Page 1

UITGAVE VAN FORFARMERS PLUIMVEE NEDERLAND

VOER

TAAL

Erwin Visscher:

PLUIMVEE

NR 1 2019

12/13

‘Wat goed is veranderen we niet’ Op naar antibioticavrij met Apollo!

4/5

Nieuw: Apollo Final

6/7


2

Inhoud 02 Nieuwe voerbenadering voor witte en bruine hennen 03 Column: Eén begrip, verschillende uitdagingen 04 Reportage: Gezonde productie met Apollo

Onderzoek en innovatie

Voeren van legouderdier en opfokhen

Een nieuwe benadering De basis voor de prestaties van hennen in de legperiode wordt gelegd bij de ouderdieren en aansluitend in de opfok van de jonge leghen. Voer is

06 Nieuw: Apollo Final

daarin een belangrijke factor.

08 Tips opstart vleeskuikenouderdieren

veel broederijen. En daar zijn we trots

09 Interview met nieuwe en vertrekkende directeur ForFarmers NL

met broederijen onderzoek naar het

12 Reportage: Ruim veertig jaar trouwe klant

ForFarmers­is voorkeurspartner van op. Om deze positie te behouden doet ForFarmers in nauwe samenwerking optimale voer voor legouderdieren en jonge hennen in de opfok. Het Nutritie Innovatie Centrum (NIC) van ForFarmers is de kraamkamer van

14 De specialist: Peter Venhuis

alle voerinnovaties die ForFarmers op

15 FarmConsult: Toch ontwikkelruimte voor intensieve veehouders

receptuur. Een andere keer komt uit

16 Kort nieuws

Colofon Voertaal is een uitgave van ForFarmers. Voor meer informatie kunt u terecht bij ForFarmers, Lochem. Tel. 0573 – 288 800 E-mail: voertaal@forfarmers.eu www.forfarmers.nl In ons privacy statement op www.forfarmers.nl staat hoe ForFarmers omgaat met uw persoonsgegevens. Wenst u geen (marketing)communicatie van ForFarmers meer te ontvangen, dan kunt u dit aangeven via www.forfarmers.nl/mijn-gegevens. Overname van artikelen is mogelijk na toestemming van de redactie en met bronvermelding. Gedrukt op milieuvriendelijk papier.

de markt brengt. Soms betreft dit een bescheiden aanpassing in de voeronderzoeken een compleet nieuw

ForFarmers-klanten rapen 10 eieren ForFarmers

Landelijk

Leg %

92,9

91,4

Ei p.o.h.

382

372

Kg ei

23,1

22,7

Gram voer per ei

129,0

129,0

Uitval %

5,8

8,2

Afgesloten koppels periode 2018 – 80 weken leeftijd. (Bron: Legmanager)

Pluimveehouders die voeren van

Uit de gegevens van het monitorings-

ForFarmers­blijven technisch uitste-

programma Agroscoop Legmanager

kend draaien. Zij rapen maar liefst

van koppels vanaf december 2017 tot

10 eieren meer per opgezette hen dan

januari 2019, blijkt dat maar liefst 10

hun collega-pluimveehouders.

eieren meer geraapt worden per opgezette hen op een leeftijd van


Column

Eén begrip, verschillende uitdagingen… Duurzaamheid is een voerassortiment voort. Naar aanleiding

witte en de bruine hen in elke levensfase.

containerbegrip. Daarom heeft

van recent onderzoek van het NIC

Houders van ouderdieren en opfokkers

ForFarmers dit vertaald naar

introduceert ForFarmers halverwege

die witte en bruine opfokhennen

drie thema’s: omgeving

dit jaar een vernieuwd assortiment

huis­vesten, bieden we hiermee de

& milieu, dierenwelzijn &

specifiek voor bruine en witte legouder-

mogelijkheid gescheiden te voeren.

diergezondheid en mens & maatschappij. In de praktijk

dieren en voor opfokhennen. Uniek in dit nieuwe assortiment is het onder-

De voeders voor de witte en de bruine

blijkt het best lastig om deze

scheid dat wordt gemaakt tussen witte

hennen verschillen op diverse punten

drie thema’s tegelijkertijd te

en bruine hennen.

van elkaar. Zo is, met het oog op de

optimaliseren, omdat er soms tegenstrijdige

verschillende voeropname, onder-

belangen in het spel zijn. Toch zijn wij als

Verschillen

scheid gemaakt in energieniveau.

ForFarmers voortdurend op zoek naar

Witte en bruine ouderdieren verschillen

En voor een optimale vertering zijn

duurzame nutritionele oplossingen die

van elkaar in gedrag, voeropname en

de gehaltes per diertype aangepast.

geschikt zijn voor elke (pluim)veehouder.

bevedering. Toch krijgen deze dieren tot

Verder bevat het voer voor de witte

Zo ontwikkelden we – vaak samen met

op heden hetzelfde voer op (vrijwel)

ouderdieren ingrediënten voor een

ketenpartners – een reeks duurzame

dezelfde wijze verstrekt. In nauwe samen-

goede bevedering. Overigens; indien

vleeskuikenprogramma’s waarin een van de

werking met broederijen en opfokkers is

witte en bruine hennen niet geschei-

drie aspecten, of een combinatie daarvan,

ForFarmers er nu in geslaagd voeders

den gevoerd kunnen worden, is de con-

extra aandacht krijgt: Apollo, een regulier

samen te stellen die volledig zijn afge-

ventionele voerlijn, die nu ook ingezet

vleeskuiken­programma dat met een optimale

stemd op de specifieke behoeften van de

wordt, de beste keuze.

voederconversie en rendement focust op omgeving & milieu. Dit is de meest efficiënte

