: 10 Regio’s: Afar, Amhara en West Oromya en in

Toegevoegde waarde Edukans

sloppenwijken van Addis Ababa

In de regio’s waar Edukans werkt is de kwaliteit van het onderwijs niet goed en hebben

Aantal projecten:

te weinig kinderen toegang tot het onderwijs.

20, inclusief operational program costs

Armoede en grote afstanden spelen daarin

en eventuele lokale reiskosten Onder-

een grote rol. Als ze wel naar school gaan val-

wijsexpeditie en Werelddocent.

len vooral kinderen op het platteland al snel uit en dan met name meisjes.

3 - Projecten en bestedingen

25


‘Dankzij de training verdien ik als timmerman genoeg geld om mijn gezin te onderhouden én om mijn eigen gereedschap aan te schaffen. Ik weet nu welke weg ik moet inslaan voor een goede toekomst!’ Topiro Turuni, Ilkerin

Kenia: onderwijs voor iedereen Edukans zorgt ervoor dat er non-formele

Resultaten:

scholen gebouwd worden en traint leerkrach-

 Edukans

ten in het geven van beter onderwijs.

bereikte meer dan 35.000 kin-

deren.

Met het Education4All programma heeft

 912 docenten, 875 ouders en 2.849 leden

Edukans in totaal 31.744 kinderen bereikt

van schoolbesturen kregen training.

met betere toegang en/of betere kwaliteit

 13

Nederlandse docenten zijn naar

van onderwijs.

scholen rondom Kajiado geweest om

Er is ook een programma voor het onderwij-

daar met hun collega’s te werken aan

zen van tieners over seksuele gezondheid en

kindgericht onderwijs.

hiv/aids en beroepsonderwijs voor werkloze

 Twee

jongeren.

groepen Pabo-studenten leerden

met studenten in Kenia over goed onderwijs in Kenia en Nederland.

Succes

 Er is een EAT uitgevoerd bij vier partners

van Edukans en twee van Impulsis. Zij

In de regio Afar heeft aanhoudende droogte

willen graag versterking van het finan-

geleid tot uitval op de scholen. Dankzij een actie met giro 555 is het project ‘geiten-

Aantal partnerorganisaties:

melk’ opgezet om dit tegen te gaan. De gei-

6

ten stierven door droogte en gebrek aan wa-

cieel management.  Verbeterde toegang van nomadenkinde-

ren tot het basisonderwijs door aanpas-

ter en voer. Gevolg: minder melk. Door het

Regio’s:

project ‘geitenmelk’ konden 1.296 nomaden

Nairobi en de provincies North Rift en

kinderen – verspreid over tien scholen – op

Rift Valley

school blijven.

sing aan hun cultuur en leefomgeving.  ICT-ondersteuning

door vijf partners

voor efficiëntere werkwijze van docenten en betere leerresultaten van leerlingen.

Aantal projecten: 35, inclusief operational program costs

Besteed in 2011:

en eventuele lokale reiskosten Onder-

€ 960.662

wijsexpeditie en Werelddocent.

26

Jaarverslag 2011


Toegevoegde waarde Edukans

hele gemeenschap verantwoordelijk te ma-

Een van de partners verzorgt beroepsonder-

Circa 55 procent van de kinderen in Kenia

ken voor dit onderwijs: ouders, leerkrachten.

wijs voor de allerarmste Maasai-jongeren.

gaat naar school. Twee keer zoveel jongens

lokale leiders en de overheid. Onder andere

Problemen hierbij: de jongeren zijn voorna-

als meisjes. Helaas haken veel meisjes af in

door het geven van trainingen.

melijk analfabeet. Er moest dus eerst voor een goede basis (rekenen en taal) gezorgd

groep 7 of 8 omdat ze worden uitgehuwelijkt. Goed nieuws is dat 63 procent van de

Succes en moeilijkheden

worden. Daardoor kostte de opleiding meer

jongeren na een beroepsopleiding een baan

In 2011 was er hongersnood in de Hoorn van

dan gepland en duurt die ook langer. Uitval of

vindt.

Afrika. Dit was een bedreiging voor het werk

mislukking van projecten komen soms voor

van de partners van Edukans in Noord-Kenia.

door: langdurige droogte, te weinig actieve

Edukans ondersteunt organisaties die on-

Edukans greep direct in met een succesvolle

participatie van de lokale overheid en minder

derwijs mogelijk maken voor de allerarmste

donateursactie voor schoolmaaltijden. Re-

fondsen vanuit Nederland.

bevolkingsgroepen in afgelegen gebieden.

sultaat: kinderen konden toch naar school

Edukans kiest voor duurzaamheid door de

dankzij een totale opbrengst van â‚Ź 52.291.

3 - Projecten en bestedingen

27


‘Het verblijf voor de meisjesstudenten van onze opleiding begint nu vorm te krijgen. En dat allemaal dankzij de belangstelling en steun van Edukans.’ Father Michael Mbandama, hoofd van Don Bosco Youth Technical College in Lilongwe

Malawi: veel aandacht voor meisjes Resultaten:

 34

studenten en hun begeleiders gingen

onderwijsprogramma is uitgevoerd

op Onderwijsexpeditie. Zij gaven met

op 141 basisscholen; Met het project

hun collega-studenten van de St. Joseph-

bereikten we 63.500 leerlingen en 650

pabo in Dedza in Malawi les op praktijk-

leerkrachten.

scholen in die regio.

 Het

 Invoering

van verschillende vakken

 12 Werelddocenten deelden kennis en er-

voor beroepsgerichte vorming. Zo on-

varing met collega’s van zes basisscho-

derhoudt Edukans directe relaties met twee pabo’s, waaronder Emmanuel

len in de streek rond Embangweni.  Start

van een nieuwe samenwerking

TTC met 12 aan hen verbonden scho-

met het Centrum voor Nascholing in

len (15.616 leerlingen en 160 docenten).

Amsterdam voor een nascholingspro-

Er zijn schoolverbeterplannen ontwik-

gramma voor pabo-studenten en onder-

keld en bijgesteld. Het aantal leerlingen

wijsadviseurs.

groeide met 6,2 procent.  Training

van schoolcomités en ouder-

Aantal partnerorganisaties: 7

 EEDF

Besteed in 2011: € 418.305

commissies. organiseerde onder andere trai-

ningen voor onderwijsassistenten, deed onderzoek op basisscholen in de regio

Regio’s: 3

Blantyre en is betrokken bij het opzetten van een nascholingsprogramma.  19

Aantal projecten:

Malawi (op een middelbare school en

25, inclusief operational program costs

twee pabo’s).

en eventuele lokale reiskosten Onder-

 Schoenmaatjes

wijsexpeditie en Werelddocent.

28

Ex-change studenten liepen stage in

bracht circa 24.000

dozen naar Malawi.

Jaarverslag 2011


Toegevoegde waarde Edukans

nauwelijks woonvoorzieningen. Schooluit-

van ACEM en FAWEMA (de organisatie van

Het aantal kinderen dat naar school gaat

val is een groot probleem. In de onderbouw

vrouwelijke leerkrachten in Malawi) richt zich

groeit langzaam door naar 90 procent.

verdwijnen jongens vaak tijdelijk; in de bo-

op de terugkeer en toelating van met name

Maar op het platteland, waar een gebrek is

venbouw de meisjes, maar zij komen meestal

meisjes die eerder uit het onderwijs verdwe-

aan schoolgebouwen, ligt dat percentage

niet meer terug.

nen waren.

beduidend lager. Er zijn voor leerkrachten

Met name het samenwerkingsprogramma

Succes en moeilijkheden De investeringen in het opleidingsonderwijs voor meisjes leidden tot concrete resultaten. Zo bouwde Loudon TTC met steun van Edukans een verblijf voor 60 meisjesstudenten. Dat gebeurde ook op Don Bosco, een opleidingsschool voor beroepsonderwijs in Lilongwe. Daar is nu plaats voor 200 meisjes. Helaas waren de maatschappelijke ontwikkelingen in Malawi niet positief met directe negatieve gevolgen voor het onderwijs. Veel is moeilijker en moeizamer geworden, met name op het platteland. Edukans zet daarom meer in op beroepsonderwijs en de relevantie daarvan. Voor verreweg de grootste groep leerlingen is de basisschool eindonderwijs. Die leerlingen zijn jaren naar school gegaan zonder te zijn opgeleid voor enig beroep. 3 - Projecten en bestedingen

29


‘Ik maak de gemeenschap ervan bewust dat de vele kinderen en jongeren met een handicap een subsantiële bijdrage kunnen leveren aan inkomen en veiligheid van voedsel door hen goede onderwijskansen te bieden. Daar ben ik als doofstomme jongere van 18, die dankzij een beroepstraining ben opgeleid tot timmerman, het levende voorbeeld van!’ Orec Jebio

Oeganda: actief betrekken van ouders Resultaten:

Toegevoegde waarde Edukans

 Start van het nieuwe onderwijsprogram-

Het basisonderwijs in Oeganda is gratis met

ma (MFSII). heeft werkloze jongeren be-

naar school gaat. Helaas maakt slechts 50

geleid wiens vaardigheden en opleiding

procent van de kinderen de vierde klas af; 25

niet aansluiten bij de vraag vanuit de

procent gaat door tot klas 7.

markt.

Er zijn onvoldoende gekwalificeerde leer-

 CEASOP

 Uitvoering van het Educaids project.

krachten, klaslokalen en schoolmaterialen.

 Aandacht

voor seksuele bewustwording

Door het gratis onderwijs zijn ouders zich

en levensvaardigheden, soms speciaal

minder bewust van hun taken om de kwali-

op meisjes gericht.

teit van het onderwijs te controleren en hun

 CRO heeft straatkinderen geholpen met

reïntegreren in het onderwijs.

Aantal partnerorganisaties: 18

als resultaat dat 95 procent van de kinderen

kinderen te stimuleren. Edukans pakt deze en andere problemen ac-

 TPO heeft psychosociale hulp geboden

tief aan door: het inzetten van goede lesme-

aan gemeenschappen, leerlingen en

thodes, het actief betrekken van ouders bij

leraren om onderwijs weer mogelijk te

het onderwijs en het opzoeken van kinderen

maken.

die niet meer naar school komen in de vorm

 15 Pabo-studenten (Onderwijsexpeditie)

en 10 docenten (Werelddocent) bezoch-

van reïntegratietrajecten en beroepstrainingen.

Regio’s:

ten onderwijsprojecten in Oeganda heb-

Teso, Lango en Rwenzori

ben fondsen geworven in Nederland en

Succes en moeilijkheden

voor meer bewustwording gezorgd.

Edukans heeft partners begeleid om tot goed

Aantal projecten:

uitgewerkte projectplannen te komen, op basis

28, inclusief operational program costs

Besteed in 2011:

van een visie voortkomend uit kernwaarden

en eventuele lokale reiskosten Onder-

€ 714.551

hoe het onderwijs in Oeganda te verbeteren.

wijsexpeditie en Werelddocent.

Deze aanpak heeft tot goedkeuring van tien nieuwe projecten geleid.

30

Jaarverslag 2011


In 2011 hebben leraren in Oeganda geregeld gestaakt voor hogere lonen. Dit heeft directe, negatieve gevolgen gehad voor de projecten. Daarom hebben de partners zich sterk gemaakt voor goede informatievoorziening en lobby rondom deze stakingen. Sommige projectbudgetten stonden onder druk door sterke inflatie (onder andere flinke prijsstijgingen voor voedsel en benzine). In een van de co-creatie projecten waren de doelstellingen, waaronder de bouw van een school, nog niet behaald toen het geld al op was. Bovendien waren er klachten over het management van de lokale partnerorganisatie. Edukans heeft direct een onderzoek en audit laten uitvoeren. Daarop heeft Edukans de vervolgfinanciering aan nog strengere voorwaarden verbonden.

3 - Projecten en bestedingen

31


India: hele gemeenschap actief  20.378

jongeren tussen de 15 en 20 kre-

gen beroepstrainingen.

Toegevoegde waarde Edukans Steeds meer kinderen gaan - door de nieuwe

Mandir bereikte 1.095 kinderen in

onderwijswet die onderwijs verplicht maakt

de leeftijd van 6 -14 jaar met relevant on-

- naar school. Daarom kunnen partners van

derwijs.

Edukans nóg effectiever werken. Toch lukt

 Seva

clusters trainden dorpsonderwijs-

het de overheid niet om de allerarmste kin-

comités, ouderraden, kinderclubs en

deren naar school te krijgen. Juist voor hen

vrouwengroepen in het bewaken van de

heeft Edukans onderwijsprogramma’s. Die

kwaliteit van het onderwijs en in het rele-

stimuleren hele gemeenschappen waardoor

vant maken van het onderwijs. In totaal

de overheid haar taken beter kan uitvoeren.

 De

werden 749 onderwijscomités versterkt. Aantal partnerorganisaties: 41

 Training

van 774 lokale leerkrachten in

de dorpen voor beter onderwijs.

Succes en moeilijkheden Fase 1 van het India-programma (2008/2011)

 Stabilisatie van schooluitval. Kinderen

is zorgvuldig geëvalueerd. Resultaat: het be-

Regio’s:

en jongeren die stopten met school zijn

reik van het programma is heel groot en in-

Udaipur district in Rajasthan, Chhattis-

weer gestart of hebben beroepstraining

terventies zijn efficiënt ontworpen. Er is met

gekregen.

relatief weinig middelen veel bereikt. Belang-

garh, Jharkhand en Orissa.

 Training

Aantal projecten: 18, inclusief operational program costs

voor partners en LEC’s om zelf

fondsen te leren werven.  13

Werelddocenten werkten met 213 In-

rijkste aanbeveling: het programma duurzamer maken, zodanig dat het in 2013 op eigen benen kan staan.

en eventuele lokale reiskosten Onder-

diase leerkrachten aan het thema klas-

Fase 2 is met succes ontworpen, waaronder

wijsexpeditie en Werelddocent.

senmanagement.

het zelf leren werven van fondsen. Dit is medio 2011 gestart.

Resultaten:

Besteed in 2011:

 Beter onderwijs voor 98.747 kinderen in

€ 675.148

Er waren geen of nauwelijks moeilijkheden.

de leeftijd van 6–14 jaar.

32

Jaarverslag 2011


‘Voordat het project startte waren de inwoners en ouders nauwelijks geïnteresseerd in onderwijs. Maar nu, na twee jaar van actief werken aan het belang van goed onderwijs, is de situatie rigoureus veranderd. Een geweldig positieve ontwikkeling!’ Kavita Srivastava, projectmedewerker

3 - Projecten en bestedingen

3

33


Marlene Condori Huamán is 15 en zit in de derde klas van de middelbare school. Zij zegt: ‘Mijn school ziet er heel mooi uit dankzij de hulp van Fundación Hope. We hebben een groot veld, een bibliotheek en wat computers. Ik ga graag naar school. Het is geen verplichting.’ Marlene Condori Huamán is leerling van de school ‘Corazón de Jesús’

Peru: een betere plek in de maatschappij Resultaten:

Toegevoegde waarde Edukans

 In het voortgezet onderwijs is het thema

Edukans werkt in zeer afgelegen kleine ge-

‘ondernemerschap’ met succes inge-

meenschappen in het Andesgebergte. Daar-

bouwd voor kansarme jongeren.

door is uitval bij projecten relatief klein. Dat

basisonderwijs is aangepast aan de

komt ook door intensieve samenwerking met

cultuur en leefomgeving van indianen-

ouders. Er gaan evenveel meisjes als jongens

kinderen, zodat deze uitgesloten groep

naar school. In het voortgezet onderwijs val-

beter aansluit bij de Peruviaanse samen-

len meisjes wel vaker uit omdat ze bijvoor-

leving.

beeld als huishoudhulp gaan werken bij rijke

 Het

partners ondersteunen docenten

families. In het Andesgebergte is het een uit-

met ICT. Doel: meer efficiëntie en beter

daging om kinderen te laten doorstromen

onderwijs.

naar het voortgezet onderwijs.

 Vijf

 Zeer

weinig onderwijsuitval door nauwe

samenwerking met ouders: ouders be-

Edukans steunt groepen kinderen die vaak

grijpen het belang van goed onderwijs.

vergeten worden. Dat komt omdat Peru gezien wordt als een middeninkomenland

Aantal partnerorganisaties:

Besteed in 2011:

met de snelst stijgende economie van Zuid-

11

€ 853.767

Amerika. Ontwikkelingsgeld lijkt niet langer nodig, maar niets is minder waar. Er is een

Regio’s:

grote inkomensongelijkheid. Daarom richt

Lima, Cusco, Huancavelica en Junin

Edukans zich vooral op de inheemse kinderen om hen via goed onderwijs een betere plek in

Aantal projecten:

de maatschappij te laten verwerven.

16, inclusief operational program costs en eventuele lokale reiskosten Onder-

Succes en moeilijkheden

wijsexpeditie en Werelddocent.

In 2011 is in afgelegen gebieden in Peru een succesvolle start gemaakt met ICT als mid-

34

Jaarverslag 2011


del voor meer efficiëntie en verbetering van onderwijskwaliteit. Dat is echt een meerwaarde voor het onderwijs. De verkiezingen van 2011 in Peru hebben het onderwijsprogramma positief beïnvloed. Er is veel geïnvesteerd in lobbyactiviteiten waardoor er meer aandacht is voor intercultureel en tweetalig onderwijs. Dat is ook het onderwerp waar de partnerorganisaties hard aan werken. De partners hebben last van het feit dat Peru niet langer een focusland is voor de Nederlandse regering. Gevolg: het onderwijsprogramma wordt de komende jaren afgebouwd. Edukans maakt samen met Ruta del Sol een plan om de partnerorganisaties succesvolle fondswervende strategieën te laten ontwikkelen zodat bestaande programma’s blijven bestaan en uitgebouwd kunnen worden.

