Page 1

WEREL WIJS MAGAZINE

GESPREK Overweegt u zakendoen in IsraĂŤl? p. 4

VOOR

INTERNATIONAAL

IN DE KIJKER Genomineerden Leeuw van de Export p. 14

ONDERNEMEN

TERUGBLIK Prinselijke missie naar BraziliĂŤ boekt resultaat p. 21

Magazine van Flanders Investment & Trade, Afgiftekantoor Leuven, P206142 Gaucheretstraat 90, 1030 BRUSSEL tel. 02 504 87 11

fax 02 504 88 99 www.andersinvestmentandtrade.be info@ďŹ tagency.be

En verder: • IN DE KIJKER Groene scheuten van herstel na een dor 2009? • TERUGBLIK De eT Turkse urkse urk ks turbo • GOED GEREGELD • AGENDA

UNHQ H Z W H Q .RP QHWZHUN 

AUGUSTUS 2010 NUMMER 22

V PHWRQ EHU HP VHSW HQWHP Y D =  O O 6N\+D LNLQJ UH PHWXLW QGH([SRUW YD

/HHXZ

werkevent trade.be/net nvestmentand si er nd a w. ww

EnergyICT REDUCEERT UW ECOLOGISCHE AFDRUK Stefan Grosjean, CEO EnergyICT

Met uw hightechbedrijf de grens over Leidraad bij internationaal ondernemen

Het boekje ‘Met uw hightechbedrijf de grens over’ Nu op www.andersinvestmentandtrade.be


COLOFON WERELDWIJS is een uitgave van Flanders Investment & Trade, Gaucheretstraat 90, 1030 BRUSSEL tel. 02 504 87 11 fax 02 504 88 99 www.flandersinvestmentandtrade.be wereldwijs@fitagency.be EINDREDACTIE: Jeroen De Vuyst, Peter Jaspers, Greta Drossart, Carl Destoop, Sabine Vincke, Steffi Van Severen, Xavier Bedert, Arnout Geys, Dirk Van Steerteghem, Renaat Van de Putte Christophe Verhaeghe, Jan Huysentruyt, Marnic De Moor bijgestaan door Com&Co, bureau voor bedrijfsjournalistiek. HOOFDREDACTIE: Dienst Marketing & Kennisbeheer – Flanders Investment & Trade. FOTO’S: Bart Lasuy, Artoos LAY-OUT EN DRUK: Artoos Communicatiegroep VERANTWOORDELIJKE UITGEVER: Koen Allaert ABONNEMENTEN: WERELDWIJS wordt gratis verspreid onder bedrijven. Wenst u een exemplaar? Stuur een mail naar wereldwijs@fitagency.be met uw adresgegevens. COPYRIGHT© Overnemen of vermenigvuldigen van artikels is uitsluitend toegestaan met vermelding van: Bron: Wereldwijs/ Flanders Investment & Trade

2|

WERELDWIJS-EDITO

EDITO Beste lezer, 2009 was geen goed jaar voor de Vlaamse buitenlandse handel. Gelukkig zijn de Vlaamse exportprestaties in het eerste kwartaal 2010 opnieuw gestegen: import nam toe met 12%, export met 14%. In deze Wereldwijs leest u dat deze opbeurende resultaten hoofdzakelijk worden aangevuurd door de export buiten de EU. China en India steken er met kop en schouders bovenuit. Daarom blijven we veel aandacht hebben voor de BRIC-landen. In de voorbije maanden organiseerden we een prinselijke missie naar Brazilië en een missie naar China; in oktober staat een missie naar Rusland op de agenda. Ook andere groeilanden, zoals Turkije, verliezen we niet uit het oog. In de terugblik op de missie naar Istanbul en Ankara kan u lezen welke enorme troeven en opportuniteiten Turkije biedt als exportbestemming. In de volgende jaren scherpen we onze focus op deze groeimarkten nog aan. Flanders Investment & Trade wil immers dat alle Vlaamse ondernemers exportleeuwen worden. De zes genomineerde bedrijven voor de Leeuw van de Export 2010 zijn alvast op goede weg. In dit nummer stellen we ze kort aan u voor. Wie uiteindelijk de koningsprijs onder de Vlaamse exporteurs wegkaapt, komt u te weten op 8 september in de Skyhall Zaventem. Nadien kan u er netwerken met elkaar en met ons voltallige netwerk uit binnen- en buitenland. U kan zich nog altijd inschrijven voor deze bijzondere avond. Hopelijk ontmoeten we er elkaar! Ik wens u veel leesplezier,

Koen Allaert Gedelegeerd Bestuurder


INHOU AUGUSTUS 2010 NUMMER 22

EDITO EN INHOUD

p. 2 & 3

GESPREK Overweegt u zakendoen in Israël?

p. 4

MARKTINFO ISRAËL Belang van handelspartner Israël neemt opnieuw toe

p. 7

TWEESPRAAK EnergyICT levert vandaag de energiemanagementoplossingen van morgen

p. 11

IN DE KIJKER Genomineerden Leeuw van de Export p. 14 Groene scheuten van herstel na een dor 2009?

p. 16

Internationale samenwerking opent zee van mogelijkheden p. 18 Imec en Intel bouwen samen supercomputer

p. 19

Vlaamse en Amerikaanse biotechnologiesector verenigen zich

p. 19

TERUGBLIK Busworld voor het eerst in Rusland

p. 20

Prinselijke missie naar Brazilië boekt resultaat

p. 21

China maakt uitvoerig kennis met Vlaanderen

p. 24

De Turkse turbo

p. 26

‘Fact finding mission’ bij Deutsche Bahn in Stuttgart

p. 28

Handelsmissie ‘Bouw’ naar Polen

p. 28

GOED GEREGELD

p. 29

AGENDA Contactdagen, Exportdagen, seminaries, groepsstanden, groepszakenreizen, ...

p. 30

WERELDWIJS-INHOUD

|3


GESPREK OVERWEEGT U ZAKENDOEN IN ISRAËL? Onze handelssecretaris in Tel Aviv raadt het u aan

Tel Aviv, het moderne Los Angeles.

Israël is een jonge staat, gesticht in 1948. Sindsdien halen vooral de conflicten en oorlogen met de Arabische buurlanden het nieuws. Toch wist het land een grote welvaart op te bouwen waarin ook Vlaamse ondernemers een rol kunnen spelen. Jacob Lempert, handelssecretaris in Tel Aviv, schetst de huidige marktsituatie en signaleert enkele businessopportuniteiten in deze westerse enclave in het Midden-Oosten.

4|

WERELDWIJS-GESPREK


Hoe erg is Israël getroffen door de wereldwijde financiële en economische crisis? Jacob Lempert: “De Israëlische economie is er relatief ongehavend uitgekomen. Er zijn twee factoren die een belangrijke rol speelden. Ten eerste stond de Israëlische economie sterk toen de crisis uitbrak. Ten tweede stond het strenge en conservatieve monetaire beleid van de centrale bank weinig risico’s toe bij de Israëlische banken. Zo bleef de lokale financiële sector gespaard van rampscenario’s. In de afgelopen periode zijn de groeicijfers in mindere of meerdere mate blijven stijgen. Vorig jaar tekende Israël 0,7% groei op. Voor dit jaar voorspelde het Internationaal Monetair Fonds (IMF) aanvankelijk 3,5% groei en stuurde dan bij naar 3,7%. Ook de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO), waarvan Israël in mei lid werd, ziet Israël in 2010 uitkomen op een groei van 3,8%. In 2011 zou dat zelfs stijgen naar 4,2%. Deze positieve en bemoedigende prognoses komen vooral door de sterke stijging in de export.”

Kunnen Vlaamse ondernemers een deel van die groei meepikken? Jacob Lempert: “Zeker. Door de moeilijke relatie met de omringende landen – behalve met Egypte en Jordanië – is de Israëlische markt sterk georiënteerd op verre export en import, vooral met Europa en de VS. Er zijn tal van kansen en sectoren met potentieel die de Vlaamse exporteurs moeten overwegen. Neem bijvoorbeeld de sector van de mobiele telefonie. De Israelische consument is gek op gadgets en velen zijn ‘early adopters’. Ze kopen vaker nieuwe en geavanceerde toestellen dan hun Europese tegenhangers en ze zoeken voortdurend naar nieuwe toepassingen en diensten. De penetratiegraad van mobiele telefoons in Israël staat op 110%. Nog een illustratie: bij de officiële lancering van de iPhone op de Israëlische markt, circuleerden al ongeveer 80.000 exemplaren in Israël. Voor Vlaamse ondernemers uit de telecom- en ICT-sector zijn hier dus tal van opportuniteiten. Maar ook voor bedrijven actief in elektronische componenten, medische uitrusting, elektrische uitrusting en industriële chemische producten ligt de weg in Israël open. Speciale aandacht wordt geschonken aan de milieusector. Israël staat voor vele uitdagingen op dit gebied: onder meer het watertekort, recycling, lucht- en watervervuiling, alternatieve en groene energiebronnen zijn zaken die de overheid en de inwoners bezighouden. Verder gaan Israëli’s steeds meer mee met de trends in de wereld. Convenience food, gezondheidsproducten en design zitten enorm in de lift: net die sectoren waarin Vlaanderen zeer sterk staat. Ondernemers in de voedingsindustrie houden er wel best rekening mee dat Israël grotendeels een koosjere

Jacob Lempert, onze VLEV in Israël: “De professionele mentaliteit en verwachtingen van Israel leunen dicht aan bij de Amerikaanse manier van zaken doen. De Israëlische zakenlieden werken snel, improviseren vaak, kloppen lange uren én verlangen van onze zakenpartners hetzelfde. Vlaamse ondernemers kunnen die aanpak soms als agressief ervaren. Omgekeerd begrijpen Israëli’s niet waarom Vlaamse ondernemers niet sneller reageren.”

De Belgische ambassade in Ramat Gan, in de buurt van Tel Aviv.

markt is. Wie dat doet, maakt trouwens meteen ook een goede kans op de Amerikaanse koosjere markt. Die vertegenwoordigt ongeveer 11 miljard dollar per jaar en bestaat uit joodse en gezondheidsbewuste niet-joodse consumenten. Ten slotte staat de Israëlische markt open voor ondernemers in logistiek en infrastructuur. Israël leent zich trouwens uitstekend als testmarkt door zijn heterogene populatie – afkomstig van overal ter wereld – en haar liefde voor gadgets en nieuwe technologieën.”

Het lijken wel twee verschillende werelden. Enerzijds is er het welvarende Israël met goede economische resultaten, uitstekende groeiprognoses en veelbelovende marktopportuniteiten, anderzijds is er het land dat al jarenlang leeft in een gespannen conflictsituatie. Hoe reageren potentiële exporteurs hierop? Jacob Lempert: “Velen denken dat gewapende soldaten elke straathoek bewaken of dat het leven in Israël vergelijkbaar is met andere landen in de regio. Israël maakt deel uit van het Midden-Oosten, maar is geen Midden-Oosters land. In werkelijkheid lijkt Tel Aviv meer op het moderne Los Angeles. Opvallend is dat vrijwel alle eerste bezoekers een vertekend beeld hebben, maar dat wordt snel bijgesteld. Het zou jammer zijn als potentiële exporteurs zich zouden baseren op een verkeerde perceptie en daarom Israël links laten liggen. Een studie van het Zwitserse International Institute for Management Development (IMD) – waarin Israël op de eerste plaats staat voor onder meer de stabiliteit van de economie – staaft dit.”

Toch blijft Israël een specifieke markt door zijn onzekere geopolitieke situatie en isolement in het Midden-Oosten. Moeten Vlaamse ondernemers Israël anders benaderen? Jacob Lempert: “Ja en nee. Het land heeft een westerse mentaliteit en een westerse smaak, net zoals Vlaanderen. De lokale markt is overigens vergelijkbaar met Vlaanderen. Wel verschillend zijn de professionele mentaliteit en verwachtingen. Israelische zakenlui – met name in de hightechsector – werken snel, improviseren vaak, kloppen lange uren én verlangen van hun zakenpartners hetzelfde. Dat leunt dicht aan bij de AmeriWERELDWIJS-GESPREK

|5


bubbel is economisch zeer internationaal georiënteerd. Hier bevindt zich de grootste rijkdom van het land. Jeruzalem is dan weer de armste stad, maar heeft een eigen hightechindustrie. In Haifa vind je zware industrie, maar ook onder meer de R&Dcentra van IBM en Intel. Eilat, in het uiterste zuiden, is een buitenbeentje. Je treft er bijna meer toeristen aan dan inwoners.”

Dit gesprek verliep in vlekkeloos Nederlands, hoe komt dat? Jacob Lempert en Yair Cohen, General Manager van de Israelische Diamond Exchange, tijdens een bezoek aan de beurs in Ramat Gan in 2009. kaanse manier van zakendoen. Vlaamse of Europese ondernemers werken gestructureerder en tekenen eerst een roadmap uit. Israëlische zakenlui willen na een meeting onmiddellijk verdere stappen, terwijl Vlamingen eerst het voorstel willen onderzoeken. Als ze dan bedolven worden onder de vele emails van hun ongedurige Israëlische zakenpartner, ervaren velen dit als agressief en ongepast. Daarom is het belangrijk om vooraf de verwachtingen op elkaar af te stemmen. Zonder te veralgemenen heeft deze zakenmentaliteit, volgens mij, te maken met de manier waarop Israëli’s leven, met de (soms) onzekere toekomst en met hun verleden.”

Waarmee houden geïnteresseerde Vlaamse ondernemers best nog rekening?

Jacob Lempert: “Ik ben geboren en getogen in Israël, maar ik heb acht jaar gestudeerd en gewerkt in Nederland. Daar leerde ik mijn vrouw kennen. Omdat zij liever hier wilde wonen, zijn we verhuisd. Intussen werk ik bijna zeven jaar voor Flanders Investment & Trade.