Afstemming

manier van pluimveevlees produceren en de

Meten is weten! Het is erg belangrijk

CO2-uitstoot is hiermee minimaal. Met Brovit

dat technische data zorgvuldig worden

werken we aan de productie van datzelfde

gemonitord én gedeeld. Daarom is een

pluimveevlees maar dan gegarandeerd

80 weken. Deze prestatie laat zich

goede afstemming tussen de broederij,

salmonellavrij en met beperkte tot geen inzet

vertalen in een hoger rendement voor

de opfokbegeleider en ForFarmers

van antibiotica. Veilig en gezond produceren

pluimveehouders. Ten opzichte van het

cruciaal.

voor mens en maatschappij staat hier voorop.

meer

We hebben concepten voor langzaam

landelijk gemiddelde zien pluimveehouders die voeren van ForFarmers

Volgende stappen

groeiende kuikens, met extra focus op

een legpercentage van maar liefst 92,9

De komende maanden wordt deze

dierenwelzijn en diergezondheid én op

procent. Bovendien hebben zij minder

nieuwe benadering van voeren

voedselveiligheid. En tot slot de

grammen voer per ei nodig en hebben

individueel geïntroduceerd en toege-

Welfair-concepten gericht op een extra hoog

de hennen een beter doorlegvermogen.

licht bij broederijen en opfokbegelei-

dierenwelzijn, gecertificeerd door de

Wat verder opvalt is dat het uitvalper-

ders. Vervolgens wordt het uitgerold

dierenbescherming. Ik ben er trots op dat we

centage aanzienlijk lager ligt dan het

naar de legpluimveehouders.

met dit aanbod in staat zijn al onze

landelijk gemiddelde. ForFarmers feliciteert al haar legpluim­veehouders met dit fantastische technische resultaat!

vleeskuikenklanten optimaal te bedienen.

MEER WETEN? Neem contact op met uw specialist of accountmanager.

For the Future of Farming! Richard Dijkstra Directeur Pluimvee

Reageren?

Mail naar voertaal@forfarmers.eu

3


4

Bedrijfsreportage

Bert Heusinkveld is meer dan tevreden met het Brovit-concept: “Het resultaat is nog voorspelbaarder en constanter geworden.”

Op naar antibioticavrije productie met Apollo! Voor een gezond en constant resultaat Het pluimveebedrijf van Bert en Anita

beviel het jonge echtpaar goed en enkele

van een derde stal. Bert: “Deze werd

Heusinkveld in de Overijsselse buurt-

jaren later namen ze het bedrijf over.

casco gebouwd, de rest heb ik allemaal

schap Vinkenbuurt maakt indruk. Als je

zelf gedaan.” Anita lacht: “Bert was blij

de lange oprijlaan oprijdt zie je vijf bijna

Blijven investeren

dat de bouwvakkers verdwenen waren.

identieke stallen op een rij. De stallen

Vanaf het begin investeerde het stel veel

Hij maakte ontzettend lange dagen in die

zijn goed onderhouden en het erf is

in de huisvesting. “Dit was ook hard

tijd. Ik ging alleen naar alle feestjes,

keurig opgeruimd en schoon. Dit oogt

nodig”, vertelt Bert. “Het was een wonder

maar hij genoot enorm van het bouwen.”

als een bedrijf dat de zaken strak onder

dat we de eerste ronde kuikens redelijk

controle heeft. En dat klopt, Bert en

goed doorkwamen. De stal was zo

Zelf aan het stuur

Anita hebben gezonde, fitte kippen en

vreselijk nat. Er bleek na wat onderzoek

Inmiddels houden Bert en Anita 160.000

maken zelden gebruik van antibiotica.

een enorme waterlekkage te zijn,

vleeskuikens. Alle gerenoveerde en

Het geheim: het Apollo Brovit-concept.

waardoor er honderden liters water in

nieuw gebouwde stallen zijn voorzien van

het strooisel verdwenen. Na vervanging

moderne voer- en ventilatiesystemen.

In 1991 kocht de vader van Bert het

van alle drinknippels was dit probleem

Ook is er geïnvesteerd in een houtkachel

bedrijf, waar toen 94.000 vleeskuikens en

gelukkig opgelost.” Binnen een paar jaar

en een installatie voor het bijvoeren van

500 vleesvarkens huisden. Bert ging er

renoveerden Bert en Anita de twee

tarwe. Bert: “Met het bijvoeren van tarwe

aan de slag als bedrijfsleider. Het boeren

stallen volledig. Daarna begon de bouw

zit ik zelf meer aan het stuur. Ik zie het


direct in de stal wanneer er iets niet goed

langzamer. Hierdoor is de voederconver-

is. In het verleden voerden we alleen

sie wel iets hoger, maar voer je veiliger.

kant-en-klaar voer en moest ik wachten

Ik vergelijk het voer altijd met een

tot een silo leeg was om iets te kunnen

formule 1 auto: met regulier voer zet je

veranderen. Nu heb ik het zelf in de hand

de vleeskuikens vol gas op een weg met

en kan snel ingrijpen. Bovendien is het

de breedte van een fietspad. Met het

qua prijs ook nog eens aantrekkelijker.”

Apollo Brovit-voer bied je ze een vierbaansweg en raken je kuikens dus

Apollo Brovit-concept

minder snel van de weg.”

Sinds twee jaar voert Heusinkveld op

ForFarmers zoekt: ForFarmers zoekt, voor slachterij Plukon en slachterij Esbro, kuikens die grootgebracht zijn zonder inzet van antibiotica. De specialist van ForFarmers­rekent u graag voor wat het extra rendement is. Vraag het uw specialist of bel Robin Kemper, verkoopleider vlees­

basis van het Apollo Brovit-concept.