3 - Projecten en bestedingen

35


Nederlandse scholen in actie

36

4

Jaarverslag 2011


Schoenmaatjes Edukans verbindt onderwijs in Nederland

worden zich bewust van de situatie van

met onderwijs in ontwikkelingslanden. Onze

hun leeftijdgenootjes in ontwikkelings-

programma’s voor basisonderwijs tot en met

landen. Ze raken betrokken bij hun le-

hoger onderwijs betrekken scholen, leerlin-

ven en leren wat geven en delen is. Een

gen en studenten bij ontwikkelingssamen-

unieke kans voor kinderen om concreet

werking. Het Nederlandse onderwijs steunt

en persoonlijk iets te doen voor hun

hiermee scholen in ontwikkelingslanden

leeftijdgenootjes ver weg.

financieel en met kennis en expertise.

 Voor

een kind in een ontwikkelingsland

betekent Schoenmaatjes dat een kind In Nederland draagt Edukans bij aan wereld-

in Nederland aan hem gedacht heeft.

burgerschap. Jaarlijks bereikt Edukans ruim

Dit maakt diepe indruk.

350.000 Nederlandse leerlingen. Door mee

 Het motiveert kinderen in de uitdeel-

te doen met Edukans worden deze jongeren

landen om naar school te blijven gaan.

betrokken bij mensen die het minder hebben.

De schoolmaterialen in de schoenen-

Ze leren geven en delen. Niet ieder kind op

doos helpen hen daarbij.

deze wereld krijgt (goed) onderwijs. Nederlandse jongeren kunnen hier samen met Edu-

Dit is Schoenmaatjes

Resultaten en feiten

kans iets aan veranderen.

 Kinderen

 Aantal

in Nederland vullen een ver-

sierde schoenendoos met schoolspullen,

134.258.

toiletartikelen en cadeaus voor een kind

 Aantal dozen vanuit scholen, kinderop-

in Moldavië, Irak, Libanon, Ghana, Ma-

vang, kerken en verenigingen: 130.758.

lawi, Oeganda en Kenia.

De stijging bij deelnemers van peuter-

 Een

actie van kind tot kind. Kernwoor-

den: persoonlijk en concreet, bewustwording en betrokkenheid, educatief.  ‘Learning by doing’: Nederlandse kinderen

4 - Nederlandse scholen in actie

ingeleverde schoenendozen:

speelzalen, BSO’s en kinderdagverblijven, kerken en bedrijven valt sterk op.  Aantal

dozen van particuliere deelne-

mers via Ziengs winkelactie: 3.500.

37


‘Door Schoenmaatjes leren kinderen belangrijke sociale vaardigheden zoals betrokkenheid en delen van wat ze hebben.’ Linda Erren, leerkracht basisschool Werkenrode, Groesbeek

Benefietconcert Nick & Simon

schoenendoos? Nick & Simon maakten op tv

waarvan: 1.178 scholen, 69 peuter-

Een hoogtepunt van het actiejaar 2011 was

bij Z@pp Live bekend dat zij de jury van de

speelzalen, BSO’s en kinderdagverblij-

het benefietconcert voor Edukans van Nick &

prijsvraag waren.

ven, 117 kerken, 55 bedrijven, 159 par-

Simon in Ahoy Rotterdam. Het entreebewijs

ticulieren en 156 onbekend.

hiervoor was een versierde en gevulde schoe-

Lesbrief ‘Zo leef ik’

nendoos. De actie leverde maar liefst 6.820

Kinderen konden in 2011 voor het eerst de les-

schoenendozen op.

brief ‘Zo leef ik’ in hun schoenendoos doen.

 Aantal aangemelde deelnemers: 1.734,

 BDO

Accountants, CITO, Philips, Ra-

bobank en Oracle deden met hun personeel mee aan Schoenmaatjes.  Schoenmaatjesjournaals

hielden deel-

nemers op de hoogte van acties. Aandachtspunten  Schoenmaatjes

Ze tekenden en schreven daarin hoe zij leven

Prijsvraag

en hoe de spullen in de schoenendoos gebruikt

In samenwerking met de tijdschriften Tina

kunnen worden. Ook was er een speciale pa-

en Zo Zit Dat organiseerde Edukans een

gina over het gebruik van zeep en tandpasta

prijsvraag: wie maakt de mooist versierde

gemaakt in samenwerking met de NIGZ.

is op verzoek van de

scholen in 2011 overgegaan van geldenvelopjes op machtigingsformulieren. Dat was voor sommigen nog wat wennen. Een aantal mensen vond dat het machtigingsformulier niet duidelijk genoeg was.  Minder

mensen gaven vijf euro bij de

actie voor de verzendkosten. Oorzaak: de economische crisis. De bijdrage is noodzakelijk om de actie goed te kunnen laten blijven draaien. Dit vraagt om extra marketinginzet.

38

1000 kinderen van basisscholen in Amersfoort maakten tijdens startevenement met schoenendozen levensgroot de woorden ‘Edukans Schoenmaatjes’

Jaarverslag 2011


‘Door Going Global heb ik gezien hoe mensen in Ethiopië leven en hoe ontzettend belangrijk onderwijs is. Dan zie je ook dat er nog veel verbeterd moet worden.’ Hester Buwalda, Ichthus College, Dronten

4

Going Global

Dit is Going Global  Een

uitwisselingsproject

voor

het

voortgezet onderwijs. Scholieren gaan namens hun scholen voor tien dagen als verslaggever naar een ontwikke-

Resultaten en feiten

Aandachtspunten

 45

scholen deden mee aan Going Global.

 De

 53

leerlingen reisden als verslaggever naar

de actieopbrengsten van Going Global.

Ethiopië. Zij volgden met hun Ethiopische

Voor deelnemende scholen is het een

buddy’s (lokale scholieren) lessen en wissel-

grotere uitdaging fondsen te werven. Er is

den ervaringen uit op Ethiopische scholen.

een lichte daling in de actieopbrengsten

economische crisis is terug te zien in

 Samen met de lokale gemeenschappen, au-

per school in vergelijking met voorgaan-

toriteiten en media voerden ze een bewust-

de jaren. Aanpak: Edukans reduceert

wordingsactie uit om de positie van meis-

kosten door aan deelnemende scholen

jes te verbeteren, ‘early marriage’ terug te

een eigen bijdrage voor de reiskosten te

dringen en kinderen niet aan het werk maar

vragen; en door vrijwel alleen met profes-

op school te krijgen en te houden.

sionele, maar vrijwillige reisleiders op reis

radiostation XNoizz reisde mee en

te gaan. Afhankelijk van de mogelijkheid

zorgde voor verslaggeving vanuit Ethiopië

om fondsen te werven, zullen minder

op de Nederlandse radio.

scholen meedoen. Gevolg: begeleiding

 Het

lingsland en geven hierover presenta-

 De deelnemende scholen hebben € 698.488

van scholen gaat minder kosten. Ook de

ties en werven fondsen (via hun eigen

aan fondsen geworven. Dat was voor het

actiebegeleiding op de scholen is deels in

school) in Nederland.

overgrote deel voor Ethiopië. De resterende

handen van vrijwilligers.

 Is

gericht op bewustwording, lobby

voor beter onderwijs en ontwikkeling.  Wil

jongeren uit verschillende wereld-

bedragen waren voor de actielanden van 2010: Peru en Kenia. kosten: € 233.937. Door een goed-

Dit populaire zangduo is ambassadeur

delen in contact met elkaar brengen,

koper ticketaanbod en het doorvoeren van

van Edukans. Zij gaven in mei 2011 een

zodat zij zich kunnen verdiepen in el-

algehele bezuinigingen heeft Going Global

Going Global Concert in Utrecht om

kaars leefwereld en zich gezamenlijk

minder uitgegeven dan voorheen. Er is in

alle actievoerders te bedanken. Een

inzetten om een rechtvaardiger wereld

tegenstelling tot 2010 maar één reis ge-

groot succes!

te creëren.

maakt.

4 - Nederlandse scholen in actie

 Totale

Nick & Simon

39


‘Het was een geweldige ervaring en ik waardeer de betrokkenheid en professionaliteit van de staf en studenten. Onze scholen waren verrast door het commitment van de Nederlandse studenten en leraren voor de leerlingen.’ Edwin Buluma, LEC Kenia

Onderwijsexpeditie Resultaten en feiten

Sterke kanten en aandachtspunten

 87

 Uit

studenten van 27 HBO-instellingen

reisden naar Malawi, Oeganda en Kenia.  Deelname

van 87 lokale studenten van

vier pabo’s en elf stagescholen.  Inzet  Er

van 47 actieve vrijwilligers

is € 258.282 aan fondsen geworven.

 De

klanttevredenheid van de Nederland-

se studenten is gemiddeld een 8,5.

derwijsexpeditie de motivatie van deelnemende studenten en docenten enorm versterkt. Zij zouden ook graag deelnemers naar Nederland laten reizen. Dit is helaas financieel niet mogelijk.  Er

is een afname van het aantal deelne-

meerwaarde voor pabo’s en stu-

mende studenten: 87 in plaats van de

denten en inspiratie om actieve werkvor-

beoogde 120. Reden: verhoging van de

men te verankeren in hun pedagogische

studentenbijdrage voor fondsenwerving

grondhouding.

(van € 1.000 naar € 1.250).

 Grote

Dit is de Onderwijsexpeditie

evaluaties van de lokale pabo’s, sta-

gescholen en partners blijkt dat de On-

 Een uitwisselingsprogramma voor stu-

 Door langdurige samenwerking met de

denten in het opleidingsonderwijs. Zij

partners is de organisatie van de reizen

reizen naar een ontwikkelingsland waar

steeds efficiënter en dus goedkoper. Zo-

zij zich ter plekke verdiepen in het onder-

wel voor Edukans als de lokale partners.

wijs. Met lokale studenten geven ze les op scholen.  Een bijdrage aan onderwijskwaliteit in Ne-

derland én in ontwikkelingslanden door uitwisseling van kennis en informatie.  Fondswervende

actie

om

kansarme

kinderen in ontwikkelingslanden naar school te helpen. Doel is om € 1.250 per deelnemer in te zamelen.

40

Jaarverslag 2011


Scholen voor Scholen Resultaten en feiten  Deelname

van 367 scholen.

 Opbrengst

via de scholen: € 185.422.

Dit is circa € 7.000 minder dan in 2010. De daling is vooral veroorzaakt in de laatste twee maanden van 2011.  Er

komt ook geld binnen via besturen,

schoolorganisaties, kerken en dergelijke. De totale opbrengst is daardoor € 231.571. De giften voor Schoenmaatjes/Werelddocent/Going Global/ Onderwijsexpeditie zijn buiten deze bedragen gehouden. Dit is Scholen voor Scholen

Scholenbenadering

 Met

Scholen voor Scholen (tot aan de

In januari 2011 kregen alle basisscholen een

zomer 2011 heette dit SCOOLS) halen

folder met informatie over de Plusprojecten

basisschoolleerlingen geld op voor een

en in mei een Edukansboekje met projecten

schoolproject in een ontwikkelingsland.

en acties (Scholen voor Scholen, Schoen-

 Hun

giften zijn bestemd voor Edukans of

voor een project naar keuze.

maatjes en Werelddocent). 122 scholen bestelden actiemateriaal. Hun

zijn ook Plusprojecten, speciaal ontwik-

gemiddelde gift: € 1.008 (2010: € 991). De

keld voor basisscholen. Hier horen extra

gemiddelde gift van scholen die een presen-

informatie, foto’s, filmpjes en terugkoppe-

tatie bestelden was € 713.

ling via e-mailnieuwsbrieven bij. Net als een

Vanaf september konden scholen bij hun be-

eigen digitale actiepagina.

stelling aangeven of ze (een deel van) het

 Er

materiaal digitaal wilden bestellen, maar de 4 - Nederlandse scholen in actie

41


‘Dit is het begin van een tenminste driejarig project. Na ons komen er meer ‘farangi’s’ om met de docenten hier samen te werken. Alle goede dingen kosten tijd. Kaaskopperig ongeduld heeft hier geen kans van slagen: eerst het contact, dan het contract.’ Astrid Leuverink (Werelddocent in Ethiopië)

Werelddocent meeste kozen voor materiaal per post. Er is

Resultaten en feiten

een bijdrage in de verzendkosten - afhankelijk

 63

van het gewicht van het pakket - ingevoerd

docenten reisden naar India, Ma-

lawi, Oeganda, Ethiopië of Kenia.

met een maximum van € 9,95.

 Op

verzoek van de lokale docenten is

gewerkt aan knelpunten uit de prak-

Bekendheid

tijk die vooraf zijn geïnventariseerd.

Een leerkracht heeft via POLS netwerk voor

 Succesvolle

start van het programma

Edukans Yurls spreekbeurtpagina’s ontwik-

in Ethiopië. Vooral de samenwerking

keld over alle landen waar Edukans actief is.

met de pabo in Jimma was waardevol.

Deze pagina’s zijn tussen augustus en de-

 In

cember ruim 4500 keer bekeken.

Oeganda zijn resultaten uit vorige

jaren steeds duidelijker zichtbaar. Er

Scholen konden naar aanleiding van ban-

Dit is Werelddocent

ners en advertenties kerstballen bestellen

 Een

uitwisselingsprogramma voor on-

ontstaan langzaam maar zeker Edukansscholen.

of downloaden en die gebruiken als spaar-

derwijsprofessionals. Zij reizen naar een

 In India wordt met workshops in

doosje tijdens de kerstactie. De banneractie

ontwikkelingsland waar zij zich ter plaat-

plaats van scholen- en klassenbezoek

was gebaseerd op 2000 ingekochte clicks en

se verdiepen in het onderwijs.

gewerkt, omdat de partners daar veel

dat aantal is ook gehaald. Daarnaast zagen 165.000 bezoekers van het POLS netwerk de banners.

 Zij

werken samen met hun lokale col-

lega’s aan ideeën voor verandering en verbetering van het onderwijs daar.

kleine dorpsscholen hebben die ver uit elkaar liggen.  Mildred

Klarenbeek is bezig met een

levert een belangrijke bijdrage aan

tweede wetenschappelijk onderzoek

de competenties en persoonlijke ontwik-

waarin zij bewijst dat de Nederlandse

keling van de leerkrachten in het ontwik-

docent die Werelddocent is geworden,

kelingsland én in Nederland.

terugkomt als een meer competente

 Het

 Fondswervende

actie om kansarme kin-

docent.

deren in India, Malawi, Oeganda, Ethiopië of Kenia naar school te helpen.

42

Jaarverslag 2011


‘Onze kennis en ervaringen proberen we zo goed mogelijk in te zetten. Het is voor mij heel leerzaam om mijn ervaringen te delen met de Ethiopische leraren en na te denken over een andere lesopzet met andere werkvormen. Ik neem de tijd om zo dicht mogelijk aan te sluiten bij de wereld, kennis, kunde en ervaring van de Ethiopische docent. Tijd, die ik Nederland vaak niet neem.’ Vanessa Hollaar (Werelddocent in Ethiopië)

Sterke kanten en aandachtspunten

 Ook

is het programma ‘Werelddocent

voor docenten op scholen uit

XL’ ontwikkeld. Daarmee kan een (bijna)

vaak vergeten of achtergestelde gebieden

docent tenminste drie maanden naar

werkt heel goed. Ouderraden en scholen

een ontwikkelingsland gaan om daar via

raken zo meer gemotiveerd om iets met

een bestaand Edukans programma een

hun onderwijs voor elkaar te krijgen.

bijdrage te leveren aan de kwaliteit van

 Aandacht

docenten komen gemo-

onderwijs. Doel: ideeën voor verbetering

tiveerd terug. Ze nemen een andere

die zijn ontstaan tijdens de uitwisseling

houding aan ten aanzien van de eigen

onder begeleiding van één of twee do-

arbeidsomstandigheden en hebben een

centen toepassen op de lokale scholen.

 Nederlandse

4

meer gefundeerde visie op de waarde van onderwijs, wereldburgerschap en solidariteit.  Het aantal docenten dat zich heeft op-

gegeven is gedaald van 65 naar 63. Oorzaak: een te korte en niet al te nadrukkelijke acquisitieperiode.  Edukans

twijfelt aan de duurzaamheid

omdat aangereikte vernieuwingen onvoldoende zijn ingebed en de schoolleiding hierbij weinig betrokken is. Om dit aan te pakken is op 1 januari 2012 het programma ‘Werelddocent Schoolleider’ gestart om schoolleiding meer bij verbetertrajecten op hun school te betrekken en hen op hun specifieke rol te trainen.

4 - Nederlandse scholen in actie

43


Communicatie en fondsenwerving

44

5

Jaarverslag 2011


Marketing & communicatie Cor Slob, manager marketing & communicatie sinds april 2011

De afdeling marketing & communicatie is verantwoordelijk voor communicatie over onderwijsprojecten in ontwikkelingslanden

‘De wereld verandert niet als je stil blijft

en de fondsenwerving hiervoor. Zij betrekt

zitten. Mijn betrokkenheid bij mensen

de Nederlandse bevolking hierbij, met speciale

en activisme bij zaken die om verbete-

aandacht voor het onderwijs in relatie tot in-

ring vragen heb ik van huis uit meege-

ternationale samenwerking.

kregen.