ISRAËLISCHE BETTER PLACE ZIET IN BELGIË GOEDE TESTMARKT Better Place, ontwikkelaar van infrastructuur voor elektrische wagens, bestudeert de uitbouw van een netwerk in België. Door de relatief beperkte oppervlakte en de gunstige ligging in Europa is ons land uitermate geschikt om van hieruit de Europese activiteiten te ontplooien. U leest er alles over op www.flandersinvestmentandtrade.be in de rubriek ‘Marktinformatie’.

Jacob Lempert: “Israëli’s waarderen het ten zeerste als je persoonlijk op bezoek komt. De taal vormt geen belemmering, want de meeste Israëli’s spreken naast het Hebreeuws een tweede of derde taal. Velen komen immers uit het buitenland of hebben er gestudeerd. Engels is alomtegenwoordig in het zakenleven, het is zelfs de taal van het e-mailverkeer in vele Israëlische bedrijven. Belangrijke buzzwords in de lokale zakenwereld zijn ‘innovatie’ en ‘early adopters’. De grootste uitdaging schuilt in het overtuigen van Israëli’s dat Belgen of Vlamingen het verschil kunnen maken. België heeft hier, in tegenstelling tot andere landen als de VS, Frankrijk, Duitsland of Nederland, geen sterk imago. Op de klassiekers na – bier, chocolade en diamanten – zijn het land en zijn troeven onvoldoende bekend. Via publicaties, onze website, persberichten en gerichte acties werken we hard om die perceptie om te buigen. Het is belangrijk op te merken dat netwerken een van de sterktes is van Flanders Investment & Trade. Israeli’s vinden een groot netwerk vanzelfsprekend. Zoals je weet, moeten alle Israëli’s een strenge dienstplicht vervullen. Daar worden banden voor het leven gesmeed. Ook later blijven die relaties bestaan en je kan altijd rechtstreeks bij hen aankloppen, ook al is die persoon dan een topman of -vrouw binnen een bedrijf. Ons kantoor helpt Vlaamse ondernemers onder meer met het opbouwen en het vinden van het juiste netwerk en met het voorstellen van interessante contactpersonen.”

Israël is geen groot land. Zijn er regionale verschillen? Jacob Lempert: “Er zijn weinig verschillen in cultuur of taal. Maar er zijn wel socio-economische verschillen. Zo zijn Tel Aviv en randsteden haast een land op zich. Deze spreekwoordelijke

6|

WERELDWIJS-GESPREK

ONZE ACTIES IN ISRAËL IN 2010 Tijdens het vierde kwartaal van het jaar organiseert Flanders Investment & Trade een driedaagse multisectorale handelsmissie. We stellen voor de deelnemers een b2b-programma op maat op. Om geen kostbare tijd te verliezen, komen de lokale bedrijven naar uw hotel. Uiteraard kunnen we ook bedrijfsbezoeken vastleggen. Voor meer info kan u contact opnemen met Barbara Tieleman via barbara.tieleman@fitagency.be.


MARKTINFO BELANG VAN HANDELSPARTNER ISRAËL NEEMT OPNIEUW TOE

Na een periode van volgehouden economische groei tussen 2003 tot 2008 werd in de eerste maanden van 2009 al snel duidelijk dat de financiële crisis ook Israel trof. Toch kwam de economie relatief snel terug op spoor, ondanks de politieke en diplomatieke turbulenties waarmee die wordt geconfronteerd.

Tijdens het derde kwartaal van 2009 liet de Israëlische economie een fraaie 4,8% groei optekenen tegenover 2008. Dat groeicijfer is zowat integraal te danken aan robuuste import- en exportprestaties doorheen de crisisperiode. Van 2012 tot 2014 wordt een reële economische groei voorspeld van gemiddeld 4,5% per jaar, onder impuls van sterk toegenomen export, meer investeringen, een relatief sterke munt, stabielere grondstoffenprijzen, hogere interestvoeten en een inflatieniveau dat in toom wordt gehouden.

Sterke exportprestaties zijn essentieel Export is goed voor 40% van Israëls bbp. De evolutie van de buitenlandse vraag én de manier waarop de Israëlische

exporteurs daarop inspelen, zullen dan ook cruciaal zijn voor een duurzame groei van de Israëlische economie. Of er groei komt en hoeveel, zal ook afhangen van de mate en het tempo waarin de economische relance zich wereldwijd zal voltrekken, vooral dan bij Israëls meest prominente exportmarkten. Dat zijn de VS en de EU, samen goed voor ongeveer driekwart van zijn wereldwijde handelsverkeer. Een tweede factor zal de manier zijn waarop Israël erin slaagt om de flauw aantrekkende importvraag vanuit zijn topmarkten te compenseren met een verruiming van zijn marktbereik naar vooral convergerende economieën als China, India en Rusland, die gemiddeld meer groei in hun mars hebben dan de gevestigde economieën. WERELDWIJS-MARKTINFO

|7


Israël zal zich dus ook in 2010 uit de crisis moeten exporteren. Het land werkt onverdroten aan een verscheiden en innovatief exportpakket. Zo kent het investeringssteun toe aan startende technologiebedrijven met exportambitie en -potentieel. Israël staat overigens internationaal aan de top op het vlak van investeringen in O&O door bedrijven én door de overheid.

Belangrijkste exportbestemmingen en -leveranciers

Handel Vlaanderen – Israël

België volgt op de tweede plaats en heeft een aandeel van 9% in de totale Israëlische uitvoer. Hiermee laten we Hongkong (8,1%), India (4,6%) en Nederland (4%) achter ons. Ook als leverancier staat België in de top 3 met 6,6% van de Israelische invoer. Gaan ons voor: de VS (12,4%) en China (wereldexporteur nummer 1 in 2009). Komen na ons: Zwitserland (6,2%) en Duitsland (6,1%).

Wie de Vlaamse export naar Israël onder de loep wil nemen, kan niet om diamant heen. Ruim 53% van onze uitvoer ís immers voor rekening van het edelgesteente. Als luxegoed bij uitstek is het een graadmeter van het welvaartspeil en het consumentenvertrouwen bij onze buitenlandse klanten. Door de economische recessie kwam de export van diamant naar Israël dan ook fel in de verdrukking. Dat was al zo in 2008, maar in 2009 kelderde de export nogmaals met meer dan de helft. Dat liet uiteraard zijn sporen na in onze volledige uitvoer richting Israël: 2009 sloot af op net geen 1,3 miljard euro, 38% minder dan in het jaar voordien. Als Vlaamse klant is Israël nog maar een schaduw van wat het is geweest. Tot 2002 stond Israël nog in onze top 10 van exportbestemmingen. In 2009 is het onze 26ste exportmarkt met een aandeel van 0,59% in de totale Vlaamse uitvoer wereldwijd. Samen met de uitvoer, ging ook de invoer uit Israël in 2009 fors achteruit. Vlaanderen importeerde nog voor 1,18 miljard euro, een daling van maar liefst 42%. Israël zakt dan ook terug naar de 25ste plaats als leverancier van Vlaanderen met een aandeel van 0,55% in de totale Vlaamse invoer. Dat is ver verwijderd van het recordjaar 2005 waarin nog 1,20% van de Vlaamse import uit Israël kwam. 2010 lijkt een kenteringsjaar, want in het eerste kwartaal groeide de Vlaamse uitvoer met 110,55 %. Die kwartaalprestatie positioneert Israël voorlopig op de 22ste plaats als exportbestemming van Vlaanderen. Als die trend aanhoudt, stijgt Israël vier plaatsen in onze klantenlijst, met een toegenomen aandeel in de Vlaamse export tot 0,73% (van 0,59% in 2009). Ook de invoer sterkte in het eerste kwartaal van 2010 kloek aan (+59,46%). Israël is hiermee opnieuw de 19de leverancier van Vlaanderen. Het aandeel in de totale import is gestegen tot 0,76%.

Belangrijkste uit- en invoerproducten van Israël

Als exporteur is Israël erg afhankelijk van topklant VS, een uitermate belangrijke kapitaalverschaffer en goed voor 39% van de Israëlische export.

Vlaamse exportportefeuille naar Israël (2009) Sectorale uitvoer naar Israël (2009, in % van totaal) Chemie, farmaceutica 12,89% Machines, elektrisch materieel 7,81%

Parels, edelstenen, diamanten 53,33%

Kunststof, rubber 7,08% Vervoermaterieel 5,46%

Andere 11,30%

Voeding, dranken 2,13% BRON: Instituut voor de Nationale Rekeningen (NBB), verwerking cel Kennisopbouw Flanders Investment & Trade

Met 53,3% Vlaamse uitvoer van diamant is de dominantie van deze sector in het exportpakket naar Israël overduidelijk. Samen met chemie en farma (12,9%) en machines en elektrische apparatuur (7,8%) is de top 3 van de uitvoerproducten verantwoordelijk voor driekwart van de totale uitvoer. Sectorale invoer uit Israël (2009, in % van totaal) Onedele metalen 13,81% Chemie, farmaceutica 9,72%

Parels, edelstenen, diamanten 48,47%

Kunststof, rubber 7,29% Machines, elektrisch materieel 5,31%

Andere 12,59%

Optische instrumenten 2,81% BRON: Instituut voor de Nationale Rekeningen (NBB), verwerking cel Kennisopbouw Flanders Investment & Trade

Top 5 exportproducten

% totaal

Top 5 importproducten

% totaal

Diamant

22,4

Diamant

17,2

Chemie

24,6

Machine en uitrusting

11,2

Electronische apparatuur (communicatie-, medisch, wetenschappelijk)

15,2

Brandstoffen

10,7

Electronische componenten en computers

11,4

Niet-duurzame verbruiksgoederen

10,0

Machines en uitrusting

5,5

Chemie

7,6

BRON: Instituut voor de Nationale Rekeningen (NBB), verwerking cel Kennisopbouw Flanders Investment & Trade

8|

WERELDWIJS-MARKTINFO

Ook aan de invoerzijde steekt diamant met kop en schouders uit boven de korf goederen die Israël in Vlaanderen aan de man brengt. Zowat de helft (48,5%) van onze invoer uit het land wordt opgeslokt door de kostbare stenen. Ook hier duiken chemie en farma op (9,7%) in de top 3 na onedele metalen (13,81%).


MARKTINFO Dagelijks werken onze Vlaamse Economische Vertegenwoordigers (VLEV) interessante marktstudies uit, ze voeren desk research uit en onderzoeken zakenopportuniteiten. Alle naslagwerk kan u lezen en downloaden op onze website www.flandersinvestmentandtrade.be onder de rubriek ‘Landen en sectoren – marktinformatie’.

RUSLAND Studie ‘Bouwmaterialen’ De stevige groei die de Russische bouwsector sinds 2000 optekende, kwam midden 2008 abrupt tot stilstand door de financieel-economische crisis. Ook de vraag naar bouwmaterialen is sindsdien flink teruggelopen. Volgens de overheid zal de vertraging voelbaar blijven tot 2011. De komende jaren staan verschillende projecten op stapel die de bouwsector zuurstof moeten geven. In deze marktstudie leest u de huidige stand van zaken in de Russische bouwsector, met bijzondere aandacht voor de regio’s Moskou, Sint-Petersburg en Nizhny Novgorod. Ook de productie en distributie van bouwmaterialen en de specifieke marktsituatie van een aantal materialen komen aan bod. Verder ontdekt u de belangrijkste beurzen in de sector en de invoerreglementering. Tot slot vindt u nuttige contactgegevens van overheidsinstanties, beroepsfederaties en bedrijven.

www.flandersinvestmentandtrade.be

NEDERLAND Supermarktketens in Nederland De supermarktbranche is voortdurend in beweging: toenemende concentratie, overname, uitbreidingen van het aantal winkels, promotieacties, veranderende samenwerkingsve rbanden bij de inkoop, … Leveranciers en producenten die leveren aan supermarktketens moeten de vinger aan de pols houden. Ook voor nieuwkomers is het cruciaal om de branche te kennen, de voornaamste spelers en de marktontwikkelingen en -trends. Met deze studie komt ons kantoor in Den Haag hieraan tegemoet.

www.flandersinvestmentandtrade.be

FINLAND Bouw- en DIY-sector Na de crisisperiode midden 2008 kent de Finse bouwsector dit jaar een voorzichtige heropleving. Vanaf volgend jaar zijn de vooruitzichten opnieuw prima. Een ideaal moment om de Finse bouwmarkt te prospecteren. Ter voorbereiding van de groepszakenreis voor de bouwsector naar Finland (6-7 oktober 2010), maakte ons kantoor in Helsinki een update van de 65-paginatellende gids ‘De bouw- en DIY-sector in Finland’. Welke info vindt u hierin? Een beschrijving van het belang, de structuur en de huidige economische situatie van de bouwsector, en een voorstelling van het DIY-segment, van de belangrijkste spelers op de markt en van de Finse beurzen. Volledigheidshalve werden twintig handige tips & tricks toegevoegd in ‘zakendoen met Finland in een notendop’.

www.flandersinvestmentandtrade.be WERELDWIJS-MARKTINFO

|9


IERLAND De Ierse biermarkt Deze studie schetst een algemeen overzicht van de Ierse alcoholmarkt die ook werd getroffen door de wereldwijde crisis. Tipje van de sluier: het Ierse merk Guinness houdt stand en vierde zijn 250ste verjaardag. Daarnaast vindt u in deze studie de regelgeving en accijnzen op bieren en sterke dranken, en een overzicht van de belangrijkste producenten in Ierland.

www.flandersinvestmentandtrade.be

TSJECHIË Detailhandel in Tsjechië Volgens een studie van Euromonitor International 2010 heeft Tsjechië met zijn hypermarkten en discountwinkels de grootste verkoopoppervlakte per 1.000 inwoners van Centraal- en Oost-Europa. Welke zijn de grootste winkelgroepen en winkelketens in Tsjechië? Welk effect heeft de economische crisis gehad op de detailhandel en het koopgedrag van de Tsjechische consument? Welke marketingtechnieken worden er gebruikt? Waarmee moet u rekening houden bij verpakking, etikettering of distributie? U vindt het antwoord op deze vragen in een bondig overzicht over de Tsjechische detailhandel, opgesteld door ons kantoor in Praag.

www.flandersinvestmentandtrade.be

ISRAËL Renewable Energy in Israël Met het ene oog gericht op de lokale markt en het andere op de globale arena, zoeken steeds meer Israëlische bedrijven in de groene sector naar zakelijke opportuniteiten en oplossingen die hen kunnen bijstaan in het betreden van deze markt en in het uitbreiden van hun portfolio.