Vitale kuikens

Dat staat voor volledig salmonellavrije

“Wat opvalt is dat de kuikens vanaf het

‘Ons werk is belangrijk; we maken voedsel!’

begin vitaler ogen”, vertelt Bert. “Bij het

productie van pluimveevlees, zonder

temperaturen. Zelfs toen het 38 graden

De beste start

inzet van antibiotica. “We voerden in die

werd, kort voor de kuikens weg zouden

Bert en Anita zijn heel tevreden.

tijd van een andere voerleverancier, maar

gaan, was er niets aan de hand. Ook zijn

“We realiseren ons goed dat we als

ForFarmers specialist Ruud van Wee

de stallen altijd mooi droog. Al met al

vleeskuikenhouder een belangrijke baan

kwam toen al regelmatig bij ons langs en.

geeft ons dat een hoop werkplezier!”

hebben; we maken voedsel. In onze

pluimvee, 06 – 5376 9280.

uitladen zie je ze altijd vrolijk rennen en zo fit en beweeglijk blijven ze gedurende de

we ook! Natuurlijk probeer je het gebruik

hele ronde.” “Het is echt mooi om te zien”,

van antibiotica uit te stellen, maar als het

beaamt Anita. “Zelfs afgelopen zomer

moet doen we het wel.”

bleef het goed gaan, ondanks de hoge

strakke planning van zeven weken doen

wees ons op het concept”, vertelt Bert. “Ons antibioticagebruik was ook toen al

Veel aandacht

we alles om de kuikens de beste start te

erg laag, en we hadden het idee dat er

Er wordt op het bedrijf niet bespaard op

geven. Deze start maakt of breekt

meer uit te halen viel, dus het was een

preventieve gezondheidszorg, waaronder

immers je ronde. Het resultaat is nu nog

logische stap.” Ruud van Wee: “Brovit is

in-ovo geënte dieren. “En ik loop nu veel

voorspelbaarder en constanter, ook

een concept voor reguliere vleeskuikens,

meer in de stallen dan 15 jaar geleden”,

financieel! Ik ben blij dat Ruud mij toen

gericht op salmonellavrije – en daarmee

vertelt Bert. “De kip van nu vraagt veel

heeft overgehaald”, zegt Bert met een

antibioticavrije – productie. In het voer

meer aandacht. Maar doordat we er

glimlach op zijn gezicht.

zijn extra zekerheden ingebouwd.

bovenop zitten, zien we het ook direct als

De kuikens groeien bijvoorbeeld iets

er iets aan de hand is. En dan schakelen

Bedrijfsprofiel Vleeskuikenhouders Bert en Anita Heusinkveld hebben een echt familiebedrijf. Zij houden op hun bedrijf in Vinkenbuurt 160.000 vleeskuikens in vijf stallen. Zij nemen deel aan het Apollo Brovit-concept. Daarnaast­ voeren zij ongeveer 20% tarwe bij. Het antibioticagebruik op het bedrijf is zeer laag. De werkelijke voederconversie is constant en ligt rond 1,56.

Bert Heussinkveld: “Wat opvalt is dat de kuikens vanaf het begin vitaler ogen.”

5


6

Nieuw vleeskuikenvoer

Apollo Final: voor minder afgekeurde voerkro Speciaal voer voor de laatste 4 levensdagen

Apollo Final, voer zonder hele tarwekorrels, voor de laatste vier dagen.

Veel vleeskuikenhouders zullen het

apart. In de praktijk worden regelmatig

dan in het strooisel gaan pikken. Dan vind

herkennen: de kuikens zijn op tijd nuchter

volle voerkroppen aangetroffen, de

je dat strooisel in de kroppen. Om kuikens

gezet, maar toch wordt er een aantal

kuikens zijn dan onvoldoende nuchter op

met weinig voerresten te kunnen

volle voerkroppen vastgesteld door de

het moment van slachten. Willem Tel,

slachten, mag het eindvoer geen hele

slachterij. Jammer voor de vleeskuiken-

Manager Agri van pluimveeslachterij

granen bevatten.”

houder én voor de slachterij. ForFarmers

Esbro, riep de veevoerindustrie in 2018 op

heeft nu de oplossing: Apollo Final, een

om een nieuw eindvoer te ontwikkelen.

Eindvoer zonder hele granen

speciale voersoort voor de laatste vier

Willem Tel: “Het goed nuchter zetten van

ForFarmers ging met deze oproep aan de

levensdagen van uw vleeskuikens.

kuikens is heel belangrijk voor de

slag en ontwikkelde een nieuwe voersoort

voedselveiligheid. We weten dat dit lastig

speciaal voor de laatste vier levensdagen

Nuchtere vleeskuikens zijn hét uitgangs-

is, omdat je al gauw resten van granen

van het kuiken: Apollo Final. Dit nieuwe

materiaal voor pluimveeslachterijen.

terugvindt in het karkas. Te lang nuchter

eindvoer heeft een heel fijne structuur en

Maar goed nuchter zetten, is een vak

zetten werkt ook niet, omdat vleeskuikens

bevat geen hele granen. Het bevat


7

oppen op de slachterij

Nieu

w

daarnaast minder vezels en een aan­

ronde. Bijkomend voordeel is dat Apollo

gepaste mineralenverhouding. En dat

Final goedkoper is dan het eindvoer, dit

betekent dat er, 6 tot 8 uur na het nuchter

scheelt ook nog een halve cent per

zetten, minder voerresten aanwezig zijn

kuiken.”

in het kuiken. Nuchtere kuikens, minder afkeur Winst in de praktijk

De belangrijkste vraag bij de praktijk­

De afgelopen maanden testte ForFarmers

proeven was natuurlijk het percentage

Apollo Final bij meerdere klanten in de

voerkroppen. Dit daalde op het merendeel

praktijk. Daarbij werd de laatste voer­

van de testbedrijven. Zo levert Apollo

Apollo: goed voer voor fitte kuikens

Final voor zowel slachterij als pluimvee-

bestelling vervangen door Apollo Final.

