Page 1

ფოტო:­ამირან­დოლიძე,­ნიკა­მდივანი

რედ ა ქ ტორი ს ს ვ ეტი

1

არ­ც­თუ­ისე­სა­ხარ­ბი­ე­ლო­დროს­მო­მი­წია­ჩვე­ნი­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­უ­ლი­ ჟურ­ნა­ლის,­ მწიგ­ნობ­რუ­ლად­ რომ­ ვთქვათ,­ ერ­თ­ჯე­რა­დი­ რე­დაქ­ტო­ რო­ბა­–­სულ­შე­მო­მე­ფან­ტ­ნენ­უახ­ლო­ე­სი­და­უძ­ვირ­ფა­სე­სი­კო­ლე­გე­ბი,­ რომ­ლებ­თან­ ერ­თად­ 1980­ წელს­ პა­ტი­ვი­ მხვდა­ ჩა­მოგ­ვე­ყა­ლი­ბე­ბი­ნა­ ქარ­თუ­ლი­ კი­ნომ­ცოდ­ნე­ო­ბის­ პირ­ვე­ლი­ სა­ხელ­მ­წი­ფო­ ორ­გა­ნო­ –­ კი­ ნოს­ სა­მეც­ნი­ე­რო­ ცენ­ტ­რი­ მა­შინ­დელ­ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­ შო­თა­ რუს­თა­ ვე­ლის­სა­ხე­ლო­ბის­თე­ატ­რა­ლურ­ინ­ს­ტი­ტუტ­ში­–­REQUIEM­AETERNAM­ DONA­EIS­(განსვენება­სა­მა­რა­დი­სო­მი­ა­ნი­ჭე­მათ). ამი­ტო­მაც­იყო,­რომ,­რო­ცა­ეს­მაც­დუ­ნე­ბე­ლი­წი­ნა­და­დე­ბა­შე­მომ­თა­ ვა­ზეს,­სუ­ლაც­არ­მი­ფიქ­რი­ა,­რო­გორც­იტყ­ვი­ან,­ბო­რო­ტად­გა­მო­მე­ყე­ ნე­ბი­ნა­თა­ნამ­დე­ბო­ბა­და­სა­კუ­თა­რი­სტა­ტი­ე­ბით­გა­და­მეტ­ვირ­თა­ჟურ­ ნა­ლი.­ ესაა­ მხო­ლოდ,­ უმალ­ გა­მახ­სენ­და­ ჩე­მი­ და­უ­ვიწყა­რი­ კო­ლე­გა­ –­ქალ­ბა­ტო­ნი­ოლ­ღა­თა­ბუ­კაშ­ვი­ლი­და­ის­პა­ტა­რა­წე­რი­ლი­შე­ვი­ტა­ნე­ წი­ნამ­დე­ბა­რე­ნომ­რის­მა­კეტ­ში,­რო­მე­ლიც­მას­გარ­დაც­ვა­ლე­ბის­თა­ნა­ ვე­ვუძღ­ვე­ნი.­რა­ვქნა,­ასე­მგო­ნი­ა,­რომ­ასე­თი­ხას­ხა­სა­პორ­ტ­რე­ტი­ქა­ ლი­სა­დე­და­მი­წის­ზურ­გ­ზე­ჯერ­არა­ვის­შე­უქ­მ­ნია­და­იგი­აუცი­ლებ­ლად­ უნ­და­ და­ბეჭ­დი­ლი­ყო­ სწო­რედ­ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ულ­ ჟურ­ნალ­ში,­ თო­ რემ­დღის­სი­ნათ­ლე­სუ­ლაც­არ­მოკ­ლე­ბია... ეს­სან­ტი­მენ­ტა­ლის­ტუ­რი­ინ­ტერ­მე­ცო­კი­არა­ა,­ჩე­მი­ასა­კის­ადა­მი­ა­ნი­ სათ­ვის­ესო­დენ­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი,­არა­მედ­მწა­რე­რე­ა­ლო­ბა­–­სულ­ ახ­ლა­ხან,­ სწო­რედ­ ამ­ ჟურ­ნა­ლის­ მზა­დე­ბის­ პე­რი­ოდ­ში,­ დავ­კარ­გე­ უახ­ლო­ე­სი­მე­გო­ბა­რი­და­კო­ლე­გა,­ქ­ნი­ნა­თია­ამი­რე­ჯი­ბი,­რო­მე­ლიც­ –­ერ­თა­დერ­თი­კი­ნომ­ცოდ­ნე­ე­ბი­დან­–­მარ­თ­ლაც­ხმა­ლა­მო­ღე­ბუ­ლი­ მი­ცავ­და­საბ­ჭო­თა­ეპო­ქის­უმ­ძი­მეს­იდე­ო­ლო­გი­ურ­ბრძო­ლებ­ში,­რა­ ზე­დაც,­მად­ლო­ბა­ღმერთს,­არა­ერ­თხელ­და­მი­წე­რია­წლე­ბის­წი­ნათ­ და,­ცხა­დი­ა,­მა­საც­წა­უ­კითხავს...­ ამას,­ამ­მძი­მე­დარ­ტყ­მას­ისიც­და­ე­მა­ტა,­რომ­ამე­რი­კა­ში­სულ­ახ­ ლა­ხან­ გარ­და­იც­ვა­ლა­ ბ­ნი­ ოთარ­ სე­ფი­აშ­ვი­ლი,­ ქარ­თუ­ლი­ ტე­ლე­ სივ­რ­ცის­ლე­გენ­და­რუ­ლი­„ილუზიონის“­ავ­ტო­რი­და­პი­რა­დად­ჩე­მი­ გზამ­კ­ვ­ლე­ვი­და­მას­წავ­ლე­ბე­ლი­კი­ნომ­ცოდ­ნე­ო­ბა­ში... იმე­დი­ა,­ მკითხ­ვე­ლი­ სწო­რად­ გა­ი­გებს­ ჩე­მი­ სუ­ლის­ მდუ­ღა­რე­ბას­ –­ სხვა­ თუ­ არა­ფე­რი,­ ესეც­ ხომ­ ცხოვ­რე­ბი­სე­უ­ლი­ გაკ­ვე­თი­ლი­ა.­ აკი­ ძვე­ლი­ ბერ­ძ­ნე­ბიც­ მი­იჩ­ნევ­დ­ნენ,­ რომ­ გარ­დაც­ვ­ლი­ლი­ ადა­მი­ა­ნის­ მი­მართ­სუ­ლაც­არ­იც­ვ­ლე­ბა­ჩვე­ნი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა... ამ­იმე­დით­ისე­ვუ­რე­დაქ­ტო­რე­ამ­ჟურ­ნალს,­რო­გორ­საც­ჩე­მი­ძვირ­ფა­ სი­კო­ლე­გე­ბი­სი­ა­მოვ­ნე­ბით­გა­ეც­ნო­ბოდ­ნენ­და­აი,­ვა­წერ­კი­დეც­ხელს.­

ცნო­­ბი­­ლი­ რუ­­სი­ ენათ­­მეც­­ნი­­ე­რი­ და­ ენ­­ციკ­­ლო­­ბე­­დის­­ ტი­ ვლა­­დი­­მირ­ და­­ლი­ ამ­­ბობ­­და:­ „აღმზდელი­ თვი­­თონ­ უნ­­და­ იყოს­ ისე­­თი,­ რო­­გო­­რიც­ მას­ სურს,­ რომ­ გა­­ზარ­­ დოს­ აღ­­საზ­­დე­­ლი“.­ 1991­ წლი­­დან­ მე­ და­ ბა­­ტო­­ნი­ გო­­გი­ ერ­­თად­მოვ­­დი­­ვართ.­არ­ვი­­ცი,­რა­გან­­გე­­ბას­მი­­ვა­­წე­­რო,­ რომ­ ჯა­­რი­­დან­ ახ­­ლად­ დაბ­­რუ­­ნე­­ბულ­ და­ იმე­­რე­­თი­­დან­ ჩა­­მო­­სულ­ ყმაწ­­ვილს­ კე­­თი­­ლი­ თვა­­ლით­ შე­­მომ­­ხე­­და­ და­ მის­ შემ­­დეგ­ გვერ­­დი­­დან­ არ­ მი­­შო­­რებს.­ აგერ­ ისე­ „გავთავხედდი“­ მას­­თან­ ერ­­თად­ რე­­დაქ­­ტო­­რო­­ბა­­საც­ კი­ გა­­მოვ­­კა­­რი­ ხე­­ლი­ და­ უმალ­ ის­ დრო­ გა­­მახ­­სენ­­და,­ თუ­ რო­­გორ­გა­­და­­მა­­წე­­რი­­ნა­სა­­დიპ­­ლო­­მო­ნაშ­­რო­­მი­სამ­­ჯერ­­ (­­მა­­შინ­კომ­­პი­­უ­ტე­­რი­უცხო­ხი­­ლი­იყო­და­ჯერ­იწე­­რე­­ბო­­ და,­შემ­­დეგ­კი­სა­­ბეჭდ­მან­­ქა­­ნა­­ზე­იკ­­რი­­ბე­­ბო­­და­მა­­სა­­ლა)­ მა­­ნამ,­ სა­­ნამ­ ყვე­­ლა­ მი­­სი­ ორ­­თოგ­­რა­­ფი­­უ­ლი,­ თუ­ ფაქ­­ ტობ­­რი­­ვი­ შე­­ნიშ­­ვ­ნა­ არ­ გა­­ვით­­ვა­­ლის­­წი­­ნე.­ მას­ შემ­­დეგ­ თით­­ქ­მის­ორი­ათე­­უ­ლი­წე­­ლი­გა­­ვი­­და,­მის­მოთხოვ­­ნებს­ გა­­მო­­საქ­­ვეყ­­ნე­­ბელ­ პუბ­­ლი­­კა­­ცი­­ებ­­ზე,­ იოტის­ ოდე­­ნიც­ კი­ არ­ მოკ­­ლე­­ბი­­ა.­ ვგო­­ნებ,­ ვლ.­ და­­ლის­ ზე­­მოხ­­სე­­ნე­­ბუ­­ლი­ შე­­გო­­ნე­­ბა­ ბ­ნ­ გო­­გი­­სათ­­ვის­ ზედ­­მე­­ტი­­ა,­ რად­­გა­­ნაც­ მას­ უშურ­­ვე­­ლად­ უნ­­და­ ყვე­­ლა­ მი­­სი­ აღ­­საზ­­დე­­ლი­ თა­­ვი­­სი­ საქ­­მის­ პრო­­ფე­­სი­­ო­ნა­­ლი­ იყოს­ იმ­­დე­­ნად,­ რომ­ თა­­ვად­ მა­­საც­კი­გა­­უს­­წ­როს,­მაგ­­რამ,­რო­­გორც­იტყ­­ვი­­ან,­ბე­­ბე­­რი­ ხა­­რის­რქაც­ხნავ­­სო,­ეს­ისე,­სტა­­ტის­­ტი­­კის­­თ­ვის­თო­­რემ,­ ღმერთს­შევ­­თხოვ­81­წლის­ასაკ­­ში­ისე­­თი­ენერ­­გია­და­ შე­­მარ­­თე­­ბა­მქონ­­დეს,­რო­­გო­­რიც­ბა­­ტონ­გო­­გის­აქვს.­ მად­­ლო­­ბა­ჟურ­­ნა­­ლის­მეს­­ვე­­უ­რებს,­ეს­გან­­ც­და­კვლავ­ რომ­ მარ­­გუ­­ნეს.­ ამ­­დე­­ნად,­ ისევ­ ­ ­ ბრძნუ­­ლი­ აზრს­ მო­­ ვიშ­­ვე­­ლი­­ებ.­ოდეს­­ღაც­დიდ­ფი­­ლო­­სო­­ფოსს,­ემა­­ნუ­­ელ­ კანტს­უთ­­ქ­ვამს:­„აღზრდა­არის­ხე­­ლოვ­­ნე­­ბა,­რომ­­ლის­ სრულ­­ყო­­ფა­ მრა­­ვალ­ თა­­ო­ბა­­ში­ მიმ­­დი­­ნა­­რე­­ობს“.­ მეც­ ამის­იმე­­დი­მაქვს...

>> გოგი დოლიძე

>> გიორგი ღვალაძე


2

სარჩე ვი

ყდაზე: კადრი ფილმიდან „სიმინდის კუნძული“ გამომცემელი: საქართველოს კინემატოგრაფიის ეროვნული ცენტრი აღმასრულებელი მენეჯერი: ნათია კანთელაძე მთავარი რედაქტორები: გოგი დოლიძე, გიორგი ღვალაძე არტ დირექტორი: მანანა არაბული კორექტორი: ნინო სვანიძე პრეპრესი: ალექს კახნიაშვილი ნომერზე მუშაობდნენ: გოგი დოლიძე, გიორგი ღვალაძე, დავით ჭიკაძე, თამუნა თავაძე, ზვიად დოლიძე, მარი კაპანაძე, ქეთი ბააკაშვილი, ნენო ქავთარაძე, ანუკა ლომიძე, ლელა ოჩიაური, ქეთევან ჯანელიძე, მანანა ლეკბორაშვილი, თინათინ ჩავლეიშვილი, არჩილ შუბაშვილი, მაგდა ანიკაშვილი, ქეთევან ტრაპაიძე, ნათია კოპალეიშვილი, ნიკა ჩიკვილაძე, დავით გუჯაბიძე, ნინო სანადირაძე, გიორგი ხარებავა, მაია ლევანიძე, ნანა თუთბერიძე, ნანა ჯანელიძე, ირაკლი მახარაძე.

[ 44 ]

თბილისის მეთხუთმეტე საერთაშორისო

4

რედაქცია ტელ.: +995 32 2 999200 ელ. ფოსტა: info@gnfc.ge ვებგვერდი: filmprint.ge

კინოფესტივალი „პრომეთე“

დაიბეჭდა “24 საათის”

ფერტივალი სესილი / ინტერვიუ

9

ქართული კინოკლასიკა უცხოეთში

12

CineDoc თბილისი 2014

16

ინტერვიუ არჩილ ხეთაგურთან

18

საერთაშორისო ფესტივალი „ოქროს თვალი“

20

ქართული კინოს ახალი პრიზები

22

ფესტივალი „ნიქოზი“

24

ინტერვიუ რონ დაიმონდთან

26

ინტერვიუ მარსელ ჟანთან

28

თავისუფალი კინოჩვენებები

30

წარმოება დღეს

33

„სიმინდის კუნძული“ რეცენზია

34

პირველი ქართულ-ქურთული კინოპროექტი „TORN“

38

რამ მოხდა ერთხელ ანატოლიაში

40

ჩემი კინო

43

საავტორო კინო ეროვნული კოლორიტით. თენგიზ აბულაძე

44

რელიგიური თემა კინოში

52

კინოზე, კანონზე, კადრებსა და კამერებზე

56

გამომცემლობაში; ტელ.: +995 32 2 409445 ჟურნალი გამოდის კულტურისა და ძეგლთა დაცვის სამინისტროს მხარდაჭერით.


3

[ 92 ]

[ 58 ] ფილმები, რომლებიც არ შექმნილა საქართველოში

58

კონფლიქტი რეალობასთან

68

ინდუსტრია და თანამედროვე ტექნოლოგიები

73

ხელით გადაღების თანამედროვე ტექნოლოგიები

74

მარკეტინგული ტექნოლოგიების როლი კინოწარმოებაში

78

ნახტომი აუდიოვიზუალური ტექნიკის განვითარებაში

82

თავისუფალი თემა

87

ვიდეოესთეტიკის ზეგავლენა კინოზე

88

კინოსთვის ერთად

91

გიორგი ბერიძის მოგონება „ერთი წვეთი...“

92

გიორგი ბერიძე

94

გამორჩეული ლერი სიხარულიძე

96

ლЯლЯ, ლЯლЯ, ლЯლოჩკა!

98

ახალი წიგნები

100


4

„promeTe“ Tbi li sis meTxuT me te sa er Ta So ri so ki no fes ti va li პირ­ვე­ლი­დან­შვი­დი­დე­კემ­ბ­რის­ჩათ­ ვ­ლით,­თბი­ლის­მა,­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ კი­ნო­ფეს­ტი­ვალს,­რო­მე­ლიც­ჩვენ­თ­ვის­ „პრომეთე“­ს­სა­ხე­ლით­არის­ცნო­ბი­ ლი,­უკ­ვე­მეთხუთ­მე­ტედ­უმას­პინ­ძ­ლა.­ ღო­ნის­ძი­ე­ბა­ტრა­დი­ცი­უ­ლად­წლის­ ბო­ლოს­გა­ი­მარ­თა­და­ფაქ­ტობ­რი­ვად­ შე­ა­ჯა­მა­2014­წლის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­ მომ­ხ­და­რი­მთა­ვა­რი­კი­ნო­მოვ­ლე­ნე­ბი.­ ფეს­ტი­ვა­ლის­პროგ­რა­მა­და­ხუნ­ძ­ლუ­ლი­ იყო­სხვა­დას­ხ­ვა­ქვეყ­ნის­მი­ერ­წარ­ მოდ­გე­ნი­ლი­ხა­რის­ხი­ა­ნი­კი­ნოპ­რო­ დუქ­ცი­ით.­ამ­წლე­ბის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­ თბი­ლი­სის­კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­მა­ექ­ვ­სა­ სამ­დე­რე­ჟი­სორს,­პრო­დი­უ­სერს,­მსა­ ხი­ობ­სა­და­კი­ნომ­ცოდ­ნეს­უმას­პინ­ძ­ლა.­ შე­სა­ბა­მი­სად,­მო­ა­ხერ­ხა­გამ­ხ­და­რი­ყო­ სივ­რ­ცე,­სა­დაც­კი­ნო­გურ­მა­ნე­ბი­ხა­რის­ ხი­ან­ფილ­მებს­ეც­ნო­ბი­ან.­თბი­ლი­სის­ სა­ერ­თა­შო­რი­სო­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის­ მთა­ვა­რი­პრინ­ცი­პი­იყო­თა­ნაბ­რად­ წარ­მო­ე­ჩი­ნა­ერთ­სივ­რ­ცე­ში,­რო­გორც­ აღი­ა­რე­ბუ­ლი­კი­ნოკ­ლა­სი­კა,­ასე­ვე­ ახა­ლი­სა­ხე­ე­ბი,­რაც­ერ­თი­კვი­რის­გან­ მავ­ლო­ბა­ში­და­ამ­ტ­კი­ცეს­ორ­გა­ნი­ზა­ტო­ რებ­მა.­კი­ნო­თე­ატ­რი­„ამირანი“­ის­ერთ­ დარ­ბაზ­ში­მა­ყუ­რე­ბე­ლი­თუ,­ან­დ­რეი­ კონ­ჩა­ლოვ­ს­კის­ფილმს­„ფოსტალიონ­ ან­დ­რეი­ტრი­აპი­ცი­ნის­თეთ­რი­ღა­მე­ე­ ბი“­ს­უყუ­რებ­და­და­ლე­გენ­და­რულ­რე­

ჟი­სორს­ხვდე­ბო­და,­მე­ო­რე­დარ­ბაზ­ში­ –­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­თე­ატ­რი­სა­და­კი­ნოს­ უნი­ვერ­სი­ტე­ტის,­2014­წლის­სა­უ­კე­თე­სო­ სტუ­დენ­ტურ­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ან­მხატ­ ვ­რულ­ფილ­მებს­უკ­რავ­და­ტაშს.­უნ­და­ აღი­ნიშ­ნოს­ისიც,­რომ­ფეს­ტი­ვალ­მა­ ტრა­დი­ცი­ულ­სექ­ცი­ებ­ში,­რო­გო­რიც­ იყო­„ევროპული­კი­ნოს­ფო­რუ­მი“,­ „ჰორიზონტები“,­„დამზადებულია­გერ­ მა­ნი­ა­ში“,­„დოკუმენტური­მსოფ­ლი­ო“,­ ბო­ლო­ორი­წლის­სა­უ­კე­თე­სო­კი­ნოპ­ რო­დუქ­ცი­ე­ბი­წარ­მოგ­ვიდ­გი­ნა.­ წლე­ვან­დელ­პროგ­რა­მა­ში­ერ­თი­გან­ სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­თე­მა­ტუ­რი­სექ­ცია­იყო,­ სა­ხელ­წო­დე­ბით­„მწვანე­ფე­რი“.­ზუს­ ტად­ეს­ფე­რი­დო­მი­ნი­რებ­და,­რო­გორც­ წლე­ვან­დე­ლი­ფეს­ტი­ვა­ლის­სიმ­ბო­ლო.­ ეს­გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბა­ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რებ­ მა­ქვე­ყა­ნა­ში­და­ზო­გა­დად­პლა­ნე­ტა­ზე­ არ­სე­ბულ,­ეკო­ლო­გი­უ­რი­ვი­თა­რე­ბი­სა­ და­კლი­მა­ტუ­რი­ცვლი­ლე­ბე­ბის­გა­მო­ მი­ი­ღეს.­ეს­ფეს­ტი­ვა­ლის­ერ­თ­გ­ვა­რი­ მო­წო­დე­ბა­იყო­ბუ­ნე­ბის­და­სა­ცა­ვად.­ სექ­ცი­ა­ში­წარ­მოდ­გე­ნილ­ფილ­მებ­ში,­ ადა­მი­ა­ნი­სა­და­გა­რე­მოს­ურ­თი­ერ­თო­ ბა­ზე­იყო­გა­მახ­ვი­ლე­ბუ­ლი­ყუ­რად­რე­ბა.­ ჩვე­ნე­ბე­ბის­გარ­და,­გა­რე­მოს­დაც­ ვით­მა­ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ებ­მა,­ფეს­ტი­ვა­ლის­ დროს­მათ­თან­თა­ნამ­შ­რომ­ლო­ბით­ გარ­კ­ვე­უ­ლი­აქ­ტი­ვო­ბე­ბი­გა­მარ­თეს,­

კი­ნო­თე­ატრ­„ამირანის“­ფო­ი­ე­ში.­ „ფესტივალის­სტრუქ­ტუ­რა­ფაქ­ტობ­რი­ ვად­ერ­თი­და­იგი­ვე­რჩე­ბა,­უბ­რა­ლოდ,­ ვცვლით­ხოლ­მე­თე­მას.­თე­მა­ტუ­რი­ ჩვე­ნე­ბე­ბის­სექ­ცი­აც­გვაქვს.­თე­მის­შეც­ ვ­ლა­იწ­ვევს­ფეს­ტი­ვა­ლის­გა­ფორ­მე­ბის­ შეც­ვ­ლა­საც.­მაგ.,­წელს­მწვა­ნე­ფე­რი­ გვქონ­და,­რო­მე­ლიც­ბუ­ნე­ბას­თან,­ეკო­ ლო­გი­ას­თან­ასო­ცირ­დე­ბა.­„თემატურ­ სექ­ცი­ა­ში“­ვაჩ­ვე­ნეთ­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­და­ მხატ­ვ­რუ­ლი­სუ­რა­თე­ბი,­თე­მა­ტი­კი­დან­ გა­მომ­დი­ნა­რე,­რო­მე­ლიც­თა­ვის­თა­ვად­ უკავ­შირ­დე­ბო­და­ქა­ლა­ქე­ბის­გამ­წ­ვა­ ნე­ბი­სა­და­ურ­ბა­ნი­ზა­ცი­ულ­სა­კითხებს.­ მინ­და­ავ­ღ­ნიშ­ნო­ასე­ვე,­რომ­ძა­ლი­ან­ გა­ა­მარ­თ­ლა­ჩვენ­მა­წა­მოწყე­ბულ­მა­ ინ­დუს­ტ­რი­ულ­მა­სე­რი­ამ,­რო­მე­ლიც­ და­მო­უ­კი­დებ­ლად­ფეს­ტი­ვა­ლის­ხარ­ ჯე­ბით­გან­ვა­ხორ­ცი­ე­ლეთ.­ძა­ლი­ან­ სა­ინ­ტე­რე­სო­ტრე­ნინ­გი­ჩა­უ­ტარ­დათ­ ახალ­გაზ­რ­და­რე­ჟი­სო­რებ­სა­და­პრო­ დი­უ­სე­რებს,­სა­დაც­მათ­ახა­ლი­უნა­რე­ ბი­შე­ი­ძი­ნეს.“­–­თბი­ლი­სის­სა­ერ­თა­შო­ რი­სო­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის­გე­ნე­რა­ლუ­რი­ დი­რექ­ტო­რი­–­გა­გა­ჩხე­ი­ძე. კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­მა­წელ­საც­დი­დი­ ყუ­რადღე­ბა­და­უთ­მო­ახალ­გაზ­რ­და­ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტე­ბის­კვა­ლი­ფი­კა­ცი­ ის­ამაღ­ლე­ბას,­პრო­ფე­სი­უ­ლი­კად­ რე­ბის­მომ­ზა­დე­ბას.­ამას­მოწ­მობ­და­


ფოტო:­გიგა­დვალიშვილი,­მირანდა­მასხარაშვილი,­ნინი­მანდარია,­ქეთი­ბააკაშვილი

ფ ეს ტი ვ ა ლი 5


6

„თბილისის­ინ­დუს­ტ­რი­უ­ლი­დღე­ე­ბი“­ს­ ციკ­ლიც,­რო­მე­ლიც­ამ­მიზ­ნით­შე­იქ­მ­ნა­ და­რო­მელ­შიც­სხვა­დას­ხ­ვა­მას­ტერ­კ­ ლა­სე­ბი,­ტრე­ნინ­გე­ბი,­კონ­ფე­რენ­ცი­ე­ბი­ და­პრე­ზენ­ტა­ცი­ე­ბი­იქ­ნა­გა­ერ­თი­ა­ნე­ ბუ­ლი.­მარ­თ­ლაც­რომ­სა­ინ­ტე­რე­სოდ­ ჩა­ი­ა­რა­ინ­დუს­ტ­რი­ულ­მა­ღო­ნის­ძი­ე­ბებ­ მა.­გა­ი­მარ­თა­„ფიჩინგის“­ტრე­ნინ­გი­ და­შემ­დეგ­„ფიჩინგის“­პრე­ზენ­ტა­ცი­ა,­ სა­დაც­ტრე­ნინ­გის­მო­ნა­წი­ლე­რე­ჟი­ სო­რებ­მა­და­პრო­დი­უ­სე­რებ­მა,­ათი­ ქარ­თუ­ლი­ფილ­მის­პრო­ექ­ტი­წა­რუდ­ გი­ნეს­ჟი­უ­რის.­გა­მარ­ჯ­ვე­ბულ­პრო­ექტს,­ ჯილ­დოს­სა­ხით,­გა­და­ე­ცა­3­ათა­სი­ ლა­რი,­რო­მე­ლიც­ქარ­თუ­ლი­ფილ­მის­ გან­ვი­თა­რე­ბის­ფონ­დ­მა­უზ­რუნ­ველ­ ყო.­სა­ინ­ტე­რე­სო­იყო­პრე­ზენ­ტა­ცი­ა:­ „აჭარის­კი­ნოს­გან­ვი­თა­რე­ბის­მხარ­ დამ­ჭე­რი­პროგ­რა­მა“,­ასე­ვე­პრზენ­ტა­ ცი­ა:­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­ფილ­მის­გა­და­ღე­ ბის­შე­სა­ხებ,­თუ­რო­გორ­და­ვაზღ­ვი­ოთ­ კი­ნო­წარ­მო­ე­ბა.­სე­მი­ნა­რი­B2B­Doc,­ რომ­ლის­მი­ზა­ნიც­არის,­ხე­ლი­შე­უწყოს­ პოს­ტ­საბ­ჭო­თა­ქვეყ­ნე­ბის­–­ბალ­ტი­ის­ ზღვი­დან,­შავ­ზღვამ­დე­კი­ნო­დო­ კუ­მენ­ტა­ლის­ტე­ბის­ინ­ტეგ­რა­ცი­ას,­ სკან­დი­ნა­ვი­ი­სა­და­ევ­რო­პის­ბა­ზარ­ზე.­ ინ­დუს­ტ­რი­უ­ლი­ღო­ნის­ძი­ე­ბე­ბის­ფარ­გ­ ლებ­ში­ასე­ვე­გა­ი­მარ­თა­კონ­ფე­რენ­ცი­ა:­ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­რე­გი­ო­ნა­ლუ­რი­კი­ნო­ თე­ატ­რე­ბის­ქსე­ლი.­კონ­ფე­რენ­ცი­ა­ზე­

თა­ვი­მო­ი­ყა­რა­„თავისუფალი­კი­ნოჩ­ ვე­ნე­ბე­ბის“­მო­ხა­ლი­სე­ებ­მა­და­მუ­ნი­ცი­ პა­ლი­ტე­ტე­ბის­წარ­მო­მად­გენ­ლებ­მა­ რე­გი­ო­ნე­ბი­დან.­კონ­ფე­რენ­ცი­ის­მი­ზა­ ნია­რე­გი­ო­ნა­ლუ­რი­კი­ნო­თე­ატ­რე­ბის­ ქსე­ლის­შექ­მ­ნა,­რო­გორც­ქარ­თუ­ლი­ კი­ნო­ბაზ­რის­აღორ­ძი­ნე­ბის­კენ­გა­დად­ გ­მუ­ლი­პირ­ვე­ლი­ნა­ბი­ჯი.­გო­რან­პას­ კა­ლე­ვიჩ­მა,­ერიკ­შპიტ­ცერ­­­მერ­ლინ­მა,­ ნა­უმ­კლე­ი­მან­მა,­რე­ზა­მირ­კა­რამ­მა,­ ალექ­სან­დ­რე­ეს­პი­გა­რეს­მა,­ზე­ი­ნეპ­ ოზ­ბა­თურ­ათა­კან­მა­და­პი­ტერ­ვე­ბერ­მა­ ფეს­ტი­ვა­ლის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­ჩა­ა­ტა­რეს­ მას­ტერ­კ­ლა­სე­ბი­კი­ნო­წარ­მო­ე­ბა­ში,­ ანი­მა­ცი­ა­ში,­სცე­ნა­რის­გან­ვი­თა­რე­ბა­სა­ თუ­რე­ჟი­სუ­რა­ში,­ასე­ვე­კი­ნომ­ცოდ­ნე­ო­ ბა­სა­და­ხმის­რე­ჟი­სუ­რა­ში. აპო­ლო:­კი­ნოს­მეხ­სი­ე­რე­ბა:­სექ­ცი­ის­ ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რებს­სჯე­რათ,­რომ­ფილ­ მე­ბის­გარ­და­კულ­ტუ­რუ­ლი­ღი­რე­ბუ­ლე­ ბა­იმ­ად­გი­ლებ­საც­აქვთ,­სა­დაც­კი­ნოს­ პრე­ზენ­ტა­ცია­ხდე­ბა.­კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი,­ ფილ­მებ­თან­ერ­თად,­ჩვე­ნი­კი­ნოს­ის­ ტო­რი­ის­გა­ნუ­ყო­ფელ­ნა­წილს­წარ­მო­ ად­გენს.­კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი­დან­თბი­ლისს­ ჯერ­კი­დევ­შე­მორ­ჩა­„აპოლო“,­რო­მე­ ლიც­1909­წლის­ნა­გე­ბო­ბა­ა,­თუმ­ცა­ის­ აღარ­ფუნ­ქც ­ ი­ო­ნი­რებს­რა­მიზ­ნის­თ­ ვი­საც­იქ­ნა­აგე­ბუ­ლი.­სექ­ცი­ის­მი­ზა­ნი­ ქარ­თუ­ლი­და­უცხო­უ­რი­კი­ნოს­მეხ­სი­ე­ რე­ბი­დან­იმ­სუ­რა­თე­ბის­გა­ცოცხ­ლე­ბა­

გახ­ლ­დათ,­რომ­ლე­ბიც­მა­ყუ­რებ­ლის­თ­ ვის­ნაკ­ლე­ბად­ხელ­მი­საწ­ვ­დო­მი­ა. კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის­ტრა­დი­ცი­ულ­ მა­ყუ­რე­ბელს­და­მა­თაც,­ვინც­პირ­ვე­ ლად­და­ეს­წ­რო­ღო­ნის­ძი­ე­ბას,­მი­ე­ცათ­ უნი­კა­ლუ­რი­სა­შუ­ა­ლე­ბა,­ფილ­მის­ ჩვე­ნე­ბის­შემ­დეგ,­კითხ­ვა­­პა­სუ­ხის­რე­ ჟიმ­ში­გა­სა­უბ­რე­ბოდ­ნენ­რე­ჟი­სო­რებს,­ მსა­ხი­ო­ბებს,­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­ჯგუ­ფის­ სხვა­წევ­რებს,­რომ­ლე­ბიც­სპე­ცი­ა­ლუ­ რად­მა­ყუ­რე­ბელ­თან­შე­სახ­ვედ­რად­ ჩა­მო­ვიდ­ნენ­თბი­ლის­ში.­კი­ნო­ფეს­ტი­ ვალს­წელს­ოთხ­მო­ცამ­დე­უცხო­ე­ლი­ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტი­სტუმ­რობ­და. სპე­ცი­ა­ლუ­რი­ჩვე­ნე­ბე­ბის­ფარ­გ­ლებ­ ში,­ნაჩ­ვე­ნე­ბი­იქ­ნა­ჯი­ვან­ავე­ტი­სი­ა­ნის­ ფილ­მი­„თევანიკი“,­რო­მელ­მაც­პრო­ექ­ ტი­„კინოექსპრესი“­და­ხუ­რა.­პრო­ექ­ტი­ კი­ნო­ექ­ს­პ­რე­სი­სომ­ხე­თი­­სა­ქარ­თ­ვე­ლო,­ ჰა­ინ­რიხ­ბი­ო­ლის­ფონ­დი­სა­და­სომ­ხე­ თი­სა­და­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­კულ­ტუ­რის­სა­ მი­ნის­ტ­რო­ე­ბის­დახ­მა­რე­ბით­გან­ხორ­ცი­ ელ­და­შე­მოდ­გო­მა­ზე.­კი­ნო­ექ­ს­პ­რეს­მა­ ორი­მე­ზო­ბე­ლი­ქვეყ­ნის­საზღ­ვ­რის­პი­რა­ რე­გი­ო­ნებ­ში­იმოგ­ზა­უ­რა­და­ად­გი­ლობ­ რივ­მა­ყუ­რე­ბელს­ექ­ვ­სი­მხატ­ვ­რუ­ლი­ ფილ­მი­წა­რუდ­გი­ნა.­კი­ნო­ექ­ს­პ­რე­სი­ოთხ­ დე­კემ­ბერს­თბი­ლი­სის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­„პრომეთე“­ს­ბა­ქან­ზე­ შე­მო­ვი­და­და­გა­ჩერ­და. თე­მა­ტუ­რი­მრა­ვალ­ფე­როვ­ნე­ბით­გა­


ფოტო:­გიგა­დვალიშვილი,­მირანდა­მასხარაშვილი,­ნინი­მანდარია,­ქეთი­ბააკაშვილი

ფ ეს ტი ვ ა ლი

მო­ირ­ჩე­ო­და­„ევროპული­კი­ნოს­ფო­რუ­ მი“.­აქ­ფილ­მე­ბი­ევ­რო­პის­თით­ქ­მის­ყვე­ ლა­რე­გი­ო­ნი­დან­იყო­წარ­მოდ­გე­ნი­ლი,­ სკან­დი­ნა­ვი­ი­დან­დაწყე­ბუ­ლი,­სამ­ხ­რეთ­ კავ­კა­სი­ით­დამ­თავ­რე­ბუ­ლი.­რო­გორც­ ზე­ვით­ავ­ღ­ნიშ­ნე,­აღი­ა­რე­ბუ­ლი­დი­დოს­ ტა­ტე­ბის­გვერ­დით­არა­ერ­თი­დამ­წყე­ბი­ და­ნაკ­ლე­ბად­ცნო­ბი­ლი­რე­ჟი­სო­რის­ გვა­რი­შეგ­ვ­ხ­ვ­და.­პროგ­რა­მის­მთა­ვა­რი­ ღერ­ძი­კი­იყო­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­კონ­კურ­ სი,­რო­მელ­შიც­ევ­რო­პე­ლი­რე­ჟი­სო­რე­ ბის­ათი­პირ­ვე­ლი­მხატ­ვ­რუ­ლი­ფილ­მი­ იღებ­და­მო­ნა­წი­ლე­ო­ბას:­(უნდა­აღი­ნიშ­ ნოს­ის­ფაქ­ტი,­რომ­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ კონ­კურ­ს­ზე­ორი­ქარ­თუ­ლი­ფილ­მი­ არას­დ­როს­ყო­ფი­ლა)... „დამალობანა“­(დიდი­ბრი­ტა­ნე­თი)­–­ რეჟ.­ჯო­ა­ნა­კო­უტ­სი; „რა­მქვი­ა?“­(რუსეთი)­–­ ნი­გი­ნა­სა­ი­ფუ­ლა­ე­ვა; „კრედიტის­ლი­მი­ტი“­(საქართველო/ საფრანგეთი/გერმანია)­–­ ნუ­ცა­ალექ­სი­­მეს­ხიშ­ვი­ლი; „მე­ვარ­ბე­სო“­(საქართველო)­–­ ლა­შა­ცქვი­ტი­ნი­ძე; „მოდრისი“­(ლატვია/გერმანია/ საბერძნეთი)­–­იურის­კურ­სი­ე­ტი­სი; „PARTY­GIRL”­(საფრანგეთი)­–­ მა­რი­ამა­შუ­კე­ლი,­კლერ­ბურ­გე­რი,­ სა­მუ­ელ­თა­ი­სი; „ტომი“­(უკრაინა/ნიდერლანდები)­–­

მი­როს­ლავ­სლა­ბოშ­პიც­კი; „ბარბაროსები“­(სერბეთი/ მონტენეგრო/სლოვენია)­–­ივან­იკი­ჩი; „ვიქტორია“­(ბულგარეთი/რუმინეთი)­–­ მაია­ვიტ­კო­ვა; „იისფერი“­(ბელგია/ნიდერლანდები)­–­ ბას­დე­ვო­სი. „მთავარი­რაც­არის­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ ფის­ტ­ში,­ეს­არის­ფილ­მი,­რო­მელ­ზეც­ მუ­შა­ობს­ავ­ტო­რი.­სწო­რედ­,­რომ­ სა­ავ­ტო­რო­ფილ­მებს­ვაჩ­ვე­ნებთ­ უკ­ვე­მეთხუთ­მე­ტე­წე­ლი­ა.­თა­ვი­დან­ ვე­გვქონ­და­ორი­ენ­ტა­ცია­ევ­რო­პულ­ კი­ნოპ­რო­დუქ­ცი­ა­ზე,­ჩვე­ნი­სა­ერ­თა­შო­ რი­სო­კონ­კურ­სიც­ამას­მოწ­მობს.­ათი­ ფილ­მი,­ათი­პირ­ვე­ლი­ნა­წარ­მო­ე­ბი.­ უნ­და­ავ­ღ­ნიშ­ნო,­რომ­წელს­ძა­ლი­ან­ სა­ინ­ტე­რე­სო­ჟი­უ­რი­გვყავ­და.­მარ­კო­ მი­უ­ლე­რი­ძა­ლი­ან­ცნო­ბი­ლი­პი­როვ­ ნე­ბა­მთელ­მსოფ­ლი­ო­ში,­ნო­ვა­ტო­რი,­ მას­ქონ­და­ალ­ღო­შე­ერ­ჩია­ახა­ლი­ რე­ჟი­სო­რე­ბი,­ფილ­მე­ბი,­ამი­ტომ­იყო­ ყო­ველ­თ­ვის­სა­ინ­ტე­რე­სო­პროგ­რა­მა,­ რო­მელ­საც­ის­აკე­თებ­და­ლო­კარ­ნოს,­ რო­ტერ­და­მის­თუ­ვე­ნე­ცი­ის­კი­ნო­ფეს­ ტი­ვა­ლებ­ზე.­ეს­ჩვე­ნი­ფეს­ტი­ვა­ლის­ გან­ვი­თა­რე­ბა­ზე­მეტყ­ვე­ლებს!“­–­კი­ნო­ ფეს­ტი­ვა­ლის­გე­ნე­რა­ლუ­რი­დი­რექ­ტო­ რი­–­გა­გა­ჩხე­ი­ძე. მარ­თ­ლაც­რომ­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი­ და­სა­ინ­ტე­რე­სო­პი­როვ­ნე­ბე­ბით­იყო­

7

და­კომ­პ­ლექ­ტე­ბუ­ლი­წლე­ვან­დე­ლი­ სა­ერ­თა­შო­რი­სო­კონ­კურ­სის­ჟი­უ­რი:­ მარ­კო­მი­უ­ლე­რი­­­კი­ნოკ­რი­ტი­კო­სი­და­ კი­ნოს­ის­ტო­რი­კო­სი;­ნა­ნა­ექ­ვ­თი­მიშ­ვი­ ლი­–­სცე­ნა­რის­ტი­და­რე­ჟი­სო­რი;­პი­ ტერ­ვე­ბე­რი­–­ბრი­ტა­ნე­ლი­რე­ჟი­სო­რი,­ თე­ატ­რი­სა­და­კი­ნოს­მსა­ხი­ო­ბი. ფეს­ტი­ვალ­ზე­სი­ახ­ლეს­წარ­მო­ად­გენ­ და­ცალ­კე­გა­მო­ყო­ფი­ლი­„ეროვნული­ კონ­კურ­სი“,­რო­მელ­შიც­ოთხი­კა­ტე­გო­ რია­იყო:­ჯილ­დო­მა­მა­კა­ცის­რო­ლის­ სა­უ­კე­თე­სო­შეს­რუ­ლე­ბის­თ­ვის,­ქა­ლის­ რო­ლის­სა­უ­კე­თე­სო­შეს­რუ­ლე­ბის­თ­ ვის,­სა­უ­კე­თე­სო­რე­ჟი­სუ­რა­და­2014­ წლის­სა­უ­კე­თე­სო­ქარ­თუ­ლი­ფილ­მი.­ კონ­კურ­ს­ში­შვი­დი­სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­ ქარ­თუ­ლი­მხატ­ვ­რუ­ლი­ფილ­მი­იღებ­და­ მო­ნა­წი­ლე­ო­ბას. „ჩემი­საბ­ნის­ნა­კე­ცი“­–­ რეჟ.­ზა­ზა­რუ­სა­ძე; „ძმა“­–­თე­ო­ნა­მღვდე­ლა­ძე,­ თი­ე­რი­გრე­ნა­დე; „კრედიტის­ლი­მი­ტი“­–­ ნუ­ცა­ალექ­სი­­მეს­ხიშ­ვი­ლი; „მე­ვარ­ბე­სო“­–­ლა­შა­ცქვი­ტი­ნი­ძე; „პატარძლები“­–­ თი­ნა­თინ­ყაჯ­რიშ­ვი­ლი; „სიმინდის­კუნ­ძუ­ლი“­–­ გი­ორ­გი­ოვაშ­ვი­ლი; „ცხრა­მთას­იქით“­–­ ლე­ვან­თუთ­ბე­რი­ძე.


8

„სიახლე­იყო­ის,­რომ­გა­ვა­ფარ­თო­ ვეთ­ქარ­თუ­ლი­პა­ნო­რა­მა­და­წელს­ და­ვა­ფუძ­ნეთ­სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­­ ­ქარ­თუ­ლი­ფილ­მე­ბის­ეროვ­ნუ­ლი­კონ­ კურ­სი.­ამ­ჟა­მად­ოთხი­ნო­მი­ნა­ცია­იყო,­ მაგ­რამ­ძა­ლი­ან­გვინ­და­მო­მა­ვალ­ში­ ნო­მი­ნა­ცი­ე­ბის­რიცხ­ვი­გავ­ზარ­დოთ.­ ჩვე­ნი­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტე­ბი­არ­ც­თუ­ გა­ნე­ბივ­რე­ბუ­ლე­ბი­არი­ან­ამ­მხრივ,­ ამი­ტომ­მა­თი­სა­მუ­შა­ოს­­­შე­მოქ­მე­დე­ბის­ სა­თა­ნა­დოდ­და­ფა­სე­ბა­ძა­ლი­ან­მნიშ­ვ­ ნე­ლო­ვა­ნი­იქ­ნე­ბა,­რო­გორც­მათ­თ­ვის,­ ასე­ვე­ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­გან­ვი­თა­რე­ბი­ სათ­ვის.“­–­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის­გე­ნე­რა­ ლუ­რი­დი­რექ­ტო­რი­–­გა­გა­ჩხე­ი­ძე. ქარ­თუ­ლი­ფილ­მე­ბის­კონ­კურ­სის­ ჟი­უ­რი­ში­იყ­ვ­ნენ:­ერი­კა­გრე­გო­რი­–­ კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბის­ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რი­ და­კო­ორ­დი­ნა­ტო­რი;­ნა­უმ­კლე­ი­მა­ნი­ –­კი­ნომ­ცოდ­ნე­და­კი­ნოს­ის­ტო­რი­კო­სი;­ ულ­რიხ­გრე­გო­რი­–­კი­ნო­ის­ტო­რი­კო­სი­ და­კი­ნოკ­რი­ტი­კო­სი. პირ­ვე­ლად­და­ხურ­ვის­ცე­რე­მო­ნი­ ალ­ზე­და­სა­ჯილ­დო­ვებ­ლად­სცე­ნა­ზე­ ავიდ­ნენ­ეროვ­ნუ­ლი­კონ­კურ­სის­ჟი­უ­

რის­წევ­რე­ბი,­რომ­ლებ­მაც­„პრომეთე“­ გა­დას­ცეს: ქა­ლის­რო­ლის­სა­უ­კე­თე­სო­ შეს­რუ­ლე­ბის­თ­ვის­–­მა­რი­კი­ტი­ას­ („პატარძლები“); კა­ცის­რო­ლის­სა­უ­კე­თე­სო­შეს­რუ­ლე­ ბის­თ­ვის­–­ილი­ას­სალ­მანს­ („სიმინდის­კუნ­ძუ­ლი“); სა­უ­კე­თე­სო­რე­ჟი­სუ­რი­სათ­ვის­–­ ნუ­ცა­ალექ­სი­­მეს­ხიშ­ვილს­ („კრედიტის­ლი­მი­ტი“); ხო­ლო­სა­უ­კე­თე­სო­ქარ­თუ­ლი­ფილ­მის­ ტი­ტუ­ლი­და­ბერ­ლი­ნა­ლეს­კი­ნო­ფეს­ ტი­ვა­ლის­საგ­ზუ­რი­–­ლა­შა­ცქვი­ტი­ნი­ძის­ ფილ­მ­მა­(„მე­ვარ­ბე­სო“)­მო­ი­პო­ვა.­ქარ­ თუ­ლი­პა­ნო­რა­მის­წარ­მ­დ­გენ­სპონ­სორ­ „ფაშა­ბან­კის­გან“,­რე­ჟი­სორ­მა­ბერ­ლინ­ ში­გა­სამ­გ­ზავ­რე­ბე­ლი­ორი­ბი­ლე­თი­ მი­ი­ღო­სა­ჩუქ­რად.­არც­ამ­კონ­კურ­სის­ ჟი­უ­რის­წევ­რე­ბი­დარ­ჩე­ნი­ლან­უყუ­ რადღე­ბოდ:­ერი­კა­და­ულ­რიხ­გრე­გო­ რე­ბი,­კულ­ტუ­რი­სა­და­ძეგ­ლ­თა­დაც­ვის­ მი­ნის­ტ­რის­მო­ად­გი­ლე­მა­ნა­ნა­ბე­რი­კაშ­ ვილ­მა,­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­პრე­ზი­დენ­ტის­ გან­კარ­გუ­ლე­ბით,­ფეს­ტი­ვა­ლის­გან­ვი­

თა­რე­ბა­ში­შე­ტა­ნი­ლი­წვლი­ლის­თ­ვის,­ ღირ­სე­ბის­ორ­დე­ნით­და­ა­ჯილ­დო­ვა. რაც­შე­ე­ხე­ბა­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­კონ­ კურსს: ვერ­ცხ­ლის­„პრომეთე“­სა­უ­კე­თე­სო­ რე­ჟი­სუ­რი­სათ­ვის­გა­და­ე­ცა­იურის­კურ­ სი­ე­ტესს­(„მოდრისი“),­ხო­ლო­ოქ­როს­ „პრომეთე“­აიღო­ფილ­მ­მა­„ტომი“­ (რეჟ.­მი­როს­ლავ­სლა­ბოშ­პიც­კი).­ამ­ ფილმს­აგ­რეთ­ვე­წი­ლად­ხვდა­სერ­გო­ ფა­რა­ჯა­ნო­ვის­პრი­ზი­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­ პო­ე­ტუ­რი­ხედ­ვი­სათ­ვის. ფეს­ტი­ვა­ლი­გახ­ს­ნა­მოჰ­სენ­მახ­მალ­ ბა­ფის­ფილ­მ­მა­„პრეზიდენტი“,­ხო­ლო­ და­ხუ­რა­–­უმ­ბერ­ტო­პა­ზო­ლი­ნის­ფილ­მ­ მა­„წყნარი­ცხოვ­რე­ბა“. თბი­ლი­სის­მეთხუტ­მე­ტე­სა­ერ­თა­შო­ რი­სო­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლი­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­ პირ­ვე­ლი­ლე­დის,­მა­კა­ჩი­ჩუ­ას­პატ­რო­ ნა­ტით­ჩა­ტარ­და. ფეს­ტი­ვა­ლი­შვიდ­დე­კემ­ბერს­ერ­თი­ წლით­დაგ­ვემ­შ­ვი­დო­ბა. >> დავით ჭიკაძე


ფ ეს ტი ვ ა ლი

9

ფესტივალი „სესილი" / ინტერვიუ რესპონდენტი: საერთაშორისო მოკ­ ლე ფილმების ფესტივალი „სესილი“­ს დირექტორი – მაია კიკაბიძე

თბი­ლის­ში­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­მოკ­ლე­ ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვა­ლი­„სესილი“­მე­ა­ თედ­ჩა­ტარ­და F.P. ფეს­ტი­ვა­ლი­„სესილი“­წელს­მე­ა­ თედ­ტარ­დე­ბა,­რო­გორ­და­იწყო­ფეს­ ტი­ვა­ლის­ის­ტო­რი­ა? 2001­წლი­დან.­თავ­და­პირ­ვე­ლად­ფეს­ ტი­ვა­ლი­მხო­ლოდ­სტუ­დენ­ტუ­რი­იყო,­ რაც­იმ­პე­რი­ოდ­ში­აუცი­ლებ­ლო­ბას­წარ­ მო­ად­გენ­და.­ახალ­გაზ­რ­და­რე­ჟი­სო­რე­ ბის­თ­ვის­სა­კუ­თა­რი­ნა­მუ­შევ­რე­ბის­ფარ­ თო­სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­თ­ვის­წარ­სად­გე­ნად,­ რად­გან­არარ­სე­ბობ­და­კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი,­ ინ­ტერ­ნეტ­სივ­რ­ცე­ში­ფილ­მე­ბის­გან­თავ­ სე­ბა­მა­შინ­შე­უ­ძე­ბე­ლი­იყო,­ფეს­ტი­ვალ­მა­ სტუ­დენ­ტებს­ინ­ტე­რე­სი­და­მო­ტი­ვა­ცია­ მის­ცა,­შე­ექ­მ­ნათ­მე­ტად­სა­ინ­ტე­რე­სო­და­ უფ­რო­ხა­რის­ხი­ა­ნი­ფილ­მე­ბი­იმ­მცი­რე­ სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი­დან­გა­მომ­დი­ნა­რე,­რო­მე­ ლიც­იმ­დროს­გა­აჩ­ნ­დათ.­­2004­წლი­დან­ ფეს­ტი­ვა­ლი­„სესილი“­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­

გახ­და,­მო­ნა­წი­ლე­ო­ბას­რო­გორც­სტუ­ დენ­ტე­ბი,­ასე­ვე­დე­ბი­უ­ტან­ტე­ბი­იღე­ბენ.­ 9­წლის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­სა­კონ­კურ­სო­ პროგ­რა­მით­ნაჩ­ვე­ნე­ბი­იყო­800­ზე­მე­ტი­ ნა­მუ­შე­ვა­რი­სხვა­დას­ხ­ვა­ქვეყ­ნი­დან.­ F.P. რა­ტომ­და­ერ­ქ­ვა­ფეს­ტი­ვალს­სა­ხე­ ლი­„სესილი“? 2002­წელს­გა­დავ­წყ­ვი­ტეთ­ფეს­ტი­ვა­ ლის­თ­ვის­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­ფორ­მის­ პრი­ზი­დაგ­ვე­წე­სე­ბი­ნა,­მი­ვე­დი­სამ­ხატ­ ვ­რო­აკა­დე­მი­ა­ში,­ქან­და­კე­ბის­ფა­ კულ­ტეტ­ზე­და­თა­რო­ზე­შე­მოწყო­ბილ­ სა­კურ­სო­ნა­მუ­შევ­რებს­ვათ­ვა­ლი­ე­რებ­ დი,­ერ­თ­მა­ფი­გუ­რამ­ჩე­მი­ყუ­რადღე­ბა­ მი­იბპყ­რო,­რო­მე­ლიც­ძა­ლი­ან­მო­მე­ წო­ნა­თა­ვი­სი­კომ­პო­ზი­ცი­უ­რი­წყო­ბით.­ ეს­იყო­ქა­ლის­სი­ლუ­ე­ტუ­რი­ფი­გუ­რა­და­ ავ­ტორ­მა­ეს­ნა­მუ­შე­ვა­რი­გვა­ჩუ­ქა.­სა­ ხელ­ზე­არ­გვი­ფიქ­რი­ა,­რად­გან­თა­ვი­ დან­ვე­ვფიქ­რობ­დით,­რომ­ფეს­ტი­ვა­ლი­ ქარ­თ­ვე­ლი­მსა­ხი­ო­ბის­სე­სი­ლია­თა­ყა­ იშ­ვი­ლის­სა­პა­ტივ­ცე­მუ­ლოდ­ყო­ფი­ლი­ ყო.­თა­ვი­დან­პრიზს­და­ერ­ქ­ვა­„სესილი“­ და­2004­წლი­დან­უკ­ვე­ოფი­ცი­ა­ლუ­რად­

გახ­და­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­მოკ­ლე­ფილ­ მე­ბის­ფეს­ტი­ვა­ლი­„სესილი“.­პირ­ვე­ლი­ „სესილი“­ნაკ­ლე­ბი­ფი­ნან­სე­ბის­გა­მო­ თა­ბა­ში­რის­გან­ჩა­მო­ვას­ხ­მე­ვი­ნეთ,­ შემ­დეგ­წელს­გა­და­ი­ცა­ბრინ­ჯა­ოს­მო­ ოქ­რო­ვი­ლი­ფი­გუ­რა. F.P. რამ­დე­ნი­ქვე­ყა­ნა­იღებს­მო­ნა­წი­ ლე­ო­ბას­ფეს­ტი­ვალ­ზე? წელს­სა­კონ­კურ­სო­პროგ­რა­მა­ში­ ფილ­მე­ბი­15­ქვეყ­ნი­დან­იყო­წარ­მოდ­ გე­ნი­ლი,­მაგ­რამ­სა­კონ­კურ­სო­პროგ­ რა­მის­გარ­და,­ფეს­ტი­ვა­ლის­ფორ­მა­ტი­ ით­ვა­ლის­წი­ნებს­სხვა­დას­ხ­ვა­ქვეყ­ნის­ კი­ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბის­წარ­მოდ­გე­ნას­სპე­ ცი­ა­ლუ­რი­ჩვე­ნე­ბე­ბით.­წლე­ვან­დელ­ ფეს­ტი­ვალ­ზე­წარ­მოდ­გე­ნი­ლი­იყო­ გერ­მა­ნუ­ლი­კი­ნოს­დღე,­სა­დაც­ვაჩ­ვე­ ნეთ­4­გერ­მა­ნუ­ლი­ფილ­მი,­რომ­ლებ­ საც­ამე­რი­კის­კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის­მი­ერ­ სტუ­დენ­ტუ­რი­„ოს­კა­რი“­მი­ე­ნი­ჭათ,­ასე­ვე­ ერ­თ­ ერ­თი­ფილ­მის­„მესაფლავის­ სა­ქა­ნე­ლა“­ს­რე­ჟი­სო­რი­ელ­მარ­იმა­ ნო­ვი­მოწ­ვე­უ­ლი­იყო­ფეს­ტი­ვალ­ზე­ ჟი­უ­რის­წევ­რად­და­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­


10

უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში­სტუ­დენ­ტებ­თან­შე­სახ­ ვედ­რად,­სა­დაც­გა­ი­მარ­თა­ამ­ფილ­ მე­ბის­ჩვე­ნე­ბა­და­მრგვა­ლი­მა­გი­და.­­­­­­­­­­­­­­­­­ ფეს­ტი­ვალს­ყო­ვეწ­ლი­უ­რად­სა­ერ­თა­ შო­რი­სო­ჟი­უ­რი­ჰყავს,­სპე­ცი­ა­ლუ­რად­ მოწ­ვე­უ­ლი­სხვა­დას­ხ­ვა­ქვეყ­ნის­კი­ნო­ხე­ ლოვ­ნე­ბის­წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბი­ატა­რე­ ბენ­მას­ტერ­კ­ლა­სებს,­ეწყო­ბა­სხვა­დას­ხ­ ვა­სა­გან­მა­ნათ­ლებ­ლო­ღო­ნის­ძიე­ბა.­ F.P. ფეს­ტი­ვა­ლი­დიდ­დროს­უთ­მობს­ ქარ­თულ­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ას.­წელს­ რა­პროგ­რა­მით­წარ­მო­ად­გი­ნეთ­ქარ­ თუ­ლი­კი­ნო? მე­10­ფეს­ტი­ვალ­მა­ფარ­თო­სა­ზო­გა­ დო­ე­ბის­თ­ვის­გრი­ბო­ე­დო­ვის­სა­ხე­ ლო­ბის­დრა­მა­ტულ­თე­ატ­რ­ში­გახ­ს­ნა­ მე­მო­რი­ა­ლუ­რი­და­ფა,­რო­მე­ლიც­ აღ­ნიშ­ნავს­ამი­ერ­კავ­კა­სი­ა­ში­პირ­ველ­ კი­ნო­სე­ანსს­და­და­ა­ფიქ­სი­რა­ეს­ის­ტო­ რი­უ­ლი­მო­მენ­ტი,­რო­მე­ლიც­1896­წლის­ 16­ნო­ემ­ბერს­მო­ეწყო­იმ­დ­რო­ინ­დელ­ „სათავადაზნაურო­თე­ატ­რ­ში“­და­სა­დაც­ აჩ­ვე­ნეს­ფრან­გი­ძმე­ბის­ოგი­უსტ­და­ლუი­ ლუ­მი­ე­რე­ბის­მოკ­ლე­ფილ­მე­ბი.­ჩვენ­ეს­ დღე­შეძ­ლე­ბის­დაგ­ვა­რად­აღ­ვად­გი­ნეთ­ და­ზუს­ტად­იგი­ვე­რე­ჟიმ­ში­წარ­­ვუდ­ გი­ნეთ­მა­ყუ­რე­ბელს­ის­ლუ­მი­ე­რე­ბის­ ფილ­მე­ბი,­სა­ი­და­ნაც­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­ კი­ნოჩ­ვე­ნე­ბე­ბის­ის­ტო­რია­იწყე­ბა.­ ფეს­ტი­ვა­ლის­ფარ­გებ­ში­ყო­ველ­წ­ლი­