Deze studie biedt achtergrondinformatie over de sector hernieuwbare energie in Israël, met focus op de belangrijkste activiteiten en de mogelijkheden voor Vlaamse bedrijven.

www.flandersinvestmentandtrade.be

KROATIË Waste and Water Management in Croatia Kroatië wil binnenkort toetreden tot de Europese Unie, maar heeft nog veel werk voor de boeg om te beantwoorden aan de EUregelgeving. Dat is vooral zo in de milieusector. Er is dan ook een groeiende vraag naar kwaliteitsvolle en betrouwbare diensten op dit vlak. Afvalmanagement vormt momenteel een van de grootste uitdagingen voor het land. Geconfronteerd met een stijgende afvalberg, mist het land een goed uitgebouwd en effectief systeem om die te verwerken. Ook watermanagement, en in het bijzonder afvalwaterverwerking, behoort tot de prioriteiten van de Kroatische overheid. Deze studie kaart deze problemen aan. Verder wordt ingegaan op de strategische plannen die de overheid in deze domeinen wil uitvoeren. Ook de diverse overheidsinstanties en de relevante regelgeving in de milieusector worden belicht.

www.flandersinvestmentandtrade.be

NOORWEGEN Het ICT-landschap in Noorwegen De ICT-sector ontwikkelt zich overal razendsnel, ook in Noorwegen. Na de olie- en gassector en de bouw is ICT er de derde belangrijkste sector. Wil u meer weten over het belang en de tendensen in de Noorse ICT? Consulteer dan deze studie die ons kantoor in Oslo opstelde. U vindt er ook info over het gebruik van ICT bij de overheid (inclusief provincies en gemeentes) en het bedrijfsleven, over de belangrijkste beurzen en vakpers. Het document sluit af met adressenlijsten van de belangrijkste spelers in uiteenlopende segmenten zoals systeemintegratie, CRM-oplossingen, ERPsystemen, financiële software, web en design, domotica, fleet management software en hardware.

www.flandersinvestmentandtrade.be

10|

WERELDWIJS-MARKTINFO


TWEESPRAAK

Slim meten is weten ĂŠn adequaat reageren

EnergyICT LEVERT VANDAAG DE ENERGIEMANAGEMENTOPLOSSINGEN VAN MORGEN CEO Stefan Grosjean en Adviseur Internationaal Ondernemen Frederic Deprez.

Industrieparken zijn doorgaans grijs en zakelijk. Het gebouw waarin de productievestiging van EnergyICT is gevestigd, lijkt dan ook een vreemde eend in de bijt. Verscholen in het groen baadt het pand in het licht, dankzij vele grote ramen en lichtstraten. Ook in het zakendoen is EnergyICT een buitenbeentje. Het bedrijf onderscheidt zich door de lat voor zichzelf telkens hoger te leggen.

WERELDWIJS-TWEESPRAAK

| 11


In 1991, nog voor duurzaamheid een globale prioriteit werd, dokterde ingenieur Stefan Grosjean de basis uit voor EnergyICT. De onderneming ging van start op 1 maart 1991. Als pionier in de sector leverde het bedrijf ICT-oplossingen om energieverbruik te meten. Van bij het begin mikte EnergyICT op de ontwikkeling van hard- en software, zodat het over de juiste tools beschikte om energieverbruik te meten, te analyseren en te optimaliseren. Hiermee kunnen grootverbruikers hun ecologische voetafdruk met 15 tot 60% verminderen. Volharding, flexibiliteit, creativiteit en de ambitie om de klant zo goed mogelijk te bedienen, deden EnergyICT uitgroeien tot een wereldspeler in zijn sector. Intussen heeft het bedrijf kantoren in Duitsland, Frankrijk, Nederland, Engeland, de VS en Australië. Vorig jaar realiseerden de 130 medewerkers een omzet van ongeveer 17 miljoen euro. Daarvan komt ongeveer 14,5 miljoen euro uit het buitenland.

onze eerste elektronische toestellen en een slimme terminal,” blikt Stefan Grosjean terug. “Vandaag genereren particulieren hun eigen zonne- of windenergie. Vergelijk het met een rivier die van een berg stroomt en verder vertakt: dat zijn de energieleveranciers en netbeheerders van vroeger. Omdat nu ook de huizen energie leveren, stroomt de rivier plots in twee richtingen. De grids moesten hieraan worden aangepast en zo ontstonden de ‘smart grids’: meer intelligentie in netwerken. Ook de energieprijzen moeten veranderen. Nu is er een dag- en nachttarief, maar dat zal in de toekomst nog flexibeler worden, zodat we verbruiken op basis van het aanbod. Zo zullen slimme meters in de smart grids signalen doorgeven aan bijvoorbeeld de diepvriezer om een graad lager of hoger te gaan. Of wanneer de elektrische wagen best wordt opgeladen.”

CEO Stefan Grosjean:

Wereldwijs sprak met CEO Stefan Grosjean en Adviseur Internationaal Ondernemen Frederic Deprez.

“Laat je begeleiden door organisaties als Flanders Investment & Trade, maar ook door ervaren collega-ondernemers. Ik vind het onze verantwoordelijkheid om die rol van gids in het ondernemen op te nemen.”

Besparen door efficiëntie “EnergyICT beschikt over twee volwaardige takken: Energy Management en Smarter Grids. Onder Energy Management zit het energiebeheer voor zowel grote eindverbruikers als energieverkopers. Zeg maar: onze dagelijkse dienstverlening. Smarter Grids richt zich op de transport- en distributienetwerkbeheerders die onder meer verantwoordelijk zijn voor het beheer van de hoog- en laagspanningsnetwerken en het vervoer van elektriciteit over hun netwerken naar de eindklanten. We ontwikkelen dus informatie- en communicatietechnologieën voor netbeheerders, energieleveranciers en grote commerciële en industriële bedrijven. Intelligente meters meten op gezette tijdstippen het verbruik van elektriciteit, gas en water. Die data worden verzameld en gecentraliseerd door onze communicatietoestellen en via een draadloos netwerk doorgestuurd naar ons centraal verwerkingssysteem. Neem bijvoorbeeld een supermarktketen met honderd vestigingen. We centraliseren de data van al die winkels en speuren naar afwijkingen en ongeregeldheden. Omdat we ook meteodata toevoegen, kunnen we die mee verwerken in de analyse. Zo zal een supermarkt in het warme Texas minder verwarming gebruiken dan in Chicago. Op die manier kan de supermarktketen waken over zijn energieverbruik en het optimaliseren,” verduidelijkt Stefan Grosjean. “Daarvoor heeft EnergyICT onlangs ook de prestigieuze European Business Awards for the Environment gewonnen in de categorie ‘Product Award’. De Britse hypermarktketen Tesco, op twee na de grootste detailhandel ter wereld, bespaart nu 20% op zijn totale energieverbruik. Dat zijn verbluffende resultaten,” weet Frederic Deprez. “Ook het nummer 1 van de wereld, de Amerikaanse Wal-Martketen, doet een beroep op EnergyICT om het energieverbruik in ongeveer 5.000 filialen te meten.”

Ook op microniveau Sinds het ontstaan van EnergyICT is er ontzettend veel veranderd. “We zijn begonnen met mechanische meters. Vergeet niet dat er toen nog geen gsm’s bestonden. Daarna volgden

12|

WERELDWIJS-TWEESPRAAK

Ga de uitdaging aan Ook EnergyICT onderging veranderingen. “Toen eind jaren 90 de krijtlijnen voor het Kyoto-verdrag werden uitgetekend, en begin deze eeuw de energiemarkt werd gereguleerd, stond ik voor een tweesprong. Ofwel ging ik verder met mijn kmo die ongeveer een half miljoen euro omzet draaide, ofwel koos ik resoluut voor internationalisering, nieuwe medewerkers aanwerven en groei. Het werd het tweede. Gewapend met een nieuw businessplan ging ik op zoek naar durfkapitaal. In 1998 en in 2000 kreeg EnergyICT een kapitaalinjectie waardoor er financiële ademruimte kwam voor het aantrekken van hoogopgeleid talent en een aantal acquisities. Zo namen we in Engeland een distributeur over en in Nederland een softwareontwikkelaar die voor een concurrent werkte,” licht Stefan Grosjean toe. “Een keerpunt deed zich voor in 2003. Toen zocht het Portugese energiebedrijf EDP naar software om 20.000 meters per dag te tele-lezen. De sterkte van ons product kon overtuigen. Een jaar later zocht IMServ, een energiedatamanagementspecialist, in Engeland een partner voor de tele-meting van 100.000 meters. Dagelijks moest de informatie om acht uur ’s ochtends ter beschikking zijn. We kregen toen twee maanden de tijd om met zes protocollen te kunnen communiceren. Die uitdaging zijn we aangegaan en hebben we ook gehaald. In februari is de bestelling geplaatst en in augustus waren alle meters up and running.” EnergyICT verlegt graag grenzen. Bij elke uitdaging werd verder gewerkt aan een grotere competentie. “De afgelopen drie jaar werkten we aan een project in Frankrijk waar 35 miljoen meters moeten worden gelezen. Het volume van zo’n database is vergelijkbaar met dat van Google. Dit project zal zeven jaar in beslag nemen.”


Vereende krachten Nu efficiënt energieverbruik wereldwijd een noodzaak wordt, springen de activiteiten van EnergyICT en concurrenten nog meer in het oog. Ook Google, Microsoft en Apple koesteren plannen om zich op deze markt te begeven. Daarom koos EnergyICT in oktober 2009 voor een overname door de Duits-Amerikaanse Elstergroep, een wereldwijde marktleider in de productie van gas-, elektriciteits- en watermeters, aanwezig in 38 landen. Dankzij deze beslissing is schaalvergroting mogelijk en heeft EnergyICT een bijkomende garantie om te overleven. Het bedrijf blijft zijn identiteit behouden. Ook de ontwikkeling, marketing, business development en het financiële luik blijven in België.”

en opleiden. We sturen immers bij voorkeur onze eigen mensen naar het buitenland.”

Ondersteuning van Flanders Investment & Trade “Het verhaal van EnergyICT maakt indruk,” vertelt Frederic Deprez. “Toen de Vlaamse Economische Vertegenwoordigers van Spanje, Portugal en Italië het bedrijf leerden kennen op de Contactdagen, stonden ze versteld van hun sterke prestaties. De samenwerking met Flanders Investment & Trade dateert echter al van vele jaren geleden. Zo verleenden we in 2005 financiële en juridische ondersteuning toen EnergyICT een kantoor in de VS opende. Ook op de subsidies voor beursdeelnames doet het bedrijf geregeld een beroep.”

Nog te veroveren buitenlandse markten Wie het internationaliseringsparcours van EnergyICT bekijkt, merkt dat Azië uitblinkt door afwezigheid. Waarom? “We hebben erover getwijfeld. Eind jaren 90 waren er plannen om de Chinese markt te betreden. Maar toch beslisten we om ons te concentreren op de Europese, Amerikaanse en Australische markten. Onze volgende pijlen zijn gericht op Latijns-Amerika en het Midden-Oosten. Om die markten goed te bewerken, moeten we eerst nieuwe medewerkers in België aantrekken

Adviseur Internationaal Ondernemen Frederic Deprez: “EnergyICT won onlangs de prestigieuze European Business Awards for the Environment in de categorie ‘Product Award’. De Britse hypermarktketen Tesco, op twee na de grootste detailhandel ter wereld, bespaart nu 20% op zijn totale energieverbruik. Dat zijn verbluffende resultaten.”

HET PROVINCIAAL KANTOOR WEST-VLAANDEREN: TOT UW DIENST Het provinciaal kantoor is het eerste aanspreekpunt voor alle bedrijven uit West-Vlaanderen met vragen over internationaal ondernemen. Hebt u een vraag of wil u meer weten over onze acties (beursdeelnames, zakenreizen, contactdagen, …) of over hoe we u financieel kunnen ondersteunen? Spring gerust binnen of contacteer ons. We staan graag voor u klaar. Onze medewerkers: Barbara Dewaele, Marleen Keereman en Martine Lecointre ondersteunen de bedrijven die nog niet aan een specifieke adviseur werden toegewezen. Daarnaast organiseren zij mee de contactdagen en nemen ze het onthaal van bezoekers voor hun rekening. Onze AIO’s: Sandrine De Crom (regio Brugge-Oostende), Wouter Vanhees (regio Roeselare-Ieper-Diksmuide-Veurne) en Frederic Deprez (regio Kortrijk-Tielt) beheren elk hun eigen bedrijvenportefeuille en verzorgen de contacten en het netwerk met derden in de provincie. Contactgegevens: Jan Breydellaan 107, bus 1 8200 Brugge T 050 32 50 80 - F 050 32 50 89 westvlaanderen@fitagency.be

Dienstverlening op maat van de klant, Stefan Grosjean licht toe: “Vaak ontbreekt de tijd om voluit te netwerken, zoals bij handelsmissies nodig is. Daarom kies ik voor beursdeelnames, die zijn resultaatgeoriënteerd.”