omdat de kuikens nuchter zijn.

houder een mooi resultaat. De pluimveehouder loopt geen toeslagen mis en er zijn minder verliezen voor de slachterij

Een vleeskuikenhouder uit Salland, waarvan de kuikens bij Plukon in Goor

Apollo: een complete voerlijn

geslacht worden, is positief over de Apollo

Met de toevoeging van Apollo Final is

Final: “Ondanks het goed nuchter zetten,

de Apollo-productlijn compleet. Van

gebeurde het geregeld dat we kuikens

Pré-start tot eindfase is de samenstelling

afleverden met 1 tot 2 procent voerkrop-

van het Apollo-voer afgestemd op de

pen. Dat is heel jammer want dan mis je

wisselende behoeftes van het vlees­

toch een halve cent toeslag. Met Apollo

kuiken. Zo werken we samen aan de beste

Final pak ik makkelijker de halve cent

resultaten voor uw kuikens, uw bedrijf en

extra en dat is toch bijna 800 euro per

de slachterij.

De schakelmomenten in het Apollo voerprogramma zijn volledig afgestemd op de nutritionele behoeften van de kuikens en de gezondheidsissues die spelen in de vleeskuikenhouderij.


8

Vleeskuikenouderdieren

Een goede (op)start is het halve werk Rust, reinheid en regelmaat is het

ouderdieren. Het is de taak van de

devies bij vleeskuikenouderdieren.

vermeerderaar om de hoeveelheid stress

Bernard van Harn, specialist vlees­

tijdens de overgang van opfokker naar

kuikenouderdieren bij ForFarmers,

vermeerderaar tot een minimum te

deelt zijn ervaringen en geeft tips voor

beperken”, benadrukt Bernard van Harn.

de opstartperiode van deze dieren.

De volgende punten bespreekt hij daarom regelmatig met zijn klanten:

De vleeskuikenouderdierensector is een

•D  e opfokker heeft alle informatie over

bijzondere sector. Ouderdieren groeien

het koppel dieren dat eraan komt, zoals

de eerste 20 levensweken op bij een

de gewichten, de voergift, tijdstip van

opfokbedrijf. Daarna worden zij over­

voeren, de lichtintensiteit, etc. Al deze

geplaatst naar een vermeerderings­

informatie is belangrijk om de over-

bedrijf, waar de hennen na ongeveer

gang van de opfok- naar de productie-

3 tot 4 weken eieren beginnen te leggen.

periode soepel te laten verlopen. Houd

De eerste periode op het vermeerde-

daarom regelmatig contact met de

ringsbedrijf, de opstartperiode, is erg

opfokker.

belangrijk. Stress of andere problemen

•N  eem alle benodigde hygiënemaat­

tijdens deze periode hebben een nega-

regelen in en om de stal. Ruim op

tieve invloed op de gezondheid en het in

rondom de stal, zorg voor een schone

productie komen van de ouderdieren.

hygiënesluis met gewassen bedrijfskleding en voor een schone, droge en

Ervaringen van de specialist

voorverwarmde stal.

“Rust, reinheid en regelmaat zijn

•B  espreek, voordat de dieren komen,

ontzettend belangrijk voor vleeskuiken-

alle technische aspecten met o.a.

Bernard van Harn

dierenarts, opfokorganisatie en de voerleverancier. • Spoel het watersysteem voor aankomst van de dieren door, zodat het reinigingsmiddel uit de leidingen is. • Los zoveel mogelijk dieren op de beun en los stal voor stal. Focus op de dag van lossen Van Harn: “De dag waarop een nieuw koppel dieren aankomt, is een drukke dag waarop veel mensen aanwezig zijn. Bij sommige vermeerderaars is de

10-tips kaart

neiging dan groot om zelf mee te gaan

10 Tips voor een Een zo geleide

ForFarmers heeft speciaal

lijk mogelijk

goede opstar

overgang van

opfok naar produc

t van vleeskuik enouderdiere tie met zo weinig mogeli

jk stress is de

basis voor goede

voorspelbare

lossen. Probeer echter te focussen op

n

resultaten.

de dingen die het belangrijkst zijn, zoals

voor de opstartperiode een kaart ontwikkeld met

het nemen van alle hygiënemaatregelen. 1. Is de stal en de

losplaats schoon en ontsmet? schoon en ontsmet ? Zijn de drinklijnen gereinig d en doorges poeld? Zijn de silo’s

de tien belangrijkste tips

Gebru 2. Zijn deik aantalle schon

e materialen

n die Is er een opzetpla gaan komen bekend? nning gemaak t?

Gebru 3. Zijn deik gewicht schon

e materialen

sontwikkeling, voergift, licht-tijdschema en lichtintensiteit afgestemd met de opfokker en specialist?

In de drukte rondom het lossen gebeurt

20°C 4. Is de vloertem

peratuur opgewar 20 graden voordat md tot de dieren komen?

5. Staat strooisel

scharrelruimte

klaar voor in de (max 1 kg/ m 2 )?

voor een soepele opstart.

soneel op hetzelfde schoeisel in- en

Heeft u deze kaart nog niet ontvangen, vraag er dan naar bij uw specialist.

het bijvoorbeeld nogal eens dat losper-

6. Is er voldoende

goed opzet van de dieren personeel rondom aanwezig?

Vragen?

Gebru 7. Los deik schon dieren op e

materialen

de Zet stal voor stal roosters. op. En zorg voor een goede telling per stal.

Neem contact op met uw accoun tmanager, speciali st of met onze Klantenservice klantenservice. Pluimvee: T: +31 (0) 88 024 8050 • pluimve e@forfarmers.e u

uitloopt. Daar moet je alert op zijn. Een 8. Kunnen de dieren

Kunnen de dieren direct drinken na lossen? eten als de stal bevolkt is?