უ­რად­ეწყო­ბა­ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­დღე,­ წარ­მოდ­გე­ნი­ლია­ის­ძვე­ლი­ფილ­მე­ბი­ ზო­გი­ერ­თი­მი­ვიწყე­ბუ­ლიც­კი,­რომ­ ლებ­საც­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­ად­გი­ლი­ უჭი­რავთ­ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­ის­ტო­რი­ა­ში.­ „ჩემი­ბე­ბი­ა“­–­კო­ტე­მი­ქა­ბე­რი­ძე,­“­სუ­ რა­მის­ცი­ხე“­–­სერ­გო­ფა­რა­ჯა­ნო­ვი,­ „დიდი­თა­ვა­დის­ნა­დი­რო­ბა­ტა­ხებ­სა­ და­ირ­მებ­ზე­ყა­რა­ი­ა­სა­და­ევ­ლახ­ ში“­–­ალექ­სან­დ­რე­დიღ­მე­ლო­ვი­ (დიღმელაშვილი),­პი­რვე­ლი­ქარ­თუ­ ლი­ანი­მაცია­„არგონავტები“­–­ვლა­ დი­მერ­მუ­ჯი­რი,­მხატ­ვა­რი­ლა­დო­გუ­ დი­აშ­ვი­ლი,­„აკაკის­მოგ­ზა­უ­რო­ბა­რა­ჭა­ ლეჩხუმ­ში“­–­ვა­სილ­ამა­შუ­კე­ლი.­ ფეს­ტი­ვა­ლი­„სესილი“­ს­ფარ­გ­ლებ­ში­ ყვე­ლა­ზე­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­პრო­ექ­ტი­ ქარ­თულ­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ა­ში­შე­ტა­ნი­ ლი­ღვაწ­ლის­თ­ვის­გა­და­ცე­მუ­ლი­ჯილ­ დო­ე­ბი­ა,­ყო­ველ­წ­ლი­უ­რად­ვა­ჯილ­დო­ ებთ­იმ­ადა­მი­ა­ნებს,­რომ­ლე­ბიც­კადრს­ მიღ­მა­დგა­ნან­და­ქმნი­ან­კი­ნოის­ტო­რი­ ას.­ეს­არი­ან­ადა­მი­ა­ნე­ბი,­რომ­ლებ­საც­ ყუ­რადღე­ბა­და­პა­ტი­ვი­სე­მა­სჭირ­დე­ბა,­ რომ­ლებ­მაც­ცხოვ­რე­ბის­ძი­რი­თა­დი­ნა­ წი­ლი­მი­უძღ­ვ­ნეს­ქარ­თულ­კი­ნე­მა­ტოგ­ რა­ფი­ას.­წლს­ეს­ჯილ­დო,­ფეს­ტი­ვა­ლის­ სპე­ი­ა­ლუ­რი­დიპ­ლო­მი­ქარ­თუ­ლი­ კი­ნოს­დღეს­გა­და­ვე­ცით­ბა­ტონ­გო­გი­ დო­ლი­ძეს,­რო­მელ­საც­უდი­დე­სი­ღვაწ­

ლი­მი­უძღ­ვის­მსოფ­ლი­ო­ში­პირ­ვე­ლი­ დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ფილ­მის­„აკაკის­მოგ­ზა­ უ­რო­ბა­რა­ჭა­ლე­ხუმ­ში“­შე­ნარ­ჩუ­ნე­ბის­ თ­ვის.­ეს­უნი­კა­ლუ­რი­ფილ­მი­სწო­რედ,­ რომ­ბა­ტო­ნი­გო­გის­დამ­სა­ხუ­რე­ბით­ გა­იც­ნო­ქარ­თ­ველ­მა­მა­ყუ­რე­ბელ­ მა,­წი­ნა­აღ­მ­დეგ­შემ­თხ­ვე­ვა­ში,­ისე­ვე­ მი­ვიწყე­ბუ­ლი­იქ­ნე­ბო­და­რო­გორც­ სხვა­რა­მდე­ნი­მე­აღ­სა­ნიშ­ნა­ვი­ფილ­მი.­ ეს­უნი­კა­ლუ­რი­ფილ­მი,­ყო­ველ­გ­ვა­ რი­მი­ზე­ზის­გა­რე­შე,­აუცი­ლებ­ლად­ უნ­და­აღი­ნიშ­ნოს,­რომ­არა­მხო­ლოდ­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში,­არა­მედ­მსოფ­ლი­ ო­ში,­პირ­ვე­ლი­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ფილ­ მია­თა­ვის­მეტ­რა­ჟო­ბით­და­სწო­რედ,­ რომ­ქარ­თუ­ლი­ვა­სილ­ამა­შუ­კე­ლის­ მი­ერ­გა­და­ღე­ბუ­ლი.­ბა­ტო­ნი­გო­გის­ დამ­სა­ხუ­რე­ბით­ეს­შე­იტყო­ქარ­თულ­მა­ სა­ზო­გა­დო­ე­ბამ,­მაგ­რამ­აუცილე­ბე­ლია­ ეს­და­ფიქ­სირ­დეს­მსოფ­ლი­ოს­კი­ნოს­ ის­ტო­რი­ა­ში!­ F.P. რამ­დე­ნი­პრი­ზი­გა­და­ი­ცა­წლე­ვან­ დელ­ფეს­ტი­ვალ­ზე? „სესილი“­ოთხი­ძი­რი­თა­დი­ნო­მი­ნაცი­ ით­და­ათი­დიპ­ლო­მით­შე­მო­ი­ფარ­გ­ლე­ ბო­და.­ოთხი­პრი­ზი­„სესილი“­გა­და­ე­ ცე­მა:­სა­უ­კე­თე­სო­მოკ­ლე­მხატ­ვ­რუ­ლი,­ დო­კუ­მენ­ტუ­რი,­ექ­ს­პე­რი­მენ­ტუ­ლი­და­ ანი­მაც­ი­უ­რი­ნა­მუ­შევ­რე­ბის­თ­ვის.­წელს­ და­ვა­მა­ტეთ­მე­5­ე­სა­უ­კე­თე­სო­ქარ­თუ­ლი­


ფ ეს ტი ვ ა ლი

ნა­მუ­შევ­რის­თ­ვის,­რომ­ლითც­და­ჯილ­ დოვ­და­რე­ჟი­სო­რი­მა­რი­ამ­ხაჭ­ვა­ნი­ ფილ­მის­თ­ვის­„დინოლა“,­სა­უ­კე­თე­სო­ უცხო­უ­რი­ნა­მუ­შევ­რის­თ­ვის­პო­ლო­ნე­ლი­ რე­ჟი­სო­რი­ლუ­კას­ოს­ტალ­ს­კი­ფილ­მის­ თ­ვის­„დედა“,­სა­უ­კე­თე­სო­დო­კუ­მენ­ტუ­ რი­ფილ­მი­–­რე­ჟი­სო­რი­ვა­ხო­ჯა­ჯა­ნი­ძე­ ფილ­მის­თ­ვის­„ორშაბათიდან­ორ­შა­ბა­ თამ­დე“,­სა­უ­კე­თე­სო­ანი­მაცია­–­სან­დ­რო­ ქა­თა­მაშ­ვი­ლი­ანი­მა­ი­ცის­თ­ვის­„ბებო“,­ სა­უ­კე­თე­სო­ექ­ს­პე­რი­მენ­ტუ­ლი­ფილ­მი­ –­რე­ჟი­სო­რი­ლე­ვან­ქა­ჩი­ბა­ძე­ფილ­მის­ თ­ვის­„სველი­ბავ­შ­ვე­ბი“.­ასე­ვე­დიპ­ ლო­მე­ბის­უმე­ტე­სო­ბა­წელს­ქარ­თ­ველ­ რე­ჟი­სო­რებს­ერ­გოთ,­წლე­ვან­დე­ლი­ ფეს­ტი­ვა­ლის­ასე­თი­და­ჯილ­დო­ე­ბა­იყო­ პრე­ცე­დენ­ტი­ფეს­ტი­ვა­ლის­ის­ტო­რი­ა­ში,­ რად­გან­უმე­ტე­სი­ჯილ­დო­ქარ­თ­ველ­მა­ რე­ჟი­სო­რებ­მა­და­იმ­სა­ხუ­რეს­სპე­ცი­ა­ლუ­ რი­ჟი­უ­რის­გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბით.­ F.P. რამ­დე­ნი­ადა­მი­ა­ნის­გან­შედ­გე­ბა­ ჟი­უ­რი­და­რო­გორ­ხდე­ბა­მა­თი­შერ­ ჩე­ვა? არა­სდროს­მე­ორ­დე­ბა­ჟი­უ­რის­წევ­რე­ ბი­ფეს­ტი­ვალ­ზე­ერ­თი­გა­მო­ნაკ­ლი­სის­ გარ­და,­ეს­არის­კი­ნო­მცოდ­ნე­გი­ორ­გი­ კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი,­რო­მე­ლიც­ფეს­ტი­ ვალს­პირ­ვე­ლი­ვე­დღი­დან­მოჰყ­ვე­ბა.­ ნაკ­ლე­ბად­მო­ი­ძებ­ნე­ბა­დღეს­თბი­ლის­ ში­კი­ნოს­ფე­რო­დან­ადა­მი­ა­ნი,­რო­მე­

ლიც­ფეს­ტი­ვა­ლი­„სესილი“­ს­ჟი­უ­რის­ წევ­რი­არ­ყო­ფი­ლა.­წელს­ჟი­უ­რის­ თავ­მ­ჯ­დო­მა­რე­გახ­ლ­დათ­კი­ნო­რე­ ჟი­სო­რი­თე­მურ­ფა­ლა­ვან­დიშ­ვი­ლი,­ ალექ­სან­დ­რე­ვახ­ტან­გო­ვი,­რუ­სე­თი­დან­ სპე­ცი­ა­ლუ­რად­მოწ­ვე­უ­ლი­კი­ნოკ­რი­ ტი­კო­სი­მაია­მა­მა­ლა­ძე,­გერ­მა­ნი­ი­დან­ სპე­ცი­ა­ლუ­რად­მოწ­ვე­უ­ლი­ოს­კა­რო­სა­ ნი­კი­ნო­რე­ჟი­სო­რი­ელამარ­იმა­ნო­ვი­ და­კი­ნო­მცოდ­ნე­გი­ორ­გი­კა­ლა­ტო­ზიშ­ ვი­ლი,­მათ­ძა­ლი­ან­რთუ­ლი­და­შრო­მა­ ტე­ვა­დი­სა­მუ­შა­ოს­შეს­რუ­ლე­ბა­მო­უ­წი­ ათ,­რად­გან­სა­კონ­კურ­სო­პროგ­რა­მა­ში­ წარ­მოდ­გე­ნი­ლი­იყო­75­ნა­მუ­შე­ვა­რი.­ F.P. მას­ტერ­კ­ლა­სე­ბი? რა­თ­ქ­მა­­უნ­და,­ფეს­ტი­ვა­ლი­„სესილი“­ მას­ტერ­კ­ლა­სე­ბის­გა­რე­შე­არ­არ­სე­ბობს.­ წელს­ძა­ლი­ან­სა­ი­ტე­რე­სო­მას­ტერ­კ­ლა­ სე­ბი­ჩა­ტარ­და­კა­ფე­„ზაზანოვაში“,­მოხ­ და­ად­გი­ლის­სპე­ცი­ა­ლუ­რად­შერ­ჩე­ვა.­ ნაკ­ლე­ბად­ვა­ტა­რებთ­მას­ტერ­კ­ლა­სებს­ აუდი­ტო­რი­ებ­ში­და­კი­ნოდარ­ბა­ზებ­ში,­ ამით­ფეს­ტი­ვა­ლი­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი­ა.­ მუ­სი­კოს­მა­ზა­ზა­მარ­ჯა­ნიშ­ვ­ლ­მა­ჩა­ა­ტა­ რა­მას­ტერ­კ­ლა­სი­თე­მა­ზე­„კინომუსიკა“,­ რო­მე­ლიც­გა­ა­ფორ­მა­ცოცხა­ლი,­მუ­სი­კა­ ლუ­რი­შეს­რუ­ლე­ბით­მუნ­ჯი­კი­ნოს­ფონ­ზე­ და­მე­ტად­სა­ინ­ტერ­სო­გა­ხა­და­ამით­ თე­მა.­კი­ნოკ­რი­ტი­კოს­მა­მაია­მა­მა­ლა­ძემ­ (რუსეთი)­წარ­მო­ად­გი­ნა­თე­მა­„კრიტიკის­

11

მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ის­გან­ ვი­თა­რე­ბის­თ­ვის“,­ფო­ტო­ხე­ლო­ვა­ნებ­მა­ იური­მე­ჩი­თოვ­მა­და­გუ­რამ­წი­ბა­ხაშ­ ვილ­მა­მას­ტერ­კ­ლა­სი­ჩა­ა­ტა­რეს­თე­მა­ზე­ „ფოტოდან­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ამ­დე“.­ასე­ვე­ იყო­შეხ­ვედ­რე­ბი­რუ­სუ­ლი­ფილ­მის­„კომ­ ბი­ნა­ტი­­ი­მე­დი“­ს­მთა­ვა­რი­რო­ლის­შემ­ს­ რუ­ლე­ბელ­თან­და­რია­სა­ვე­ლი­ე­ვას­თან,­ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში­ელ­მარ­ იმა­ნოვ­თან­–­მრგვა­ლი­მა­გი­და.­ F.P. რო­გორ­ხდე­ბა­ფეს­ტი­ვალ­ზე­დას­ წ­რე­ბა? ფეს­ტი­ვა­ლი­ყო­ველ­თ­ვის­იყო­და­ იქ­ნე­ბა­თა­ვი­სუ­ფა­ლი­დას­წ­რე­ბის­რე­ ჟიმ­ში,­ეს­ერ­თა­დერ­თი­ფეს­ტი­ვა­ლია­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში,­სა­დაც­არც­ბი­ლე­თი­ არც­აბო­ნე­მენ­ტი,­სა­ერ­თოდ­არა­ფე­რი­ არ­იყო­დე­ბა,­მხო­ლოდ­სა­ვალ­დე­ბუ­ ლოა­წი­ნას­წარ­აკ­რე­დი­ტა­ცი­ის­გავ­ლა­ და­ნე­ბის­მი­ერ­ადა­მი­ანს­შე­საძ­ლებ­ ლო­ბა­ეძ­ლე­ვა­და­ეს­წ­როს­ფეს­ტი­ვა­ ლის­ნე­ბის­მი­ერ­ღო­ნის­ძი­ე­ბას.­ >> თამუნა თავაძე


12

ქართული კინოკლასიკა უცხოეთში მიმ­დი­ნა­რე­წლის­აგ­ვის­ტოს­მი­ წუ­რულს­პო­ლო­ნე­თის­ქა­ლაქ­ ბი­ა­ვის­ტოკ­ში,­კულ­ტუ­რის­ად­გი­ ლობ­რი­ვი­ცენ­ტ­რის­თა­ოს­ნო­ბით,­ ჩა­ტარ­და­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ფეს­ტი­ვა­ლი­ „აღმოსავლური­კულ­ტუ­რა”,­რომ­ლის­ ერ­თ­ ერთ­ფო­რუმ­ზე­–­„სხვა­გან­ზო­ მი­ლე­ბა“­და­ი­გეგ­მა­ძვე­ლი­ქარ­თუ­ლი­ კი­ნო­სუ­რა­თის­„ჩემი­ბე­ბი­ა“­ჩვე­ნე­ბა.­ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­ ცენ­ტ­რის­თხოვ­ნით­და­მე­ვა­ლა­მი­სი­ წარ­დ­გე­ნა­შე­სა­ვა­ლი­ლექ­ცი­ის­სა­ხით.­ 28­აგ­ვის­ტოს­ბი­ა­ვის­ტო­კის­კი­ნო­თე­ ატრ­„ფორუმში“­ჩა­ტარ­და­აღ­ნიშ­ნუ­ლი­ ღო­ნის­ძი­ე­ბა,­რა­მაც­მა­ყუ­რებ­ლის­ცხო­ ვე­ლი­ინ­ტე­რე­სი­გა­მო­იწ­ვი­ა.­ფილ­მის­ დე­მონ­ს­ტ­რი­რე­ბას­„ტაპიორის“­რან­გ­ში­ უძღ­ვე­ბო­და­ცნო­ბი­ლი­ინ­გ­ლი­სე­ლი­ მუ­სი­კო­სი­ჯე­იმზ­ბრა­დე­ლი,­რომ­ ლის­ელექ­ტ­რო­ნულ­მა­მუ­სი­კა­ლურ­მა­ გა­ფორ­მე­ბამ­ღრმა­შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა­ და­ტო­ვა.­გთა­ვა­ზობთ­ჩე­მი­გა­მოს­ვ­ლის­ შე­მოკ­ლე­ბულ­­ვა­რი­ანტს.­ ფილ­მი­„ჩემი­ბე­ბი­ა“­სახ­კინ­მ­რეწ­ვ­ში­ გა­და­ი­ღეს­1928­წელს­და­მომ­დევ­ნო­ წლის­იან­ვ­რი­სათ­ვის­და­ი­გეგ­მა­მი­სი­ ჩვე­ნე­ბა.­ის­იყო­ახალ­გაზ­რ­და­კი­ნე­მა­ ტოგ­რა­ფის­ტის­–­კონ­ს­ტან­ტი­ნე­(კოტე)­ მი­ქა­ბე­რი­ძის­სა­რე­ჟი­სო­რო­დე­ბი­უ­ტი.­ თე­ატ­რ­სა­და­კი­ნო­ში­მუ­შა­ო­ბის­საკ­მაო­ გა­მოც­დი­ლე­ბა­ჰქონ­და.­1921­წელს­მან­

ითა­მა­შა­ერ­თ­ ერ­თი­რო­ლი­პირ­ველ­ ქარ­თულ­საბ­ჭო­თა­მხატ­ვ­რულ­ფილ­მ­ში­ „არსენა­ჯორ­ჯი­აშ­ვი­ლი“,­რა­საც­მოჰ­ყ­ვა­ უკ­ვე­მთა­ვა­რი­რო­ლე­ბი­რამ­დე­ნი­მე­ პო­პუ­ლა­რულ­ქარ­თულ­კი­ნო­სუ­რათ­ში,­ რომ­ლებ­შიც­მან­დრა­მა­ტიზ­მით­აღ­ სავ­სე­კი­ნო­სა­ხე­ე­ბი­შექ­მ­ნა.­ზო­გი­ერთ­ მათ­გან­ში­კ.მი­ქა­ბე­რი­ძეს­პარ­ტ­ნი­ო­რო­ ბას­უწევ­და­ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­მა­შინ­ დე­ლი­„ვარსკვლავი“­–­ნა­ტო­ვაჩ­ნა­ძე.­ მა­თი­დუ­ე­ტი­მა­ყუ­რე­ბელს­ძა­ლი­ან­ მოს­წონ­და.­მი­ქა­ბე­რი­ძე­შე­სა­ნიშ­ნა­ვად­ ას­რუ­ლებ­და­ტრი­უ­კებ­საც,­თა­ვა­დაც­ იკე­თებ­და­გრიმს,­რე­ჟი­სო­რებს­ასის­ ტენ­ტო­ბა­საც­უწევ­და,­დი­დე­ბუ­ლად­ ხა­ტავ­და,­კი­ნოდ­რა­მა­ტურ­გი­ა­საც­ ეწა­ფე­ბო­და­და­ხში­რად­სტუმ­რობ­ და­კი­ნო­ლა­ბო­რა­ტო­რი­ა­საც,­რა­თა­ გულ­დას­მით­შე­ეს­წავ­ლა­კი­ნო­ფი­რის­ და­მუ­შა­ვე­ბის­პრო­ცე­სი.­მას­მი­აჩ­ნ­და,­ რომ­თუ­ხე­ლო­ვა­ნი­ხალ­ხ­თან­არ­არის­ მჭიდ­როდ­და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი,­ის­ვე­რას­ დ­როს­შექ­მ­ნის­ნამ­დ­ვილ­რე­ა­ლის­ტურ­ ნა­წარ­მო­ებს,­რო­მე­ლიც­უნ­და­პა­სუ­ხობ­ დეს­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ამო­ცა­ნებს. 20­იანი­წლე­ბის­მე­ო­რე­ნა­ხე­ვარ­ ში­ქარ­თ­ველ­კი­ნომ­სა­ხი­ობ­თა­ერთ­ ნა­წილს­მი­ე­ცა­სა­შუ­ა­ლე­ბა­ძა­ლე­ბი­მო­ ე­სინ­ჯა­კი­ნო­რე­ჟი­სუ­რა­ში.­მათ­შო­რის­ კ.მი­ქა­ბე­რი­ძე­საც,­რო­მელ­საც­გარ­კ­ ვე­უ­ლი­პრაქ­ტი­კა­ჰქონ­და­რე­ჟი­სო­რის­

ასის­ტენ­ტო­ბა­ში.­სამ­წუ­ხა­როდ­მა­შინ­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­ჯერ­კი­დევ­არ­არ­ სე­ბობ­და­სპე­ცი­ა­ლუ­რი­კი­ნოს­კო­ლა,­ სა­დაც­ამ­პრო­ფე­სი­ას­სა­ფუძ­ვ­ლი­ა­ნად­ შე­ას­წავ­ლიდ­ნენ.­კ.­მი­ქა­ბე­რი­ძის­მო­ გო­ნე­ბებ­ში­ვკითხუ­ლობთ:­ „მე,­რო­გორც­დამ­დ­გ­მე­ლი­რე­ჟი­სო­ რი,­ვმუ­შა­ობ­დი­ისე­თი­კი­ნო­სა­ტი­რის­ შე­საქ­მ­ნე­ლად,­რომ­ლის­მი­ზა­ნი­იქ­ნე­ ბო­და­ბი­უ­როკ­რა­ტიზ­მის,­მეშ­ჩა­ნო­ბი­სა­ და­პრო­ტექ­ცი­ო­ნიზ­მის­მწვა­ვედ­და­ცინ­ ვა.­ამ­ჩა­ნა­ფიქ­რის­გან­ხორ­ცი­ე­ლე­ბი­ სათ­ვის­გა­მა­ლე­ბუ­ლი­ვე­ძებ­დი­კი­ნე­მა­ ტოგ­რა­ფი­ი­სათ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბელ­ ახალ,­მწვა­ვე­გა­მომ­სახ­ველ­ფორ­მას,­ ვი­ნა­ი­დან­სცე­ნა­რის­ტექ­ს­ტის­„მონური­ ილუს­ტ­რი­რე­ბის“­მე­თო­დი,­რო­გორც­ შე­მოქ­მედს­არ­მაკ­მა­ყო­ფი­ლებ­და. მწე­რალ­მა­გი­ორ­გი­მდი­ვან­მა­და­მე­ დავ­წე­რეთ­სცე­ნა­რი­სა­ხელ­წო­დე­ბით­ „ჩემი­ბე­ბი­ა“,­რომ­ლის­მი­ხედ­ვი­თაც­ 1928­წელს­გა­და­ვი­ღე­ამა­ვე­სა­ხელ­წო­ დე­ბის­ფილ­მი­­სა­ტი­რა­„ჩემი­ბე­ბი­ა“. „ბებია“­სი­ნამ­დ­ვი­ლე­ში­არის­გა­ურ­კ­ვე­ ვე­ლი­სქე­სის­არ­სე­ბა. „ბებია“­შე­იძ­ლე­ბა­იყოს­ქა­ლიც­და­ კა­ციც,­ეს­პრო­ტექ­ტო­რი­ა.­„თუ­გყავს­ ბე­ბი­ა,­კარ­გად­მო­ეწყო­ბი!“­–­ამ­ბობს­ ფილ­მის­ერ­თ­ ერ­თი­გმი­რი. ამ­რთუ­ლი­ფილ­მის­გა­და­ღე­ბი­სას­ ვცდი­ლობ­დი­ლი­ტე­რა­ტუ­რის­და­თე­ატ­


ფ ეს ტი ვ ა ლი

13


14

რა­ლი­ზე­ბი­სა­გან­შორს­ვყო­ფი­ლი­ყა­ვი.­ მტკი­ცედ­ვი­ცავ­დი­პრინ­ციპს­–­კი­ნე­მა­ ტოგ­რა­ფი­ის­უსაზღ­ვ­რო­შე­საძ­ლებ­ლო­ ბე­ბის­გა­მო­ყე­ნე­ბით­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თად­ გან­მე­ხორ­ცი­ე­ლე­ბი­ნა­სცე­ნა­რის­ტი­სა­ და­რე­ჟი­სო­რის­ჩა­ნა­ფიქ­რი.­სწო­რედ­ ამ­ტექ­ნი­კურ­მა­შე­საძ­ლებ­ლო­ბებ­მა­ მომ­ცეს­სა­შუ­ა­ლე­ბა­მე,­რო­გორც­რე­ჟი­ სორს,­მძაფ­რად­გად­მო­მე­ცა­ფილ­მი­ სათ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი­სა­ტი­რუ­ლი­ ჩა­ნა­ფიქ­რი­და­შე­მექ­მ­ნა­სო­ცი­ა­ლუ­რი­ კო­მე­დი­ა“.­ რო­გორც­ვხე­დავთ,­ამ­შემ­თხ­ვე­ვა­ ში­სიტყ­ვა­„ბებია”­იგუ­ლის­ხ­მე­ბო­და­ არა­პირ­და­პი­რი,­არა­მედ­გა­და­ტა­ნი­ თი­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბით,­რად­გან­მა­შინ­ ასე­თი­მეტ­სა­ხე­ლით­მო­იხ­სე­ნი­ებ­დ­ნენ­ ადა­მი­ანს,­რო­მე­ლიც­ვინ­მეს­რა­ი­მე­ საქ­მე­ში­დახ­მა­რე­ბა­­რე­კო­მენ­და­ცი­ას­ გა­უ­წევ­და.­მთა­ვა­რი­გმი­რი,­რო­მელ­საც­ და­ითხო­ვენ­სამ­სა­ხუ­რი­დან,­მო­ი­ძი­ებს­ „ბებიას“,­ვინც­დაჰ­პირ­დე­ბა­სა­მუ­შა­ ო­ზე­მოწყო­ბას,­მაგ­რამ­სა­ბო­ლო­ოდ­ გა­ა­ცუ­რებს­და­ან­ტი­რეკ­ლა­მას­გა­უ­წევს.­ ეს­სა­ტი­რუ­ლი­კი­ნო­სუ­რა­თი­თა­მა­მად­ დას­ცი­ნო­და­იმ­დ­რო­ინ­დელ­საბ­ჭო­თა­ ბი­უ­როკ­რა­ტი­ულ­სის­ტე­მას.­მის­მა­ავ­ ტო­რებ­მა­თა­ვი­სე­ბუ­რად­წარ­მო­ა­ჩი­ნეს­ მა­თი­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ცხოვ­რე­ბა,­ერ­თ­ ერთ­სა­ხელ­მ­წი­ფო­და­წე­სე­ბუ­ლე­ბა­ში­ გა­მე­ფე­ბუ­ლი­უსაქ­მუ­რო­ბა­და­სამ­სა­ხუ­ რე­ობ­რი­ვი­გულ­გ­რი­ლო­ბა.­ აღ­სა­ნიშ­ნა­ვი­ა,­რომ­გა­დამ­ღე­ბი­ ჯგუ­ფი­ერ­თობ­ინ­ტერ­ნა­ცი­ო­ნა­ლუ­რი­ იყო.­მას­ში­შე­დი­ოდ­ნენ­ქარ­თ­ვე­ლე­ბიც,­ რუ­სე­ბიც,­სომ­ხე­ბი­ცა­და­პო­ლო­ნე­ ლე­ბიც.­ფილ­მის­ორი­ვე­ოპე­რა­ტო­რი­ –­ან­ტონ­პო­ლი­კე­ვი­ჩი­და­ვლა­დის­ლავ­ (ზოგიერთი­მო­ნა­ცე­მით­–­ვლა­დი­ მირ)­პოზ­ნა­ნი­პო­ლო­ნე­ლე­ბი­იყ­ვ­ნენ.­ პირ­ვე­ლი­და­ი­ბა­და­ლიტ­ვა­ში,­ხო­ლო­ მე­ო­რე­–­პო­ლო­ნეთ­ში.­პო­ლი­კე­ვი­ჩი­ ჯერ­კი­დევ­1913­წლი­დან­ცხოვ­რობ­და­ თბი­ლის­ში­და­მუ­შა­ობ­და­ერთ­ფო­ტო­ ა­ტე­ლი­ე­ში,­შემ­დეგ­პა­ველ­პი­რო­ნეს­ კი­ნო­კომ­პა­ნი­ა­ში,­ხო­ლო­1924­წლი­დან­ –­სახ­კინ­მ­რეწ­ვ­ში­მხატ­ვ­რუ­ლი­და­დო­ კუ­მენ­ტუ­რი­ფილ­მე­ბის­ოპე­რა­ტო­რად.­ მან­არა­ერ­თი­ქარ­თუ­ლი­კი­ნო­სუ­რა­ თი­გა­და­ი­ღო­და­1945­წელს­მი­ე­ნი­ჭა­ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­ხე­ლოვ­ნე­ბის­დამ­სა­ხუ­

რე­ბუ­ლი­მოღ­ვა­წის­წო­დე­ბა.­პოზ­ნა­ნიც­ პი­რო­ნეს­თან­მსა­ხუ­რობ­და­1919­1924­ წლებ­ში­და­პო­ლი­კე­ვი­ჩის­მსგავ­სად,­ 1924­წლი­დან­ისიც­სახ­კინ­მ­რეწ­ვ­ში­მი­ ვი­და­ოპე­რა­ტო­რის­რან­გ­ში­სა­მუ­შა­ოდ.­ მა­საც­ბევ­რი­ქარ­თუ­ლი­მხატ­ვ­რუ­ლი,­ დო­კუ­მენ­ტუ­რი­და­სა­მეც­ნი­ე­რო­­პო­ პუ­ლა­რუ­ლი­კი­ნო­სუ­რა­თი­ჰქონ­და­ გა­და­ღე­ბუ­ლი.­ მო­სამ­ზა­დე­ბელ­პე­რი­ოდ­ში­კო­ტე­ მი­ქა­ბე­რი­ძე­თავ­გა­მო­დე­ბით­მუ­შა­ობ­და­ და­ხან­და­ხან,­სა­ღა­მო­ო­ბით,­სა­რე­ჟი­ სო­რო­სცე­ნა­რის­თუ­ბი­უ­ჯე­ტის­და­სა­მუ­ შა­ვებ­ლად­მის­სახ­ლ­შიც­იკ­რი­ბე­ბოდ­ ნენ­გა­დამ­ღე­ბი­ჯგუ­ფის­წევ­რე­ბი,­რა­თა­ დე­ტა­ლუ­რად­გა­ე­წე­რათ­ყვე­ლა­ფე­რი.­ ახალ­ბე­და­რე­ჟი­სორს­სურ­და,­პირ­ ვე­ლი­ვე­ნა­მუ­შევ­რით­ღირ­სე­უ­ლად­ წარ­მ­დ­გა­რი­ყო­მა­ყუ­რებ­ლის­წი­ნა­შე­ და­ამი­სათ­ვის­ენერ­გი­ას­არ­იშუ­რებ­და.­ მან­თა­ვად­და­ხა­ტა­მო­მა­ვა­ლი­ფილ­მის­ ერ­თ­ ერ­თი­პლა­კა­ტი,­დიდ­ხანს­და­ პე­დან­ტუ­რად­არ­ჩევ­და­გა­და­სა­ღებ­ მო­ედ­ნებს,­რუ­დუ­ნე­ბით­ამ­ზა­დებ­და­პა­ ვი­ლი­ო­ნებს.­ამ­ფილ­მ­ში­მი­ქა­ბე­რი­ძემ­ პირ­ვე­ლად­ქარ­თულ­კი­ნო­ში­გა­მო­ი­ ყე­ნა­მო­ცუ­ლო­ბი­თი­მულ­ტიპ­ლი­კა­ცი­ა,­ რა­თა­უფ­რო­მე­ტი­დატ­ვირ­თ­ვა­მი­ე­ცა­ სა­ტი­რი­სათ­ვის,­ხო­ლო­მხატ­ვ­რად­ მი­იწ­ვია­გა­მო­ჩე­ნი­ლი­სცე­ნოგ­რა­ფი,­ ქარ­თუ­ლი­თე­ატ­რა­ლუ­რი­მხატ­ვ­რო­ბის­ ერ­თ­ ერ­თი­ფუ­ძემ­დე­ბე­ლი,­ირაკ­ლი­ გამ­რე­კე­ლი,­რო­მელ­საც­მა­ნამ­დე­კი­ ნოს­თან­შე­ხე­ბა­არ­ჰქო­ნი­ა.­ რო­დე­საც­„ჩემი­ბე­ბი­ა“­ეკ­რა­ნებ­ზე­ გა­მო­ვი­და,­დიდ­ძა­ლი­მა­ყუ­რე­ბე­ლი­მი­ ი­ზი­და,­მაგ­რამ­ხე­ლი­სუფ­ლე­ბის­ბრძა­ ნე­ბით,­რამ­დე­ნი­მე­დღე­ში­იგი­მოხ­ს­ნეს­ კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი­დან­და­აკ­რ­ძა­ლეს­ მი­სი­ჩვე­ნე­ბა.­კ.­მი­ქა­ბე­რი­ძეს­ბრა­ლი­ დას­დეს­ფორ­მა­ლიზ­მ­ში,­ფილმს­კი­ უწო­დეს­„ანტისაბჭოთა­ნა­წარ­მო­ე­ბი“.­ ერთ­ანო­ნი­მურ­და­სა­ბეზღე­ბელ­ბა­ რათ­ში,­რო­მე­ლიც­გა­იგ­ზავ­ნა­სა­ხელ­ მ­წი­ფო­უშიშ­რო­ე­ბის­გან­ყო­ფი­ლე­ბა­ში,­ თურ­მე­ისიც­ეწე­რა,­რომ­ეს­ფილ­მი­ იყო­ტროც­კის­ტუ­ლი­სუ­ლის­კ­ვე­თე­ბით­ გაჟ­ღენ­თი­ლი,­რად­გან­მას­ში­მარ­თ­ვის­ მთე­ლი­სის­ტე­მა­აბ­სურდს­ემ­ს­გავ­სე­ ბა,­რაც­მო­ქა­ლა­ქე­ე­ბის­პო­ლი­ტი­კურ­ თვით­შეგ­ნე­ბა­ზე­უარ­ყო­ფი­თად­იმოქ­

მე­დებს,­თა­ნაც­ავ­ტო­რე­ბი­ფილ­მ­ში­ მო­უ­წო­დე­ბენ,­რომ­დამ­ყარ­დეს­მუ­შა­თა­ კონ­ტ­რო­ლი­სა­ხელ­მ­წი­ფო­აპა­რატ­ზე,­ რაც­ტროც­კის­პო­ლი­ტი­კუ­რი­პროგ­რა­ მის­ერ­თ­ ერ­თი­ამო­სა­ვა­ლი­დე­ბუ­ლე­ ბა­არი­სო.­ეს­ხდე­ბო­და­სწო­რედ­იმ­ ეპო­ქა­ში,­რო­დე­საც­ლევ­ტროც­კის­ წი­ნა­აღ­მ­დეგ­მიმ­დი­ნა­რე­ობ­და­ფარ­თო­ კამ­პა­ნი­ა,­რაც­ამ­პი­როვ­ნე­ბის­საბ­ჭო­თა­ კავ­ში­რი­დან­გა­სახ­ლე­ბით­დამ­თავ­რ­ და.­თა­ვის­თა­ვად,­მი­ქა­ბე­რი­ძის­სა­ტი­ რუ­ლი­ფილ­მი­სწო­რედ­ამ­კამ­პა­ნი­ას­ შე­ე­წი­რა­და­ამი­ტო­მაც­აიკ­რ­ძა­ლა.­ სა­ბედ­ნი­ე­როდ,­ფილ­მის­შემ­ქ­მ­ ნე­ლე­ბი­რეპ­რე­სი­ებს­გა­და­ურ­ჩ­ნენ.­ ხე­ლი­სუფ­ლე­ბა­მხო­ლოდ­ზე­მოთ­ აღ­ნიშ­ნუ­ლი­აქ­ტით­შე­მო­ი­ფარ­გ­ლა.­ სცე­ნა­რის­ტი­გი­ორ­გი­მდი­ვა­ნი­მა­ლე­ მოს­კოვ­ში­გა­და­ვი­და­საცხოვ­რებ­ლად­ და­საბ­ჭო­თა­კი­ნოს­მას­შ­ტა­ბით­ერ­ თ­­ერ­თი­ცნო­ბი­ლი­კი­ნოდ­რა­მა­ტურ­გი­ გახ­და.­კო­ტე­მი­ქა­ბე­რი­ძემ­გა­ნაგ­რ­ძო­ მუ­შა­ო­ბა­რე­ჟი­სო­რად­–­ჯერ­რამ­დე­ნი­მე­ დო­კუ­მენ­ტუ­რი,­შემ­დეგ­კი­მხატ­ვ­რუ­ლი­ კი­ნო­სუ­რა­თი­გა­და­ი­ღო.­მოგ­ვი­ა­ნე­ბით­ ის­ანი­მა­ცი­უ­რი­კი­ნო­თიც­და­ინ­ტე­რეს­ და.­1956­წელს,­თბი­ლის­ში­გან­ვი­თა­ რე­ბუ­ლი­პო­ლი­ტი­კუ­რი­მოვ­ლე­ნე­ბის­ გა­მო,­მან­საპ­რო­ტეს­ტო­წე­რი­ლი­ მის­წე­რა­საბ­ჭო­თა­კავ­ში­რის­მა­შინ­დელ­ ხელ­მ­ძღ­ვა­ნელს,­ნი­კი­ტა­ხრუშ­ჩი­ოვს,­ რაც­ან­ტი­სა­ხელ­მ­წი­ფო­ებ­რივ­ქმე­დე­ ბად­ჩა­უთ­ვა­ლეს­და­და­ა­პა­ტიმ­რეს.­სამ­ წე­ლი­წად­ში­იგი­ვა­და­ზე­ად­რე­გა­ათა­ ვი­სუფ­ლეს­და­სამ­სა­ხურ­შიც­აღად­ გი­ნეს.­სი­ცოცხ­ლის­ბო­ლომ­დე­(1973­ წლამ­დე)­მი­ქა­ბე­რი­ძე­კი­ნოს­ტუ­დია­ „ქართული­ფილ­მის“­დუბ­ლი­ა­ჟის­გან­ ყო­ფი­ლე­ბა­ში­მუ­შა­ობ­და­რე­ჟი­სო­რად.­ ის­მო­უ­ლოდ­ნე­ლად­გარ­და­იც­ვა­ლა­ ერ­თი­მე­გობ­რი­სა­და­კო­ლე­გის­–­არ­ კა­დი­ხინ­თი­ბი­ძის­(რომელმაც­თა­ვი­ მო­იკ­ლა)­ხსოვ­ნი­სად­მი­მიძღ­ვ­ნილ­სა­ ღა­მო­ზე,­რო­დე­საც­მი­სი­მო­სა­გო­ნა­რი­ სიტყ­ვა­წარ­მოთ­ქ­ვა,­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ ტებს­ერ­თ­მა­ნე­თი­სად­მი­გუ­ლის­ხ­მი­ერ ­ ე­ ბი­სა­კენ,­უფ­რო­მე­ტი­თა­ნად­გო­მი­სა­კენ­ მო­უ­წო­და,­სცე­ნი­დან­ჩა­მო­ვი­და,­სა­ვარ­ ძელ­ში­ჩაჯ­და­და...­­­­­ „ჩემი­ბე­ბი­ა“­39­წე­ლი­წადს­იყო­აკ­ რ­ძა­ლუ­ლი.­1968­წელს­მოს­კოვ­ში,­


ფ ეს ტი ვ ა ლი

კი­ნო­თე­ატრ­„ილუზიონში“­მო­ეწყო­მი­სი­ პრე­მი­ე­რა,­რა­მაც­აღ­ტა­ცე­ბა­ში­მო­იყ­ვა­ ნა­მა­ყუ­რე­ბე­ლი­ცა­და­კი­ნოს­სპე­ცი­ა­ ლის­ტე­ბიც.­მა­შინ­დე­ლი­პრე­სა­წერ­და:­ „კოტე­მი­ქა­ბე­რი­ძემ­გა­მო­ავ­ლი­ნა­მდი­ და­რი­ფან­ტა­ზი­ა,­დი­დი­შე­მოქ­მე­დე­ბი­ თი­გა­ბე­დუ­ლე­ბა­და­სი­თა­მა­მე,­ამა­ვე­ დროს­მა­ძი­ე­ბე­ლი­მებ­რ­ძო­ლი­სუ­ლი­ და­კო­მე­დი­უ­რი­ჟან­რი­სად­მი­მიდ­რე­კი­ ლე­ბის­უნა­რი“.­ფილ­მი­ერ­თხ­მად­აღი­ა­ რეს­ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­შე­დევ­რად.­ 1976­წელს­„ჩემი­ბე­ბი­ა“­აღად­გი­ნა­ რე­ჟი­სორ­მა­ლე­ი­ლა­გორ­დე­ლა­ ძემ.­ამით­შე­საძ­ლე­ბე­ლი­გახ­და­მი­სი­ დე­მონ­ს­ტ­რი­რე­ბა­რო­გორც­საბ­ჭო­თა­ კავ­ში­რის,­ისე­საზღ­ვარ­გა­რე­თის­კი­ნო­ თე­ატ­რებ­სა­და­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზე.­ უცხო­ე­ლი­კი­ნოკ­რი­ტი­კო­სე­ბი­გაკ­ვირ­ ვე­ბულ­ნი­დარ­ჩ­ნენ­კო­ტე­მი­ქა­ბე­რი­ძის­ ნა­მუ­შევ­რით,­ისი­ნი­არ­მო­ე­ლოდ­ნენ,­ რომ­20­იან­წლებ­ში­საბ­ჭო­თა­კი­ნოს­ ზო­გი­ერ­თი­წარ­მო­მად­გე­ნე­ლი­ასე­თუ­ აზ­როვ­ნებ­და. 1976­წელ­ს­ვე­ლონ­დონ­ში­წარ­მა­ ტე­ბით­ჩა­ი­ა­რა­ქარ­თუ­ლი­ფილ­მე­ბის­ ფეს­ტი­ვალ­მა.­ეს­იყო­ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­ პირ­ვე­ლი­დი­დი­რეტ­როს­პექ­ტი­ვა­ საზღ­ვარ­გა­რეთ.­ამის­ინი­ცი­ა­ტორს­ წარ­მო­ად­გენ­და­ბრი­ტა­ნე­თის­კი­ნო­ ინ­ს­ტი­ტუ­ტი­და­მი­სი­ცნო­ბი­ლი­წარ­მო­ მად­გე­ნე­ლი­ჯონ­გი­ლე­ტი,­რო­მელ­ საც­„მოსიარულე­ენ­ციკ­ლო­პე­დი­ას”­ ეძახ­დ­ნენ­კი­ნომ­ცოდ­ნე­ო­ბა­ში.­გი­ლე­ტი­ თა­ვად­ჩა­მო­ვი­და­თბი­ლის­ში,­რა­თა­ შე­ერ­ჩია­სა­სურ­ვე­ლი­ფილ­მე­ბი.­მან­ „ჩემი­ბე­ბი­აც“­ჩარ­თო­პროგ­რა­მა­ში.­ ერ­თ­ ერთ­ბრი­ტა­ნულ­გა­ზეთ­ში­იგი­აღ­ ნიშ­ნავ­და:­„საქართველო­უმ­რავ­ლე­სო­ ბას­წარ­მო­უდ­გე­ნი­ა,­რო­გორც­რუ­სეთ­ში­ შე­მა­ვა­ლი­მშვე­ნი­ე­რი­პა­ტა­რა­ტუ­რის­ ტუ­ლი­ად­გი­ლი,­გან­თ­ქ­მუ­ლი­ღვი­ნი­თა­ და­ცნო­ბი­ლი­სტა­ლი­ნის­და­ბა­დე­ბის­ ად­გი­ლით.­რაც­შე­ე­ხე­ბა­ფილ­მებს,­ ისი­ნი­ყო­ველ­თ­ვის­ჩრდილ­ში­რჩე­ ბოდ­ნენ­მოს­კო­ვი­სა­და­ლე­ნინ­გ­რა­ დის­კი­ნოს­ტუ­დი­ე­ბის­ნა­წარ­მო­ე­ბე­ბის­ გვერ­დით,­თუმ­ცა­რო­გორც­სა­ქარ­თ­ ვე­ლო­ში­ჩემ­მა­ახ­ლან­დელ­მა­ვი­ზიტ­მა­ ცხად­ჰ­ყო,­ქარ­თულ­კი­ნოს­სრუ­ლი­ად­ გარ­კ­ვე­უ­ლი­ტრა­დი­ცი­ე­ბი­და­ის­ტო­რია­ გა­აჩ­ნი­ა,­რო­მელ­საც­20­იან­წლებ­ში­

გა­დავ­ყა­ვართ“.­გი­ლე­ტი­მა­ღალ­შე­ ფა­სე­ბას­აძ­ლევ­და­კო­ტე­მი­ქა­ბე­რი­ძის­ კი­ნო­სუ­რათს­და­მი­უ­თი­თებ­და,­რომ­ეს­ იყო­აღ­მო­ჩე­ნა,­რომ­მი­სი­ან­ტი­ბი­უ­როკ­ რა­ტი­უ­ლი­სა­ტი­რა­ერ­თ­გ­ვარ­ექ­ს­პ­რე­ სი­ო­ნის­ტულ­დე­კორს­აძ­ლევ­და­მთელ­ ფილმს,­ხო­ლო­ის­ეპი­ზო­დი,­სა­დაც­ ქან­და­კე­ბა­იჭერს­მთა­ვარ­მოქ­მედ­ გმირს,­დად­გ­მუ­ლი­იყო­მაკ­სე­ნე­ტის­ კო­მე­დი­ე­ბი­სათ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი­ მკვეთ­რი­სტი­ლის­ტი­კით.­ „ჩემი­ბე­ბი­ა“­ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­ერ­თ­ ერ­თი­სა­ვი­ზი­ტო­ბა­რა­თი­გახ­და.­იქი­ დან­მო­ყო­ლე­ბუ­ლი­მას­ყო­ველ­თ­ვის­ სვამ­დ­ნენ­ქარ­თუ­ლი­კი­ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ სა­რეტ­როს­პექ­ტი­ვო­პროგ­რა­მებ­ში,­ რომ­ლე­ბიც­იმარ­თე­ბო­და­ამე­რი­კის­ შე­ერ­თე­ბულ­შტა­ტებ­ში,­საფ­რან­გეთ­ ში,­გერ­მა­ნი­ა­სა­და­სხვა­ქვეყ­ნებ­ში.­ 2004­წელს­იგი­აჩ­ვე­ნეს­პრა­ღა­ში,­ერთ­ არა­კო­მერ­ცი­ულ­კი­ნო­თე­ატ­რ­ში,­სა­დაც­ მი­სი­მუ­სი­კა­ლუ­რი­გა­ფორ­მე­ბა­იკის­რა­ ერ­თ­მა­ამე­რი­კულ­მა­ჯგუფ­მა­და­დი­დე­ ბუ­ლა­დაც­გა­მო­უ­ვი­და.­ორი­ო­დე­წლის­ წინ,­რო­ცა­ეს­ფილ­მი­წა­რად­გი­ნეს­სან­ კ­ტ­ ­პე­ტერ­ბურ­გ­ში­გა­მარ­თულ­ქარ­თუ­ ლი­კი­ნოს­ფეს­ტი­ვალ­ზე,­იმ­მყოფ­ერთ­ სა­ხელ­მ­წი­ფო­ჩი­ნოვ­ნიკ­ქალს,­მი­სი­ ნახ­ვის­შემ­დეგ,­ხმა­მაღ­ლა­გა­ნუცხა­დე­ ბი­ა,­რომ­გა­სულ­რამ­დე­ნი­მე­ათე­ულ­ წლებ­ში­არც­არა­ფე­რი­შეც­ვ­ლი­ლა­მის­ ქვე­ყა­ნა­ში­და­ყვე­ლა­ფე­რი­ისევ­ისე­ა,­ რო­გორც­„ჩემს­ბე­ბი­ა­ში­ო“.­ ქარ­თულ­კი­ნოკ­რი­ტი­კა­ში­აღ­ნიშ­ნუ­ლი­ ფილ­მის­მი­მართ­არ­სე­ბობს­ორ­გ­ვა­რი­ მო­საზ­რე­ბა.­ერ­თ­ნი­ამ­ტ­კი­ცე­ბენ,­რომ­ კ.მი­ქა­ბე­რი­ძე­გა­ნიც­დი­და­გერ­მა­ნუ­ლი­ ექ­ს­პ­რე­სი­ო­ნიზ­მის­გავ­ლე­ნას­და­ამას­ იმით­ხსნიდ­ნენ,­რომ­20­იან­წლებ­ში­ ეს­მხატ­ვ­რუ­ლი­მიმ­დი­ნა­რე­ო­ბა­ერ­თობ­ პო­პუ­ლა­რუ­ლი­იყო­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­–­ ითარ­გ­მ­ნე­ბო­და­და­იბეჭ­დე­ბო­და­გერ­ მა­ნე­ლი­ექ­ს­პ­რე­სი­ო­ნის­ტე­ბის­სტა­ტი­ე­ბი,­ ლექ­სე­ბი,­მოთხ­რო­ბე­ბი,­ქარ­თულ­ თე­ატ­რ­ში­იდ­გ­მე­ბო­და­ექ­ს­პ­რე­სი­ო­ნის­ ტუ­ლი­სპექ­ტაკ­ლე­ბი,­ქარ­თ­ვე­ლი­მხატ­ ვ­რე­ბი­ქმნიდ­ნენ­ექ­ს­პ­რე­სი­ო­ნის­ტულ­ ტი­ლო­ებს.­ამ­დე­ნად,­დე­ბი­უ­ტან­ტ­მა­ რე­ჟი­სორ­მა­გა­მო­ი­ყე­ნა­პი­რო­ბი­თი­დე­ კო­რა­ცი­ე­ბი,­კონ­ტ­რას­ტუ­ლი­შუქ­ჩ­რ­დი­ ლე­ბი,­არა­ორ­დი­ნა­ლუ­რი­რა­კურ­სე­ბი.­

15

კრი­ტი­კოს­თა­მე­ო­რე­ნა­წი­ლი­ამ­ტ­კი­ ცებს,­რომ­ფილ­მის­ძი­რი­თა­დი­პა­თო­ სი,­გმირ­თა­მო­ნუ­მენ­ტუ­რი­ფორ­მე­ბი,­ თხრო­ბის­პლა­კა­ტუ­რო­ბა­და­სწორ­ხა­ ზოვ­ნე­ბა,­სა­ერ­თო­გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ბი­ თი­სტრუქ­ტუ­რა­კონ­ს­ტ­რუქ­ტი­ვიზ­მი­სა­ და­ფუ­ტუ­რიზ­მის­ზე­გავ­ლე­ნით­შე­იქ­მ­ნა,­ ვი­ნა­ი­დან­კი­ნო­სუ­რა­თის­მხატ­ვა­რი,­ ირაკ­ლი­გამ­რე­კე­ლი­სწო­რე­დაც­რომ­ კონ­ს­ტ­რუქ­ტი­ვის­ტი­და­ფუ­ტუ­რის­ტი­უფ­ რო­იყო,­ვიდ­რე­ექ­ს­პ­რე­სი­ო­ნის­ტი. რა­საკ­ვირ­ვე­ლი­ა,­ორი­ვე­პო­ზი­ცია­ სა­ინ­ტე­რე­სო­და­მი­სა­ღე­ბი­ა,­თუმ­ცა­ „ჩემი­ბე­ბი­ა“­არა­მარ­ტო­ზე­მოთ­ნახ­ სე­ნე­ბი­მიმ­დი­ნა­რე­ო­ბე­ბის­ერ­თი­ა­ნი­ ანა­რეკ­ლი­ა,­არა­მედ­მას­ში­გად­მო­ი­ცა­ იმ­დ­რო­ინ­დე­ლი­კი­ნო­ა­ვან­გარ­დის­თით­ ქ­მის­ყვე­ლა­ხერ­ხი.­ასე­მა­გა­ლი­თად,­ მის­ცალ­კე­ულ­ეპი­ზო­დებ­ში­ნათ­ლად­ შე­იმ­ჩ­ნე­ვა­სი­ურ­რე­ა­ლის­ტუ­რი­პა­სა­ჟე­ ბიც,­ეს­მა­შინ,­რო­ცა­ლუ­ის­ბუ­ნუ­ე­ლის­ გახ­მა­უ­რე­ბუ­ლი­ფილ­მი­„ანდალუზიური­ ძაღ­ლი“­ჯერ­კი­დევ­არ­არ­სე­ბობ­და.­ კ.მი­ქა­ბე­რი­ძემ­ოს­ტა­ტუ­რად­გა­და­ი­ღო­ ტრი­უ­კე­ბი,­თა­ვი­დან­ბო­ლომ­დე­შე­ი­ ნარ­ჩუ­ნა­ის­რიტ­მი,­რაც­ორ­გა­ნუ­ლია­ ასე­თი­ტი­პის­კი­ნო­კო­მე­დი­ი­სათ­ვის­და­ რად­გა­ნაც­მი­სი­უხ­ვი­ფან­ტა­ზია­აშ­კა­რად­ ვერ­ჯდე­ბო­და­მხატ­ვ­რუ­ლი­კი­ნოს­ჩარ­ ჩო­ებ­ში,­მო­იშ­ვე­ლია­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­და­ ანი­მა­ცი­უ­რი­კი­ნოს­ელე­მენ­ტე­ბიც.­ „ჩემი­ბე­ბი­ა“­ექ­ს­პე­რი­მენ­ტუ­ლი­კი­ნე­ მა­ტოგ­რა­ფის­ერ­თ­ ერ­თი­სა­უ­კე­თე­სო­ ნი­მუ­ში­ა,­რო­მელ­საც­ხან­„სატირული­ ფან­ტას­მა­გო­რი­ა“­შე­არ­ქ­ვეს,­ხან­­­ „პირქუში­გრო­ტეს­კი“,­ხა­ნაც­„შავი­ იუმო­რის“­ზე­ი­მი“.­სა­ერ­თო­ჯამ­ში,­გა­ მომ­დი­ნა­რე­იქი­დან,­რომ­თა­ვად­კო­ტე­ მი­ქა­ბე­რი­ძე­შე­სა­ნიშ­ნა­ვად­ხა­ტავ­და­ კა­რი­კა­ტუ­რებს,­ამ­ფილმს,­ყო­ვე­ლი­ ვეს­თან­ერ­თად,­შე­იძ­ლე­ბა­ვუ­წო­დოთ­ ბი­უ­როკ­რა­ტი­ის­წი­ნა­აღ­მ­დეგ­მი­მარ­ თუ­ლი­სა­ღი­და­კი­ნო­ში­ზედ­მი­წევ­ნით­ კარ­გად­გა­ცოცხ­ლე­ბუ­ლი­კა­რი­კა­ტუ­ რაც,­რო­მელ­საც­ყვე­ლა­ერის­წარ­მო­ მად­გე­ნე­ლი­სა­თა­ნა­დოდ­აღიქ­ვამს­და­ გა­აც­ნო­ბი­ე­რებს.­ >> ზვიად დოლიძე


16


ფ ეს ტი ვ ა ლი

17

ფოტო:­ქეთი­ბააკაშვილი,­ნინია­საბაძე

CineDoc თბილისი 2014 შე­მოდ­გო­მის­თბი­ლის­ში­14­19­ოქ­ტომ­ ბერს­მე­2­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვა­ლი­ჩა­ტარ­და.­ეს­ ფეს­ტი­ვა­ლი­პირ­ვე­ლია­მთელ­კავ­კა­სი­ა­ ში­და­მი­სი­გახ­ს­ნის­პა­ტი­ვი­წი­ლად­ხვდა­ რე­ჟი­სორ­და­ნი­ვა­სერ­მა­ნის­(ისრაელი)­ სა­ინ­ტე­რე­სო­ფილმს­–­„Do­you­bilieve­in­ love­„?­5­დღის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­კი­ნო­მოყ­ ვა­რუ­ლებს­სა­შუ­ა­ლე­ბა­ჰქონ­დათ­გას­ც­ ნო­ბოდ­ნენ­სხვა­დას­ხ­ვა­ჟან­რის­დო­კუ­მენ­ ტურ­ფილ­მებს,­მი­ე­ღოთ­მა­ნა­წი­ლე­ო­ბა­ გა­მარ­თულ­თოქ­­­შო­უ­ებ­ში,­დას­წ­რე­ბოდ­ ნენ­მას­ტერ­კ­ლა­სებს­თე­მებ­ზე,­რო­გო­რი­ ცაა­–­„ხმა­დო­კუ­მენ­ტურ­კი­ნო­ში“,­„ჩე­მი­ ფა­ვო­რი­ტი­კი­ნო“,­„ადა­მი­ა­ნის­უფ­ლე­ბე­ბი­ დო­კუ­მენ­ტურ­ფილ­მ­ში“­და­ა.შ.­წლე­ვან­ დელ­ფეს­ტივ­ლ­ზე­9­ფილ­მი­იღებ­და­მო­ ნა­წი­ლე­ო­ბას.­ჟი­უ­რი:­ლუ­ჩი­ა­ნო­ბა­რი­სო­ნე­ (ფესტივალ­Vision­du­Reel­ის­დი­რექ­ტო­ რი),­ნა­ნა­ჯა­ნე­ლი­ძე­(­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­ ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­ცენ­ტ­რის­დი­რექ­ტო­რი)­ და­სი­მო­ნე­ბა­უ­მა­ნი­(პროდუსერი).­სექ­ცია­ FOCUS­CAUCASUS­ში­წარ­მოდ­გე­ნი­ლი­ იყო­10­ფილ­მი.­აქ­ჟი­უ­რის­შე­მად­გენ­ ლო­ბა­ში­შე­დი­ოდ­ნენ:­მე­ლა­ნი­დე­ვოხ­ტი­ (ამსტერდამის­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­კი­ნო­ ფე­ტი­ვა­ლის­IDFA­წარ­მო­მად­გ­ნე­ლი),­ პრო­ფე­სო­რი­შტე­ფან­ვაკ­ვი­ცი­(გოეთეს­ ინ­ს­ტი­ტუ­ტის­დი­რექ­ტო­რი)­და­და­რია­ ბა­სე­ლი­(უკრაინული­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­კი­ ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის­Docudays­UA­ს­პროგ­რა­ მე­ბის­კო­ორ­დი­ნა­ტო­რი).­ფეს­ტი­ვა­ლის­ მე­სა­მე­სექ­ცი­ას­(CineDoc­young)­ჟი­უ­რის­ გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­წევ­რე­ბი­ჰყავ­და...­