Tips voor jonge ondernemers? Na twintig jaar internationaal ondernemen heeft Stefan Grosjean wellicht tips te over? “Mijn lijfspreuk ontleen ik aan Jules Verne die zei dat ‘uit hooggespannen hoop mooie en grootse zaken worden gerealiseerd’. Of zakelijker: waar een wil is, is een weg. Wees pragmatisch en laat je begeleiden door organisaties als Flanders Investment & Trade, maar ook door ervaren collega-ondernemers. Ik vind het onze verantwoordelijkheid om die rol van gids in het ondernemen op te nemen. Tijdens mijn loopbaan heb ik veel kansen en geluk gehad – ook enkele tegenslagen – en ik wil die ervaring graag gebruiken om jonge, competente starters met een goed en innoverend idee te helpen. Daarin wil ik zeker investeren,” besluit Stefan Grosjean.

Op zoek naar expertise over internationaal ondernemen bij u in de buurt? Contacteer ons: Oost-Vlaanderen Huis van de Economie Seminariestraat 2 - 9000 Gent T 09 267 40 80 - F 09 267 40 89 oostvlaanderen@fitagency.be Limburg Research Campus Kempische Steenweg 305, bus 201 - 3500 Hasselt T 011 29 20 80 - F 011 29 20 89 limburg@fitagency.be Vlaams-Brabant UBICENTER, 3de verdieping Philipssite 5 - 3001 Leuven T 016 31 10 40 - F 016 31 10 49 vlaamsbrabant@fitagency.be Antwerpen Lange Lozanastraat 223, bus 3 - 2018 Antwerpen T 03 260 87 22 - F 03 260 87 27 antwerpen@fitagency.be WERELDWIJS-TWEESPRAAK

| 13


IN DE KIJKER GENOMINEERDEN VOOR DE LEEUW VAN DE EXPORT 2010 BEKEND Uit tientallen kandidaten selecteerde een vakjury zes bedrijven. Op 8 september ontvangt één van hen de Leeuw van de Export 2010 in de Skyhall in Zaventem. Nadien volgt ons jaarlijkse netwerkevent waarop de vele aanwezige Vlaamse ondernemers kunnen kennismaken met elkaar en met ons voltallige binnen- en buitenlands netwerk. We stellen de zes genomineerden kort aan u voor, in alfabetische volgorde.

14|

Ecorem – succesvolle export van diensten

Financial Architects – vierde nominatie

Het multidisciplinair studie- en ingenieursbureau is actief in de milieusector, met name in pollutiecontrole, afvalmanagement en hernieuwbare energie. Opgericht in 1992 als eenmanszaak, is Ecorem nv vandaag een bloeiend bedrijf met 48 vaste medewerkers. Daarnaast wordt in het buitenland een beroep gedaan op ongeveer 15 externe experts en business developers. In 2009 kwam 20% van de 5,5 miljoen euro omzet uit het buitenland, dit jaar ambieert Ecorem 25% uit export op 6,3 miljoen euro omzet.

Vanuit het Oost-Vlaamse Merelbeke levert Financial Architects geïntegreerde softwareoplossingen aan de financiële sector en speelt hierbij vooral in op de wereldwijde wetgevingen voor deze sector. Daarnaast biedt het oplossingen voor risicobeheer, financieel management, interne en externe rapportering. Het bedrijf telt 181 medewerkers. In 2009 werd een omzet gerealiseerd van ruim 24,5 miljoen euro, 89% daarvan is afkomstig uit het buitenland.

Walter Mondt, CEO Ecorem

Dirk De Beule, CEO Financial Architects

“Nadat we eerst in Vlaanderen een stevige basis hadden opgebouwd, startte ons exportverhaal midden jaren ‘90. Aangezien het toch enkele jaren duurt vooraleer de internationale motor draait en je referenties kan voorleggen, vonden we het tot vorig jaar nog te vroeg om deel te nemen. Dat we bij onze eerste kans al zijn genomineerd, is een aangename verrassing. Als dienstenleverancier is het in deze tijden niet evident om klanten te vinden die geld willen of kunnen uitgeven aan milieustudies of -engineering. Maar toch blijven we groeien. En daarom wilden we tonen dat we als kleine jongens toch stevig ons mannetje kunnen staan.”

“Deze nominatie is al onze vierde: een unicum in de geschiedenis van Flanders Investment & Trade. Uiteraard zijn we trots dat we opnieuw zijn genomineerd. Dat betekent telkens toch een bekrachtiging van ons exportbeleid. In een moeilijke economische context – in een sector die bijzonder hard is getroffen door de crisis – slaagden we er toch in om uitstekende positieve exportcijfers voor te leggen. Hopelijk overtuigen onze gedreven exportinspanningen en ons beleid inzake duurzaam en ethisch ondernemen de jury deze keer. Ook voor onze medewerkers zou het een mooie erkenning zijn voor hun inzet.”

WERELDWIJS-IN DE KIJKER


Sky Man International – duurzame groei Sinds de oprichting in 1992 vaart deze Boomse kmo een zeer internationale koers. Met in totaal 40 medewerkers behaalde Sky Man International een omzet van 7,7 miljoen euro in 2009. Daarvan komt 97% uit het buitenland.

Kris Govaert, Commercial Manager Sky Man International “Alle exporterende bedrijven kampen met dezelfde problemen in het buitenland: moeilijke betalers, het vinden van de juiste contacten, andere verkoopculturen, specifieke wetgeving, … Over de jaren heen hebben we een goede benadering gevonden. Tijdens de afgelopen vijf jaar tekenden we jaarlijks mooie groeicijfers op. Onze strategie werpt duidelijk vruchten af. En we hebben het plafond nog lang niet bereikt. Zo zijn in de BRIC-landen nog tal van opportuniteiten en we hebben net een filiaal in Noord-Amerika geopend. Ook de Belgische markt biedt trouwens nog veel potentieel.”

Vermeiren Princeps – exponentiële groei in export Deze Bornemse kmo bakt speculoos op traditionele Vlaamse wijze, met echte kandijsuiker, ruwe rietsuiker, honing en een snuifje kaneel, en dit zonder innoverende technologische innovatie uit de weg te gaan. Ongeveer 15% van de productie bestaat uit fair trade en bio. Vermeiren Princeps exporteert de Vlaamse specialiteiten naar 25 landen, van Japan over Zuid-Afrika tot de VS. Met 23 medewerkers realiseert het bedrijf een omzet van 6 miljoen euro, waarvan 30% afkomstig is uit het buitenland. 

Steven Vavedin, Sales Director Vermeiren Princeps “We hebben al deelgenomen aan de Leeuw van de Export, maar dit is onze eerste nominatie. Waarom deze keer wel? In de afgelopen vijf jaar groeide onze export jaarlijks met meer dan 30%. We mikken niet alleen op de buurlanden, maar ook op verre en vaak moeilijkere markten. Het winnen van de Leeuw zou een hele eer zijn. De titel schept immers een groot vertrouwen bij bestaande én nieuwe klanten, en bevestigt dat je als onderneming goed bezig bent.”

Visys – ook starters kunnen meteen succesvol exporteren In 2005 ontstond Visys. Het Hasseltse bedrijf is actief in de creatieve conceptie, ontwikkeling, engineering, verkoop en naverkoop van digitale sorteermachines in de voeding en afvalrecyclage. Visys ontwikkelde de eerste digitale optische sorteermachine ter wereld, waarmee het bedrijf meteen het voortouw nam in deze nichemarkt. 93% van de omzet wordt gerealiseerd in het buitenland. Voornaamste exportbestemmingen zijn Turkije, Iran, Syrië, Chili, Argentinië, Polen en Servië. Visys telt 40 medewerkers.

Frank Zwerts, CEO Visys “Met onze deelname aan de Leeuw van de Export willen we komaf maken met de perceptie dat alleen grote, mature bedrijven succesvol kunnen exporteren. Als innovatieve technologie gecombineerd wordt met een duidelijke marktbehoefte en met de tools die kennisorganisaties als Flanders Investment & Trade, IWT en Agentschap Ondernemen aanreiken, kunnen ook jonge bedrijven een geloofwaardige en duurzame exportstrategie ontwikkelen. Van bij de start van Visys was internationaliseren vanzelfsprekend. We denken immers in termen van applicaties, zonder geografische grenzen.”

Waterleau – volledige focus op export Milieutechnologiebedrijf Waterleau levert complete oplossingen voor industrie en overheid in: afvalwaterzuivering en effluent hergebruik, proces- en drinkwaterproductie, slib-, biomassa- en afvalverwerking, luchtzuivering en hernieuwbare energie. Momenteel telt Waterleau meer dan 225 medewerkers, op korte termijn zullen dat er 275 zijn. De omzet in 2009 bedroeg 56 miljoen euro (geconsolideerd), dit jaar wordt een omzet verwacht van 75 miljoen euro. Het aandeel hiervan dat buiten Vlaanderen wordt gerealiseerd, bedraagt 90%; buiten Europa 70%.

Luc Vriens, CEO Waterleau “In 2003 wonnen we de ‘Leeuw van de export Young Performer’. Onze ambitieuze doelstellingen van toen hebben we vandaag gerealiseerd. We durven ondernemen in moeilijke regio’s, zoals in Irak, Nigeria en Kongo, en zijn permanent aanwezig in de ‘emerging markets’. Tien jaar geleden zijn we gestart met vijf partners, zonder kapitaal, technologie of referenties. Het waren moeilijke omstandigheden, maar we beschikten over een goed businessplan en waren van meet af aan exportgericht. In de afgelopen tien jaar kenden we een gestage en duurzame groei van personeel, omzet, rendement en eigen vermogen. De kleine leeuw is nu volwassen.” WERELDWIJS-IN DE KIJKER

| 15


IN DE KIJKER GROENE SCHEUTEN VAN HERSTEL NA EEN DOR 2009?

Dat de Vlaamse buitenlandse handel in 2009 geen glanscijfers zou boeken, was al eerder aangekondigd in Wereldwijs. De definitieve handelscijfers voor 2009 geven het nu zwart op wit: de financieel-economische crisis die vanaf eind 2008 de wereldeconomie in een wurggreep hield, heeft ook brokken gemaakt in de Vlaamse export. Maar 2010 brengt beterschap.

2009 gaat de geschiedenis in als een van de donkerste jaren die de Vlaamse buitenlandse handel ooit heeft meegemaakt. Sinds de publicatie van de regionale handelscijfers heeft de Vlaamse buitenlandse handel nog niet zo dramatisch moeten inleveren. De zwaarste terugval van de wereldhandel in meer dan 70 jaar en de fel gekrompen vraag op de wereldmarkt hebben in 2009 een stevige weerslag gehad op de Vlaamse exportcijfers. Vorig jaar exporteerde Vlaanderen wereldwijd voor 218 miljard euro, terwijl het voor 213 miljard euro invoerde. Vergeleken met 2008 sloot de Vlaamse export in 2009 af met een verlies van 17,9%; de Vlaamse import moest 21,8% inleveren. Het is een schrale troost, maar zelfs met bijna 18% minder export presteerde Vlaanderen in 2009 nog beter dan verschillende van onze EU-handelspartners uit de top 10 van wereldexporteurs, namelijk Duitsland (-22%), Frankrijk (-21%), Nederland (-22%), het Verenigd Koninkrijk (-24%)

16|

WERELDWIJS-IN DE KIJKER

en Italië (-25%). Ook voor import was de terugval in Vlaanderen vergelijkbaar met de EU-concurrentie.

Vlaamse export wereldwijd bergaf in 2009 Dat een prominente exportregio als Vlaanderen in zwaar weer terecht zou komen, bleek al uit de eerste kwartaalcijfers van 2009. Een forse daling van de export (-21,2%) zette meteen de sombere toon. Ook de rest van het jaar bleven de uitvoerstatistieken dieprood kleuren: -24% in het tweede, -19,2% in het derde en -5,3% in het laatste kwartaal van 2009. Geografisch gezien is de terugval van de Vlaamse export in 2009 nagenoeg wereldwijd merkbaar. Toch ontsprongen enkele exportbestemmingen de negatieve cijferdans: China (+28,8%), Japan (+3,3%), Hongkong (+5,9%) en Taiwan (+27,6%).


Een sluitende verklaring voor die verrassende groeicijfers is er niet. Opvallend is wel dat de atypische exportgroei naar die landengroep werd gedragen door zeven exportsectoren, samen goed voor ongeveer 70% van het Vlaamse exportaanbod: chemie (+29%), farma (+24%), machines (+11%), voertuigen (+113%), kunststof (+12%), koper (+98%) en ten slotte diamant, die een exportgroei maakte van net geen 5%.

30% 24,1%

20% 9,8%

10% 0%

-2,5%

-10% -20%

Dat onze export naar deze landen in 2009 positieve cijfers opleverde, kan ook worden gelezen als een voorbode van de heropleving van de vraag in Azië.

12,7%

5,4%

-26,8%

-30%

apr/09

-23,4% -22,4%

mei

-20,5% -19,8%

jun

jul

aug

-17,5%

sep

-15,5%

okt

nov

dec

jan/10

feb

maa

Vlaamse uitvoer april 2009-maart 2010

2010: een hoopvol handelsjaar

(% maandverloop t.o.v. zelfde periode vorig jaar)

De wereldhandel heeft intussen een tweede adem gevonden. De maandcijfers van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) geven aan dat vanaf maart 2010 de handelsactiviteit zich voor het eerst herpakt in 70 handelsnaties. Samen genereren zij 90% van de wereldhandel. Na de forse inzinking van 12% vorig jaar zou volgens het WTO de wereldhandel 9,5% groei kunnen halen in 2010. In haar eerste-kwartaalcijfers voor 2010 citeert de organisatie alvast 25% toename van de wereldgoederenhandel tegenover het eerste kwartaal van 2009 (wereldexport: +27%, wereldimport: +24%).