Edukans kiest positie in het maatschappelijke debat over nut en noodzaak van ontwikke-

Afgelopen zomer was ik voor Edukans

lingssamenwerking en benadrukt het belang

in Oeganda en bezochten we een pro-

van goed onderwijs als effectief instrument

ject waar straatkinderen onderwijs kre-

voor ontwikkelingssamenwerking.

gen. De directrice van die school kende

Uitgangspunt: ieder kind op de wereld moet

alle kinderen, terwijl ze voor meerdere

de kans krijgen zich te ontplooien en heeft

locaties verantwoordelijk was. Enkele

recht op onderwijs.

leerlingen sliepen tijdens de les, zij werheid. Sterker nog, op een gegeven mo-

‘We doen het voor Naima en al die andere kinderen’

ment zag ik de directrice met een glas

Ontwikkelingssamenwerking persoonlijker

water en een bordje eten lopen om dat

maken! Dat was het doel van de afdeling

naar de leerling te brengen die in een

marketing & communicatie in 2011. Het

hoek van het lokaal had liggen slapen.

werk van Edukans moet tastbaar zijn om je

den niet gestraft voor hun vermoeid-

daarmee echt te kunnen verbinden. Daarom Daar maakt Edukans voor mij het verschil. Niemand is ooit afgeschreven en kinderen

staan persoonlijke verhalen van kinderen,

helpen betekent dat je werkt aan een betere toekomst!’

leerkrachten en ouders in ontwikkelingslanden nu centraal in de communicatie-uitingen van Edukans. 45


Zo kreeg Naima uit Kenia de hoofdrol in

Samen met Oxfam-Novib is Edukans hoofd-

eigen actiewebsite voor actievoerders die zo

de campagne en is het donateursblad ver-

partner van GCE-NL. In 2011 heeft GCE-NL

hun vrienden en familie bij hun fondswerven-

nieuwd: bijzondere verhalen, nieuwe ont-

de politieke lobby volop ingezet op aandacht

de actie kunnen betrekken.

wikkelingen, acties en nog meer concrete

in de Kamerdebatten voor een verantwoorde

resultaten. Een donateurspanel dacht mee

overdracht en/of afbouw van door Nederland

Boekwinkel

met het nieuwe blad Wijs! dat begin 2012

gesteunde onderwijsprogramma’s. Er is ook

In 2011 startte Edukans haar eigen online

verschijnt.

gepleit voor een substantiële bijdrage van Ne-

boekenwinkel. De boeken kosten evenveel als

derland aan het Global Partnership for Educa-

bij andere boekenwinkels, maar nu gaat 10%

In 2011 werd door de afdeling marketing &

tion (GPE, voorheen Fast Track Initiative).

van elke aankoop naar onderwijsprojecten! In

communicatie een nieuwe corporate marke-

Hoewel in 2011 nog geen officieel partner

de eerste maanden na de lancering verkoch-

ting en communicatiestrategie ontwikkeld en

van GCE –NL werd intensief samengewerkt

ten we voor € 2.720 aan boeken. In 2012 zul-

gestart met de uitvoering daarvan.

met Woord en Daad en - in iets mindere mate

len we de boekenwinkel veel onder de aan-

Het plan sluit aan bij de veranderende poli-

- met Prisma.

dacht brengen van onze achterban. www.EdukansBoekenwinkel.nl

tieke en maatschappelijke discussie rondom ontwikkelingssamenwerking en groeiende

Meer dan 100 vertegenwoordigers van

impact van online media. En bij de behoefte

NGO’s, Particuliere initiatieven, scholen en

Top 50 goede doelen

meer eigen fondsen te werven.

universiteiten, overheid en bedrijfsleven na-

Dagblad Trouw publiceerde vrijdag 18 no-

men op 18 november deel aan de Onderwijs-

vember de Top 50 van beste goede doelen op

Samenwerking

conferentie van GCE-Nederland. Daar werd

het gebied van internationale hulp.

Edukans doet mee in uiteenlopende samen-

gesproken over de Onderwijsagenda 2015

Onderdeel van het onderzoek was de kwali-

werkingsverbanden om belangen beter te

en een lijst van actiepunten opgesteld voor

teit van de websites van goede doelen. Edu-

behartigen en expertise te delen:

onderwijshulp waaraan de komende jaren

kans scoorde hoog: de vierde plek. Hiermee

gezamenlijk zal worden gewerkt.

geeft Trouw aan dat Edukans het goed doet

 Partos,

onale samenwerking.  VFI

voor landelijk wervende goede doelen.

 Global

Campagne for Education in Neder-

land (GCE-NL).

46

op onder meer de betrouwbaarheid en ge-

brancheorganisatie voor internati-

Online marketing

bruiksvriendelijkheid van de site en de inzet

Zes keer per jaar ontvangen 61.000 mensen

van sociale media.

de online nieuwsbrief. Edukans-fans blijven

450 goede doelen dongen mee naar de titel

op de hoogte via de sociale media en er is een

‘Beste goede doel’. Er is gekeken naar trans-

online actieplatform gelanceerd. Dat is een

parantie, organisatie en activiteiten en in hoeJaarverslag 2011


verre de doelgroep betrokken is bij de opzet en voortgang daarvan. Edukans eindigde als 29e.

Ambassadeurs uit het bedrijfsleven Edukans vindt het belangrijk om meerjarige partnerships aan te gaan met bedrijven. Doel: inhoudelijke samenwerking en fondsenwerving. In 2011 is samengewerkt met BDO, accountants en adviseurs, die naast een donatie ook hun kennis en ervaring als accountants inzetten voor Edukans. In FD persoonlijk - de weekendbijlage van het Financieel Dagblad - van 24 december 2011 werd aandacht besteed aan het nieuwe geven in Nederland. In een paginagroot artikel verwoordde Gerard Rutte van BDO treffend de keus voor Edukans: ‘Met Edukans geven wij kinderen een betere toekomst.’ Schoenenwinkel Ziengs was nauw betrokken bij Schoenmaatjes met gesponsorde schoenendozen die via lokale winkels verspreid werden. Overige ambassadeurs in 2011 waren o.a. Heijmans, IMK opleidingen en Noordhoff Uitgevers. 5 - Communicatie en fondsenwerving


Afronding Ex-change 2011

Kenia. De grootste groep deelnemers bestond

het gebied van fondsenwerving? Hoe betrek

In 2011 werd Ex-change beëindigd. De afslui-

uit circa 80 studenten met daarnaast vrijwilli-

je donateurs bij je werk? Op deze manier kun-

ting van de sponsorrelatie rondom dit pro-

gers, docenten en vertegenwoordigers van de

nen partnerorganisaties Edukans nog beter

gramma met Heijmans kreeg op 18 juni 2011

Heijmans foundation en de Heijmans directie.

helpen met het geven van goede informatie voor de donateur in Nederland én leerden

vorm in een congres op het hoofdkantoor van Heijmans in Rosmalen. Thema was Terugblik

Fondsenwerven in Kampala

zij tools om zelf donaties te werven voor het

op acht jaar werken met Ex-change. Tijdens

In november nodigde Edukans partnerorgani-

werk.

de bijeenkomst die werd bezocht door zo’n

saties uit voor een workshop fondsenwerving

100 mensen was er een live verbinding met

& communicatie in Kampala. Hoe maak je

de partnerorganisatie Sasol en studenten uit

een goede foto? Wat zijn ontwikkelingen op

Nick & Simon ambassadeurs voor Edukans Om haar werk onder de aandacht te brengen van een breed publiek kan Edukans rekenen op de steun van Nick & Simon. Zij zetten zich in 2011 actief in. Hoogtepunt was het speciale Edukans concert in Ahoy Rotterdam op 9 april waar bijna 7.000 bezoekers - met name kinderen en hun ouders - op af kwamen. Entreebewijs voor het concert was een versierde schoenendoos en een kaartje à € 7,50 voor het uitdelen van de schoenendoos in Kenia. Nick & Simon speelden natuurlijk hun grootste hits en lieten een film zien van hun reis naar Ethiopië met Edukans. En Monique Smit gaf een spetterend voorprogramma weg.

Met een gevulde schoenendoos naar Ahoy! 50 Edukans vrijwilligers namen de ongeveer 7.000 schoenendozen in ontvangst.

48

Ook tijdens hun reguliere concerten besteedden Nick & Simon regelmatig aandacht aan het werk van Edukans. Jaarverslag 2011


Optreden Pearl Jozefzoon Pearl Jozefzoon, de finalist van de Voice of Holland, gaf in augustus een mini optreden tijdens de opening van de vmboschool ‘De Meerwaarde’ in Barneveld, een school die actie voert voor Edukans. Pearl: ‘Ik vind goed onderwijs erg belangrijk

en zet mij dan ook graag in voor ieder kind, waar ook ter wereld, dat niet naar school gaat of slecht onderwijs krijgt. Door mijn inzet kan ik toch een kleine bijdrage leveren aan het grote werk dat Edukans verricht in ontwikkelingslanden.’ Emile Roemer: ‘Midden in de wijk staat een

bestuurder van Edukans. In Elke dag een we-

SP bezoekt project Edukans

vrij nieuw gebouw met piepkleine klasjes en

relddocent staan verhalen van Nederlandse

‘De mensen die de school in de benen houden

een aantal kamers waar weeskinderen wo-

docenten die voor het project Werelddocent

verdienen een standbeeld. De liefde waarmee

nen en slapen. In elk gezin loopt een kind rond

van Edukans met lokale collega’s in ontwikke-

dit gebeurt, in zeer moeilijke omstandigheden,

dat met hulp uit onder andere Nederland

lingslanden werkten aan beter onderwijs. Het

biedt ook hoop.’ Dat schreef Emile Roemer in

(Edukans in dit geval) naar school kan.’

boekje leidde tot Kamervragen. ‘Wij verwelkomen het initiatief van Edukans en Loyalis,’ rea-

zijn column op www.sp.nl. De SP-leider was in mei samen met Kamerlid Ewout Irrgang,

Kamervragen over Werelddocent

geerden minister Bijsterveldt-Vliegenthart en

hoogleraar en Eerste-Kamerlid Eric Smaling en

‘Werelddocent inspireert docenten in ontwik-

staatssecretaris Knapen. Zij gaven in een re-

SP-fractiemedewerker Riekje Camara in Kenia.

kelingslanden en in Nederland,’ aldus staats-

actie op vragen van CDA-Kamerleden Biskop

Daar bezochten zij diverse ontwikkelingspro-

secretaris Zijlstra tijdens de overhandiging

en Ferrier aan dat het meerwaarde heeft voor

jecten, waaronder de St. Catherine’s school in

van het boekje Elke dag een werelddocent.

docenten in het primair en voortgezet onder-

de sloppenwijk Kirbera, Nairobi. De bezoekers

De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur

wijs om buiten Europa ervaring op te kunnen

zijn onder de indruk van het Edukans project in

en Wetenschap ontving het boekje woens-

doen in onderwijssituaties. Zoals bij het pro-

één van de grootste sloppenwijken van Afrika.

dag 26 januari uit handen van Ron Rijnbende,

gramma Werelddocent van Edukans.

5 - Communicatie en fondsenwerving

49


Edukans in de media  Na

evaluatie besloot Edukans om de cam-

pagne ‘Heel Nederland deelt uit’, die in 2009 en 2010 werd gehouden, niet voort te zetten. In plaats daarvan is een nieuwe campagne ontwikkeld: ‘Zonder onderwijs blijft het kin-

derspel’. Voor de campagne is een uiting ontwikkeld die in een oplage van bijna 800.000 werd meegezonden met de magazines en dagbladen waarvan de lezers aansluiten bij het donateursprofiel van Edukans. De campagne werd ondersteund door een stoppercampagne in landelijke en regionale kranten. De begroting voor de Edukans campagne was beperkter dan voorgaande jaren. Ook de opbrengst van de campagne was lager dan afgelopen jaren en minder dan begroot. Daarom is besloten om in 2012 niet meer in te zetten op een landelijke fondsenwervende campagne.  Edukans verscheen 700 keer in landelijke, re-

adverteerde in landelijke en regio-

city is voor Schoenmaatjes € 444.159 (956

gionale en lokale kranten. Vooral scholen die

nale kranten in de vorm van zogenoemde

plaatsingen) en voor Zonder onderwijs blijft

meedoen met een actie van Edukans zorgen

stoppers. Dat zijn Edukans advertenties

het kinderspel € 560.378 (1656 plaatsin-

voor publiciteit. De kant-en-klare persberich-

over Schoenmaatjes en de campagne Zon-

gen).

ten die Edukans voor scholen maakt hebben

der onderwijs blijft het kinderspel die media

resultaat. Alle publicaties samen zorgden

gratis plaatsen.

voor een mediawaarde van € 1.393.341. 50

 Edukans

De advertentiewaarde van deze free publi-

 Ook

was Edukans in het tv-programma

Z@pp Live. Hier vertelden Nick & Simon Jaarverslag 2011


Ethiopië was ze ook te horen in het 3FMprogramma Jouw WeekendFinale.  Met

de advertentie ‘Onderwijs: hét wapen

voor een beter bestaan’ streed Edukans om de NRC Charity Awards. Een vakjury koos voor deze Edukans advertentie waardoor die tweepagina groot op 2 augustus gratis in NRC Handelsblad stond.

Evenementen Een Edukans team rende in augustus mee met de Helden Race in het Amsterdamse bos. Opbrengst: € 2.753 voor onderwijs in ontwikkelingslanden. Een fietstocht langs de Waterlinie leverde geld op voor oorlogskinderen in Oeganda. Met het thema ‘Stap in de wereld van… scholen in ontwikkelingslanden’ was Eduover Schoenmaatjes waarbij kinderen

Edukans vlak voor het concert in Ahoy.

kans, samen met Kwintessens, op de NOT (Nationale Onderwijs Tentoonstelling). Be-

een reis konden winnen naar Afrika om het webradiostation van de EO,

zoekers beleefden bij de stand van Edukans

bassadeurs deden in het tijdschrift Mar-

ging mee met Edukans Going Global naar

hoe het is om les te geven onder een boom,

griet verslag over hun reis naar Ethiopië.

Ethiopië. 3FM-DJ Miranda van Holland

met te veel kinderen in de klas en te weinig

De jonge Margrietreporters Jasmijn en

reisde mee. Haar live radioverslag was

lesmateriaal.

Indy interviewden Nick & Simon over

te beluisteren op www.xnoizz.nl. Vanuit

zelf schoenendozen uit te delen. De am-

5 - Communicatie en fondsenwerving

 Xnoizz,

51


Inkomsten fondsenwerving

om minder afhankelijk te worden van subsi-

dan 300 bedrijven, fondsen en instellingen

dies. Inmiddels is eigen fondsenwerving de

en bijna 50.000 particuliere donateurs. In

Edukans is voor uitvoering van haar on-

belangrijkste bron van inkomsten. Dit komt

2011 is uit eigen fondsenwerving 2,3 pro-

derwijsprogramma’s voor een groot deel

vooral door de grote afname van de subsidies

cent meer binnengekomen dan begroot; een

afhankelijk van de betrokkenheid vanuit

van de overheid. In 2011 is realistisch op ei-

mooi resultaat in deze economisch onrusti-

de Nederlandse samenleving: honderden

gen fondsenwerving begroot; de resultaten

ge tijden. De opbrengsten vanuit het primair

scholen, bedrijven, kerken en duizenden par-

zijn beter dan verwacht.

en voortgezet onderwijs bleven achter bij de

ticuliere donateurs. Hieronder een overzicht

verwachtingen. De oorzaak hiervan is dat er

van de herkomst van Edukans’ eigen fond-

bij Edukans Schoenmaatjes minder schoe-

senwerving. Het fondsenwervingsbeleid is erop gericht

Eigen fondsenwerving

nendozen zijn ingeleverd dan begroot. Hier-

Edukans heeft een actieve achterban van

door zijn zowel de opbrengsten in natura (de

meer dan 2.000 scholen, 600 kerken, meer

waarde van de gevulde schoenendozen) als

Inkomsten Edukans

52

Scholen po/vo

€ 1.636.695

Scholen mbo/hbo/wo

Particulieren en kerken

€ 1.523.979

Bedrijven, fondsen en stichtingen

Bijdragen Impulsis

€ 1.094.400

Giften in natura (waarde schoenendozen)

€ 2.305.210

Nalatenschappen

385.670

Notariële schenkingen

160.129

Totaal eigen fondsenwerving

€ 8.006.932

363.287 537.564

Jaarverslag 2011


de bijdrage in de verzendkosten lager dan

gekomen. De opbrengsten van Impulsis lopen

gazine zit meestal ook een donatieverzoek

begroot.

dit jaar achter maar dit wordt in 2012 weer in-

met een acceptgiro. In 2011 leverden mai-

gelopen.

lings (inclusief de Edukans campagne) bijna

De opbrengsten op mbo/hbo/wo waren 20

€ 415.000 op. De overige particuliere in-

procent hoger dan begroot. Bij particulieren en

Fondsenwerving particulieren

kerken was de realisatie voor 2011 4 procent

Edukans deelt particulieren in in drie groepen:

meer begroot. Ook de resultaten op nalaten-

structurele donateurs (via machtiging of no-

Nalatenschappen

schappen en notariële schenkingen waren

tariële akte), spontane gevers of gevers op

Inkomsten uit nalatenschappen zijn moei-

beter dan begroot. Ten opzichte van 2010 is

mailings én nalatenschappen. Het grootste

lijk voorspelbaar. Edukans ontving ruim

de eigen fondsenwerving afgenomen. Het

deel van de particuliere inkomsten (41,5 pro-

€ 385.000. Dat was bijna vier keer zoveel als

verschil is vooral te verklaren door het aan-

cent) ontvangt Edukans van donateurs met

begroot.

tal ingeleverde schoenendozen bij Edukans

een machtiging. Omdat Edukans voor lan-

Schoenmaatjes. Bovendien ontving Edukans

gere tijd op deze inkomsten kan rekenen zijn

EO Metterdaad en NCRV

in 2010 de grootste nalatenschap sinds jaren.

deze structurele donateurs enorm belangrijk.