9. Is er een goede

voer en water

verdeling?

10. Gebru Controle ik schon er of

e materialen

alle kneedbare krop dieren een volle hebben. Help de dieren de eerste dagen op de beun. ‘s avonds

ander belangrijk punt is dat de dieren direct na het lossen – in alle rust – over voer en water kunnen beschikken. Zorg dat dat geregeld is en let erop dat het voersysteem goed draait en de voerverdeling optimaal is.”


9

Pieter Wolleswinkel nieuwe directeur van ForFarmers Nederland Pieter Wolleswinkel, opvolger van Jan Potijk als directeur van ForFarmers Nederland, wil verder op de ingeslagen weg. “Op koers blijven is de kracht van ForFarmers. Daar houden we aan vast.” Ook wil hij meer invloed gaan uitoefenen op het draagvlak voor de veehouderij in Nederland. “ForFarmers is groot en krachtig. Dat willen we benutten om op te komen voor onze veehouders.” Sla om voor het interview met Pieter Wolleswinkel en Jan Potijk -->


10

Interview

Nieuwe directeur ForFarmers Nederland

‘Wij staan voor de toekomst van de veehouderij’

“Boeren mogen van ons verwachten dat we onze sterke positie benutten om invloed in de keten uit te oefenen en op te komen voor de veehouders in ons land”, aldus Pieter Wolleswinkel (l.) en Jan Potijk.

Jan Potijk begon in 1983 als voorlichter

te danken aan een simpele strategie:

Tijdens de Algemene Aandeelhouders­

varkenshouderij bij de regionale

“Boeren worden groter en specialis­

vergadering van ForFarmers op 26 april

voercoöperatie ABTB Almelo, waar hij

tischer en snappen heel goed dat je een

neemt Potijk afscheid als bestuurder van

verantwoordelijk was voor 250 klanten

bepaalde schaal moet hebben om

ForFarmers NV. Zijn taken als directeur

en 30.000 ton voer. Hij maakte vervol-

efficiënt te blijven en kwaliteit te leveren.

van ForFarmers Nederland heeft hij met

gens alle fusies en overnames mee die

Wij doen eigenlijk niet anders. Door te

ingang van 2019 overgedragen aan Pieter

vooraf gingen aan wat uiteindelijk

groeien kunnen ook wij efficiënt blijven

Wolleswinkel. De 41-jarige Wolleswinkel,

ForFarmers werd en klom op tot

werken en blijven investeren in innovatie,

opgegroeid op het gemengde bedrijf met

bestuurder van wat nu de grootste

altijd in het belang van het succes en het

koeien, varkens en kippen van zijn ouders

voeronderneming van Europa is, met

rendement van onze klanten. Met zo’n

in Renswoude, werkte na zijn studie

circa 3.000 medewerkers en ruim

helder en goed uit te leggen verhaal krijg

diergeneeskunde een aantal jaren als

10 miljoen ton voer. Dat ForFarmers

je ook je medewerkers enthousiast. Dat

dierenarts. Vervolgens maakte hij de

staat waar het nu staat, is volgens Potijk

is essentieel.”

overstap naar de diervoerindustrie.


Wolleswinkel kwam vierenhalf jaar

Een andere trend is de opkomst van

kritiek op de veehouderij. “Het gaat er niet

geleden in dienst als directeur van

ketenconcepten. ForFarmers levert al

alleen meer om of je boerderij goed draait,

ForFarmers Noord-Duitsland en was

speciaal voer voor onder meer Frievar

maar ook om de vraag of boeren in

sinds begin 2018 directeur varkens bij

varkensvlees en het Gildehoen-concept

Nederland kunnen blijven boeren.

ForFarmers Nederland.

voor langzaam groeiende vleeskuikens.

Wij worden gezien als een krachtige,

De melkveesector volgt nu. Wolleswinkel:

leidende partij in de markt. Boeren mogen

Dicht bij de klant

“Er komen specifieke melkstromen voor

van ons verwachten dat we die positie

De opvolger van Jan Potijk maakt direct

bijvoorbeeld één productlijn voor één

benutten om invloed uit te oefenen en op te

duidelijk dat hij met volle kracht de

bepaalde supermarkt. Zo zijn wij recente-

komen voor de veehouders in ons land.”

bestaande strategie zal voortzetten.

lijk speciaal VLOG-gecertificeerd voer

ForFarmers doet dit al via branchevereni-

“Vasthouden aan een duidelijke koers

gaan leveren aan melkveehouders die

ging Nevedi en in direct contact met

en deze consequent uitvoeren heeft ons gebracht waar we nu staan. Dit is waar onze mensen in geloven en deze aanpak heeft het mogelijk gemaakt dat ForFarmers­kon meegroeien met de ondernemers van de toekomst.”

‘Boeren delen vaker ondernemersvragen met ons’

beleidsmakers, maar Wolleswinkel wil nadrukkelijk op zoek naar meer mogelijkheden om de invloed in de keten te versterken. De onderneming zit ook steeds vaker om tafel met de supermarkten. “In de retail ziet men lang niet altijd hoe

Net als Potijk bestrijdt hij dat de afstand

produceren voor een nieuwe productlijn

mooi en hoe goed de landbouw in

tussen ForFarmers en de klant groter is

van zuivelonderneming Royal A-Ware en

Nederland­georganiseerd is. Een voorbeeld

geworden. “Mensen koppelen ‘groot’ vaak

Albert Heijn.”

is het verwerken en tot waarde brengen

automatisch aan ‘afstandelijk en bureau-

van bijproducten uit de voedingsmiddelen-

cratisch’. Maar het creëert ook ruimte om

Werken ‘For the Future of Farming’

industrie in de varkenshouderij, een

te specialiseren en zo kunnen we juist

Al deze veranderingen in klantbehoeften

prachtig voorbeeld van kringloopeconomie.

beter inspelen op de behoefte van de

en vragen vanuit de markt vragen om

Door dat soort feiten naar voren te brengen

klant. Dagelijks komen zo’n 200 specialis-

investeringen in innovatie en kennis.

zien we dat er in de retail veel meer

ten van ons op het boerenerf. Die zorgen

Een belangrijk deel van die investeringen

draagvlak komt voor de veehouderij en dat

ervoor dat we exact weten wat er speelt.”

besteedt ForFarmers aan het opleiden en

men zich hard wil maken voor een goede

ontwikkelen van medewerkers. Mede

plek op het schap voor vlees, eieren en

Snel inspelen op veranderingen

dankzij dat goede opleidingsprogramma

zuivel van Nederlandse bodem.”