Ook voor Vlaanderen? Volgens de kwartaalcijfers van Eurostat zette België tijdens het eerste trimester van 2010 een groei neer van 14% voor export en 12% voor import. Qua uitvoer doet ons land het daarmee niet slecht in vergelijking met EU-concurrenten Duitsland (+10%), Frankrijk (+8%), Italië (+6%), en nauwelijks minder goed dan Nederland en het VK, die beide hun export zagen toenemen met 15%. De Belgische export had al in december 2009 een voorzichtig herstel ingezet, maar pas in maart 2010 nam de uitvoer een heuse sprong voorwaarts (+25,4%). Vanaf februari 2010 hees ook de Vlaamse uitvoer zich uit het dal.

De aanzienlijke groei van de Vlaamse export tijdens het eerste kwartaal van 2010 is vooral te danken aan de hernemende verkoop aan het buitenland van diamant, minerale brandstoffen, chemie en kunststoffen; traditioneel de favoriete producten in het Vlaamse exportpakket. Een volgehouden exportherstel kon voorlopig nog niet doorzetten, omdat de export van vervoermaterieel en machines – goed voor 20% van de totale Vlaamse export – min of meer stabiliseerde. Verder viel in het eerste kwartaal van 2010 de export van machines en voertuigen in de hele EU met een vijfde terug. Vooral landen met een grote automobiel- en machinebouwindustrie zoals Duitsland, Frankrijk en Italië, krijgen rake klappen. Het Vlaamse uitvoerherstel in het eerste kwartaal van 2010 wordt duidelijk aangevuurd door de export buiten de EU, waar de sterkste groeicijfers worden genoteerd. China en India steken er bovenuit, met een verdubbeling van de Vlaamse export over het volledige productengamma. Duitsland

+7,4%

Frankrijk

+0,3% +14,9%

Nederland +19,4%

VS

+24,0%

VK Export

Import

30

+10,8%

Spanje

28 (x miljard EUR)

+12,1%

Italië

26

India

24

China

22

+124,8% +79,7% +15,1%

Polen

20

0

2

4

6

8

10

12

14

18 16

Top 10 Vlaamse exportbestemmingen

14

(jan-maa 2010, in miljard EUR en % variatie tov jan-maa 2009)

12 10 J F M A M J J A S O N D J F M A M J J A S O N D J F M 08 09 10

Vlaamse buitenlandse handel

MEER WETEN OVER DEZE CIJFERS?

(maandverloop)

Neem contact op met Christophe Verhaeghe op 02 504 88 54 of via kennisopbouw@fitagency.be. In maart 2010 steeg de maandgroei zelfs boven 20% uit. In het eerste kwartaal van 2010 steeg de Vlaamse uitvoer bijna 16%, terwijl aan de invoerzijde de toename 10% bedroeg. Dat is een pak beter dan tijdens het eerste kwartaal van crisisjaar 2009: toen kromp de export nog 21% en de invoer 19%.

WERELDWIJS-IN DE KIJKER

| 17


IN DE KIJKER

INTERNATIONALE SAMENWERKING OPENT ZEE VAN MOGELIJKHEDEN Nieuw EFRO-project uit de startblokken Onze vijf technologieattachés bouwen – elk vanuit hun locatie in China, India, de VS en Japan – aan een communicatielijn tussen de Vlaamse technologieclusters en hun lokale evenknieën. Zo kunnen ze rechtstreeks vraag en aanbod matchen, over de continenten heen. De Europese Commissie gaf groen licht voor dit nieuwe project dat gefinancierd wordt door het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO). “Osaka, 4 juni 2010. Dr. Ann Van Gysel, Managing Director van FlandersBio, en Masayo Tada, President & CEO van Dainippon Sumitomo Pharma en President van de Osaka Pharmaceutical Manufacturers Association bekrachtigen de ondertekening van de MoU tussen de twee topregio’s op gebied van biotech en farma.”

Vlaamse technologiebedrijven die hun producten naar andere landen in Europa willen exporteren, maar niet weten welke bedrijven geïnteresseerd zijn, kunnen een beroep doen op verschillende tools. Op het Enterprise Europe Network bijvoorbeeld, via de website www.enterprise-europe-network.ec.europa.eu, een initiatief van de Europese Commissie en het IWT.

En buiten Europa? Buiten Europa waren de Vlaamse technologiebedrijven tot voor kort aangewezen op hun eigen professionele contacten of op de netwerken van organisaties als Flanders Investment & Trade. Omgekeerd was het ook voor de niet-Europese bedrijven soms moeilijk de weg te vinden naar onze Vlaamse technologiebedrijven. Flanders Investment & Trade beschikt wel over technologieattachés die vele partijen met elkaar in contact brengen, maar om het grote potentieel nog beter aan te boren, ondernamen ze concrete stappen. Uitgangspunt van het nieuwe EFRO-project is dat de Vlaamse clusterorganisaties, zoals FlandersBio en DSP Valley, een uitstekend zicht hebben op het technologisch aanbod van hun leden. Aan de andere kant van de wereld zitten eveneens ingenieurs en specialisten in de lokale technologieclusters die de noden van hun leden goed kennen. De technologieattachés

18|

WERELDWIJS-IN DE KIJKER

willen beide partijen structureel samenbrengen, zodat een perfecte match kan worden gemaakt.

Veelbelovende start De eerste overeenkomsten, in de vorm van een Memorandum of Understanding (MoU), zijn binnen. Zo tekende FlandersBio een MoU met BioNewJersey (zie pagina 20) in de VS, en een met de Osaka Bio Cluster in Japan. Dat de eerste resultaten in de VS en Japan konden worden opgetekend, is geen verrassing. De VS is immers de grootste farmaceutische markt ter wereld, Japan komt tweede. New Jersey en Osaka behoren tot de farmaceutische topregio’s. Deze resultaten zijn uitstekend voor Vlaanderen, maar ook dat komt niet onverwacht. Op het vlak van biotechnologie speelt Vlaanderen immers – met tal van technologieparels – mee op wereldniveau.

MEER INFO? Neem contact op met Jan Van Den Einde via jan.vandeneinde@fitagency.be


IN DE KIJKER IMEC EN INTEL BOUWEN SAMEN SUPERCOMPUTER Op 8 juni openden Leuvense onderzoekscentrum imec, chipproducent Intel en de vijf Vlaamse universiteiten het ‘Flanders ExaScience Lab’ op de campus van imec. Hier zal de computer van de toekomst het licht zien, ettelijke keren sneller en krachtiger dan die van vandaag. In het onderzoekslaboratorium wordt de software ontwikkeld voor de Intel-gebaseerde exascale computers van de toekomst, duizendmaal krachtiger dan de huidige supercomputers. De exascale computers zullen tot een miljoen processorkernen tellen, waarop een miljard processen parallel kunnen draaien. De grootste uitdagingen in de ontwikkeling ervan zijn de energievoorziening, hitteafvoer en betrouwbaarheid.

Toepassingen Een eerste concrete toepassing is de simulatie van zonuitbarstingen of grote explosies in de atmosfeer van de zon. Die beschadigen electriciteitsnetwerken en pijpleidingen en verstoren de kwaliteit van draadloze communicatie. Om de effecten nauwkeurig te kunnen voorspellen en om deze fenomenen grondig te begrijpen, is exascale computerkracht nodig. De exascale computer zal dus complexe systemen simuleren, zoals het menselijk lichaam of het wereldklimaat. Zo kunnen we nieuwe remedies voor ziektes vinden of natuurrampen voorspellen.

VLAAMSE EN AMERIKAANSE BIOTECHNOLOGIESECTOR VERENIGEN ZICH FlandersBio, de Vlaamse sectororganisatie voor life sciences en biotechnologie, en de Amerikaanse biotechcluster Bio New Jersey (BioNJ) ondertekenden begin mei een samenwerkingpact. Beide organisaties willen hun activiteiten op elkaar afstemmen. New Jersey behoort tot de hoge regionen voor het aantal patenten, het aantal snelgroeiende biotechbedrijven en het aantal durfkapitaalinvesteringen in life sciences. Deze Amerikaanse staat telt 116 biotechbedrijven, die samen meer dan 6.000 mensen tewerkstellen. Dat kroont hen tot de vierde grootste biotechcluster van de VS.

Vlaanderen wordt gepromoot als een attractieve Europese hub voor life sciences. Bedrijven die de stap naar Europa overwegen, vinden immers in Vlaanderen vele troeven. Zo zijn de 136 Vlaamse life sciences bedrijven en onze stevige academische basis overtuigende argumenten voor Vlaanderens sleutelrol in internationale life sciences. Het succes van beursgenoteerde biotechbedrijven zoals ThromboGenics en Movetis, bevestigt dat.

Samen sterker Met dit samenwerkingspact willen FlandersBio en BioNJ de groei van life sciences en biotech een boost geven en bestendigen op lange termijn. Internationale zakenrelaties spelen een belangrijke rol. Via deze samenwerking krijgen Vlaamse bedrijven makkelijker toegang tot Amerikaanse investeerders en farmaceutische bedrijven, essentieel voor de verdere ontwikkeling en groei van vele Vlaamse biotechbedrijven.

De ondertekening vond plaats in Chicago tijdens BioUS, ‘s werelds grootste biotechbeurs waarop 15.322 biotechspelers uit 49 staten en 65 landen waren vertegenwoordigd. Ook verschillende Vlaamse biotechbedrijven waren er aanwezig.

WERELDWIJS-IN DE KIJKER

| 19


TERUGBLIK

BUSWORLD VOOR HET EERST IN RUSLAND Busworld streek eind juni voor het eerst neer in Rusland. De eer ging naar Nizhny Novgorod, 400 kilometer ten oosten van Moskou. In deze regio leven ongeveer 3,6 miljoen inwoners, waarvan er 1,5 miljoen in de stad Nizhny Novgorod wonen. Onder meer dankzij zijn ligging aan de oevers van de rivieren Volga en Oka, en het 16de-eeuwse Kremlin-fort, is de stad intussen uitgegroeid tot een populaire toeristische bestemming. Sinds 1971 vindt Busworld, de toonaangevende b2b-beurs voor touring- en autocars, om de twee jaar plaats in haar thuisstad Kortrijk. Tussendoor worden grote wereldsteden aangedaan, zoals São Paulo (Brazilië), Sjanghai (China), Istanbul (Turkije) en Mumbai (India). In Nizhny Novgorod viel de locatiekeuze op de Nizhny Novgorod Trade Fair, een van de grootste regionale beurssites van Rusland. Op een oppervlakte van 6.000 m2 – in- en outdoor – stelden 72 exposanten uit 13 verschillende landen 3 dagen lang hun producten tentoon. 2.870 geïnteresseerde professionelen bezochten deze editie van Busworld Nizhny Novgorod 2010. De feestelijke opening werd bijgewoond door hoogwaardigheidsbekleders uit Kortrijk en Nizhny Novgorod.

Onderhandelen met resultaat Op de beurs probeerde de International Road Transport Union (IRU) met zijn ‘Smart Move’-campagne te overtuigen dat het openbaar vervoer een uiterst efficiënt vervoersinstrument is. Maar de meeste bezoekers kwamen vooral om zaken te doen en om interessante contacten te ontmoeten. Met concrete resultaten tot gevolg. Onze Vlaamse Economische Vertegenwoordiger in Nizhny Novgorod, Andrey Emeliyanov, vertelt trots: “Er werden 349 zakelijke onderhandelingen gevoerd, die leidden tot 22 overeenkomsten en tot 18 ondertekende contracten. Maar vele deals worden pas achteraf beklonken, dus ongetwijfeld zullen de aantallen nog stijgen. Gezien de zeer specifieke nichesector waarop deze beurs is gericht, zijn dat uitstekende resultaten.”

20|

WERELDWIJS-TERUGBLIK

Andrey Emeliyanov, Vlaamse Economische Vertegenwoordiger Nizhny Novgorod: “Op Busworld werden 349 zakelijke onderhandelingen gevoerd. Die leidden – nu al – tot 22 overeenkomsten en tot 18 ondertekende contracten.”

ONZE AANWEZIGHEID TER PLAATSE Flanders Investment & Trade heeft een kantoor in Nizhny Novgorod, het derde grootste industriële en commerciele centrum van het Europese deel van Rusland. Hier zijn vooral machinebouw, metallurgie, energieproductie, voedselverwerking en petrochemie aanwezig. De regio huisvest onder meer Group GAZ, de grootste vrachtautofabrikant van het land. Als u meer informatie wil over businessopportuniteiten in de regio, neem dan contact op met uw provinciaal kantoor. U vindt alle contactgegevens op pagina 13.


TERUGBLIK

PRINSELIJKE MISSIE NAAR BRAZILIË BOEKT RESULTAAT Van 15 tot 21 mei bezochten 144 Belgische bedrijven Brazilië onder leiding van prins Filip. Onder hen bevonden zich 67 Vlaamse ondernemingen. Met een potentiële doelmarkt van bijna 200 miljoen inwoners en een achtste plaats als economische wereldmacht, biedt Brazilië enorme afzetmogelijkheden. De drie belangrijke zakencentra São Paulo, Rio de Janeiro en Belo Horizonte stonden op het programma.