Partnerships zijn steeds belangrijker voor

komsten komen spontaan binnen.

Meer dan 19.800 particuliere structurele do-

fondsenwerving. In 2011 kreeg Edukans

De inzet van fondsenwerving onder grote ge-

nateurs steunden Edukans met een gemid-

€ 128.000 van EO Metterdaad. Er was in-

vers komt minder snel op gang dan gehoopt.

delde jaarlijkse bijdrage van bijna € 56.

tensieve samenwerking met de NCRV en de

In de praktijk blijkt het opbouwen van goede

NCRV Gids met artikelen over de onderwijs-

relaties meer tijd te kosten.

In totaal droegen structurele donateurs

projecten en een puzzelactie. Opbrengst ruim

Ook blijkt het vermarkten van projecten

€ 834.195 bij aan de totale particuliere

€ 47.000.

aan grote gevers een andere dynamiek te

omzet van Edukans. Het aantal structurele

kennen dan het vinden van subsidies voor

donateurs steeg licht in 2011. Ongeveer

Telemarketing

projecten. Edukans heeft grote stappen in

20,6 procent van de inkomsten uit de parti-

Telemarketing is succesvol voor het werven

de goede richting gezet, maar verwacht

culiere markt komt binnen naar aanleiding

van nieuwe structurele donateurs. Edukans

volgend jaar pas de resultaten hiervan.

van een mailing. Alle actieve donateurs

werkte daarvoor samen met Christal uit

De overgang naar een nieuw medefinancie-

van Edukans ontvangen vier keer per jaar

Zwolle en Telecall uit Barneveld. Beide tele-

ringstelsel van de overheid (MFS II), had ook

het magazine Schoolschrift met informatie

marketingbureaus hebben een christelijke

gevolgen voor Impulsis, waardoor de fond-

over de onderwijsprojecten van Edukans en

signatuur. Ze voerden ruim 18.000 gesprek-

senwerving via Impulsis veel later op gang is

de acties daarvoor in Nederland. Bij dit ma-

ken. Meer dan 3.500 mensen reageerden

5 - Communicatie en fondsenwerving

53


positief. De meeste van hen zijn gebeld naar

derwijs onder de aandacht te brengen bij een

Kerken

aanleiding van Edukans Schoenmaatjes.

belangrijke doelgroep. In Schooljournaal, het

Edukans vraagt drie maal per jaar kerken en

blad van CNV Onderwijs, stonden artikelen

kerkelijke instellingen om steun voor haar

CNV Onderwijs

over de onderwijsprojecten in Peru. Door het

onderwijsprojecten.

Edukans werkt al ruim negen jaar samen met

toevoegen van een brief met acceptgiro ont-

€ 150.000. Resultaat: ruim € 135.366. De

CNV Onderwijs om het belang van goed on-

ving Edukans € 12.600.

opbrengsten via kerken was 41 procent lager

Begrote

opbrengst:

dan in 2010. Dit komt door de nieuwe manier waarop giften van kerken worden geboekt. Een deel van de teruggang was begroot. Schoolsponsorplan 310 donateurs steunden via het schoolsponsorplan een aantal specifieke onderwijsprojecten in Ethiopië, India, Oeganda en Peru. Deze donateurs ontvangen iedere maand een nieuwsbrief met een update van de school die zij steunen. Er doen steeds meer bedrijven mee (dat kon vanaf 2011). In totaal kwam ruim € 80.000 binnen, een groei van 19 procent. Notariële schenkingen Donateurs kunnen een deel van hun donatie aan Edukans aftrekken van de inkomstenbelasting door hun bijdrage in een notariële akte vast te leggen. Dit kan voor vijf of tien jaar en biedt Edukans dus een grote zekerheid voor toekomstige inkomsten. De inkomsten uit notariële schenkingen bleven ongeveer stabiel: ruim € 160.129. 54

Jaarverslag 2011


Stichtingen en fondsen

ten worden of direct telefonisch of binnen een vastgestelde termijn schriftelijk afgehandeld.

Edukans bedankt graag de volgende stichtin-

In 2011 zijn er eenenzestig inhoudelijke klach-

gen en (vermogens)fondsen voor hun steun:

ten binnengekomen en afgehandeld. De

Anna Muntz Stichting, de GSRD Foundation,

meeste van die reacties zijn bezwaren tegen

Stichting Liberty, Stichting Jan Amos Comeni-

de wervingsmethodes: telemarketing, mai-

us, Van Eikelenburg Educatie, Stichting Rotter-

lings en machtigingen. Edukans registreerde

dam, de Van der Walstichting, Stichting Vive

ruim 12.000 uitschrijvingen voor benadering

ut Vivas en Stichting Redonans.

via e-mail, post of telefoon. Dat is 1 procent van haar totale contacten. Edukans legt per

Gedragscode en klachten Edukans is aangesloten bij de Vereniging voor Fondsenwervende instellingen (VFI) en hanteert de gedragscode (zie: www.vfi.nl) die door deze brancheorganisatie is opgesteld. Bij

relatie vast of en hoe vaak zij benaderd willen worden.

Percentage kosten fondsenwerving

haar telemarketingactiviteiten houdt Edu-

Het kostenpercentage fondsenwerving is

kans zich aan de wet- en regelgeving van het

15,5 procent. Dat is heel ruim onder de norm

Bel-Me-Niet-Register.

van 25 procent van het CBF. Kosten fondsen-

Edukans is ook aangesloten bij het Instituut

werving zijn alle kosten die rechtstreeks tot

Fondsenwerving en is daarmee gebonden

doel hebben om giften en andere inkomsten

aan hun Gedragscode. Hierin staan belang-

te verwerven, zoals druk- en verzendkosten

rijke principes en normen met betrekking tot

van fondsenwervende brieven, kosten voor

de ethische aspecten van het werven van

telemarketing en productie en plaatsing van

fondsen.

fondsenwervende uitingen in diverse media.

Voor de afhandeling van klachten hanteert

De productie en verzending van het maga-

Edukans een procedure die jaarlijks wordt ge-

zine Schoolschrift worden gezien als voor-

toetst aan de hand van ISO-richtlijnen. Klach-

lichtingskosten.

5 - Communicatie en fondsenwerving

55


Toekomst

56

6

Jaarverslag 2011


Niemand kan de toekomst voorspellen. Maar

werkt langer naar school gaan, kwalitatief

gelukkig staat de ervaring van Edukans borg

goed onderwijs krijgen en betere resulta-

voor een zo goed mogelijke inschatting. Vra-

ten halen.

gen die spelen zijn: Hoe gaat ontwikkelingssamenwerking er de komende jaren uitzien? Welk beleid is nodig om echt het verschil te maken in ontwikkelingslanden als het gaat

onderwijsinstellingen in Neder-

(Edukans Schoenmaatjes, Going Global, Onderwijsexpeditie en Werelddocent) om afne-

kelingslanden voor meerdere jaren.  Werkt

strategisch en efficiënt samen bin-

nen allianties, met particuliere initiatieven en andere partijen.

samen, in Nederland en in de projectlanden?

van vier programma’s

land met onderwijsinstellingen in ontwik-

 Verbindt

voor kansarme kinderen en jongeren? Hoe jecten? Met welke partners werk je het beste

van 2011.  Doorontwikkelen

om kwalitatief en toegankelijk onderwijs garandeer je de duurzaamheid van de pro-

ma’s is bewezen verbeterd ten opzichte

 Maakt

ontwikkelingssamenwerking per-

soonlijk.  Werkt

mende meeropbrengsten tegen te gaan.  Vernieuwen

out van Schoolschrift.  Vernieuwen

marktgericht.

van de website door heldere

indeling per doelgroep.  Viering

Hoe betrek je zo goed mogelijk Nederlandse

van de bladformule en lay-

van 10 jaar Edukans is basis voor

grootschalige media-aandacht.  Werving

van meer betrokken vrijwilligers die

hun expertise benutten? Maar ook: hoe moet

Concrete actiepunten voor 2012 op basis van deze doelen:

Edukans haar eigen organisatie inrichten om

 Startsituaties van scholen nog beter me-

eigen fondsenwerving door duurzame ver-

efficiënt en marktgericht te werken vanuit

ten met als inzet het zogenaamde ‘Ster-

binding met Nederlandse organisaties en

een optimale motivatie?

school model’ (starschool) en dit als kwa-

particulieren.

onderwijsinstellingen bij je idealen en kun je

liteitsinstrument inzetten. Deze en andere vragen én de antwoorden

 De

onderwijs-expertrol van Edukans nog

hierop staan beschreven in een vierjarig

sterker uitdragen.

strategisch plan. Dat wordt jaarlijks bijge-

 Doorontwikkelen

wereldburgerschap in samenwerking met

gesteld door de Raad van Toezicht. Dit

Kwintessens met aantoonbare leerop-

2012-2015. Edukans:  Is

expert in onderwijs en zorgt dat kin-

deren en jongeren in de landen waar zij 6 - Toekomst

brengsten voor Noord en Zuid.  Het

 Realisatie van ten minste 5 procent groei

 Betere

in

structuur en strategie voor fond-

senwerving grote gevers en een op maat gemaakt aanbod van goedgekeurde pro-

van programma’s over

steld door het managementteam en vastzijn de strategische doelen voor de periode

ook verantwoordelijkheid kunnen dragen.

afsluiten van twee nieuwe overeen-

jecten hiervoor.  Doorontwikkeling

van online fondsenwer-

ving en benadering individuele gevers verbinden met de doelstelling van Edukans.  Groei

van de naamsbekendheid bij het Ne-

komsten met Nederlandse samenwer-

derlandse publiek van 45 procent in 2015.

kingspartners.

(Uit het laatst gehouden onderzoek uit

 Het (financiële) resultaat van alle program-

2010 blijkt een bekendheid van 27 procent.) 57


Bestuur en organisatie

58

7

Jaarverslag 2011


Edukans is opgericht in 2002 en is een ge-

Raad van Toezicht

specialiseerde ontwikkelingsorganisatie voor onderwijs aan kansarme kinderen en jongeren. Edukans kent een lange voorgeschiedenis in het Nederlandse onderwijs onder de

UnieNzv

naam Unie voor Christelijk Onderwijs (de Unie). Die geschiedenis gaat terug tot 1879 toen de Unie werd opgericht met als doel

personele zaken bedrijfsvoering

‘het bevorderen van christelijk onderwijs’. Vanaf het begin was de Unie naast onderwijsorganisatie ook een organisatie voor

Kwintessens/ Xplore

Edukans

fondsenwerving. De bekende Uniecollecte werd sinds 1965 voor een belangrijk deel ingezet voor onderwijsprojecten in ontwikkelingslanden. Die lijn is voortgezet in de

Marketing & Communicatie

stichting Edukans, gevestigd in Amersfoort.

Structuur van Edukans Edukans kent twee hoofdafdelingen: Onder-

Marktteam primairen voortgezet onderwijs

Marktteam mbo/hbo/wo

Onderwijsprogramma’s

Marktteam particulieren

Marktteam grote gevers

wijsprogramma’s en Marketing & Communicatie. De afdeling Onderwijsprogramma’s is verant-

concentreert zich op het verwerven van in-

nagementteam. Marktteams, bestaande uit

woordelijk voor kwaliteitsverbetering van on-

komsten uit particuliere middelen en het

medewerkers uit verschillende disciplines,

derwijs in ontwikkelingslanden door steun aan

aangaan

samenwerkingsverbanden

voeren de afdelingsactiviteiten uit. Zij kun-

partnerorganisaties en maakt de verbinding

die kennis en geld opleveren voor onze pro-

nen snel en flexibel inspelen op vragen uit de

met het Nederlandse onderwijsveld.

jecten. De managers van beide afdelingen

Nederlandse markt.

De afdeling Marketing & Communicatie

vormen samen met de directeur het ma-

7 - Bestuur en organisatie

van

59


Eén organisatie voor onderwijs in Nederland en in ontwikkelingslanden

Toezicht en bestuur De Raad van Toezicht van Edukans bestaat

De heer Wissink is in september 2011 afge-

Edukans is samen met Kwintessens onder-

uit zeven personen die ook in de Raad van

treden als voorzitter. Voor de vervulling van

deel van de stichting UnieNzv. In de maat-

Toezicht van UnieNzv zitten. De leden van

deze vacature is een procedure gestart. De

schappelijke onderneming UnieNzv komen

de Raad van Toezicht worden benoemd voor

benoemingsadviescommissie heeft eind 2011

onderwijs en educatie in Nederland en in

vijf jaar en zijn tweemaal herbenoembaar. In

de heer J. Smit voorgedragen voor benoe-

ontwikkelingslanden samen. Kwintessens

2011 bestond de Raad van Toezicht uit de vol-

ming als voorzitter van de Raad van Toezicht

is gespecialiseerd in educatieve uitgaven op

gende leden:

per 1 januari 2012. Deze voordracht is over-

het gebied van sociaal-emotionele ontwik-

 mevrouw

keling, levensbeschouwelijke ontwikkeling en burgerschap, training & advies en projectontwikkeling. De organisaties binnen UnieNzv maken gebruik van elkaars kennis en expertise in onder meer productontwikkeling, verkoop en marketing. Daarbij biedt UnieNzv de werkmaatschappijen ondersteuning door de terreinen

herbenoembaar in 2011)

Raad van Toezicht

drs. A. Ekkelkamp, deskundig-

genomen.

heid: onderwijs (benoemd in 2004, aftredend in 2014)

Geen van de leden van de Raad van Toezicht

 mevrouw drs. J.D.C. Geel, deskundigheid:

heeft aangegeven (neven)functies te vervul-

theologie en media (benoemd in 2007,

len die kunnen conflicteren met het lidmaat-

herbenoembaar in 2012)

schap van de Raad van Toezicht van Edukans.

 de

heer dr. J. Hardeman, deskundigheid:

ontwikkelingssamenwerking (benoemd in

De Raad van Toezicht van Edukans heeft

2005, herbenoembaar in 2014)

dezelfde samenstelling als die van UnieNzv.

drs. W. Hoek, deskundigheid: or-

De vergaderingen vinden altijd aansluitend

identiteit en bedrijfscultuur, personele, finan-

ganisatieontwikkeling (benoemd in 2007,

plaats. In 2011 heeft de Raad van Toezicht zes

ciële en facilitaire zaken en inkoop gezamen-

herbenoembaar in 2012)

keer vergaderd.

lijk te organiseren. Stichting UnieNzv, stichting Edukans en BV Kwintessens vormen voor de btw een fiscale

 mevrouw

 de

heer drs. A. Holster, deskundigheid: on-

derwijs (benoemd in 2008, herbenoembaar

De leden van de Raad van Toezicht ontvangen

in 2013)

jaarlijks het (maximale) belastingvrije bedrag

 de

heer R.W. van Tol RA, deskundigheid: ac-

eenheid. Met ingang van 1 januari 2011 is

countancy (benoemd in 2009, herbenoem-

Xplore Groep BV voor 100 procent eigendom

baar in 2014)

van Kwintessens. 60

kundigheid: uitgeven (benoemd in 2004,

 de

heer drs. J.P.A. Wissink, voorzitter, des-

voor vrijwilligerswerk, € 1.500 per persoon.