Onderscheidende producten, het beste

in combinatie met een no-nonsense

advies, een concurrerende prijs, daar

cultuur en een duidelijke koers staat

Goed gevoel

draait het volgens Wolleswinkel om.

ForFarmers er volgens Wolleswinkel in de

Vertrekkend directeur Jan Potijk is blij met

Daarbij is het belangrijk om een antwoord

arbeidsmarkt goed op en lukt het goed

de ambities van zijn opvolger. “Nederlandse

te kunnen geven op de aanhoudende

om nieuw talent aan te trekken. Potijk

boeren hebben een naam hoog te houden:

veranderingen in vragen en behoeften van

voegt daar nog het belang van de missie

het zijn de beste boeren ter wereld. Daar

klanten. “Bedrijven worden groter en

For the Future of Farming aan toe. “Het

mogen zij zelf en wij allemaal hartstikke

delen vaker ondernemersvragen met ons,

spreekt jonge mensen enorm aan dat wij

trots op zijn.” Wolleswinkel beaamt dat

met als doel de juiste investeringen op het

ergens voor staan en daar elke dag vorm

het goed is om de boerentrots te blijven

juiste moment te doen. Daar denken we

aan proberen te geven. Dat maakt dat

voeden, bijvoorbeeld via evenementen en

graag in mee. Daarnaast leggen veehou-

werken bij ForFarmers veel meer is dan

activiteiten zoals de Ladies Days en Young

ders de lat voor wat zij nodig hebben aan

zomaar ergens je geld verdienen.”

Farmers Day. “We zullen dat blijven doen op de eigenzinnige manier die bij

producten, analyses en advies steeds hoger en moet dat nauwkeurig zijn

Opkomen voor veehouders

ForFarmers­past, met verrassende

afgestemd op hun bedrijfsvoering. Ook

De missie For the Future of Farming zal

activiteiten die je een goed gevoel geven.”

wordt het steeds belangrijker dat zaken

voor ForFarmers een steeds bredere

makkelijk toepasbaar zijn, onder andere

betekenis krijgen, vertelt Wolleswinkel.

omdat bedrijven vanwege hun omvang

Dat heeft alles te maken met de maat-

steeds meer met personeel gaan werken.”

schappelijke druk en de aanhoudende

11


12

Bedrijfsreportage

Ruim veertig jaar trouwe klant

Meebewegen met de markt en vasthouden wat goed is Erwin Visscher heeft zowel scharrel- als biologische hennen. “Een stukje risicospreiding”, zo zegt hij zelf.

In het Overijsselse Dalfsen staat het

in die tijd heel erg goed was, hebben we

weken hadden we een plan gemaakt en

legpluimveebedrijf van de familie

het roer omgegooid en de vleeskuikens

zaten we bij de bank voor de financiering.

Visscher. Erwin en Anita houden er

ingeruild voor 45.000 legkippen.”

De bank gaf haar akkoord en de ombouw

samen met hun zoon Alrik 105.000

naar een stal voor 60.000 legkippen kon

leghennen, deels scharrel en deels

Nadat zijn vader in 2002 overleed, kwam

biologisch. De ondernemers vertelden

de kalverintegratie bij Erwin langs om te

aan Voertaal hun verhaal; over mee­

praten over uitbreiding van hun kalver-

Bedrijfsrisico

bewegen met de markt, een grote brand

tak. Zij hadden daarbij de eis dat

De groei van het bedrijf had echter ook

en waarom je niet moet veranderen wat

Visscher de kalveren zelf zou verzorgen.

een keerzijde. Erwin: “We waren nooit

goed is.

Erwin: “Zo’n vraag zet je flink aan het

meer vrij en realiseerden ons dat we een

denken. Uitbreiden met de kalveren

enorm bedrijfsrisico liepen. Zo ontstond

Erwin Visscher nam het bedrijf in 1978

betekende dat we voor de kippen, onze

het plan voor wederom een uitbreiding,

over van zijn ouders. “Het was destijds

grootste tak, een medewerker moesten

dit keer met 40.000 hennen, waardoor

een gemengd bedrijf met 90.000 vleeskui-

inhuren. Dat wilden we niet. Maar het

het uit kon om voor halve dagen een

kens en 250 kalveren”, vertelt hij. “In 1998

bracht ons wel op het idee om te stoppen

medewerker in te huren.

was de installatie in de vleeskuikenstal

met de kalveren en deze stal om te

Tegen het einde van zijn studie gaf zoon

aan vervanging toe. Omdat de eiermarkt

bouwen voor legkippen. Binnen twee

Alrik aan, dat hij na zijn afstuderen graag

beginnen.”


op het bedrijf aan de slag wilde. De

van ForFarmers. We zien en spreken

betreffende regio. Bij de Jumbo in

medewerker zou dan overbodig worden.

hem met regelmaat. Hij kent ons bedrijf

Dalfsen liggen de eieren van Visscher in

Visscher zette hem echter niet ‘zomaar’

en onze wensen en samen passen we het

het schap. Mooi verpakt in doosjes

op straat; samen zochten ze een andere

voer hierop aan.”