Deze prinselijke missie kwam er op vraag van de bedrijfswereld. De interesse voor de BRIC-landen blijft immers groot. Bovendien heeft Brazilië de wereldwijde economische crisis goed doorstaan. In het eerste kwartaal van 2010 werd alweer een groei van 9% opgetekend. Met het gastheerschap van het WK voetbal in 2014 en van de Olympische Spelen in 2016 wordt de dynamiek er nog meer aangewakkerd. Mieke Pynnaert, Vlaamse Economische Vertegenwoordiger in São Paulo, en Catherine Van Ransbeeck, areamanager Latijns-Amerika & Afrika, vertellen hoe het programma van de missie tot stand kwam: “De deelnemers wilden er bestaande contacten bezoeken of nieuwe klanten ontmoeten. We groepeerden hen in sectoren zoals gezondheid, sporttechnologie, chemie, infrastructuur en transport. Voor elke cluster werden speciale seminaries of bedrijfsbezoeken georganiseerd. Daarnaast legde ons kantoor in São Paulo meer dan 300 individuele b2b-afspraken vast in de drie steden.”

São Paulo, startpunt van de missie São Paulo is het financiële, economische en sociale hart van Brazilië, zelfs van Zuid-Amerika. Burgemeester Gilberto Kassab ontving de Belgische delegatie en besprak de voorbereidingen in de stad voor het WK voetbal 2014. Dat evenement schept uitzonderlijke opportuniteiten op het vlak van bouw, beveiliging, drinkwater, sportkledij en stadionuitrusting, … Ook andere topics zoals sanering, openbaar vervoer, milieu, sociale programma’s en stedenbouw kwamen aan bod. Sectoren waarin ook Vlaamse ondernemers een rol kunnen spelen.

Op bezoek In São Paulo stonden enkele bijzondere bedrijfsbezoeken op het programma. Zo bezocht de delegatie ÚNICA, de Braziliaanse Federatie van Suikerrietindustrie en de grootste groepering van producenten van suiker, ethanol en bio-elektriciWERELDWIJS-TERUGBLIK

| 21


teit. België is immers vragende partij om Braziliaanse ethanol via onze havens in Europa te importeren. Er werd ook een bezoek gebracht aan de Companhia Siderúrgica Nacional (CSN), de grootste private staalproducent van Brazilië. CSN wil verder internationaliseren en België is een optie als locatie in Europa. Na een vergadering met CSN-voorzitter Benjamin Steinbruch en de directie, woonde de delegatie een informatiesessie bij, gevolgd door b2b-meetings. In de haven van Santos, de grootste haven van Zuid-Amerika, bezocht de delegatie het project van DEC, de milieudochter van de DEME-groep. DEC saneert er de haventerreinen die in de afgelopen jaren tot een illegaal stort waren verworden. In totaal gaat het om een oppervlakte van 45 hectare vervuilde gronden: 680.000 m³ huishoudelijk en industrieel afval moet worden gesaneerd. DEC staat niet alleen in voor de uitvoering, maar tekende ook het volledige concept uit.

Filip Goris, Regional Manager Asia & Latin America Recticel “Uit een groepszakenreis naar Brazilië met Flanders Investment & Trade vorig jaar bleek een grote interesse in onze producten: polyurethaanschuim voor uiteenlopende toepassingen. Tijdens deze prinselijke missie sloten we een overeenkomst met een Braziliaanse lingeriefabrikant om het schuim te leveren voor in de bh-productie. Als lid van de BSTC onderzochten we ook welke opportuniteiten bestonden voor onze sportartikelen tijdens het WK voetbal 2014 of de Olympische Spelen 2016. We fabriceren immers ook onderlagen voor kunstgras en allerhande sportmatten. Het is fijn te ervaren dat de BSTC een collectief is dat – over de individuele leden heen – uiterst gericht streeft naar een gemeenschappelijk doel. Zelden kwam ik zo’n drive tegen bij andere businessclubs.”

Belo Horizonte, de laatste halte Belo Horizonte telt 2,5 miljoen inwoners en is de hoofdstad van Minas Gerais, de op drie na grootste economie van Brazilië. Het is een industrieel groeicentrum én een gaststad van het WK voetbal 2014. De bedrijven die aangesloten zijn bij de BSTC, konden er verschillende ministers ontmoeten. De andere deelnemers werkten in Belo Horizonte een interessant b2b-programma af. Flanders Investment & Trade organiseerde er een investeringsseminarie om de Belgische biotechnologiesector op de Braziliaanse kaart te zetten. Meer dan 140 Braziliaanse biotechbedrijven, wetenschappers en universiteitsvertegenwoordigers luisterden aandachtig naar wat België te bieden heeft op dit vlak.

Tastbare resultaten tijdens de missie Enkele Vlaamse deelnemers hadden de voorbereidingsfase al achter de rug en tekenden tijdens de missie een contract of samenwerkingsakkoord in aanwezigheid van prins Filip. In vogelvlucht … •

Agfa Healthcare sloot een contract met de Fundação Instituto de Pesquisa e Estudo de Diagnóstico por Imagem (FIDI) om IT-oplossingen te leveren aan 25 ziekenhuizen in de staat São Paulo.

Rio de Janeiro, tweede grootste stad van Brazilië In Rio de Janeiro trokken de Belgische mediatechnologiebedrijven naar TV Globo, een van ’s werelds grootste televisiebedrijven. TV Globo-voorzitter Roberto Marinho leidde prins Filip rond in de studio’s. TV Globo werkt nu al samen met Belgische bedrijven als Alfacam, Barco, EVS en I-Movix. Ook de andere aanwezige bedrijven konden hun producten en diensten voorstellen. In 2016 zullen de Olympische Spelen plaatsvinden in Rio de Janeiro. Carlos Nuzman, voorzitter van het organisatiecomité van de Olympische Spelen Rio 2016, lichtte enthousiast zijn campagne toe. Daarbij wordt een samenwerking opgezet tussen de vicepresident Technologie van het organisatiecomité en de Belgian Sports Technology Club (BSTC), een initiatief van Agoria en het BOIC. Die samenwerking werd geformaliseerd door de ondertekening van een ‘letter of intent’. Carlos Nuzman liet in aanwezigheid van prins Filip ook weten dat verschillende Braziliaanse Olympische teams zullen gebruikmaken van de Belgische trainingsfaciliteiten tijdens de Olympische Spelen in Londen 2012.

22|

WERELDWIJS-TERUGBLIK

Luk Van Puymbroeck, zaakvoerder LVP-Stables “Voor ons was het een eerste bezoek aan Brazilië. Omdat we merkten dat de Braziliaanse interesse in Belgische paarden – en vooral in sportpaarden – groot is, was de tijd rijp om die stap te zetten. Via een contact uit het b2b-afsprakenprogramma van Flanders Investment & Trade zijn we in onderhandeling met een Braziliaanse partner om in oktober een veiling voor veulens in São Paulo te houden. Tijdens de missie leerden we het project SOS POA kennen, een initiatief van de BSTC. Dat wil geld inzamelen om een voetbalveld met bijhorende infrastructuur te bouwen in het SOS Kinderdorp van Poá, vlakbij São Paulo. De opbrengst van de verkoop van ons eerste veulen zal dan ook naar dit project gaan.”


• • •

Het Leuvense Waterleau zette een joint venture op met het Braziliaanse Haztec om samen te werken aan projecten in afvalverbranding met energierecuperatie en afvalwatertechnologie voor industriële en publieke markten. Ook het Havenbedrijf Antwerpen en APEC-Antwerp/Flanders Port Training ondertekenden met het federale Secretaria Especial de Portos da Presidência da República (SEP/PR) een samenwerkingsovereenkomst. De volgende twee jaar zal APEC-Antwerp/Flanders Port Training de Braziliaanse partners advies op maat geven voor de verdere uitbouw en modernisering van hun haveninfrastructuur en opleidingen voorzien voor de Brazilianen. Utinam, distributeur voor Zingametall in Brazilië, stelde het Braziliaanse EcoRenova aan voor de promotie en verkoop van de Zinga-technologie – totale corrosie-oplossingen voor de bescherming van oude en nieuwe staalconstructies – in Brazilië. Intussen zijn de eerste orders binnen voor de watermonitoringtoepassing van Applitek. Septentrio, gespecialiseerd in uiterst nauwkeurige satellietontvangers, sloot een contract met TV Globo. En FOS&S en Recticel tekenden hun eerste order in Brazilië.

Dimitri Huygen, Project Manager Belgian Sports Club Technology “Met de steun van Flanders Investment & Trade hebben we een conferentie georganiseerd in São Paulo. Met de ‘letter of intent’ die we hebben getekend met Carlos Nuzman, geeft de voorzitter van het organisatiecomité van de Olympische Spelen Rio 2016 aan dat ze gebruik zullen maken van de knowhow van de Belgische bedrijven en dat beide landen kennis zullen uitwisselen. Daarnaast ging Carlos Nuzman in op de uitnodiging van prins Filip om België te bezoeken. Ook in Belo Horizonte had Flanders Investment & Trade ervoor gezorgd dat we de hele dag de juiste bestuursmensen konden ontmoeten om onze projecten te bespreken.”

Matthias Cuypers, Junior Export Manager Latin America Orfit Industries “In São Paulo hebben we een seminarie georganiseerd met Agfa Healthcare en IBA. De steun van Flanders Investment & Trade was hierbij onmisbaar. We vonden het een mooie kans om met collega-bedrijven internationaal iets te ondernemen, dat gebeurt niet vaak. De opkomst was zeer goed en ook prinses Mathilde woonde het seminarie bij. We mochten meteen twee dagen later onze producten – thermoplastische materialen voor medische toepassingen – demonstreren in een ziekenhuis in São Paulo. Een ander Braziliaans contact dat we al langer hadden, heeft meteen een order geplaatst. We blikken dus tevreden terug.”

WERELDWIJS-TERUGBLIK

| 23


TERUGBLIK

CHINA MAAKT UITVOERIG KENNIS MET VLAANDEREN Op 17 mei trok een Vlaamse delegatie naar de Chinese handelsmetropool Sjanghai. Daarna kwamen Suzhou, Nanjing en Hangzhou aan de beurt. Tijdens deze tiendaagse missie onderzochten Vlaamse ondernemers er hun business-opportuniteiten. Ook Chinese ondernemers tastten er hun mogelijkheden af voor een Chinees-Vlaamse samenwerking. Uiteraard bezochten de deelnemers ook de wereldtentoonstelling in Sjanghai op 24 mei, uitgeroepen tot de Vlaamse dag.

Aan de missie namen 24 ondernemers uit 18 Vlaamse bedrijven deel. Ook de Vlaams-Chinese Kamer van Koophandel, Voka-Flanders’ Chamber of Commerce and Industry en POM West-Vlaanderen stuurden een afgevaardigde mee.

Werken aan guanxi Een belangrijk concept in China is ‘guanxi’: een netwerk van mensen die elkaar vertrouwen en informeren. Wie in China wil zakendoen, moet erover beschikken. In het eerste luik van de missie kon de Vlaamse delegatie guanxi opbouwen in Suzhou, een industriële stad waar meer internationale bedrijven zijn gevestigd dan in Sjanghai en Peking, en in Nanjing, het wetenschappelijke hart van China. Tijdens individuele b2b-afspraken stelden de deelnemers hun producten of diensten voor aan potentiële Chinese partners. Ook Vlaamse ondernemers die er al gevestigd zijn, getuigden over hun ervaringen op de Chinese markt.

Vlaamse dag in het Belgisch paviljoen op de wereldtentoonstelling Ter gelegenheid van de Vlaamse dag op 24 mei waren meerdere Vlaamse initatieven gepland. Zo nodigde minister-president

24|

WERELDWIJS-TERUGBLIK

Kris Peeters aan de vooravond van de Vlaamse dag de aanwezige Vlamingen en hun Chinese vrienden uit op het VlaamsChinese vriendschapsconcert, onder leiding van Dirk Brossé. Op de Vlaamse dag organiseerde Flanders Investment & Trade twee seminaries in het businesscentrum van het Belgisch paviljoen. Kris Peeters opende het investeringsseminarie. 170 Chinezen hoorden van Bert De Graeve, CEO Bekaert, Luk Van den hove, CEO imec, en astronaut Frank De Winne waarom investeren in de dynamische kenniseconomie Vlaanderen een goede zaak is. Chinese investeerder Chen Yao, vicepresident Shanghai Double Coin Holding Co., getuigde over zijn ervaringen in Vlaanderen. Het seminarie ‘Doing business in China’ boeide vele Vlaamse ondernemers. Drie specialisten en een praktijkgetuige beantwoordden prangende vragen over onder meer de juridische aspecten van het zakendoen in China. En Vlaanderen bleef aanwezig in Sjanghai. Op 25 mei startte de Vlaamse Milieu- en Energieweek, georganiseerd door het departement Leefmilieu, Natuur en Energie. De seminaries over milieu & gezondheid, afvalverwerking, waterzuivering en biodiversiteit werden druk bijgewoond.


Aanwezigheid in Belgische paviljoen is uitstekend visitekaartje

Gedelegeerd bestuurder Flanders Investment & Trade Koen Allaert en Guan Yong, General Manager Yankon, ondertekenden een samenwerkingsakkoord in aanwezigheid van Vlaams minister-president Kris Peeters.

In Sjanghai woonde Kris Peeters de ondertekening bij van het samenwerkingsakkoord tussen Flanders Investment & Trade en Yankon, de grootste Chinese speler in verlichting. Met deze overeenkomst geeft Yankon aan dat het zijn activiteiten in Vlaanderen verder zal uitbreiden; Flanders Investment & Trade zal dit ondersteunen. Daarna werkte onze missie een laatste afsprakenprogramma af in Hangzhou, terwijl Kris Peeters verder reisde naar Peking en Hongkong.