Bestuur en directie Het bestuur van Edukans is in handen van Jaarverslag 2011


Toelichting salariskosten directie NAAM

R.J. RIJNBENDE

C. DE JONG

FUNCTIE

DIRECTEUR BESTUURDER UNIENZV

DIRECTEUR EDUKANS

Dienstverband Het totaal VFI jaarinkomen van de indi-

Aard (looptijd) onbepaald onbepaald uren 36 36 part-time percentage 40 100 periode 1/1-31/12 1/1-31/12 Salaris (EUR) Jaarinkomen bruto loon/salaris 34.076 80.287 vakantiegeld 2.726 6.420 eindejaarsuitkering 2.828 6.631

viduele directieleden (in loondienst) blijft binnen het maximum van EUR 124.233 (1 FTE/12 mnd) volgens de VFI Beloningsregeling. Aan de directieleden zijn geen leningen, voorschotten of garanties verstrekt

Totaal VFI jaarinkomen SV latend (wg deel) Belastbare vergoedingen/ bijtellingen Pensioenlasten (wg deel)

39.630

93.338

2.507 3.952 4.943

7.316 104 11.378

Totaal 2011 Totaal 2010

51.032 50.946

112.1 36 108.868

drs. Ron Rijnbende. Ir. Kees de Jong is als

den benoemd door de Raad van Toezicht.

functiebeschrijving directeur vinden jaarlijks

directeur verantwoordelijk voor beleid en

In de statuten, in de Reglementen van de

functioneringsgesprekken plaats met de di-

uitvoering. Bestuur en directie van UnieNzv

Raad van Toezicht en in het Directiestatuut

recteur bestuurder en directeur.

worden gevormd door Ron Rijnbende (direc-

zijn de bevoegdheden van de bestuurder en

teur bestuurder) en Kees de Jong (adjunct-

de verhouding tussen de bestuurder en de

Ron Rijnbende heeft de volgende nevenfunc-

directeur, directeur Edukans). Bestuur en

Raad van Toezicht vastgelegd. Aan de hand

ties: lid Raad van Toezicht Christelijk Sociaal

directie van Edukans en van UnieNzv wor-

van het beoordelingskader bestuurder en de

Congres, lid Algemeen Bestuur Christelijke

7 - Bestuur en organisatie

61


christelijk onderwijs, lid voorzittersplatform

ad 1. Toezicht houden, besturen en uitvoeren

ICCO alliantie, lid stuurgroep Kenniscentrum

In het document ‘Reglementen van de Raad

Religie en Ontwikkeling, lid Adviesgroep Lec-

van Toezicht’ zijn verschillende reglemen-

toraat levensbeschouwing Windesheim. Rele-

ten samengebracht over informatievoor-

vante nevenfuncties van Kees de Jong zijn: lid

ziening, profiel en werving en selectie van

directieraad ICCO alliantie en lid stuurgroep

leden voor de Raad van Toezicht en de au-

Connect4Change alliantie.

ditcommissie. De Raad van Toezicht laat

Pers (Trouw, tot 1 december 2011), lid netwerk

zich bijstaan door een auditcommissie die Het salaris van de bestuurder van Edukans is

zich richt op de beoordeling van het finan-

vastgesteld op basis van de Code Wijffels op

ciële beheer en de kwaliteit van de control-

schaal 16 BBRA en wordt 40 procent toegere-

ling. De auditcommissie beoordeelt ook

kend aan Edukans.

het werk van de accountant en rapporteert hierover aan de Raad van Toezicht tijdens

Verantwoordingsverklaring

de bespreking van de jaarrekening.

Edukans heeft het CBF-keur, met daarin de Code voor Goed Bestuur van de Commissie

De Raad van Toezicht kwam in 2011 zes keer

Wijffels. In deze verantwoordingsverklaring

bij elkaar. De Raad van Toezicht bewaakt de

geeft Edukans aan hoe invulling wordt ge-

continuïteit, houdt toezicht op de realisatie

geven aan de drie hoofdprincipes in het CBF-

van de strategische doelen, toetst de kwali-

keur:

teit van het beheer en adviseert het bestuur over relevante maatschappelijke ontwikke-

1. Onderscheid de functies toezicht houden, besturen en uitvoeren. 2. Optimaliseer de effectiviteit en efficiency van uw bestedingen. 3. Optimaliseer de omgang met belanghebbenden.

lingen. De Raad van Toezicht verstrekt goedkeuring aan het strategisch plan (voor Edukans opgesteld door het MT) en de begroting en aan de jaarrekening en het jaarverslag. In 2011 is door de Raad van Toezicht extra aandacht gegeven aan de resultaten in het buitenlandwerk van Edukans en de deelname

62

Jaarverslag 2011


van Edukans in de ICCO coöperatie waartoe

wel ontwikkelingssamenwerking als educa-

Ook wordt per programma een aantal kwali-

in juni 2011 is besloten. De oprichting van de

tieve dienstverlening zijn beleidsterreinen

tatieve resultaten gevolgd, bijvoorbeeld door

ICCO coöperatie is een structurele voortzet-

waarop veel in beweging is, sectoren in ver-

de beschikbare leermiddelen en de opleiding

ting van de samenwerking tussen Edukans,

andering. In 2011 hebben Raad van Toezicht

van de leerkrachten in beeld te krijgen. Zo-

Kerk in Actie, ICCO en Prisma. Hoofddoel

en Bestuur/directie zich geconcentreerd op

wel de beschikbaarheid als de kwaliteit van

van de ICCO coöperatie is het werken aan

de vraag naar de strategische positie van

onderwijs zijn voor Edukans belangrijke indi-

vernieuwing van internationale samenwer-

geheel UnieNzv in deze context. Er is een

catoren.

king tegen de achtergrond van de huidige

aantal duidelijke keuzes gemaakt zoals:

Het bestuur stelt via het strategisch plan en de

maatschappelijke debatten rondom nut en

meer focus op fondsenwerving en draagvlak

begroting de richtinggevende doelstellingen

noodzaak van ontwikkelingssamenwerking.

in en rondom het onderwijs (Edukans) en het

van Edukans vast. Het bestuur heeft normen

Daarnaast heeft de Raad de ontwikkelingen

diversifiëren van dienstverlening via Kwin-

vastgesteld voor de kosten die gemaakt mo-

in de organisatiestructuur van Edukans en

tessens. Maar deze discussie is zeker niet

gen worden om de doelstellingen te bereiken.

integratie van Xplore in UnieNzv (Kwintes-

afgerond en zal in deze fase van turbulente

Verdere processen en procedures, ook over

sens) nauwgezet gevolgd.

maatschappelijke veranderingen blijvend

monitoring en evaluatie van projecten, zijn

gevoerd moeten worden. Daarin is de goede

omschreven in de ISO-procedure. Meer infor-

Bij de bespreking van het jaarverslag en de

rolverdeling tussen Raad van Toezicht en

matie over kwaliteit en doelmatigheid staat

jaarrekening is een evaluatie en beoordeling

Bestuur/directie onmisbaar.

verderop in dit hoofdstuk. Als er een afwijking

gehouden van het gevoerde beleid en is de

van de besteding van middelen ten opzichte

ad 2. Optimalisatie van de effectiviteit en efficiency van de bestedingen

van de begroting is, wordt dit gerapporteerd

steld wordt welke doelen en resultaten zijn gehaald en waar deze mogelijk afwijken.

Edukans werkt blijvend aan kwaliteitsver-

commissie en vermeld in de management-

Het betreft een financiële en een inhoudelijke

betering. Voor de uitvoering van het onder-

rapportage aan de Raad van Toezicht.

evaluatie. De resultaten van deze evaluatie

wijsprogramma beschikt Edukans over een

zijn vertaald in de nieuwe versie van het stra-

uitvoerig monitoringsysteem waarin de ge-

tegisch plan 2012–2015.

stelde kwantitatieve en kwalitatieve resul-

ad 3. Optimalisatie van de omgang met belanghebbenden

taten per programma worden gevolgd. Zo

Directe belanghebbenden van Edukans zijn:

Duidelijk is dat Edukans, en ook Kwintes-

wordt in beeld gebracht welke toename er is

kinderen en partnerorganisaties in ontwik-

sens, actief zijn op terreinen waarover veel

van deelname aan onderwijs als gevolg van

kelingslanden, donateurs, subsidiegevers en

maatschappelijk debat wordt gevoerd. Zo-

de financiering door Edukans.

vrijwilligers. Via diverse communicatiemid-

jaarlijkse risicoanalyse besproken. Vastge-

7 - Bestuur en organisatie

aan de bestuurder, behandeld in de audit-

63


delen is er communicatie met deze belang-

ligers zijn met name betrokken en van invloed

een ingrijpende wijziging ondergaan. Om

hebbenden. Richtlijnen en procedures zijn

op programmaniveau.

tegemoet te komen aan de noodzaak de

vastgelegd in de ISO-procedure. Het contact met partnerorganisaties is naast de persoonlijke contacten ingevuld via part-

fondsenwerving in de organisatie centraal

Personeel en beleid

nerconsultaties. Zij zijn nauw betrokken bij toekomstige beleidsontwikkeling. De vrijwil-

te stellen én aan de behoefte de verantwoordelijkheden lager in de organisatie te leggen, is er voor gekozen twee afdelingen

In 2011 heeft de organisatie van Edukans

in het leven te roepen: Onderwijsprogramma’s en Marketing & Communicatie. Alle medewerkers maken deel uit van een van de twee afdelingen, maar daarnaast zijn ze lid van een van de vier marktteams. Die zijn multidisciplinair samengesteld en hebben een eigen fondsenwervende doelstelling voor de particuliere markt, grote gevers, basisonderwijs/voortgezet onderwijs of MBO/ HBO/WO. De marktteams zijn zelfsturend. Voor het opstarten en de begeleiding van de marktteams zijn externe partijen ingeschakeld. Voor alle functies is een nieuwe functiebeschrijving opgesteld, waarin ook de bij de functie passende competenties en kwaliteiten die bij de kernwaarden van de organisatie horen, zijn opgenomen. De resultaten die de marktteams en de individuele medewerkers verwacht worden te behalen, worden nauwkeurig omschreven. Er is een beoordelingsbeleid vastgesteld dat in 2011 als pilot is gestart en dat begin 2012 geëvalueerd zal worden.

64

Jaarverslag 2011


Het organisatiebeleid wordt begin 2012 ge-

Ondernemingsraad

ëvalueerd. UnieNzv, de holding waarvan Edukans deel Edukans had op 31 december 2011 50 mede-

uitmaakt, heeft een Ondernemingsraad (OR)

werkers in dienst: 16 mannen en 34 vrouwen,

van vijf gekozen leden. Twee van de OR-leden

in totaal 38 fte. 13 medewerkers hebben een

zijn werkzaam voor Edukans. De belangrijk-

fulltime dienstverband en 30 hebben een

ste gespreksonderwerpen in 2011:

dienstverband tussen 0,5 en 0,9 fte. Zeven

 Intensief

overleg met de bestuurder van

medewerkers hebben een kleiner dienstver-

UnieNzv over de integratie van Xplore in

band of werken op uurbasis. Voor de onder-

de holding van Kwintessens en Edukans

steunende diensten doet Edukans een beroep

en de arbeidsvoorwaarden van de mede-

op de 15 medewerkers van UnieNzv.

werkers van Xplore. De ondernemings-

Nieuwe medewerkers ontvangen een tijdelijk

raad heeft ingestemd met deze arbeids-

dienstverband.

voorwaarden

Het percentage ziekteverzuim is 1,6 procent.  De

onrust en onduidelijkheden als gevolg

Arbeidsvoorwaarden

van de nieuwe inrichting van de werkzaam-

Edukans volgt de arbeidsvoorwaarden van

heden van Edukans. De OR heeft diverse ke-

de PKN. Hierin vonden in 2011 geen belang-

ren aangegeven hier bezorgd over te zijn.

rijke wijzigingen plaats.  Gesprekken

over nieuwe huisvesting voor

Interne communicatie

UnieNzv. In 2010 werd Kwintessens bij Xplo-

Dagelijks wordt door middel van intranet

re gehuisvest in Hoevelaken; Edukans bleef

de interne nieuwsvoorziening voor de me-

in Amersfoort. De bestuurder streeft ernaar

dewerkers bijgewerkt. Ook de leden van de

om alle bedrijfsonderdelen van de holding

Raad van Toezicht hebben daar toegang toe.

weer onder te brengen op één adres. Na de

Op het intranet staan berichten van inhoude-

definitieve verkoop van het kantoorpand aan

lijke en organisatorische aard en over perso-

de Van Hogendorplaan zal dit vóór de zomer

nele zaken.

van 2012 plaatsvinden.

7 - Bestuur en organisatie

65


2011 hebben ruim 1.000 vrijwilligers zich in-

derwerp wordt onder andere besproken op een

denheidsonderzoek. Over het algemeen is

gezet voor Edukans.

teamdag in 2012 met als thema ‘vrijwilligers’.

het personeel van UnieNzv tevreden met

Op dit moment werkt een aantal scholen-

In 2011 is er ook nieuw vrijwilligersbeleid

het werk en de arbeidsomstandigheden. In

programma’s met veel tot zeer veel vrijwilli-

vastgesteld voor de periode 2011-2015.

2012 zal de Ondernemingsraad de vinger

gers. Programma’s als Schoenmaatjes (circa

Speerpunten voor 2012 zijn: implementeren

aan de pols houden wat betreft de samen-

800) , de Onderwijsexpeditie (circa 70) en

van het beleid in de organisatie samen met

werking tussen de werkmaatschappijen

Werelddocent (19) zijn zelfs vrijwel volledig

een aantal collega’s en vrijwilligers, de regis-

van UnieNzv en de nieuwe organisatie-

afhankelijk van de inzet van vrijwilligers.

tratie van vrijwilligers in Navision (database-

vorm van Edukans.

In toenemende mate krijgt Edukans verzoe-

systeem), meer inzet van vrijwilligers binnen

ken van vrijwilligers om ook een inhoudelijk

Edukans en het onderzoeken van mogelijkhe-

steentje te mogen bijdragen binnen andere

den van fondsenwerving onder vrijwilligers.

 Uitvoering

van een derde personeelstevre-

Vrijwilligers Edukans kan niet zonder haar vrijwilligers. In

66

programma’s. Bijvoorbeeld in het buitenland of voor marketing en communicatie. Edukans

Changemaker NL

probeert deze verzoeken te honoreren. Het on-

Changemaker is een traineeship voor jonge-

Jaarverslag 2011


Milieu en veiligheid

ren die met Edukans, Togetthere of World

2009 opnieuw is erkend.

Servants op reis geweest zijn. Het traineeship

Belangrijkste doelstellingen van het systeem

daagt jongeren uit een duurzaam project op

zijn:

Het kantoor van Edukans is gevestigd op

te zetten in Nederland. Ze worden hierin be-

 Continu en cyclisch leerproces dat door me-

loopafstand van het NS station Amersfoort.

geleid en getraind. In september 2011 vond

dewerkers als zinvol wordt ervaren.

Reizen met openbaar vervoer is dus aan-

het Changemaker Festival plaats, met 587 en-

 Klantgerichte

werkwijze.

trekkelijk voor zowel bezoekers als mede-

thousiaste deelnemers. De eerste traineeships

 Transparante

organisatie die helder com-

werkers.

vanuit het gezamenlijke programma gefinan-

municeert.

cierd met een SBOS subsidie, zijn eind 2011

Bij inkoop van materialen kiest Edukans voor materialen die zo min mogelijk belas-

van start gegaan. Naar verwachting wordt

Meten van doelmatigheid

dit aantal in 2012 fors uitgebreid. Traineeships

Edukans werkt voortdurend aan manieren

zullen starten in februari en oktober; het festi-

om de inzet van mensen en middelen te toet-

Veiligheid

val is jaarlijks in september.

sen op doelmatigheid. Continu leren en ver-

De onderwijsprogramma’s van Edukans

beteren van kwaliteit, voortgang en doelma-

hebben een lange termijn karakter en flore-

Maatschappelijke stage

tigheid zijn verankerd in het strategisch plan,

ren het best in een stabiele politieke context.

Vanaf 2011 is de maatschappelijke stage

managementrapportage en ISO kwaliteits-

Wanneer uitvoering van programma’s door

verplicht voor alle leerlingen in het voortge-

handboek. Jaarlijks wordt per afdeling een

instabiliteit in gevaar komt, beslist Edukans

zet onderwijs. Edukans biedt uiteenlopende

directiebeoordeling opgesteld die wordt be-

om financiering eventueel anders te beste-

stages waardoor leerlingen zelf kunnen erva-

sproken en vastgesteld in het management-

den. Bijvoorbeeld aan andere projecten in

ren hoe je iets kunt betekenen voor kinderen

team. De beoordelingen worden gebruikt als

hetzelfde land, of in andere landen. Uiter-

in ontwikkelingslanden. In 2011 namen 143

input voor de jaarlijkse eindbeoordeling door

aard worden corrigerende maatregelen pas

leerlingen deel aan een maatschappelijke

de directie gericht op verbetering van presta-

genomen na grondige analyse.

stage voor Edukans.

ties en doelmatigheid van de hele organisa-

Kwaliteit en transparantie

tie. De uitkomsten van de eindbeoordeling

Met het oog op crisisbeheersing en -preven-

worden onder andere verwerkt in de kwali-

tie werkt Edukans met een veiligheidsproto-

teitsdoelen van het strategisch plan.

col, een crisisprotocol en een protocol voor

Nieuwe projecten worden volgens de proce-

dienstreizen.

Edukans werkt met een ISO gecertificeerd

dure projectmelding behandeld en goedge-

kwaliteitssysteem dat door Kiwa op 18 april

keurd door het managementteam.

7 - Bestuur en organisatie

tend zijn voor het milieu.