ბავ­შ­ვე­ბის­სა­ხით.­ეს­იყო­სივ­რ­ცე,­სა­დაც­ ბავ­შ­ვე­ბის­თ­ვის­კი­ნოჩ­ვე­ნე­ბე­ბი­სა­გან­მა­ ნათ­ლებ­ლო­სა­ხეს­იძენ­და.­ფეს­ტი­ვალ­მა­ წელს­მა­ყუ­რე­ბელს­სა­მი­ახა­ლი­სექ­ცია­ წა­რუდ­გი­ნა:­სექ­ცია­„სხვა­სივ­რ­ცე“,­სა­დაც­ ნაჩ­ვე­ნე­ბი­იქ­ნა­მიგ­რა­ცი­ი­სა­და­ემიგ­რა­ცი­ ის­თე­მას­თან­და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი­ფილ­მე­ბი;­ სექ­ცია­„IDFA­ფო­კუ­სი“­­­ში­მო­ეწყო­Idfa­ Berta­Fund­­­ის­მი­ერ­და­ფი­ნან­სე­ბუ­ლი­ სა­უ­კე­თე­სო­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ფილ­მე­ბის­ ჩვე­ნე­ბა­და­„უკრაინის­ხმე­ბი“.­ამ­სექ­ცი­ა­ში­ მა­ყუ­რე­ბელ­მა­სა­მი­თა­ნამ­დე­რო­ვე­უკ­რა­ ი­ნუ­ლი­ფილ­მი­იხი­ლა.­შედ­გა­აგ­რეთ­ვე­ ჩვე­ნე­ბა­ფილ­მი­სა­–­„Euromaidan­Rougt­ cut”,­რო­მე­ლიც­ახ­ლ­გაზ­რ­და­რე­ჟი­სო­ რე­ბი­სა­და­აქ­ტი­ვის­ტე­ბის­კო­ლექ­ტი­უ­რი­ ნა­მუ­შე­ვა­რი­ა,­მას­ში­ასა­ხუ­ლია­თა­ნა­მედ­ რო­ვე­უკ­რა­ი­ნის­ცნო­ბი­ლი­მოვ­ლე­ნე­ბის­ რე­ვო­ლუ­ცი­უ­რი­ტალ­ღა.­რო­გორც­წი­ნა­ წელს,­წლე­ულ­საც­სხვა­დას­ხ­ვა­სექ­ცი­ა­ში­ მა­ყუ­რე­ბელს­წა­რედ­გი­ნა­სა­მი­ქარ­თ­ ვე­ლი­რე­ჟი­სო­რის­ნა­მუ­შე­ვა­რი:­ზუ­რა­ ინაშ­ვი­ლის­ფილ­მი­„სხვა­ქა­ლა­ქი“,­შალ­ვა­ შენ­გე­ლის­„ხელმწიფე“­და­ანა­ცინ­ტი­ას­ „ბიბლიოთეკა“.­ამას­თან­ახ­ლა­გაზ­რ­და­ ქარ­თ­ვე­ლი­დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტე­ბის­თ­ვის­ გო­ე­თეს­ინ­ს­ტი­ტუტ­ში­მო­ეწყო­სა­გან­გე­ ბო­შეხ­ვედ­რე­ბი,­სა­დაც­ახალ­გაზ­რ­და­ ქარ­თ­ველ­მა­დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტებ­მა­ თა­ვი­ან­თი­ახა­ლი­პრო­ექ­ტე­ბი­წა­რუდ­გი­ ნეს­კი­ნოპ­რო­ფე­სი­ო­ნა­ლებს.­ფეს­ტი­ვა­ლი­ იმ­ითაც­გა­მო­ირ­ჩე­ო­და,­რომ­თით­ქ­მის­ ყვე­ლა­ფილმს­თან­ახ­ლ­და­რე­ჟი­სო­რი,­ მა­ყუ­რე­ბელს­სა­შუ­ა­ლე­ბა­ჰქონ­და­ფილ­

მის­დას­რუ­ლე­ბის­შემ­დეგ­რე­ჟი­სორ­თან­ კითხ­ვა­პა­სუ­ხის­რე­ჟიმ­ში­ესა­უბ­რა.­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­სა­ავ­ტო­რო­დო­ კუ­მენ­ტუ­რი­კი­ნოს­მი­მართ­ინ­ტე­რე­სი­ დღი­თი­დღე­იზ­რ­დე­ბა,­რაც­ერ­თხელ­ კი­დევ­და­ა­დას­ტუ­რა­CineDOC­თბი­ლი­ სის­წლე­ვან­დელ­მა­ფეს­ტი­ვალ­მა. სა­ერ­თა­შო­რი­სო­საკონკურ­სო­პროგ­ რა­მა:­მთა­ვა­რი­პრი­ზის­მფლო­ბე­ლი­ გახ­და­–­„სამართალი­უნ­გ­რეთ­ში“­(რეჟ.­ ეს­ტერ­ჰა­ი­დუ),­ჟი­უ­რის­გან­სა­კუთ­რე­ ბუ­ლი­აღ­ნიშ­ვ­ნა­და­იმ­სა­ხუ­რა­–­„ნუ­ მი­მა­ტო­ვებ“­(რეჟ.­სა­ბი­ნე­ლუ­ბე­ბა­კე­რი­ &­ნილს­ვან­კუ­ვორ­დე­ნი). FOCUS­CAUCASUS:­მთა­ვა­რი­პრი­ ზის­მფლო­ბე­ლი­გახ­და­–­„სისხლი“­ (რეჟ.­ალი­ნა­რუდ­ნიც­ს­კა­ი­ა),ჟი­უ­რის­ გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­აღ­ნიშ­ვ­ნა­მო­ი­პო­ ვეს­ფილ­მებ­მა:­„ზელიმის­აღ­სა­რე­ ბა“­(რეჟ.­ნა­ტა­ლია­მი­ხა­ი­ლო­ვა)­და,­ „ბიბლიოთეკა“­(რეჟ.­ანა­ცი­მი­ტი­ა). CineDOC­Young:­ჩვენ­მა­ყვე­ლა­ზე­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან­მა­ჟი­უ­რიმ­–­ბავ­შ­ვებ­ მა­სექ­ცი­ის­მთა­ვა­რი­პრი­ზი­გა­დას­ცეს­ ფილმს­–­„ბარელი“­(რეჟ.­ანა­ბელ­ როდ­რი­გეს­რი­ო­სი)­პუბ­ლი­კის­პრი­ზი­ მო­ი­პო­ვა­ფილ­მმა,­რომ­ლი­თაც­გა­იხ­ ს­ნა­ფეს­ტი­ვა­ლი­–­„გჯერათ­სიყ­ვა­რუ­ ლის?“­(რეჟ.­და­ნი­ვა­სერ­მა­ნი). >> მარი კაპანაძე


18

ინტერვიუ არჩილ ხეთაგურთან F.P. თავ­და­პირ­ვე­ლად­თქვენ­სა­ ზო­გა­დო­ე­ბის­წი­ნა­შე­გა­მოჩ­ნ­დით­ „დოკუმენტური­ორ­შა­ბა­თე­ბით“,­რო­მე­ ლიც­წარ­მა­ტე­ბუ­ლი­პრო­ექ­ტი­გა­მო­ვი­ და.­მახ­სოვს­სავ­სე­დარ­ბა­ზე­ბი,­ცხა­რე­ დის­კუ­სი­ე­ბი,­ერ­თი­სიტყ­ვით,­დი­დი­ ინ­ტე­რე­სი­გა­მო­იწ­ვი­ა.­ეს­ხომ­არ­იყო­ მუხ­ტი­და­ბიძ­გი­იმის­თ­ვის,­რომ­და­ არ­სე­ბუ­ლი­ყო­ფეს­ტი­ვა­ლი­და­უფ­რო­ მას­შ­ტა­ბუ­რი­ფორ­მა­მი­ე­ღო­?­ „დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ორ­შა­ბა­თე­ბი“­ფეს­ტი­ ვა­ლის­წი­ნას­წა­რი­პრო­ექ­ტი­იყო.­ამით­ უნ­და­გაგ­ვე­გო,­რა­ინ­ტე­რე­სი­იქ­ნე­ბო­და­ სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­ში.­ფეს­ტი­ვა­ლის­იდეა­ რომ­მოგ­ვი­ვი­და,­ვი­ფიქ­რეთ,­რომ­ მო­სამ­ზა­დე­ბე­ლი­იყო­ნი­ა­და­გი,­გვე­ნა­ ხა,­ხალხს­რა­აინ­ტე­რე­სებს.­მა­ნამ­დე­ გვქონ­და­„CINEMOBILE­CAUCASUS”.­ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­გარ­და­დავ­დი­ო­დით­ სომ­ხეთ­ში,­აზერ­ბა­ი­ჯან­ში,­რა­თა­გვე­ ნა­ხა,­რა­ხდე­ბა­იქ.­არც­იქ­ყო­ფი­ლა­ მსგავ­სი­ფეს­ტი­ვა­ლი.­ყველ­გან­მივ­დი­ ო­დით,­ვთქვათ,­უნი­ვერ­ს­ტი­ტეტ­ში­და­ ა.შ.­რა­და­ინ­ტე­რე­სე­ბა­ა.­კა­ფე­ებ­ში­რა­ ხალ­ხი­შე­იძ­ლე­ბა­მო­ვი­დეს,­თე­მა­ტი­კა­ რა­აინ­ტე­რე­სებთ,­რო­გო­რი­ფორ­მა­ტი,­ გვქონ­და­დის­კუ­სი­ე­ბი­რე­ჟი­სო­რე­ბის­

გა­რე­შე,­ფაქ­ტობ­რი­ვად­მი­ნი­­ფეს­ტი­ვა­ ლის­პრო­ექ­ტი­იყო.­ნელ­­­ნე­ლა­ორ­წ­ ლი­ა­ნი­მომ­ზა­დე­ბის­და­გა­მოკ­ვ­ლე­ვის­ ხარ­ჯ­ზე­გავ­რის­კეთ.­ F.P. რო­ცა­გა­მო­აცხა­დეთ­ფეს­ტი­ვა­ ლის­თა­რი­ღი,­რამ­დე­ნად­ხა­რის­ხი­ა­ნი­ მა­სა­ლა­მი­ი­ღეთ­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­დან,­ ანუ,­თქვე­ნი­შე­ფა­სე­ბით,­რა­დონე­ზეა­ დღეს­ქარ­თუ­ლი­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­დო­ კუ­მენ­ტუ­რი­კი­ნო­? საკ­მა­ოდ­ბევ­რი­შე­მო­ვი­და.­იყო­ ისე­თი­ფილ­მე­ბიც,­რომ­ლე­ბიც­თუ­შე­ იძ­ლე­ბა­ით­ქ­ვას,­ტექ­ნი­კუ­რად­ვერ­იყო­ გა­მარ­თუ­ლი,­მარ­ტო­ის­არ­არის,­რომ­ ტექ­ნი­კუ­რად­არ­არის­გა­მარ­თუ­ლი...­ შე­მო­სუ­ლი­იყო­ასე­ვე­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­ ფილ­მე­ბი,­რომ­ლე­ბიც­ტექ­ნი­კუ­რად­ გა­მარ­თუ­ლი­ა,­მაგ­რამ­სა­ერ­თოდ­სხვა­ ფორ­მა­ტი­ა...­ F.P. ფეს­ტი­ვა­ლის­ფარ­გ­ლებ­ში­შარ­ შა­ნაც­და­წელ­საც­ბევ­რი­ცნო­ბი­ლი­ სტუ­მა­რი­გყავ­დათ.­გა­ი­მარ­თა­ინ­დუს­ტ­ რი­უ­ლი­შეხ­ვედ­რე­ბი,­შარ­შან­დ­ლი­დან­ რა­ი­მე­შე­დე­გი­თუ­არის­ქარ­თ­ვე­ლი­ დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტე­ბის­თ­ვის­და­წელს­

თუ­და­ი­გეგ­მა­პრო­ექ­ტე­ბის­გან­ხორ­ცი­ ე­ლე­ბა? წელს­ინ­დუს­ტ­რი­ულ­შეხ­ვედ­რებ­ზე­ იგი­ვე­ხალ­ხი­იყო,­ვინც­შარ­შან­მი­ი­ღო­ მო­ნა­წი­ლე­ო­ბა­ვორ­ქ­შოფ­ში.­ვორ­ქ­ შო­ფი­დან­გა­მომ­დი­ნა­რე,­ზო­გი­უკ­ვე­ მონ­ტა­ჟის­ეტაპ­ზე­ა,­ზო­გი­გა­და­ღე­ბის,­ ზოგ­საც­შე­იძ­ლე­ბა­ჯერ­არ­და­უწყი­ა.­ეს­ ყო­ველ­თ­ვის­ასე­ხდე­ბა.­არ­არ­სე­ბობს­ ვორ­ქ­შო­ფი­ჩა­ა­ტა­რო­და­ყვე­ლა­პრო­ ექ­ტი­და­ს­რულ­დეს.­მა­გა­ლი­თად,­ნი­კა­ წიკ­ლა­უ­რის­პრო­ექ­ტი­კარგ­ფა­ზა­ში­ა,­ძა­ ლი­ან­გა­მოც­დი­ლი­გერ­მა­ნე­ლი­პრო­დ­ უ­სე­რი,­ჩა­ერ­თო­მის­პრო­ექ­ტ­ში.­ეს­დი­დი­ ხნის­პრო­ცე­სი­ა,­ორ­­­სამ­თვე­ში­არა­ფე­რი­ ხდე­ბა,­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­დო­ნის­რე­ჟი­სო­ რებ­საც­იგი­ვე­პრო­ცე­სის­გავ­ლა­უწევთ.­ იყ­ვ­ნენ­ფონ­დე­ბის­წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბი,­ შეს­ყიდ­ვე­ბის­მე­ნე­ჯე­რი,­პრო­დ­უ­სე­რი­ სი­მო­ნე­ბა­უ­მა­ნი.­გა­სა­უბ­რე­ბის­დროს­ სხვა­დას­ხ­ვა­პრო­ექ­ტის­მი­მართ­აქვთ­ ინ­ტე­რე­სი.­რო­გორ­მოხ­დე­ბა­ამ­ინ­ტე­რე­ სის­გან­ხორ­ცი­ე­ლე­ბა,­კოპ­რო­დუქ­ცი­ა­ზე­ წას­ვ­ლა­ამას­უკ­ვე­შემ­დ­გომ­ვნა­ხავთ. F.P. ზო­გა­დად,­აინ­ტე­რე­სებთ­კავ­კა­სია? კი,­მაგ­რამ­ბევრს­არა.­ტე­ლე­ვი­ზი­ა,­


ფოტო:­ქეთი­ბააკაშვილი,­ნინია­საბაძე

ფ ეს ტი ვ ა ლი

MDR­რო­მე­ლიც­ახ­ლა­ჩა­მო­ვიყ­ვა­ ნეთ,­მეტ­ნაკ­ლე­ბად­იჩენს­ინ­ტე­რესს­ პოს­ტ­საბ­ჭო­თა­ქვეყ­ნე­ბის­მი­მართ.­ სი­მო­ნე­ბა­უ­მან­მა­თუ­რა­ი­მე­სა­ინ­ტე­რე­ სო­ნა­ხა,­ის­კოპ­რო­დუქ­ცი­ას­აკე­თებს.­ და­სავ­ლე­თის­ტე­ლე­ვი­ზი­ე­ბი­დან­ცო­ტაა­ და­ინ­ტე­რე­სე­ბუ­ლი­კავ­კა­სი­ის­რე­გი­ო­ ნის­ფილ­მე­ბით,­პო­ლი­ტი­კურ­ჭრილ­ში­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­და­სა­ინ­ტე­რე­სოა­ეს,­ მაგ­რამ­იმ­ხე­ლა­მას­შ­ტა­ბით­არა,­რომ­ მთე­ლი­და­სავ­ლე­თი­აქ­იყოს.

დიდ­ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზე.­ჩვენ­არ­ვართ­ ორი­ენ­ტი­რე­ბუ­ლი­პრე­მი­ე­რებ­ზე­და,­ რად­გან­შეზღუდ­ვა­არ­გვაქვს,­მე­ტი­ თა­ვი­სუფ­ლე­ბით­ვარ­ჩევთ­მარ­თ­ლა­ სა­ინ­ტე­რე­სო­ფილ­მებს.­არა­კო­მერ­ცი­ უ­ლი­ტე­ლე­ვი­ზი­ე­ბიც­უნ­და­ჩა­ერ­თონ­ მა­ყუ­რებ­ლის­ინ­ტე­რე­სის­ამაღ­ლე­ბა­ში.­ პო­ლი­ტი­ზი­რე­ბუ­ლი­სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­ნელ­ ­­ნე­ლა­უნ­და­გა­და­ერ­თოს­სხვა­სივ­რ­ცე­ ზე,­სა­დაც­უფ­რო­მრა­ვალ­ფე­როვ­ნე­ბა­ა.­ ეს­ძა­ლი­ან­კარ­გი­იქ­ნე­ბა.­

F.P.­თქვე­ნი­აზ­რით,­შე­უძ­ლია­ამ­ფეს­ ტი­ვალს­მა­ყუ­რებ­ლის­ცნო­ბი­ე­რე­ბის­ ამაღ­ლე­ბა­და­მი­სი­გე­მოვ­ნე­ბის­გარ­ კ­ვე­უ­ლი­გე­ზით­წარ­მარ­თ­ვა,­შეძ­ლებს­ შეც­ვა­ლოს­მი­სი­წარ­მოდ­გე­ნე­ბი­დო­ კუ­მენ­ტურ­კი­ნო­ზე? პროგ­რა­მა­მარ­თ­ლა­კარ­გად­იყო­ შერ­ჩე­უ­ლი,­თვი­თონ­სტუმ­რე­ბიც­ აღი­ა­რებ­დ­ნენ­ამას.­ვინც­მო­დი­ო­და­ და­ნა­ხუ­ლობ­და,­ბევრს­მოს­წონ­და.­ ჩრდი­ლო­ეთ­ევ­რო­პის­ქვეყ­ნებ­ში­უფ­ რო­და­უფ­რო­პო­პუ­ლა­რუ­ლი­ხდე­ბა­ დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ფილ­მე­ბი.­სა­ერ­თოდ­ პა­ტა­რა­ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზე­ფილ­მე­ბის­ სე­ლექ­ცია­უფ­რო­სა­ინ­ტე­რე­სო­ა,­ვიდ­რე­

F.P. წელს­რამ­დე­ნი­მე­ახა­ლი­სექ­ცია­ გქონ­დათ:­„სხვა­სივ­რ­ცე“,­„უკ­რა­ი­ნის­­­ხ­ მე­ბი“...­გარ­კ­ვე­ულ­წი­ლად­ეხ­მი­ა­ნე­ბით­ პო­ლი­ტი­კურ­­­სო­ცი­ა­ლურ­მოვ­ლე­ნებს.­ პირ­ველ­წელს­სა­მი­ძი­რი­თა­დი­ სექ­ცი­ით­და­ვიწყეთ.­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ სა­კონ­კურ­სო­პროგ­რა­მა­ყვე­ლა­ფეს­ტი­ ვალს­აქვს.­FOCUS­CAUCASUS­ი­მა­ინც­ გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი­ა,­რად­გან­კავ­კა­სიაა­ ფო­კუს­ში,­ერ­თი­სექ­ცია­ამა­ზე­უნ­და­ ყო­ფი­ლი­ყო­ორი­ენ­ტი­რე­ბუ­ლი­და­ CINEDOC­YONHG­ი­ბევრ­ფეს­ტი­ვალს­ არ­აქვს,­ასე­ვთქვათ­სა­ბავ­შ­ვო­ახალ­ გაზ­რ­დუ­ლი­პროგ­რა­მა.­ახალ­გაზ­ რ­დე­ბი­თუ­არ­ჩარ­თე,­ფეს­ტი­ვა­ლი­

19

ნელ­­­ნე­ლა­გაქ­რე­ბა.­სწო­რედ­ახალ­ გაზ­რ­დე­ბის­ჩარ­თ­ვა­გა­მო­იწ­ვევს­მო­მა­ ვალ­ში­და­ინ­ტე­რე­სე­ბას.­წლე­ვან­დე­ლი­ ახა­ლი­სექ­ცი­ე­ბი­იყო:­„სხვა­სივ­რ­ცე“­ „უკ­რა­ი­ნის­ხმე­ბი“­და­IDFA.­ეს­სექ­ცი­ ე­ბი­არ­გვქონ­და­და­გეგ­მი­ლი,­ბევრ­ ფილ­მ­ში­თე­მა­იყო­სა­ერ­თო­და­ამი­ტომ­ სექ­ცი­ა­ში­გა­ვა­ერ­თი­ა­ნეთ.­ფეს­ტი­ვა­ლი­ ასე­ვი­თარ­დე­ბა,­ყო­ველ­წელს­უნ­და­ გქონ­დეს­მრა­ვალ­ფე­როვ­ნე­ბა.­ფეს­ ტი­ვა­ლი­პრი­ზებ­ზე­კი­არ­უნ­და­იყოს­ ორი­ენ­ტი­რე­ბუ­ლი,­არა­მედ­ში­ნა­არ­ სობ­რი­ვად­სა­ინ­ტე­რე­სო­ფილ­მე­ბის­ ჩვე­ნე­ბა­ზე.­მო­მა­ვალ­წელს­ვნა­ხოთ­ ფილ­მე­ბი­რო­გო­რი­იქ­ნე­ბა,­რა­თე­მე­ბი­ და­იქი­დან­გა­მომ­დი­ნა­რეა­სექ­ცი­ე­ბის­ არ­ჩე­ვა­ნიც.­ >> ქეთი ბააკაშვილი


20

კინო და ტელეოპერატორების საერთაშორისო ფესტივალი „ოქროს თვალი“ „სასიხარულოა,­რომ­თბი­ლი­სი­სა­ ერ­თა­შო­რი­სო­ფეს­ტი­ვალს­„ოქროს­ თვალს“­მას­პინ­ძ­ლობს.­წელს­ის­ მე­ოთხედ­იმარ­თე­ბა­და­სრუ­ლად­ ამარ­თ­ლებს­იმ­მი­ზანს,­რო­მე­ლიც­ თა­ვი­დან­ვე­გაცხად­და.­ფეს­ტი­ვა­ლი­ ხელს­უწყობს­ტე­ლე­­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ა­ ში­მო­მუ­შა­ვე­ადა­მი­ა­ნე­ბის­პრო­ფე­სი­ულ­ ზრდას.­ამის­ნა­თე­ლი­და­დას­ტუ­რე­ბაა­ მას­ტერ­კ­ლა­სე­ბი,­რომ­ლებ­საც­მსოფ­ ლი­ო­ში­ცნო­ბი­ლი­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ ტე­ბი­უძღ­ვე­ბი­ან.­წარ­მა­ტე­ბას­ვუ­სურ­ვებ­ ფეს­ტი­ვალს!“­–­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­კულ­ ტუ­რი­სა­და­ძეგ­ლ­თა­დაც­ვის­მი­ნის­ტ­რი­ –­მი­ხე­ილ­გი­ორ­გა­ძე. 2014­წე­ლი,­16­18­ოქ­ტომ­ბე­რი,­სა­ქარ­ თ­ვე­ლო,­თბი­ლი­სი,­მე­ლი­ქიშ­ვი­ლის­ქ.­ №1,­„ივენთ­ჰო­ლი“.­მსოფ­ლიო­ტექ­ნი­კის­ ბრენ­დე­ბი­სა­და­არა­მხო­ლოდ­მა­თი­ ყუ­რადღე­ბა­მი­მარ­თუ­ლია­იმ­დარ­ბა­ ზი­სა­კენ,­სა­დაც­ფეს­ტი­ვა­ლის­ფარ­გ­ ლებ­ში­სამ­დღი­ა­ნი­ტექ­ნი­კის­გა­მო­ფე­ნა­ იმარ­თე­ბა.­SONY,­Canon,­Fujifilm,­Lawo,­ Panasonic,­JVC­და­Snell­­ის­სტენ­დე­ბის­ წინ­ტე­ლე­­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში­მო­მუ­შა­ვე­ ის­ხალ­ხი­ირე­ვა,­რო­მე­ლიც­ყო­ველ­ თ­ვის,­საქ­მის­გა­სა­კე­თებ­ლად­კა­მე­რის­ უკან­დგას.­ეს­სა­მი­დღე­მათ­ეკუთ­ვ­ნით.­ ამ­ხნის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­მათ­შე­უძ­ლი­ათ­

გად­მო­ი­ნაც­ვ­ლონ­კა­მე­რის­მე­ო­რე­მხა­ რეს­და­წი­ნი­დან­შე­ხე­დონ­ობი­ექ­ტივს,­ რო­მე­ლიც­მათ­კენ­მი­მარ­თუ­ლი­ა.­ეს­სა­მი­ ჯა­დოს­ნუ­რი­დღე­ხომ­მათ­თ­ვის­შე­იქ­მ­ნა,­ უკ­ვე­მე­ოთხედ­ტარ­დე­ბა­და­კი­ნო­და­ ტე­ლე­ო­პე­რა­ტო­რე­ბის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ ფეს­ტი­ვა­ლი­–­„ოქროს­თვა­ლი“­ჰქვი­ა.­ეს­ ყვე­ლა­ფე­რი­კი­ასე­და­იწყო... მსოფ­ლი­ო­ში­პირ­ვე­ლად,­2009­წლის­ 20­23­ოქ­ტომ­ბერს,­თბი­ლის­ში,­კი­ნო­ თე­ატრ­„ამი­რან­ში“­ჩა­ტარ­და­კი­ნო­და­ ტე­ლე­ო­პე­რა­ტო­რე­ბის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ ფეს­ტი­ვა­ლი­„ოქროს­თვა­ლი“.­ფეს­ ტი­ვალ­მა­დი­დი­ინ­ტე­რე­სი­გა­მო­იწ­ვი­ა­ რო­გორც­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში,­ასე­ვე­ სა­ერ­თა­შო­რი­სო­მას­შ­ტა­ბით.­ფეს­ტი­ ვა­ლის­დღე­ებ­ში­მოქ­მე­დებ­და­სა­გან­ მა­ნათ­ლებ­ლო­პროგ­რა­მა.­გა­ი­მარ­თა­ ერ­თ­ ერ­თი­პირ­ვე­ლი,­ღვაწ­ლ­მო­სი­ ლი­ქარ­თ­ვე­ლი­კი­ნო­ო­პე­რა­ტო­რის­ –­ალექ­სან­დ­რე­დიღ­მე­ლო­ვის­125­ წლის­თა­ვი­სად­მი­მიძღ­ვ­ნი­ლი­ფო­ტო­ გა­მო­ფე­ნა­და­სა­ი­უ­ბი­ლეო­ღო­ნის­ძი­ე­ბა­ –­„ალექსანდრე­დიღ­მე­ლო­ვი­–­125“.­ ფეს­ტი­ვა­ლის­დამ­ფუძ­ნე­ბე­ლი­კომ­ პა­ნია­„ინოვატორი“­ს­გე­ნე­რა­ლუ­რი­ დი­რექ­ტო­რი­ზუ­რაბ­გე­გე­ნა­ვა­გახ­ლ­ დათ,­ხო­ლო­იდე­ის­ავ­ტო­რი­–­გი­ორ­გი­ ჯა­ჯა­ნი­ძე.

ციფ­რულ­ეპო­ქა­ში­სა­მა­უწყებ­ლო­ ტექ­ნი­კა­სა­და­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ტექ­ნო­ ლო­გი­ებს­დი­დი­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა­აქვს.­ ფეს­ტი­ვა­ლის­ფარ­გ­ლებ­ში­და­გეგ­მი­ლი­ აქ­ტი­ვო­ბე­ბის­დროს­მო­ნა­წი­ლე­ებს­ ეძ­ლე­ვათ­შან­სი­ამ­სფე­რო­ში­მიმ­დი­ნა­ რე­ტენ­დენ­ცი­ებს­გა­ეც­ნონ.­ეს­მნიშ­ვ­ ნე­ლო­ვა­ნი­ა,­რად­გან­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ მსოფ­ლიო­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში­თა­ვის­ დამ­კ­ვიდ­რე­ბას­ისევ­ცდი­ლობს.­კი­ნო­ და­ტე­ლე­ო­პე­რა­ტო­რე­ბის­სა­ერ­თა­შო­ რი­სო­ფეს­ტი­ვა­ლის­მი­ზა­ნია,­მო­ტი­ვა­ცია­ მის­ცეს­ოპე­რა­ტო­რებს,­ტე­ლე­­კი­ნო­ ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში­მო­მუ­შა­ვე­ადა­მი­ა­ნებს­ და­ხე­ლი­შე­უწყოს­მათ­პრო­ფე­სი­ულ­ ზრდას.­„ოქროს­თვა­ლი“­ს­ფარ­გ­ლებ­ში­ ტარ­დე­ბა­სხვა­დას­ხ­ვა­სა­ხის­ღო­ნის­ ძი­ე­ბე­ბი,­პრე­ზენ­ტა­ცი­ე­ბი.­ფეს­ტი­ვალს­ ყო­ველ­წ­ლი­უ­რად­სტუმ­რო­ბენ­ტექ­ნი­კის­ მწარ­მო­ე­ბე­ლი­წამ­ყ­ვა­ნი­კომ­პა­ნი­ე­ბის­ წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბი,­რომ­ლე­ბიც­სე­ მი­ნა­რებს­ატა­რე­ბენ.­აწყო­ბენ­თა­ნა­ მედ­რო­ვე­ტექ­ნი­კის­გა­მო­ფე­ნას.­კი­ნო­ და­ტე­ლეს­ფე­რო­ში­მო­მუ­შა­ვე­სა­ერ­ თა­შო­რი­სო­დო­ნის­სპე­ცი­ა­ლის­ტე­ბი­ კი­მას­ტერ­კ­ლა­სებ­სა­და­ვორ­ქ­შო­ფებს­ ატა­რე­ბენ­ფეს­ტი­ვა­ლის­სტუმ­რე­ბის­თ­ ვის.­იმარ­თე­ბა­სე­ლექ­ცი­ის­შე­დე­გად­ გა­დარ­ჩე­უ­ლი­სა­კონ­კურ­სო­ნა­მუ­შევ­


ფოტო:­დათო­თეთრაშვილი,­რუსლად­მამედოვი

ფ ეს ტი ვ ა ლი

რე­ბის­ღია­ჩვე­ნე­ბე­ბი.­ფეს­ტი­ვალ­ზე­ წარ­დ­გე­ნილ­სა­კონ­კურ­სო­ნა­მუ­შევ­რებს­ კი­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ჟი­უ­რი­აფა­სებს. ფეს­ტი­ვა­ლის­პრეს­ტი­ჟი­დან­გა­მომ­დი­ ნა­რე,­წელს­29­ქვე­ყა­ნა:­სა­ქარ­თ­ვე­ლო,­ სომ­ხე­თი,­აზერ­ბა­ი­ჯა­ნი,­ბე­ლა­რუ­სი,­ სინ­გა­პუ­რი,­სერ­ბე­თი,­უკ­რა­ი­ნა,­ბელ­გი­ა,­ აშშ,­ეს­პა­ნე­თი,­მა­კე­დო­ნი­ა,­ეთი­ო­პი­ა,­ ინ­გ­ლი­სი,­მოლ­დო­ვა,­ჩე­ხე­თი,­იტა­ლი­ა,­ პორ­ტუ­გა­ლი­ა,­ირა­ნი,­მა­ლა­ი­ზი­ა,­კო­ ლუმ­ბი­ა,­ხორ­ვა­ტი­ა,­ეს­ტო­ნე­თი,­და­ნი­ა,­ რუ­მი­ნე­თი,­ინ­დო­ე­თი,­ავ­ს­ტ­რი­ა,­რუ­სე­ თი,­გერ­მა­ნი­ა,­სა­ქარ­თ­ვე­ლო/­საფ­რან­ გე­თი,­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­/ი­ტა­ლი­ა,­იღებ­და­ მას­ში­მო­ნა­წი­ლე­ო­ბას­105­ნა­მუ­შევ­რით.­ სე­ლექ­ცი­ის­ჟი­უ­რიმ,­რო­მელ­შიც­შე­დი­ ოდ­ნენ:­კი­ნო­რე­ჟი­სო­რე­ბი­–­ოთარ­ლი­ თა­ნიშ­ვი­ლი,­მაია­არ­ჩ­ვა­ძე­და­ზა­ქა­რია­ ჯორ­ჯა­ძე,­იმუ­შა­ვა­პირ­ველ­ეტაპ­ზე­და­ სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ჟი­უ­რის­გა­დას­ცა­12­ ნა­მუ­შე­ვა­რი,­რო­მე­ლიც­ოთხ­ნო­მი­ნა­ცი­ ა­ზე­იყო­წარ­დ­გე­ნი­ლი.­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ ჟი­უ­რი­ში­შე­დი­ოდნ:­კი­ნო­რე­ჟი­სო­რი­ ბა­სა­ფოცხიშ­ვი­ლი­–­ჟი­უ­რის­თავ­მ­ჯ­დო­ მა­რე,­სა­ქარ­თ­ვე­ლო;­ჯონ­ჰენ­შა­ლი­–­ სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­ოპე­რა­ტორ­თა­გილ­დი­ის­ ვი­ცეპ­რე­ზი­დენ­ტი,­დი­დი­ბრი­ტა­ნე­თი;­ ჰი­რო­ნა­რი­ტა­–­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტ­თა­ ამე­რი­კუ­ლი­სა­ზო­გა­დო­ე­ბა,­ა.შ.შ;­და­

მაქს­მეს­ტრ ­ ო­ნი­–­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბის­ ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რი,­იტა­ლი­ა.­გა­მო­ავ­ლინ­ და­გა­მარ­ჯ­ვე­ბუ­ლე­ბი: სა­უ­კე­თე­სო­კი­ნო­ო­პე­რა­ტო­რუ­ლი­ ნა­მუ­შე­ვა­რი­–­ჯერ­ზი­პა­ლაც­ზი­„Shirley“,­ ავ­ს­ტ­რი­ა; სა­უ­კე­თე­სო­ტე­ლე­ო­პე­რა­ტო­რუ­ლი­ ნა­მუ­შე­ვა­რი­–­ტო­ნი­კოს­ტა­„The­Blue­ Pencil“,­პორ­ტუ­გა­ლი­ა; სა­რის­კო­კად­რი­–­მარ­ტინ­ზა­ი­ა­რა­ნი­ „Hany“,­ჩე­ხე­თის­რეს­პუბ­ლი­კა.­მარ­ ტინ­მა­ასე­ვე­მი­ი­ღო­გრან­­­პ­რი.­რაც­ შე­ე­ხე­ბა­სა­უ­კე­თე­სო­სტუ­დენ­ტურ­ნა­მუ­ შე­ვარს,­ამ­ნო­მი­ნა­ცი­ა­ში­ჟი­უ­რიმ­სა­მი­ვე­ წარ­დ­გე­ნილ­დამ­წყებ­ოპე­რა­ტო­რს­ გა­დას­ცა­პრი­ზი: ალექ­სან­დ­რე­ბა­ე­ვი­„იყო­და­არა­იყო­ რა“,­სა­ქარ­თ­ვე­ლო; სერ­ჟი­ჩი­ო­რეს­კუ­„Market­Day“,­მოლ­ დო­ვა; ვინს­ნა­ი­ტი­„The­Domestic­Life­of­Mol­ lusks“,­დი­დი­ბრი­ტა­ნე­თი. ფეს­ტი­ვა­ლის­ტრა­დი­ციაა,­ყო­ველ­ წ­ლი­უ­რად­და­ა­ჯილ­დო­ვოს­დამ­სა­ხუ­ რე­ბუ­ლი­ოპე­რა­ტო­რი,­რო­მელ­საც­ წვლი­ლი­აქვს­შე­ტა­ნი­ლი­ქარ­თუ­ლი­ კი­ნო­­ტე­ლე­ხე­ლოვ­ნე­ბის­გან­ვი­თა­რე­ბა­ ში.­წელს­ეს­პა­ტი­ვი­წი­ლად­ალექ­სან­ დ­რე­რეხ­ვი­აშ­ვილს­ხვდა.­სპე­ცი­ა­ლუ­რი­

21

(არასაკონკურსო)­ჯილ­დო­ე­ბი­კი­სხვა­ დას­ხ­ვა­დამ­სა­ხუ­რე­ბის­თ­ვის­მი­ი­ღეს:­ ზა­ზა­შენ­გე­ლი­ამ,­და­ვით­გუ­ჯა­ბი­ძემ­და­ გი­ორ­გი­ხა­რე­ბა­ვამ.­კონ­კურ­ს­ზე­ასე­ვე­ გა­იხ­სე­ნეს­გი­ორ­გი­ბე­რი­ძე­და­გარ­დაც­ ვ­ლილ­ოპე­რა­ტო­რებს­პა­ტი­ვი­მი­აგ ­ ეს. „წელს­ფეს­ტი­ვალს­და­ე­მა­ტა­სა­მა­ უწყებ­ლო­ტექ­ნი­კის­პირ­ვე­ლი­სა­ერ­თა­ შო­რი­სო­გა­მო­ფე­ნა­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში,­ რა­საც­დი­დი­გა­მოხ­მა­უ­რე­ბა­მოჰ­ყ­ვა.­ მსოფ­ლი­ოს­წამ­ყ­ვა­ნი­კომ­პა­ნი­ე­ბი­ იყ­ვ­ნენ­თა­ვი­ან­თი­სტენ­დე­ბით­წარ­მოდ­ გე­ნილ­ნი­და­უახ­ლე­სი­ტექ­ნი­კა­გა­აც­ნეს­ სა­ზო­გა­დო­ე­ბას.­შეგ­ვიძ­ლია­ვთქვათ,­ რომ­ფეს­ტი­ვალ­მა­და­გა­მო­ფე­ნამ­ დი­დი­წარ­მა­ტე­ბით­ჩა­ი­ა­რა!“­–­კი­ნო­ რე­ჟი­სო­რი,­ფეს­ტი­ვა­ლის­ერ­თ­ ერ­თი­ ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რი­–­ნი­ნო­ტა­ბა­ტა­ძე. ეს­წე­ლი­მარ­თ­ლაც­რომ­სი­ურ­პ­ რი­ზე­ბით­იყო­დატ­ვირ­თუ­ლი­ფეს­ტი­ ვალ­ში­მო­ნა­წი­ლე­თათ­ვის.­კომ­პა­ნია­ „ინოვატორმა“­დამ­ს­წ­რე­სა­ზო­გა­დო­ე­ ბი­სათ­ვის­და­ა­წე­სა­ლა­ტა­რია­და­ორი­ 500­ლა­რი­ა­ნი,­ორი­1000­ლა­რი­ა­ნი­ ტექ­ნი­კის­ვა­უ­ჩე­რი­და­ორიც­სო­ნის­ვი­ დე­ო­კა­მე­რა­გა­ა­თა­მა­შა. >> გიორგი ღვალაძე


22

ქართული კინოს ახალი პრიზები 7­14­ნო­­ემ­­ბერს­ბე­­ლა­­რუ­­სის­დე­­ და­­ქა­­ლაქ­მინ­­ს­კ­ში ­მიმ­­დი­­ნა­­რე­­ობ­­და­ ტრა­­დი­­ცი­­უ­ლი,­XXI­სა­­ერ­­თა­­შო ­რი­­სო­ კი­­ნო­­ფეს­­ტი­­ვა­­ლი­„ლისტაპადი“,­რო­­ მელ­­მაც­დი­­დი­რა­­ო­დე­­ნო­­ბის­ფილ­­მ­ სა­და­კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­რა­­ფის­­ტს­მო­­უ­ყა­­რა­ თა­­ვი.­ამა­­ზე­მეტყ­­ვე­­ლებ­­და­თა­­ვად­ამ­ კი­­ნო­­ფო­­რუ­­მის­დე­­ვი­­ზიც­–­„ასეთი­მრა­­ ვალ­­ფე­­რო­­ვა­­ნი­კი­­ნო“.­აღ­­სა­­ნიშ­­­ნა­­ვი­­ა,­ რომ­მას­­ზე­ერ­­თ­დ­რო­­უ­ლად­მუ­­შა ­ობ­­და­ შვი­­დი­სხვა­­დას­­ხ­ვა­მი­­მარ­­თუ­­ლე­­ბის:­ მხატ­­ვ­რუ­­ლი­კი­­ნოს,­დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რი­ კი­­ნოს,­სა­­დე­­ბი­­უ­ტო­კი­­ნოს,­ეროვ­­ნუ­­ლი­ კი­­ნოს­­კო­­ლე­­ბის­დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რი­კი­­ნოს,­ ბე­­ლა­­რუ­­სუ­­ლი­კი­­ნოს,­სა­­ბავ­­შ­­­ვო­­­საყ­­ მაწ­­ვი­­ლო­კი­­ნო­­სა­და­სა­­ერ­­თა­­შო­­რი­­ სო­კი­­ნოპ­­რე­­სის­ჟი­­უ­რი.­ერ­­თ­ ერთ­ მათ­­გან­­ში,­დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რი­კი­­ნოს­ ჟი­­უ­რი­­ში ­მიწ­­ვე­­უ­ლი­იყო­კი­­ნომ­­ცოდ­­ნე,­ ხე­­ლოვ­­ნე­­ბათ­­მ­ცოდ­­ნე­­ო­ბის­დოქ­­ტო­­რი,­ სა­­ქარ­­თ­ვე­­ლოს­შო­­თა­რუს­­თა­­ვე­­ლის­ თე­­ატ­­რი­­სა­და­კი­­ნოს­უნი­­ვერ­­სი­­ტე­­ტის­ პრო­­ფე­­სო­­რი,­ზვი­­ად­დო­­ლი­­ძე.­ კი­­ნო­­ფეს­­ტი­­ვა­­ლი­მა­­ღალ­დო­­ნე­­ზე­ ჩა­­ტარ­­და­რო­­გორც­ორ­­გა­­ნი­­ზა­­ცი­­უ­ლი,­ ისე­შე­­მოქ­­მე­­დე­­ბი­­თი­თვალ­­საზ­­რი­­ სით.­სა­­კონ­­კუ­­სო­თუ­არა­­სა­­კონ­­კურ­­სო­ კი­­ნო­­სუ­­რა­­თებს­მას­­პინ­­ძ­ლობ­­და­ექ­­ვ­სი­ კი­­ნო­­თე­­ატ­­რი­(ერთ­მათ­­გან­­ში­ღა­­მის­ ჩვე­­ნე­­ბე­­ბიც­კი­იმარ­­თე­­ბო­­და,­იმათ­­თ­ ვის,­ვინც­ვერ­ას­­წ­რებ­­და­დღი­­სით­ან­ სა­­ღა­­მოს­სა­­სურ­­ვე­­ლი­ფილ­­მის­ნახ­­ვას).­ ამის­პა­­რა­­ლე­­ლუ­­რად­ეწყო­­ბო­­და­პრეს­­ კონ­­ფე­­რენ­­ცი­­ე­ბი,­მას­­ტერ­­კ­ლა­­სე­­ბი,­ე.­ წ.­„მრგვალი­მა­­გი­­დე­­ბი“,­სა­­გან­­გე­­ბო­ კი­­ნოპ­­რე­­მი­­ე­რე­­ბი,­სხვა­კი­­ნო­­ფეს­­ტი­­ვა­­ ლე­­ბის­პრე­­ზენ­­ტა­­ცი­­ე­ბი­და­ა.­შ.­ფეს­­ტი­­

ვა­­ლის­მიმ­­დი­­ნა­­რე­­ო­ბას­აშუ­­ქებ­­და­არა­ მარ­­ტო­ად­­გი­­ლობ­­რი­­ვი,­ასე­­ვე­უცხო­­უ­რი­ მას­­მე­­დი­­ა.­ძალ­­ზე­სა­­ინ­­ტე­­რე­­სოდ­და­ ამა­­ღელ­­ვებ­­ლად­წა­­რი­­მარ­­თა­კი­­ნო­­ ფეს­­ტი­­ვა­­ლის­გახ­­ს­ნი­­სა­და­და­­ხურ­­ ვის­ცე­­რე­­მო­­ნი­­ა­ლე­­ბი,­რომ­­ლებ­­საც­ ეს­­წ­რე­­ბო­­და­დიდ­­ძა­­ლი­მა­­ყუ­­რე­­ბე­­ლი.­ ორ­­გა­­ნი­­ზა­­ტო­­რებ­­მა­გან­­სა­­კუთ­­რე­­ბუ­­ლი­ პა­­ტი­­ვი­მი­­ა­გეს­სპე­­ცი­­ა­ლურ­სტუმ­­რებს,­ ცნო­­ბილ­რუს­კი­­ნო­­ხე­­ლოვა­­ნებს:­რე­­ ჟი­­სორს­სტა­­ნის­­ლავ­გო­­ვო­­რუ­­ხინს,­ მსა­­ხი­­ო­ბებს­–­სვეტ­­ლა­­ნა­სვეტ­­ლიჩ­­ნა­­ი­ ა­­სა­და­ალექ­­სეი­პეტ­­რენ­­კოს,­აგ­­რეთ­­ვე,­ ამე­­რი­­კელ­კი­­ნომ­­სა­­ხი­­ობ­­სა­და­კი­­ნო­­რე­­ ჟი­­სორს,­არ­­მანდ­ასან­­ტეს.­ამ­უკა­­ნას­­ კ­­ნელ­­მა­თა­­ვი­­სი­ახა­­ლი­დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რი­ ფილ­­მი­„სტეპი.­დი­­ა­ლო­­გე­­ბი“­ჩა ­ი­ტა­­ნა­ მინ­­ს­კ­ში .­ „ლისტაპადზე“­წარ­­დ­გე­­ნი­­ლი­იყო­ ქარ­­თუ­­ლი­კი­­ნოს­დე­­ლე­­გა­­ცი­­აც,­რო­­ მელ­­შიც­შე­­დი­­ოდ­­ნენ:­კი­­ნო­­რე­­ჟი­­სო­­რი­ გი­­ორ­­გი­ოვაშ­­ვი­­ლი,­მსა­­ხი­­ო­ბი­მა­­რი­­ამ­ ბუ­­თუ­­რიშ­­ვი­­ლი,­კი­­ნო­­რე­­ჟი­­სო­­რი,­ხე­­ ლოვ­­ნე­­ბათ­­მ­ცოდ­­ნე­­ო­ბის­დოქ­­ტო­­რი,­ სა­­ქარ­­თ­ვე­­ლოს­შო­­თა­რუს­­თა­­ვე­­ლის­ თე­­ატ­­რი­­სა­და­კი­­ნოს­უნი­­ვერ­­სი­­ტე­­ტის­ პრო­­ფე­­სო­­რი,­ალექ­­სან­­დ­რე­ვახ­­ტან­­ გო­­ვი,­ამა­­ვე­სას­­წავ­­ლებ­­ლის­სტუ­­დენ­­ ტი,­ბა­­ქარ­ჩერ­­ქე­­ზიშ­­ვი­­ლი­(რომლის­ ნა­­მუ­­შე­­ვა­­რი­„ტოროლები­და­ბუ­­ე­ბი“­ მო­­ნა­­წი­­ლე­­ობ­­და­კი­­ნოს­­კო­­ლე­­ბის­დო­­ კუ­­მენ­­ტუ­­რი­კი­­ნოს­სა­­კონ­­კურ­­სო­პროგ­­ რა­­მა­­ში)­და­სა­­ქარ­­თ­ვე­­ლოს­ეროვ­­ნუ­­ლი­ კი­­ნო­­ცენ­­ტ­რის­დის­­ტ­რი­­ბუ­­ცი­­ი­სა­და­ ექ­­ს­პორ­­ტის­მი­­მარ­­თუ­­ლე­­ბის­ხელ­­მ­ძღ­­ ვა­­ნე­­ლი,­და­­ვით­ვა­­შა­­ძე.­ ორ­სა­­კონ­­კურ­­სო­პროგ­­რა­­მა­­ში­მო­­

ნა­­წი­­ლე­­ობ­­და­ორ­­ ო­­რი­ქარ­­თუ­­ლი­ ფილ­­მი­–­მხატ­­ვ­რუ­­ლი­და­სტუ­­დენ­­ტუ­­რი­ დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რი­კი­­ნო­­სუ­­რა­­თე­­ბი.­მი­­სა­­ სალ­­მე­­ბე­­ლი­­ა,­რომ­სა­­ქარ­­თ­ვე­­ლოს­ შო­­თა­რუს­­თა­­ვე­­ლის­თე­­ატ­­რი­­სა­და­ კი­­ნოს­უნი­­ვერ­­სი­­ტე­­ტის­კი­­ნო­­ფა­­კულ­­ტე­­ ტის­(იგივე­ქარ­­თუ­­ლი­კი­­ნოს­­კო­­ლის)­ სტუ­­დენ­­ტ­მა,­ვახ­­ტანგ­ჯა­­ჯა­­ნი­­ძემ­ფილ­­ მი­­სათ­­ვის­„ორშაბათიდან­ორ­­შა ­ბა­­ თამ­­დე“­ეროვ­­ნუ­­ლი­კი­­ნოს­­კო­­ლე­­ბის­ დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რი­კი­­ნოს­კონ­­კურ­­ს­ში ­ და­­იმ­­სა­­ხუ­­რა­რუ­­სე­­თის­არა­­სა­­თა­­მა­­ შო­(დოკუმენტური)­კი­­ნოს­გილ­­დი­­ის­ დიპ­­ლო­­მი­„სიმწარითა­და­ჰუ­­მა­­ნიზ­­მით­ გაჟ­­ღენ­­თი­­ლი,­და­­მა­­ფიქ­­რე­­ბე­­ლი­გულ­­ თ­­ბი­­ლი­პორ­­ტ­რე­­ტი­­სათ­­ვის“.­მთა­­ვარ­­მა,­ მხატ­­ვ­რუ­­ლი­ფილ­­მე­­ბის­კონ­­კურ­­სის­ ჟი­­უ­რიმ­მხო­­ლოდ­ოთხი­პრი­­ზი­გას­­ცა­ და­აქე­­დან­ორი­ჩვენ­­მა­ნა­­მუ­­შევ­­რებ­­ მა­მო­­ი­პო­­ვეს­–­სპე­­ცი­­ა­ლუ­­რი­პრი­­ზი­ „ადამიანებისადმი­სიყ­­ვა­­რუ­­ლი­­სა­და­ იუმო­­რის­უნი­­კა­­ლუ­­რი­გრძნო­­ბი­­სათ­­ ვის“­გა­­და­­ე­ცა­ლე­­ვან­კო­­ღუ­­აშ­­ვი­­ლის­ კი­­ნო­­სუ­­რათს­„შემთხვევითი­პა­­ემ­­ნე­­ბი“,­ ხო­­ლო­იური­მა­­რუ­­ხი­­ნის­სა­­ხე­­ლო­­ბის­ პრი­­ზი­სა­­უ­კე­­თე­­სო­ოპე­­რა­­ტო­­რუ­­ლი­ ნა­­მუ­­შევ­­რი­­სათ­­ვის­გი­­ორ­­გი­ოვაშ­­ვი­­ ლის­ფილმს­„სიმინდის­კუნ­­ძუ­­ლი“­ (ოპერატორი­ელე­­მერ­რა­­გა­­ლი).­ მინ­­ს­კის­სა­­ერ­­თა­­შო ­რი­­სო­კი­­ნო­­ფეს­­ტი­­ ვალ­„ლისტაპადის“­მთა­­ვა­­რი­პრი­­ზით­ და­­ჯილ­­დოვ­­და­უკ­­რა­­ი­ნუ­­ლი­კი­­ნო­­სუ­­რა­­ თი­„ტომი“­(რეჟ.­მი­­როს­­ლავ­სლა­­ბოშ­­ პიც­­კი).­ ­­ >> დავით ჭიკაძე


ფ ეს ტი ვ ა ლი

23


24

ფესტივალი 'ნიქოზი” გა­სულ­წელს,­დრეზ­დე­ნის­ანი­მა­ცი­ უ­რი­ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვა­ლის­დი­რექ­ ტო­რი,­ქ­ნ­კატ­რინ­კი­უხ­ლე­რი­ანი­მა­ ცი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვალ­„ნიქოზს“­ სტუმ­რობ­და.­სა­ფეს­ტი­ვა­ლო­დღე­ე­ბის­ ბო­ლოს­ასე­თი­რამ­თქვა:­„ნიქოზის­ ფეს­ტი­ვა­ლი­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ოაზი­სია­ უდაბ­ნო­ში.“­ოაზი­სი­­ფეს­ტი­ვა­ლი,­რო­ მე­ლიც­ცხინ­ვა­ლი­დან­კი­ლო­მეტ­რ­ში­ მდე­ბა­რე­ობს,­წლე­ულს,­1­6­სექ­ტემ­ ბერს­მე­ოთხედ­ჩა­ტარ­და.­ეს­ფეს­ტი­ვა­ ლი,­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლია­იმი­თაც,­რომ­ აქ­არ­არის­ტრა­დი­ცი­უ­ლი­კონ­კურ­სი,­ და­ჯილ­დო­ე­ბის­ცე­რე­მო­ნი­ა­ლი­და­ა.შ.­ მოწ­ვე­უ­ლი­სტუმ­რე­ბი­თუ­მას­პინ­ძ­ლე­ ბი­ერ­თი­ა­ნი­ძა­ლის­ხ­მე­ვით­ატა­რე­ბენ­ თა­ვი­სე­ბურ­„ანტიფესტივალს“,­რო­მე­ ლიც­უფ­რო­მნიშვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა,­ვიდ­რე­ უბ­რა­ლოდ,­სტან­დარ­ტუ­ლი­ანი­მა­ცი­უ­ რი­­ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბი.­გულ­და­ საწყ­ვე­ტია­მხო­ლოდ­ის,­რომ­დე­და­ქა­ ლა­ქი­დან­მხო­ლოდ­მცი­რერიცხო­ვა­ნი­ ჯგუ­ფი­გვსტუმ­რობს­ხოლ­მე... თვით­სო­ფელ­ნი­ქოზ­ში,­ნი­ქო­ზი­სა­და­ ცხინ­ვა­ლის­ეპარ­ქი­ას­თან,­ფუნ­ქ­ცი­ო­ნი­ რებს­წმინ­და­ალექ­სან­დ­რე­ოქ­რო­პი­ რის­სკო­ლა,­რო­მელ­შიც­120­მოს­წავ­ ლე­ეუფ­ლე­ბა­ხე­ლოვ­ნე­ბის­სხვა­დას­ხ­ვა­ დარგს,­მათ­შო­რის­არის­ანი­მა­ცი­სა­ და­ჩრდი­ლე­ბის­თე­ატ­რის­სამ­სა­ხი­ო­ბო­ გან­ყო­ფი­ლე­ბა.­ეს­სკო­ლა­და­ფეს­ტი­ვა­

ლიც­და­არ­ს­და­ნი­ქო­ზი­სა­და­ცხინ­ვა­ ლის­მიტ­რო­პო­ლი­ტის­–­ისა­ი­ას­თა­ ოს­ნო­ბით.­წლე­ვან­დე­ლი­ფეს­ტი­ვა­ლი­ გა­იხ­ს­ნა­ნი­ქო­ზე­ლი­ბავ­შ­ვე­ბის­ფილ­მით­ „პატარა­მა­წან­წა­ლა“­(ოლესია­თა­ვა­ ძის­წიგ­ნის­მი­ხედ­ვით). ფეს­ტი­ვა­ლის­პირ­ველ­დღეს­პო­ლო­ ნელ­მა­რე­ჟი­სორ­მა­–­ალექ­სან­დ­რა­ კო­რი­ე­ვომ­და­პრო­დი­უ­სერ­მა­ევა­ სო­ბო­ლევ­ს­კამ­ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­ ტე­ლეს­ტუ­დია­„პოზნანის“­გა­სუ­ლი­სა­ უ­კუ­ნის­80­90­იანი­წლე­ბის­სა­უ­კე­თე­სო­ ფილ­მე­ბი­წარ­მო­ად­გი­ნეს,­აღ­ს­ნიშ­ნა­ ვი­ა,­რომ­პო­ლო­ნუ­რი­პროგ­რა­მის­ორ­ გა­ნი­ზა­ტო­რი­არის­მხატ­ვა­რი­მი­ხა­ილ­ ბო­გუც­კი,­რო­მე­ლიც­ტრა­დი­ცი­უ­ლად­ ყო­ველ­წელს­სტუმ­რობს­ნი­ქოზს.­ამას­ გარ­და,­წლე­ულს­ჩვენ­თან­წარ­მოდ­ გე­ნი­ლი­იყო,­გერ­მა­ნუ­ლი­ანი­მა­ცი­ა,­ რო­მე­ლიც­თა­ვის­დრო­ზე­წარ­მა­ტე­ბით­ უჩ­ვე­ნეს­ევ­რო­პის­ერ­თ­ ერ­თ­ყვე­ლა­ზე­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან­დრეზ­დე­ნის­ანი­მა­ცი­უ­ რი­ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვალ­ზე;­აგ­რეთ­ვე­ 2012­13­წწ.­ვარ­ნა­ში­(ბულგარეთი)­ ჩა­ტა­რე­ბუ­ლი­ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­ მსოფ­ლიო­ფეს­ტი­ვა­ლის­მო­ნა­წი­ლე­ კი­ნო­სუ­რა­თე­ბი...­რუ­სუ­ლი­ანი­მა­ცი­ი­ დან­ნი­ქოზს­სტუმ­რობ­დ­ნენ:­რე­ჟი­სო­რი­ ნა­ტა­ლია­ორ­ლო­ვა­და­პრო­დ­უ­სე­რი­ თენ­გიზ­სე­მი­ო­ნო­ვი­(ანიმაციური­ფილ­ მე­ბის­სტუ­დია­„ანიმოსი“);­რე­ჟი­სო­რი­