voorzien van hun naam en een afbeel-

betrekking voor hem.

ding van de skyline van het dorp. Huisverkoop

Brand

Het bedrijf van de familie Visscher ligt er

Eén stal biologisch

Op de dag dat Alrik zijn diploma ophaal-

inmiddels weer prachtig bij. Rondom de

Binnenkort verkoopt Visscher ook

de, kreeg Visscher alarm in de stal.

bedrijfsgebouwen is een groot stuk

biologische eieren aan huis. Afgelopen

Er was brand in de middelste schuur.

grond afgezet met twee meter hoog

jaar is een oude stal vervangen door een

Een spannende nacht volgde. De schuur

gaas. Dit is de uitloop voor de biologi-

nieuwe voor 15.000 biologische legkip-

met 13.000 dieren en het eierpakstation brandden volledig af. Alrik: “De brand had het hart van ons bedrijf weggevaagd. Alles was in die tijd aan elkaar gebouwd en alles liep via dit centrale gedeelte. We hadden nog vier stallen over, maar geen stroom meer, geen water, geen pakstation, geen overalls, geen gereedschap. Alles was weg. De volgende dag hebben we alleen maar aan de telefoon gezeten om aannemers, installateurs etc. te regelen om de overgebleven 80.000 hennen te kunnen redden.” Impact De impact van de brand was enorm. Het kostte de ondernemers maanden om alles weer op orde te krijgen. En al met al duurde het ruim twee jaar voordat de herbouw van de stal kon beginnen. “In die twee jaar zag je de markt

‘Je ziet de eisen van de markt langzaam richting biologisch verschuiven’ sche hennen. Naast de woning staat een blokhut, voor de huisverkoop van de eieren. “De uitstraling van ons bedrijf vinden we belangrijk”, vertelt Erwin Visscher. “Een net bedrijf werkt door op de verkoop van je product. We zitten een paar kilometer buiten het dorp, maar toch stappen mensen speciaal op de fiets of in de auto om bij ons eieren te kopen.” Van hun naamsbekendheid maakt ook de Jumbo gebruik. Deze retailer verkoopt in (vrijwel) elke

pen. Visscher ziet de biologische landbouw als voorbeeld voor de gangbare landbouw. Erwin: “Je ziet de markt langzaam in die richting verschuiven. Voor ons is de keuze voor biologisch een stukje risicospreiding. De marge bij scharrel is heel krap geworden, dus voor de Nederlandse eiermarkt is biologisch een goede keuze.” “Wat verzorging betreft zijn biologische dieren niet anders dan gangbaar. Alleen buiten moet er qua werkzaamheden iets meer gebeuren”, vult Alrik aan. “Het voer komt van Reudink, de biologische tak van ForFarmers. En het is fijn dat Peter Venhuis, onze pluimveespecialist, zowel voor Reudink als ForFarmers werkt. Zo halen we alle kennis bij één vertrouwde persoon.”

vestiging streekproducten uit de

veranderen. De ‘Beter Leven’ eieren waren in opkomst”, herinnert Alrik zich. “Maar de vergunningsaanvraag voor een scharrelstal was al ingediend, die konden wij niet meer aanpassen. Uiteindelijk hebben we wel een kleinere stal gebouwd, vanwege de veranderende markt voor scharreleieren. Bij elke investeringsmogelijkheid kijken we hoe de markt er voor staat en proberen we mee te bewegen.” “Maar dat wat goed is veranderen we niet”, zegt Erwin beslist. “We voerden altijd al van ForFarmers, voorheen Hendrix, en doen dat nog steeds. Dat is nu dus al veertig jaar. Peter Venhuis is onze pluimveespecialist

Visscher verkoopt zijn eieren ook aan huis en bij de plaatselijke Jumbo supermarkt.

13


14

De specialist

Peter Venhuis, technisch specialist Legpluimvee

‘Met klanten heb je een vertrouwensband’ Peter Venhuis is voor veel legpluim-

direct tijd voor. Wat begint als een klein

Want samen zie je meer en signaleer je

veehouders een bekend gezicht. Op een

probleem, kan - als je er niet adequaat op

zaken sneller.”

uitstapje van vijf jaar na, maakt hij al

inspeelt - nog weken doorspelen. En dat

sinds 2000 als specialist deel uit van het

wil ik voorkomen. Dus als het kan, ga ik er

Diversiteit

legpluimveeteam van ForFarmers. Die

zo snel mogelijk naartoe. Desnoods ook

“Ondanks dat ik al jaren in de sector

bewuste vijf jaar was hij bedrijfsleider op

’s avonds of in het weekend. Met je klanten

werk, voelt geen dag hetzelfde. De markt

een nieuw te bouwen legpluimveebedrijf,

heb je een vertrouwensband. Je zit zo vaak

verandert continu en elke markt vraagt

vlak over de grens in Duitsland. “Ik was

bij hen aan tafel om zaken te bespreken.

weer een andere kip en dus ook een ander

blij toen ik weer terug was in het meng-

Dus je kent hun bedrijf en gezin en weet

voer of andere aanpak. Sinds een paar jaar

voer”, zegt hij uit de grond van zijn hart.

wat er speelt. Dat werkt natuurlijk twee

werk ik de helft van mijn tijd voor Reudink,

kanten op, zij kennen mij net zo goed.”

de biologische dochteronderneming van

“Hier voel ik mij thuis, in een team van

ForFarmers­. De biologische legpluimvee-

mensen. Vooral de variatie in het werk

Sparren

houderij groeit hard. Het werk in deze sec-

vind ik leuk. Ongeveer vier dagen per

“Ook met mijn collega’s heb ik veel con-

tor is voor mij grotendeels hetzelfde, maar

week ga ik bij klanten op bedrijfsbezoek.

tact. Het is fijn om in een team te werken.

dan wel met biologisch voer. De diversiteit

Ik probeer één dag vrij te houden om alle

Je doet het samen. Ik overleg veel met col-

en het contact met al die verschillende

administratie bij te werken en voor bijzon-

lega’s over hoe we iets het beste kunnen

mensen, maken mijn werk als specialist al

dere dingen zoals een vergadering. Soms

aanpakken. Mijn jonge collega’s leren hier

jaren zo leuk.”

belt een klant tussendoor omdat er een

weer van. Maar ik bel hen ook om infor­

probleem is in de stal. Daar maak ik altijd

matie op te halen, en om te sparren.