67


Financieel verslag

68

8

Jaarverslag 2011


8

Balans per 31 december 2011 (in euro’s)

ACTIVA

31 december 2011

31 december 2010

Vaste activa ImmateriĂŤle vaste activa

-

-

Vlottende activa Debiteuren Vorderingen en overlopende activa Liquide middelen

72.501

15.888

4.676.036

2.494.290

-

-

4.748.537

2.510.178

Totaal activa

2.510.178

PASSIVA

4.748.537

31 december 2011

31 december 2010

Reserves Overige reserves

2.130.948

1.226.156

Fondsen Bestemmingsfondsen

190.865

225.000

Voorzieningen

238.361

86.571

Kortlopende schulden

2.188.327

972.452

Totaal passiva

8 - Financieel verslag

4.748.537

2.510.178

69


Staat van baten over 2011 (in euro’s)

BATEN

Realisatie 2011

Begroting 2011

Realisatie 2010

Baten uit eigen fondsenwerving Scholen

1.999.980

2.1 90.120

2.249.771

Particulieren en kerken

1.523.979

1.465.000

1.581.759

Bedrijven, fondsen en stichtingen

537.564

850.000

498.455

Bijdragen Impulsis

1.094.400

1.650.000

1.733.1 15

Giften in natura (waarde schoenendozen)

2.305.210

1.453.500

2.798.317

Nalatenschappen

385.670

100.000

832.727

Notariele schenkingen

160.129

120.000

161.985

Totaal baten uit eigen fondsenwerving

8.006.932

7.828.620

9.856.129

70

Baten uit acties van derden

175.595

-

-

Subsidies van overheden

5.845.483

6.660.307

9.235.222

Interestbaten

118.175

68.000

47.710

Ontvangsten penvoerderschap

67.363

62.805

67.649

Baten verkoop aandelen deelneming

-

-

57.386

Overige baten

7.350

-

-

Totale Baten

14.220.898

14.619.732

19.264.096

Jaarverslag 2011


8

Staat van lasten over 2011 (in euro’s)

Lasten

Realisatie 2011

Begroting 2011

Realisatie 2010

Besteed aan doelstelling Voorlichting

750.604

526.076

Ontwikkelingssamenwerking

 Onderwijsprojecten algemeen  Onderwijsprojecten Learn4Work  Onderwijsprojecten scholenprogramma’s

586.126

6.468.099

8.118.895

9.866.819

293.1 67

376.093

446.436

3.195.052

2.388.1 35

3.799.035

9.956.318 10.883.123 14.112.290 Wereldburgerschap  Edukans Schoenmaatjes

161.996

298.462

278.605

 Going Global

192.11 2

304.724

684.279

 Onderwijsexpeditie

227.042

297.718

505.191

 Scholen voor Scholen

99.477

161.168

214.390

 Werelddocent

195.547

253.415

219.473

 Ex-change

207.036

185.244

306.785

 Diverse projecten

33.934

1.117.1 44

1.500.731

2.208.723

Totaal besteed aan doelstelling

11.659.588

13.134.458

16.847.089

Werving baten  Kosten eigen fondsenwerving

1.240.158

1.383.205

1.148.938

 Kosten verkrijgen subsidies overheden

44.019

100.000

110.675

Beheer en administratie

270.506

338.358

334.580

Totale lasten

13.214.271

14.956.021

18.441.282

Bedrijfsresultaat Edukans

1.006.627

-336.289

822.814

Resultaat deelneming

-135.934

-2.975

-33.805

Resultaat

870.693

-339.264

789.010

8 - Financieel verslag

71


Specificatie en verdeling kosten naar bestemming t.b.v. projecten (in euro's)

Bestemming Doelstelling administratie

Voorlichting Ontwikkelings- Edukans Scholen Going Onderwijs- Werelddocent samenwerking Schoenmaatjes voor Scholen Global expeditie Bijdragen ontwikkelingssamenwerking Directe projectkosten Directe kosten doelstelling

177.173

5.318.212

2.814.480

110.613 -

27.533

16.604

42.298

63.222

56.302

18.653

20.214

46.413

92.413

113.499

71.863

Salarissen

250.852

652.689

88.951

50.059

59.273

67.371

88.704

Sociale lasten

39.977

85.966

12.272

8.070

10.926

11.684

11.184

Pensioenlasten

29.664

74.259

9.520

5.328

7.416

8.241

8.805

Overige personeelskosten

27.71 1

37.993

4.1 78

4.284

2.220

6.429

5.508

Reis- en verblijfkosten

19.665

17.068

2.155

678

1.006

1.027

761

6.182

29.257

2.870

2.301

2.723

2.839

1.336

18.993

47.355

8.429

6.569

7.676

8.066

4.095

Huisvestingskosten Kantoor- en algemene kosten Bestuurskosten

1.362

3.672

632

507

600

626

294

Afschrijving en rente

9.579

25.838

4.893

3.560

5.671

4.978

2.029

Overige kosten

4.968

175.790

563

1.51 7

2.188

2.282

968

Doorbelast. directe projectkosten

72

586.126

-110.613 6.468.099

2.976.476

99.477

-18.653

-20.214

-46.413

234.410

290.264

251.849

Jaarverslag 2011


8

oelstelling Werving baten Beheer en administratie

Ex- change Div. projecten Learn4Work (Changemaker Wereldburgerschap) 218.750

190.436

1.201

Begroting 2011

Totaal 2010

Eigen Subsidies fondsen- overheden werving

8.600 35.223

Totaal 2011

603.080

44.019

8.703.700

7.683.399

12.495.979

204.493 1.182.608

3.664.437

2.287.827

-

-

391.488

184.808

1.977.299

2.123.166

2.274.243

6.710

61.889

23.900

290.439

264.01 6

309.464

4.331

43.613

21.804

226.672

228.438

238.175

168

1.942

28.530

7.178

169.241

110.749

126.888

396

393

50.952

1.515

97.256

140.501

101.500

4.825

72.942

118.998

102.507

13.494

150.755

161.001

157.773

87.1 1 4

25.831

30.159

14.389

3.472

10.826

2.865

43.1 00 1.640

2.1 69

9.551

8.889

6.784

36

29.258

478

-

1.959

1.063

11.193

12.501

10.990

3.372

-1 28

13.356

8.041

81.189

144.525

97.206

1.941

49.737

7.144

3.878

250.976

304.290

238.730

-8.600 425.786

33.934

293.167

1.240.158

44.019

270.506

-204.493 13.214.271

14.956.021

18.441.282

2011

Begroting 2011

2010

Gemiddeld aantal personeelsleden in fulltime plaatsen werkzaam voor Edukans, inclusief ondersteunende dienst Unie NZV

43,7

42,5

45,7

De salarissen, sociale lasten, pensioenlasten en overige personeelslasten worden verdeeld op basis van de geschatte bestede uren toegerekend. De overige kosten worden eveneens aan de doelstellingen toegerekend op basis van werkelijke tijdsbesteding van de medewerkers. 8 - Financieel verslag

73


Toelichting financieel verslag 2011 Het financieel verslag is een verkorte weergave van de Edukans jaarrekening 2011. De jaarrekening van Edukans en dit jaarverslag staan op www.edukans.nl. De jaarrekening is opgesteld conform de Richtlijn voor de jaarverslaggeving 650 Fondsenwervende Instellingen. Edukans is samen met Kwintessens onderdeel van UnieNzv. De geconsolideerde jaarrekening van Edukans, Kwintessens en UnieNzv is op te vragen bij Edukans.

Financieel resultaat De inkomsten uit eigen fondsenwerving van Edukans liggen 2,2 procent hoger (â‚Ź 178.312) dan begroot in 2011. De totale baten uit eigen fondsenwerving komen uit op â‚Ź 8.006.932 Ten opzichte van 2010 zijn de opbrengsten eigen fondsenwerving gedaald met â‚Ź 1.849.197 De 2,2 procent groei ten opzichte van de begroting houdt verband met de conservatieve begroting die Edukans voor 2011 had opgesteld. Redenen hiervoor waren het besef van een verslechterend economisch klimaat en de voorgenomen plannen voor herinrichting van organisatie in 2011. Bij de inkomsten eigen fondsenwerving geven de cijfers enigszins een vertekend beeld 74

Jaarverslag 2011


door de opvoering van bijdrage Impulsis en

op gang komen van nieuwe projecten die

omdat alle ontvangsten en betalingen van

de giften in natura.

worden medegefinancierd uit MFS II subsi-

Edukans via de bank van UnieNzv verlopen.

dies hebben ertoe geleid dat Edukans in 2011

Er is ook een vordering ontstaan op Impulsis

meer geld heeft ontvangen dan besteed.

van € 281.843

over een periode van 5 jaar. Daarom zullen

Het hierdoor ontstane positieve resultaat

De te ontvangen bedragen Impulsis betreffen

lagere eigen bijdragen in 2011 gecompen-

(circa € 900.000) wordt toegevoegd aan de

toegezegde bijdragen door particuliere orga-

seerd worden door hogere eigen bijdragen in

reserve met de intentie om de projectbeste-

nisaties in het kader van het verdubbelings-

de jaren daarna.

dingen de komende 3 jaren in totaal met een-

programma. De overige overlopende activa

zelfde bedrag te verhogen ten opzichte van

betreffen voornamelijk vooruitbetaalde kos-

de realisatie in 2011.

ten voor Going Global, waarvan de acties in

Voor Impulsis gaat het om eigen bijdragen gekoppeld aan meerjarige subsidiebijdragen

Giften in natura over 2011 zijn begroot op basis van oude kapitalisatie van de schoenendozen, terwijl de realisatie van zowel 2011 als 2010 wordt weergegeven op basis van de nieuwe berekening van de waarde per

2012 zullen plaatsvinden.

Toelichting op de balans

PASSIVA

schoenendoos.

ACTIVA

In totaal zijn 134.258 schoendozen à € 17,17

Vaste activa

Risico’s voor personele kosten van Edukans

ingezameld in 2011. Dat zijn er 32.507 min-

Edukans en Kwintessens maken gezamenlijk

worden door UnieNzv gedragen. Als norm

der dan in 2010 toen 166.765 dozen werden

gebruik van de materiële voorzieningen van

geldt hierbij maximaal de salarissom gedu-

ingezameld.

UnieNzv, zoals kantoorruimte en bureaus.

rende één jaar voor personeel in vaste dienst.

Edukans heeft daarom geen eigen materiële

Hiervoor heeft UnieNzv een continuïteitsre-

activa.

serve opgebouwd. Door een negatief resul-

Bij nalatenschappen is de opbrengst minder dan in 2010 toen Edukans een groot legaat

Eigen vermogen

taat van ruim € 135.000 uit de deelneming

ontving, maar 2011 ligt met € 385.670 ver

Vlottende activa

aan Kwintessens, waarvan Edukans 10 pro-

boven het meerjarig gemiddelde van circa

De vorderingen en overlopende activa be-

cent van het aandelenpakket bezit, is een ne-

€ 160.000.

staan voornamelijk uit een post nog te verre-

gatief saldo ontstaan op de staat van baten

Het bericht van een extra legaat relatief laat

kenen bedragen met UnieNzv en Kwintessens

en lasten. Het negatief saldo van de staat van

in het boekjaar gecombineerd met het laat

ad. € 4.273.830. Deze vordering is ontstaan

baten en lasten wordt in mindering gebracht

8 - Toelichting financieel verslag 2011

75


van de overige reserves. Edukans heeft geen

tijden in Ethiopië en Kenia. Een deel van deze

lopen veel verplichtingen over het boekjaar

eigen vermogen dat wordt belegd.

opbrengsten is nog niet besteed en derhalve

heen. Dit zijn nog te betalen kosten die be-

in het bestemmingsfonds opgenomen.

trekking hebben op het boekjaar 2011, zoals

Bestemmingsfonds

76

kosten voor Educaids. Deze kosten zijn nog

In één van de nalatenschappen die Edukans

Kortlopende schulden

niet verrekend met de overige partners van

toegewezen heeft gekregen, is bepaald dat

In 2011 zijn de kortlopende schulden toege-

Educaids. De rente MFS-subsidie is de rente

een derde van de nalatenschap besteed moet

nomen. Dit is met name ontstaan door de

op het banksaldo dat nog niet aan onder-

worden aan onderwijsprojecten in Indonesië.

verplichtingen die zijn aangegaan op onder-

wijsprojecten is besteed. Deze rente moet

Hiervoor is in 2010 een bestemmingsfonds

wijsprojecten ontwikkelingssamenwerking.

tijdens de subsidieperiode van 2011-2015

gecreëerd, waaraan in 2011 € 76.772 is ont-

Omdat eind 2010 de MFS I periode afliep

worden gebruikt voor onderwijsprojecten

trokken.

waren de meeste verplichtingen voldaan.

die gefinancierd worden met de MFS II sub-

In 2011 is er actie gevoerd voor schoolmaal-

Met ingang van de nieuwe MFS II periode

sidie.

Jaarverslag 2011


Toelichting op staat van baten en lasten INKOMSTEN Primair en voortgezet onderwijs Onder inkomsten uit het primair en voortgezet onderwijs vallen sinds 2011: de inkomsten die scholen rechtstreeks overmaken aan Edukans én de inkomsten naar aanleiding van een scholenprogramma. In 2010 werden deze inkomsten nog geboekt onder de markten waarop ze waren geworven. Particuliere overboekingen of donaties die bijvoorbeeld via kerken zijn geworven naar aanleiding van Edukans Schoenmaatjes, Werelddocent of

Middelbaar en hoger beroepsonderwijs en wetenschappelijk onderwijs

Particulieren en kerken

der scholen primair en voortgezet onderwijs, ongeacht de daadwerkelijke herkomst van de

Binnen deze doelgroepen is de begroting

waren hoger dan begroot. De inkomsten uit

giften.

ruimschoots gerealiseerd: 20,8 procent hoger

giften en machtigingen waren bijna € 59.000

Going Global, worden sinds 2011 geboekt on-

De inkomsten via particulieren en kerken

dan begroot. Door de vermindering van over-

hoger dan was begroot, waarbij de trouwe

Bij scholen voor primair en voortgezet onder-

heidssubsidies heeft Edukans wel moeten be-

schare structurele donateurs een belangrijk

wijs zijn de begrote inkomsten niet gehaald.

zuinigen op een aantal scholenprogramma’s.

aandeel leverde. Via Edukans Schoenmaatjes

Dit heeft vooral te maken met het kleinere

Zo werd het stageprogramma Ex-change be-

werft Edukans elk jaar nieuwe donateurs, van

aantal schoenendozen dat in het kader van

ëindigd en gingen er minder studenten op reis

wie velen de onderwijsprojecten structureel

Edukans Schoenmaatjes is ingeleverd. Ook

met de Onderwijsexpeditie. Deze bezuinigin-

willen ondersteunen.

bij Going Global bleven de inkomsten achter

gen hadden ook consequenties voor de op-

op de begroting.

brengsten van deze acties: bijna € 200.000

Bedrijven, instellingen en stichtingen

minder dan in 2010.

De stijging die hier was begroot is door het

8 - Toelichting financieel verslag 2011

77


ongunstige economische klimaat niet gere-

nendozen. Die opbrengst bleef helaas achter

aliseerd. Ondanks grote inspanningen blijkt

bij de begroting.

het moeilijk om bedrijven duurzaam te ver-

In 2011 werden 134.258 schoendozen ingeza-

binden aan Edukans. Gelukkig zijn er ook suc-

meld en dat zijn er 32.507 minder dan in 2010

cessen geboekt, zoals de langdurige samen-

toen 166.765 dozen werden ingezameld.

werking met BDO en IMK Opleidingen.

Nalatenschappen Impulsis

In de begroting 2011 stond een opbrengst uit

De overgang naar een nieuw medefinan-

nalatenschappen van € 100.000.

cieringsstelsel van de Nederlandse overheid

Dit is € 385.670 geworden.

(MFS II) betekende voor Impulsis een vertraagde start van de fondsenwerving. In 2011

Notariële schenkingen

is wel een goede basis gelegd voor de fond-

Het bedrag onder notariële schenkingen is 33

senwerving in de komende jaren, waarin naar

procent hoger dan begroot. Ten opzichte van

verwacht het tekort in 2011 ten opzichte van

2010 blijven die ongeveer op hetzelfde niveau.

de begroting in de komende jaren volledig zal worden rechtgetrokken.

Acties derden De ontvangen bijdragen zijn baten van

Giften in natura

€ 47.595 uit de puzzelactie in de NCRV gids

Onder giften in natura is de waarde onderge-

en opbrengsten van € 128.000 die naar aan-

bracht van de schoenendozen die met Edu-

leiding van EO Metterdaad via Kerk in Actie

kans Schoenmaatjes zijn verzameld. De ge-

zijn binnengekomen.

middelde waarde per gevulde schoenendoos was in 2011 € 17,17. In 2010 was de gemid-

Subsidies

delde waarde van een gevulde schoenendoos

Gedurende de periode 2011-2015 ontvangt

€ 16,78.

Edukans via deelname aan de ICCO alliantie subsidie in het kader van het Medefinancie-

78

In de begroting voor 2011 was gerekend met

ringsstelsel van de overheid. De ICCO alliantie

een grotere opbrengst van het aantal schoe-

bestaat uit: ICCO, Kerk in Actie, Prisma, ShaJaarverslag 2011


rePeople, Yente, het Zeister Zendings Genoot-

met ingang van 2009 over deze verhoudingen

die in het buitenland gemaakt worden, de lo-

schap en Edukans. Op 1 november 2010 kende

interest in rekening te brengen. De rente was

gistieke kosten voor Edukans Schoenmaatjes

de minister de ICCO alliantie een bedrag toe

het eerste halfjaar 3 procent, net als in 2010.

en de waarde van de betreffende dozen aan

van € 382,5 miljoen voor vijf jaar. Dit bedrag is

Per 1 juli 2011 is de rente verhoogd naar 4 pro-

te merken als ontwikkelingssamenwerking.

na een bezuinigingsronde in januari 2011 bijge-

cent, conform wettelijke rentepercentages

Het deel van de kosten dat in Nederland

steld naar € 339,4 miljoen. Edukans ontvangt

voor niet-handelstransacties. Edukans ontving

wordt gemaakt is mondiale educatie. Onder

hiervan jaarlijks een bedrag van gemiddeld

in 2011 op basis van deze regeling € 118.175.

bestedingen Wereldburgerschap vallen de

€ 4.073.945 ongeveer de helft van het subsi-

uitgaven voor de scholenprogamma’s Edu-

diebedrag voor de periode 2007-2010, (MFS I

Ontvangsten penvoerderschap

kans Schoenmaatjes, Going Global, Onder-

periode).