ანა­შე­პი­ლო­ვა,­(„სოიუზმულტფილმი“),­ რე­ჟი­სო­რი­მი­ხა­ილ­ალ­და­ში­ნი­ და­რე­ჟი­სო­რი­სერ­გეი­სე­რი­ო­გი­ნი­­ (ანიმაციური­ფილ­მე­ბის­რუ­სე­თის­ღია­ ფეს­ტი­ვა­ლი­„სუზდალის­ექო“).­ წლე­ვან­დე­ლი­ფეს­ტი­ვა­ლი­შარ­შან­დე­ ლის­გან­იმით­გან­ს­ხ­ვავ­დე­ბო­და,­რომ­ ჩა­ტარ­და­მას­ტერ­კ­ლა­სე­ბი­ანი­მა­ცი­ის­ პრო­დ­უ­სინგ­სა­და­ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­ მის­ხმის­რე­ჟი­სუ­რა­ში.­ფეს­ტი­ვა­ლის­ ერ­თ­ ერ­თი­მნიშ­ნე­ლო­ვა­ნი­სტუ­მა­რი­იყო­ გერ­მა­ნე­ლი­რე­ჟი­სო­რი­და­მხატ­ვა­რი­ რა­ი­მონდ­კრუ­მე­რი,­რომ­ლის­მარ­თ­ლაც­ რომ­გა­მორ­ჩე­უ­ლი­და­თვით­მ­ყო­ფა­დი­ ანი­მა­ცი­ე­ბის­ჩვე­ნე­ბის­შემ­დეგ,­მო­ეწყო­ მი­სი­ნა­ხა­ტე­ბის­გა­მო­ფე­ნა.­რ.კრუ­მერ­მა­ აღ­ნიშ­ნა:­„პირველად­ვარ­სქარ­თ­ვე­ ლო­ში,­მიყ­ვარს­ეს­გა­რე­მო,­ქარ­ვე­ლი­ ხალ­ხი.­მომ­წონს­ფეს­ტი­ვალ­ზე­წარ­მოდ­ გე­ნი­ლი­ფილ­მე­ბი.­ეს­არას­ტან­დარ­ტუ­ ლი,­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი­ფეს­ტი­ვა­ლი­ა.­ამის­ დას­ტუ­რია­თვით­გე­ლა­კან­დე­ლა­კიც,­ რო­მე­ლიც­ასე­წარ­მა­ტე­ბით­ხელ­მ­ძღ­ვა­ ნე­ლობს­ჩრდი­ლე­ბის­თე­ატრს.­ფრი­ად­ მო­ვი­ხიბ­ლე­სპექ­ტაკ­ლით...­ყვე­ლა­ზე­ მნიშ­ნე­ლო­ვა­ნი­და­კარ­გი­ამ­ფეს­ტი­ვალ­ ში­ისა­ა,­რომ­ასე­თი­სა­ო­ცა­რი­ბავ­შე­ბი­ არი­ან­ჩარ­თუ­ლე­ბი,­არ­ვი­ცი,­ყვე­ლა­ მათ­გა­ნი­ქმნის­თუ­არა­თა­ვად­ანი­მა­ ცი­ას,­მაგ­რამ­ვხედ­ვავ­მათ­აღ­ფ­რ­თო­ ვა­ნე­ბას­ამ­ფეს­ტი­ვა­ლით,­თა­ვად­ვნა­ხე­


ფოტო:­დავით­ჩაჩანიძე

ფ ეს ტი ვ ა ლი

რო­გორ­ხა­ტავ­და­ერ­თ­ ერ­თი­მათ­გა­ნი,­ წარ­მო­იდ­გი­ნეთ,­რო­გო­რი­დი­დი­ნა­ბი­ ჯია­ეს­ფეს­ტი­ვა­ლი­­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ში­მა­თი­ ინ­ტეგ­რა­ცი­ი­სათ­ვის,­ისი­ნი­ამ­ყვე­ლა­ ფერს­აკე­თე­ბენ­გრძნო­ბით,­გუ­ლით­და­ ეს­არის­ყვე­ა­ლა­ზე­მთა­ვა­რი.“­ ­ფეს­ტი­ვალს­სტუმ­რობ­და­ანე­სის­ ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვა­ლის­ სამ­ხატ­ვ­რო­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლი­მარ­სელ­ ჟა­ნი,­რო­მელ­მაც­წარ­მოგ­ვიდ­გი­ნა­მი­სი­ ფეს­ტი­ვა­ლის­გა­მარ­ჯ­ვე­ბუ­ლი­ფილ­მე­ ბი,­ისა­უბ­რა­საფ­რან­გეთ­ში­არ­სე­ბულ­ მდგო­მა­რე­ო­ბა­ზე­და­სა­ხელ­მ­წი­ფოს­ როლ­ზე­ფრან­გულ­ანი­მა­ცი­ა­ში.­მარ­ სელ­ჟა­ნის­თა­ნა­მე­მა­მუ­ლე­მე­თო­ჯი­ნე­ მო­ნიკ­შე­ი­გა­მი­სა­კუ­თა­რი­სპექ­ტაკ­ლით­ წარ­­დ­გა­მა­ყუ­რებ­ლის­წი­ნა­შე.­ნი­ქოზს­ ეწ­ვია­ამე­რი­კე­ლი­ანი­მა­ტო­რი­კელ­ ლეს­ლი,­რო­მელ­მაც­ჩა­ა­ტა­რა­სე­მი­ნა­ რი:­რო­გორ­მო­ვამ­ზა­დოთ­ანი­მა­ცი­უ­რი­ ფილ­მის­პრო­ექ­ტი­წარ­მო­ე­ბი­სათ­ვის.­ აღ­სა­ნიშ­ნა­ვი­ა,­იტა­ლი­ე­ლი­ხმის­რე­ჟი­ სო­რი­სა­და­კომ­პო­ზი­ტო­რის­ან­დე­რა­ მარ­ტი­ნო­ნის­სა­ინ­ტე­რე­სო­სამ­დღი­ა­ნი­ მას­ტერ­კ­ლა­სი­ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­მის­ ხმის­რე­ჟი­სუ­რა­ში.­ამას­გარ­და,­მან­ იტა­ლი­უ­რი­ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­ რეტ­როს­პექ­ტი­ვაც­მო­აწყო. წლე­ვან­დელ­ფეს­ტი­ვალს­სხვა­ცნო­ბი­ ლი­მოღ­ვა­წე­ე­ბიც­სტუმ­რობ­დ­ნენ,­მათ­ შო­რის,­ამე­რი­კე­ლი­როდ­და­ი­მონ­დი,­

რო­მელ­მაც­1970­წწ.­მი­წუ­რულს­და­აარ­ სა­სა­დის­ტ­რი­ბუ­ციო­კომ­პა­ნია­„მაქს­მე­ დი­ა“,­ხო­ლო­1990­წ.­–­„Acme­filmworks”,­ სა­დაც­შექ­მ­ნა­1600­მე­ტი­სა­რეკ­ლა­მო­ რგო­ლი­და­ფილ­მის­ტიტ­რი.­ამე­რი­ კელ­მა­სტუ­მარ­მა­წარ­მო­ად­გი­ნა­„Acme­ filmworks“­ის­პრო­დუქ­ცი­ის­ვი­ზუ­ა­ლუ­რი­ ის­ტო­რი­ა,­მან­ვე­გა­მარ­თა­მას­ტერ­კ­ლა­ სი.­რ.­და­ი­მონ­დის­გარ­და,­ფეს­ტი­ვალს­ ეწ­ვია­იაპო­ნე­ლი­პრო­დ­უ­სე­რი­სა­ში­კო­ კონ­დო,­იგი­თავ­და­პირ­ვე­ლად­იაპო­ნი­ ის­პირ­ველ­კომ­პი­უ­ტე­რულ­­­გ­რა­ფი­კულ­ ლა­ბო­რა­ტო­რი­ა­ში­მოღ­ვა­წე­ობ­და,­1993­ წელს­კი­და­ა­ფუძ­ნა­„PH­STUDIO­INC“,­ რო­მე­ლიც­ფარ­თო­სპექ­ტ­რის­პრო­ ექ­ტებ­ზე­მო­შა­ობს:­რეკ­ლა­მა,­ვი­დე­ო­ თა­მა­შე­ბი,­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­მხატ­ვ­რუ­ლი­ და­ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­მე­ბი.­ს.კონ­დომ­ მას­ტერ­კ­ლა­სიც­გა­მარ­თა.­ პრო­დუ­სე­რე­ბის­ინ­ტენსიურმა­ჩარ­ თუ­ლო­ბამ­„ნიქოზში“­სა­მო­მავ­ლოდ­ შე­საძ­ლოა,­ერ­თი­ა­ნი­კო­­პ­რო­დუქ­ცი­ ე­ბი­შექ­მ­ნას.­პრო­დუ­სერ­მა­ოლი­ვიე­ კა­ტე­რი­ნიმ­წარ­მო­ად­გი­ნა­ანი­მა­ცი­უ­რი­ ფილ­მე­ბის­სტუ­დია­„les­Trois­Ours“­ის­ პრო­დუქ­ცი­ა. ფეს­ტი­ვა­ლის­პა­რა­ლე­ლუ­რად,­მოწ­ ვე­უ­ლი­სტუმ­რე­ბი­სათ­ვის­კულ­ტუ­რუ­ლი­ პროგ­რა­მაც­იყო­გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბუ­ ლი:­ჩრდი­ლე­ბის­თე­ატრ­„ბუდრუგანა­ გაგ­რას“­სპექ­ტაკ­ლი,­გო­რის­ქალ­თა­

25

გუნ­დი,­შედ­გა­სა­ფორ­ტე­პი­ა­ნო­მუ­სი­კის­ სა­ღა­მო­თა­მარ­ჟვა­ნი­ას­მო­ნა­წი­ლე­ ო­ბით.­ან­ჩ­ს­ხა­ტის­გუნ­დ­მა­მსმე­ნელს­ გა­აც­ნო­ქარ­თუ­ლი­სა­გა­ლობ­ლე­ბი­და­ ქარ­თუ­ლი­ხალ­ხუ­რი­სიმ­ღე­რე­ბი.­ რო­გორც­ფეს­ტი­ვა­ლის­ერ­თ­ ერ­თი­ ორ­გა­ნი­ზატ­ო­რი­მა­რი­ამ­კან­დე­ლა­კი­ ამ­ბობს:­ფეს­ტი­ვა­ლის­მი­მართ­ინ­ტე­ რე­სი­ყო­ველ­წ­ლი­უ­რად­მა­ტუ­ლობს,­ მიმ­დი­ნა­რე­ობს­მო­ლა­პა­რა­კე­ბე­ბი­ მო­მა­ვა­ლი­წლის­სა­ფეს­ტი­ვა­ლო­ პროგ­რა­მას­თან­და­კავ­ში­რე­ბით,­2015­ წლის­სექ­ტემ­ბერ­ში­„ნიქოზის­ფეს­ტი­ვა­ ლის“­მო­ნა­წი­ლე­თა­შო­რის­იხი­ლავთ­ კა­ნა­დელ,­ინ­გ­ლი­სელ,­იტა­ლი­ელ,­ ბრა­ზი­ლი­ელ­ანი­მა­ტო­რებს.­აღ­სა­ნიშ­ ნ­ვი­ა,­რომ­ევ­რო­პუ­ლი­კი­ნო­ა­კა­დე­მია­ EFA­მო­მა­ვალ­წელს­შე­მოგ­ვი­ერ­თდ ­ ე­ბა­ სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­ანი­მა­ცი­უ­რი­ფილ­ მე­ბის­პროგ­რა­მით.­ასე­რომ,­და­ბე­ჯი­ თე­ბით­შეგ­ვიძ­ლია­ვთქვათ,­ნი­ქო­ზის­ მო­მა­ვა­ლი­ფეს­ტი­ვა­ლი­თა­ვი­სი­მას­შ­ტა­ ბი­თა­და­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­მრა­ვალ­ფე­ როვ­ნე­ბით,­კი­დევ­უფ­რო­სა­ინ­ტე­რე­სო­ გახ­დე­ბა.­ >> ნენო ქავთარაძე


26

Acme Filmworks - რონ დაიმონდი ნიქოზის­წლევანდელ­ფესტივალს­ ამე­რი­კე­ლი­პრო­დ­უ­სე­რი­რონ­და­ი­ მონ­დი­სტუმ­რობ­და.­1970­იანი­წლე­ბის­ მი­წუ­რულს­მან­და­აარ­სა­სა­კუ­თა­რი­სა­ დის­ტ­რი­ბუ­ციო­კომ­პა­ნია­„MAX­MEDIA”,­ რო­მელ­მაც­გზა­გა­უხ­ს­ნა­მოკ­ლე­მეტ­ რა­ჟი­ან­ფილ­მებს­ახ­ლად­და­არ­სე­ბულ­ სა­კა­ბე­ლო­და­ფა­სი­ან­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­ ბა­ზარ­ზე.­1985­წ.­„MAX­MEDIA”­მ­შე­ი­ძი­ნა­ სა­დის­ტ­რი­ბუ­ციო­კომ­პა­ნია­Expanded­ Entertainment­და­მომ­დევ­ნო­6­წლის­ მან­ძილ­ზე­იგი­და­კა­ვე­ბუ­ლი­იყო­მოკ­ ლე­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­ფილ­მე­ბით.­მათ­შო­რი­ საა­ფრე­დე­რიკ­ბე­კის,­„კაცი,­რო­მე­ლიც­ ხე­ებს­რგავ­და“,­ძმე­ბი­ლა­უნ­შ­ტა­ი­ნე­ბის­ „ბალანსი“,­ალექ­სან­დ­რე­პეტ­რო­ვის­ „ძროხა“,­ბილ­პლიმ­პ­ტო­ნის­„შენი­სა­ხე“. 1990­წელს­და­ი­მონ­დ­მა­და­აარ­სა­ Acme­Filmworks,­რო­მელ­მაც­შექ­მ­ნა­ 1600­ზე­მე­ტი­სა­რეკ­ლა­მო­რგო­ლი.­ ის­ერ­თ­ ერ­თი­წარ­მა­ტე­ბუ­ლი­პრო­დ­ უ­სე­რია­ანი­მა­ცი­ის­სივ­რ­ცე­ში­და­არა­ მხო­ლოდ...

F.P. ეს­თქვე­ნი­პირ­ვე­ლი­ვი­ზი­ტია­სა­ ქარ­თ­ვე­ლო­ში­და­შე­სა­ბა­მი­სად­ნი­ქო­ ზის­ფეს­ტი­ვალ­ზე,­რო­გო­რია­თქვე­ნი­ შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბე­ბი?­ არა­ერთ­ფეს­ტი­ვალ­ზე­მი­წევს­მო­ნა­ წი­ლე­ო­ბა,­იქ­ნე­ბა­ეს­ფარ­თო­მას­შ­ტა­ ბი­ა­ნი,­პო­პუ­ლა­რუ­ლი­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბი,­ რომ­ლებ­ზეც­მო­სახ­ვედ­რა­დაც­ხალ­ხი­ ფულს­იხ­დის­თუ­შე­და­რე­ბით­მცი­რე­ რიცხო­ვა­ნი.­ნი­ქო­ზის­ფეს­ტი­ვალ­მა­ გა­სა­ო­ცა­რი­შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა­მო­ახ­ დი­ნა,­ეს­არის­ფო­რუ­მი,­რო­მელ­საც­ ფაქ­ტობ­რი­ვად­ბი­უ­ჯე­ტი­არ­აქვს,­ მი­უ­ხე­და­ვად­ამი­სა,­თვით­მ­ყო­ფა­დი­ და­სა­ინ­ტე­რე­სო­ა.­აქ­წარ­მოდ­გე­ნი­ლი­ ანი­მა­ცი­ის­გარ­და,­ერ­თ­ ერ­თი­მთა­ვა­რი­ კომ­პო­ნენ­ტი­ფეს­ტი­ვა­ლის­მო­ნა­წი­ლე­ საქ­მის­თ­ვის­თავ­გა­და­დე­ბუ­ლი,­მო­ სიყ­ვა­რუ­ლე­ადა­მი­ა­ნე­ბი­ა,­რომ­ლე­ბიც­ თბი­ლი­სი­დან­და­გო­რი­დან­ჩა­მო­დი­ან.­ ყვე­ლა­ზე­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­კი­თა­ვად­ ნი­ქოზ­ში­მცხოვ­რე­ბი­ხალ­ხი­ა,­ასე­თი­ სიყ­ვა­რუ­ლით,­რომ­აკე­თებს­ფეს­ტი­ ვალს.­პი­რა­დად­ჩემ­თ­ვის­ყვე­ლა­ზე­

და­სა­მახ­სოვ­რე­ბე­ლი­ბა­ტო­ნი­გე­ლა­ კან­დე­ლა­კი­და­მი­სი­ჩრდი­ლე­ბის­ თე­ატ­რი­ა.­არას­დ­როს­მი­ნა­ხავს­ასე­თი­ რამ,­ეს­სა­ოც­რე­ბა­ა!­გა­სა­ო­ცა­რია­თვით­ ბა­ტო­ნი­გე­ლა,­რო­მე­ლიც­ას­თი­გა­მორ­ ჩე­უ­ლი­გუ­ლის­ხ­მი­ერ­ბით­უძღ­ვე­ბა­ამ­ ყვე­ლა­ფერს­და,­ნი­ქო­ზე­ლი­ბავ­შე­ბის­ ურ­თი­ერ­თ­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბას.­ F.P. 1970­იანი­წლე­ბის­მი­წუ­რულს­და­ აარ­სეთ­სა­კუ­თა­რი­სა­დის­ტ­რი­ბუ­ციო­ კომ­პა­ნია­„Max­Media”­... კი­ნოს­კო­ლის­დამ­თავ­რე­ბის­შემ­დეგ­ გა­მუდ­მე­ბულ­ძი­ე­ბა­ში­ვი­ყა­ვი.­გან­სა­კუთ­ რე­ბუ­ლად­დი­დი­შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა­მო­ახ­ დი­ნა­ანი­მა­ცი­ამ,­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ან­მა­ კი­ნომ.­სა­ო­ცა­რია­ასე­თი­ფილ­მე­ბის­ (ანიმაციის)­გა­და­ღე­ბა.­ქმნი­5­წუ­თი­ან­ სუ­რათს,­აგებ­პერ­სო­ნაჟს­სა­ხა­სი­ა­თო­ შტრი­ხე­ბით,­იგო­ნებ­ამ­ბავს,­თან­ამ­ ყვე­ლა­ფერს­მცი­რე­რიცხო­ვა­ნი­გუნ­დით­ არ­თ­მევ­თავს.­1970­იან­წლებ­ში­ანი­მა­ ცი­უ­რი­მხატ­ვ­რუ­ლი­ფილ­მე­ბის­ბუ­მი­იყო,­ კი­ნოს­კო­ლის­დას­რუ­ლე­ბის­შემ­დეგ­2­3­


ი ნტერვ ი უ

ამე­რი­კა­ში­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­კი­ნოს­ სივ­რ­ცე­ში­პრო­დუ­სე­რე­ბი­პრაქ­ტი­კუ­ ლად­არ­არი­ან.­ევ­რო­პულ­სივ­რ­ცე­ში­ „შორთ­პრო­დ­უ­სინ­გი“­უფ­რო­პო­პუ­ ლა­რუ­ლი­ა.­მიყ­ვარს­ევ­რო­პე­ლებ­თან­ მუ­შა­ო­ბა­და­მათ­თან­ერ­თად­ბევ­რ­საც­ ვმუ­შა­ობ.­ძი­რი­თა­დად­რეკ­ლა­მებს­ვა­ F.P. 1990­წელს­და­აარ­სეთ­„Acme­Film­ works“,­რა­ძი­რიძ­თად­საქ­მი­ა­ნო­ბას­ კე­თებ,­იშ­ვი­ა­თად­–­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ან­ ეწე­ვით­მას­შემ­დეგ?­ ფილ­მებს,­რომ­ლე­ბიც­გა­მო­ფე­ნე­ბის,­ თავ­და­პირ­ვე­ლად­ვა­კე­თებ­დი­მხატ­ ფეს­ტი­ვა­ლე­ბი­სა­და­სა­მუ­ზე­უ­მო­წარ­ ვ­რუ­ლი­ფილ­მე­ბის­პრო­დუ­სინგს,­ მოდ­გე­ნე­ბი­სა­და­ინ­ს­ტა­ლა­ცი­ე­ბის­თ­ვის­ რე­ჟი­სო­რებ­თან­ერ­თად­ვქმნი­დი­სა­ იქ­მ­ნე­ბა,­ანუ­არა­მა­სობრივი­წარ­მო­ე­ ტე­ლე­ვი­ზიო­რეკ­ლა­მებს,­პა­რა­ლე­ლუ­ ბის­თ­ვის,­კო­მერ­ცი­უ­ლი­მიზ­ნით,­არა­ რად­­ვაგ­რო­ვებ­დი­ანი­მა­ცი­ებს,­ჩემს­ მედ­ლო­კა­ლუ­რი­არტ­ჰა­უს­სივ­რ­ცე­ე­ პრო­დაქ­შენ­ში­ვა­ერ­თი­ა­ნებ­დი­ყვე­ლა­ ბის­თ­ვის.­ამე­რი­კულ­კი­ნო­ში,­ანი­მა­ცი­ის­ ფერ­ამას.­იმ­პე­რი­ო­დის­თ­ვის­მნიშ­ნე­ ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში­პრო­დ­უ­სე­რი­თა­მა­შობს­ ლო­ვა­ნი,­ღი­რე­ბუ­ლი­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ა­ ყვე­ლა­ზე­დიდ­როლს,­პრინ­ციპ­ში­ეს­ ნი­ფილ­მე­ბი­მქონ­და­ხელთ,­შე­მეძ­ლო­ დღე­ვან­დე­ლო­ბა­ში­ყველ­გან­ასე­ა,­მაგ­ წვლი­ლი­შე­მე­ტა­ნა­იმა­ში,­რომ­ეს­ რამ­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლად­ამე­რი­კა­ში,­ ყო­ვე­ლი­ვე­ასო­ბით­ათას­ადა­მი­ანს­ეხი­ რად­გან­ჩვენ­სა­ხელ­მ­წი­ფო­სუბ­სი­დი­ე­ბი­ ლა.­Acme­Filmworks­მა­შექ­მ­ნა­1600­ზე­ არ­გვაქვს,­ევ­რო­პის­გან­გას­ნ­ხ­ვა­ვე­ბით,­ მე­ტი­ანი­მა­ცი­უ­რი­სა­რეკ­ლა­მო­რგო­ლი,­ სა­დაც­აღ­მერ­თე­ბენ­რე­ჟი­სო­რებს,­მე­ ტიტ­რე­ბი,­ის­აგ­რეთ­ვე­ქი­რა­ობ­და­ბილ­ ფე­სა­ვით­ჰყავთ,­მა­შინ­რო­ცა­ამე­რი­კა­ პლიმ­პ­ტო­ნის,­მა­იკლ­დუ­დო­კის,­ამან­ ში­რე­ჟი­სო­რი­ფილ­მის­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­ და­ფორ­ბის­ფილ­მებს. ჯფუ­გის­ნა­წი­ლი­ა.

ფოტო:­დავით­ჩაჩანიძე

ფილ­მის­პრო­დ­უ­სე­რი­გავ­ხ­დი,­წლებ­ თან­ერ­თად­რა­ო­დე­ნო­ბამ­იმა­ტა,­„Max­ Media”­მ­გზა­გა­უხ­ს­ნა­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ან­ ფილ­მებს­სა­კა­ბე­ლო­და­ფა­სი­ან­სა­ტე­ ლე­ვი­ზიო­ბა­ზარ­ზე.

F.P. ანი­მა­ცი­უ­რი­კი­ნოს­სივ­რ­ცე­არ­სით,­ სპე­ცი­ფი­კით­რა­დი­კა­ლუ­რად­გას­ნ­ხ­ ვავ­დე­ბა­მხატ­ვ­რუ­ლი­და­დკუ­მენ­ტუ­რი­ კი­ნოს­გან.­დღე­ვან­დელ­კი­ნო­სამ­ყა­ რო­ში­რამ­დე­ნად­რთუ­ლია­იყო­ანი­მა­ ცი­უ­რი­ფილ­მის­პრო­დ­უ­სე­რი? ზო­გა­დად­ძა­ლი­ან­რთუ­ლი­ა,­რად­ გან­სა­შუ­ა­ლო­დო­ნე­არ­არ­სე­ბობს,­ან­ ძა­ლი­ან­ძლი­ე­რი­ხარ­შენს­საქ­მე­ში­ან­ ძა­ლი­ან­სუს­ტი.­სა­უ­კე­თე­სო­გზა­იმი­სა,­ რომ­გახ­დე­და­მო­უ­კი­დე­ბე­ლი­პრო­დ­უ­ სე­რი,­სა­კუ­თა­რი­სტუ­დი­ის­და­არ­სე­ბა­ა.­ იმი­ტო­მაც­და­ვა­არ­სე­ანი­მა­ცი­ის­სტუ­ დი­ა,­რომ­ამ­სფე­რო­ში­პრო­ფე­სი­ო­ნა­ ლი­ვყო­ფი­ლი­ყა­ვი.­მუდ­მი­ვად­ძი­ე­ბა­ში­ ვარ,­ვე­ძებ­სა­ინ­ტე­რე­სო­ხე­ლო­ვა­ნებს,­ სა­მო­მავ­ლო­ურ­თი­ერ­თ­თა­ნამ­შ­რომ­ ლო­ბი­სათ­ვის,­ვეც­ნო­ბი­მათ­მი­ერ­ შექ­მ­ნილ­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ან­ფილ­მებს­ და­ვაძ­ლევ­შანსს­იმუ­შა­ონ­ჩემს­კომ­ პა­ნი­ა­ში.­ F.P. რა­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბაა­ამე­რი­კულ­და­ ევ­რო­პულ­საპ­რო­დუ­სე­რო­სივ­რ­ცეს­ შო­რის.

F.P. შარ­შან­თბი­ლის­ში­იმ­ყო­ფე­ბო­და­ ამე­რი­კე­ლი­პრო­დ­უ­სე­რი­ჯიმ­სტარ­კი,­ რო­მელ­მაც­გა­ნაცხა­და,­რომ­სქარ­თ­ ვე­ლო­ფილ­მის­გა­და­სა­ღე­ბად­სა­ინ­ტე­ რე­სო­სივ­რ­ცე­ა,­მიმ­ზიდ­ვე­ლი­ბა­ზა­რი­ პრო­დ­უ­სე­რე­ბის­თ­ვის.­თქვე­ნი­გა­მოც­ დი­ლე­ბის­მქო­ნე­პრო­დ­უ­სე­რი­და­ინ­ტე­ რეს­დე­ბა­თუ­არა­ქარ­თუ­ლი­ანი­მა­ცი­ის­ პრო­დაქ­შე­ნით?­ქარ­თუ­ლი­ბაზ­რით?­ თქვენ­გაქვთ­უკე­თე­სის­შან­სი,­მაგ­ რამ,­ცხა­დი­ა,­ეს­დრო­თა­გან­მავ­ლო­ ბა­ში­მოხ­დე­ბა.­ეს­შე­იძ­ლე­ბა­იყოს­ მომ­დევ­ნო­ათი,­ოცი­წლის­პე­რი­ოდ­ ში,­მა­შინ­რო­ცა­ახალ­გაზ­რ­და­თა­ო­ბა­ წა­მო­ვა.­სა­ინ­ტე­რე­სო­პრო­დუქ­ტის­ შე­საქ­მ­ნე­ლად­არ­არის­ისე­თი­ბი­უ­ჯე­ტი,­ რო­გო­რიც­აქვს­„დრიმ­ვორქ­სტუ­დი­ ოს“.­ჩემს­კომ­პა­ნი­ას­შე­უძ­ლია­ფილ­მი­ გა­უ­კე­თოს­სა­ინ­ტე­რე­სო­რე­ჟი­სორს­200­ ათა­სა­დაც.­უნ­და­ეცა­დო,­რომ­იპო­ვო­ პრო­დ­უ­სე­რი,­რო­მე­ლიც­იაფ­მუ­შა­ო­ბა­ ზე­და­თან­მ­ხ­დე­ბა,­მაგ­რამ­წარ­მა­ტე­ბის­ თ­ვის­მთა­ვა­რი­მა­ინც­ანი­მა­ცი­ის­იდე­ა­ა.­ პრო­დ­უ­სე­რი­გეხ­მა­რე­ბა­და­სა­ხუ­ლი­ მიზ­ნის­მიღ­წე­ვა­სა­და­პრო­ექ­ტის­შეს­

27

რუ­ლე­ბა­ში,­რა­თა­შემ­დ­გეგ­სხვა­დას­ხ­ვა­ ფეს­ტი­ვალ­ზე­აღ­მო­გა­ჩი­ნონ.­ F.P. თქვე­ნი­სა­ხე­ლი­და­გვა­რის­გაჟ­ ღე­რე­ბა­ტიტ­რებ­ში,­ალ­ბათ,­ძა­ლი­ან­ დიდ­დახ­მა­რე­ბას­უწევს­ახალ­ბე­და­ რე­ჟი­სო­რებს?­ რა­თქმა­უნ­და,­პრდი­უ­სე­რი­ეხ­მა­რე­ბა­ რე­ჟი­სორს,­რომ­პრო­ექ­ტი­შედ­გეს,­ყვე­ ლა­არ­სე­ბულ­ნა­წილს,­დე­ტალს­იღებს­ და­აერ­თი­ა­ნებს,­ეს­ყვე­ლა­ფე­რი­ჯა­ დოს­ნო­ბას­ჰგავს,­მარ­თა­ლია­ზოგ­ჯერ­ ძა­ლი­ან­რთუ­ლია­ამის­გა­კე­თე­ბა.­გა­ აჩ­ნია­რა­არის­პრო­ექ­ტის­მოთხოვ­ნე­ბი­ და­რა­რა­ო­დე­ნო­ბის­ხალ­ხია­ჩარ­თუ­ ლი.­არის­შემ­თხ­ვე­ვე­ბი,­რო­ცა­ძა­ლი­ან­ კარ­გი­და­ცუ­დი­პრო­ექ­ტი­ერ­თ­ნა­ირ ­ ი­ წარ­მა­ტე­ბით­ხორ­ცი­ელ­დე­ბა. F.P. რო­გო­რია­თქვე­ნი,­რო­გორც­პრო­ დ­უ­სე­რის­პე­და­გო­გი­უ­რი­საქ­მი­ა­ნო­ბა? ჩვენ­თან,­ლოს­ან­ჯე­ლე­სის­სტუ­დი­ა­ში,­ ჩა­მო­დი­ან­ინ­დო­ე­თი­დან,­გერ­მა­ნი­ი­დან­ პო­ლო­ნე­თი­დან...­ჩვენ­მათ­საქ­მი­ა­ნო­ ბა­ში­ფულს­არ­ვუხ­დით,­ისი­ნი­პრაქ­ტი­ კას­გა­დი­ან,­რაც­გან­სა­კუთ­რე­ბით­დამ­ წყებ­თათ­ვის­ძა­ლი­ან­მნიშ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა. F.P. ახ­ლა,­რო­ცა­ანი­მა­ცი­ის­გა­მომ­ სახ­ვე­ლო­ბი­თი­ხერ­ხე­ბი­გამ­დიდ­რ­და,­ კლა­სი­კუ­რი­ხე­ლით­ნა­ხა­ტი­ანი­მა­ცი­ის,­ თო­ჯი­ნუ­რი­ანი­მა­ცი­ი­სა...­გვერ­დით­ წარ­მა­ტე­ბით­იმ­კ­ვიდ­რებს­თავს­­3D­ გან­ზო­მი­ლე­ბა­ში­შექ­მ­ნი­ლი­სუ­რა­თე­ბი.­ თქვენ,­რო­გორც­პრო­დ­უ­სე­რი,­ბაზ­რი­ დან­გა­მომ­დი­ნა­რე,­რო­გორ­ანი­მა­ცი­ ას­­ანი­ჭებთ­უპი­რა­ტე­სო­ბას?­ ეს­და­მო­კი­დე­ბუ­ლია­იმა­ზე,­იდეა­და­ პრო­ექ­ტი­რას­ითხოვს.­ყო­ველ­თ­ვის­ სვამ­კით­ვას?­სა­ჭი­როა­კი­ამის­გა­კე­თე­ ბა,­იქ­ნე­ბა­ეს­3D,­თო­ჯი­ნუ­რი­ანი­მა­ცი­ა,­ თუ­ნა­ხა­ტი.­თუ­მა­სა­ლა­ითხოვს­3D­ გან­ზო­მი­ლე­ბას,­მა­შინ­ირ­ჩევ­ამ­უკა­ნას­ კ­ნელს­და­იყე­ნებ­ყვე­ლა­იმ­გა­მომ­სახ­ ვე­ლო­ბით­სა­შუ­ა­ლე­ბას,­რაც­პრო­ექტს­ სრულ­ყო­ფა­ში­და­ეხ­მა­რე­ბა.­ >> ნენო ქავთარაძე


28

კინოკლუბიდან ანიმაციის ფესტივალამდე – მარსელ ჟანი ანე­სის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ანი­მა­ცი­უ­რი­ ფილ­მე­ბის­ფეს­ტი­ვა­ლი,­მნიშ­ნე­ლო­ ბი­თა­და­პო­პუ­ლა­რო­ბით­პირ­ვე­ლია­­ მსოფ­ლიო­მას­შ­ტა­ბით.­1960­წელს­ და­არ­ს­და­და­მას­შემ­დეგ­საფ­რან­გე­თის­ ქა­ლა­ქი­ანე­სი,­მსოფ­ლიო­ანი­მა­ცი­ის­ მნიშ­ნე­ლო­ვან­დღე­ებს­ივ­ნი­სის­და­ საწყის­ში­მას­პინ­ძ­ლობს.­ეს­ფეს­ტი­ვა­ლი­ ერ­თ­ ერ­თია­იმ­ოთხი­ფო­რუ­მი­დან,­ რო­მელ­საც­ანი­მა­ცი­ის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ კი­ნოს­ასო­ცი­ა­ცია­„ASIFA“,­(International­ Animated­Film­Association)­აფი­ნან­სებს.­ ნი­ქო­ზის­წლე­ვან­დელ­ფეს­ტი­ვალს­ ანე­სის­ფეს­ტი­ვა­ლის­დი­რექ­ტო­რი­და­ სამ­ხატ­ვ­რო­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლი,­ბ­ნ­მარ­ სელ­ჟა­ნი­სტუმ­რობ­და. F.P. რა­ძი­რი­თა­დი­სექ­ცი­ე­ბია­ანე­სის­ ფეს­ტი­ვალ­ზე? სულ­ოთხი­სექ­ცი­ა­ა:­სრულ­მეტ­რა­ჟი­ ა­ნი,­მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი,­სტუ­დენ­ტუ­რი­ ფილ­მე­ბი­სა,­რაც­შე­ე­ხე­ბა­მე­ოთხე­სექ­ ცი­ას,­მას­ში­ერ­თი­ან­დე­ბა­მნიშ­ნე­ლო­ ვა­ნი­ფილ­მე­ბი,­რომ­ლე­ბიც­­ინ­ტერ­ნეტ­ სივ­რ­ცის,­რეკ­ლა­მი­სა­და­სა­ტე­ლე­ვი­ ზიო­ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში­შე­იქ­მ­ნა. F.P. ფილ­მე­ბის­სე­ლექ­ცი­ას­თა­ვად­ აკე­თებთ?­ მე­და­კი­დევ­ორი­ადა­მი­ა­ნი­ვხელ­ მ­ძღ­ვა­ნე­ლობთ­ამ­საქ­მეს­–­საკ­მა­ოდ­ რთუ­ლი­პრო­ცე­სი­ა,­მსოფ­ლიო­მას­შ­ტა­ ბით­­2000­ფილ­მი­შე­ირ­ჩე­ვა.­ F.P. 1960­წე­ლი­თქვენ­თ­ვის­ახა­ლი­ეპო­ ქის­და­საწყი­სი­ა.­ვი­სი­იდეა­იყო­ფეს­ტი­ ვა­ლის­ჩა­ტა­რე­ბა­სწო­რედ­ამ­წელს?­ვინ­ არის­ფეს­ტი­ვა­ლის­ავ­ტო­რი? კარ­გი­კითხ­ვა­ა.­იცით,­1960­წლამ­დე­ სა­ერ­თოდ­არც­არ­სე­ბობ­და­ფეს­ტი­ვა­ ლის­ჩა­ტა­რე­ბის­იდე­ა.­ამე­რი­კა­ში­პო­პუ­ ლა­რუ­ლი­იყო­ხე­ლით­ნა­ხა­ტი­ანი­მა­ცი­ა,­ რო­გორ­საც­ქმნი­და­დის­ნე­ი.­ევ­რო­პა­ში,­ ამა­ვე­პე­რი­ოდ­ში,­და­იწყეს­ისე­თი­ანი­

მა­ცი­ის­შექ­მ­ნა,­რო­მელ­საც­შეგ­ვიძ­ლია­ პი­რო­ბი­თად­ავან­გარ­დი­ვუ­წო­დოთ­–­ეს­ იყო­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი,­უც­ნა­უ­რი­ტექ­ ნი­კი­ქი­თა­და­სპე­ცი­ფი­კით­შექ­მ­ნი­ლი­ სუ­რა­თე­ბი,­ამე­რი­კუ­ლი­დის­ნე­ის­ანი­ მა­ცი­ის­გან­მკვეთ­რად­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი.­ მა­გა­ლი­თად,­თო­ჯი­ნუ­რი­მო­ცუ­ლო­ბი­თი­ ფილ­მე­ბი­–­PUPPET­FILM­ჩე­ხოს­ლო­ ვა­კი­ა­ში,­პრა­ღა­ში.­გა­სუ­ლი­სა­უ­კუ­ნის­ 50­იანი­წლე­ბის­ბო­ლოს,­კა­ნის­ფეს­ ტი­ვალ­ზე­­სიმ­პო­ზი­უ­მი­შედ­გა.­რო­ცა­ ევ­რო­პულ­ანი­მა­ცი­ა­ში­სე­რი­ო­ზუ­ლი­ ძვრე­ბი­მიმ­დი­ნა­რე­ობ­და,­გა­მომ­სახ­ვე­ ლო­ბი­თი­თუ­იდე­უ­რი­თვალ­საზ­რი­სით,­ სა­ჭი­რო­იყო­სივ­რ­ცე,­სა­დაც­ყო­ვე­ლი­ვე­ ეს­გავ­რ­ცელ­დე­ბო­და.­თავ­და­პირ­ვე­ ლად­სურ­დათ,­ახა­ლი­ანი­მა­ცია­კა­ნის­ კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის­ფარ­გ­ლებ­ში­ეჩ­ვე­ ნე­ბი­ნათ,­მაგ­რამ­მა­ლე­ვე­მიხ­ვ­დ­ნენ,­ რომ­კა­ნის­ფეს­ტი­ვა­ლი­სუ­ლაც­არ­იყო­ სა­ა­მი­სო­სივ­რ­ცე­და­ახა­ლი­არი­ა­ლის­ პოვ­ნას­შე­ე­ცად­ნენ­საფ­რან­გეთ­ში.­ამ­ პე­რი­ოდ­ში­ძა­ლი­ან­პო­პუ­ლა­რუ­ლი­ იყო­კი­ნოკ­ლუ­ბე­ბი,­რაც­არ­გა­აჩ­ნ­და­ქ.­ ანესს.­ასე­რომ,­თავ­და­პირ­ვე­ლად­ეს­ სა­კითხი­უნ­და­მოგ­ვა­რე­ბუ­ლი­ყო.­ასე­ შე­იქ­მ­ნა­ჩვე­ნი­ფეს­ტი­ვა­ლი.­ამი­ტო­მაც­ არის­1960­წე­ლი­ჩვენ­თ­ვის­მნიშვ­ნე­ ლო­ვა­ნი­თა­რი­ღი­–­რად­გან­სწო­რედ­ ამ­წელს­და­ფუძ­ვ­ნ­და­­ანი­მა­ცი­უ­რი­ ფილ­მე­ბის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ასო­ცი­ა­ცია­ „ASIFA“. F.P. „ASIFA“­ფი­ნან­სუ­რად­და­ეხ­მა­რა­ ანე­სის­ფეს­ტი­ვალს? „ASIFA“­ანე­სის­ფეს­ტი­ვალს­1998­ წლამ­დე­აფი­ნან­სებ­და,­ამ­ასო­ცი­ა­ცი­ას­ ძა­ლი­ან­ბევ­რი­მოთხოვ­ნე­ბი­აქვს­და­ შე­უძ­ლე­ბე­ლი­იყო­ყვე­ლა­მათ­გა­ნის­ დაც­ვა.­უნ­და­აღი­ნიშ­ნოს,­რომ­ანე­სის­ ფეს­ტი­ვა­ლი­ტარ­დე­ბო­და­არა­ყო­ველ­ წ­ლი­უ­რად,­არა­მედ­ყო­ველ­მე­ო­რე­ წელს,­2000­წლი­დან­კი­იგი­ყო­ველ­წ­ ლი­უ­რი­გახ­და.­

F.P. თქვე­ნი­ფეს­ტი­ვა­ლის­ერ­თ­ერ­თი­ მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნი­კომ­პო­ნენ­ტია­სა­ერ­ თა­შო­რი­სო­ანი­მა­ცი­ის­კი­ნო­ბაზ­რ­ბო­ბა­ „Mifa“,­სა­დაც­7­ათას­ზე­მე­ტი­პრო­ფე­ სი­ო­ნა­ლი­ხვდე­ბა­ერ­თ­მა­ნეთს­ყო­ველ­ წ­ლი­უ­რად... დი­ახ­ასე­ა,­„Mifa“­ზე­მოხ­ვედ­რა­ძა­ლი­ ან­ად­ვი­ლი­ა.­მხო­ლოდ­რე­გის­ტ­რა­ცი­ა­ა­ ფა­სი­ა­ნი­შე­ნი­გუნ­დის­თ­ვის.­შე­გიძ­ლია­ და­მო­უ­კი­დებ­ლა­დაც­მი­ი­ღო­მო­ნა­წი­ ლე­ო­ბა,­და­ა­რეგ­ს­ტ­რი­რო­შე­ნი­ფილ­მი.­ ეს­არის­სტრა­ტე­გი­უ­ლად­ძა­ლი­ან­მნიშ­ ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­სივ­რ­ცე,­სა­დაც­ხვდე­ბი­ან­ ანი­მა­ცი­ით­და­ინ­ტერ­სე­ბუ­ლი­­პრო­დ­უ­ სე­რე­ბი­და­რე­ჟი­სო­რე­ბი­ერ­თ­მა­ნეთს.­ ფეს­ტი­ვა­ლი­არტ­სივ­რ­ცე­ა,­„Mifa“­თა­ვი­ სი­არ­სით­ბიზ­ნეს­ზეა­ორი­ენ­ტი­რე­ბუ­ლი. F.P. ეს­თქვე­ნი­პირ­ვე­ლი­ვი­ზი­ტია­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში,­რო­გო­რია­თქვე­ნი­ შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბე­ბი? მინ­და­ვთქვა,­რომ­ყვე­ლა­ზე­დი­დი­ შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა­ის­არის,­რაც­ხდე­ბა­ამ­ სო­ფელ­ში­–­ნი­ქოზ­ში;­ის,­თუ­რო­გორ­ მუ­შა­ო­ბენ­ბა­ტონ­გე­ლა­კან­დე­ლა­კის­ ანი­მა­ცი­ის­სტუ­დი­ის­ბავ­შ­ვე­ბი­და­თა­ ვად­ქმნი­ან­ანი­მა­ცი­ას.­ეს,­ვი­მე­ო­რებ,­ ყვე­ლა­ზე­შთამ­ბეჭ­და­ვია­ჩემ­თ­ვის!­­ ძი­რი­თა­დი­მი­ზე­ზი­თუ,­რა­ტომ­ვარ­ ბედ­ნი­ე­ი­რი­აქ­ყოფ­ნით,­სწო­რედ­ესა­ა!­ ამას­თან­სო­ფე­ლი­გე­ოგ­რა­ფი­უ­ლად­ და­პო­ლი­ტი­კუ­რა­დაც­ასეთ­მნიშ­ნე­ლო­ ვან­ად­გი­ლას­მდე­ბა­რე­ობს.­3­დღის­ წინ­ვი­ხი­ლე­ჩრდი­ლე­ბის­თე­ატ­რი,­ ეს­იყო­სა­ოც­რე­ბა!­შევ­ხ­დი­იმ­ხალხს,­ ვი­საც­ანი­მა­ცია­ასე­ძა­ლი­ან­უყ­ვარს­ და­იღ­წ­ვის­მის­თ­ვის,­მათ­აქვთ­შან­სი,­ რომ­იყ­ვ­ნენ­დიდ­ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში.­იცით,­ ერ­თი­თვის­შემ­დეგ­ვიქ­ნე­ბი­ჰო­ლი­ვუდ­ ში,­შევ­ხ­ვ­დე­ბი­„დისნეის­დრიმ­ვორქ­ სტუ­დი­ოს“,­„პიქსარს­სტუ­დი­ის“­წარ­მო­ მად­გენ­ლებს,­იმ­ხალხს,­ვინც­მი­ლი­ო­ ნო­ბით­დო­ლარს­ხარ­ჯავს­ანი­მა­ცი­ის­ კე­თე­ბა­ში...­რო­დე­საც­აქ­ხარ,­ნი­ქოზ­ში,­


ფოტო:­დავით­ჩაჩანიძე

ი ნტერვ ი უ

ხვდე­ბი­ძა­ლი­ან­მარ­ტივ­მი­ზეზს­–­რა­ ტომ­უყ­ვარს­ხალხს­ანი­მა­ცი­ა.

კომ­პი­უ­ტერ­ში­და­ვა­მონ­ტა­ჟოთ­და­რო­ მე­ლი­მე­ფეს­ტი­ვალ­ზე­გა­ვაგ­ზავ­ნოთ...

F.P. 3D­გან­ზო­მი­ლე­ბა­ში­შექ­მ­ნი­ლი­ ანი­მა­ცია­ელ­ვი­სე­ბუ­რი­სის­წ­რა­ფი­თა­ და­შე­სა­შუ­რი­წარ­მა­ტე­ბით­იმ­კ­ვიდ­რებს­ თავს.­ანე­სის­ფეს­ტი­ვალ­ზე­სე­ლექ­ცი­ის­ დროს­პრი­ო­რი­ტე­ტი­თქვენ­თ­ვის­რო­ მე­ლი­ა:­კლა­სი­კუ­რი­ტექ­ნო­ლო­გი­ით­ შეს­რუ­ლე­ბუ­ლი­თუ­3D­გან­ზო­მი­ლე­ბას­ მორ­გე­ბუ­ლი­სუ­რა­თე­ბი?­ არის­ფილ­მე­ბი,­რომ­ლ­თა­გა­მომ­სახ­ ვე­ლო­ბი­თი­ხერ­ხე­ბი­ძა­ლი­ან­მარ­ტი­ვი­ და­სა­და­ა,­მა­გა­ლი­თად,­შე­ნი­ტე­ლე­ ფო­ნით­ახ­ლა­მე­და­შენ­შეგ­ვიძ­ლია­ შევ­ქ­მ­ნათ­ანი­მა­ცი­ა,­პერ­სო­ნა­ლურ­

F.P. ანე­სის­ფეს­ტი­ვალ­ზე?­ იცით,­ანე­სის­ფეს­ტი­ვალ­ზე­არის­ ზო­გი­ერ­თი­ფილ­მი,­რო­მელ­საც­ბი­უ­ ჯე­ტი­სა­ერ­თოდ­არ­გა­აჩ­ნი­ა,­თა­ვი­დან­ ბო­ლომ­დე­ექ­ს­პე­რი­მენ­ტია­თა­ვის­ არ­სით.­მთა­ვა­რი­იდე­ა­ა!­­შარ­შან­ანე­ სის­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის­სა­კონ­კურ­სო­ პროგ­რა­მა­ში­იყო­მექ­სი­კუ­რი­ფილ­მი,­ რო­მე­ლიც­ორი­წე­ლი­იქ­მ­ნე­ბო­და.­მი­სი­ ავ­ტო­რი­დღი­სით­სამ­სა­ხურ­ში­იყო,­­ ღა­მით­კი­ფილ­მ­ზე­მუ­შა­ობ­და.­ყო­ველ­ წ­ლი­უ­რად­ფილ­მებს­ვი­ღებთ­სხვა­დას­ ხ­ვა­ქვეყ­ნი­დან:­მოლ­დო­ვა,­ქუ­ვე­ი­თი,­

29

ჩი­ლე,­არ­გენ­ტი­ნა...­ეს­არის­ანი­მა­ცია­ ღა­რი­ბი­ქვეყ­ნე­ბი­დან.­იგუ­ლის­ხ­მე­ბა­იმ­ რე­ჟი­სორ­თა­ფილ­მე­ბი,­რო­მელ­თაც­არ­ აქვთ­ფუ­ლი,­ბი­უ­ჯე­ტი... F.P. ოფი­ცი­ა­ლურ­კონ­კურ­ს­ში­ყო­ფი­ლა­ ოდეს­მე­ქარ­თუ­ლი­ანი­მა­ცი­ა? კი­იყო­ერ­თი­ქარ­თუ­ლი­ფილ­მი­საბ­ ჭო­თა­ეპო­ქა­ში,­მაგ­რამ­და­მო­უ­კი­დე­ ბე­ლი­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­დან­–­არ­მახ­სენ­ დე­ბა...­ >> ნენო ქავთარაძე


30

ვირუსული “თავისუფალი კინოჩვენებები“ საქართველოში „თავისუფალი­კი­ნოჩ­ვე­ნე­ბე­ბის“­შე­სა­ ხებ­თუ­გსმე­ნი­ათ­რა­მე­–­ყო­ველ­გ­ვა­რი­ ბი­უ­ჯე­ტის,­ძვი­რადღი­რე­ბუ­ლი­აპა­ რა­ტუ­რი­სა­და­„ხელფასდანიშნული“­ თა­ნამ­შ­რომ­ლე­ბის­გა­რე­შე­და­გეგ­მი­ლი­ პრო­ექ­ტის­შე­სა­ხებ,­რო­მელ­მაც­ქვეყ­ ნის­კულ­ტუ­რუ­ლი­ცხოვ­რე­ბის­გა­ცოცხ­ ლე­ბის­გეგ­მა­ში­პირ­და­პირ­რი­გი­თი­ მო­ქა­ლა­ქე­ე­ბი­ჩარ­თო,­სხვა­დას­ხ­ვა­ რე­გი­ონ­ში­მცხოვ­რე­ბი,­14­15­წლის­ კი­ნო­მოყ­ვა­რუ­ლე­ბი­გა­ა­ერ­თი­ა­ნა­და­ მათ­თან­ერ­თად­დარ­წ­მუნ­და,­რომ­ საქ­მის­წარ­მა­ტე­ბით­კე­თე­ბა­„ცარიელი­ ხე­ლე­ბი­თაც“­შე­იძ­ლე­ბა,­რო­დე­საც­არ­ სე­ბობს­სურ­ვი­ლი,­გყავს­თა­ნა­მო­აზ­რე­ თა­გუნ­დი­და­გე­გუ­ლე­ბა­ადა­მი­ა­ნე­ბი,­ ვის­თ­ვი­საც­ამ­ყვე­ლა­ფერს­აკე­თებ? გო­რი,­თე­ლა­ვი,­რუს­თა­ვი,­სა­გა­ რე­ჯო,­ბა­თუ­მი,­სიღ­ნა­ღი,­ჭი­ა­თუ­რა,­ ქუ­თა­ი­სი,­მცხე­თა,­ცი­ხის­ძი­რი,­ქო­ბუ­ ლე­თი,­წნო­რი,­ქსა­ნი,­ურე­კი,­ძა­ლი­სი,­ დვაბ­ზუ,­ლე­ლი­ა­ნი,­ნუკ­რი­ა­ნი,­ჩინ­თი,­

კი­სის­ხე­ვი,­მუხ­რა­ნი,­შუქ­რუ­თი,­ზეს­ ტა­ფო­ნი,­ბა­კუ­რი­ა­ნი,­გაღ­მა­დვაბ­ზუ,­ ნა­სა­კი­რა­ლი,­შე­მოქ­მე­დი,­ვა­კიჯ­ვა­რი,­ მზი­ა­ნი,­ზვა­ნი,­ხა­რა­გა­უ­ლი,­ხა­შუ­რი,­ სამ­ტ­რე­დი­ა,­თბი­ლი­სი...­ამ­ად­გი­ლებ­ ში­„თავისუფალი­ჩვე­ნე­ბე­ბი“­მთე­ლი­ ზაფხუ­ლის­გან­მავ­ლო­ბა­ში,­პრო­ექ­ ტის­ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რე­ბი­სა­და­მო­ნა­წი­ ლე­ე­ბის­ენ­თუ­ზი­აზ­მით,­მა­ყუ­რებ­ლის­ მზარ­დი­ინ­ტე­რე­სი­თა­და­პარ­ტ­ნი­ო­რი­ ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ე­ბის­მონ­დო­მე­ბით­იმარ­ თე­ბო­და.­ამ­რე­გი­ო­ნა­ლუ­რი­პრო­ექ­ტის­ ინი­ცი­ა­ტო­რია­ფონ­დი­„აჰუაჰუ­–­კულ­ ტუ­რის­გან­ვი­თა­რე­ბის­თ­ვის“.­ფონ­დ­მა­ ითა­ნამ­შ­რომ­ლა­ისეთ­ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ ებ­თან­რო­გო­რი­ცა­ა:­„რე­გი­ო­ნუ­ლი­ კი­ნოს­ასო­ცი­ა­ცი­ა“,­„სამოქალაქო­ ინი­ცი­ა­ტი­ვა“,­„ქალები­რე­გი­ო­ნის­გან­ ვი­თა­რე­ბის­თ­ვის“,­„ახალგაზრდული­ კლუ­ბი­გა­ნათ­ლე­ბუ­ლი­თა­ო­ბა“,­ „ქობულეთის­ახალ­გაზ­რ­დულ­საქ­მე­თა­ გან­ყო­ფი­ლე­ბა“,­„კინემატოგრაფისტთა­

შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­კავ­ში­რი“,­თე­ლა­ვი­სა­ და­რუს­თა­ვის­„დემოკრატიული­გან­ ვი­თა­რე­ბის­ცენ­ტ­რი“.­ყო­ვე­ლი­ვე­ამას­ მო­რა­ლურ­მხარ­და­ჭე­რას­უცხა­დებ­და­ „საქართველოს­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­ცენ­ტ­ რი“­და­ემ­სა­ხუ­რე­ბო­და­ფრი­ად­კე­თილ­ შო­ბი­ლურ­მი­ზანს­–­რე­გი­ო­ნებ­სა­და­ დე­და­ქა­ლაქ­შიც­გა­აქ­ტი­უ­რე­ბუ­ლი­ყო­ კულ­ტუ­რუ­ლი­ცხოვ­რე­ბა,­შექ­მ­ნი­ლი­ყო­ ახა­ლი­კი­ნოკ­ლუ­ბე­ბი­და­ამით­ღირ­ სე­უ­ლი­პო­პუ­ლა­რი­ზა­ცია­გა­სწე­ო­და­ კი­ნოს,­რო­გორც­ყვე­ლა­ზე­მა­სობ­რივ­ ხე­ლოვ­ნე­ბას. პრო­ექ­ტის­მთა­ვა­რი­პრინ­ცი­პი:­ხელ­ თარ­სე­ბუ­ლი­ტექ­ნი­კუ­რი­რე­სურ­სის­გა­ მო­ყე­ნე­ბით­კარ­გი­ფილ­მის­ჩვე­ნე­ბა­და­ დის­კუ­სი­ის­წარ­მარ­თ­ვა­„თავისუფალი­ ჩვე­ნე­ბე­ბის“­წარ­მა­ტე­ბის­სა­წინ­და­რი­ აღ­მოჩ­ნ­და.­მო­ნა­წი­ლე­ე­ბი­ჩვე­ნე­ბე­ ბის­თ­ვის­იყე­ნე­ბენ­სა­კუ­თარ­ბი­ნებს,­ სახ­ლის­ეზო­ებს,­აივ­ნებს,­სა­ხუ­რა­ვებს,­ სარ­და­ფებს,­მინ­დ­ვ­რებს,­ტყე­ებს,­მო­


31

ედ­ნებს,­პარ­კებს,­ბა­ღებს,­სხვა­დას­ხ­ვა­ ორ­გა­ნი­ზა­ციის­ოფი­სებს,­ბიბ­ლი­ო­თე­კის­ დე­რეფ­ნებს,­სპორ­ტულ­დარ­ბაზ­სა­და­ სი­ლა­მა­ზის­სა­ლონ­საც­კი...­აჩ­ვე­ნებ­ დ­ნენ­ფილ­მებს­კედ­ლებ­ზე,­ზეწ­რებ­ზე,­ ტე­ლე­ვი­ზო­რე­ბის,­პერ­სო­ნა­ლუ­რი­ კომ­პი­უ­ტე­რე­ბის­და­ზოგ­ჯერ,­ლეპ­ტო­ პე­ბის­მო­ნი­ტო­რებ­ზეც...­იყო­ჩვე­ნე­ბე­ბი,­ სა­დაც­ერთ­პა­ტა­რა­ეკ­რანს­ოცამ­დე­ ადა­მი­ა­ნი­უყუ­რებ­და,­მა­გა­ლი­თად,­სო­ ფელ­ქსან­ში­და­მოხ­ვ­დე­ბო­დით­ისეთ­ ჩვე­ნე­ბა­ზე,­სა­დაც­ფილ­მის­სა­ნა­ხა­ვად­ მთე­ლი­ქა­ლა­ქი­იყო­გა­მო­სუ­ლი,­მა­ გა­ლი­თად,­სიღ­ნაღ­ში...­ქო­ბუ­ლე­თის­ ჩვე­ნე­ბე­ბი­ყო­ფილ­კი­ნო­თე­ატ­რ­ში­მიმ­ დი­ნა­რე­ობ­და.­სპე­ცი­ა­ლუ­რი­აუდი­ტო­ რია­(მრავალშვილიანი­ოჯა­ხე­ბი­და­ მი­უ­სა­ფა­რი­ბავ­შ­ვე­ბი)­ჰყავ­და­პრო­ექტს­ თბი­ლი­სის­კი­ნოს­სახ­ლ­ში,­გუ­რი­ის­ შეზღუ­დუ­ლი­შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბის­მქო­ნე­ პირ­თა­სა­რე­ა­ბი­ლი­ტა­ციო­ცენ­ტ­რ­სა­ და­„კათარზისში“,­სა­დაც­ბე­ბი­ებ­მა­და­

ბა­ბუ­ებ­მა,­რო­გორც­თვი­თონ­ითხო­ვეს,­ შე­და­რე­ბით­მსუ­ბუ­ქი,­რო­მან­ტი­კუ­ლი­ ხა­სი­ა­თის­ფილ­მე­ბი­ნა­ხეს...­ პრო­ექ­ტის­იდე­ა,­პირ­ვე­ლად,­გორ­ ში,­წარ­ვად­გი­ნეთ,­რო­ცა­დავ­ხუ­რეთ­ „ეროვნული­კი­ნო­ცენ­ტ­რის“­პრო­ექ­ტი,­ „კინოსკო­ლა­ში“.­„თავისუფალი­ჩვე­ნე­ ბე­ბი“­კი­ერ­თ­გ­ვა­რი­გაგ­რ­ძე­ლე­ბაა­სწო­ რედ­ამ­პრო­ექ­ტი­სა­„კინოსკო­ლა­ში“­და­ ლო­გი­კუ­რად­უკავ­შირ­დე­ბა­მოს­წავ­ლე­­ ა­ხალ­გაზ­რ­დო­ბის­ბუ­ნებ­რივ­სიყ­ვა­რულს­ კი­ნო­სად­მი.­ალ­ბათ,­გა­ინ­ტე­რე­სებთ,­ რო­გორ­იხ­სე­ნე­ბენ­და­აფა­სე­ბენ­გა­სულ­ თვე­ებს­პრო­ექ­ტის­მო­ნა­წი­ლე­ე­ბი,­რომ­ ლე­ბიც­ნო­ემ­ბ­რის­და­საწყის­ში­კი­დევ­ ერ­თხელ­შე­იკ­რი­ბე­ბი­ან­და­თა­ვი­სუ­ფა­ ლი­ჩვე­ნე­ბე­ბის­გაგ­რ­ძე­ლე­ბის­ახალ­ გეგ­მებს­და­სა­ხა­ვენ...­ მარიამ გიგუაშვილი,­ქსა­ნი,­ („კინოსკო­ლის“­მოს­წავ­ლე)­ „ყველაფერი­თბი­ლის­ში­ორ­გა­ნი­ზე­ბუ­

ლი­ვორ­ქ­შო­ფით­და­იწყო.­იქ­გა­ვე­ ცა­ნით­კი­ნოკ­ლუ­ბის­ორ­გა­ნი­ზე­ბის,­ ტექ­ნი­კუ­რი­რე­სურ­სის­მო­ძი­ე­ბი­სა­და­ სა­კუ­თა­რი­„თავისუფალი­ჩვე­ნე­ბე­ბის“­ პო­პუ­ლა­რი­ზა­ცი­ის­პრინ­ცი­პებს.­გა­ვი­ გეთ,­რომ­ჩვე­ნე­ბის­მო­საწყო­ბად­დარ­ ბა­ზი­და­ხმის­ძვი­რი­აპა­რა­ტუ­რა­სუ­ლაც­ არ­არის­სა­ჭი­რო.­მთა­ვა­რია­ხალ­ხის­ მოწ­ვე­ვა­და­ერ­თი­ფილ­მის­ირ­გ­ვ­ლივ­ გა­ერ­თი­ა­ნე­ბა­ა.­ეს­პრო­ექ­ტი­პირ­ვე­ლი­ წარ­მა­ტე­ბაა­ჩემს­ცხოვ­რე­ბა­ში,­რომ­ ლი­თაც­ვა­მა­ყობ“.­ ქეთი გავა,­ბა­კუ­რი­ა­ნი­(„კინოსკო­ ლის“­კო­ორ­დი­ნა­ტო­რი­) „თავისუფალი­ჩვე­ნე­ბე­ბი“­ჩემ­თ­ვის,­ ლო­გი­კუ­რი­გაგ­რ­ძე­ლე­ბაა­პრო­ექ­ტი­სა­ „კინოსკო­ლა­ში“.­ენ­თუ­ზი­ას­ტებს­სურ­ დათ­ახ­ლად­აღ­მო­ჩე­ნი­ლი­„სხვა­კი­ნო“­ თა­ვი­ან­თი­ახ­ლობ­ლე­ბის­თ­ვის­ეჩ­ვე­ნე­ ბი­ნათ­და­შეძ­ლეს­კი­დეც.­ვორ­ქ­შოფ­ზე­ მი­ღე­ბუ­ლი­ინ­ფორ­მა­ცი­ის­შემ­დეგ­არ­


32

ფე ს ტ ივალი

გაგ­ვი­ჭირ­და­ად­გი­ლობ­რივ­მო­ხე­ლე­ ებ­სა­თუ­ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ებ­თან­თა­ნამ­შ­ რომ­ლო­ბის­აწყო­ბა.­ყვე­ლა­რა­ი­ონ­ში­ დი­დი­ენ­თუ­ზი­აზ­მით­გვხვდე­ბოდ­ნენ.­ გვით­მობ­დ­ნენ­სივ­რ­ცეს,­გვაძ­ლევ­დ­ნენ­ ტექ­ნი­კას,­გვეხ­მა­რე­ბოდ­ნენ­მა­ყუ­რებ­ ლის­მოწ­ვე­ვა­ში...“­ დათო ჭიკაძე,­თბი­ლი­სის­ „კათარზისი“­(„კინოსკო­ლის“­ კო­ორ­დი­ნა­ტო­რი)­ „ვერასდროს­წარ­მო­ვიდ­გენ­დი­თა­ვი­სუ­ ფა­ლი­კი­ნო­ჩვე­ნე­ბის­გარ­შე­მო­ამ­დე­ნი­ ადა­მი­ა­ნი­თუ­გა­ერ­თი­ან­დე­ბო­და­და­ ასე­და­ვივ­ლი­დით­ჩვენს­ქვე­ყა­ნას,­ რო­მელ­საც­მარ­თ­ლაც­რომ­სჭირ­დე­ბა­ გან­ტ­ვირ­თ­ვა­ყო­ველ­დღი­უ­რი­რუ­ტი­ ნუ­ლი­ყო­ფის­გან.­ამ­ბო­ბენ,­ადა­მი­ა­ნი­ წიგ­ნი­ა,­ხნი­ე­რი­ადა­მი­ა­ნი­კი­მთე­ლი­ ბიბ­ლი­ო­თე­კა­ო.­მე­კი­ამ­პრო­ექ­ტის­ ფარ­გ­ლებ­ში,­ერ­თ­დ­რო­უ­ლად­რამ­დე­ ნი­მე­(მიტოვებული!)­ბიბ­ლი­ო­თე­კის­ წიგ­ნის­წა­კითხ­ვა­მხვდა­წი­ლად“...