15

FarmConsult

Dankzij collectieve actie

Toch ontwikkelruimte voor intensieve veehouders De deur voor uitbreiding leek op slot

nodig. Als dat niet meer kan, zit innovatie

is vaak een ingewikkeld en langdurig

voor de intensieve veehouders in

en ontwikkeling van je bedrijf op slot.”

traject. Het intensieve contact met de

Weststellingwerf­. Dankzij alerte advi-

gemeente bleek niet voldoende. Het

seurs en collectief optreden wisten zij

Collectieve actie

kwam tot een rechtszaak tegen het slot

echter het tij te keren. De ondernemers

Daan Harmsen, jurist omgevingsrecht bij

op de deur. En met succes. De intensieve

krijgen nu alsnog de ruimte om hun

FarmConsult, diende namens Veldhuizen

veehouders behouden de mogelijkheid

bedrijven verder te ontwikkelen.

en nog twee intensieve veehouders be-

om uit te breiden en daarmee in te spe-

zwaar in tegen de uitbreidingsbeperking.

len op de toekomst. Veldhuizen: “We zijn

In het nieuwe ontwerp-bestemmingsplan

Ook organiseerde Veldhuizen een bijeen-

heel blij dat FarmConsult ons proactief

van gemeente Weststellingwerf was

komst voor alle intensieve veehouders

geattendeerd en professioneel begeleid

geen ruimte meer voor uitbreiding van

in de gemeente. Daar werd besloten om

heeft. Anders had het heel anders kun-

intensieve veehouderijen. Grondgebon-

onder begeleiding van FarmConsult col-

nen aflopen.”

den veehouderijen mochten echter nog

lectief op te trekken richting gemeente.

wel uitbreiden. FarmConsult attendeerde

Dat bleek een slimme zet. Daan Harm-

Dit artikel is een ingekorte versie van een

de intensieve veehouders in de gemeente

sen: “Uiteindelijk deed de gemeente de

reportage op www.farmconsult.nl

hierop. Daarop nam varkenshouder Peter

toezegging ook de intensieve veehouders

Veldhuizen het heft in handen. Veldhui-

ontwikkelingsruimte te geven. Samen

zen: “Het nieuwe bestemmingsplan door-

hebben we vervolgens de vinger aan de

kruiste onze bedrijfsvoering én toekomst-

pols gehouden, zodat de toezegging zijn

plannen. Juist om hoge investeringen

beslag kreeg in het bestemmingsplan.”

OOK JURIDISCH ADVIES NODIG?

mestverwerking of welzijnsverbetering

Weerbarstig traject

rendabel te maken, is uitbreiding soms

Aanpassing van een bestemmingsplan

Check farmconsult.nl of bel 0573 - 28 89 89

als het emissiearm maken van stallen,

Een collectieve aanpak, onder begeleiding van FarmConsult, bleek in Weststellingwerf een slimme zet.


BIG Challenge 2019

Kort nieuws

Vets in Poultry symposium Als ForFarmers streven wij ernaar om

‘Vets in Poultry’ symposium voor

concrete resultaten op het boerenerf te

pluimveedierenartsen uit heel Noord-

leveren, zoals gezondere dieren, een

west-Europa. Door middel van dit

beter rendement en een hogere

symposium willen wij kennis en

efficiëntie. Daarom werken wij nauw

informatie delen, om zo de samen­

samen met onze pluimveehouders,

werking in de driehoek veehouder –

maar ook met hun dierenartsen.

dieren­arts – voerleverancier te optimaliseren. Het ‘Vets in Poultry’

Op 5 en 6 juni 2019 organiseert

symposium vindt dit jaar plaats in

ForFarmers­voor de tweede keer het

Düsseldorf, Duitsland.

In de week van 2 tot 7 juni staat de Franse bergtop Alpe d’Huez weer helemaal in het teken van Alpe d’HuZes. Het unieke en sportieve evenement waarbij zoveel mogelijk geld wordt ingezameld voor onderzoek naar kanker. Dit jaar zijn twee ForFarmers-teams van de partij. Ze zijn inmiddels volop in training om straks onder de vlag van BIG Challenge – te voet of op de fiets – de berg te bedwingen. Pluimveespecialist Ruud van Wee doet voor de vierde keer mee. “Mijn beide ouders zijn aan

Brok’nproat

kanker overleden en toen in mijn omgeving nog twee mensen getroffen werden, vond ik het tijd voor actie. BIG Challenge – waarin alle teams met vertegen­woordigers uit de agrarische sector zijn verenigd – is de afgelopen tien jaar uitgegroeid tot een van de grootste fondsen­wervers voor KWF Kankerbestrijding. Een prestatie waar we trots op mogen zijn. Door die inzet komt de hele sector positief in het nieuws! Buiten dit is het een mooie sportieve uitdaging die me topfit en scherp houdt.”

WILT U OOK DONEREN? Zoek de ForFarmers-teams op via: www.opgevenisgeenoptie.nl

0319NL

Profile for ForFarmers

ForFarmers Voertaal Pluimvee 2019 nr.1  

ForFarmers Voertaal Pluimvee 2019 nr.1