België wordt gesmaakt Het Belgische paviljoen op de wereldtentoonstelling van Sjanghai trekt meer dan 40.000 bezoekers per dag en is hiermee het zesde drukst bezochte paviljoen. Dagelijks wordt een omzet gerealiseerd tot 125.000 euro. Geen ander paviljoen doet beter! Vooral diamanten en chocolade brengen geld in het laatje, maar ook pralines, frieten, wafels, ijs en bier verleiden de bezoekers. België scoort soms ongepland goed. Op 13 juni, de Belgische dag in het Belgische paviljoen, werd in aanwezigheid van prins Filip een hymne uitgebracht, gecomponeerd door Jean-François Maljean. Kort na de release was het een van de drie meest gedownloade songs in China. Minder onverwacht is het succes van de Belgische gastronomie in China. Op maandag 27 september vindt in het Brusselse Tour & Taxis ‘Economy meets Gastronomy’ plaats. De 12 Belgische topchefs die in Sjanghai een sterrenmenu bereidden, zullen hierop aanwezig zijn. Ook vele captains of industry, honderd topchefs en – ter gelegenheid van het Belgische voorzitterschap van Europa – 27 ambassadeurs zijn uitgenodigd. Tijdens het discussieforum zullen onder meer baron Hugo Vandamme en Paul Gelders, directeur van GaultMillau, de rentabiliteit van gastronomie in België en de export van onze culinaire knowhow bespreken. Voor het diner, bereid onder leiding van Peter Goossens, zijn honderd tafels beschikbaar. Aan elke tafel zal een topchef aanschuiven.

WIL U GRAAG EEN TAFEL ... met een Belgische topchef op ‘Economy meets Gastronomy’? Voor inlichtingen en reservaties, kan u terecht op bbo@skynet.be

VOOR MEER INFO over het Belgische paviljoen en de wereldtentoonstelling in het algemeen, kan u terecht op www.shanghai2010.be en http://en.expo2010.cn

Ruim 150 Vlaamse bedrijven, instellingen en kenniscentra leverden een actieve bijdrage aan de wereldtentoonstelling Sjanghai 2010 als sponsor, partner of (co-) organisator van een seminarie. Onder meer de firma Dingens en het Greenbridge Wetenschapspark zagen hun aanwezigheid op de wereldtentoonstelling als een unieke opportuniteit.

Paul Dingens, zaakvoerder Dingens Barometers & Clocks “Toen in 2007 een Europese richtlijn het gebruik van kwik in barometers verbood, ontwikkelden we samen met het Innovatiecentrum Limburg, het IWT, de Universiteit Hasselt en Sirris, de ecologische barometer zonder kwik. In het Belgische paviljoen staan we in de wetenschapshoek naast Frank De Winne. Tijdens de Vlaamse missie van Flanders Investment & Trade kregen we zeven interessante b2b-contacten, waarvan er minstens drie concreet zullen worden. Bovendien mochten we op de Vlaamse dag ons product voorstellen in het businesscentrum en persoonlijk overhandigen aan Vlaams minister-president Kris Peeters. Al twee jaar proberen we de Chinese markt te bewerken, maar we voelden dat ze ons – een kleine kmo uit Limburg – niet serieus namen. Dat veranderde na de Vlaamse dag. De marktcredibiliteit die voortkomt uit een deelname aan de wereldtentoonstelling, is onbetaalbaar.”

An Meganck, PR & Communication Universiteit Gent Power-Link. “Het wetenschapspark Greenbridge huisvest de gelijknamige Greenbridge incubator, opgericht door de Universiteit Gent, POM West-Vlaanderen, de Katholieke Hogeschool Brugge-Oostende en AG Haven Oostende. Later kwam ook ADMB erbij. Het wetenschapspark richt zich naar startende en doorgroeiende ondernemingen met een bijzondere focus op cleantech en smarttech. Voor de wereldtentoonstelling startten we met het project ‘The Energy Box’. De box – een demonstrator – plaatst nieuwe technologieën inzake duurzame en hernieuwbare energie in de kijker. Onder leiding van Prof. Steven Van Dessel ontwierp de vakgroep Architectuur en Stedenbouw van de Universiteit Gent samen met Architectuurstudio Johan Verborgh de 3D-maquette van het ‘Huis van de Energie’. De maquette staat in het Belgische paviljoen om de hoek van de Chocolate Corner en we krijgen vele positieve reacties. Volgende maand zal Prof. Greet Van Eetvelde, CEO Greenbridge/ Director Power-Link, de maquette toelichten in Sjanghai. Dan start ook de bouw van de werkelijke Energy Box hier in het wetenschapspark.”

WERELDWIJS-TERUGBLIK

| 25


TERUGBLIK DE TURKSE TURBO

Onder leiding van Vlaams minister-president Kris Peeters organiseerden Flanders Investment & Trade en Flanders International Technical Agency een economische groepszakenreis naar Turkije. Van 7 tot 10 juni bezocht een Vlaamse delegatie Istanbul en Ankara, de twee belangrijkste economische polen van het snelgroeiende land. Drieëntwintig Vlaamse bedrijven scherpten er hun handelsrelaties aan.

Aantrekkingskracht en opportuniteiten De OESO voorspelt voor Turkije in de komende jaren een jaarlijkse economische groei van gemiddeld 6,7%, het hoogste cijfer van alle OESO-landen. Een indrukwekkend cijfer dat doet denken aan die van de BRIC-landen. Alleen ligt Turkije op amper drie uur vliegen van Vlaanderen. Daarom noemen velen het een ‘BRIC-land in de achtertuin’. Turkije heeft dan ook onschatbare troeven: een jonge en groeiende bevolking van ongeveer 72 miljoen inwoners, een toenemende harmonisering met de Europese regels met

26|

WERELDWIJS-TERUGBLIK

het oog op toetreding tot de EU, een stevige basis van zeer gedreven ondernemers met een industriële en technologische knowhow die veel Vlaamse ondernemers verrast, en een strategische locatie die kan dienen als bruggenhoofd naar het Midden-Oosten, de landen van de Kaspische regio en Centraal-Azië. Turkije behoort dan ook terecht tot één van de focuslanden van Flanders Investment & Trade: landen met veel potentieel tot samenwerking en investering, zowel naar als vanuit Vlaanderen.


Tijdens de missie Thematisch lag de klemtoon op drie sectoren: bouw & infrastructuur, milieutechnologie en logistiek. Sectoren waarin Vlaamse ondernemingen traditioneel sterk staan en die de volgende jaren sterk zullen groeien in Turkije. Zo gooit de Turkse bouwindustrie internationaal hoge ogen: in de top225 van ’s werelds grootste contractors staan maar liefst 31 Turkse bedrijven. Alleen China doet beter. Voor elke deelnemer verzorgden we een b2b-afsprakenprogramma op maat, bijgestaan door onze Turkse partners TOBB (de unie van Turkse Kamers van Koophandel en Beurzen), en de Foreign Economic Relations Board (DEIK). Grote spelers als Enka Insaat en Gama Holding, twee van de grootste contractors van Turkije, kwamen graag naar deze b2b-sessies. Dat bewijst de Turkse interesse om met Vlaamse ondernemers samen te werken. Kris Peeters volgde deels het zakenprogramma, maar had ook een eigen politiek programma af te werken. Hij opende de seminaries in Ankara en Istanbul en voerde gesprekken met de delegatie op evenementen als de boottocht op de Bosporus. Op zijn politieke agenda stonden verschillende bedrijfsbezoeken en afspraken met Turkse ministers en de Turkse president Abdullah Gül.

Perfecte timing Tijdens de seminaries kregen de deelnemers een grondig zicht op de grote infrastructuurwerken die Turkije plant in het wegennet, spoorwegen, havens en luchthavens. Ook de omvangrijke milieu-investeringen – 60 miljard euro – die het land moet doen om de lat gelijk te leggen met de EU kwamen aan bod. Vele grootschalige en dure projecten worden er opgezet, waarin enorme kansen schuilen voor Vlaamse ondernemers.

Filip De Bonte, zaakvoerder De Bonte International “Turkije is een van de dichtstbijzijnde groeimarkten en kent een grote dynamiek. Daarom wilden we er zelf zo veel mogelijk prospecteren en hebben we enkel het luik Ankara van de missie gevolgd. Tijdens het b2bafsprakenprogramma van Flanders Investment & Trade hebben we goede, interessante contacten gelegd. Een lokaal bedrijf zal nu voor ons een uitgebreidere marktstudie uitvoeren.”

Chris Steppe, Exportmanager Ecobeton Water Technologies “We zetten nog maar pas onze eerste exportstappen, dus we zijn vooral aan het aftasten. Turkije biedt voor onze nichemarkt – we zijn gespecialiseerd in individuele afvalwatersystemen – enorm veel potentieel. Voor de missie had ik enige reserves bij het individuele b2b-afsprakenprogramma. Onze producten zijn immers zeer specifiek en technisch, maar Flanders Investment & Trade had een uitstekend en gericht programma voor ons opgesteld. Ik was aangenaam verrast over de kwaliteit van de gesprekspartners. Het is nog te vroeg om al tastbare resultaten voor te leggen, maar de contacten waren veelbelovend.”

Tastbare resultaten Dankzij de zending maakten verschillende deelnemende bedrijven voor de eerste keer kennis met de Turkse markt. Anderen zitten al een stap verder. Zo heeft het Leuvense Best, specialist in sorteermachines, tijdens de missie aangekondigd dat het activiteiten gaat opstarten in Turkije die moeten uitmonden in een assemblage-eenheid ter plaatse. Het technologiefonds Hummingbird, dat reeds geïnvesteerd heeft in het Turkse IT-bedrijf Digitouch, maakte bekend dat het op nog een paar andere Turkse deals broedt. En het Gentse MIPS, softwareontwikkelaar voor klinische labo’s, heeft een akkoord om de Turkse markt te betreden via een lokale partner.

De Turkse president Gül ontvangt minister-president Peeters.

Ook in omgekeerde richting was er veel bijval. Na het investeringsseminarie ‘Invest in Flanders’, georganiseerd voor Turkse bedrijven en consultants, lieten enkele deelnemers verstaan dat Vlaanderen op hun shortlist stond als mogelijke locatie voor een investering in West-Europa. WERELDWIJS-TERUGBLIK

| 27


TERUGBLIK ‘FACT FINDING MISSION’ BIJ DEUTSCHE BAHN IN STUTTGART Op 25 mei organiseerde Flanders Investment & Trade een ontmoeting met Deutsche Bahn in Stuttgart. Dertien Vlaamse bedrijven uit de bouw- en engineeringsector namen deel aan deze ééndaagse ‘fact finding mission’. De Vlaamse delegatie vernam er rechtstreeks welke projecten op til staan bij de realisatie van het grootschalige hogesnelheidsspoortraject ‘Stuttgart 21’. ‘Stuttgart 21’ staat voor de realisatie en uitrusting van 63 spoorwegtunnels, 55 spoorbruggen en 4 nieuwe treinstations, waaronder de volledige ondergrondse ombouw van het station in Stuttgart. De algemene projectleider en twee van zijn directe medewerkers gingen in op een uitnodiging van Jan Offner, onze Vlaamse Economische Vertegenwoordiger in Stuttgart, om de geplande projecten voor te stellen aan de Vlaamse delegatie.

Groot potentieel Hoofddoel van deze dag was inzicht krijgen in de mogelijkheden voor onze Vlaamse bedrijven. Daarom was ook de algemene projectaankoopleider aanwezig. Hij schetste de

procedure die potentiële leveranciers moeten doorlopen. De vertegenwoordigers van Deutsche Bahn namen nadien ook de tijd om vragen te beantwoorden. Deutsche Bahn heeft er immers belang bij om de concurrentie voldoende te laten spelen bij de toewijzing van bouwwerken of bij de aankoop van materialen. Omdat de dossiers in het Duits moeten worden ingediend, komen de leveranciers nu vrijwel uitsluitend uit de Duitstalige landen. Maar door de goede talenkennis van Vlaamse bedrijven zou deze hindernis een belangrijk voordeel kunnen opleveren tegenover concurrenten uit andere, niet-Duitstalige landen.

HANDELSMISSIE ‘BOUW’ NAAR POLEN Van 10 tot 12 mei onderzocht een Vlaamse delegatie van bouwondernemingen of ze in Polen een meerwaarde kon betekenen. Deze missie was geen pionierswerk: de Vlaamse bouwsector is al jaren sterk aanwezig in Polen. Maar nu het land volledig wordt gemoderniseerd, met financiële steun van de EU en met de organisatie van het EK voetbal in 2012 als extra stimulans, komen extra opportuniteiten vrij.

nationaal stadion van Polen in Warschau, Strabag, Hochtief, Mostostal, Polaqua, Eiffage Mitex, Coplan, Polimex-Mostostal, … Zowel langs Vlaamse zijde als langs Poolse zijde waren de reacties heel positief.

Vlaamse ondernemers die nu hun eerste stappen in Polen zetten, zijn het meest gebaat bij contacten met ervaren partners en specialisten die concrete projecten in hun portefeuille hebben. Deze missie richtte zich dan ook op meetings met aannemers, distributeurs en architecten die hun strepen in de Poolse markt al hebben verdiend. Verder bezochten enkele deelnemers de beurs voor infrastructuurwerken Autostrada in Kielce.

Poolse spelers toonden interesse Op de individuele b2b-afspraken waren de aankoopdiensten van alle grote contractors van het land aanwezig: Alpine Bau GmbH – een van de hoofdcontractors voor de bouw van het

28|

WERELDWIJS-TERUGBLIK

De Vlaamse delegatie met op de achtergrond het nationaal stadion van Polen in aanbouw waar in 2012 het EK voetbal zal plaatsvinden.


GOED GEREGELD Etikettering voedingswaren Het etiket moet volgende gegevens bevatten: land van oorsprong, naam en adres van de producent, naam en adres van de Israëlische invoerder, inhoud en – in het geval van levensmiddelen – voedingswaarde, gewicht en volume in meeteenheden. De etikettering moet in het Hebreeuws worden vermeld, eventueel aangevuld met een Engelse vertaling in een kleiner lettertype.