ლე­ბა­ში,­ბი­ნა­ში­მიმ­დი­ნა­რე­ობ­და.­ მინ­დო­და­გა­მეც­ნო­მე­გობ­რე­ბის­თ­ვის­ კი­ნოკ­ლა­სი­კა­და­და­მერ­წ­მუ­ნე­ბი­ნა­ისი­ ნი,­რომ­კი­ნო­არა­გარ­თო­ბა,­არა­მედ­ ცხოვ­რე­ბას­თან­ბრძო­ლის­მე­ქა­ნიზ­მი­ა.­ მჯე­რა,­რომ­ეს­პრო­ექ­ტი­კულ­ტუ­რუ­ ლი­ძვრე­ბის­დაწყე­ბას­და­რუ­ტი­ნუ­ლი­ ცხოვ­რე­ბის­გა­მო­ცოცხ­ლე­ბას­ემ­სა­ ხუ­რე­ბა.­სწო­რედ­კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი­და­ კი­ნოჩ­ვე­ნე­ბე­ბი­სჭირ­დე­ბათ­სოფ­ლებ­ში­ მცხოვ­რებ­ახალ­გაზ­რ­დებს­გა­ნათ­ლე­ ბის­გა­საღ­რ­მა­ვებ­ლად­და­ყო­ფი­ე­რე­ ბას­თან­საბ­რ­ძოლ­ვე­ლად”.

„ბიუჯეტის­გა­რე­შე,­იდე­ი­დან­თა­ვი­სუ­ ფალ­ჩვე­ნე­ბე­ბამ­დე“)­უძღ­ვე­ბოდ­ნენ.­ ვფიქ­რობ,­ეს­წარ­მა­ტე­ბით­მო­ხერ­ხ­და.­ რაც­მთა­ვა­რი­ა,­ერ­თი­ა­ნო­ბის­გან­ც­დამ­ წა­ა­ხა­ლი­სა­მი­ტო­ვე­ბუ­ლი­სოფ­ლე­ბის­ მი­ტო­ვე­ბუ­ლი­მო­ქა­ლა­ქე­ე­ბი.­რომ­ლებ­ საც­აქ­ტი­უ­რო­ბის­თ­ვის­მცი­რე­ქა­თი­ნა­უ­ რიც­ჰყოფ­ნით“.

ნატალია მანგოშვილი,­ჩინ­თი­ („კინო­სკო­ლის“­მოს­წავ­ლე) „ჩემი­სო­ფე­ლი­ჩინ­თი,­ისე­ვე­რო­ გორც­სოფ­ლე­ბის­უმე­ტე­სო­ბა,­მოკ­ლე­ ბუ­ლია­კულ­ტუ­რულ­ღო­ნის­ძი­ე­ბებს,­ გა­უქ­მე­ბუ­ლია­დარ­ბა­ზი,­სა­დაც­ჩე­მი­ ანა ურუშაძე,­თბი­ლი­სი­ მშობ­ლე­ბის,­პა­პა­­ბე­ბი­ის­თა­ო­ბა­სა­ინ­ („კინოსახლის“­თა­ვი­სუ­ფა­ლი­ჩვე­ნე­ ტე­რე­სოდ­ატა­რებ­და­სა­ღა­მო­ებს.­წლე­ ბე­ბის­ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რი)­ ვან­დელ­მა­ზაფხულ­მა­კი­ერ­თი­ა­ნად­ „ჩემი­თა­ვი­სუ­ფა­ლი­ჩვე­ნე­ბე­ბი­მრა­ ვალ­შ­ვი­ლი­ა­ნი­ოჯა­ხე­ბის­თ­ვი­სა­და­მი­უ­ შეც­ვა­ლა­ჩე­მი­და­თა­ნა­სოფ­ლე­ლე­ბის­ სა­ფა­რი­ბავ­შ­ვე­ბის­თ­ვის­ეწყო­ბა­–­სავ­სე­ ყო­ველ­დღი­უ­რო­ბა.­იმის­გა­მო,­რომ­ ფილ­მე­ბის­საჩ­ვე­ნებ­ლად­დარ­ბა­ზი­არ­ დარ­ბა­ზი,­თა­ვი­სუ­ფა­ლი­დას­წ­რე­ბა,­ მხი­ა­რუ­ლი­მა­ყუ­რე­ბე­ლი...­ბავ­შ­ვე­ბი­დი­ გვქონ­და,­გა­დავ­წყ­ვი­ტე,­თეთ­რი­ზე­წა­ დი­ყუ­რადღე­ბით­უყუ­რებ­დ­ნენ­ეკ­რანს,­ რი­ამე­ღო,­მეთხო­ვა­სკო­ლის­პრო­ექ­ ტო­რი­და­კი­ნო­სე­ან­სე­ბი­ღია­ცის­ქვეშ,­ სე­ან­სის­შემ­დეგ­კი,­ყვე­ლა­სი­ა­მოვ­ ჩე­მი­ან­ჩე­მი­მე­გობ­რე­ბის­ეზო­ებ­ში­ თიკო სურამელაშვილი,­ცი­ხის­ძი­რის­ ნე­ბით­რჩე­ბა­დარ­ბაზ­ში,­დის­კუ­სი­ა­ში­ მო­მეწყო.­ძველ­მა­თა­ო­ბამ­გა­იხ­სე­ნა­ და­სახ­ლე­ბა­(„კინოსკო­ლის“­მოს­წავ­ლე)­ ჩა­საბ­მე­ლად.­მათ­შო­რის­მო­მა­ვა­ლი­ მსა­ხი­ო­ბე­ბი,­რე­ჟი­სო­რე­ბი,­კი­ნომ­ცოდ­ კი­ნო­ში­სი­ა­რუ­ლის­ტრა­დი­ცი­ა,­ხო­ლო­ „ცი­ხის­ძი­რის­და­სახ­ლე­ბა­ში­კვი­რა­ ნე­ე­ბი­არი­ან“. ში­სა­მი­ჩვე­ნე­ბა­გვქონ­და.­გვსურ­და­ ახალ­მა­–­ად­გა­და­ის­წავ­ლა­ის“...­ მო­სახ­ლე­ო­ბას­მაქ­სი­მა­ლუ­რად­ბევ­რი­ „თავისუფალი­ჩვე­ნე­ბე­ბის“­თი­თო­ე­უ­ ფილ­მი­ენა­ხა­და­ესა­უბ­რა­კი­დეც­წა­ ლი­მო­ნა­წი­ლე­სა­კუ­თარ­კლუბს­ინ­დი­ თორნიკე ადამაშვილი,­წნო­რი,­ მოჭ­რილ­თე­მებ­ზე.­ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რი­ ვი­დუ­ა­ლუ­რი­პრინ­ცი­პით,­გან­რი­გი­თა­ („რეგიონული­კი­ნოს­ასო­ცი­ა­ცი­ა“) რამ­დე­ნი­მე­ვი­ყა­ვით.­ბევრ­რა­მე­ში­ და­მო­სახ­ლე­ო­ბის­თ­ვის­აქ­ტუ­ა­ლუ­რი­ ­„ამ­პრო­ექ­ტ­მა­და­ამ­ტ­კი­ცა,­რომ­ გვეხ­მა­რე­ბო­და­დე­და­ჩემი­–­თამ­რი­კო­ რე­გი­ო­ნუ­ლი­კი­ნოკ­ლუ­ბე­ბის­გან­ვი­თა­ თე­მე­ბის­გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბით­უძღ­ვე­ბა.­ კას­რა­ძე,­რო­მე­ლიც­პრო­ექ­ტი­ფარ­ შე­მოდ­გო­მი­დან­მომ­დევ­ნო­ზაფხუ­ლამ­ რე­ბის­სურ­ვი­ლი­მხო­ლოდ­კი­ნე­მა­ტოგ­ გ­ლებ­ში,­ჩვე­ნი­კო­ორ­დი­ნა­ტო­რი­ა.­ დე­პრო­ექ­ტი­ოდ­ნავ­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი­ რა­ფის­ტებს­არ­აქვთ.­შე­უძ­ლე­ბე­ლი­ა,­ სპორ­ტის­დარ­ბა­ზი­ად­გი­ლობ­რივ­მა­ სა­ხით­გაგ­რ­ძელ­დე­ბა;­ ყო­ველ­თ­ვის­ენ­თუ­ზი­ას­ტე­ბის­მცი­რე­ გამ­გე­ო­ბამ­სპე­ცი­ა­ლუ­რად­ჩვე­ნე­ბე­ ­მად­ლო­ბა­ყვე­ლა­ადა­მი­ანს­და­ორ­ ჯგუ­ფის­იმე­დად­ყოფ­ნა.­აუცი­ლე­ბე­ ბის­თ­ვის­გა­ა­ღო...­იმა­საც­შეგ­ვ­პირ­და­ გა­ნი­ზა­ცი­ას,­რო­მელ­საც­ნე­ბის­მი­ე­რი­ ლი­ა,­ლო­კა­ლუ­რი­აქ­ტი­უ­რი­მო­ქა­ლა­ –­უახ­ლო­ეს­მო­მა­ვალ­ში,­„თავისუფალი­ ქე­ე­ბის­წა­ხა­ლი­სე­ბა­და­გა­დამ­ზა­დე­ბა.­ სა­ხის­შე­ხე­ბა­აქვს­ჩვენს­პრო­ექ­ტ­თან,­ ჩვე­ნე­ბე­ბის­თ­ვის“­პი­რად­აპა­რა­ტუ­რა­ „თავისუფალი­ჩვე­ნე­ბე­ბის“­ვორ­ქ­შოფ­ზე,­ გვერ­დ­ში­გვიდ­გას,­გვგულ­შე­მატ­კივ­ საც­შე­გი­ძენ­თო.­ რობს­და­ჩვენ­სა­ვით­ხა­რობს­ყო­ვე­ლი­ რო­მელ­საც­ჩემ­თან­ერ­თად,­ნა­ნა­ბა­ ახა­ლი­ჩვე­ნე­ბით,­ახა­ლი­მა­ყუ­რებ­ლი­ გა­ლიშ­ვი­ლი­(თემით:­„ფანდრაიზინგი­ თა­და­ახა­ლი­დის­კუ­სი­ით. თა­ვი­სუ­ფა­ლი­ჩვე­ნე­ბე­ბის­თ­ვის“),­თეა­ ალექსანდრე გაბელია,­თბი­ლი­სი­ გა­ბი­ძაშ­ვი­ლი­(თემით:­„რატომ­კი­ნო­ (ილიას­უნი­ვერ­სი­ტე­ტის­სტუ­დენ­ტი) კლუ­ბე­ბი?“)­და­ანუ­კა­ლო­მი­ძე­(თემით:­ > > ა ნ უ კ ა ლ ო მ ი ძ ე „ჩემი­ჩვე­ნე­ბე­ბი­კო­ნი­ა­კის­და­სახ­


წარმოება დღეს


34

ახალი იგავი სამყაროს შექმნის, წარღვნისა და ახლად დაბადების შესახებ მზის­სხი­ვებ­ში­გახ­ვე­უ­ლი,­ნის­ლ­ში,­ სა­ღა­მოს­ბინ­დ­სა­და­ღა­მის­იდუ­მა­ ლე­ბა­ში­ჩაფ­ლუ­ლი,­წყლით­გარ­შე­ მო­საზღ­ვ­რუ­ლი­უკაც­რი­ე­ლი­კუნ­ძუ­ლი.­ მდი­ნა­რე­ში.­თუმ­ცა­ნა­პირ­თან­(გაღმა­ ნა­პირ­თან)­ახ­ლო­ა,­იქამ­დე­რომ­მი­ აღ­წი­ო,­მა­ინც­ნა­ვია­სა­ჭი­რო­და­ერთ­ დი­ლა­საც­ამ­და­უ­სახ­ლე­ბელ­მი­წას­სა­ ხე­და­ღა­რუ­ლი­მო­ხუ­ცი­გლე­ხი­და­მი­სი­ შვი­ლიშ­ვი­ლი­–­ჭორ­ფ­ლი­ა­ნი­გო­გო­ნა­ ძვე­ლი­ნა­ვით­მი­ად­გე­ბი­ან. პირ­ვე­ლი,­რა­საც­კა­ცი­კუნ­ძულ­ზე­გა­ დას­ვ­ლის­თა­ნა­ვე­აკე­თებს,­მი­წას­გე­მოს­ უსინ­ჯავს.­შემ­დეგ­მუშ­ტ­ში­მო­აქ­ცევს­ტა­ ლახს­და­თი­თე­ბით­მოს­რესს.­კარ­გად­ რომ­შე­იგ­რ­ძ­ნოს­მი­სი­ძა­ლა.­მას­რომ­ უფრო­მე­ტად­გა­უ­ერ­თი­ან­დეს.­გო­რახს­ ვი­ღა­ცის­მუნ­დ­შ­ტუ­კი­ამოჰ­ყ­ვე­ბა.­სა­ი­ დან­ღაც­წყლის­გან­მო­ტა­ნი­ლი,­თუ­უკ­ვე­ მო­ტა­ნილ­(წყლით)­მი­წა­ზე­დარ­ჩე­ნი­ ლი.­აქ­ვი­ღა­ცა­უკ­ვე­ნამ­ყო­ფი­ა.­ ასე­იწყე­ბა­გი­ორ­გი­ოვაშ­ვი­ლის­ ახა­ლი­ფილ­მი­„სიმინდის­კუნ­ძუ­ლი“­ (საქართველოს­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­ ცენ­ტ­რის­კონ­კურ­სის­გა­მარ­ჯ­ვე­ბუ­ლი­ სა­ერ­თა­შო­რი­სო­პრო­ექ­ტი),­რო­მე­ლიც­ და­ფი­ნან­ს­და­შემ­დე­გი­კი­ნო­კომ­პა­ ნი­ე­ბის­მი­ერ:­„ალამდარი­ფილ­მი“­ (საქართველო),­Arizona­Productions­

(საფრანგეთი),­42film­(გერმანია),­Ax­ man­Production­(ჩეხეთი),­„ყაზახფილმი“­ (ყაზახეთი).­სცრნა­რი­ავ­ტო­რე­ბი:­ნუგ­ ზარ­შა­ტა­ი­ძი,­გი­ორ­გი­ოვაშ­ვი­ლი­და­ რუ­ლოფ­იან­მი­ნე­ბო.­პრო­დუ­სე­რე­ბი:­ ნი­ნო­დევ­და­რი­ა­ნი,­გი­ი­ომ­დე­სე­ი,­აიკე­ გო­რეჩ­კა,­კარ­ლა­სტო­ი­ა­კო­ვა,­სა­ინ­ გაბ­დუ­ლი­ნი,­კოპრო­დ­უ­სე­რი­–­გა­მორ­ ფე­რენ­ცი. ფილ­მ­ში­მოქ­მე­დე­ბა­პი­რო­ბი­თად­ აფხა­ზე­თის­ომის­პე­რი­ოდ­ში­ხდე­ბა.­ აფხა­ზეთ­ში.­მდი­ნა­რე­ენ­გურ­ზე.­პა­ტა­რა­ კუნ­ძულ­ზე.­მთე­ლი­სამ­ყა­რო­ტრი­ა­ ლებს­მის­გარ­შე­მო.­მი­წა,­რო­მე­ლიც­ სამ­ყა­როს­მიკ­რო­მო­დე­ლად­აღიქ­მე­ ბა.­წყა­ლი,­რო­მე­ლიც­ბა­დებს,­ქმნის,­ გან­წ­მენდს­და­კლავს.­(ეს­კუნ­ძუ­ლი­ ტყი­ბუ­ლის­წყალ­ს­ცავ­ზე­ფილ­მის­თ­ვის­ სპე­ცი­ა­ლუ­რად­აიგო­და­და­ი­შა­ლა­და­ აქ­აღა­რა­ფერს­ვიტყ­ვი­იმ­ურ­თუ­ლეს­ ტექ­ნი­კურ­და­ფი­ზი­კურ­სა­მუ­შა­ო­ებ­ზე,­ რო­მე­ლიც­კუნ­ძუ­ლის­ასა­გე­ბად­და­მის­ და­საშ­ლე­ლად­ჩა­ტარ­და­თე­მურ­თე­მურ­ ალ­ბე­ქი­ო­ნი­სა­და­მი­სი­ტექ­ნი­კუ­რი­ჯგუ­ ფის­მი­ერ.­და­არც­იმ­უმ­ძი­მეს­პი­რო­ ბებ­ზე,­რომ­ლებ­შიც­გა­დამ­ღებ­ჯგუფ­სა­ და­მსა­ხი­ო­ბებს­მო­უ­წი­ათ­ყოფ­ნა). წყლით­შე­მო­საზღ­ვ­რულ­და­თა­ვი­სუ­ ფალ­სივ­რ­ცე­ში­გაშ­ლილ­კუნ­ძულ­ზე,­

რომ­ლის­ნა­პირ­თან,­გა­ზაფხუ­ლის­ერთ­ დღეს­მო­ხუ­ცი­(ილიას­სალ­მი­ნი)­და­ გო­გო­ნა­(მარიამ­ბუ­თუ­რიშ­ვი­ლი)­მი­ ცურ­დე­ბი­ან­და­სი­ცოცხ­ლე­მი­აქვთ.­ჯერ­ ფიც­რე­ბის­ქოხს­აშე­ნე­ბენ.­თე­სენ­სი­ მინდს.­უვ­ლი­ან.­მუ­შა­ო­ბენ.­და­უ­ღა­ლა­ ვად.­ერ­თ­ფე­როვ­ნად.­მო­ნო­ტო­ნუ­რად.­ მშვი­დად.­აუღელ­ვებ­ლად.­უსიტყ­ვოდ.­ შრო­მის­რი­ტუ­ა­ლი,­რო­მე­ლიც­ადა­ მი­ა­ნე­ბი­სა­და­სამ­ყ­როს­ჰარ­მო­ნი­უ­ლი­ ურ­თი­ერ­თო­ბის,­ბუ­ნე­ბის­გან­გა­ნუ­ყოფ­ ლო­ბის­არ­სე­ბო­ბას­ადას­ტუ­რებს.­დრო­ თით­ქოს­გა­ჩერ­და.­სი­მინ­დის­ყა­ნა­კი­ თან­და­თან­იზ­რ­დე­ბა.­სი­მინ­დის­ყა­ნა­–­ რო­გორც­ახა­ლი­(თუნდაც­ხან­მოკ­ლე)­ და­მა­რად­მოძ­რა­ვი,­ცვა­ლე­ბა­დი­ცხოვ­ რე­ბის­მე­ტა­ფო­რა.­სა­ი­დან­ჩნდე­ბი­ან­ეს­ უც­ნა­უ­რი­კუნ­ძუ­ლე­ბი­და­სად­ქრე­ბი­ან? რო­გორც­წე­ლი­წა­დის­დრო­ე­ბის­ ცვლა,­რო­დე­საც­ზამ­თარს­აუცი­ლებ­ ლად­მოჰ­ყ­ვე­ბა­გა­ზაფხუ­ლი,­ისევ­ ჩნდე­ბი­ან­იმე­დი­სა­და­რწმე­ნის­ეს­ სი­ცოცხ­ლის­კუნ­ძუ­ლე­ბი­და­ისევ­ქრე­ ბი­ან,­რომ­შემ­დეგ­ისევ­გაჩ­ნ­დ­ნენ.­მა­ რა­დი­უ­ლი,­უწყ­ვე­ტი­წრე­ა,­რო­მელ­საც­ ბუ­ნე­ბა­და­ადა­მი­ა­ნი­გა­დი­ან­და­ბა­დე­ ბი­დან­გარ­დაც­ვა­ლე­ბამ­დე.­და­თა­ვის­ კვალს­ტო­ვე­ბენ.­თა­ვი­ან­თი­არ­სე­ბო­ბის­ კვალს.­სი­მინ­დის­კუნ­ძუ­ლიც­მყი­ფე,­


რეცენზ ი ა

35


36

უნი­ა­და­გო,­დრო­ე­ბი­თი,­სე­ზო­ნუ­რი­ კუნ­ძუ­ლი­ა,­რო­მე­ლიც­ჩნდე­ბა­და­ქრე­ ბა,­რო­გორც­ყვე­ლა­ფე­რი­ამ­ქ­ვეყ­ნად,­ იმის­თ­ვის,­თა­ვი­დან­რომ­და­ი­ბა­დოს.­ მდი­ნა­რის­მი­ერ­გა­ზაფხულ­ზე­კავ­კა­სი­ ო­ნი­დან­ჩა­მო­ტა­ნი­ლი­და­კუნ­ძუ­ლად­ ქცე­უ­ლი,­შემ­დე­გი­წყალ­დი­დო­ბე­ბის­ დროს­კვლავ­წა­ლე­კი­ლი­ნო­ყი­ე­რი­ნი­ ა­და­გი,­რო­მელ­ზეც­გლე­ხე­ბი­სი­მინდს­ თეს­დ­ნენ,­რომ­ლის­მო­სავ­ლის­აღე­ბა­ შე­მოდ­გო­მის­წყალ­დი­დო­ბამ­დე­უნ­და­ მო­ეს­წ­როთ.­უკი­დუ­რე­სად­გან­ტე­ვე­ბუ­ ლი­და­სამ­ყა­როს­მიკ­რო­მო­დე­ლად­ ქცე­უ­ლი­კუნ­ძუ­ლის­არ­სე­ბო­ბა­რე­ა­ლუ­ რი­ფაქ­ტი­ა,­ისევ,­რო­გო­რი­რე­ა­ლუ­რი­ ცაა­აფხა­ზე­თის­ომი.­ და­იმის­მი­უ­ხე­და­ვად,­რომ­ფილ­მ­ში­ კონ­კ­რე­ტუ­ლი­ად­გი­ლი­და­დროა­და­ იმის­მი­უ­ხე­და­ვად,­რომ­მოქ­მე­დი­გმი­ რე­ბი­­–­აფხა­ზი­ბა­ბუა­და­შვი­ლიშ­ვი­ლი­ და­მათ­მი­ერ­შე­ფა­რე­ბუ­ლი­ქარ­თ­ვე­ლი­ მებ­რ­ძო­ლი­(ირაკლი­სა­მუ­ში­ა),­ხო­ლო­ გარ­შე­მო­ნა­ვე­ბით­აქეთ­­ი­ქით­რიგ­­­ რი­გო­ბით­მო­ა­რუ­ლი­ქარ­თ­ვე­ლი­და­ აფხა­ზი­მე­ომ­რე­ბი­არი­ან­(დროდადრო­ რომ­ჩა­უვ­ლი­ან­კუნ­ძულს­და­მი­სი­ბი­ ნად­რე­ბის­ეჭვს,­შიშ­სა­­თუ­უნ­დობ­ლო­ ბას­იწ­ვე­ვენ)­და­ეს­გი­ორ­გი­ოვაშ­ვი­ლის­ ფილ­მის­ერ­თ­ ერ­თი­უმ­თავ­რე­სი­ხა­ზი­ა,­ „სიმინდის­კუნ­ძუ­ლი“­მა­ინც­სცდე­ ბა­კონ­კ­რე­ტულ­თე­მა­სა­და­წრეს­და­ სამ­ყა­როს­მიკ­რო­მო­დე­ლად­იქ­ცე­ვა.­ მი­სი­პერ­სო­ნა­ჟე­ბის­თავ­გა­და­სა­ვა­ლი­–­ ადა­მი­ა­ნე­ბის­ის­ტო­რი­ე­ბად­ზო­გად­დე­ ბა­–­ომი­სა­და­მშვი­დო­ბის­პე­რი­ოდ­ში,­ წარ­სულ­სა­და­აწ­მ­ყო­ში,­ძა­ლა­დო­ბი­სა­ და­მტრო­ბის­გა­რე­მოც­ვა­ში.­ყველ­გან­ დე­და­მი­წა­ზე­(რომელსაც­ადა­მი­ა­ნე­ბი­ ვერ­იყო­ფენ­და­რო­მე­ლიც,­სი­ნამ­ დ­ვი­ლე­ში­–­ყვე­ლა­სი­ა!)­რო­გორც­ ნე­ბის­მი­ერ­იგავს,­„სიმინდის­კუნ­ძულს“­

გან­საზღ­ვ­რუ­ლი­დრო­და­გე­ოგ­რა­ფი­უ­ ლი­საზღ­ვ­რე­ბი­არ­გა­აჩ­ნი­ა. ამა­ვე­დროს,­ენ­გუ­რი,­ერ­თი­მხრივ,­ ყოფს­და­მე­ო­რე­მხრივ,­აერ­თებს­სა­ ქარ­თ­ვე­ლოს­მის,­სი­მინ­დის­კუნ­ძუ­ლი­ ვით,­მოგ­ლე­ჯილ­ნა­წილ­თან­–­აფხა­ ზეთ­თან.­ის­საზღ­ვა­რი­ცა­ა,­გამ­ყო­ფი­ ზო­ლიც­და­სი­ცოცხ­ლის­მდი­ნა­რეც,­ რო­მელ­ზე­გა­დას­ვ­ლაც­შე­საძ­ლე­ბე­ლი­ა,­ თუ­ბე­დის­წე­რამ­და­ადა­მი­ა­ნებ­მა­ინე­ ბეს.­გა­მოც­და­თუ­ცთუ­ნე­ბა­კი,­რო­მელ­ საც­რე­ა­ლო­ბა­ამ­ადა­მი­ა­ნებს­უგ­ზავ­ნის­ და­რო­მელ­საც­ისი­ნი­ღირ­სე­უ­ლად­ არ­თ­მე­ვენ­თავს,­რო­დე­საც­არ­ჩე­ვანს­ აკე­თე­ბენ­ძა­ლა­დო­ბა­სა­და­სიყ­ვა­რულს,­ სი­ძულ­ვილ­სა­და­შემ­წყ­ნა­რებ­ლო­ბას­ შო­რის,­გან­საც­დე­ლი­ა,­რომ­ლი­და­ნაც­ გან­ბა­ნი­ლე­ბი­უნ­და­გა­მო­ვიდ­ნენ.­სი­მინ­ დის­კუნ­ძუ­ლი­ყვე­ლა­სა­და­ყვე­ლა­ფერს­ სა­ხელს­არ­ქ­მევს.­იძუ­ლე­ბი­თი­ერ­თო­ბა­ (რომელიც­მა­ნამ­დე­ნე­ბა­ყო­ფი­ლე­ბი­ თი­იყო)­გა­მოც­და­ცაა­თი­თო­ე­უ­ლის­თ­ ვის­(და­ნე­ბის­მი­ე­რი­ჩვენ­გა­ნის­თ­ვის,­ მსოფ­ლი­ოს­ნე­ბის­მი­ერ­წერ­ტილ­ში)­და­ კა­თარ­ზი­სის­შე­საძ­ლებ­ლო­ბაც.­ ბუ­ნე­ბა­ებ­რ­ძ­ვის­ადა­მი­ანს­და­ადა­მი­ა­ ნი­ებ­რ­ძ­ვის­ბუ­ნე­ბას.­თან­ორი­ვე­ახალ­ სი­ცოცხ­ლეს­ბა­დებს­და­უერ­თ­მა­ნე­ თოდ­არ­სე­ბო­ბა­არ­შე­უძ­ლი­ათ.­ბუ­ნე­ბა­ უქ­მ­ნის­ადა­მი­ანს­კუნ­ძულს­და­არ­თ­მევს­ მას­შემ­დეგ,­რაც­ის­იყე­ნებს­ბუ­ნე­ბის­ ქმნი­ლე­ბას.­და­თუ­ადა­მი­ა­ნი­კუნ­ძულ­ თან­ერ­თად­იღუ­პე­ბა,­რად­გან­წყალ­ში­ მსხვერ­პ­ლის­გა­ღე­ბა­ზოგ­ჯერ­აუცი­ლე­ ბე­ლი­ა,­სი­ცოცხ­ლე­მა­ინც­გრძელ­დე­ბა.­ ბუ­ნე­ბა­კვლავ­უკე­თებს­ადა­მი­ანს­სა­ჩუ­ ქარს­–­მი­წას­წყლის­სივ­რ­ცე­ში­და­ის­ იღებს­ძღვენს,­რო­გორც­მემ­კ­ვიდ­რე,­ რო­მელ­საც­წი­ნა­მორ­ბე­დის­გან­მი­წა­ში­ ჩაფ­ლუ­ლი­და­გა­დარ­ჩე­ნი­ლი­ნაჭ­რის­ თო­ჯი­ნა­რჩე­ბა.­

ეს­ნაჭ­რის­თო­ჯი­ნა­გო­გო­ნას­ეკუთ­ ვ­ნო­და­და­მა­შინ­და­კარ­გა,­რო­დე­საც­ მო­ვარ­დ­ნი­ლი­წყლი­დან­გა­და­სარ­ჩე­ ნად,­ბა­ბუ­ამ­ნავ­ში­ჩას­ვა­და­სას­წ­რა­ ფოდ­და­ა­ტო­ვე­ბი­ნა­უკ­ვე­წყალ­ში­ჩა­ძი­ რუ­ლი­კუნ­ძუ­ლი,­რო­მელ­თან­ერ­თა­დაც­ თვი­თო­ნაც­ჩა­ი­ძი­რა.­სი­მინ­დის­უკ­ვე­ მო­ტე­ხილ­თუ­მო­უ­ტე­ხავ­ტა­რო­ებ­თან­ ერ­თად.­იმ­მი­წას­თან­ერ­თად,­რო­მე­ ლიც­და­ა­მუ­შა­ვა­და­გა­მო­აღ­ვი­ძა.­ და­არც­ის­ვი­ცით,­სა­ით­მი­დის­ეს­ ნა­ვი,­სი­ცოცხ­ლის­გა­და­სარ­ჩე­ნად,­თუ­ და­სა­ღუ­პად.­და­აღ­წევს­თავს­ადი­დე­ ბუ­ლი­მდი­ნა­რის­ტალ­ღებს,­მი­ად­გე­ბა­ ნა­პირს­თუ­გაქ­რე­ბა...­მაგ­რამ,­რაც­ უნ­და­მოხ­დეს,­ერ­თი­რამ­გარ­დუ­ვა­ლია­­ –­ისევ­მო­ვა­ვი­ღაც­და­ისევ­და­თესს­ სი­მინდს,­ყა­ნას­ისევ­მო­უვ­ლის,­რად­ გან­ცხოვ­რე­ბის­­–­ბუ­ნე­ბის­მა­რა­დი­ულ­ წრებ­რუნ­ვა­ზე,­მი­წი­სა­და­წყლის­არ­ სე­ბობ­ზე­არა­ფე­რი­მოქ­მე­დებს­­–­არც­ ომი,­არც­სიკ­ვ­დი­ლი,­არც­გან­შო­რე­ბა­­ –­რად­გან­ყვე­ლა­ფე­რი­წარ­მა­ვა­ლი­ა,­ ყვე­ლა­ფე­რი­მოხ­და­და­მოხ­დე­ბა.­ მა­რა­დი­უ­ლი­მხო­ლოდ­სი­ცოცხ­ლე­ა,­ თუნ­დაც­ის­უკ­ვე­სხვი­სი­იყოს.­ეს­მი­თის­ კა­ნო­ნი­ა.­ რა­თქმა­უნ­და,­სი­მინ­დის­კუნ­ძუ­ლი­ არაა­აღ­თ­ქ­მუ­ლი­მი­წა.­არც­სა­მოთხე­ა.­ არც­სა­ი­მე­დო­თავ­შე­სა­ფა­რი.­მაგ­ რამ­ცოტ­­­ცო­ტა­ყვე­ლა­ფე­რია­და­იმის­ ხა­ტი­ა,­რომ­იქ­ვი­ღაც­იმე­დი­თა­და­ რწმე­ნით­სახ­ლ­დე­ბა.­მშვი­დად­და­და­ ცუ­ლად­გრძნობს­თავს,­სა­ნამ­ომი­არ­ შე­არ­ყევს­მის­მყუდ­რო­ე­ბას.­სა­ნამ­ომი­ ცხოვ­რე­ბის­ნა­წი­ლად­დარ­ჩე­ბა. კუნ­ძუ­ლი­იმის­მო­დე­ლი­ცა­ა,­თუ­კი­დევ­ რო­გო­რი­შე­იძ­ლე­ბა­იყოს­დე­და­მი­წა,­ მი­სი­ნე­ბის­მი­ე­რი­კუთხე,­ადა­მი­ა­ნე­ბი­ რო­გო­რი­შე­იძ­ლე­ბა­იყ­ვ­ნენ,­რო­დე­ საც­მა­თი­ცხოვ­რე­ბის­ჩვე­უ­ლი­დი­ნე­ბა­


რეცენზ ი ა

და­წეს­რი­გი­ახალ­გეზს­იღებს­და­ სამ­ყა­რო­იც­ვ­ლე­ბა.­რო­მე­ლიც­ერ­თი­ ციკ­ლის­დას­რუ­ლე­ბის­შემ­დეგ­კვლავ­ ძვე­ლე­ბუ­რად­გრძელ­დე­ბა,­რად­გან­ეს­ ცვლი­ლე­ბე­ბი­ადა­მი­ა­ნე­ბის­ღირ­სე­ბას­ ვე­რა­ფერს­აკ­ლებს.­ ისი­ნი,­პირ­ველ­რიგ­ში­–­ბა­ბუა­და­ შვი­ლიშ­ვი­ლი­–­ქმნი­ან­ამ­სამ­ყა­როს.­ სი­ცოცხ­ლეს­აძ­ლე­ვენ­მას.­ისი­ნი­სი­ ცოცხ­ლეს­აძ­ლე­ვენ­ქარ­თ­ველ­ახალ­ გაზ­რ­დას,­რო­მელ­საც,­თა­ვის­მხრივ,­ გო­გო­ნას­თ­ვის­შე­უძ­ლია­სი­ახ­ლის,­ ცხოვ­რე­ბის­ხა­ლი­სის,­სი­ხა­რუ­ლის­ მო­ტა­ნა.­ ბუ­ნე­ბას­კი,­რო­გორც­ყო­ველ­თ­ვის,­ თა­ვის­კა­ნო­ნე­ბი­აქვს.­თა­ვი­სი­კა­ნო­ ნე­ბი­–­მო­რა­ლუ­რი­და­ზნე­ობ­რი­ვი­–­ აქვთ­ადა­მი­ა­ნებ­საც,­რომ­ლე­ბიც­მათ,­ ყვე­ლა­ზე­ექ­ს­ტ­რე­მა­ლურ­პი­რო­ბებ­შიც­ არ­არ­ღ­ვე­ვენ,­თუნ­დაც­პი­რა­დი­უსაფ­ რ­თხო­ე­ბის­დარ­ღ­ვე­ვის­სა­შიშ­რო­ე­ბი­სა­ თუ­მოვ­ლე­ნე­ბის­მი­მართ­და­მო­კი­დე­ბუ­ ლე­ბე­ბის­სა­წი­ნა­აღ­მ­დე­გოდ. საზღ­ვარ­ზე­მყო­ფი­ეს­კუნ­ძუ­ლი­ ყვე­ლას­აშო­რებს­და­აერ­თი­ა­ნებს,­ ადა­მი­ა­ნებს,­რომ­ლე­ბიც­მას­ზე­სახ­ ლ­დე­ბი­ან,­ვინც­გვერ­დ­ზე­აუვ­ლ­ ­ჩა­უვ­ ლის­(რომლებიც­არ­არ­ღ­ვე­ვენ­წესს,­ რო­მე­ლიც­სხვის­სამ­ყა­რო­ში­უხე­შად­ შეჭ­რას­კრძა­ლავს),­ვინც,­ნა­დი­რი­ვით­ დევ­ნი­ლი,­მას­დრო­ე­ბით­შე­ა­ფა­რებს­ თავს,­გა­და­სარ­ჩე­ნად.­ ფილ­მ­ში­თით­ქ­მის­არაა­დი­ა­ლო­გი.­ მხო­ლოდ­მოკ­ლე­­მოკ­ლე­და­აუცი­ლე­ ბე­ლი­რეპ­ლი­კე­ბია­აქა­­იქ­მი­მო­ფან­ ტუ­ლი.­მხო­ლოდ­ში­ნა­გა­ნი­ემო­ცი­ა.­ უსიტყო,­მაგ­რამ­ღრმა­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბი­სა­ და­ემო­ცი­ის­მა­ტა­რე­ბე­ლი­მზე­რა­და­ ასე­ვე­უსიტყ­ვო,­ჩუ­მი­და­თავ­შე­კა­ვე­ ბუ­ლი­ქმე­დე­ბა.­სიტყ­ვა­სა­ჭი­რო­არა­ა.­ მდუ­მა­რე­ბა­ბევ­რად­მეტყ­ვე­ლი­ა.­იოსებ­

ბარ­და­ნაშ­ვი­ლის­იშ­ვი­ა­თად­მჟღე­რი,­ ძა­ლი­ან­ძუნ­წი­და­ზუს­ტი­აქ­ცენ­ტე­ბი­ა­ ნი­მუ­სი­კა­არ­ღ­ვევს­ზოგ­ჯერ­სი­ჩუ­მეს­ და­ბუ­ნე­ბის­ხმე­ბი­და­ხმა­უ­რე­ბი,­ახ­ლო­ მან­ძი­ლი­დან­თუ­სა­ი­დან­ღაც­შო­რი­დან,­ უხი­ლა­ვი­სივ­რ­ცი­დან­მო­მა­ვა­ლი.­ დი­დი,­ხან­გ­რ­ძ­ლი­ვი­პა­უ­ზე­ბი­და­ „გაწელილი“,­რა­ღაც­გან­სა­კუთ­რე­ბულ­ ში­ნა­არ­ს­სა­და­ეფექ­ტებს­მოკ­ლე­ბუ­ ლი­კად­რე­ბი­(ოპერატორი­ელე­მერ­ რა­გა­ლი),­რომ­ლე­ბიც­ამა­ვე­დროს­ მეტყ­ვე­ლი­და­გა­მომ­სახ­ვე­ლი­ა.­ერ­თ­ ფე­რო­ვა­ნი­მდუ­მა­რე­პე­ი­ზა­ჟი,­სივ­რ­ცის­ უსაზღ­ვ­რო­ე­ბის­შეგ­რ­ძ­ნე­ბა­და­რე­ა­ ლუ­რი­სამ­ყა­როს­გან­ზო­გა­დე­ბუ­ლი­ სა­ხე,­რო­მე­ლიც­გა­ნა­თე­ბის­ბუ­ნებ­რი­ვი­ წყა­რო­ე­ბის­დღი­სა­და­ღა­მის­და­ფარ­ ნე­ბის­შუ­ქით­ივ­სე­ბა.­და­მა­ყუ­რე­ბე­ლიც,­ და­ძა­ბუ­ლი­და­ლო­დი­ნით­აღ­სავ­სე,­ ადევ­ნებს­თვალს­ამ­მყუდ­რო­და­ მშვიდ­პე­ი­ზაჟს,­რო­მე­ლიც­მშვი­დო­ბი­ა­ ნი­იქ­ნე­ბო­და,­სადღაც­ახ­ლოს­მიმ­დი­ ნა­რე­ომი­რომ­არა.­მაგ­რამ­ომი­ომია­ და­მი­სი­მსვლე­ლო­ბი­სას­მშვი­დო­ბა­ზე­ ფიქ­რი­შე­უძ­ლე­ბე­ლი­ა.­ შემ­დეგ,­რო­დე­საც­სამ­ყა­რო­წყლით­ იფა­რე­ბა­და­მღვრიე­და­ძლი­ე­რი­ტალ­ ღე­ბი­კუნ­ძუ­ლის­ნი­ა­და­გის­გა­მოც­ლას­ იწყე­ბენ,­რო­დე­საც­ჩვენს­თვალ­წინ­ რეცხა­ვენ­და­აქ­რო­ბენ­მი­წას,­რო­ მე­ლიც­ახ­ლა­ხან­ყვა­ო­და,­რო­დე­საც­ სტი­ქი­ას­ვე­ღა­რა­ფე­რი­აჩე­რებს,­გი­ორ­ გი­ოვაშ­ვი­ლის­ფილ­მ­ში­კი­დევ­ერ­თი­ ხა­ზი­შე­მო­დის­–­წარ­ღ­ვ­ნის­თა­ვი­სე­ბუ­რი­ ალე­გო­რი­ა,­მი­თი,­რო­მელ­საც­და­სას­ რუ­ლი­არ­გა­აჩ­ნი­ა.­ P.S.­რო­გორც­„გაღმა­ნა­პი­რის“­ (რომლის­პრე­მი­ე­ბის,­ჯილ­დო­ე­ბი­სა­თუ­ პრი­ზე­ბის­რა­ო­დე­ნო­ბამ­ყო­ველ­გ­ვარ­ ზღვარს­გა­და­ა­ჭარ­ბა)­შემ­თხ­ვე­ვა­ში,­ გი­ორ­გი­ოვაშ­ვი­ლის­„სიმინდის­კუნ­

37

ძულ­მაც“­უკ­ვე­და­იწყო­სა­ერ­თა­შო­რი­ სო­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბის­(კარლოვი­ვარი,­ მონ­პე­ლი­ე,­სან­­­მა­რი­ნო,­ტუ­რი­ნი,­ ან­ტა­ლი­ა,­ანა­პა)­მო­გე­ბა,­ჟი­უ­რის,­მე­ დი­ის,­კრი­ტი­კო­სე­ბი­სა­და­მა­ყუ­რებ­ლის­ გუ­ლე­ბის­დაპყ­რო­ბა.­წარ­მა­ტე­ბუ­ლი­ მო­მავ­ლის­წი­ნას­წარ­მეტყ­ვე­ლე­ბაც­მი­ი­ ღო­და­რბი­ლად­თუ­ვიტყ­ვი,­„უცნაური“­ და­არა­ა­დეკ­ვა­ტუ­რი­შე­ფა­სე­ბაც­და­ იმ­სა­ხუ­რა.­დრო­ზე­ამაღ­ლე­ბას­თან­ ერ­თად­ამით­დრო­ის­საზღ­ვ­რე­ბის­უკან­ გარ­ღ­ვე­ვაც­შე­ძ­ლო­და­არა­მხო­ლოდ­ „პოლიტიკური­ჟღე­რა­დო­ბის“­ფსი­ქო­ ლო­გი­უ­რი­დრა­მი­დან­იგა­ვის­სივ­რ­ცე­ში­ გა­დას­ვ­ლა.­ რაც­ნიშ­ნავს,­რომ­გი­ორ­გი­ოვაშ­ვი­ ლის­ფილ­მი­მი­ზანს­ყვე­ლა­მი­მარ­თუ­ ლე­ბით­ხვდე­ბა­და­გულ­გ­რილს­არა­ვის­ ტო­ვებს­­–­არც­მტერს­და­არც­­–­მოყ­ ვა­რეს.­არც­მათ,­ვი­საც­ის­ეძღ­ვ­ნე­ბა­და­ ვი­საც­მი­სი­ენა­ეს­მის.­არც­მათ,­ვინც­ ცხოვ­რე­ბას­ერ­თი­ნა­პი­რი­დან­აფა­ სებს,­ვინც­გარ­შე­მო­ვე­რა­ფერს­ხე­დავს­ ერ­თი­მარ­შ­რუ­ტის­გარ­და­და­ვის­თ­ვი­ საც­აფხა­ზე­თიც,­ადა­მი­ა­ნიც,­სი­კე­თეც,­ პა­ტი­ე­ბაც­და­შენ­დო­ბაც­ცა­რი­ე­ლი­და­ არაფ­რის­მ­თ­ქ­მე­ლი­სიტყ­ვე­ბი­ა.­ პირ­ველ­რიგ­ში­კი,­ყვე­ლა­ფე­რი­ მეტყ­ვე­ლებს,­რომ­გი­ორ­გი­ოვაშ­ვი­ლის­ კუნ­ძულს,­მი­სი­სი­მინ­დის­კუნ­ძუ­ლი­ვით,­ წა­ლეკ­ვა­არ­ემუქ­რე­ბა.­და­ეს­ყვე­ლა­ზე­ მთა­ვა­რი­ა.­ >> ლელა ოჩიაური


38

პირველი ქართულ-ქურთული ერთობლივი კინოპროექტი — «TORN» მხატ­­ვ­რუ­­ლი­ფილ­­მი­«TORN»­ქარ­­ თულ­ქურ­­თულ­კულ­­ტუ­­რულ­ურ­­თი­­ ერ­­თო­­ბებ­­ში ­პირ­­ვე­­ლი­ერ­­თობ­­ლი­­ვი­ კი­­ნოპ­­რო­­ექ­­ტი­­ა.­მი­­სი­რე­­ჟი­­სო­­რია­ ქურ­­თი­კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­რა­­ფის­­ტი,­ამ­­ჟა­­მად­ გერ­­მა­­ნი­­ა­ში ­მცხოვ­­რე­­ბი­–­ნავ­­ზად­შე­­ხა­­ ნი,­სცე­­ნა­­რის­ავ­­ტო­­რი­კი­–­ჯა­­სიმ­ვა­­ზი­­ რი.­ფილ­­მ­ში ­მო­­ნა­­წი­­ლე­­ო­ბენ­რო­­გორც­ ქარ­­თ­ვე­­ლი,­ისე­ქურ­­თი­მსა­­ხი­­ო­ბე­­ბი:­ იმე­­და­არა­­ბუ­­ლი,­ზუ­­რაბ­ცინ­­ც­ქი­­ლა­­ძე,­ ­ქ­რის­­ტი­­ნე­ჭი­­ჭი­­ნა­­ძე. ფილ­­მი­მოგ­­ვითხ­­რობს­თბი­­ლის­­ში­ მცხოვ­­რებ­ქურთ­მხატ­­ვარ­­ზე,­რო­­მე­­ ლიც­ტრა­­დი­­ცი­­ულ­ოჯახ­­ში­და­­ი­ბადა­ –­ბო­­ჰე­­მუ­­რი­ცხოვ­­რე­­ბა,­დროს­­ტა­­რე­­ბა,­ მე­­გობ­­რე­­ბი,­წარ­­მა­­ტე­­ბუ­­ლი­გა­­რი­­გე­­ბე­­ ბი,­დი­­დე­­ბა... თო­­რე­­ნი­ცნო­­ბი­­ლი­მხატ­­ვა­­რი­ხდე­­ბა,­ მაგ­­რამ­ამ­ყვე­­ლა­­ფერ­­მა­და­­ა­შო­­რა­ ტრა­­დი­­ცი­­ებს,­ფეს­­ვებს.­ამა­­სო­­ბა­­ში­­ ქარ­­თ­ვე­­ლი­გო­­გო­­ნა­შე­­უყ­­ვარ­­დე­­ბა.­ სიყ­­ვა­­რულ­­მა­და­უეც­­რად­გა­­გე­­ბულ­­მა­ ავად­­მ­ყო­­ფო­­ბამ,­იგი­და­­ა­ფიქ­­რა­ბევრ­ რა­­მე­­ზე,­მშობ­­ლი­­ურ­ერ­­ზე,­მის­წარ­­სულ­­ სა­და­მო­­მა­­ვალ­­ზე.­ნელ­­ ­ნე­­ლა­მთა­­ვა­­რი­ გმი­­რი­უბ­­რუნ­­დე­­ბა­თა­­ვის­იდენ­­ტო­­ბას,­

ეროვ­­ნულ­ღი­­რე­­ბუ­­ლე­­ბებს.­ რე­­ჟი­­სო­­რი­ნავ­­ზად­შე­­ხა­­ნი­და­­ი­ბა­­და­ შე ­ი­ხან­­ში ­(ერაყის­ქურ­­თ­ს­ტა­­ნი)­ქურ­­თი­ მკვლევ­­რის­ოჯახ­­ში.­სწო­­რედ­მა­­მის­ დამ­­სა­­ხუ­­რე­­ბაა­სიყ­­ვა­­რუ­­ლი­ქურ­­თუ­­ლი­ ტრა­­დი­­ცი­­ე­ბის,­ფოლ­­კ­ლო­­რი­­სა­და­რე­­ ლი­­გი­­ი­სად­­მი. ნ.შე­­ხან­­მა­1987­წელს­და­­ამ­­თავ­­რა­ ერ­­ბი­­ლის­უნი­­ვერ­­სი­­ტე­­ტი­ინ­­ჟი­­ნერ­­ ­მ­შე ­ ნე­­ბე­­ლის­სპე­­ცი­­ა­ლო­­ბით,­1991­წელს­კი­ სწავ­­ლა­გა­­ნაგ­­რ­ძო­ბაღ­­და­­დის­ხე­­ლოვ­­ ნე­­ბის­აკა­­დე­­მი­­ა­ში.­მის­თა­­ოს­­ნო­­ბით­ ჩა­­მო­­ყა­­ლიბ­­და­პირ­­ვე­­ლი­იეზი­­დუ­­რი­ კი­­ნო­­კომ­­პა­­ნია­«SHEKHAN­FILM».­დღეს­ ნავ­­ზა­­დი­გერ­­მა­­ნი­­ა­ში ­მოღ­­ვა­­წე­­ობს.­ ნავზად შეხანი:­„მინდა,­რომ­ეს­ ფილ­­მი­იყოს­სიყ­­ვა­­რუ­­ლის­სიმ­­ბო­­ლო,­ მინ­­და­მთელ­მსოფ­­ლი­­ოს­ვაჩ­­ვე­­ნო,­ თუ­რა­­ო­დენ­სა­­ჭი­­რო­­ა,­რომ­სხვა­­დას­­ ხ­­ვა­ერებ­­მა­ერ­­თ­მა­­ნე­­თის­ტრა­­დი­­ცი­­ებს­ პა­­ტი­­ვი­სცენ.­ფილ­­მი­სა­­ქარ­­თ­ვე­­ლო­­ში ­ გა­­და­­ვი­­ღეთ,­რად­­გან­ქარ­­თ­ვე­­ლი­ერი­ დი­­დი­ტრა­­დი­­ცი­­ი­სა­და­კულ­­ტუ­­რის­მა­­ ტა­­რე­­ბე­­ლი­­ა.­ქარ­­თ­ვე­­ლებს­არა­­ს­დროს­ და­­უ­კარ­­გავთ­თა­­ვი­­ან­­თი­იდენ­­ტო­­ბა.­ მი­­ხა­­რი­­ა,­რომ­სწო­­რედ­ამ­ქვე­­ყა­­ნა­­ში­

მო­­მიხ­­და­ჩა ­მოს­­ვ­ლა,­მო­­მე­­წო­­ნა­ქარ­­თ­ ველ­მსა­­ხი­­ო­ბებ­­თან­მუ­­შა­­ო­ბა.­ვფიქ­­ რობ,­რომ­მო­­მა­­ვალ­­შიც­გა­­ვაგ­­რ­ძე­­ლებ­ ამ­თა­­ნამ­­შ­რომ­­ლო­­ბას.­ ფილ­­მი­მოგ­­ვითხ­­რობს­ორი­ერის­ კულ­­ტუ­­რულ­ღი­­რე­­ბუ­­ლე­­ბებ­­სა­და­ ტრა­­დი­­ცი­­ებ­­ზე,­სიყ­­ვა­­რულ­­ზე.­ჩვე­­ნი­ მთა­­ვა­­რი­მე­­სი­­ჯი­­ა,­რომ­ეს­ყო­­ვე­­ლი­­ვე­ შე­­ნარ­­ჩუ­­ნე­­ბულ­იქ­­ნას,­რომ­უსას­­ყიდ­­ ლოდ­გავ­­ცეთ­ყვე­­ლა­­ფე­­რი­ჩვე­­ნი­ქვეყ­­ ნი­­სა­და­რე­­ლი­­გი­­ი­სათ­­ვის“.­­­­­­­­­­­­­­­­­ ფილ­­მის­სცე­­ნა­­რის­­ტია­ჯა­­სიმ­ვა­­ზი­­რი,­ რო­­მე­­ლიც­და­­ი­ბა­­და­სა­­ქარ­­თ­ვე­­ლო­­ში,­ აქ­­ვე­და­­ამ­­თავ­­რა­თო­­ი­ძის­პრო­­ფე­­სი­­უ­ლი­ სას­­წავ­­ლე­­ბე­­ლი­და­შემ­­დეგ­თე­­ატ­­რა­­ლუ­­ რი­უნი­­ვერ­­სი­­ტე­­ტი­1994­წელს.­გარ­­კ­ ვე­­უ­ლი­პე­­რი­­ო­დი­მუ­­შა­­ობ­­და­„ქართულ­ ფილ­­მ­ში“.­წლე­­ბია,­რაც­გერ­­მა­­ნი­­ა­ში­ ცხოვ­­რობს­და­აქ­­ტი­­უ­რად­მოღ­­ვა­­წე­­ობს­ ქურ­­თულ­კი­­ნო­­ხე­­ლოვ­­ნე­­ბის­გან­­ვი­­თა­­ რე­­ბის­­თ­ვის,­გერ­­მა­­ნი­­ა­სა­და­ერა­­ყის­ ქურ­­თის­­ტან­­ში­კითხუ­­ლობს­ლექ­­ცი­­ებს­ კი­­ნო­­და­­რა­­მა­­ტურ­­გი­­ა­ში,­თარ­­გ­მ­ნის­ქურ­­ თულ­ლი­­ტე­­რა­­ტუ­­რას­და­ა.შ.­­ ჯასიმ ვაზირი:­„ფილმი­გამ­­ს­ჭ­ვა­­ლუ­­ლია­ ტრა­­გიზ­­მით;­ერ­­თი­მხრივ,­გად­­მოს­­ცემს­