Dit betreft de ontvangst voor de bijdrage in

wijsexpeditie, Ex-change, Scholen voor Scho-

de kosten die gemaakt zijn voor de projecten

len en Werelddocent.

Edukans

participeert

ook

in

de

Con-

van Educaids.

nect4Change Alliantie. In deze alliantie

Voorlichting

participeren IICD, ICCO, Cordaid, AKVO,

De uitgaven voor voorlichting zijn voor mate-

Text2Change en Edukans. Via deze allian-

BESTEDINGEN

tie ontvangt Edukans jaarlijks gemiddeld

rialen als folders, posters en ander drukwerk, maar ook voor onderhoud en ontwikkeling van

€ 1.485.000 uit het totaal toegekende be-

Ontwikkelingssamenwerking

de Edukans website en de productie en verzen-

drag van € 41,1 miljoen voor vijf jaar.

Edukans heeft in 2011 187 onderwijspro-

ding van het Edukans magazine Schoolschrift.

jecten gesteund van partnerorganisaties in

Vanwege de economische crisis en het geringe

In 2011 ontving Edukans ook een subsidie van

ontwikkelingslanden voor een bedrag van

consumentenvertrouwen is er bijna 22 procent

Personele Samenwerking Ontwikkelingslan-

€ 5.984.303. Dit zijn onderwijsprojecten

bezuinigd op de uitgaven voorlichting. Het

den (PSO) van € 86.995 voor capaciteitsver-

en -programma’s van Edukans, Impulsis en

betreft vooral advertenties en voorlichtings-

sterking van partnerorganisaties in ontwik-

Learn4Work. Er is minder geld besteed aan

kosten rondom de Edukans campagne. Reser-

kelingslanden.

ontwikkelingssamenwerking dan begroot,

veringen voor onvoorziene uitgaven zijn niet

omdat er lange tijd onzekerheid was over de

besteed. Ook is besloten om in het kader van

toekenning en hoogte van de MFS II subsidie.

de samenwerking met CNV Onderwijs in 2011

Interestbaten

niet op reis te gaan. Edukans communiceert

Met het oog op de ontwikkelingen van de rekening- courantverhoudingen tussen Edukans

Wereldburgerschap

steeds vaker via e-mail met donateurs en dat

en UnieNzv en Kwintessens is besloten om

Voor de scholenprogramma’s zijn de kosten

levert een flinke besparing op.

8 - Toelichting financieel verslag 2011

79


Fondsenwerving

tie plaatsgevonden om een grotere focus te

Naar aanleiding van de economische crisis en

krijgen op eigen fondsenwerving. Zo wil Edu-

het geringe consumentenvertrouwen heeft

kans de organisatie minder afhankelijk ma-

Edukans een behoudende koers gevaren met

ken van subsidies. De organisatie is ingedeeld

betrekking tot investeringen in fondsenwer-

in vier marktteams, die ieder met een multi-

ving.

disciplinair team de vier verschillende markten benaderen. Alle marktteams hebben

Edukans heeft daarbij gekozen voor wer-

fondsenwervende en inhoudelijke targets.

vingsmethodes die in het verleden een hoog

Elke maand rapporteren de marktteams over

rendement lieten zien, zoals telemarketing.

hun financiële en inhoudelijke voortgang. De

Dit heeft geleid tot een 10 procent lagere be-

grotere focus op de markt en op financiële re-

steding voor fondsenwerving dan begroot.

sultaten heeft gezorgd voor een nieuwe dynamiek in de organisatie, waardoor alle me-

Er is in 2011 minder geïnvesteerd in de Edu-

dewerkers zich meer bewust zijn geworden

kans campagne dan in 2010. Van het cam-

van het belang van eigen fondsenwerving.

pagnebudget is meer ingezet op fondsenwer(inserts) en minder op voorlichting (adver-

Kostenpercentage eigen fondsenwerving

tenties). Edukans heeft een grootschalig

Het percentage kosten eigen fondsenwerving

fondsenwervend evenement dat in de begro-

komt in 2011 uit op 15,5 procent. Dit is de

ting stond niet uitgevoerd. In plaats daarvan

verhouding tussen de baten eigen fondsen-

nam Edukans deel aan een aantal kleinschali-

werving (€ 8.006.932) en de kosten die zijn

ger evenementen.

besteed aan fondsenwerving (€ 1.240.158).

Afgelopen jaar heeft Edukans één insert toe-

Edukans blijft met haar kostenpercentage

gevoegd aan Schooljournaal, het blad van

fondsenwerving ruim onder de norm van 25

CNV Onderwijs. In de begroting was uitge-

procent die vanuit het Centraal Bureau Fond-

gaan van twee inserts.

senwerving wordt gehanteerd.

In 2011 heeft binnen Edukans een heroriënta-

Door extra investeringen in de fondsenwer-

vende middelen zoals mailings en bijsluiters

80

Jaarverslag 2011


Resultaat deelneming

Edukans rekening met een stijging in het kos-

Toerekening van kosten voor beheer en administratie

tenpercentage fondsenwerving naar 17,7

Voor de toerekening van kosten voor beheer

cent in Kwintessens Uitgevers. De uitgeverij

procent. Door bezuinigingen in de kosten en

en administratie hanteert Edukans het mo-

heeft in 2011 een negatief bedrijfsresultaat

gunstiger opbrengsten bleef de stijging van

del dat door het VFI (Vereniging Fondsen-

behaald. Tien procent van het verlies van de

het kostenpercentage fondsenwerving be-

wervende Instellingen) is aangereikt. Hierin

uitgeverij (â‚Ź 135.934) wordt afgetrokken van

perkt. Wel kan worden gesteld dat Edukans

is aangegeven dat kosten die niet direct zijn

het resultaat van Edukans.

relatief gezien meer moet investeren om de-

toe te rekenen aan de doelstelling onder be-

zelfde resultaten te behalen. Deze stijging

heer en administratie vallen. Het kostenper-

in het kostenpercentage fondsenwerving

centage beheer en administratie bedraagt

is ook bij andere goede doelenorganisaties

2,0 procent van de totale bestedingen en is

zichtbaar.

daarmee lager dan de 2,3 procent die was be-

vende capaciteit van de organisatie hield

Edukans heeft een deelneming van 10 pro-

groot. Het bestuur heeft bepaald 5,8 procent 2011

2010

2009

2008

te hanteren als maximale norm voor kosten

15,5%

11,7%

12,6%

13,6%

van beheer en administratie. Deze norm is gebaseerd op basis van het benchmarkge-

Kosten subsidies

middelde van goede doelen zoals dat jaarlijks

ICCO is penvoerder van de ICCO alliantie en

wordt opgesteld door VFI.

IIDC is penvoerder van de Connect4Change Alliantie. Voor deze penvoerderschappen is

Bestedingspercentage

Edukans een percentage verschuldigd voor

Het bestedingspercentage baten van Edu-

gemaakte kosten in het kader van de subsidie

kans geeft aan hoeveel in totaal aan de doel-

Medefinancieringsstelsel van het ministerie

stelling is besteed ten opzichte van de totaal

van Buitenlandse Zaken. Dit bedrag wordt

ontvangen baten. Voor 2011 is dit 82 procent.

besteed aan de administratiekosten voor

Het bestedingspercentage van de lasten

het penvoerderschap, de kwaliteitsbewaking

geeft weer hoeveel er is besteed aan de doel-

en training op dit vlak en een gezamenlijke

stelling ten opzichte van de totale lasten. Dit

evaluatie van alle allianties die deelnemen in

is voor 2011 88,2 procent.

MFS II. 8 - Toelichting financieel verslag 2011

81


Begroting 2012 (x 7 1.000)

BATEN

LASTEN

Baten uit eigen fondswerving Besteed aan doelstellingen 1.635 Ontwikkelingssamenwerking  Scholen po/vo 371 7.947  Scholen mbo/hbo/wo  Onderwijsprojecten 1.530 779  Particulieren en kerken  Onderwijsprojecten Learn4work 1.375 2.827  Bedrijven, fondsen en stichtingen  Ontwikkelingssamenwerking scholenacties 1.650  Bijdragen Impulsis 2.531 11.553  Giften in natura (waarde schoenendozen) 88  Nalatenschappen 30 Wereldburgerschap  Notariële schenkingen 739  Overige baten  Edukans Schoenmaatjes 128  Scholen voor Scholen (voorheen scools) Totaal baten uit eigen fondswerving 9.210 200  Going Global 257  Onderwijsexpeditie 282  Werelddocent + Werelddocent XL (voorheen Ex-change) 140  Diverse projecten (GCE, Changemaker, Wereldburgerschap) Subsidies van overheden 6.479 1.746 Voorlichting 895 Interestbaten 55 Totaal besteed aan doelstelling 14.194 Ontvangsten penvoerderschappen 78 Werving baten 1.299 Kosten beheer en adminstratie 329 totaal baten 15.822 totaal lasten 15.822 -4  resultaat deelneming Resultaat

82

-4

Jaarverslag 2011


83


Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Aan: het Bestuur van Stichting Edukans

Oordeel

jaarrekening bestaande uit de balans per 31

Verantwoordelijkheid van de accountant

december 2011 en de staat van baten en las-

Onze verantwoordelijkheid is het geven van

in alle van materieel belang zijnde aspecten,

ten over 2011, zijn ontleend aan de gecontro-

een oordeel over de beknopte jaarrekening

op de juiste wijze ontleend aan de gecontro-

leerde jaarrekening van Stichting Edukans te

op basis van onze controle. Wij hebben onze

leerde jaarrekening van Stichting Edukans

Amersfoort over 2011. Wij hebben een goed-

controle verricht in overeenstemming met

voor het jaar eindigend op 31 december 2011.

keurend oordeel verstrekt bij die jaarrekening

Nederlands recht, waaronder de Nederlandse

in onze controleverklaring van 23 april 2012.

controlestandaarden. Dit vereist dat wij

Amsterdam, 12 juni 2012

voldoen aan de voor ons geldende ethische

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V.

De in dit jaarverslag opgenomen beknopte

De beknopte jaarrekening bevat niet alle toe-

voorschriften en dat wij onze controle zo-

lichtingen die zijn vereist op basis van Richt-

danig plannen en uitvoeren dat een redelijke

lijn 650 ‘Fondsenwervende instellingen’ van

mate van zekerheid wordt verkregen dat de

de Nederlandse Raad voor de Jaarverslag-

beknopte jaarrekening geen afwijking van

geving. Het kennisnemen van de beknopte

materieel belang bevat.

Naar ons oordeel is de beknopte jaarrekening

Origineel getekend door H.A. Wink RA MBA

jaarrekening kan derhalve niet in de plaats treden van het kennisnemen van de gecontro-

Een controle omvat het uitvoeren van werk-

leerde jaarrekening van Stichting Edukans.

zaamheden ter verkrijging van controle-informatie over de bedragen in de beknopte jaar-

Verantwoordelijkheid van het Bestuur

rekening. De geselecteerde werkzaamheden

Het bestuur van de stichting is verantwoor-

zijn afhankelijk van de door de accountant

delijk voor het opstellen van de beknopte

toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip

jaarrekening in overeenstemming met de

van het inschatten van de risico’s dat de be-

grondslagen zoals beschreven in de door ons

knopte jaarrekening afwijking van materieel

gecontroleerde jaarrekening 2011, en voor

belang bevat als gevolg van fraude of fouten.

een zodanig interne beheersing als het nood-

84

zakelijk acht om het opstellen van het over-

Wij zijn van mening dat de door ons verkre-

zicht mogelijk te maken zonder afwijkingen

gen controle-informatie voldoende en ge-

van materieel belang als gevolg van fraude

schikt is om een onderbouwing voor ons oor-

of fouten.

deel te bieden. Jaarverslag 2011


Bijlage: Overzicht projecten ontwikkelingslanden soort verplichting projecten uitbetaald in afgeboekt in verplichting project * 31/12/2010 boekjr 2011 boekjr 2011 boekjr 2011 31/12/2011 e e e e e

1. Afrika

DR Congo: Bambale, beroepsopleidingen en bijscholingen

IMP

0

111.600

0

0

111.600

Kindele, onderwijs aan vrouwen

IMP

0

50.340

22.500

0

27.840

Kinshasa, bijdrage aan de alliantie en workshop

alg.

0

2.512

2.512

0

0

EthiopiĂŤ: [algemeen] film over onderwijsverbetering

alg.

1.115

0

1.115

0

0

[algemeen] L4W: Community Based Learning

L4W

0

81.500

78.500

0

3.000

[algemeen] L4W: Community Based Learning/2 aanvulling

L4W

0

90.500

90.500

0

0

[algemeen] koppeling beroepsonderwijs aan arbeidsmarkt

47.145

0

0

6.360

0

L4W

0

47.145

operational program costs (advies en reiskosten)

alg.

0

6.360

Addis Ababa, lokale kosten reis Werelddocenten

WD

0

24.203

24.203

0

0

Addis Ababa, lokale kosten reis Going Global

GG

0

58.643

58.643

0

0

Addis Ababa, organisatie van een workshop

alg.

0

1.955

1.955

0

0

Addis Ababa, steun aan ABE centers

alg.

0

29.888

17.916

0

11.972

Addis Ababa, algemene onderwijssteun

alg.

0

90.000

90.000

0

0

Addis Ababa, bouw van een school en bibliotheek

alg.

0

52.140

52.140

0

0

Addis Ababa, algemene onderwijssteun

alg.

0

187.050

176.394

0

10.656

Afar Region, geitenmelk voor schoolkinderen

alg.

0

27.250

0

0

27.250

Afar Region, algemene onderwijssteun

alg.

0

80.000

73.109

6.891

0

Amhara Region, algemene onderwijssteun

alg.

0

160.000

146.218

13.782

0

Ginchi, toegang tot relevant basisonderwijs

alg.

10.000

0

0

0

10.000

alg.

10.000

0

0

0

10.000

L4W

0

50.955

50.955

0

0

Gondar, alternatief basisonderwijs Gondar, kansen verbeteren van jongeren op een baan Jimna, steun aan een jongerencentrum

alg.

0

2.500

2.500

0

0

Oromiya Region, algemene onderwijssteun

alg.

0

160.000

146.218

13.782

0

3 - Projecten en bestedingen * toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

Ex-ch = Edukans Ex-change

85


soort project *

verplichting 31/12/2010 e

projecten boekjr 2011 e

uitbetaald in boekjr 2011 e

afgeboekt in verplichting boekjr 2011 31/12/2011 e e

Ghana: [algemeen] training van docenten technisch vakonderwijs operational program costs (advies en reiskosten)

L4W

0

55.567

alg.

0

4.624

55.567

0

0

16.318

Accra, bouw jeugdcentrum en naaiopleiding

IMP

0

43.125

25.500

0

17.625

Accra, onderwijs aan straatkinderen

IMP

0

46.668

15.000

0

31.668

Dazungu, steun aan een middelbare school

IMP

0

60.000

45.000

0

15.000

Nkwanta, algemene onderwijssteun

alg.

0

44.860

0

0

44.860

Tamale, ICT voor onderwijsondersteuning

alg.

0

47.980

47.980

0

0

Tamale, EAT-missie 2011 Ghana

alg.

0

7.440

7.440

0

0

Kenia: [algemeen] versterking beroepsonderwijs-arbeidsmarkt

L4W

[algemeen] competentiegericht agrarisch vakonderwijs

L4W

0

9.533

9.533

0

0

alg.

0

14.243

14.243

0

0

operational program costs (advies en reiskosten) via Nairobi, [Oeganda] distributie dozen Schoenmaatjes 2010 Eldoret, onderwijsprogramma voor pastoralisten

86

46.497

41.633

41.633

0

46.497

ES

0

10.355

10.355

0

0

alg.

0

37.341

37.341

0

0

Eldoret, onderwijs aan nomadenkinderen

alg.

0

23.552

0

0

23.552

Kajiado, onderwijs aan nomadenkinderen

alg.

0

37.127

36.254

0

873

Kajiado, onderwijsverbetering door ICT

alg.

0

31.112

31.112

0

0

Kimilili/Mumias, training van onderwijzers

IMP

0

23.250

23.250

0

0

Kitui, onderwijsprogramma Ex-change

Ex-ch.

13.600

0

13.600

0

0

Kitui, onderwijsprogramma Ex-change

Ex-ch.

0

65.773

52.619

0

13.154

Maralal, bouw van toiletfaciliteiten (2011!)

alg.

0

54.799

54.799

0

0

Maralal, basisonderwijs voor gemarginaliseerde Samburu

alg.

0

38.112

19.112

0

19.000

Maralal, schoolmaaltijden i.v.m. hongersnood droogte

alg.

0

10.000

10.000

0

0

Maralal, onderwijsverbetering door ICT

alg.

0

28.666

28.666

0

0

Nairobi, ICT-onderwijs aan jongeren uit sloppenwijken

alg.