Voor informatie over de etikettering- en verpakkingsstandaard Israeli Standard SI 1145: Department of Weights and Measures Ministry of Industry and Trade T +972 2 622 0601 - F +972 2 560 5994 Contact: timor.zarin@moit.gov.il

Go oed e Gerreg egel e d brengt gt m maa aand ndelijks een e sel elec e tie actuele vragen ac en rro ond handelsreglementer erin ng di die onze cel Reg egle leme mentering te behandelen kr krij ijg gt. We brengen u weetje es en tips en informeren u over handelsbelemmerende ma ha maat atre r gelen.

Opmerkelijke verbetering van de markttoegang Israël trad onlangs toe tot de OESO en boekte al enkele successen bij de implementatie van de EU-markttoegangstrategie:

ISRAËL Tijdelijke invoer Met een ATA-carnet kunnen handelsmonsters, tentoonstellingsmateriaal en beroepsuitrustingen tot één jaar vrij van invoerrechten worden ingevoerd. In België levert Voka – Kamer van Koophandel het ATA-carnet af. In Israël kunnen ook goederen onder borgstelling worden ingevoerd. Als deze goederen binnen de afgesproken periode – doorgaans één jaar – worden uitgevoerd, wordt de borg terugbetaald.

www.voka.be

• •

Een effectievere bescherming van het auteursrecht en octrooien, vooral voor farmaceutische producten. Plan van maart 2010 voor de invoering van een specifiek belastingsregime voor alcoholische dranken, overeenkomstig met de meeste EU-landen. Een grondige beleidshervorming voor vee- en vleesinvoer. Opheffing in januari 2010 van een verbod op de invoer van lanoline – vooral gebruikt in cosmetica – uit sommige EU-landen. Definitieve procedure tot registratie van dierlijke vaccins geproduceerd in de EU.

Vennootschapsrecht Het vennootschapsrecht in Israël heeft een modern kader en de vennootschapsvormen gelijken op de onze. Oprichtingsformaliteiten verlopen relatief snel: gemiddeld drie dagen.

Invoerrechten Invoerrechten in Israël worden berekend op de CIF-waarde van de goederen: de waarde van de goederen, inclusief verzekerings- en transportkosten. Israël heeft een handelsovereenkomst gesloten met de EU, waardoor industriële goederen en bepaalde landbouwgoederen van EU-oorsprong vermindering of vrijstelling van invoerrechten kunnen krijgen. Vanaf 6.000 euro moet een EUR1-certificaat en bewijs van rechtstreeks vervoer worden voorgelegd, voor zendingen van minder dan 6.000 euro volstaat een factuurverklaring. In België levert de douane het EUR-1 certificaat af.

Het volledige douanetarief van Israël, met inbegrip van de preferentiële invoerrechten naargelang het land van oorsprong, kan u raadplegen op de website van de ‘Israel Tax Authority’: http://www.finance.gov.il/customs/eng/mainpage.htm.

Israëlisch ministerie van Financiën: www.mof.gov.il Israëlisch investeringscentrum: www.investinisrael.gov.il Jerusalem Business Center: www.mati.org.il/eng PricewaterhouseCoopers: www.pwcglobal.com/il/eng/main/ home/index.html

Nieuwe belastingsovereenkomst Op 18 maart tekende België en Israël een nieuwe overeenkomst om dubbele belastingen te vermijden. Hiermee verhoogt het concurrentievermogen van Israëlische bedrijven in België. Tegelijkertijd creëert ze een kader voor aantrekkelijke belastingsvoorwaarden, zodat meer Belgische bedrijven worden aangemoedigd om in Israël te ondernemen.

www.israelgateway.com WERELDWIJS-GOED GEREGELD

| 29


AGENDA

CONTACTDAGEN Contactdagen Verenigd Koninkrijk en Ierland Verenigd Koninkrijk - Ben De Smit - Londen Verenigd Koninkrijk Cathy Grieve - Edinburgh Ierland - Dirk Smolders - Dublin Iedereen is aanwezig op: • 14 sep - Leuven - Voka KvK Leuven • 15 sep - Antwerpen - UNIZO Antwerpen

CATALOOGSTANDEN

2 tot 5 november 2010 28 tot 30 september 2010

Biotech Forum – Kopenhagen Biotech Forum is het grootste en belangrijkste event voor life sciences in Noord-Europa. Op onze gezamenlijke infostand met Awex kan u gratis uw brochures voorstellen. Stuur uiterlijk tegen 30 augustus 2010 uw productcatalogi (30-tal in het Engels) per koerier naar ons kantoor in Kopenhagen.

• 16 sep - Brugge - Voka KvK West-Vlaanderen • 21 sep - Sint-Niklaas - UNIZO Oost-Vlaanderen • 22 sep - Hasselt - UNIZO Limburg

Contacteer uw provinciaal kantoor

Inschrijven kan tot en met 30 augustus 2010 via www.flandersinvestmentandtrade.be

Francine Van den Borre, 02 504 87 47 of francine.vandenborre@fitagency.be

Leeuw van de Export en het netwerkevent Op 8 september is de Skyhall van Zaventem opnieuw het decor voor de uitreiking van de Leeuw van de Export en ons netwerkevent. Ook dit jaar bekroont Flanders Investment & Trade een Vlaams bedrijf dat internationaal bijzonder goed presteerde in 2009 met de Leeuw van de Export. Nadien kan ruimschoots worden nagekaart op het netwerkevent, met collegaondernemers en met het voltallige netwerk van Flanders Investment & Trade. Tijdens uw netwerkactiviteiten wordt u verwend met een walking dinner. Inschrijven kan tot en met 2 september 2010 via www.flandersinvestmentandtrade.be

Carl Destoop, 02 504 88 46 of

30|

WERELDWIJS-AGENDA

Midest – Parijs De jaarlijkse beurs Midest trekt gemiddeld 40.000 bezoekers. Het is een topevenement voor aankopers uit automotive, transport, ruimtevaart, telecommunicatie, mechanische constructie, energie, elektronica en elektriciteit. Inschrijven kan tot en met 18 augustus 2010 via www.flandersinvestmentandtrade.be

Gabor Becski, 02 504 87 02 of gabor.becski@fitagency.be

22 tot 26 januari 2011

NETWERKEVENT 8 september 2010

GROEPSSTANDEN

31 aug tot 2 sep 2010

SECUREX/IFSEC – Johannesburg SECUREX/IFSEC is dé Afrikaanse veiligheidsbeurs. Toon uw aanbod op onze stand via onze vertegenwoordiger in Zuid-Afrika. Hij stelt uw catalogi voor aan de bezoekers, zamelt handelsvoorstellen in en bezorgt deze – samen met andere feedback – achteraf aan u. Stuur vóór 14 augustus 2010 uw productinformatie (minstens een 30-tal exemplaren met telkens een zakenkaartje erbij gevoegd) naar ons kantoor in Johannesburg. Inschrijven kan tot 14 augustus 2010 via www. flandersinvestmentandtrade.be

Linda Huybrecht, 02 504 88 37 of linda.huybrecht@fitagency.be

SIRHA – Lyon Het ‘Salon International de la Restauration, de l’Hôtellerie et de l’Alimentation’, kortweg SIRHA, is een toonaangevende voedingsbeurs. Op de vorige editie in 2009 stonden meer dan 2.098 exposanten, 13 internationale paviljoenen en 10.000 chefs uit 136 landen, wat overeenkwam met 1.200 demonstraties per dag. 141.380 bezoekers, waarvan 11% internationaal, kwamen langs. Inschrijven kan tot en met 1 september 2010 via www.flandersinvestmentandtrade.be

Katty De Vos, 02 504 87 14 of katty.devos@fitagency.be


9 tot 11 maart 2011

Viv Asia – Bangkok Flanders Investment & Trade staat met een groepsstand op de tweejaarlijkse beurs Viv Asia. U kan voordelig gebruikmaken van de centrale ontvangstruimte. Het aanbod bestaat uit industriële voederverwerking en -uitrusting, ingrediënten en additieven voor voeder, dierenverzorging, uitrusting voor boerderijen en slachthuizen, verpakking en koeling voor vlees, … Inschrijven kan tot en met 15 september 2010 via www.flandersinvestmentandtrade.be

Hilda Debie, 02 504 88 51 of hilda.debie@fitagency.be

GROEPSZAKENREIZEN

9 tot 16 oktober 2010

Sectorale groepszakenreis China ‘Technologie voor financiële instellingen’ Levert u technologie en ondersteunende diensten aan financiële instellingen? Wil u uw kansen in het verre Oosten aftasten? Schrijf u dan in voor deze sectorale groepszakenreis naar China, georganiseerd door Flanders Investment & Trade en ABC. In zes dagen bezoeken we drie financiële centra: Hongkong, Peking en Sjanghai. Het intensieve programma bestaat uit b2b-afspraken, seminaries, netwerkactiviteiten en een bezoek aan de wereldtentoonstelling in Sjanghai. Ook de deelnemende leden van de Agoria Banking Club stellen hun bestaande netwerk voor aan de andere deelnemers. Inschrijven kan tot 15 augustus 2010 via www. flandersinvestmentandtrade.be

9 tot 13 oktober 2010

Multisectorale groepszakenreis naar Libië Libië, het vierde grootste land in Afrika, heeft een enorm economisch potentieel. De sterke olie- en gasindustrie zorgt voor stevige inkomsten, en het land vaart onder een nieuw economisch beleid. Hierin ligt de klemtoon op privatisering en bijhorende subsidies voor startende commerciële activiteiten. Bovendien heeft de financiële en economische crisis voorlopig geen vat op de Vlaamse afzet in Libië. Tijdens de eerste zes maanden van 2009 steeg de export immers met meer dan 36%. Voor 2010 werd een budget van 35 miljard euro uitgetrokken om Libië een totale make-over te geven. Zo komt financiële ruimte om te investeren in grote infrastructuurwerken en in de modernisering, vervanging en uitbreiding van infrastructuur en industriële uitrusting. Ook besteedt de overheid steeds meer aandacht aan de gezondheidszorg. Deze economische zakenreis is dan ook de uitgelezen kans om de Libische markt te (her) ontdekken. Bedrijven uit alle sectoren kunnen deelnemen, maar de focus voor deze zending ligt op Bouw, Voeding, Gezondheid & Farma en Energie (olie, gas en elektriciteit). Inschrijven kan nog tot en met 20 augustus via www.flandersinvestmentandtrade.be.

Erna Janssens, 02 504 88 10 of erna.janssens@fitagency.be

Michèle Surinx, 02 504 87 91 of michele.surinx@fitagency.be

18 tot 21 oktober 2010

Ontdek de zakelijke opportuniteiten van deze regio via een efficiënt, op maat geknipt b2bprogramma. Inschrijven kan tot 20 augustus via www.flandersinvestmentandtrade.be

Anke Vanderstappen, 02 504 88 24 of anke.vanderstappen@fitagency.be

15 tot 19 november

Multisectorale groepszakenreis Vietnam Ondanks de globale economische crisis presenteert Vietnam positieve groeicijfers. Voor 2010 en 2011 verwacht men respectievelijk 6,2% en 7%. De consumptievraag en de investeringen namen opmerkelijk toe in het afgelopen jaar en dat weerspiegelt zich in een verhoogd importcijfer. Jaarlijks blijft de koopkracht van de Vietnamezen aanzienlijk stijgen. Ontdek uw businessopportuniteiten in Ho Chi Minh City (HCMC) en in Hanoi. Inschrijven kan tot 17 september 2010 via www. flandersinvestmentandtrade.be

Sectorale handelsmissie logistiek en transport naar Sint-Petersburg Onder het voorzitterschap van Vlaams minister-president Kris Peeters organiseren we deze missie. Logistiek en transport zijn in volle ontwikkeling in Rusland. Verwacht wordt dat de markt van transportdiensten tegen 2012 met 35% zal groeien en dat de logistieke diensten tegen 2015 120 miljard dollar waard zullen zijn. Maar er is nog werk aan de winkel. De Russische overheid wil tegen 2020 tot 410 miljard dollar investeren. Inschrijven kan nog tot 8 september 2010 via www.flandersinvestmentandtrade.be

Evelien Staelens, 02 504 88 48 of evelien.staelens@fitagency.be

16 tot 27 oktober 2010

Multisectorale groepszakenreis Argentinië, Uruguay en Peru Verwacht wordt dat Latijns-Amerika zich snel zal herstellen na de crisis, vooral omdat de industriële voedings- en drankenindustrie er stevig standhield. Uruguay is strategisch goed gelegen en de Peruaanse economie komt weer op gang.

Arnout Geys, 02 504 87 96 of arnout.geys@fitagency.be

21 tot 24 november 2010

Prinselijke missie Oekraïne Oekraïne klimt opnieuw uit het economische dal. Dankzij een strategische ligging op de grens tussen Europa en Azië, een potentiële afzetmarkt van 46 miljoen inwoners, natuurlijke rijkdommen en een goed opgeleide bevolking heeft het land alvast belangrijke troeven om opnieuw te kunnen aanknopen met de groeicijfers van voor de crisis. Beloftevolle sectoren zijn milieu & hernieuwbare energie, agro-industrie, machines, infrastructuur en transport en logistiek. Ontdek tijdens deze prinselijke missie nieuwe opportuniteiten, leg contact met toekomstige zakenpartners of verstevig uw relatie met bestaande contacten. Inschrijven kan nog tot 8 september 2010 via www.flandersinvestmentandtrade.be.

Evelien Staelens, 02 504 88 48 of evelien.staelens@fitagency.be

WERELDWIJS-AGENDA

| 31


Al eens een leeuw in uw bedrijf gehaald?

8LWUHLNLQJYDQ GH/HHXZYDQ GH([SRUWRS KHWQHWZHUNHYHQW RSZRHQVGDJ 

vent be/netwerke entandtrade. tm es nv si er www.ямВand


Wereldwijs augustus 2010  

magazine internationaal ondernemen van Flanders Investment & Trade

Advertisement
Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you