39

ქურ­­თე­­ბის­პრობ­­ლე­­მას­და­ცდი­­ლობს­ ხე­­ლი­შე­­უწყოს­ეროვ­­ნუ­­ლი­საწყი­­სის­ შე­­ნარ­­ჩუ­­ნე­­ბას.­ჩე­­მი­აზ­­რით,­ეს­ყვე­­ლა­ ჩვენ­­გა­­ნის­ვა­­ლი­­ა.­მთა­­ვა­­რი­გმი­­რი,­მი­­ უ­­ხე­­და­­ვად­იმი­­სა,­რომ­წარ­­მა­­ტე­­ბუ­­ლი­­ა,­ მა­­ინც­ხვდე­­ბა,­თუ­თან­­და­­თან­რო­­გორ­ და­­კარ­­გა­კავ­­ში­­რი­წი­­ნაპ­­რებ­­თან. ჩემს­მე­­გო­­ბარ­რე­­ჟი­­სორ­ნავ­­ზად­შე­­ ხან­­თან­ერ­­თად,­ამ­იდე­­ას­­თან­მი­­ვე­­დი,­ შე ­იძ­­ლე­­ბა­ით­­ქ­ვას,­სპონ­­ტა­­ნუ­­რად.­ ნავ­­ზა­­დის­­თ­ვის­ეს­დე­­ბი­­უ­ტია­მხატ­­ვ­რულ­ კი­­ნო­­ში.­დი­­დი­ხა­­ნი­სურ­­და­გა­­და­­ე­ ღო­სა­­სიყ­­ვა­­რუ­­ლო­დრა­­მა­იეზიდ­­თა­ თე­­მა­­ზე.­ერ­­თხელ­მო­­მითხ­­რო­მე­­ტად­ სა­­ინ­­ტე­­რე­­სო­ამ­­ბა­­ვი,­რო­­მე­­ლიც­სკან­­ დი­­ნა­­ვი­­ა­ში ­მოხ­­და­–­ახალ­­გაზ­­რ­და­ გო­­გო­­ნამ­სი­­ცოცხ­­ლის­ფა­­სად,­ნა­­ად­­ რე­­ვად­იმ­­შო ­ბი­­ა­რა,­რა­­თა­საყ­­ვა­­რე­­ლი­ მა­­მა­­კა­­ცი­­სათ­­ვის­შვი­­ლი­ეჩუ­­ქე­­ბი­­ნა...­მე­ მხო­­ლოდ­ამ­ამ­­ბის­ტრან­­ს­ფორ­­მი­­რე­­ბა­ მო­­ვახ­­დი­­ნე­და­ამით­იმ­მნიშ­­ვ­ნე­­ლო­­ვან­ პრობ­­ლე­­მას­შე­­ვე­­ხე,­რაც­დღეს­სამ­­ შობ­­ლოს­გა­­რეთ­მცხოვ­­რე­­ბი­ქურ­­თე­­ბის­ წი­­ნა­­შე­დგას.­აი,­ასე­შე ­იქ­­მ­ნა­ამ­­ბა­­ვი­ ახალ­­გაზ­­რ­და­ვა­­ჟი­­სა,­რო­­მელ­­საც­ ქარ­­თ­ვე­­ლი­მე­­გობ­­რე­­ბი­სიყ­­ვა­­რუ­­ლით­

ხან­­და­­ხან­კუ­­რო­­საც­ეძა­­ხი­­ან... ჩვენ­­თ­ვის­დღეს­ძა­­ლი­­ან­მნიშ­­­ვ­ნე­­ ლო­­ვა­­ნია,­ხე­­ლი­შე­­ვუწყოთ­ეროვ­­ნუ­­ ლი­კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­რა­­ფის­გან­­ვი­­თა­­რე­­ბას,­ და­­ვუბ­­რუნ­­დეთ­ტრა­­დი­­ცი­­ებს,­გა­­და­­ვარ­­ ჩი­­ნოთ­ჩვე­­ნი­კულ­­ტუ­­რა­გაქ­­რო­­ბას.­ეს­ სხვა­არა­­ფე­­რი­­ა,­თუ­არა­შე­­ნი­წი­­ნაპ­­რე­­ ბის­და­­ფა­­სე­­ბა,­მა­­თი­თვით­­მ­ყო­­ფა­­დო­­ ბი­­სა­და­სი­­ლა­­მა­­ზის­პა­­ტი­­ვის­­ცე­­მა“.­

პრო­­ექტს­მოჰყ­­ვა­სტუმ­­რო­­ბა­მა­­რო­­კო­­ ში,­სა­­დაც­მო­­ეწყო­ქარ­­თუ­­ლი­მხატ­­ვ­რუ­­ ლი­და­ანი­­მა­­ცი­­უ­რი­კი­­ნოს­პრე­­ზენ­­ტა­­ ცი­­ა.­ნავ­­ზად­შე­­ხა­­ნი­იყო­ამ­პრო­­ექ­­ტის­ ერ­­თ­ ერ­­თი­ორ­­გა­­ნი­­ზა­­ტო­­რი.­პროგ­­რა­­ მა­­ში­შე­­დი­­ო­და­სულ­15­ფილ­­მი:­„ჩემი­ ბე­­ბი­­ა“­­(­კ­.­მი­­ქა­­ბე­­რი­­ძე),­„ქრისტინე“­(ალ. წუწუნავა),­„გზჯვარედინი“(ზ.­დე­­მეტ­­რაშ­­ ვი­­ლი),­„48­სა­­ა­თი­თა­­მა­­რის­ცხოვ­­რე­­ბი­­ დან­­“­(­ხ­.­ხუნ­­და­­ძე),­„აქ­ოდეს­­ღაც­ზღვა­ ქეთევან ჯანელიძე (აღმასრულე­ იყო“­­(­ლ­.­სი­­ხა­­რუ­­ლი­­ძე),­„ქეთო­და­კო­­ ბელი პროდუსერი): „რო­­დე­­საც­ამ­ ფილ­­მ­ზე­მუ­­შა­­ო­ბა­შე­­მომ­­თა­­ვა­­ზეს,­ბევ­­რი­ ტე“­­(­ვ­.­ტაბ­­ლი­­აშ­­ვი­­ლი),­„არგონავტები“(ვ. მუჯირი),­„წუნა­და­წრუ­­წუ­­ნა“­­(არ­­.­ხინ­­ არ­მი­­ფიქ­­რია­­–­ჩემ­­თ­ვის­ძა­­ლი­­ან­სა­­ინ­­ ტე­­რე­­სოა­ქურ­­თუ­­ლი­კულ­­ტუ­­რა.­ამ­პრო­­ თი­­ბი­­ძე),­„მტრობა“(არ.ხინთიბიძე),­ ექტს­წინ­უძღ­­ვო­­და­ქარ­­თულ­­ ­ქურ­­თუ­­ლი­ „ჩხიკვთა­ქორ­­წი­­ლი“­­(არ­­.­ხინ­­თი­­ბი­­ძე),­ ურ­­თი­­ერ­­თო­­ბე­­ბის­ცენ­­ტ­რის­შექ­­მ­ნა.­მი­­სი­ „მძლეთამძლე“(ა.ისიანი),­„მეფე­და­ ინი­­ცი­­ა­ტო­­რიც­ჯა­­სიმ­ვა­­ზი­­რი­გახ­­ლ­დათ.­ ჩი­­ტი“­­(­ლ­.­სუ­­ლაქ­­ვე­­ლი­­ძე),­„მგელი­და­ ეს­პრო­­ექ­­ტი­საკ­­მა­­ოდ­მნიშ­­ვ­ნე­­ლო­­ვა­­ნია­ კრა­­ვი“­­(­გ­.­კას­­რა­­ძე),­„თერძი­ბე­­სო“­­(­ლ­ .­­ფერ­­ნან­­დე­­სი),­„რანინა“(მ.ბახანოვი).­­­ ქურ­­თუ­­ლი­კულ­­ტუ­­რის­გან­­ვი­­თა­­რე­­ბი­­ სათ­­ვის,­მის­მი­­მართ­არა­­ბულ­ქვეყ­­ნებ­­ში­ პრე­­ზენ­­ტა­­ცი­­ას­ეს­­წ­რე­­ბოდ­­ნენ­არა­­ბუ­­ლი­ კი­­ნოს­წარ­­მო­­მად­­გენ­­ლე­­ბი,­რო­­მელ­­თაც­ დი­­დი­მო­­ლო­­დი­­ნი­­ა,­ამას­ადას­­ტუ­­რებს­ ცხო­­ვე­­ლი­ინ­­ტე­­რე­­სი­გა­­მოთ­­ქ­ვეს­შემ­­დ­ მრა­­ვალ­­ფე­­რო­­ვა­­ნი­პრე­­სა.­ფილ­­მის­ სა­­მონ­­ტა­­ჟო­სა­­მუ­­შა­­ო­ე­ბი­მიმ­­დი­­ნა­­რე­­ობს­ გო­­მი­თნაშ­­რომ­­ლო­­ბი­­სათ­­ვის.­ მა­­რო­­კო­­ში.­მა­­სა­­ლა­საკ­­მა­­ოდ­კარ­­გი­­ა,­ მთე­­ლი­ჯგუ­­ფი­დი­­დი­ინ­­ტე­­რე­­სით­ელო­­ >> ქეთევან ჯანელიძე დე­­ბა­ფილ­­მის­დამ­­თავ­­რე­­ბას. ფილმის პროდუსერი


40

რა მოხდა ერთხელ ანატოლიაში არ­სე­ბობს­ფილ­მი­­კა­თარ­სი­სი,­ ფილ­მი­­დას­ვე­ნე­ბა,­ფილ­მი­­სი­ა­მოვ­ ნე­ბა,­ფილ­მი­­ფო­ი­ერ­ვერ­კი...­და­არის­ კი­დევ­ფილ­მი­­მ­წ­ვა­ლე­ბე­ლი­–­ფილ­ მი,­რო­მე­ლიც­ეკ­რა­ნის­ჩაქ­რო­ბის­ შემ­დე­გაც­არ­გაძ­ლევს­ამო­სუნ­თ­ქ­ვის­ სა­შუ­ა­ლებს,­არა­და­არ­გა­ნე­ბებს­თავს,­ შენ­ში­იბუ­დებს­და­შე­ნი­ნა­წი­ლი­ხდე­ბა.­ იქ­ნებ­იმი­ტომ,­რომ­ასეთ­ფილ­მებ­ში­­ დრა­მა­„შიგნით­არის­ჩაბ­რუ­ნე­ბუ­ლი“­ და­მა­ყუ­რე­ბელს­არ­აძ­ლევს­სა­შუ­ა­ლე­ ბას­„დაიცალოს“,­და­ტო­ვოს­ემო­ცი­ე­ბი,­ გან­ც­დე­ბი­იქ­ვე,­ფილ­მის­სივ­რ­ცე­ში. ალ­ბათ,­ყვე­ლას­აქვს­ასე­თი­ფილ­ მე­ბი,­ჩემ­თ­ვის­კი­ერ­თ­ ერ­თი­მათ­გა­ნი­ არის­ნუ­რი­ბილ­გე­ჯე­ი­ლა­ნის­„ერთხელ­ ანა­ტო­ლი­ა­ში“­(2012),­ფილ­მი,­რო­მე­ ლიც­დღემ­დე­მოს­ვე­ნე­ბას­არ­მაძ­ლევს.­­ რა­ხდე­ბა­ჩემ­მწვა­ლე­ბელ­ფილ­მ­ში?­ თით­ქოს­არც­არა­ფე­რი.­ღა­მი­სე­უ­ლი­ ანა­ტო­ლი­ის­პე­ი­ზა­ჟებ­ში­მოძ­რა­ვი­მან­ქა­ ნე­ბის­ფა­რე­ბის­შუ­ქი­გა­რე­მოს­ჯა­დოს­ ნუ­რი­ელ­ფე­რით­მო­სავს.­ამ­ჯა­დოს­ნურ­ და­ულა­მა­ზეს­პე­ი­ზა­ჟებ­ში­მიმ­დი­ნა­რე­ მოქ­მე­დე­ბა­კი­სრუ­ლი­ად­სა­პი­რის­პი­ როდ­–­ბა­ნა­ლუ­რი­და­უსი­ა­მოვ­ნო­ა.­ მან­ქა­ნებ­ში­დაღ­ლი­ლი­მა­მა­კა­ცე­ბი­ არი­ან:­პო­ლი­ცი­ის­უფ­რო­სი,­პრო­კუ­რო­ რი,­ექი­მი,­კი­დევ­პო­ლი­ცი­ის­სხვა­დას­

ხ­ვა­წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბი­სხვა­დას­ხ­ვა­ ფუნ­ქ­ცი­ე­ბით­და­მკვლე­ლი,­რო­მელ­მაც­ და­ნა­შა­უ­ლი­აღი­ა­რა­და­და­მარ­ხუ­ლი­ გვა­მის­ჩვე­ნე­ბა­საც­შე­ჰპირ­და­პო­ლი­ ცი­ის­უფ­როსს.­ისი­ნი­გვამს­ეძე­ბენ,­ რო­გორც­მკვლე­ლო­ბის­მტკი­ცე­ბუ­ლე­ ბას,­მაგ­რამ­ბრალ­დე­ბუ­ლი­ვე­ღარ­(თუ­ აღარ)­იხ­სე­ნებს,­ზუს­ტად­სად­და­მარ­ხა­ მოკ­ლუ­ლი­მე­ზო­ბე­ლი.­ერ­თი­მცდე­ლო­ ბა,­მე­ო­რე...­დაღ­ლი­ლო­ბა­იზ­რ­დე­ბა­და­ მას­თან­ერ­თად­გა­ღი­ზი­ა­ნე­ბაც.­თუმ­ცა­ ფილ­მი­კვლავ­მდო­რედ­მი­ე­დი­ნე­ბა. ფილ­მის­თით­ქ­მის­ნა­ხე­ვა­რი­ე.ი.­ სა­ათ­ზე­მე­ტი­სწო­რედ­ამ­ღა­მი­სე­ულ­ ვე­ლებ­ზე­და­გვა­მის­უშე­დე­გო­ძი­ე­ბა­ში­ გა­დის.­მაგ­რამ­რა­ტომ­ვერ­ვწყდე­ბი­ ეკ­რანს,­იქ­ნებ­იმი­ტომ,­რომ­რო­გორც­ თა­ვად­ჯე­ი­ლა­ნი­ამ­ბობს­ერ­თ­ ერთ­ ინ­ტერ­ვი­უ­ში:­„ადამიანის­სა­ხე­ყვე­ლა­ზე­ მშვე­ნი­ე­რი­პე­ი­ზა­ჟი­ა.­სა­ხე­ყვე­ლა­ფერს­ გეტყ­ვის.­ეს­ერ­თა­დერ­თი­გზაა,­მი­აგ­ნო­ სი­მარ­თ­ლეს,­რად­გან­უფ­რო­ხში­რად­ ჩვენს­მი­ერ­წარ­მოთ­ქ­მუ­ლი­სიტყ­ვე­ბი­ არ­არის­სი­მარ­თ­ლე.­ჩვენ­გვაქვს­მიდ­ რე­კი­ლე­ბა­ვიც­რუ­ოთ­სხვა­თა­წი­ნა­შე,­ რა­თა­და­ვიც­ვათ­სა­კუ­თა­რი­თა­ვი“. სა­ხე­ე­ბი­კი­მარ­თ­ლაც­სა­ინ­ტე­რე­სო­ა,­ თი­თო­ე­უ­ლი­მათ­გა­ნი­ჰყვე­ბა­თა­ვის­ ამ­ბავს,­რო­მელ­თა­ფრაგ­მენ­ტე­ბი­სიტყ­

ვე­ბად­ამო­დის­ზე­და­პირ­ზე­–­ყო­ფით­ დი­ა­ლო­გებ­ში,­რეპ­ლი­კებ­ში,­ხუმ­რო­ ბა­ში;­და­ნარ­ჩე­ნი­კი­თვა­ლის­უპე­ებ­ში,­ შუბ­ლის­ნა­ო­ჭებ­შია­ჩა­გუ­ბე­ბუ­ლი,­მზე­ რა­თა­დი­ა­ლოგ­ში,­ღი­მილ­ში,­რო­მე­ ლიც­ტი­რი­ლის­ტოლ­ფა­სი­ა. რო­ცა­მრგვა­ლი­ხი­სა­თუ­წყა­როს,­ვა­ კი­სა­თუ­გო­რა­კის­უშე­დე­გო­ძი­ე­ბა­აზრს­ კარ­გავს,­ჯგუ­ფი­მახ­ლო­ბელ­სო­ფელ­ში­ შეს­ვე­ნე­ბას­გა­დაწყ­ვეტს.­გვი­ა­ნი­ვახ­შა­მი­ სოფ­ლის­თავ­მ­ჯ­დო­მა­რეს­თან,­ყო­ფი­თი­ სა­უბ­რე­ბი,­თით­ქოს­რა­შო­რე­უ­ლი­ფილ­ მის­მთა­ვარ­სი­უ­ჟე­ტურ­ხაზ­თან­და­ამა­ვე­ დროს­რა­მრავ­ლის­მ­თ­ქ­მე­ლი...­ ვახ­შ­მო­ბის­მო­მენ­ტ­ში­სი­ნათ­ლე­ქრე­ ბა.­მა­მა­კა­ცებ­თან­ჩაი­და­ან­თე­ბუ­ლი­ ლამ­პა­რი­თავ­მ­ჯ­დო­მა­რის­უმ­ც­როს­ ქა­ლიშ­ვილს­გა­მო­აქვს.­მაგ­რამ­რა­ უხე­შად­ჩანს­ეს­სიტყ­ვე­ბი,­იმას­თან­ შე­და­რე­ბით,­რაც­ეკ­რან­ზე­ხდე­ბა.­მა­მა­ კა­ცებს­ჯა­დოს­ნუ­რი­შუ­ქით­მო­სი­ლი­მო­ უ­ლოდ­ნე­ლი­და­ზღაპ­რუ­ლი­სი­ლა­მა­ზე­ ეცხა­დე­ბათ­და­თით­ქოს­სხვა­გან­ზო­მი­ ლე­ბა­ში­გა­დაჰ­ყავს­ყვე­ლა.­რბილ­დე­ბა­ სა­ხე­ე­ბი,­თვა­ლებ­ში­სხვა­სხი­ვი­ჩნდე­ბა­ –­აღ­ტა­ცე­ბის,­გა­ო­ცე­ბის,­სი­ნა­ნუ­ლის.­ მკვლელს­პირ­ვე­ლად­უჩ­ნ­დე­ბა­ჩა­დე­ ნი­ლი­და­ნა­შა­უ­ლის­გან­ც­და,­მო­ნა­ნი­ე­ბა­ და­უკ­ვე­აღარც­გვა­მის­და­მარ­ხ­ვის­


რეცენზ ი ა

41


42

რე ც ე ნ ზ ია

ად­გი­ლის­პოვ­ნაა­შე­უძ­ლე­ბე­ლი.­ მაგ­რამ­ნა­თე­ლი­ხდე­ბა­ისიც,­რომ­ გვა­მის­ძებ­ნა­მხო­ლოდ­სა­ბა­ბია­და­ გზამ­კ­ვ­ლე­ვი­ძა­ფი­სხვა­უფ­რო­ღრმა­ძი­ ე­ბე­ბის­კენ­მი­დის.­გვა­მი­ნა­პოვ­ნი­ა,­საქ­მე­ გახ­ს­ნი­ლი­ა,­თით­ქოს­მი­ზა­ნი­მიღ­წე­უ­ ლი­ა,­კითხ­ვე­ბი­კი­ამის­შემ­დეგ­იწყე­ბა. კითხ­ვე­ბი,­რომ­ლის­პა­სუ­ხებ­საც­ ფილ­მ­ში­ვერ­ვი­პო­ვით.­ყვე­ლა­ამ­ კითხ­ვის­სა­თა­ვე­კი­ქა­ლი­ა,­ქა­ლე­ბი,­ რომ­ლებ­საც­ეკ­რან­ზე­ძალ­ზე­მცი­რე­ დრო­ეთ­მო­ბათ,­თით­ქ­მის­არა­აქვთ­ სიტყ­ვე­ბი,­მაგ­რამ­რო­მელ­თა­არ­სე­ბო­ ბა­გან­ს­მ­ს­ჭ­ვა­ლავს­მთელ­ფილმს­და­ გა­ნა­პი­რო­ბე­ბის­მა­მა­კა­ცე­ბის­ლა­მის­ ყვე­ლა­მოქ­მე­დე­ბას­და­სიტყ­ვას. თავ­მ­ჯ­დო­მა­რის­ქა­ლიშ­ვი­ლი­თა­ვი­სი­ ბავ­შ­ვუ­რი­მშვე­ნი­ე­რე­ბით­მო­უ­ლოდ­ ნე­ლი­გარ­და­ტე­ხის­მი­ზე­ზი­ხდე­ბა,­ მუ­დამ­ფიქ­რებ­ში­ჩაფ­ლუ­ლი­ექი­მის­ ოთახ­ში­მი­მო­ფე­ნი­ლი­ფო­ტო­ე­ბი­დან­ შე­მოგ­ვ­ც­ქე­რის­მი­სი­ყო­ფი­ლი­ცო­ლი;­ მო­უ­ლოდ­ნე­ლად­ცენ­ტ­რა­ლუ­რი­ხდე­ბა­

პრო­კუ­რო­რის­ამ­ბა­ვი­ახალ­გაზ­რ­და,­ ლა­მაზ­ქალ­ზე,­რო­მე­ლიც­თა­ვის­მი­ერ­ ვე­დათ­ქ­მულ­დროს­გარ­და­იც­ვა­ლა,­ და­ამ­ბის­იდუ­მა­ლე­ბას­კი­არ­ხსნის,­ არა­მედ­უფ­რო­წარ­მო­უდ­გენ­ლად­და­ მის­ტი­კუ­რად­აქ­ცევს;­ექი­მის­რა­ცი­ო­ნა­ ლუ­რი­ამოხ­ს­ნა,­რომ­ლის­მი­ხედ­ვი­თაც­ ეს­სა­ვა­რა­უ­დოდ­კარ­გად­მო­ფიქ­რე­ ბუ­ლი­შუ­რის­ძი­ე­ბა­უფ­რო­იყო,­ვიდ­ რე­უც­ნა­უ­რი­წი­ნას­წარ­მეტყ­ვე­ლე­ბა;­ ბევრს­ვე­რა­ფერს­ვი­გებთ­ჩა­დე­ნი­ლი­ და­ნა­შა­უ­ლის­შე­სა­ხე­ბაც;­მკვლე­ლის­ აღი­ა­რე­ბით,­მოკ­ლუ­ლის­შვი­ლი­სი­ნამ­ დ­ვი­ლე­ში­მი­სი­ა,­მაგ­რამ­მა­ყუ­რე­ბე­ლი­ ფილ­მ­ში­ამის­ვერც­მტკი­ცე­ბუ­ლე­ბა­სა­ და­ვერც­უარ­ყო­ფას­იპო­ვის,­ვერც­სა­ სა­მარ­თ­ლოს­დე­რე­ფან­ში­ჩა­მომ­ჯ­და­რი­ ქვრი­ვის­აქა­ნა­ვე­ბულ­ფეხს­მო­უ­ძებ­ნის­ ახ­ს­ნას­და­ვერც­ქმრის­გვა­მის­ამოც­ნო­ ბი­სას­ღვა­რად­წა­მო­სულ­ცრემ­ლებს. კითხ­ვა­ბევ­რი­ა,­მაგ­რამ­ეს­არ­არის­ კითხ­ვე­ბი,­რო­მე­ლიც­ჰა­ერ­ში­ეკი­დე­ ბა­და­ფილ­მის­დას­რუ­ლე­ბის­შემ­დეგ­

მა­ყუ­რებ­ლის­იმედ­გაც­რუ­ე­ბას­იწ­ვევს.­ ეს­კითხ­ვე­ბი­ა,­რომ­ლებ­ზეც­პა­სუ­ხის­ გა­ცე­მას­თი­თო­ე­უ­ლი­თა­ვის­გულ­ში­და­ ფიქ­რებ­ში­ცდი­ლობს.­ალ­ბათ­ამი­ტო­ მაც­არ­მთავ­რ­დე­ბა­ფილ­მი­ეკ­რან­ზე­ვე. ­ეს­პა­ტა­რა­ტექ­ს­ტიც­ამ­ფიქ­რე­ბის­გან­ გან­თა­ვი­სუფ­ლე­ბის­იმე­დით­იწე­რე­ბა.­ თუმ­ცა­სიტყ­ვე­ბი­უძ­ლუ­რია­მო­ი­ხელ­ თოს­ის­ნა­ხე­ვარ­ტო­ნე­ბი­და­ნი­უ­ან­სე­ბი,­ რო­მე­ლიც­სა­ბო­ლოო­ჯამ­ში­ქმნის­ ფილ­მის­მა­გი­ას,­მაგ­რამ­გა­მოც­დი­ლი­ მაქვს,­მა­ინც­შვე­ლის. ეს­ჩე­მი­კი­ნო­ა.­სწო­რედ­ასე­თი­ფილ­ მე­ბი­ჩემ­თ­ვის­თვალ­სა­ჩი­ნო­ახ­ს­ნა­ა,­ რა­ტომ­არ­უწე­რია­კი­ნე­მა­ტოგ­რაფს­ გარ­დაც­ვა­ლე­ბა,­მი­უ­ხე­და­ვად­უკ­ვე­ რამ­დე­ნი­წლის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­დეკ­ ლა­რი­რე­ბუ­ლი­აგო­ნი­ი­სა. >> მანანა ლეკბორაშვილი


ჩემი კინო


44

sa av to ro ki no erov nu li ko lo ri tiT. Ten giz abu la Ze ყვე­ლა­ერი­ამა­ყობს­შე­მოქ­მე­დი­ადა­ მი­ა­ნე­ბით.­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­თ­ვის­ასე­თი­ შე­მოქ­მე­დი­იყო,­არის­და­იქ­ნე­ბა­თენ­ გიზ­აბუ­ლა­ძე,­რე­ჟი­სო­რი,­რო­მელ­მაც­ ქარ­თულ­კი­ნოს­ინ­ტე­ლექ­ტუ­ა­ლუ­რი­და­ ფი­ლო­სო­ფი­უ­რი­აზ­როვ­ნე­ბა­შეს­ძი­ნა.­ აბუ­ლა­ძემ,­რო­გორც­დიდ­მა­ხე­ლო­ვან­ მა,­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­წვლი­ლი­შე­ი­ტა­ნა­ ევ­რო­პუ­ლი­სა­ავ­ტო­რო­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ ფის­გან­ვი­თა­რე­ბა­შიც. სა­ავ­ტო­რო­კი­ნო­პირ­და­პი­რი­მნიშ­ვ­ ნე­ლო­ბით­არ­წარ­მო­ად­გენს­სკო­ლას.­ მი­სი­არ­სი­სა­კუ­თა­რი,­ორი­გი­ნა­ლუ­რი­ ხედ­ვის­მქო­ნე­ოს­ტა­ტის­მი­ერ­სამ­ყა­როს­ სრუ­ლი­ად­თა­ვი­სუ­ფა­ლი,­შე­უზღუ­და­ვი­ აღ­ქ­მაა­და­უპირ­ვე­ლე­სად­მი­მარ­თუ­ლია­ ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რი­რწმე­ნის­გა­მომ­სახ­ვე­ ლო­ბის­კენ.­ამი­ტომ­ინ­გ­რე­ვა­ჩარ­ჩო­ე­ბი­ და­კლი­შე­ე­ბი,­უარ­ყო­ფი­ლია­სტე­რე­ ო­ტი­პუ­ლი­ღი­რე­ბუ­ლე­ბე­ბი,­იძირ­კ­ვე­ბა­ ჩვე­უ­ლი­და­დამ­კ­ვიდ­რე­ბუ­ლი. მე­20­ს.­50­60­იანი­წლე­ბის­მსოფ­ ლი­ოს­სხვა­დას­ხ­ვა­ეროვ­ნულ­კი­ნე­მა­ ტოგ­რაფ­ში­ახა­ლი­მიმ­დი­ნა­რე­ო­ბე­ბი­ გა­მო­იკ­ვე­თა:­საფ­რან­გეთ­ში­–­„ახალი­ ტალ­ღა“,­ინ­გ­ლის­ში­–­„თავისუფალი­კი­ ნო“,­გერ­მა­ნი­ა­ში­–­„ახალი­გერ­მა­ნუ­ლი­ კი­ნო“,­ამე­რი­კა­ში­–­„დამოუკიდებელი­ ამე­რი­კუ­ლი­კი­ნო“.­ევ­რო­პა­ში­სა­ავ­ტო­ რო­კი­ნოს­და­ბა­დე­ბა­„ახალ­ტალ­ღას“­

უკავ­შირ­დე­ბა.­ეს­ტერ­მი­ნი­პირ­ვე­ლად­ შე­მო­ი­ღო­და­გა­ნავ­რ­ცო­ფრან­გ­მა­ კი­ნოკ­რი­ტი­კოს­მა­ფრან­სუა­ტრი­უ­ფომ­ 1954­წელს,­ჟურ­ნა­ლის­„Cahie­du­Ci­ne­ ma“­ფურ­ც­ლებ­ზე. სა­ავ­ტო­რო­კი­ნო­გან­ზე­დგას­რე­ლი­ გი­უ­რი,­პო­ლი­ტი­კუ­რი­თუ­სო­ცი­ა­ლუ­რი­ კლი­შე­ე­ბის­გან,­გა­ბა­ტო­ნე­ბუ­ლი­ტა­ბუ­სა­ და­თავ­ს­მოხ­ვე­უ­ლი­ღი­რე­ბე­ბუ­ლე­ ბის­გან,­არ­ცნობს­აკ­რ­ძალ­ვა­სა­და­ შეზღუდ­ვას.­მას­ახა­სი­ა­თებს­გად­მო­ცე­ მის­ბუ­ნებ­რი­ო­ბა,­უშუ­ა­ლო­ბა,­სა­უბ­რობს­ ჭეშ­მა­რი­ტე­ბა­ზე,­მა­რა­დი­ულ­თე­მებ­სა­და­ ფა­სე­უ­ლო­ბებ­ზე,­კა­ცობ­რი­ო­ბის­სატ­კი­ ვარ­სა­და­პრობ­ლე­მებ­ზე,­ყო­ფი­ე­რე­ბის­ არ­ს­ზე,­უღ­რ­მავ­დე­ბა­ადა­მი­ა­ნის­ში­ნა­გან­ სამ­ყა­როს,­მი­სი­სუ­ლის­ლა­ბი­რინ­თებს.­ ამას­თან,­შე­მოქ­მე­დი­თა­ვი­სუ­ფა­ლია­ გა­მო­ხატ­ვის­ფორ­მი­თაც,­მას­შე­უძ­ლია­ აზ­რი­გა­მოთ­ქ­ვას­რო­გორც­რე­ა­ლის­ტუ­ რად,­ასე­ვე­აბ­სურ­დუ­ლად­და­სი­ურ­ რე­ა­ლის­ტუ­რად.­რაც­უფ­რო­მძაფ­რია­ სი­ნამ­დ­ვი­ლის­შეგ­რ­ძ­ნე­ბა­და­გან­ც­და,­ მით­უფ­რო­ნათ­ლა­დაა­გა­მო­ხა­ტუ­ლი­ ავ­ტო­რის­პო­ზი­ცია­და­სათ­ქ­მე­ლი.­სა­ავ­ ტო­რო­კი­ნოს­ახა­სი­ა­თებს­პო­ე­ტუ­რო­ბა,­ ში­ნა­გა­ნი­დრა­მა­ტიზ­მი,­ემო­ცი­უ­რო­ბა,­ სიმ­ძაფ­რე...­რე­ა­ლო­ბა­ზე­დაყ­რ­დ­ნო­ბით­ გად­მოგ­ვ­ცემს­სხვა­დას­ხ­ვა­გან­წყო­ბას,­ ფან­ტა­ზი­ას,­სიზ­მარ­სა­თუ­მითს.

­„საუკეთესო­ხერ­ხი­ფილ­მის­აღ­ქ­მი­სა­ და­გა­გე­ბი­სა,­და­კავ­ში­რე­ბუ­ლია­ადა­ მი­ა­ნის­უნარ­თან,­ყვე­ლა­ფე­რი­სა­კუ­ თარ­გა­მოც­დი­ლე­ბა­ზე­დაყ­რ­დ­ნო­ბით­ შე­იგ­რ­ძ­ნოს“.­–­წერ­და­დი­დი­რე­ჟი­სო­რი­ მი­ქე­ლან­ჯე­ლო­ან­ტო­ნი­ო­ნი.­ თენ­გიზ­აბუ­ლა­ძე­იყო­ერ­თ­ ერ­თი­პირ­ ვე­ლი,­ვინც­ევ­რო­პელ­ავ­ტორ­თა­მხარ­ დამ­ხარ,­პი­როვ­ნე­ბის­ში­ნა­გა­ნი­სამ­ყა­ როს­გად­მო­სა­ცე­მად­ეგ­ზის­ტენ­ცი­ა­ლურ­ პრობ­ლე­მა­თა­არ­სი­და­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა­ და­ი­ნა­ხა.­ამ­კუთხით­ინ­ტე­რესს­იწ­ვევს­ ფილ­მი­“სხვისი­შვი­ლე­ბი“.­ფილ­მ­ში­ ადა­მი­ა­ნებს­აკავ­ში­რებთ­არა­სო­ცი­ა­ ლის­ტუ­რი­მო­რა­ლი­და­კო­ლექ­ტი­ვიზ­ მის­გრძნო­ბა,­არა­მედ­ყო­ფი­ე­რე­ბის­ სირ­თუ­ლე­და­სა­კუ­თარ­თავ­თან­მარ­ტო­ დარ­ჩე­ნის­ში­ში.­ავ­ტო­რი­ინ­დი­ვი­დის­ ში­ნა­გა­ნი­შფოთ­ვი­თა­და­გან­ც­დე­ბით­ და­ინ­ტე­რეს­და.­ „მე­ვფიქ­რობ,­რომ­აბუ­ლა­ძე­ადა­მი­ ან­თა­ურ­თი­ერ­თო­ბის­შეს­წავ­ლის­ახალ­ სა­ფე­ხურ­ზე­ადის.­ადა­მი­ა­ნის­სუ­ლი­ ე­რი­ცხოვ­რე­ბა,­მი­სი­გრძნო­ბა­თა­და­ გან­ც­და­თა­სფე­რო­ახალ­გა­ლაქ­ტი­კას­ გვიხ­ს­ნის...­და­აქაც­აბუ­ლა­ძე­უახ­ლოვ­ დე­ბა­ან­ტო­ნი­ო­ნის...­მას­თან­ახ­ლო­საა­ ფე­ლი­ნის­და­უ­ო­კე­ბე­ლი­ტა­ლან­ტი,­მი­სი­ ნო­ყი­ე­რი,­მგრძნო­ბი­ა­რე­სამ­ყა­რო.“­ (მარგარიტა­კვას­ნეც­კა­ი­სა,­2009­წ.)


ფოტო:­რიტა­შენგელია

45


46

„სხვისი­შვი­ლე­ბის“­ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი,­ ცხოვ­რე­ბი­სე­უ­ლი­ამ­ბა­ვი,­გა­მომ­წ­ვე­ვად­ მო­ეჩ­ვე­ნა­მა­შინ­დელ­ხე­ლი­სუფ­ლე­ბას.“­ –­წერ­და­რე­ჟი­სო­რი­1988­წელს.­სწო­ რედ­ამ­ფილ­მი­დან­იწყე­ბა­აბუ­ლა­ძის­ სა­ავ­ტო­რო­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი,­რო­მელ­ მაც­დას­რუ­ლე­ბუ­ლი­ასახ­ვა­შემ­დეგ­ შე­მოქ­მე­დე­ბა­ში­ჰპო­ვა.

პირველი მხატვრული ფილმი

„მაგდანას­ლურ­ჯა“,­რო­მე­ლიც­აბუ­ლა­ ძემ­რე­ზო­ჩხე­ი­ძეს­თან­ერ­თად­გა­და­ი­ ღო,­შე­იქ­მ­ნა­იტა­ლი­უ­რი­ნე­ო­რე­ა­ლიზ­ მის­შთა­გო­ნე­ბით­(1956­წელს­ფილმს­ მი­ღე­ბუ­ლი­აქვს­კა­ნის­ფეს­ტი­ვა­ლის­ ერ­თ­ ერ­თი­მთ.­პრი­ზი).­ფილ­მი­უღ­რ­მავ­ დე­ბა­ეროვ­ნულ­ხა­სი­ათს,­რო­მელ­საც­ უნა­რი­აქვს­და­უ­პი­რის­პირ­დეს­უსა­მარ­თ­ ლო­ბა­სა­და­გა­ნუ­კითხა­ო­ბას. აბულაძის მხატვრული სამყარო „...მე­20­სა­უ­კუ­ნის­სო­ცი­ა­ლუ­რი,­ზნე­ობ­ აბუ­ლა­ძე­თა­ნა­მედ­რო­ვე­თა­გან­იმით­ რი­ვი,­ეგ­ზის­ტენ­ცი­ა­ლუ­რი­კა­ტას­ტ­რო­ფე­ გა­მო­ირ­ჩე­ო­და,­რომ­მას­ში­ჭარ­ბობ­და­ ბი­გვა­ი­ძუ­ლებს­გო­ნე­ბი­სა­და­ყუ­რადღე­ ეს­თე­ტი­კუ­რი,­რო­გორც­პი­რა­დი­თა­ვი­ ბის­კონ­ცენ­ტ­რი­რე­ბა­ყო­ფი­ე­რე­ბი­სა­და­ სუფ­ლე­ბის­გან­საზღ­ვ­რუ­ლი­გზა­და­ამ­ აზ­როვ­ნე­ბის­საწყი­სებ­ზე­მო­ვახ­დი­ნოთ...­ გზის­გავ­ლით­წარ­მო­ა­ჩენ­და­მო­ქა­ლა­ ადა­მი­ა­ნი­სრუ­ლად­არის­პა­სუ­ხის­მ­გე­ბე­ ქე­ობ­რივ­სა­და­ზო­გად­სა­კა­ცობ­რი­ოს. ლი­არა­მხო­ლოდ­სა­კუ­თარ­თა­ვი­სუფ­ აბუ­ლა­ძის­აზ­როვ­ნე­ბა­ყო­ფი­ე­რე­ბის­ უმ­თავ­რეს­პრობ­ლე­მებს­ეხე­ბა­და­ცდი­ ლე­ბა­ზე,­არა­მედ­სამ­ყა­როს­ბედ­ზეც...“­ (ვლადიმერ­ბიბ­ლე­რი,­1991­წ.).­ამ­ ლობს­მხატ­ვ­რუ­ლად­გა­აც­ნო­ბი­ე­როს,­ გა­მოწ­ვე­ვას­აბუ­ლა­ძემ­უპა­სუ­ხა­იგა­ვუ­რი­ ასა­ხოს­და­დაგ­ვა­ნა­ხოს­ის­ძი­რე­უ­ლი­ ფორ­მა­ში­გა­მო­ხა­ტუ­ლი­ტრი­ლო­გი­ით­ და­უმ­თავ­რე­სი,­რაც­მე­20­სა­უ­კუ­ნის­ –­„ვედრება“­(1967),­„ნატვრის­ხე“­(1976)­ მსოფ­ლი­ოს­ახა­სი­ა­თებ­და.­შე­მოქ­მე­ და­„მონანიება“­(1984).­ამ­ფილ­მებ­ში­ დი­პა­სუ­ხის­მ­გებ­ლო­ბას­გრძნობ­და­ ყვე­ლა­ფერ­ზე,­რაც­ეხე­ბო­და­ადა­მი­ანს,­ სხვა­დას­ხ­ვა­მა­სა­ლა­ზე­დაყ­რ­დე­ნო­ბით,­ მის­სუ­ლი­ერ­სამ­ყა­რო­სა­თუ­კულ­ტუ­რას.­ რე­ჟი­სორ­მა­თა­ვი­სი­ფი­ლო­სო­ფი­უ­რი­შე­ უშუ­ა­ლოდ­­შე­იგ­რ­ძ­ნობ­და­ადა­მი­ან­თა­ ხე­დუ­ლე­ბე­ბი­შე­ა­მოწ­მა­და­ადა­მი­ან­თან­ ცხოვ­რე­ბას,­მათ­გან­ც­დებს,­ფიქ­რებ­სა­ დი­ა­ლო­გი­გა­ნაგ­რ­ძო.­აბუ­ლა­ძის­სუ­რა­ და­ბედ­­იღ­ბალს,­სუ­ლი­ერ­და­ზნე­ობ­ თებ­ში,­ფრა­ზებ­ში,­სა­ხე­ებ­ში­ასა­ხუ­ლია­ რივ­გა­მოც­დას­უწყობ­და­არ­სე­ბულს. მი­სი­აზ­რე­ბი­და­გვეხ­მა­რე­ბა­გა­ვი­გოთ,­ რო­გორ­იცხოვ­რა­ადა­მი­ან­მა­ის­ტო­რი­

ულ­სი­ნამ­დ­ვი­ლე­ში­და­რო­გო­რია­თვით­ ადა­მი­ა­ნი.­კონ­ფ­ლიქ­ტი­და­ტრა­გიზ­მი­ კი­ნოტ­რი­ლო­გი­ა­ში­მე­20­სა­უ­კუ­ნის­სი­ ნამ­დ­ვი­ლის­კონ­კ­რე­ტულ­სი­ტუ­ა­ცი­ებ­შია­ გა­მო­სა­ხუ­ლი. გო­ე­თე­წერ­და:­„იყო­ადა­მი­ა­ნი­–­ნიშ­ ნავს­იყო­მებ­რ­ძო­ლი“.­ასე­თი­მებ­რ­ძო­ლი­ იყო­აბუ­ლა­ძე­და­ტრი­ლო­გია­ამის­დას­ ტუ­რი­ა.­ფილ­მ­ში­„ვედრება“­ასა­ხა­შე­მოქ­ მე­დის,­პო­ე­ტის­სა­ხე,­მი­სი­ბე­დი,­ისე­ვე,­ რო­გორც­ინ­გ­მარ­ბერ­გ­მან­მა­–­შე­მოქ­ მედ­ადა­მი­ან­თა­დამ­ც­ველ­მა.­აბუ­ლა­ძეს­ მი­აჩ­ნ­და,­რომ­ხე­ლო­ვა­ნი­არ­შე­იძ­ლე­ბა­ იყოს­გულ­გ­რი­ლი­იმის­მი­მართ,­რაც­ ირ­გ­ვ­ლივ­ხდე­ბა.­ეს­გა­რე­მო­ე­ბა­გახ­და­ ერ­თ­ ერ­თი­ფაქ­ტო­რი,­რა­მაც­გა­ნა­პი­რო­ ბა­ფილ­მის­–­„ვედრება“­გა­და­ღე­ბა.­ ოსტატი­ყო­ფი­თო­ბის­მიღ­მა­არ­სე­ბულ,­ ყვე­ლა­დრო­ი­სა­და­ხალ­ხის­თ­ვის­უმ­თავ­ რეს,­უსაზღ­ვ­რო,­მა­რა­დი­ულ,­ყველ­გან­ და­ყო­ველ­თ­ვის­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­პრობ­ ლე­მე­ბის­კენ­იც­ქი­რე­ბა.­მას­მი­აჩ­ნ­და,­ რომ­სამ­ყა­რო­სათ­ვის­აუცი­ლე­ბე­ლია­ მა­ღა­ლი­ზნე­ობ­რი­ვი­საწყი­სე­ბი.­აბუ­ლა­ძე­ წერ­და:­„მაღალი­მის­წ­რა­ფე­ბე­ბი­სა­და­ იდე­ა­ლე­ბის­გა­რე­შე,­ცხოვ­რე­ბა­კარ­გავს­ აზრს.­თუ­ადა­მი­ანს­სი­კე­თის­რწმე­ნა­და­ მშვე­ნი­ე­რე­ბის­თ­ვის­ბრძო­ლის­სურ­ვი­ლი­ არა­აქვს,­ის­–­არა­რა­ო­ბა­ა“.­ხე­ლო­ვა­ნი­ სვამს­კითხ­ვას,­ხომ­არ­არის­ბო­რო­ტე­ბა­


47

ყო­ფი­ე­რე­ბი­სათ­ვის­კა­ნონ­ზო­მი­ე­რი?­მი­სი­ ტრი­ლო­გია­არის­ბო­რო­ტის­ბუ­ნე­ბის­ სიღ­რ­მი­სე­უ­ლი­გა­მოკ­ვ­ლე­ვა,­ადა­მი­ა­ ნის­გა­მოც­და­ბო­რო­ტე­ბით...­ბო­რო­ტის­ დამ­ღუპ­ვე­ლი­ძა­ლის­ჩა­სახ­ვის,­ცრურ­წ­ მე­ნა­თა,­დრო­მოჭ­მულ­შე­ხე­დუ­ლე­ბა­თა­ და­მო­რა­ლუ­რი­გულ­გ­რი­ლო­ბის­სა­ფუძ­ ვ­ლის­ძი­ე­ბა.­ აბუ­ლა­ძე­არ­მა­ლავს,­რომ­ადა­მი­ა­ნი­ ხან­და­ხან­არ­ჩე­ვანს­ბო­რო­ტის­სა­სარ­ გებ­ლოდ­აკე­თებს­–­აი,­რა­ტო­მა­ა,­რომ­ მის­ფილ­მებ­ში­ზოგ­ჯერ­კე­თი­ლი­მარ­ცხ­ დე­ბა.­მაგ­რამ­ნა­თე­ლი­ა,­რომ­სამ­ყა­რო­ ეყ­რ­დ­ნო­ბა­მათ,­ვინც­კე­თილს­ირ­ჩევს,­ ვის­თ­ვი­საც­ზნე­ობ­რი­ვი­პრინ­ცი­პე­ბი­ სის­ხ­ლ­ხორ­ცე­უ­ლი­ა.­მი­უ­ხე­და­ვად­იმი­სა,­ რომ­აბუ­ლა­ძის­ფილ­მებ­ში­ბო­რო­ტი­სა­ და­კე­თი­ლის­ჭი­დილ­ში­ზოგ­ჯერ­ბო­რო­ ტი­იმარ­ჯ­ვებს­და­ხა­რობს­ამით,­ეს­გა­ მარ­ჯ­ვე­ბა­მხო­ლოდ­გა­რე­გან­ათ­ვ­ლის­ სის­ტე­მა­ში­აისა­ხე­ბა,­ხო­ლო­უმაღ­ლეს­ ზე­ათ­ვ­ლის­სის­ტე­მა­ში,­კე­თი­ლი­ზე­ი­მობს­ ბო­როტ­ზე­და­სუ­ლი­ე­რი­სიმ­ტ­კი­ცით­უპი­ რის­პირ­დე­ბა. აბუ­ლა­ძე­­შე­მოქ­მე­დი­სათ­ვის­რწმე­ნის­ სიმ­ბო­ლო­ყო­ველ­თ­ვის­ერ­თი­ა:­„არ­ შე­იძ­ლე­ბა­მოკ­ვ­დეს­ლა­მა­ზი­არ­სი­ჩვე­ნი­ კა­ცო­ბი­სა“.­თუმ­ცა­რე­ჟი­სო­რი­არ­ჩქა­ რობს­აღი­ა­როს­ადა­მი­ა­ნის­სი­დი­ა­დე,­ მას­თა­ვის­ამო­ცა­ნად­მი­აჩ­ნია­ადა­მი­ანს­

რე­ა­ლუ­რად­და­ეხ­მა­როს­სრულ­ყო­ფი­სა­ კენ­სწრაფ­ვა­სა­და­იდე­ა­ლის­მიღ­წე­ვა­ ში.­სწო­რედ­ამას­მი­იჩ­ნევს­იგი­„კაცობის­ ლა­მაზ­არ­სად“.­სიღ­რ­მი­სე­უ­ლად­ეს­ არის­შე­მოქ­მე­დის­კა­მა­თი­სა­კუ­თარ­ თავ­თან,­მის­ცნო­ბი­ე­რე­ბა­ში­აგე­ბულ­ ადა­მი­ა­ნის­ფი­ლო­სო­ფი­ას­თან. იგავური ფორმა, როგორც აზროვნების სახე

აბუ­ლა­ძი­სე­ულ­მა­იგავ­მა­მოგ­ვ­ცა­ „ფილოსოფიური­და­მო­რა­ლუ­რი­ რეფ­ლექ­სი­ის­ისე­თი­დო­ნე,­რო­მე­ლიც­ გარ­კ­ვე­ულ­წი­ლად­ახ­ლაც­მი­უღ­წე­ვე­ლი­ რჩე­ბა“.­–­მი­აჩ­ნია­შე­მი­ა­კინს­(ანდრეი­ შე­მი­ა­კი­ნი,­1994­წ.). პო­ე­ზი­ის,­პრო­ზი­სა­და­ფი­ლო­სო­ფი­ის­ შერ­წყ­მით­აბუ­ლა­ძემ­თხრო­ბის­სა­კუ­თა­ რი,­იგა­ვუ­რი­ფორ­მა­და­სტი­ლი­შექ­მ­ნა.­ ეს­არ­არის­მხო­ლოდ­გა­რეგ­ნუ­ლი­ ფორ­მა.­სამ­ყა­როს­არ­ს­ში­ჩაღ­რ­მა­ვე­ ბი­სას,­ფი­ლო­სო­ფი­უ­რი­გან­ს­ჯა­გან­სა­ კუთ­რე­ბულ­ლი­რი­კულ­ტო­ნა­ლო­ბას,­ პო­ე­ტურ­ხერ­ხებ­სა­და­მე­ტა­ფო­რულ­ ფორ­მებს­იძენს.­იგი­თით­ქოს­გა­ნე­რი­ დე­ბა­ყო­ფით­პრობ­ლე­მებს,­რო­გორც­ ძალ­ზე­აბ­ს­ტ­რაქ­ტულს,­და­ქმნის­ერ­თ­ გ­ვარ­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ულ­ფი­ლო­სო­ ფი­ურ­ან­თ­რო­პო­ლო­გი­ას,­რი­თიც­ხაზს­ უს­ვამს­ადა­მი­ა­ნი­სა­და­სამ­ყა­როს­ერ­

თი­ა­ნო­ბის­ფაქტს.­`მე­მუ­დამ­ვე­ძი­ებ­დი­ ახალ­ფორ­მებს,­–­ამ­ბობ­და­აბუ­ლა­ძე,­ –­მა­ინ­ტე­რე­სებ­და,­რო­გორ­შე­იძ­ლე­ ბო­და­ერთ­ნა­წარ­მო­ე­ბად­ქცე­უ­ლი­ყო­ პო­ე­ზი­ა,­ფი­ლო­სო­ფი­ა,­ეროვ­ნუ­ლი­ ხა­სი­ა­თი,­ექ­ს­ცენ­ტ­რი­კა,­პი­რო­ბი­თო­ბა­ და­რე­ა­ლიზ­მი“­(აბულაძის­არ­ქი­ვი).­ ეს­მი­მარ­თუ­ლე­ბა­კი­ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ში­ არ­სე­ბო­ბი­სა­და­თხრო­ბის­ფორ­მად­ ირ­ჩევს­მე­ტა­ფო­რუ­ლო­ბას.­მე­ტა­ფო­ რა­მო­ითხოვს­ხე­ლო­ვა­ნის­ფან­ტა­ზი­ას,­ პლას­ტი­კურ­აზ­როვ­ნე­ბა­სა­და­პო­ე­ტურ­ ალ­ღოს,­რად­გან­მე­ტა­ფო­რას­სა­ფუძ­ვ­ ლად­რთუ­ლი,­სიღ­რ­მი­სე­უ­ლი­გა­მომ­ სახ­ვე­ლო­ბი­თი­ფორ­მე­ბი­და­პრო­ ცე­სე­ბი­უდევს.­სხვაგ­ვა­რად­რო­გორ­ ავ­ხ­ს­ნათ­მრა­ვალ­სა­ხო­ვა­ნი­სუ­ლი­ე­რე­ბა,­ რო­მე­ლიც­ცალ­კე­ვერც­ერ­თი­სა­ხით­ ვერ­გად­მო­ი­ცე­მა?­ამი­ტომ­სუ­ლი­ერ­რე­ ა­ლო­ბა­ზე­მო­სა­უბ­რე­კი­ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ უმე­ტე­სად­იგა­ვუ­რი­ფორ­მი­სა­ა.­ეს­არის­ არა­კი­ნო­ე­ნის­გარ­თუ­ლე­ბა,­არა­მედ­ მი­სი­პრინ­ცი­პუ­ლი­გა­ნახ­ლე­ბა. აბუ­ლა­ძის­იგა­ვურ­ფორ­მა­ში­მნიშ­ვ­ნე­ ლო­ვა­ნია­არა­მხო­ლოდ­მა­ყუ­რებ­ლის­ ემო­ცი­უ­რი­გან­ც­ვიფ­რე­ბა,­არა­მედ­მის­ გო­ნე­ბა­ზე­ზე­მოქ­მე­დე­ბა,­მი­სი­აზ­რობ­რი­ ვი­და­ძაბ­ვა­და­და­ფიქ­რე­ბა.­ის­ადა­მი­ანს­ იკ­ვ­ლევს­მთლი­ა­ნად,­უღ­რ­მავ­დე­ბა­მის­ და­ფა­რულ­სურ­ვი­ლებ­სა­და­აზ­რებს.­


48

რე­ჟი­სო­რი­ინ­ტე­რეს­დე­ბა­პი­როვ­ნე­ბის­ სუ­ლის­გა­უც­ნო­ბი­ე­რე­ბე­ლი­სფე­რო­ე­ბი­თა­ და­მო­ტი­ვა­ცი­ას­მოკ­ლე­ბუ­ლი­ქცე­ვით.­ მის­თ­ვის­მთა­ვა­რია­გა­აღ­ვი­ძოს­ადა­მი­ა­ ნებ­ში­უმაღ­ლე­სი­სუ­ლი­ე­რი­იმ­პულ­სე­ბი:­ „ადამიანებს­უნ­და­და­ვუბ­რუ­ნოთ­რწმე­ნა,­ აღ­ვუდ­გი­ნოთ­დარ­ღ­ვე­უ­ლი­ჰარ­მო­ნი­ა.­ ფილ­მ­ში­ეს­ერ­თ­დ­რო­უ­ლად­იქ­მ­ნე­ბა­ და­ირ­ღ­ვე­ვა.­ირ­ღ­ვე­ვა,­რა­თა­ფე­ნიქ­სი­ ვით­ფერ­ფ­ლის­გან­აღ­დ­გეს...­ადა­მი­ ა­ნი­ურ­წ­მე­ნოდ­კარ­გავს­სა­ხეს,­იქ­ცე­ვა­ პი­რუტყ­ვად...­ტა­ძა­რი­ჩემ­თ­ვის­არის­ რწმე­ნი­სა­და­ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის­სიმ­ბო­ლო“.­ (თ.­აბუ­ლა­ძე,­1992­წ.). რე­ჟი­სო­რის­პერ­სო­ნა­ჟე­ბი­შეპყ­რო­ ბილ­ნი­არი­ან­ადა­მი­ა­ნის­ჭეშ­მა­რი­ტი­ არ­სის­ძი­ე­ბით­და­ამ­არსს­თვით­ადა­ მი­ან ­ ის­ცხოვ­რე­ბა­ში­ჰპო­ვე­ბენ.­ტრი­ ლო­გი­ა­ში­ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის­მა­ძი­ებ­ლე­ბად­ წარ­მოგ­ვიდ­გე­ბი­ან­ალუ­და­და­ღვთი­სია­ („ვედრება“).­ალუ­და­ეჯა­ხე­ბა­ადა­მი­ა­ ნო­ბი­სა­და­სი­ლა­მა­ზის­შე­უ­რაცხ­ყო­ფა­სა­ და­გა­თელ­ვას.­ღვთი­სია­–­ჭეშ­მა­რი­ტე­ ბის­მა­ძი­ე­ბე­ლი­პო­ე­ტი­ა.­თა­ვი­სე­ბუ­რად­ ეძებს­ელი­ო­ზიც,­უსას­რუ­ლო­ბი­სა­კენ­ სწრაფ­ვი­თა­და­ნატ­ვ­რის­თვა­ლის­ პოვ­ნის­იმე­დით­(„ნატვრის­ხე“),­ხო­ლო­ თორ­ნი­კე­(„მონანიება“)­ძი­ე­ბად­წი­ნა­ პარ­თა­ცხოვ­რე­ბი­სე­უ­ლი­გზის­უარ­ყო­ ფას­მი­იჩ­ნევს.­ამავ­დ­რო­უ­ლად­ჭეშ­მა­რი­