20.000

0

0

0

20.000

* toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

2011 Ex-ch =Jaarverslag Edukans Ex-change


Bijlage: Overzicht projecten ontwikkelingslanden soort verplichting projecten uitbetaald in afgeboekt in verplichting project * 31/12/2010 boekjr 2011 boekjr 2011 boekjr 2011 31/12/2011 e e e e e Nairobi, evaluatie onderwijsprogramma’s

alg.

Nairobi, lokale kosten reis Werelddocenten

WD

0

29.830

29.830

0

0

ES

0

35.242

35.242

0

0

Nairobi, distributie dozen Schoenmaatjes 2010

1.150

0

1.150

0

0

Nairobi, kosten Love Unlimited (aanvulling 2010)

GG

0

2.308

2.308

0

0

Nairobi, organisatie workshop MFS 2

alg.

0

8.165

8.165

0

0

Nairobi, capaciteitsontwikkeling partnerorganisaties

alg.

0

54.254

54.254

0

0

Nairobi, EAT-missie 2011 Kenia

alg.

0

9.038

9.038

0

0

alg.

0

40.000

40.000

0

0

Nairobi, onderwijsprogramma Ex-change

Nairobi, diverse kleine innovatieve onderwijsprojecten

Ex-ch.

0

25.035

20.029

0

5.007

Nairobi, onderwijsprogramma Ex-change

Ex-ch.

0

30.650

24.520

0

6.130

IMP

0

37.795

37.795

0

0

OE

0

38.460

38.460

0

0

Nairobi, onderwijs aan gehoorgestoorde kinderen Nairobi, lokale kosten reis Onderwijsexpeditie Nairobi, organisatie workshop Impulsis

alg.

0

750

750

0

0

Nairobi, diverse onderwijsprojecten

IMP

0

92.250

92.250

0

0

IMP

0

51.700

51.700

0

0

Ex-ch.

0

23.959

19.168

0

4.791

Nairobi, algemene onderwijssteun Narok, onderwijsprogramma Ex-change Narok, onderwijs aan Maasaikinderen

alg.

0

39.416

39.416

0

0

Narok, onderwijs aan Maasaikinderen

alg.

0

34.737

34.737

0

0

Pokot, onderwijs voor partoralisten

alg.

0

39.335

39.335

0

0

Malawi: operational program costs (advies en reiskosten)

alg.

0

26.093

26.093

0

0

Blantyre, steun aan een lokaal expertisecentrum

alg.

0

64.860

64.860

0

0

Blantyre, nascholing en ondersteuning pabo-praktijkscholen

alg.

0

16.042

16.042

0

0

Blantyre, organisatie van werkconferenties Embangweni, Ex-change steun aan voortgezet onderwijs Lilongwe, algemene onderwijssteun

3 - Projecten en bestedingen * toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

alg.

0

9.537

9.537

0

0

Ex-ch.

480

0

480

0

0

alg.

11.150

0

0

11.150

0

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

Ex-ch = Edukans Ex-change

87


soort project *

verplichting 31/12/2010 e

projecten boekjr 2011 e

uitbetaald in boekjr 2011 e

Ex-ch.

3.200

0

3.200

Lilongwe, evaluatie onderwijsprogramma’s

alg.

2.720

0

2.720

0

0

Lilongwe, lokale kosten reis Werelddocenten

WD

0

17.117

17.117

0

0

Lilongwe, Ex-change steun aan een technische school

afgeboekt in verplichting boekjr 2011 31/12/2011 e e

0

0

Lilongwe, fonds voor schoolmaterialen

alg.

0

9.449

1.748

0

7.701

Lilongwe, afbouwen van een meisjesinternaat

alg.

0

25.111

25.111

0

0

Lilongwe, steun aan opleidingen in het beroepsonderwijs

alg.

0

8.000

8.000

0

0

Lilongwe, onderwijsverbetering door ICT

alg.

0

48.594

0

0

48.594

Lilongwe, ondersteuning secretariaat onderwijsorganisatie

alg.

0

75.242

75.242

0

0

Lilongwe, regionale onderwijsverbetering

alg.

0

15.000

15.000

0

0

Lilongwe, Ex-change steun aan een technische school

Ex-ch.

0

12.200

6.100

0

6.100

Lilongwe, Ex-change steun aan pabo-praktijkscholen

Ex-ch.

0

3.600

3.600

0

0

OE

0

29.238

29.238

0

0

Ex-ch.

720

0

720

0

0

ES

0

36.378

36.378

0

0

Lilongwe, lokale kosten reis Onderwijsexpeditie Lilongwe, Ex-change steun aan pabo-praktijkscholen Limbe, distributie dozen Schoenmaatjes 2010 Mikolongwe, opleiding voor jongeren in jeugdinrichtingen

alg.

0

9.820

9.820

0

0

Mzuzu, algemene onderwijssteun

alg.

0

30.000

30.000

0

0

alg.

0

27.000

27.000

0

0

Mzuzu, Ex-change steun aan pabo-praktijkscholen

Mzuzu, afbouwen van een meisjesinternaat

Ex-ch.

0

10.300

9.100

0

1.200

Mzuzu, Ex-change steun aan een technische school

Ex-ch.

0

1.200

1.200

0

0

Mali: Bamako, training van zakelijke vaardigheden

IMP

0

19.701

0

0

19.701

Oeganda:

88

[algemeen] film t.b.v. onderwijsdoelstellingen

alg.

0

9.400

6.664

0

2.736

operational program costs (advies en reiskosten)

alg.

0

17.184

17.184

0

0

Apac, onderwijsverbetering t.b.v. meisjes

alg.

0

20.000

20.000

0

0

* toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

2011 Ex-ch =Jaarverslag Edukans Ex-change


Bijlage: Overzicht projecten ontwikkelingslanden soort verplichting projecten uitbetaald in afgeboekt in verplichting project * 31/12/2010 boekjr 2011 boekjr 2011 boekjr 2011 31/12/2011 e e e e e Gulu, schoolbibliotheken

IMP

0

34.980

0

0

34.980

Kampala, evaluatie onderwijsprogramma’s

alg.

3.450

0

3.450

0

0

Kampala, algemene onderwijssteun

alg.

0

81.952

81.952

0

0

Kampala, audit lokale partner

alg.

0

1.400

0

0

1.400

Kampala, organisatie workshop Impulsis

alg.

0

11.003

11.003

0

0

Kampala, lokale kosten reis Onderwijsexpeditie

OE

0

9.000

9.000

0

0

Kampala, EAT-missie 2011 Oeganda

alg.

0

10.000

2.499

7.501

0

Kampala, lokale kosten reis Werelddocenten

WD

0

13.000

13.000

0

0

Kampala, kwaliteitsverbetering van onderwijs

IMP

0

22.500

22.500

0

0

Kampala, onderwijssteun door kerken

alg.

0

34.000

34.000

0

0

Kampala, algemene onderwijstraining

IMP

0

76.500

76.500

0

0

Kampala, bibliotheek t.b.v. onderwijs

IMP

0

10.401

7.500

0

2.901

Kasese, onderwijsverbetering in het Engels

alg.

0

40.000

40.000

0

0

Kayambogo, computers voor 13 scholen

alg.

0

12.000

12.000

0

0

Lango, onderwijs en psychosociale steun na conflicten

alg.

0

50.000

25.000

0

25.000

Lango, verbetering lezen en schrijven in moedertaal

alg.

0

60.746

30.669

0

30.077

Lira, algemene onderwijssteun d.m.v. ICT

alg.

0

20.603

0

0

20.603

Lira, onderwijssteun d.m.v. gemeenschapsparticipatie

alg.

0

30.000

30.000

0

0

Mbale, onderwijsproject van Ex-change

Ex-c

480

0

480

0

0

Mbale, organisatie studentenuitzending Ex-change

Ex-c

0

8.700

8.700

0

0

Mbale, beroepstraining voor kwetsbare kinderen

alg.

0

50.000

25.000

0

25.000

Mbale, onderwijs aan straatkinderen

alg.

0

20.000

20.000

0

0

Soroti, ondersteuning vervolgonderwijs en scholenbouw

alg.

0

28.949

28.949

0

0

Soroti, algemene onderwijssteun

IMP

0

48.900

0

0

48.900

Soroti, onderwijsverbetering door ICT

alg.

0

19.567

19.567

0

0

3 - Projecten en bestedingen * toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

Ex-ch = Edukans Ex-change

89


soort project *

verplichting 31/12/2010 e

projecten boekjr 2011 e

uitbetaald in boekjr 2011 e

afgeboekt in verplichting boekjr 2011 31/12/2011 e e

Senegal: Dakar, algemene onderwijstraining

IMP

0

15.000

10.000

0

5.000

Zambia: operational program costs (advies en reiskosten)

alg.

0

9.637

9.637

0

0

Kitwe, ICT-training en lerarenopleiding

alg.

0

25.000

25.000

0

0

Kitwe, ICT-netwerk met training en basisonderwijs

alg.

0

25.000

25.000

0

0

Luanshya, ICT-toepassing in afstandsonderwijs

alg.

0

15.000

15.000

0

0

Lusaka, ICT-toepassingen onderwijsleerproces

alg.

0

20.000

0

0

20.000

Lusaka, ICT-training in beroepsonderwijs

alg.

0

25.000

25.000

0

0

Ndola, ICT-training in beroepsonderwijs

alg.

0

15.000

15.000

0

0

L4W

0

27.236

27.236

0

0

oostelijk Zambia, capaciteitsversterking vakopleidingen

90

* toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

2011 Ex-ch =Jaarverslag Edukans Ex-change


Bijlage: Overzicht projecten ontwikkelingslanden soort verplichting projecten uitbetaald in afgeboekt in verplichting project * 31/12/2010 boekjr 2011 boekjr 2011 boekjr 2011 31/12/2011 e e e e e

2. Azië India: operational program costs (advies en reiskosten)

alg.

0

3.002

3.002

0

0

Andrha Pradesh, steun aan speciaal onderwijs

IMP

0

76.548

76.548

0

0

Bangalore, evaluatie onderwijsprogramma’s

alg.

5.400

0

5.044

356

0

Bangalore, lokale kosten reis Werelddocenten

WD

0

16.630

16.630

0

0

Bangalore, organisatie van een workshop

alg.

0

7.000

7.000

0

0

Bangalore, algemene onderwijssteun

alg.

0

183.565

183.565

0

0

Bangalore, consultancywerkzaamheden

alg.

0

6.000

6.000

0

0

Bangalore, onderwijs aan jongeren

IMP

0

15.000

0

0

15.000

Chattisgarth, toegang tot kwaliteitsonderwijs

alg.

0

22.636

22.636

0

0 5.000

Delhi, afbouw steun aan Deepalaya

SSP

0

5.000

0

0

Sangli, Kerwadi, gender onderwijs en bijscholing

IMP

0

99.000

99.000

0

0

Dhaura, algemene onderwijssteun

IMP

0

13.294

13.294

0

0

Jharkhand, toegang tot kwaliteitsonderwijs

alg.

0

26.290

26.290

0

0

Jharkhand, toegang tot kwaliteitsonderwijs

alg.

0

35.000

35.000

0

0

Kolkatta, onderwijs aan straatkinderen

IMP

0

99.000

0

0

99.000

Orissa, toegang tot kwaliteitsonderwijs

alg.

0

24.029

24.029

0

0

Orissa, toegang tot kwaliteitsonderwijs

alg.

0

28.510

28.510

0

0

Udaipur, algemene onderwijssteun

alg.

0

15.000

15.000

0

0

Indonesië: Batam, naaitraining voor vrouwen

IMP

0

23.922

23.922

0

0

Flores, steun aan een technische vakopleiding

IMP

0

180.000

180.000

0

0

Gianyar, onderwijsontwikkeling gehandicapten

IMP

0

12.894

0

0

12.894

Pacung, training van pas afgestudeerde leerkrachten

IMP

0

13.500

13.500

0

0

Irak: Dohuk, distributie dozen Schoenmaatjes 2010

ES

0

8.681

8.681

0

0

3 - Projecten en bestedingen * toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

Ex-ch = Edukans Ex-change

91


soort project *

verplichting 31/12/2010 e

projecten boekjr 2011 e

uitbetaald in boekjr 2011 e

3. Latijns-Amerika

afgeboekt in verplichting boekjr 2011 31/12/2011 e e

Bolivia: operational program costs (advies en reiskosten)

alg.

0

5.942

5.942

0

0

La Paz, EAT-missie Bolivia 2011

alg.

0

2.305

1.740

0

565

La Paz, investering in lokale onderwijskennis

alg.

0

19.866

19.866

0

0

La Paz, verbetering van het beroepsonderwijs

alg.

0

20.000

20.000

0

0

Oruro, onderwijs op rurale hoogvlakten

alg.

0

15.320

15.320

0

0

Santa Cruz de la Sierra, beroepsonderwijs

alg.

0

19.393

19.393

0

0

Santa Cruz de la Sierra, online platform voor docenten

alg.

0

27.498

27.498

0

0

Santa Cruz de la Sierra, intercultureel onderwijs

alg.

0

24.462

24.462

0

0

Peru: operational program costs (advies en reiskosten)

92

alg.

0

2.841

2.841

0

0

Ayacucho/Cusco/Lima, beleidsbe誰nvloeding onderwijs

alg.

0

70.000

66.000

0

4.000

Cusco, intercultureel en tweetalig onderwijs

alg.

0

42.632

42.632

0

0

Cusco, intercultureel en tweetalig onderwijs

alg.

0

42.000

42.000

0

0

Cusco, intercultureel en tweetalig onderwijs

alg.

0

46.022

45.922

0

100

Cusco, intercultureel en tweetalig onderwijs

alg.

0

42.001

42.001

0

0

Cusco, vakopleidingen voor jongeren

IMP

0

81.450

81.375

0

75

Cusco, marktgerichte opleidingen voor jongeren

IMP

0

153.000

153.000

0

0

Huancavalica, intercultureel en tweetalig onderwijs

alg.

0

42.000

42.000

0

0

Junin, beroepsonderwijs voor jongeren

alg.

0

70.000

70.000

0

0

Lima, ondersteuning Schoolsponsorplan 2011

SSP

0

30.000

10.000

0

20.000

Lima, organisatie van een workshop

alg.

0

821

821

0

0

Lima, organisatie workshop Impulsis

alg.

0

6.600

6.600

0

0

Lima, algemene onderwijssteun

IMP

0

65.400

20.400

0

45.000

Lima, onderwijs aan kleuters op de hooglanden

IMP

0

99.000

99.000

0

0

Lima, aanvullende training van onderwijzers

IMP

0

60.000

0

0

60.000

* toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

2011 Ex-ch =Jaarverslag Edukans Ex-change


Bijlage: Overzicht projecten ontwikkelingslanden soort verplichting projecten uitbetaald in afgeboekt in verplichting project * 31/12/2010 boekjr 2011 boekjr 2011 boekjr 2011 31/12/2011 e e e e e

Suriname: Nieuw-Aurora, training in ICT

IMP

0

38.862

3.300

0

35.562

4. Europa

AlbaniĂŤ: Tirana, distributie dozen Schoenmaatjes 2010

ES

0

4.429

4.429

0

0

5. overige zaken/ niet land-gebonden Educaids 2012 alg.

alg.

0

62.000

62.000

0

0

Global Campaign for Education

alg.

0

32.972

32.972

0

0

evaluatie programma’s in Kenia/Oeganda/India

alg.

12.993

0

12.993

0

0

EAT-missie India via Impulsis

alg.

2.000

0

2.000

0

0

kennisnetwerk diverse betalingen 2011

alg.

0

3.866

3.866

0

0

Edukans capaciteitsversterking diversen 2011

alg.

0

2.766

2.766

0

0

organisatie workshop voor fondsenwerving

alg.

0

31.457

29.020

0

2.437

evaluatie van MFS-1 subsidies

alg.

0

14.752

0

0

14.752

PSO leerwerktraject 2011-2012

alg.

0

5.557

5.557

0

0

144.955

6.242.258

5.258.999

53.462

1.074.753

3 - Projecten en bestedingen * toelichting afkortingen: alg. = algemeen Edukansproject WD = Werelddocent

IMP = Impulsis project ES = Edukans Schoenmaatjes

L4W = Learn4Work project GG = Going Global

SSP = Schoolsponsorplan OE = Onderwijsexpeditie

Ex-ch = Edukans Ex-change

93


Colofon Dit jaarverslag is een uitgave van Edukans. Edukans steunt onderwijsprojecten voor kansarme kinderen in ontwikkelingslanden. Edukans betrekt hierbij het Nederlandse onderwijs. Het werk van Edukans kan alleen plaatsvinden dankzij giften en schenkingen van scholen, particulieren, kerken, bedrijven, fondsen en subsidies. Edukans bezit het keurmerk voor goede doelen van het Centraal Bureau Fondsenwerving en het ISO-certificaat. De belastingdienst heeft Edukans aangemerkt als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI).

Redactie Guido Harink Erik Kolkman Gerard van Midden

Foto’s Rogier Jaarsma (cover e.a.) Justin Nan AndrÊ Ruigrok Edukans

Vormgeving Richard Feld

Edukans Postbus 1492 l 3800 BL Amersfoort Bezoekadres: Berkenweg 11, 3818 LA Amersfoort T (033) 460 60 10 I F (033) 460 60 20 info@edukans.nl I www.edukans.nl giro: 515


Edukans Jaarverslag 2011  

Het Jaarverslag 2011 van Edukans