ტე­ბის­მა­ძი­ე­ბე­ლი­მარ­ტო­სუ­ლი­გმი­რე­ბი­ მშვე­ნი­ე­რე­ბის­მცვე­ლე­ბი­ხდე­ბი­ან,­ რომ­ლებ­საც­ტრი­ლო­გი­ა­ში­ასა­ხი­ე­ რე­ბენ­ტურ­ფა­ასუ­ლი­(„ვედრება’’)­და­ უბი­წო­მა­რი­ტა­(“ნატვრის­ხე“). პე­რი­პე­ტი­ა­თა­და­სირ­თუ­ლე­თა­მი­უ­ხე­ და­ვად,­ტრი­ლო­გი­ა­ში­ჭეშ­მა­რი­ტე­ბა­დაბ­ რ­კო­ლე­ბე­ბით­მო­კირ­წყ­ლულ­გზას­იკ­ვა­ ლავს.­ავ­ტო­რის­აზ­რით,­იქ­მ­ნე­ბა­სქე­მა:­ ნატ­ვ­რის­ხე­–­მო­ნა­ნი­ე­ბა­–­ვედ­რე­ბა.­ აგებს­რა­ფილ­მებს­ამ­სქე­მით,­აბუ­ლა­ძე­ ადა­მი­ა­ნის­მი­ერ­ჭეშ­მა­რი­ტი­იდე­ა­ლის­ ძი­ე­ბი­სა­და­მი­სი­შეც­ნო­ბის­გზას­აზუს­ ტებს.­ტრი­ლო­გია­იქ­ცე­ვა­ციკ­ლად­რწმე­ ნის­შე­სა­ხებ­–­უნ­და­გვჯე­რო­დეს­სი­კე­თი­ სა­და­მშვე­ნი­ე­რე­ბის­ძა­ლის,­სი­ცოცხ­ლე­ აზრს­კარ­გავს­მა­ღა­ლი­იდე­ა­ლი­სა­და­ ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის­კენ­სწრაფ­ვის­გა­რე­შე.­ ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის­ძი­ე­ბის­გზა­ზე­რე­ჟი­სო­რი­ დი­ა­ლოგს­მარ­თავს­სა­ავ­ტო­რო­კი­ნოს­ სხვა­დიდ­ოს­ტა­ტებ­თან.­„ნატვრის­ხე“­ ეხ­მი­ა­ნე­ბა­ფე­დე­რი­კო­ფე­ლი­ნის­ფილ­ მებს­–­„გზა“,­„ორკესტრის­რე­პე­ტი­ცი­ა“,­ „ამარკორდი“.­„მონანიებას“­სა­ერ­თო­ თე­მე­ბი­და­მო­ტი­ვე­ბი­აკავ­ში­რებს­ლუ­ის­ ბუ­ნი­უ­ე­ლის­„ვირიდიანასთან“,­ან­დ­რეი­ ტარ­კოვ­ს­კის­„მსხვერპლშეწირვასთან“,­ ინ­გ­მარ­ბერ­გ­მა­ნის­„გველის­კვერ­ცხ­თან“.­ აბუ­ლა­ძეს­სწამ­და­სამ­ყა­როს­ჰარ­მო­ნი­უ­ ლო­ბის,­ეჭ­ვქ ­ ­ვეშ­არ­აყე­ნებ­და­ადა­მი­ა­ნის­

ფა­სე­უ­ლო­ბას,­სჯე­რო­და­მი­სი­წმინ­და­ უფ­ლე­ბე­ბი­სა­და­მა­რა­დი­უ­ლო­ბის.­ამი­ ტო­მა­ცა­ა,­რომ­მი­სი­ფილ­მე­ბი­ადა­მი­ანს­ უღ­ვი­ძებს­სურ­ვილს,­გა­ერ­კ­ვეს­სა­კუ­თარ­ თავ­ში­(დაუსვას­სა­კუ­თარ­თავს­კითხ­ვე­ბი­ და­ეძე­ბოს­პა­სუ­ხე­ბი),­ხო­ლო­ცხოვ­რე­ბის­ მრა­ვალ­ფე­როვ­ნე­ბის­ასახ­ვა,­თვით­ამ­ ცხოვ­რე­ბი­სად­მი­მიძღ­ვ­ნი­ლი­ჰიმ­ნი­ა. ესთეტიკური, ფილოსოფიური და ფსიქოანალიტიკური ასპექტები თ. აბულაძის ფილმებში

რო­გორც­ევ­რო­პე­ლი­ოს­ტა­ტე­ბი,­თ.­ აბუ­ლა­ძეც­იგა­ვუ­რი­ფორ­მით­მოგ­ვითხ­ რობს­რო­გორც­ტრა­გი­კულ,­ისე­კო­მი­ კურ­ამ­ბებს.­მი­სი­ტრი­ლო­გი­ის­ფილ­მე­ბი­ –­ტრა­გი­კუ­ლი­იგა­ვე­ბი­ა,­ხო­ლო­მი­სი­ვე­ „სამკაული­ჩე­მი­სატ­რ­ფო­სათ­ვის“­(1971)­ –­კო­მე­დი­უ­რი. ფილ­მებს­„ვედრება“,­„ნატვრის­ხე“­ და­„მონანიება“­აერ­თი­ა­ნებთ­ზე­ა­მო­ცა­ ნა­–­ჩას­წ­ვ­დ­ნენ­და­დაგ­ვა­ნა­ხონ­მა­რად­ აქ­ტუ­ა­ლუ­რი­სა­კითხი,­ადა­მი­ა­ნის­მი­ერ­ ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის,­სი­კე­თი­სა­და­მშვე­ნი­ე­ რე­ბის­ძი­ე­ბის­გზა,­ბრძო­ლა­ამ­იდე­ა­ ლე­ბის­თ­ვის,­მა­თი­მო­პო­ვე­ბა­და­ისევ­ და­კარ­გ­ვა­ამ­რთულ­და­წი­ნა­აღ­მ­დე­ გო­ბე­ბით­აღ­სავ­სე­გზა­ზე.­ამ­აზ­რის­ანუ­ ფილ­მის­მთა­ვა­რი­თე­მის­–­კე­თი­ლი­სა­ და­ბო­რო­ტის­ჭი­დი­ლის­–­გა­სახ­ს­ნე­


49

ლად­რე­ჟი­სო­რი­იყე­ნებს­კა­ტე­გო­რი­ას­ –­„ტრაგიკული“.­ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის­ძი­ე­ბის­ გზა­ზე­ფილ­მის­გმი­რე­ბი­ბო­რო­ტის­სხვა­ დას­ხ­ვა­სა­ხეს­ეჯა­ხე­ბი­ან.­ზო­გის­ბე­დი­ ტრა­გი­კუ­ლია­–­ისი­ნი­იღუ­პე­ბი­ან,­სხვა­ნი­ გა­დარ­ჩე­ბი­ან­და­სი­კე­თის­მცვე­ლე­ბად­ იქ­ცე­ვი­ან.­„ვედრების“­გმი­რი,­პო­ე­ტი­ ღვთი­სი­ა,­შეს­თხოვს­უფალს,­სი­ცოცხ­ ლის­ბო­ლომ­დე­არ­ჩა­უკ­ლას­სი­კე­თის­ ქმნის­წყურ­ვი­ლი.­იგი­ზიზღით­უპი­ რის­პირ­დე­ბა­ბო­რო­ტე­ბის,­სი­ბილ­წის­ ხორ­ცი­ელ­სა­ხე­­სიმ­ბო­ლოს­–­მა­ცილს,­ რო­მელ­საც­მტკი­ცედ­სწამს­თა­ვის­ ყოვ­ლის­შემ­ძ­ლე­ო­ბა.­მა­ცილს­სურს­ შე­უ­რაცხ­ყოს­პო­ე­ტის­იდე­ა­ლი­–­ტურ­ფა­ ასუ­ლი,­წა­ბილ­წოს­სი­სუფ­თა­ვე­და­სიწ­ მინ­დე,­და­ჩაგ­როს­და­და­ამ­ცი­როს­სი­კე­ თე­და­თვით­პო­ე­ტი,­რო­მე­ლიც­თა­ვის­ მხრივ,­უპა­სუ­ხოდ­არ­ტო­ვებს­ბო­როტს.­ „სანამ­ცოცხა­ლი­ხარ,­ვე­რა­ვინ­ვე­რა­ ფერს­და­მაკ­ლებს“,­ეუბ­ნე­ბა­პო­ეტს­ტურ­ ფა­ასუ­ლი.­ქა­ო­სი,­რო­მე­ლიც­აქ­სუ­ფევს,­ თით­ქოს­გა­მოც­დას­უწყობს­ადა­მი­ა­ნის­ უმ­თავ­რეს­ფა­სე­უ­ლო­ბას­–­ზნე­ო­ბას. „ნატვრის­ხე­ში“­ბო­რო­ტი­და­სე­ირ­ნობს­ დე­და­მი­წა­ზე,­ამი­ტომ­მშვე­ნი­ე­რე­ბის­ ბე­დი­ტრა­გი­კუ­ლი­ა.­ფილ­მის­გამ­ჭო­ლი­ იდეაა­–­მშვე­ნი­ე­რე­ბის­გა­თელ­ვა­და­ ჰარ­მო­ნი­ის­რღვე­ვა,­რაც­ადა­მი­ანს­აუძ­ ლუ­რებს­ბო­რო­ტე­ბას­თან­ბრძო­ლა­ში.­

მა­რი­ტა­–­მშვე­ნი­ე­რის­სიმ­ბო­ლო­ა.­გა­ ბო­რო­ტე­ბულ,­ბრბოდ­ქცე­უ­ლი­ხალ­ხის­ მი­ერ­ტა­ლა­ხის­სრო­ლის­ფი­ნა­ლუ­რი­ სცე­ნა,­მსოფ­ლ­მ­ხედ­ვე­ლო­ბად­ქცე­ულ­ ძალ­მომ­რე­ო­ბას­ასა­ხავს.­თ.­აბუ­ლა­ძეს­ მი­აჩ­ნ­და,­რომ­სი­ლა­მა­ზე­უნ­და­გა­დარ­ ჩეს,­რა­თა­თვით­ის­იქ­ცეს­გა­დამ­რ­ჩენ­ ძა­ლად.­ამის­კენ­ის­წ­რაფ­ვი­ან­ტრი­ლო­ გი­ის­პერ­სო­ნა­ჟე­ბი.­ფილ­მ­ში­ბო­რო­ ტე­ბა­და­სი­სა­ტი­კე­იმ­დე­ნად­მკა­ფი­ოდ­ ამ­ჟ­ღავ­ნე­ბენ­თავს,­ადა­მი­ა­ნის­ჭეშ­მა­ რი­ტი­მშვე­ნი­ე­რე­ბის­ფონ­ზე,­რომ­თვით­ და­მარ­ცხე­ბუ­ლი­და­და­ჩაგ­რუ­ლი­სი­ლა­ მა­ზეც­კი­ზე­ი­მობს. „მონანიებაში“­ბო­რო­ტე­ბა­ყვე­ლა­ ნაპ­რა­ლი­დან­იღ­ვ­რე­ბა,­ხრწნის­ადა­ მი­ანს,­მო­რა­ლუ­რად­აცა­რი­ე­ლებს,­ იმორ­ჩი­ლებს­მის­სულს,­უდა­ნა­შუ­ლოს­ „დამნაშავედ“­აქ­ცევს.­ბო­რო­ტი­თვალ­ თ­მაქ­ცობს,­თა­მა­შობს­მა­ყუ­რე­ბელ­ზე,­ ქმნის­მას­კა­რადს,­იმუქ­რე­ბა,­ფა­რი­სევ­ ლობს,­ხან­დამ­ცი­ნა­ვად,­ხა­ნაც­ყალ­ბი­ სი­ნა­ზით­იწო­ნებს­თავს.­რე­ა­ლუ­რი­ცხოვ­ რე­ბა­გა­ჯე­რე­ბუ­ლია­ბო­რო­ტის­„იდეით“,­ მაგ­რამ­მი­სი­ბე­დი­ტრა­გი­კუ­ლი­ა,­ის­ თა­ვის­და­სას­რულს­პო­უ­ლობს.­ფილ­მის­ პერ­სო­ნა­ჟი,­მხატ­ვა­რი­სან­დ­რო­არ­მიჰ­ ყი­დის­სულს­დიქ­ტა­ტორს­და­დი­ლეგ­ში­ იღუ­პე­ბა.­მი­სი­ბე­დი,­ისე­ვე­რო­გორც­ მი­სი­ოჯა­ხი­სა­და­მრა­ვა­ლი­სხვა­ადა­მი­

ნი­სა,­ტრა­გი­კუ­ლი­ა.­ტრა­გი­კუ­ლია­თვით­ დიქ­ტა­ტო­რის­ოჯა­ხის­ბე­დიც.­ახალ­გაზ­ რ­და­თა­ო­ბა,­დიქ­ტა­ტო­რის­შვი­ლიშ­ვი­ ლი,­აც­ნო­ბი­ე­რებს­ბო­რო­ტის­ძა­ლას­და­ თვით­მ­კ­ლე­ლო­ბით­გა­მო­ხა­ტავს­ამ­ბოხს­ ბო­რო­ტი­სა­და­მშობ­ლე­ბის­სიც­რუ­ის­მი­ მართ.­ტრა­გიზ­მი­ტრი­ლო­გი­ა­ში­ეხ­მა­რე­ ბა­მა­ყუ­რე­ბელს­შე­იგ­რ­ძ­ნოს­ის­ტო­რი­უ­ლი­ ეპო­ქა,­მი­სი­სიღ­რ­მი­სე­უ­ლი­შრე­ე­ბი­და­ სა­მო­მავ­ლო­გაკ­ვე­თილს­იძ­ლე­ვა. „ნატვრის­ხე­ში“­და­ყე­ნე­ბუ­ლია­ეგ­ზის­ ტენ­ცი­ა­ლუ­რი­პრობ­ლე­მე­ბი­–­ში­ში,­ გა­უცხო­ე­ბა.­ფილ­მ­ში­რე­ჟი­სო­რი­ყვე­ლა­ პერ­სო­ნა­ჟის­მო­რა­ლურ­შე­ფა­სე­ბას­ ცდი­ლობს.­ირ­გ­ვ­ლივ­ყვე­ლა­ფე­რი­გაჟ­ ღენ­თი­ლია­სოფ­ლის­„გამგებლის“­–­ცი­ ცი­კო­რეს­სუ­ლით.­ის­პატ­რი­არ­ქა­ლუ­რი­ დრო­ი­სა­და­ჩვე­უ­ლე­ბა­თა­დამ­ც­ვე­ლია­ და­ამის­იდე­ა­ლი­ზი­რე­ბას­არა­ა­და­მი­ა­ ნურ­ქცე­ვამ­დე­მიჰ­ყავს.­ცი­ცი­კო­რე­ში­შის­ ზარს­სცემს­თან­სოფ­ლე­ლებს.­„ვაი,­ თე­მო­და­სო­ფე­ლო!“,­ამ­ბობს­ის,­პროგ­ რე­სის­წი­ნა­აღ­მ­დეგ­ილაშ­ქ­რებს­და­ მი­იჩ­ნევს,­რომ­ყვე­ლა­ფე­რი­ძვე­ლე­ბუ­ რად­უნ­და­დარ­ჩეს.­ში­შით­შეპყ­რო­ბილ­ პერ­სო­ნა­ჟებს­თით­ქოს­ერ­თ­მა­ნე­თის­არ­ ეს­მით,­ჩარ­ჩო­ში­იკე­ტე­ბი­ან,­ურ­თი­ერ­ თის­თ­ვის­უცხოვ­დე­ბი­ან­და­სწო­რედ­ეს­ არის­ადა­მი­ან­თა­არა­კო­მუ­ნი­კა­ბე­ლუ­ რო­ბის­ტრა­გე­დი­ა.


50

„მონანიებაში“­უმ­თა­ვა­რე­სი­სა­კითხი­არ­ არის­სი­ნა­ნუ­ლი­და­ცოდ­ვე­ბის­შენ­დო­ბა.­ აბუ­ლა­ძე­თან­ახ­ლო­საა­კარლ­იას­ პერ­სის­აზ­რი,­ბრა­ლის­მე­ტი­ფი­ზი­კუ­რი­ ბუ­ნე­ბის,­და­ნა­შა­უ­ლის­სა­კუ­თარ­თავ­ზე­ აღე­ბი­სა­და­ადა­მი­ა­ნის­არას­რულ­ყო­ფი­ ლე­ბის­გა­მო.­„მე,­შე­მოქ­მე­დი,­მო­ვა­ლე­ ვარ­აღ­სა­რე­ბა­ვთქვა,­მო­ვი­ნა­ნიო­მათ­ ნაც­ვ­ლად,­ვინც,­ასე­თუ­ისე,­დამ­ნა­შა­ ვე­ა...­ყვე­ლა­ზე­დი­დი­ცოდ­ვა­–­ში­ში­ა.­ ში­შით­შეპყ­რო­ბი­ლი­ადა­მი­ა­ნი­კვდე­ბა,­ თუნ­დაც­ფი­ზი­კუ­რად­აგ­რ­ძე­ლებ­დეს­ სი­ცოცხ­ლეს.­აი,­ამი­ტომ­არის­ყვე­ლა­ ჩვენ­გა­ნი­სათ­ვის­სი­ცოცხ­ლი­სე­უ­ლი­აუცი­ ლე­ბე­ლო­ბა­–­მო­ნა­ნი­ე­ბა“­(გ.პოლსკაია,­ 1987­წ.).­რე­ჟი­სო­რი­გვაჩ­ვე­ნებს,­რო­გორ­ ცხოვ­რობს­ადა­მი­ა­ნი­და­ფი­ნალ­ში­შე­ახ­ სე­ნებს­მა­ყუ­რე­ბელს,­რომ­ქუ­ჩა,­რო­მელ­ საც­ბო­რო­ტი­ადა­მი­ა­ნის­სა­ხე­ლი­ჰქვი­ა,­ არ­მიგ­ვიყ­ვანს­ტაძ­რამ­დე­–­ტაძ­რამ­დე,­ რო­მე­ლიც­ფილ­მ­ში­სუ­ლი­ე­რი­სიმ­ტ­კი­ცის­ სიმ­ბო­ლო­ა. ფსი­ქი­კუ­რი­რე­ა­ლო­ბის­შეს­წავ­ლა,­ ადა­მი­ა­ნის­ფსი­ქი­კის­კა­ნონ­ზო­მი­ე­რე­ბის­ გა­მოვ­ლე­ნა,­მი­სი­ყო­ფი­ე­რე­ბის­სიღ­რ­მე­ ში­გან­ვი­თა­რე­ბუ­ლი­ში­ნა­გა­ნი­კო­ლი­ზი­ ე­ბი­სა­და­დრა­მე­ბის­გახ­ს­ნა­–­ყო­ვე­ლი­ვე­ ეს­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია­არა­მხო­ლოდ­ფსი­ ქო­ა­ნა­ლი­ზის­თ­ვის,­არა­მედ­სა­ავ­ტო­რო­ კი­ნოს­ოს­ტა­ტე­ბის­თ­ვი­საც,­პერ­სო­ნა­ჟის­ ფორ­მი­რე­ბის,­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ადა­მი­ა­ნის­ მო­რა­ლუ­რი­და­ზნე­ობ­რი­ვი­მდგო­მა­რე­ ო­ბის­შეს­წავ­ლი­სას.­ისი­ნი­ქვეც­ნო­ბი­ე­რის­ ფრო­ი­დი­სე­ულ­პოს­ტუ­ლა­ტებს­იყე­ნებ­დ­ ნენ.­აბუ­ლა­ძე,­ისე­ვე­რო­გორც­ბერ­გ­მა­ნი,­ ფე­ლი­ნი,­ლუ­ის­ბუ­ნი­უ­ე­ლი­და­სხვე­ბი,­ სიზ­მ­რის­ფე­ნო­მენს­ეყ­რ­დ­ნო­ბა. „მონანიება“­ვი­თარ­დე­ბა­რე­ა­ლუ­რი­სა­ და­ირე­ა­ლუ­რის­ზღვარ­ზე­და­სიზ­მა­რი­ აქ­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან­როლს­თა­მა­შობს:­ მი­წის­ქ­ვე­შე­თის­ვიწ­რო,­ბნელ­დე­ რეფ­ნებ­ში­მირ­ბი­ან­ფილ­მის­გმი­რე­ბი,­ მხატ­ვა­რი­სან­დ­რო­და­მი­სი­მე­უღ­ლე­ ნი­ნო,­გა­ურ­ბი­ან­უხი­ლავ­მდე­ვარს­–­ჯავ­ შ­ნით­შე­მო­სილ­მხედ­რებს,­რომ­ლებ­საც­ ღია­მან­ქა­ნით­მოს­დევთ­დიქ­ტა­ტო­რი.­ ნი­ნო­და­სან­დ­რო­მი­წა­ში­ყე­ლამ­დე­ ჩაფ­ლულ­ნი­წვა­ნან.­გლეხ­მა­შე­ამ­ჩ­ნია­ და­და­შო­რე­ბულ­მხედ­რებს­ამ­ც­ნო.­გმი­ რებს­გა­მარ­ჯ­ვე­ბუ­ლი­ღი­მი­ლით­ად­გას­ დიქ­ტა­ტო­რი­ვარ­ლა­მი.­თვა­ლე­ბი­სი­

ხა­რუ­ლით­უბ­რ­წყი­ნავს­პენ­ს­ნეს­მი­ნებს­ მიღ­მა,­ყალ­ბი­თე­ატ­რა­ლუ­რო­ბით­შლის­ ხე­ლებს­და­იწყებს­მან­რი­კოს­არი­ას.­ სიმ­ღე­რა­გა­მარ­ჯ­ვე­ბის­ექ­ს­ცენ­ტ­რი­ კულ,­გრო­ტეს­კულ­ყი­ჟი­ნას­გვა­გო­ნებს.­ პერ­სო­ნაჟ­თა­სიზ­მ­რე­ბი,­ხილ­ვე­ბი,­მათ­ რე­ა­ლურ­ცხოვ­რე­ბას­ავ­სებს. „კინო­არის­სარ­კე,­რო­მელ­შიც­შე­ვიც­ ნობთ­ჩვენს­სიღ­რ­მი­სე­ულ­არ­ს­სა­და­ ინ­დი­ვი­დუ­ალ ­ ო­ბას“­(ს.­კუდ­რი­ავ­ცე­ვი,­ 2008­წ.).­შე­უც­ნობ­ლის­სიღ­რ­მი­სე­უ­ლი­ კვლე­ვა,­კონ­კ­რე­ტუ­ლი­ადა­მი­ა­ნის­ფსი­ ქი­კის­დი­ნა­მი­კუ­რი­მთლი­ა­ნო­ბის­აღ­ დ­გე­ნა­მი­სი­ყვე­ლა­საკ­ვან­ძო­ას­პექ­ტის­ გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბით,­მხატ­ვ­რულ­ინ­ტერ­პ­ რე­ტა­ცი­ას­მო­ითხოვს.­ამ­პო­ზი­ცი­ი­დან,­ სარ­კეს,­„სარკეში­არეკ­ლილ­მე­ო­ბას“,­ რე­ჟი­სო­რე­ბი­ინ­დი­ვი­დის­ფსი­ქი­კუ­რი­ რე­ა­ლო­ბის­გა­სა­შიშ­ვ­ლე­ბად­იყე­ნე­ბენ. ვარ­ლამ­მა­გახ­რ­წ­ნა,­და­ნა­შა­უ­ლის­ თა­ნა­მო­ნა­წი­ლედ­აქ­ცია­არა­მხო­ლოდ­ „მეგობრები“,­არა­მედ­თა­ვი­სი­ვა­ჟი­–­ აბე­ლიც.­აბელ­ში­იღ­ვი­ძებს­სინ­დი­სის­ ემ­ბ­რი­ო­ნი­და­უეც­რად­ხვდე­ბა,­რომ­ აუცი­ლე­ბე­ლია­მო­ი­ნა­ნი­ოს.­ან­თე­ბუ­ლი­ სან­თ­ლით­ეშ­ვე­ბა­ძველ­სარ­დაფ­ში.­ სან­თ­ლის­მქრქალ­შუქ­ზე­აბე­ლი­ხე­დავს­ მა­მის­ქო­ნი­ან­ხე­ლებს,­რომ­ლე­ბიც­ აუჩ­ქა­რებ­ლად,­მონ­დო­მე­ბით­ასუფ­ თა­ვე­ბენ­თევზს.­ვარ­ლა­მი­ხარ­ბად­ ნთქავს­თი­თო­ე­ულ­ნა­ჭერს.­ამ­მცოხ­ნე­ ლი­„მოძღვრის“­წი­ნა­შე­აბე­ლი­იწყებს­ მო­ნა­ნი­ე­ბას,­სარ­კე­ში­კი­ირეკ­ლე­ბა­მი­სი­ გა­ო­რე­ბუ­ლი­სა­ხე.­„ლაჩარი­ხარ,­სხვა­ არა­ფე­რი!­–­ჩა­ეს­მის­მა­მის­ხმა.­–­ძვე­ლი­ დრო­რომ­იყოს,­მე­კი­ვი­ცი,­რა­საც­ვი­ ზამ­დი.­ჯო­ჯო­ხეთ­ში­გიკ­რავ­დი­თავს...­ აღ­სა­რე­ბის­თ­ვის­ეშ­მაკს­ეახ­ლე?“ აბე­ლი­გა­მო­ერ­კ­ვე­ვა­კოშ­მა­რუ­ლი­ ხილ­ვის­გან,­მას­ხელ­ში­თევ­ზის­ჩონ­ჩხი­ შერ­ჩე­ნი­ა....­ფან­ტას­მა­გო­რი­ა?­არა,­ ხე­ლოვ­ნე­ბის­რე­ა­ლო­ბა:­ტი­რა­ნე­ბი­ ნთქა­ვენ­ადა­მი­ან­თა­იმე­დებს,­უტო­ვე­ბენ­ შთა­მო­მავ­ლო­ბას­მკვდა­რი­დოგ­მე­ ბის,­ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის­შიშ­ველ­ჩონჩხს.­ ამ­სუ­ლი­ერ­სა­წამ­ლავ­ზე­აღ­ზ­რ­დილ­ აბე­ლებს­აღარ­ძა­ლუძთ­გა­და­უხ­ვი­ონ­ კა­ე­ნის­გზას.­არა­ფე­რი­ქრე­ბა­უკ­ვა­ლოდ­ და­მა­მე­ბის­და­ნა­შა­უ­ლე­ბებ­ზე­ად­რე­თუ­ გვი­ან­პა­სუხს­აგე­ბენ­მა­თი­შვი­ლე­ბი,­ შვი­ლიშ­ვი­ლე­ბი­და­შვილ­თაშ­ვი­ლე­ბი.­

თევ­ზის­ჩონ­ჩხი­ამ­ნგრე­ვის­სიმ­ბო­ლო­ა. აბე­ლი­უკ­ვე­აღარ­არის­ის,­რაც­იყო,­ მას­ში­მტკივ­ნე­უ­ლად­რთუ­ლი­ცვლი­ლე­ ბა­იწყე­ბა.­ყვე­ლა­წარ­მა­ტე­ბას­მი­აღ­წია­ და­ყვე­ლა­და­უმ­სა­ხუ­რე­ბე­ლი­სი­კე­თეც­ მი­ი­ღო,­მაგ­რამ­აქამ­დე­თვით­და­ჯე­ბუ­ლი­ აბე­ლი­ნერ­ვი­უ­ლი­და­აგ­რე­სი­უ­ლი­ხდე­ბა.­ გახ­მა­უ­რე­ბის­ში­ში­არ­ყევს­მის­ლაჩ­რულ­ სულს.­„რა­არის­ერ­თი­ან­ორი­ადა­მი­ა­ნის­ სი­ცოცხ­ლე,­რო­დე­საც­საქ­მე­მი­ლი­ო­ნე­ბის­ ბედ­ნი­ე­რე­ბას­ეხე­ბა!“­–­ამ­ბობს­აბე­ლი,­ თუმ­ცა­არა­სო­დეს­მოს­ვ­ლია­აზ­რად,­ თა­ვი­სი­„ბედნიერება“­იმა­ვე­მი­ლი­ო­ნე­ ბის­თ­ვის­შე­ე­წი­რა.­მხო­ლოდ­კოშ­მარ­ში,­ ბოდ­ვი­სას­აღი­ა­რებს,­რომ­იცხოვ­რა­ გა­იძ­ვე­რო­ბით,­სიმ­დაბ­ლით,­მოტყუ­ე­ბი­ თა­და­სულ­მ­დაბ­ლო­ბით.­ამას­ვე­ამ­ბობს­ აბე­ლის­სარ­კე­ში­არეკ­ლი­ლი­„მე“. ­„...მაყურებელი­უნ­და­იყოს­მო­მარ­ თუ­ლი­მგრძნო­ბე­ლო­ბი­თი­აღ­ქ­მის­ გარ­კ­ვე­ულ­ტალ­ღა­ზე...­არ­არ­სე­ბობს­ ჭეშ­მა­რი­ტი­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ღრმად­ამა­ ღელ­ვე­ბე­ლი­ფი­ლო­სო­ფი­უ­რი­აზ­რის­ გა­რე­შე.­თი­თო­ე­უ­ლი­თა­ვად­ირ­ჩევს­ თა­ვის­ფილმს“­(მიქელანჯელო­ან­ტო­ ნი­ო­ნი).­ნამ­დ­ვი­ლი­ოს­ტა­ტის­ფილ­მე­ბი­ ყვე­ლა­ადა­მი­ა­ნის­თ­ვის­სა­მო­მავ­ლო­ გაკ­ვე­თი­ლი­ა. თ.­აბუ­ლა­ძე­აპი­რებ­და­შე­ექ­მ­ნა­ფილ­ მე­ბი,­რომ­ლებ­შიც­გა­აგ­რ­ძე­ლებ­და­ ფიქ­რ­სა­და­გან­ს­ჯას­ქვეყ­ნი­ე­რე­ბა­ზე­ (გიუნტერ­გრა­სის­„ვირთხა“­და­ილია­ ჭავ­ჭა­ვა­ძის­„კაცია­ადამიანი?!“),­მაგ­რამ­ ავად­მ­ყო­ფო­ბამ­და­მო­უ­ლოდ­ნელ­მა­ გარ­დაც­ვა­ლე­ბამ­1994­წელს,­წერ­ტი­ლი­ და­უს­ვა­სა­ავ­ტო­რო­კი­ნოს­დი­დოს­ტა­ტის­ შე­მოქ­მე­დე­ბით­გზას.­მის­მა,­რო­გორც­ მო­აზ­როვ­ნე­­რე­ჟი­სო­რის,­შე­მოქ­მე­დე­ბამ­ დი­დი­წვლი­ლი­შე­ი­ტა­ნა­ფი­ლო­სო­ფი­უ­ რი­კი­ნოს­გან­ვი­თა­რე­ბა­ში.­თ.­აბუ­ლა­ძის­ სა­ხე­ლი­მა­რად­იქ­ნე­ბა­მსოფ­ლიო­კი­ნე­ მა­ტოგ­რა­ფის­დი­დე­ბის­კვარ­ცხ­ლ­ბეკ­ზე. ჟურ­ნა­ლი­–­„Современная­Еропа“­2014­г.­ №4­(октябрь­–­декабрь) თი­ნა­თინ­ჩავ­ლე­იშ­ვი­ლის­თარ­გ­მა­ნი­

>> ს ო ს ო ტ უ ღ უ შ ი (იბეჭდება შემოკლებით)


51


52

ki nos is to ri i dan. re li gi u ri Te ma ki no Si ქრის­ტი­ა­ნო­ბის­ეთი­კუ­რი­და­ეს­თე­ ტი­კუ­რი­პოს­ტუ­ლა­ტე­ბი­კა­ცობ­რი­ო­ბის­ ზნე­ობ­რი­ვი­და­მხატ­ვ­რუ­ლი­გა­მოც­ დი­ლე­ბის­და­დას­ტუ­რე­ბა­ა,­სუ­ლი­ე­რი­ კულ­ტუ­რი­სა­და­ხე­ლოვ­ნე­ბის­უმ­ნიშ­ვ­ ნე­ლო­ვა­ნე­სი­მოვ­ლე­ნა­ა.­რე­ლი­გი­ურ­მა­ თე­მამ­კი­ნო­ში­სრუ­ლი­ად­სხვა­დას­ხ­ვა­ ას­პექ­ტ­ში­პო­ვა­გა­მო­ხა­ტუ­ლე­ბა:­დაწყე­ ბუ­ლი­ბიბ­ლი­უ­რი­სი­უ­ჟე­ტე­ბის,­წმინ­დან­ თა­ცხოვ­რე­ბის­ილუს­ტ­რა­ცი­ე­ბი­სა­და­ ფსევ­დო­ის­ტო­რი­უ­ლი­მას­შ­ტა­ბუ­რი­ბო­ე­ ვი­კე­ბით,­დამ­თავ­რე­ბუ­ლი­რე­ლი­გი­უ­რი­ ორი­ენ­ტა­ცი­ის­ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი­კო­ ლი­ზი­ე­ბი­თა­და­კა­მე­რუ­ლი­დრა­მე­ბით.­ მხედ­ვე­ლო­ბა­შია­მი­სა­ღე­ბი­აგ­რეთ­ვე­ რო­გორც­მის­ტი­კუ­რი­სი­უ­ჟე­ტე­ბი,­ასე­ვე­ სრუ­ლი­ად­ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი,­ყო­ფი­თი­ ის­ტო­რი­ე­ბი,­რო­მელ­თაც­ზე­ბუ­ნებ­რი­ვი­ ხა­სი­ა­თი­აქვთ­მი­ნი­ჭე­ბუ­ლი.­ ად­რე­უ­ლი­რე­ლი­გი­უ­რი­ფილ­მე­ბი­ ეკ­ლე­სი­ის­უკ­მა­ყო­ფი­ლე­ბა­სა­და­გა­ ღი­ზი­ა­ნე­ბას­იწ­ვევ­და.­თე­ო­ლო­გებს­ეს­ ფილ­მე­ბი­ჭეშ­მა­რი­ტი­რწმე­ნის­პრო­ფა­ ნა­ცი­ად­მი­აჩ­ნ­დათ.­მაგ­რამ­მა­ყუ­რე­ბელ­ მა­გა­ა­მარ­თ­ლა­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტე­ბის­ იმე­დი,­რო­მელ­თა­მი­ზა­ნი­კი­ნო­თე­ატ­ რებ­ში­რაც­შე­იძ­ლე­ბა­მე­ტი­ადა­მი­ა­ნის­ მი­ზიდ­ვა­იყო.­სა­ხა­რე­ბის­თე­მა­ზე­შექ­მ­ ნილ­პირ­ველ­ფილ­მებს­დი­დი­წარ­მა­ტე­ ბა­ხვდათ­წი­ლად.­ძა­ლი­ან­მა­ლე,­სამ­ ღ­ვ­დე­ლო­ე­ბამ,­შე­ა­ფა­სა­რა­სი­ტუ­ა­ცი­ა,­ თა­ვად­და­იწყო­რე­ლი­გი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­ და­ფი­ნან­სე­ბა.­სა­ხა­რე­ბის­თე­მე­ბი­სხვა­ მხრი­ვაც­იყო­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტე­ბის­ თ­ვის­მიმ­ზიდ­ვე­ლი.­ეს­თე­მე­ბი­კი­ნოს,­ ხე­ლოვ­ნე­ბის­სრუ­ლი­ად­ახალ­დარგს,­ გარ­კ­ვე­ულ­რეს­პექ­ტა­ბე­ლო­ბას­ანი­ჭებ­ და,­უმაღ­ლეს­სუ­ლი­ერ­ფა­სე­უ­ლო­ბებს­ აზი­ა­რებ­და­და­ამით­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ტრა­ დი­ცი­ულ­დარ­გებს­შო­რის­ღირ­სე­ულ­ ად­გილს­უმ­კ­ვიდ­რებ­და. 1897­წელს,­პირ­ვე­ლი­კი­ნოჩ­ვე­ნე­ბი­ დან­სულ­რა­ღაც­ორი­წლის­შემ­დეგ,­ „ქრისტეს­ვნე­ბა­ნის“­რამ­დე­ნი­მე­ვა­რი­

ან­ტი­იქ­ნა­გა­და­ღე­ბუ­ლი.­ლუ­მი­ე­რე­ბის­ ერ­თ­ერ­თი­კი­ნო­ო­პე­რა­ტო­რი­გერ­მა­ნი­ ა­ში­(ბოჰემიაში)­გა­ემ­გ­ზავ­რა­და­ფირ­ზე­ გა­და­ი­ტა­ნა­გახ­მა­უ­რე­ბუ­ლი­თე­ატ­რა­ლუ­ რი­მის­ტე­რია­„ობერამერგაუს­ვნე­ბა­ნი“.­ ეს­თხუთ­მეტწუ­თი­ა­ნი­ფილ­მი,­რო­მე­ლიც­ იმ­დრო­ის­თ­ვის­ნამ­დ­ვი­ლი­„კოლოსი“­ იყო,­ქრის­ტეს­ცხოვ­რე­ბის­სხვა­დას­ხ­ვა­ ეტაპს­ასა­ხავ­და­ცა­მეტ­სუ­რა­თად.­ფრან­ გი­კი­ნო­ის­ტო­რი­კო­სი­ჟორჟ­სა­დუ­ლი­ წერ­და,­რომ­ეს­უფ­რო­„გაცოცხლებული­ სუ­რა­თე­ბი“­იყო,­ვიდ­რე­ფილ­მი­დღე­ვან­ დე­ლი­გა­გე­ბით,­მაგ­რამ­ფაქ­ტი­რჩე­ბა­ ფაქ­ტად:­ეკ­რან­ზე­პირ­ვე­ლად­აღი­ბეჭ­და­ სა­ხა­რე­ბის­სი­უ­ჟე­ტი. ჟორჟ­სა­დუ­ლი­გვამ­ც­ნობს,­რომ­იმა­ვე­ 1897­წლის­ზამ­თარ­ში­ნი­უ­ ი­ორ­კის­ცვი­ ლის­ფი­გუ­რე­ბის­მუ­ზე­უ­მის­დი­რექ­ტორ­მა­ რი­ჩარდ­ჰო­ლა­მან­მა­სას­ტუმ­რო­„გრანდ­ ცენ­ტ­რალ­ოტე­ლის“­სა­ხუ­რავ­ზე­გა­და­ი­ღო­ „ვნებათა“­სა­კუ­თა­რი­ვა­რი­ან­ტი,­რო­მე­ ლიც­უკ­ვე­20­სუ­რა­თი­სა­გან­შედ­გე­ბო­და.­ ამ­ფილმს­ორ­კეს­ტ­რი­სა­და­გუნ­დის,­ აგ­რეთ­ვე­სპე­ცი­ა­ლუ­რი­კო­მენ­ტა­რის­თან­ ხ­ლე­ბით,­ორ­მო­ცი­წუ­თის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­ აჩ­ვე­ნებ­დ­ნენ.­სა­ხა­რე­ბის­ეს­კი­ნო­ის­ტო­ რია­სა­ხუ­რავ­ზე­აგე­ბუ­ლი­დე­კო­რა­ცი­ე­ბით,­ იდუ­მა­ლი­ცვი­ლის­ფი­გუ­რე­ბი­თა­და­სხვა­ ეგ­ზო­ტი­კუ­რი­ან­ტუ­რა­ჟით­(სახურავზე­ ცოცხა­ლი­აქ­ლე­მიც­კი­ჰყავ­დათ­აყ­ვა­ნი­ ლი)­სა­ო­ცარ­შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბას­ახ­დენ­და.­ მა­ყუ­რებ­ლე­ბი­ტი­როდ­ნენ­და­მუხ­ლებ­ზე­ და­ჩო­ქილ­ნი­ლო­ცუ­ლობ­დ­ნენ.­ფილ­მი­ მთელ­ამე­რი­კა­ში­აჩ­ვე­ნეს.­ამე­რი­კუ­ ლი­კი­ნოს­ის­ტო­რი­კოს­მა­ტე­რი­რემ­სიმ­ ჰო­ლა­მა­ნის­მი­ერ­დად­გ­მულ­მის­ტე­რი­ას­ უწო­და­„ეკრანის­პირ­ვე­ლი­შეგ­ნე­ბუ­ლი­ ნა­ბი­ჯი­ხე­ლოვ­ნე­ბის­კენ“.­ ახალ­აღ­თ­ქ­მას­ძა­ლი­ან­მა­ლე,­1898­ წელს­მი­მარ­თა­კი­ნო­ეკ­რა­ნის­პირ­ ველ­მა­ჯა­დო­ქარ­მა­ჟორჟ­მე­ლი­ეს­მა.­ კი­ნო­ფე­ე­რის­ფუ­ძემ­დე­ბელ­მა­ზღაპ­რუ­ ლი­და­ფან­ტას­ტი­კუ­რი­ფილ­მე­ბის­შექ­მ­ ნას­თან­ერ­თად­თა­ვი­სი­და­უცხ­რო­მე­ლი­

ფან­ტა­ზია­გა­მო­ავ­ლი­ნა­პა­ტა­რა­ფილ­მ­ ში­„წყალზე­მა­ვა­ლი­ქრის­ტე“.­ქრის­ტეს­ ფი­გუ­რა­ნის­ლი­დან­გა­მო­დი­ო­და­და­ ტბის­ზე­და­პირ­ზე­აგ­რ­ძე­ლებ­და­სვლას.­ იმ­დრო­სით­ვის­ასეთ­მა­რთულ­მა­ტექ­ ნი­კურ­მა­ჩა­ნა­ფიქ­რ­მა­მა­ყუ­რე­ბელ­თა­ აღ­ფ­რ­თო­ვა­ნე­ბა­გა­მო­იწ­ვი­ა. შემ­დ­გომ­ში­რე­ლი­გი­უ­რი­ფილ­მე­ბი­ სულ­უფ­რო­მე­ტი­თან­მიმ­დევ­რო­ბით­და­ სის­რუ­ლით­გად­მოს­ცემ­დ­ნენ­ქრის­ტეს­ ცხოვ­რე­ბას.­ეს­სი­უ­ჟე­ტე­ბი­თან­და­თა­ნო­ ბით­სა­ფუძ­ველს­უყ­რის­კი­ნო­სე­რი­ა­ლებს,­ რო­მელ­თა­ყო­ვე­ლი­ეპი­ზო­დი­გამ­ჭო­ლი­ თე­მის­ნა­წილს­წარ­მო­ად­გენ­და.­უნ­და­ ით­ქ­ვას,­რომ­ეპი­ზო­დე­ბად­და­ყო­ფა,­ ფრაგ­მენ­ტუ­ლო­ბა­გარ­კ­ვე­ულ­წი­ლად­ კა­ნონ­ზო­მი­ე­რიც­იყო.­ეს­სა­შუ­ა­ლე­ბას­ იძ­ლე­ო­და­ფილ­მე­ბი­სა­ეკ­ლე­სიო­ტრა­დი­ ცი­ებ­ში­ისე­ჩა­ე­წე­რა,­რომ­არ­დარ­ღ­ვე­უ­ ლი­ყო,­ერ­თი­მხრივ,­წმინ­და­წე­რი­ლის,­ მე­ო­რე­მხრივ,­ლი­ტურ­გი­ის­მო­ნო­პო­ლი­ა.­ ამას­თა­ნა­ვე,­აღ­სა­ნიშ­ნა­ვი­ა,­რომ­ბიბ­ლი­ უ­რი­თე­მე­ბის­ად­რე­ულ­ეკ­რა­ნი­ზა­ცი­ებ­ში­ რე­ჟი­სო­რე­ბი­ცდი­ლობ­დ­ნენ­დაყ­რ­დ­ნო­ ბოდ­ნენ­ფერ­წე­რი­სა­და­არ­ქი­ტექ­ტუ­რის­ შე­დევ­რებს.­ეს­სა­შუ­ა­ლე­ბას­აძ­ლევ­და­ მათ,­თა­ვი­აერი­დე­ბი­ნათ­სა­პა­სუ­ხის­მ­გებ­ ლო­თე­მის­ვულ­გა­რუ­ლი­და­სა­კა­მა­თო­ გა­აზ­რე­ბის­თ­ვის.­ტრა­დი­ცი­ებ­თან­ზი­ა­რე­ბა­ კი­ახალ­გაზ­რ­და­ხე­ლოვ­ნე­ბის­თ­ვის­არა­ ნაკ­ლებ­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­იყო,­ვიდ­რე­ის­ კო­მერ­ცი­უ­ლი­სტა­ბი­ლუ­რო­ბა,­რო­მე­ლიც­ აპ­რო­ბი­რე­ბულ­თე­მებს­ჰქონ­დათ.­მარ­თ­ ლაც,­1902­1905­წლებ­ში­ად­რე­უ­ლი­კი­ნოს­ ერ­თ­ერ­თ­მა­ცნო­ბილ­მა­ფრან­გ­მა­რე­ჟი­ სორ­მა­­–­ფერ­დი­ნანდ­ზე­კამ­გა­და­ი­ღო­ ციკ­ლი­ფილ­მე­ბი­სა­„ქრისტეს­ცხოვ­რე­ბა­ და­ვნე­ბა­ნი“­და­თა­ვი­სი­პერ­სო­ნა­ჟე­ბი­პა­ რი­ზის­ერ­თ­ერ­თი­ეკ­ლე­სი­ის­თა­ბა­ში­რის­ სკულ­პ­ტუ­რებს­მი­ამ­ს­გავ­სა.­მის­მა­თა­ნა­მე­ მა­მუ­ლემ­ვ.­ჟა­სემ­ფილ­მის­„იესო­ქრის­ტეს­ ცხოვ­რე­ბა“­გა­და­ღე­ბი­სას­მხატ­ვარ­ჯე­იმს­ ტი­სოს­აკ­ვა­რე­ლე­ბის­ალ­ბომს­მი­მარ­თა. სა­ხა­რე­ბის­თე­მის­და­მუ­შა­ვე­ბა­ში­


53


54

ად­რე­უ­ლი­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­და­მამ­ თავ­რე­ბელ­ეტა­პად­მიჩ­ნე­უ­ლია­სიდ­ნეი­ ოლ­კო­ტის­მი­ერ­1912­წელს­დად­გ­მუ­ლი­ სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­ფილ­მი­„აკვნიდან­ ჯვრამ­დე“.­წი­ნა­მორ­ბე­დე­ბის­გან­გან­ს­ხ­ვა­ ვე­ბით,­ოლ­კო­ტი­გა­ემ­გ­ზავ­რა­ეგ­ვიპ­ტე­სა­ და­პა­ლეს­ტი­ნა­ში,­ფი­ნა­ლუ­რი­ეპი­ზო­დე­ ბი­კი­იერუ­სა­ლიმ­ში­გა­და­ი­ღო.­ფილ­მ­ზე­ მუ­შა­ო­ბა­ლე­გენ­დე­ბი­თაა­სავ­სე.­ამ­ბო­ბენ,­ რომ­ფილ­მის­სცე­ნა­რი­დრა­მა­ტურ­გ­მა­დ.­ გო­ტი­ემ­მზის­დარ­ტყ­მის­შემ­დეგ,­ნა­ხევ­ რად­შეშ­ლილ­მდგო­მა­რე­ო­ბა­ში­და­წე­რა.­ სუ­რათს­გა­მა­ოგ­ნე­ბე­ლი­წარ­მა­ტე­ბა­ ხვდა­წი­ლად.­სა­ფუძ­ველს­მოკ­ლე­ბუ­ლი­ აღ­მოჩ­ნ­და­ში­ში,­რომ­ფილ­მი­ეკ­ლე­სი­ის­ პრო­ტესტს­გა­მო­იწ­ვევ­და.­პი­რი­ქით,­ოლ­ კო­ტის­მიდ­გო­მა­სა­ხა­რე­ბი­სად­მი,­რაც­ მდგო­მა­რე­ობ­და­ად­რე­უ­ლი­ქრის­ტი­ა­ ნო­ბის­სა­ნა­ხა­ო­ბი­თად­მიმ­ზიდ­ველ,­ყვე­ ლას­თ­ვის­გა­სა­გე­ბი­ფორ­მე­ბით­წარ­მო­ ჩე­ნა­ში,­მრა­ვა­ლი­წლის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­ რე­ლი­გი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­თ­ვის­კა­ნო­ნად­ იქ­ცა.­ამ­მიდ­გო­მის­სტა­ბი­ლუ­რო­ბას­ ადას­ტუ­რებს­ის­ფაქ­ტიც,­რომ­ოლ­კო­ტის­ ფილ­მი­გახ­მო­ვა­ნე­ბუ­ლი­ვა­რი­ან­ტით­და­ რამ­დე­ნი­მე­ახ­ლო­ხე­დის­და­მა­ტე­ბით,­ (1938­წ.)­წელს­გან­მე­ო­რე­ბით­იქ­ნა­ეკ­რა­ ნებ­ზე­ნაჩ­ვე­ნე­ბი. სა­ხა­რე­ბას­თან­ერ­თად­კი­ნე­მა­ტოგ­ რა­ფის­ტე­ბი­წარ­მა­ტე­ბით­ით­ვი­სებ­დ­ნენ­ ძველ­აღ­თ­ქ­მას­და­ად­რე­უ­ლი­ქრის­ ტი­ა­ნო­ბის­ის­ტო­რი­ას.­შე­იქ­მ­ნა­რამ­დე­ ნი­მე­ვა­რი­ან­ტი­ისე­თი­სი­უ­ჟე­ტე­ბი­სა,­ რო­გო­რი­ცაა­„სამსონ­და­და­ლი­ლა“,­ „სალომეა“,­„ვიდრე­ჰხვალ,­უფა­ლო?“,­ „უძღები­შვი­ლი“.­აქ­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლია­

იტა­ლი­უ­რი­კი­ნოს­ღვაწ­ლი.­რომ­ში­ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტებს­ად­ვი­ლად­შე­ეძ­ ლოთ­შე­სა­ფე­რი­სი­პე­ი­ზა­ჟე­ბი­სა­და­არ­ ქი­ტექ­ტუ­რის­შერ­ჩე­ვა,­მაგ­რამ­ეს­არ­იყო­ მთა­ვა­რი.­გა­დამ­წყ­ვე­ტი­რო­ლი­ითა­მა­შა­ იტა­ლი­უ­რი­ფერ­წე­რის­ტრა­დი­ცი­ამ,­ რო­მელ­მაც­ბიბ­ლი­უ­რი­თე­მის,­ღვთა­ებ­ რი­ვი­სა­და­ადა­მი­ა­ნუ­რის­სრუ­ლი­ად­ახა­ ლი,­სუ­ლი­ე­რად­ამაღ­ლე­ბუ­ლი­გა­აზ­რე­ ბა­მის­ცა­მსოფ­ლიო­ხე­ლოვ­ნე­ბას.­რა­ თქმა­უნ­და,­არას­წო­რი­იქ­ნე­ბო­და­მე­20­ სა­უ­კუ­ნის­10­იანი­წლე­ბის­რე­ლი­გი­უ­რი­ ფილ­მე­ბი­სა­და­აღორ­ძი­ნე­ბის­ეპო­ქის­ ოს­ტა­ტე­ბის­ნა­წარ­მო­ებ­თა­შე­და­რე­ბა­­–­ რო­გორც­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ნი­მუ­შე­ბი,­ისი­ნი­ არა­ტოლ­ფა­სო­ვა­ნი­ა.­მაგ­რამ,­ფერ­წე­ რამ,­მხატ­ვრ ­ ულ­მა­ტრა­დი­ცი­ამ­უდა­ვოდ­ უმ­ნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნე­სი­რო­ლი­შე­ას­რუ­ლა­ კლა­სი­კუ­რი­სი­უ­ჟე­ტე­ბის­ამ­სახ­ვე­ლი­ ფერ­წე­რუ­ლი­ტი­ლო­ე­ბის­მი­ხედ­ვით­ შექ­მ­ნი­ლი­კი­ნო­ვა­რი­ან­ტე­ბის­გან­ხორ­ ცი­ე­ლე­ბა­ში.­ეს­ტენ­დენ­ცია­აშ­კა­რაა­ ჰენ­რიხ­სენ­კე­ვი­ჩის­რო­მა­ნის­მი­ხედ­ვით­ შექ­მ­ნილ­ენ­რი­კო­გუ­ა­ცო­ნის­1912­წლის­ ფილ­მ­ში­„ვიდრე­ჰხვალ,­უფა­ლო?“,­ რომ­ლის­სა­ხელ­წო­დე­ბაც­ასე­თი­ თქმუ­ლე­ბი­და­ნაა­აღე­ბუ­ლი:­მო­ცი­ქუ­ ლი­პეტ­რე,­ტო­ვებ­და­რა­რომს,­სა­დაც­ ქრის­ტი­ა­ნე­ბის­დევ­ნა­იყო­დაწყე­ბუ­ლი,­ ქა­ლა­ქის­კენ­მი­მა­ვალ­ქრის­ტეს­შეხ­ვ­და­ და­ჰკითხა:­„ვიდრე­ჰხვალ,­უფა­ლო?“­ ანუ,­სა­ით­მი­დი­ხარ­უფა­ლო­ო.­ქრის­ტემ­ უპა­სუ­ხა:­„თუ­შენ­ტო­ვებ­ჩემს­ხალხს,­მე­ უნ­და­დავ­ბ­რუნ­დე,­რა­თა­კვლავ­მაც­ვან­ ჯვარს“.­ამან­აიძუ­ლა­პეტ­რე,­დაბ­რუ­ნე­ ბუ­ლი­ყო­რომ­ში­და­ქრის­ტი­ან­თა­ბე­დი­

გა­ე­ზი­ა­რე­ბი­ნა.­ეკ­რა­ნი­ზა­ცი­ის­წარ­მა­ ტე­ბას­ხე­ლი­შე­უწყო­გრან­დი­ო­ზულ­მა­ მა­სობ­რივ­მა­სცე­ნებ­მა,­რო­მის­შთამ­ბეჭ­ დავ­მა­ხან­ძარ­მა,­დე­კო­რა­ცი­ებ­მა,­რომ­ ლე­ბიც­ფერ­წე­რულ­და­არ­ქი­ტექ­ტუ­რულ­ ნა­წარ­მო­ე­ბებს­აღად­გენ­დ­ნენ.­ფილ­მის­ პლას­ტი­კურ­გა­დაწყ­ვე­ტას­მა­ღა­ლი­შე­ ფა­სე­ბა­მის­ცა­დიდ­მა­ფრან­გ­მა­სკულ­პ­ ტორ­მა­ოგი­უსტ­რო­დენ­მა.­ გა­დის­წლე­ბი.­სულ­უფ­რო­ვი­თარ­ დე­ბა­კი­ნოს­გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ბი­თი­ სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი,­კი­ნო­ე­ნა,­რთულ­დე­ბა­ მი­სი­სი­უ­ჟე­ტე­ბი­და­ქრის­ტეს­სა­ხეც­ თან­და­თა­ნო­ბით­სცილ­დე­ბა­სა­ხა­რე­ბის­ ილუს­ტ­რა­ცი­ის­ჩარ­ჩო­ებს.­1916­წელს­ ამ­რი­კე­ლი­რე­ჟი­სო­რი­თო­მას­ინ­სი­ იესო­ქრის­ტეს­თა­ვი­სი­მას­შ­ტა­ბუ­რი,­პა­ ცი­ფის­ტუ­რი­ფილ­მის­„ცივილიზაციის“­ გმი­რად­აქ­ცევს.­ამ­სუ­რათ­ში,­რომ­ ლის­ქვე­სა­თა­უ­რია­„დაბრუნებული“,­ ქრის­ტეს­სუ­ლი­გან­ს­ხე­ულ­დე­ბა­ ახალ­გაზ­რ­და­ჯა­რის­კაც­ში,­რო­მე­ლიც­ ომის­წი­ნა­აღ­მ­დეგ­პრო­ტეს­ტის­გა­მო­ დევ­ნა­სა­და­შე­უ­რაცხ­ყო­ფას­გა­ნიც­დის.­ ძა­ლა­დო­ბის­უარ­ყო­ფის­ეს­ქრის­ტი­ა­ნუ­ ლი­იდეა­ამაღ­ლე­ბუ­ლა­დაა­აჟ­ღე­რე­ბუ­ ლი,­თუმ­ცა,­ზო­გი­ერ­თი­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ თვლი­და,­რომ­ქრის­ტე­ენი­და­მარ­კის­ შეს­რუ­ლე­ბით­ზედ­მე­ტად­იყო­შემ­კუ­ლი­ მი­წი­ე­რი­სი­ლა­მა­ზი­თა­და­თვი­სე­ბე­ბით. ად­რე­ულ­კი­ნე­მა­ტოგ­რაფ­ში­რე­ლი­ გი­უ­რი­თე­მის­ჰუ­მა­ნუ­რი­იდეა­ხში­რად­ იგა­ვუ­რი­ფორ­მით­გად­მო­ი­ცე­მო­და.­ ამის­ყვე­ლა­ზე­ნა­თე­ლი­მა­გა­ლი­თია­ კი­ნოს­კლა­სი­კო­სის­დე­ვიდ­უორკ­გრი­ ფი­ტის­სა­ყო­ველ­თა­ოდ­აღი­ა­რე­ბუ­ლი­


55

ფილ­მი­„შეუწყნარებლობა“­(1916­წ.),­ რომ­ლის­ერ­თ­ ერთ­ეპი­ზოდს­„ქრისტეს­ ცხოვ­რე­ბა­და­წა­მე­ბა“­წარ­მო­ად­გენს.­ „შეუწყნარებლობის“­რთუ­ლი­დრა­მა­ ტუ­ლი­სქე­მა­აგე­ბუ­ლია­სიყ­ვა­რუ­ლი­სა­ და­სი­ძულ­ვი­ლის­ურ­თი­ერ­თ­და­პი­რის­ პი­რე­ბის­გამ­ჭოლ­სი­უ­ჟეტ­ზე.­ამ­ეპი­ზო­ დის­გა­და­ღე­ბა­ზე­გრი­ფიტ­მა­მი­იწ­ვია­ 4000­მდე­სტა­ტის­ტი,­ხარ­ჯებ­მა­300­000­ დო­ლარს­გა­და­ა­ჭარ­ბა,­რაც­იმ­დრო­ი­ სათ­ვის­15­სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­ფილ­მის­ გა­და­ღე­ბას­ეყო­ფო­და.­ გრი­ფი­ტის­„შეუწყნარებლობის“­ ანა­ლო­გი­უ­რად,­სა­დაც­სხვა­დას­ხ­ვა­ ეპო­ქის­სი­უ­ჟე­ტე­ბი­მონ­ტა­ჟუ­რა­დაა­ერ­ თ­მა­ნეთ­თა­და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი,­გერ­მა­ ნელ­მა­რე­ჟი­სორ­მა­რო­ბერ­ვი­ნემ­1923­ წელს­დად­გა­ფილ­მი­„იესო­ნა­ზა­რე­ თე­ლი,­იუდე­ველ­თა­მე­ფე“.­ქრის­ტეს­ ვნე­ბა­ნი­აქ­ნაჩ­ვე­ნე­ბი­იყო­ერ­თ­ ერ­თი­ მე­ამ­ბო­ხის­პო­ლი­ტი­კუ­რი­პრო­ტეს­ტის­ პა­რა­ლე­ლუ­რად,­მე­ამ­ბო­ხი­სა,­რო­მე­ ლიც­სა­ბო­ლოო­ჯამ­ში­უარს­ამ­ბობს­ ბრძო­ლის­რე­ვო­ლუ­ცი­ურ­მე­თო­დებ­ზე.­ ქრის­ტეს­რო­ლი­შე­ას­რუ­ლა­მოს­კო­ვის­ სამ­ხატ­ვ­რო­თე­ატ­რის­ცნო­ბილ­მა­მსა­ ხი­ობ­მა­გრი­გო­რი­ხმა­რამ.­ რა­საკ­ვირ­ვე­ლი­ა,­რე­ლი­გი­უ­რი­მო­ ტი­ვე­ბი­ად­რე­ულ­კი­ნო­შიც­და­შემ­დ­ გომ­წლებ­შიც­არ­სე­ბობ­და­რო­გორც­ მას­შ­ტა­ბურ­დად­გ­მებ­ში,­ასე­ვე­ისეთ­ პო­პუ­ლა­რულ­ჟან­რებ­ში,­რო­გო­რი­ცაა­ მე­ლოდ­რა­მა­და­კო­მე­დი­ა.­მაგ­რამ,­ათე­ უ­ლი­წლე­ბის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­„ბოევიკის“­ რო­ლი­რე­ლი­გი­უ­რი­ფილ­მე­ბის­სის­ტე­მა­ ში­რწმე­ნის­პრო­პა­გან­დის­საქ­მე­ში­უმ­ნიშ­

ვ­ნე­ლო­ვა­ნე­სად­რჩე­ბო­და.­ამ­ფილ­მებ­მა­ მოგ­ვი­ა­ნე­ბით­კი­ნო­თე­ო­ლო­გე­ბის­კრი­ ტი­კა­გა­მო­იწ­ვი­ა.­მათ­ში­ისი­ნი­წმინ­და­ წე­რი­ლის­უხეშ­პრო­ფა­ნა­ცი­ას­ხე­დავ­დ­ ნენ.­მა­გა­ლი­თად,­ფრან­გი­კი­ნომ­ცოდ­ნე­ ამა­დეი­ეიფ­რი­კი­ნო­ში­რე­ლი­გი­უ­რი­ტრა­ დი­ცი­ე­ბის­შე­სა­ხებ­წერ­და:­„ამ­ფილ­მებ­ში­ გა­მო­ყე­ნე­ბუ­ლი­გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ბი­თი­ სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი­ძალ­ზე­ზე­და­პი­რუ­ლია­იმი­ სათ­ვის,­რომ­შე­იქ­მ­ნას­სხვა­რე­ა­ლო­ბის,­ ზე­ბუ­ნებ­რი­ვის­შეგ­რ­ძ­ნე­ბა­და­რო­გორც­ წე­სი,­ავ­ტო­რე­ბი­თა­ვის­მი­ზანს­ვერ­აღ­ წე­ვენ.­უფე­რუ­ლი­და­არაფ­რის­მ­თ­ქ­მე­ლი­ ხა­ტი­ზე­ბუ­ნებ­რი­ვი­სა,­რო­მელ­საც­ისი­ნი­ ქმნი­ან,­უფ­რო­ილუ­ზი­ას,­წარ­მო­სახ­ვით­ სამ­ყა­როს­გვა­გო­ნებს,­ვიდ­რე­რე­ა­ლურ­ სამ­ყა­როს.­ეს­წვრილ­მა­ნი­ილუ­ზო­რუ­ ლი­ზე­ბუ­ნებ­რი­ვი­გარ­კ­ვე­ულ­წი­ლად­კი­ უფ­რო­სა­ხი­ფა­თო­და­ზი­ა­ნის­მომ­ტა­ნი­ა,­ ვიდ­რე­ზე­ბუ­ნებ­რი­ვის­სრუ­ლი­უქონ­ლო­ ბა“.­ თან­და­თა­ნო­ბით­კი­ნე­მა­ტოგ­რაფ­მა­ თით­ქ­მის­ყვე­ლა­კლა­სი­კუ­რი,­რე­ლი­ გი­უ­რი­და­რე­ლი­გი­ურ­­ის­ტო­რი­უ­ლი­ თე­მა­აით­ვი­სა.­გა­და­ღე­ბუ­ლი­იქ­ნა­ ჟა­ნა­დ’არ­კი­სად­მი­მიძღ­ვ­ნი­ლი­რამ­ დე­ნი­მე­ფილ­მი.­აღ­სა­ნიშ­ნა­ვი­ა,­რომ­ ჟა­ნა­დ’არ­კი­გან­სა­კუთ­რე­ბით­პო­პუ­ ლა­რუ­ლი­„კინოწმინდანია“,­რო­მე­ ლიც­ამ­მხრივ­მხო­ლოდ­ქრის­ტეს­თუ­ ჩა­მორ­ჩე­ბო­და.­1911­წელს­ეკ­რა­ნებ­ზე­ გა­მო­ვი­და­ფილ­მი­წმინ­დან­ფრან­ცისკ­ ასი­ზი­ე­ლის­შე­სა­ხებ.­1913­წელს­გა­და­ი­ ღეს­ფილ­მი­­რე­პორ­ტა­ჟი­„სალოცავად­ მის­ვ­ლა­ლურ­დ­ში­წმინ­და­წყა­როს­თან“.­ კი­ნე­მაგ­რა­ფის­ტე­ბი­გა­რე­მოს,­ჩვე­ვე­

ბის,­კოს­ტუ­მე­ბის,­ან­ტუ­რა­ჟის­მეტ­­­ნაკ­ ლე­ბად­ზუს­ტი­რე­კონ­ს­ტ­რუქ­ცი­ით­ ცდი­ლობ­დ­ნენ­შეძ­ლე­ბის­დაგ­ვა­რად­ გა­სა­გე­ბად­გად­მო­ე­ცათ­ქრის­ტი­ა­ნო­ბის­ ის­ტო­რი­ა.­შე­დე­გად,­ჩა­მო­ყა­ლიბ­და­ სპე­ცი­ფი­კუ­რი­კი­ნო­ჟან­რი­„რელიგიური­ ფილ­მი“,­რო­მე­ლიც­ერ­თ­ ერ­თი­ძი­რი­ თა­დი­გახ­და­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ჟან­ რულ­სის­ტე­მა­ში.­ რა­თქმა­უნ­და,­მსოფ­ლიო­კი­ნე­მა­ ტოგ­რა­ფის­ის­ტო­რი­ა,­ისე­ვე­რო­გორც­ „რელიგიური­თე­მა­კი­ნო­ში“,­წარ­მო­უდ­ გე­ნე­ლია­ისე­თი­დი­დი­რე­ჟი­სო­რე­ბის­ შე­მოქ­მე­დე­ბის­გა­რე­შე,­რო­გო­რე­ბიც­ არი­ან:­და­ნი­ე­ლი­–­კარლ­თე­ო­დორ­ დრე­ი­ე­რი,­ამე­რი­კე­ლე­ბი­–­სე­სილ­ დე­მი­ლი,­უილი­ამ­უაილე­რი,­ნორ­ მან­ჯუ­ი­სო­ნი,­მარ­ტინ­სკორ­სე­ზე,­მელ­ გიბ­სო­ნი,­ეს­პა­ნე­ლი­–­ლუ­ის­ბუ­ნუ­ე­ლი,­ შვე­დი­–­ინ­გ­მარ­ბერ­გ­მა­ნი,­იტა­ლი­ე­ლე­ ბი­–­რო­ბერ­ტო­რო­სე­ლი­ნი,­ფე­დე­რი­კო­ ფე­ლი­ნი,­პი­ერ­პა­ო­ლო­პა­ზო­ლი­ნი,­ ფრან­კო­ძე­ფი­რე­ლი,­ფრან­გე­ბი­–­ რო­ბერ­ბრე­სო­ნი,­ჟან­­­ლუკ­გო­და­რი,­ რუ­სი­–­ან­დ­რეი­ტარ­კოვ­ს­კი,­პო­ლო­ ნე­ლე­ბი­­–­ქშიშ­ტოფ­კის­ლოვ­ს­კი,­ეჟი­ კა­ვა­ლე­რო­ვი­ჩი,­ქშიშ­ტოფ­ზა­ნუ­სი­და­ მრა­ვა­ლი­სხვა.­თი­თო­ე­უ­ლი­მათ­გა­ნის­ შე­მოქ­მე­დე­ბა,­რა­საკ­ვირ­ვე­ლი­ა,­ცალ­კე­ გან­ხილ­ვის­თე­მა­ა.­ამ­ჯე­რად­კი­მი­მო­ ვი­ხი­ლეთ­კი­ნოს­ის­ტო­რი­ის­მხო­ლოდ­ საწყის­ეტაპ­თან­და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი­რე­ ლი­გი­უ­რი­თე­მის­ამ­სახ­ვე­ლი­რამ­დე­ნი­მე­ ფრაგ­მენ­ტი. >> არჩილ შუბაშვილი


56

კინოზე,კანონზე,კადრ ქარ­თუ­ლი­კი­ნოს­ის­ტო­რია­ყვე­ლა­ სხვა­ქვეყ­ნის­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნე­მა­ტოგ­ რა­ფის­მსგავ­სად,­გან­ვი­თა­რე­ბის­გან­ს­ ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი­ეტა­პე­ბის­თან­მიმ­დევ­რო­ბას­ წარ­მო­ად­გენს.­ყო­ველ­მო­ნაკ­ვეთს,­იქ­ ნე­ბა­ეს­პირ­ვე­ლი­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ქრო­ ნი­კე­ბი­თუ­60­იანელთა­შე­მოქ­მე­დე­ბა,­ სა­კუ­თა­რი­უნი­კა­ლუ­რი­კონ­ტექ­ს­ტი,­წი­ ნა­პი­რო­ბე­ბი­და­შე­დე­გე­ბი­ახა­სი­ა­თებს.­ კი­ნოს­გან­ვი­თა­რე­ბის­მკვლე­ვა­რე­ბი­ სათ­ვის­თი­თო­ე­ულ­ეპო­ქას­ის­ტო­რი­ უ­ლი­დატ­ვირ­თ­ვა­აქვს.­თუმ­ცა,­მა­თი­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა­ყო­ველ­თ­ვის­გან­ს­ხ­ვა­ ვე­ბუ­ლი­ა.­საბ­ჭო­თა­ეკ­რა­ნებ­ზე­50­იანი­ წლე­ბის­მე­ო­რე­ნა­ხევ­რი­დან­„მაგდანას­ ლურ­ჯა­თი“­დაწყე­ბუ­ლი­ახა­ლი­ტალ­ღა­ ქარ­თულ­კი­ნო­ში­გა­ცი­ლე­ბით­დი­დი­ მოვ­ლე­ნა­იყო,­ვიდ­რე­მი­სი­წი­ნა­მორ­ ბე­დი­მცი­რე­ფილ­მი­ა­ნო­ბის­პე­რი­ო­დი.­ მი­უ­ხე­და­ვად­იმი­სა,­რომ­კი­ნოს­ის­ ტო­რი­ის­სხვა­დას­ხ­ვა­ეტა­პის­შე­და­რე­ბა­ ჩე­მი­მი­ზა­ნი­არ­არის,­ვფიქ­რობ,­რომ­ ქარ­თუ­ლი­კი­ნო­დღეს­გან­ვი­თა­რე­ბის­ გა­დამ­წყ­ვეტ,­საკ­ვან­ძო­ეტაპ­ზე­იმ­ყო­ ფე­ბა­და­ამის­მი­ზე­ზი­პირ­ველ­რიგ­ში­ იმ­ამო­ცა­ნე­ბის­სირ­თუ­ლე­ა,­რო­მელ­თა­ წი­ნა­შეც­დგა­ნან­ქარ­თ­ვე­ლი­კი­ნე­მა­ ტოგ­რა­ფის­ტე­ბი.­ საბ­ჭო­თა­კავ­ში­რის­დაშ­ლას­თან­ერ­ თად­და­ინ­გ­რა­საბ­ჭო­თა­კი­ნო­სის­ტე­მა.­ მხედ­ვე­ლო­ბა­ში­მაქვს­არა­მხო­ლოდ­ მარ­თ­ვის­და­კონ­ტ­რო­ლის­ინ­ს­ტი­ტუ­ ტე­ბი,­არა­მედ­გა­ნათ­ლე­ბა,­წარ­მო­ე­ბა,­ ინ­ფ­რას­ტ­რუქ­ტუ­რა,­ბა­ზა­რი­–­ყვე­ლა­ის­ ელე­მენ­ტი,­რო­მე­ლიც­პირ­და­პირ­თუ­ ირი­ბად­არის­და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი­კი­ნე­ მა­ტოგ­რაფ­თან.­შეწყ­და­არა­მხო­ლოდ­ სა­ხელ­მ­წი­ფო­და­ფი­ნან­სე­ბა,­არა­მედ­ შე­იც­ვა­ლა­მო­ცე­მუ­ლო­ბა,­პი­რო­ბე­ბი,­ კონ­ტექ­ს­ტი.­რაც­ყვე­ლა­ზე­მთა­ვა­რი­ა,­ ცვლი­ლე­ბე­ბი­მა­ტე­რი­ა­ლურ­თან­ერ­ თად­ღი­რე­ბუ­ლებ­რივ,­ფა­სე­უ­ლო­ბა­თა­ სფე­როს­შე­ე­ხო.­გეგ­მი­უ­რი­ეკო­ნო­მი­ კი­დან­სა­ბაზ­რო­ეკო­ნო­მი­კა­ზე­გა­დას­ ვ­ლა­სა­და­სა­ხელ­მ­წი­ფო­ქო­ნე­ბის­

პრი­ვა­ტი­ზა­ცი­ის­პრო­ცეს­ზე­გა­ცი­ლე­ბით­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­კი­ნოს­თ­ვის­სა­ზო­გა­ დო­ე­ბა­ში­მიმ­დი­ნა­რე­ცვლი­ლე­ბე­ბი­ გახ­და.­ქვე­ყა­ნა­ში­გაჩ­ნ­დ­ნენ­სხვა­ადა­ მი­ა­ნე­ბი,­სხვა­პრობ­ლე­მე­ბით,­აზ­როვ­ ნე­ბი­თა­და­ურ­თი­ერ­თო­ბით.­გაჩ­ნ­და­ სხვა­მა­ყუ­რე­ბე­ლი.­ არა­ნაკ­ლებ­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია­ოფი­ცი­ ა­ლუ­რი­იდე­ო­ლო­გი­ი­სა­და­სა­ხელ­მ­წი­ ფო­ცენ­ზუ­რის­გა­უქ­მე­ბა.­ათ­წ­ლე­უ­ლე­ბის­ გან­მავ­ლო­ბა­ში­ქარ­თ­ვე­ლი­ხე­ლო­ვა­ნი­ გა­მო­ხატ­ვის­ფორ­მებს­არ­სე­ბულ­პო­ ლი­ტი­კურ­წყო­ბას­არ­გებ­და­და­იგა­ვუ­რი­ თხრო­ბა­თუ­სტრი­ქო­ნებს­შო­რის­კითხ­ ვა­საკ­მა­ოდ­ეფექ­ტი­ან­ინ­ს­ტ­რუ­მენ­ტე­ბად­ აქ­ცი­ა.­უკა­ნას­კ­ნე­ლი­ორი­ათ­წ­ლე­უ­ლია,­ ამ­გ­ვა­რი­შე­მოქ­მ­დე­ბი­თი­მო­ტი­ვა­ტო­ რი­აღარ­არ­სე­ბობს.­ახა­ლი,­რო­გორც­ ჩანს,­ჯერ­ვერ­გა­მო­იკ­ვე­თა.­ დღეს­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტე­ბის­წი­ნა­შე­ ფუნ­და­მენ­ტუ­რი­პრობ­ლე­მე­ბი­დგას,­ რაც­ხე­ლოვ­ნე­ბის­და­ნიშ­ნუ­ლე­ბას,­ სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­ში­ხე­ლო­ვა­ნის­როლს,­ ფუნ­ქ­ცი­ებ­სა­და­სხვა­ურ­თუ­ლეს­სა­ კითხებს­უკავ­შირ­დე­ბა,­რო­მელ­თა­გა­უ­ აზ­რებ­ლად­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­პრო­ცე­სი­ წარ­მო­უდ­გე­ნე­ლი­ა. გა­და­უ­ჭარ­ბებ­ლად­შე­იძ­ლე­ბა­ით­ქ­ვას,­ რომ­90­იანი­წლე­ბის­პა­უ­ზის­შემ­დეგ,­ ქარ­თუ­ლი­კი­ნო­კი­არ­აგ­რ­ძე­ლებს­ არ­სე­ბო­ბას,­არა­მედ­თა­ვი­დან­იწყებს,­ იბა­დე­ბა­და­ყვე­ლა,­ვინც­დღეს­ამ­სფე­ რო­ში­მუ­შა­ობს,­არის­პი­ო­ნე­რი.­რაც­ დი­დი­მემ­კ­ვიდ­რე­ო­ბის­უარ­ყო­ფას­არ­ ნიშ­ნავს.­თუმ­ცა,­გაც­ნო­ბი­ე­რე­ბა­იმი­სა,­ რომ­დღე­ვან­დელ­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ ტებს­თვი­სობ­რი­ვად­სხვა­კი­ნო­ში­უხ­დე­ ბათ­მუ­შა­ო­ბა­აუცი­ლე­ბე­ლი­ა.­ ბო­ლო­წლებ­ში­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­ ცენ­ტ­რის­საქ­მი­ა­ნო­ბის­გა­აქ­ტი­უ­რე­ბა,­ ქარ­თუ­ლი­ფილ­მე­ბის­წარ­მა­ტე­ბა­სა­ერ­ თა­შო­რი­სო­კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზე,­ახალ­ გაზ­რ­და­ქა­ლი­რე­ჟი­სო­რე­ბის­გა­მო­ჩე­ნა­ კი­ნო­წარ­მო­ე­ბის­პრო­ცეს­ში­ახა­ლი­ ეტა­პის­და­საწყის­ზე­მეტყ­ვე­ლებს.­

თუმ­ცა,­ეს­ტენ­დენ­ცია­არამ­ყა­რი­ა,­ რად­გან­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­სის­ტე­მუ­ რი­პრობ­ლე­მე­ბის­წი­ნა­შე­დგას­და­ სი­ტუ­ა­ცი­ის­ზე­და­პი­რუ­ლი­ანა­ლი­ზიც­ კი­საკ­მა­რი­სია­იმის­გა­სარ­კ­ვე­ვად,­თუ­ რამ­დე­ნად­შორს­ვართ­კი­ნო­წარ­მო­ე­ ბის­თა­ნა­მედ­რო­ვე­მო­დე­ლის­მშე­ნებ­ ლო­ბის­გან.­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ის­ჯაჭ­ვის­ ყო­ველ­რგოლ­ში:­სცე­ნა­რის­გან­ვი­ თა­რე­ბი­სა­და­და­ფი­ნან­სე­ბის,­ბაზ­რის­ კვლე­ვის,­წარ­მო­ე­ბის,­პოს­ტ­პო­დუქ­ცი­ის­ ან­დის­ტ­რი­ბუ­ცი­ის,­ფილ­მის­გა­ყიდ­ვი­სა­ და­ჩვე­ნე­ბის­კუთხით,­ფი­ნან­სურ­თან­ ერ­თად­თავს­იჩენს­კვა­ლი­ფი­ცი­უ­ რი­კად­რე­ბის,­ინ­ფ­რას­ტ­რუქ­ტუ­რის,­ სა­გა­და­სა­ხა­დო­პო­ლი­ტი­კი­სა­და­სხვა­ პრობ­ლე­მე­ბი.­ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­კი­ნო­სექ­ტო­რის­გან­ვი­ თა­რე­ბის­შე­მა­ფერ­ხე­ბე­ლი­ფაქ­ტო­რე­ბი­ ორ­პი­რო­ბით­ნა­წი­ლად:­მოთხოვ­ნას­ თან­და­მი­წო­დე­ბას­თან­და­კავ­ში­რე­ბულ­ პრობ­ლე­მე­ბად­შე­იძ­ლე­ბა­დავ­ყოთ.­მი­ წო­დე­ბის­კუთხით­ყვე­ლა­ზე­სე­რი­ო­ზულ­ სირ­თუ­ლეს­ფილ­მის­წარ­მო­ე­ბის­ორი­ ელე­მენ­ტი:­გან­ვი­თა­რე­ბა­და­პოს­ტ­პ­რო­ დუქ­ცია­წარ­მო­ად­გენს,­რა­საც­დის­ტ­რი­ ბუ­ცი­ა­სა­და­ჩვე­ნე­ბას­თან­და­კავ­ში­რე­ბუ­ ლი­პრობ­ლე­მე­ბი­ემა­ტე­ბა.­ სცე­ნა­რის­და­მთლი­ა­ნად­პრო­ექ­ტის­ გან­ვი­თა­რე­ბა­ში­ჩა­დე­ბუ­ლი­ინ­ვეს­ ტი­ცი­ი­სა­და­დრო­ის­სიმ­ცი­რე­კონ­კუ­ რენ­ტუ­ნა­რი­ა­ნი­პრო­დუქ­ტის­შექ­მ­ნის­ შე­მა­ფერ­ხე­ბე­ლი­მთა­ვა­რი­პი­რო­ბა­ა.­ ფილ­მე­ბის­უმ­რავ­ლე­სო­ბა­წარ­მო­ე­ბა­ში­ არა­საკ­მა­რი­სად­და­მუ­შა­ვე­ბუ­ლი­სცე­ ნა­რით­შე­დის,­რაც­თავს­გა­და­ღე­ბის­ დას­რუ­ლე­ბის­შემ­დეგ­იჩენს. პრო­ფე­სი­ო­ნალ­თა­კრი­ტი­კას­ბო­ლო­ პე­რი­ო­დის­პრო­დუქ­ცია­სწო­რედ­სუს­ ტი­დრა­მა­ტურ­გი­ის­და­პერ­სო­ნაჟ­თა­ გა­ნუ­ვი­თა­რე­ბე­ლი­ხა­სი­ა­თე­ბის­გა­მო­ იმ­სა­ხუ­რებს.­იგ­რ­ძ­ნო­ბა­ამ­ბის­თხრო­ბის­­ ­ტექ­ნი­კის­დე­ფი­ცი­ტი,­პრობ­ლე­მას­წარ­ მო­ად­გენს­რე­ჟი­სორს,­სცე­ნა­რის­ტ­სა­და­ პრო­დუ­სერს­შო­რის­რო­ლე­ბის­არას­


57

დრებსა და კამერებზე წო­რი­გა­ნა­წი­ლე­ბა.­ხში­რად­სა­მი­ვეს­ ფუნ­ქ­ცი­ას­ერ­თი­ადა­მი­ა­ნი­ას­რუ­ლებს,­ რაც­პრო­დუქ­ტის­ხა­რის­ხ­ზე­უარ­ყო­ფი­ თად­აისა­ხე­ბა.­ პოს­ტ­პ­რო­დუქ­ცი­ას­თან­და­კავ­ში­რე­ ბუ­ლი­პრობ­ლე­მე­ბი­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი­ა.­ მი­უ­ხე­და­ვად­იმი­სა,­რომ­რამ­დე­ნი­მე­ კომ­პა­ნია­დამ­კ­ვეთს­სთა­ვა­ზობს­ად­გილ­ ზე­მომ­სა­ხუ­რე­ბის­გა­წე­ვას,­შე­სა­ბა­მი­სი­ უნა­რე­ბის,­გა­მოც­დი­ლე­ბი­სა­და­ტექ­ნი­ კუ­რი­სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბის­სიმ­ცი­რის­გა­მო,­ პრო­დუ­სერ­თა­უმ­რავ­ლე­სო­ბა­ამ­ჯო­ბი­ ნებს­სერ­ვი­სი­ქვეყ­ნის­ფარ­გ­ლებს­გა­რეთ­ შე­ი­ძი­ნოს.­ამ­მი­ზე­ზით­ყო­ველ­წ­ლი­უ­რად­ ქარ­თუ­ლი­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რია­ათო­ბით­ ათას­დო­ლარს­კარ­გავს­და­ძი­რი­თა­ დად­აღ­მო­სავ­ლეთ­ევ­რო­პის­ქვეყ­ნე­ბის­ კი­ნო­წარ­მო­ე­ბა­ში­ახ­დენს­ინ­ვეს­ტი­რე­ბას.­­ სა­ვა­ლა­ლო­ვი­თა­რე­ბაა­დის­ტ­რი­ბუ­ ცი­ი­სა­და­ჩვე­ნე­ბის­კუთხით.­სა­ქარ­ თ­ვე­ლო­ში­სა­დის­ტ­რი­ბუ­ციო­ქსე­ლის­ მო­ნო­პო­ლია­არ­სე­ბობს,­რაც­ბა­ზარ­ზე­ კონ­კუ­რენ­ცი­ას­გა­მო­რიცხავს.­ქვე­ ყა­ნა­ში­თა­ნა­მედ­რო­ვე­სტან­დარ­ტის­ რამ­დე­ნი­მე­დარ­ბა­ზი­მუ­შა­ობს­და­ისიც­ ჰო­ლი­ვუ­დის­პრო­დუქ­ცი­ას­და­ახა­ლი­ ქარ­თუ­ლი­ფილ­მე­ბის­მხო­ლოდ­მცი­რე­ ნა­წილს­ეთ­მო­ბა.­რე­გი­ო­ნებ­ში­არ­სე­ბუ­ ლი­საბ­ჭო­თა­პე­რი­ო­დის­ინ­ფ­რას­ტ­რუქ­ ტუ­რა­გა­უ­მარ­თა­ვია­და­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ სტან­დარ­ტებს­ვერ­აკ­მა­ყო­ფი­ლებს.­არ­ არ­სე­ბობს­ციფ­რუ­ლი­დის­ტ­რი­ბუ­ცი­ის­ შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბი,­რაც­ბო­ლო­წლებ­ ში­ძა­ლი­ან­აქ­ტუ­ა­ლუ­რია­ევ­რო­პის­ბევრ­ ქვე­ყა­ნა­ში.­კი­ნოკ­ლა­სი­კი­სა­და­ახა­ლი­ სა­ავ­ტო­რო­ფილ­მე­ბის­ნახ­ვა­მხო­ლოდ­ ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზეა­შე­საძ­ლე­ბე­ლი.­ დის­ტ­რი­ბუ­ცი­ის­და­ჩვე­ნე­ბის­პრობ­ ლე­მებ­ზე­სა­უბ­რი­სას­შე­უძ­ლე­ბე­ლია­ გვერ­დი­ავუ­ა­როთ­მუ­ნი­ცი­პა­ლუ­რი­ კი­ნო­თე­ატ­რე­ბის­სის­ტე­მას.­ბევ­რი­ სპე­ცი­ა­ლის­ტი­მი­იჩ­ნევს,­რომ­ევ­რო­პუ­ ლი­გა­მოც­დი­ლე­ბის­მსგავ­სად,­კერ­ძო­ გამ­ქი­რა­ვე­ბელ­თა­კო­მერ­ცი­უ­ლი­ინ­ ტე­რე­სის­და­მა­ბა­ლან­სე­ბე­ლი­სა­ქარ­თ­

ვე­ლო­ში­სწო­რედ­რე­გი­ო­ნუ­ლი­კი­ნოს­ გან­ვი­თა­რე­ბა­შე­იძ­ლე­ბა­გახ­დეს.­ არა­სა­მე­წარ­მეო­ტი­პის­კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი,­ რომ­ლე­ბიც­ძი­რი­თა­დად­ად­გი­ლობ­ რი­ვი­მუ­ნი­ცი­პა­ლი­ტე­ტე­ბი­სა­და­სხვა­ გა­რე­ძა­ლე­ბის­თა­ნად­გო­მით­ფუნ­ქ­ცი­ ო­ნი­რებს,­რო­გორც­წე­სი,­სა­ავ­ტო­რო,­ მცი­რე­ბი­უ­ჯე­ტი­ა­ნი­კი­ნოს­და­კი­ნოკ­ლა­ სი­კის­პო­პუ­ლა­რი­ზა­ცი­ას­ემ­სა­ხუ­რე­ბა.­ დის­ტ­რი­ბუ­ცი­ი­სა­და­ჩვე­ნე­ბის­გა­ უ­მარ­თა­ვი­ქსე­ლი­გა­ნა­პი­რო­ბებს­ გა­ყიდ­ვე­ბის­ად­გი­ლობ­რი­ვი­აგენ­ტე­ბის­ არარ­სე­ბო­ბას,­რაც­მნიშ­ვ­ნე­ლოვ­ნად­ აფერ­ხებს­ქარ­თუ­ლი­პრო­დუქ­ცი­ის­პო­ პუ­ლა­რი­ზა­ცი­ას­რო­გორც­ად­გი­ლობ­ რივ,­ისე­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­დო­ნე­ზე.­ ში­და­ბაზ­რის­არარ­სე­ბო­ბა,­კი­ნო­თე­ატ­ რებ­ში­ფილ­მის­ჩვე­ნე­ბით­შე­მო­სავ­ლის­ მი­ღე­ბის­შე­უძ­ლებ­ლო­ბა,­მნიშ­ვ­ნე­ლოვ­ ნად­ამ­ცი­რებს­მოთხოვ­ნას­ქარ­თულ­ კი­ნოპ­რო­დუქ­ცი­ა­ზე.­წარ­მო­ე­ბა­თით­ქ­მის­ მთლი­ა­ნად­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­მოთხოვ­ ნა­ზეა­ორი­ენ­ტი­რე­ბუ­ლი.­თუმ­ცა,­სა­ ერ­თა­შო­რი­სო­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ის­მი­ერ­ ქარ­თულ­კი­ნო­ში­მსხვილ­ინ­ვეს­ტი­რე­ბას­ არა­ერ­თი­პრობ­ლე­მა­აფერ­ხებს.­ სა­ერ­თა­შო­რი­სო­თა­ნამ­შ­რომ­ლო­ბის­ კონ­ტექ­ს­ტ­ში­ყვე­ლა­ზე­სა­ყუ­რადღე­ბო­ ად­გი­ლობ­რი­ვი­სა­კა­ნონ­მ­დებ­ლო­ბა­ზა­ და­სა­გა­და­სა­ხა­დო­სის­ტე­მა­ა.­მრა­ვა­ლი­ წე­ლია­მსხვი­ლი­უცხო­უ­რი­კომ­პა­ნი­ე­ბის­ მი­ზიდ­ვის­მსურ­ვე­ლი­ქვეყ­ნე­ბი­ერ­თ­მა­ ნეთს­ფის­კა­ლუ­რი­შე­ღა­ვა­თე­ბის­და­წე­ სე­ბა­ში­ეჯიბ­რე­ბი­ან.­მალ­ტა,­ხორ­ვა­ტი­ა,­ რუ­მი­ნე­თი,­უნ­გ­რე­თი­–­ამ­ქვეყ­ნებ­ში­სა­ ერ­თა­შო­რი­სო­კი­ნო­კომ­პა­ნი­ე­ბის­თ­ვის­ შე­თა­ვა­ზე­ბუ­ლი­შე­ღა­ვა­თი­ა­ნი­სა­გა­და­ სა­ხა­დო­სის­ტე­მა­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­ინ­ დუს­ტ­რი­ის­მხარ­დამ­ჭერ­მე­ქა­ნიზ­მ­თან­ ერ­თად­ეკო­ნო­მი­კუ­რი­გან­ვი­თა­რე­ბის­ სტრა­ტე­გი­ის­ნა­წი­ლი­გახ­და.­სხვა­დას­ ხ­ვა­ქვე­ყა­ნა­ში­წარ­მა­ტე­ბით­მუ­შა­ობს­ ნაღ­დი­ფუ­ლის­უკან­დაბ­რუ­ნე­ბა,­ სა­გა­და­სა­ხა­დო­კრე­დი­ტის­ვა­უ­ჩე­რის­ გა­ცე­მა­და­სხვა­ტი­პის­შე­ღა­ვა­თე­ბი,­

რაც­უცხო­ე­ლი­პრო­დ­უ­სე­რე­ბის­მი­ერ­ გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბის­მი­ღე­ბის­პრო­ცეს­ში­ არა­ნაკ­ლებ­მნიშ­ვ­ნე­ლოვ­ნი­ა,­ვიდ­რე­ მრა­ვალ­ფე­რო­ვა­ნი­პე­ი­ზა­ჟი.­­­ ად­გი­ლობ­რი­ვი­კა­ნონ­მ­დებ­ლო­ბა­კი­ გარ­კ­ვე­უ­ლი­თვალ­საზ­რი­სით­კი­ნო­ინ­ დუს­ტ­რი­ის­შე­მა­ფერ­ხე­ბელ­ელე­მენ­ ტებ­საც­მო­ი­ცავს.­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნო­ ცენ­ტ­რის­მი­ერ­სუბ­სი­დი­რე­ბუ­ლი­და­ რო­გორც­არა­მა­ტე­რი­ა­ლუ­რი­აქ­ტი­ვი­ პრო­დ­უ­სე­რის­სა­კუთ­რე­ბა­ში­გა­და­ცე­მუ­ ლი­ფილ­მის­მო­გე­ბა­სტან­დარ­ტუ­ლად,­ სა­შე­მო­სავ­ლო­და­ქო­ნე­ბის­გა­და­სა­ხა­ დე­ბით­იბეგ­რე­ბა.­ხო­ლო­ქველ­მოქ­მე­ დე­ბის­შე­სა­ხებ­შე­სა­ბა­მი­სი­კა­ნონ­მდ ­ ებ­ ლო­ბის­არარ­სე­ბო­ბა­კერ­ძო­სექ­ტორს­ კი­ნო­წარ­მო­ე­ბა­ში­ინ­ვეს­ტი­რე­ბის­ მო­ტი­ვა­ცი­ას­უკარ­გავს.­ კი­ნო­სექ­ტორ­ში­და­საქ­მე­ბუ­ლი­ადა­მი­ა­ ნე­ბის­უნა­რე­ბი­სა­და­შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბის­ კვლე­ვა­ცხად­ყოფს,­რომ­ინ­დუს­ტ­რი­ის­ ერ­თ­ ერთ­სა­ჭი­რო­ე­ბას­დღეს­გა­ნათ­ლე­ ბის­სის­ტე­მის­რე­ფორ­მა­და­მოქ­მე­დი­ კად­რე­ბის­გა­დამ­ზა­დე­ბა­წარ­მო­ად­გენს.­ კვა­ლი­ფი­ცი­უ­რო­ბის­პრობ­ლე­მა­მხო­ ლოდ­ტექ­ნი­კურ­პერ­სო­ნალს­არ­ეხე­ბა­ (განსაკუთრებით­პოს­ტ­პ­რო­დუქ­ცი­ის­და­ ხმის­რე­ჟი­სუ­რის­სპე­ცი­ა­ლის­ტებს),­პრო­ ფე­სი­ო­ნა­ლიზ­მის­ნაკ­ლე­ბო­ბაა­მა­ღა­ლი­ რგო­ლის­მე­ნეჯ­მენ­ტ­ში,­რაც,­ბუ­ნებ­ რი­ვი­ა,­ხელს­უშ­ლის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ თა­ნამ­შ­რომ­ლო­ბის­გან­ვი­თა­რე­ბას.­ სის­ტე­მუ­რი­პრობ­ლე­მე­ბის­მი­უ­ხე­ და­ვად,­ბო­ლო­წლე­ბის­ქარ­თულ­მა­ კი­ნოპ­რო­დუქ­ცი­ამ­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზე­ათე­უ­ლო­ბით­ჯილ­დო­ მო­ი­პო­ვა.­ეს­წარ­მა­ტე­ბა­იმედს­იძ­ლე­ ვა,­რომ­ქვე­ყა­ნა­ში­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ მხარ­და­ჭე­რის­პო­ლი­ტი­კუ­რი­ნე­ბა­ გაჩ­ნ­დე­ბა,­რაც­პირ­ველ­რიგ­ში­და­ფი­ ნან­სე­ბის­გაზ­რ­დას,­სა­კა­ნონ­მ­დებ­ლო­ ცვლი­ლე­ბებ­სა­და­გა­ნათ­ლე­ბის­სის­ტე­ მის­რე­ფორ­მას­უნ­და­შე­ე­ხოს.­ >> მაგდა ანიკაშვილი


58


59

fil me bi, rom lebic ar

Seq m ni la sa qarTve loSi


60

თანამედროვე­მსოფ­ლი­ოს­მა­ჯის­ცე­ მის­არა­ერ­თ­გ­ვა­როვ­ნე­ბა­ყო­ველ­თ­ვის­ ახალ­შე­ფა­სე­ბას­თხო­უ­ლობს.­კულ­ტუ­ რუ­ლი­პო­ტენ­ცი­ა­მუდ­მივ­გა­და­სინ­ჯ­ვას­ სა­ჭი­რო­ებს.­ქარ­თუ­ლი­სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­ ცნო­ბი­ე­რე­ბა­ში­ძალ­ზე­ად­ვი­ლად­ხდე­ბა­ ნე­ბის­მი­ე­რი­სი­ახ­ლის­დამ­კ­ვიდ­რე­ბა.­ თუმ­ცა,­რო­დე­საც­ამით­თავს­ვი­წო­ნებთ,­ ვი­ვიწყებთ­სი­ახ­ლის­არ­სის­გა­მორ­კ­ ვე­ვის­აუცი­ლებ­ლო­ბას.­მა­გა­ლი­თად,­ ადა­მი­ა­ნის­თა­ვი­სუფ­ლე­ბის­მა­რა­დი­უ­ლი­ თე­მა,­კა­ცობ­რი­ო­ბამ­მჭიდ­როდ­და­უ­კავ­ ში­რა­პი­როვ­ნუ­ლი­ღირ­სე­ბის,­ში­ნა­გა­ნი­ და­მო­უ­კი­დებ­ლო­ბის,­თვით­მ­ყო­ფა­ დო­ბის­იდე­ას­(ასევე­მა­რა­დი­ულს).­ თუ­დე­ტა­ლუ­რად­და­ვინ­ტე­რეს­დე­ბით­ ქარ­თუ­ლი­სი­ნამ­დ­ვი­ლის­ამ­ნიშ­ნით,­ მივ­ხ­ვ­დე­ბით,­რომ­თა­ვი­სუფ­ლე­ბა­ზე­ ფიქ­რი­სას­და,­რაც­მთა­ვა­რი­ა,­გან­ს­ჯი­ სას,­იშ­ვი­ა­თად­თუ­გა­მო­იკ­ვე­თე­ბა­პი­ როვ­ნუ­ლი­და­მო­უ­კი­დებ­ლო­ბის­მო­ტი­ვი.­ სხვა­თა­შო­რის,­არ­ჩე­ვა­ნის­თა­ვი­სუფ­ ლე­ბა­არ­გახ­ლავთ­„ერთნიშნა’’­ცნე­ბა.­ ის­ადა­მი­ა­ნის­ცხოვ­რე­ბის­ყვე­ლა­ზე­ ინ­ტი­მუ­რი­დე­ტა­ლე­ბის­სა­ზო­გა­დო­ე­ბი­სა­ გან­გა­მიჯ­ვ­ნით­იწყე­ბა­და­კულ­ტუ­რუ­ლი,­ მა­ტე­რი­ა­ლუ­რი­ინ­ტე­რე­სე­ბის­სრუ­ლი­სუ­ ვე­რე­ნი­ტე­ტის­უფ­ლე­ბით­სარ­გებ­ლობს.­ კარ­გად­და­ვაკ­ვირ­დეთ:­ქარ­თუ­ლი­ სა­ზო­გა­დო­ე­ბა,­თა­ვი­სი­ჯგუ­ფუ­რი­არ­სე­ ბო­ბის­ინ­ტე­რე­სებს­დი­დი­აქ­ტი­ვო­ბით­ იცავს,­თუმ­ცა,­არა­ვი­თარ­სურ­ვილს­არ­ ამ­ჟ­ღავ­ნებს,­იაზ­როვ­ნოს­პი­როვ­ნე­ბის­

მოთხოვ­ნა­თა­მას­შ­ტა­ბებ­ში.­არ­ვგუ­ლის­ ხ­მობთ­იმ­პრო­ექ­ტებს,­რაც­ნა­თე­ლი­ მა­გა­ლი­თია­იმი­სა,­თუ­რო­გორ­ხდე­ბა­ ჩვენს­სი­ნამ­დ­ვი­ლე­ში­რე­ა­ლუ­რად­არ­ სე­ბუ­ლი­პრობ­ლე­მე­ბის­გა­უ­ფა­სუ­რე­ბა.­ ძა­ლა­დო­ბა,­აგ­რე­სი­ა,­სხვი­სი­ინ­ტი­მუ­რი­ პრობ­ლე­მე­ბის­ერ­თი­და­იგი­ვე­სპექ­ტ­ რით,­ერ­თ­ნა­ი­რი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბით­ გან­ხილ­ვა,­რაც­სამ­წუ­ხა­როდ­ჩვე­უ­ლი­ მოვ­ლე­ნაა­და­არც­და­სავ­ლურ­სა­ჯა­რო­ ო­ბას­ჰგავს­უშუ­ა­ლო­ინ­ტო­ნა­ცი­ე­ბით. ილუ­ზია­და­სი­ნამ­დ­ვი­ლე­სხვად­ს­ხ­ ვა­ნა­ი­რად­ვი­თარ­დე­ბო­და­სა­ქარ­თ­ვე­ ლო­ში.­XX­ს.­90­ან­წლებ­ში­არ­სე­ბულ­მა­ მოვ­ლე­ნებ­მა­ცხად­ჰ­ყო,­რომ­იწყე­ბო­და­ კრი­ზი­სი,­რო­მე­ლიც­არა­მხო­ლოდ­ წარ­მო­ე­ბას,­არა­მედ­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ უ­ლი­აზ­რის­მრა­ვალ­ფე­როვ­ნე­ბა­საც­ საფ­რ­თხის­ქვეშ­აყე­ნებ­და.­გა­სა­გე­ბია­ ის­სიმ­ძი­მე,­რო­მე­ლიც­ამ­პე­რი­ო­დის­ თე­მა­ტურ­არ­ჩე­ვანს­ახა­სი­ა­თებს.­კი­დევ­ უფ­რო­გა­სა­გე­ბი­ა,­ყო­ვე­ლი­ვე­ამის­შე­დე­ გი,­პრე­ტენ­ზი­ე­ბი­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­უ­ლი­ პრო­ფე­სი­ო­ნა­ლიზ­მი­სად­მი­და­მრა­ვა­ ლი­სხვა­მი­ზეზ­­­შე­დე­გობ­რი­ვი­მოვ­ლე­ ნა,­რაც­ხელს­უწყობ­და­ინე­ტე­რეს­თა­ გა­და­ნაც­ვ­ლე­ბას,­სურ­ვილს,­შეძ­ლე­ბის­ დაგ­ვა­რად­ასა­ხუ­ლი­ყო­სი­ნამ­დ­ვი­ლე­ შე­და­რე­ბით­ხელ­საყ­რელ­პი­რო­ბებ­ში.­ თუმ­ცა,­ეს­არ­ნიშ­ნავს­იმას,­რომ­სა­ქარ­ თ­ვე­ლო­დან­ემიგ­რი­რე­ბულ­რე­ჟი­სორ­ თა­რიცხ­ვი­ამ­პე­რი­ოდ­ში­და­2000­ან­ წლებ­ში­ძალ­ზე­დი­დი­ა.­

წლე­ბის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­დაგ­რო­ვი­ ლი­თე­მე­ბი­და­მო­ტი­ვე­ბი­ცალ­მ­ხ­რი­ვად­ არას­დ­როს­არ­ვი­თარ­დე­ბა­–­ქარ­თუ­ლი­ კი­ნოც­ამის­მა­გა­ლი­თი­ა.­რაც­არ­უნ­და­ ბევ­რი­ვი­ლა­პა­რა­კოთ­ნარ­კო­მა­ნი­ი­სა­და­ დამ­ნა­შა­ვე­ო­ბის­თე­მა­ზე,­თუ­ის­აქ­ტუ­ა­ლუ­ რია­რო­მე­ლი­მე­ის­ტო­რი­ულ­მო­ნაკ­ვეთ­ ში,­ესე­იგი­ამის­წი­ნა­პი­რო­ბაც­არ­სე­ბობს.­ ისე­ვე,­რო­გორც­ნე­ბის­მი­ე­რი­ქვეყ­ნის­ დეკ­ლა­რი­რე­ბულ­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ში.­ამ­ ვრცელ­სპექ­ტ­რ­ში­არ­მო­ვი­აზ­რებთ­ეტა­ პებს,­რო­დე­საც­კი­ნო­ში­ესა­თუ­ის­თა­ო­ბა­ სა­კუ­თა­რი­სათ­ქ­მე­ლის­მე­ტა­ფო­რულ,­ ადეკ­ვა­ტურ­შე­სატყ­ვისს­პო­უ­ლობ­და.­ სი­ნამ­დ­ვი­ლი­სად­მი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბის­ ერ­თი,­კონ­კ­რე­ტუ­ლი­ას­პექ­ტი­გვა­ინ­ტე­ რე­სებს:­რო­დის­მოხ­დე­ბა­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ ქარ­თ­ვე­ლი­ადა­მი­ა­ნის­ცნო­ბი­ე­რე­ბა­ში,­ შე­დე­გად­კი­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ში­(ხოლო­ შემ­დეგ,­მე­დი­ა­შიც),­პი­როვ­ნე­ბის­თა­ვი­ სუფ­ლე­ბის­ძი­რე­უ­ლი­გა­აზ­რე­ბა.­ალ­ბათ,­ სა­კითხის­ამ­გ­ვა­რი­ფორ­მუ­ლი­რე­ბა­ კა­ტე­გო­რი­უ­ლად­ჟღერს,­მაგ­რამ­თა­ ნა­მედ­რო­ვე­ქარ­თუ­ლი­„საჯაროობა“­ იმ­სა­ხუ­რებს­მის­თ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი­ სნო­ბიზ­მი­სა­და­პრი­მი­ტი­ვიზ­მის­სა­ფუძ­ვ­ ლი­ან­კრი­ტი­კას. მრა­ვა­ლი­ინ­ფორ­მა­ცი­უ­ლი­თუ­ინ­ტუ­ი­ ცი­უ­რი­გა­მოც­დი­ლე­ბის­მი­უ­ხე­და­ვად,­ჩვე­ ნი­თა­ნა­მე­მა­მუ­ლე,­თა­ვი­სუფ­ლე­ბის­არ­ სის­გა­საც­ნო­ბი­ე­რებ­ლად­არა­სა­კუ­თარ­ თავს,­არა­მედ­სა­ზო­გა­დო­ებ­რივ­სივ­რ­ცეს­ მი­მარ­თავს.­თან­იმ­გ­ვა­რად,­რომ­არც­


61

კი­აღ­ვი­ძებს­სა­კუ­თარ­თავ­ში­ბუ­ნებ­რი­ვი­ პრო­ტეს­ტის­იმ­პულსს,­არ­ცდი­ლობს,­ გა­მიჯ­ნოს­პი­როვ­ნუ­ლი,­ვთქვათ,­სრუ­ლი­ ად­ინ­ტი­მუ­რი­ინ­ტე­რე­სი­იმი­სა­გან,­რა­საც­ მას­გვერ­დით­მდგო­მი­სთა­ვა­ზობს.­ იგი­ვე­ტენ­დენ­ცია­აირეკ­ლე­ბა­ტე­ლე­ და­კი­ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბა­შიც.­აღ­ნიშ­ნუ­ლი­ პრობ­ლე­მა­არ­გახ­ლავთ­ერ­თა­დერ­თი,­ თუმ­ცა­არა­ნაკ­ლებ­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა,­ ვიდ­რე­ხე­ლოვ­ნე­ბის­სა­ყო­ველ­თა­ოდ­ ყბა­და­ღე­ბუ­ლი­ფი­ნან­სუ­რი­არას­ტა­ბი­ლუ­ რო­ბა.­დღე­ვან­დელ­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში,­ შე­მოქ­მე­დი­ცდი­ლობს­ყვე­ლა­ფე­რი,­ რაც­მის­თ­ვის­სა­ინ­ტე­რე­სო­გმირს­ეხე­ბა,­ მრა­ვალ­პ­ლას­ტი­ა­ნო­ბის­მიზ­ნით,­ნი­ჰი­ ლიზ­მის­ზო­გად­ინერ­ცი­ას­და­უ­მორ­ჩი­ ლოს.­ხში­რად­არც­უფიქ­რ­დე­ბა­გმი­რის­ პი­როვ­ნუ­ლი­ნი­შან­­­თ­ვი­სე­ბე­ბის­წაშ­ლის­ მი­ზე­ზებს.­რა­არის­ეს,­თუ­არა­სა­კუ­თარ­ თავ­ში­მი­ძი­ნე­ბუ­ლი­და­მო­უ­კი­დებ­ლო­ბის­ რე­სურ­სის­ანა­რეკ­ლი? თით­ქოს­უჩ­ვე­უ­ლოდ­ჟღერს,­მაგ­რამ­ ინ­დი­ვი­დის­მი­ერ­სა­კუ­თა­რი­თა­ვის­ძი­ ე­ბა­(კვლავ­მა­რა­დი­უ­ლი­პრობ­ლე­მა),­ გან­სა­კუთ­რე­ბით­არა­ერ­თ­გ­ვა­როვ­ნად­ და­ამა­ვე­დროს,­სა­ზო­გა­დო­ე­ბას­თან­ კონ­ფ­ლიქ­ტის­სრუ­ლი­გა­აზ­რე­ბით,­ იგ­რ­ძ­ნო­ბა­იმ­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტ­თა­ ფილ­მებ­ში,­ვინც­აღარ­ცხოვ­რობს­სა­ ქარ­თ­ვე­ლო­ში,­მაგ­რამ­აქ­ცხოვ­რე­ბის­ პე­რი­ოდ­ში­კარ­გად­გა­ეც­ნო­ამ­სი­ნამ­დ­ ვი­ლეს­და­არც­ამ­ჟა­მად­გრძნობს­მას­ სხვა­ზე­ნაკ­ლე­ბად.­გე­ლა­და­თე­მურ­

ბაბ­ლუ­ა­ნე­ბი,­ალე­კო­ცა­ბა­ძე,­დი­ტო­ ცინ­ცა­ძე­–­ყო­ვე­ლი­მათ­გა­ნი­სხვა­დას­ხ­ვა­ კონ­ცეპ­ტუ­ა­ლურ,­სახ­ვით­­­ფორ­მი­სე­ ულ­­­კი­ნო­ნა­წარ­მო­ებს­ქმნის.­ჩვენ­თ­ვის­ სა­ინ­ტე­რე­სო­თე­მას­თან­კავ­შირ­ში­კი,­ აშ­კა­რად­და­ვი­ნა­ხავთ­გმი­რი­სა­და­პი­ როვ­ნუ­ლი­და­მო­უ­კი­დებ­ლო­ბის­ხედ­ვის­ მკვეთ­რად­გა­მო­ხა­ტულ­პო­ზი­ცი­ას,­სურ­ ვილს­–­გმი­რის­ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლიზ­მი­დან­ გა­მომ­დი­ნა­რე,­და­იწყოს­მა­ყუ­რე­ბელ­მა­ სა­ზო­გა­დო­ებ­რივ­­­სო­ცი­ა­ლუ­რი­პრობ­ ლე­მე­ბის­გა­აზ­რე­ბა­და­არა­პი­რი­ქით.­ სწო­რედ­გმი­რი,­ადა­მი­ა­ნი­გახ­დეს­ მა­ძი­ე­ბე­ლი,­სა­კუ­თა­რი­სურ­ვი­ლე­ბის­ „საპატიო­დამ­ც­ვე­ლი’’­და­არა­პი­რი­ქით.­ თა­ვად­გმირ­მა­გა­დაწყ­ვი­ტოს,­ემ­სა­ხუ­ როს­სა­ზო­გა­დო­ე­ბას,­თუ­არა.­ხსე­ნე­ ბულ­რე­ჟი­სორ­თა­ბო­ლოდ­რო­ინ­დელ­ ნა­მუ­შევ­რებ­ში:­„მემკვიდრეობა“­(თემურ­ და­გე­ლა­ბაბ­ლუ­ა­ნე­ბი),­„13“­(გელა­ ბაბ­ლუ­ა­ნის­სა­რე­ჟი­სო­რო­დე­ბი­უ­ტი),­ „დაპირება“­(დიტო­ცინ­ცა­ძე),­„რუსული­ სამ­კუთხე­დი“­(ალეკო­ცა­ბა­ძე),­არა­მხო­ ლოდ­გმი­რის,­არა­მედ­იმ­სამ­ყა­როს­ სრუ­ლი­ად­და­მო­უ­კი­დე­ბელ­გა­აზ­რე­ბას­ ვაწყ­დე­ბით,­სა­დაც­ადა­მი­ა­ნებ­მა,­სა­ზო­ გა­დო­ებ­რივ­აზრს­ისევ­და­ისევ­უნ­და­ გა­მო­უცხა­დონ­პრო­ტეს­ტი. რა­ტომ­იც­ვ­ლე­ბა­სწრა­ფად­და­ეფექ­ ტუ­რად,­პო­ზი­ტი­უ­რი­მი­მარ­თუ­ლე­ბით,­ ადა­მი­ა­ნის­მი­ერ­სა­კუ­თა­რი­უფ­ლე­ბე­ბის­ აღ­ქ­მის­კუთხე­იმ­შემ­თხ­ვე­ვა­ში,­რო­დე­ საც­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტი­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბულ­

სა­მოქ­მე­დო­სივ­რ­ცეს­ეხე­ბა,­თუნ­დაც­ეს­ შე­ხე­ბა­პე­რი­ო­დულ­ხა­სი­ათს­ატა­რებ­დეს? თუ­ზე­და­პი­რულ­ანა­ლიზს­მო­ვახ­დენთ,­ ერ­თ­ ერთ­მი­ზე­ზად­შე­იძ­ლე­ბა­ქარ­თუ­ ლი­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ხე­ლოვ­ნე­ბი­სათ­ვის­ და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი­თე­მა­ტუ­რი­ინ­ფან­ ტი­ლიზ­მი­და­სა­ხელ­დეს,­და­მო­უ­კი­დებ­ ლად­იმი­სა­გან,­რამ­დე­ნად­აქ­ტი­უ­რია­ამ­ მხრივ­სივ­რ­ცე,­რო­მე­ლიც­შე­მოქ­მედ­მა­ კონ­კ­რე­ტულ­დრო­ით­მო­ნაკ­ვეთ­ში­ აირ­ჩია­(ან­იძუ­ლე­ბუ­ლი­გახ­და­აერ­ჩი­ა).­ ეს­ერ­თ­გ­ვარ­გუ­ლუბ­რ­ყ­ვი­ლო,­მო­ზარ­ დი­სათ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბელ­თა­ვი­ სე­ბუ­რე­ბა­საც­წა­ა­გავს.­იგი­ბო­ლომ­დე­ თა­ვი­სუფ­ლ­დე­ბა­„მოთვალთვალის“­ კომ­პ­ლექ­სი­სა­გან­მხო­ლოდ­იმ­დროს,­ რო­დე­საც­დარ­წ­მუ­ნე­ბუ­ლი­ა,­რომ­გარ­ კ­ვე­უ­ლი­დრო­ის­მან­ძილ­ზე,­სა­კუ­თარ­ სურ­ვი­ლებ­საა­მინ­დო­ბი­ლი. სრუ­ლი­ად­ახალ­გაზ­რ­და­კი­ნე­მა­ტოგ­ რა­ფის­ტის,­გე­ლა­ბაბ­ლუ­ა­ნის­სა­დე­ბი­ უ­ტო­ფილ­მი­„13“,­შორ­საა­და­სავ­ლუ­რი­ ფსევ­დო­სი­ნამ­დ­ვი­ლის­იმ­ნიშ­ნე­ბი­სა­გან,­ რო­მელ­თაც­სამ­წუ­ხა­როდ,­ასე­ხში­რად­ ვხვდე­ბით­სას­წავ­ლო­­სა­დე­ბი­უ­ტო­ფილ­ მებ­ში­(არა­მხო­ლოდ­ქარ­თულ­ში). ­ახალ­გაზ­რ­და­გმი­რი,­ნა­ხევ­რად­მის­ ტი­კურ­სამ­ყა­რო­ში,­ას­კე­ტუ­რი,­ბა­ნა­ლუ­ რი­და­არა­კომ­ფორ­ტუ­ლი­ყო­ფი­დან­ ხვდე­ბა.­სა­მუ­შა­ოდ­მი­სუ­ლი,­ერ­თ­ ერ­თი­ სახ­ლ­ში­სხვენ­ზე­გა­და­ი­ნაც­ვ­ლებს­და­ ფა­ტა­ლურ­­­მის­ტი­კუ­რი­თა­მა­შის­წე­სებ­საც­ ეც­ნო­ბა.­თუმ­ცა,­მთა­ვა­რი­დრა­მა­ტუ­


62


63

adamiani am tragikuli niSniT ibadeba da kvdeba... amaSi gansakuTrebuli araferia


64

ლი­ფაქ­ტო­რი­ის­გახ­ლავთ,­რომ­არა­ მხო­ლოდ­ეც­ნო­ბა,­არა­მედ­მის­წრე­ შიც­ჩა­ებ­მე­ბა.­სიკ­ვ­დილ­თან­და­ყო­ფის­ მო­მაკ­ვ­დი­ნე­ბელ­ერ­თ­ფე­როვ­ნე­ბას­ თან­თა­მაშ­ში,­ფსი­ქო­ე­მო­ცი­უ­რი­ჯაჭ­ვის­ ლო­გი­კით­გვით­რევს.­ფა­ტა­ლიზ­მი­ ხე­ლოვ­ნე­ბის­თ­ვის­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­და­ მუდ­მი­ვად­ცვა­ლე­ბა­დი­თე­მა­ა,­მაგ­რამ­ ძა­ლი­ან­რთუ­ლია­ამ­თე­მის­ირ­გ­ვ­ლივ­ შე­სა­ბა­მი­სი­სამ­ყა­როს,­მცი­რე­მო­დე­ლის­ შექ­მ­ნა.­გე­ლა­ბაბ­ლუ­ა­ნის­გმი­რე­ბი­კი­ ერ­თი­შე­ხედ­ვით­ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი­ადა­მი­ა­ ნე­ბი,­თით­ქოს­ცხოვ­რე­ბი­სა­გან­გან­ყე­ნე­ ბულ­გა­რე­მოს­ირ­ჩე­ვენ­და­ბე­დის­წე­რას,­ რო­გორც­რე­ა­ლუ­რად­არ­სე­ბულ­გმირს,­ ისე­ეპა­ექ­რე­ბი­ან.­მ.­ლერ­მონ­ტო­ვის,­ შ.­ცვა­ი­გის,­ა.­კა­მი­უს­და­უამ­რა­ვი­სხვა­ მწერ­ლის­მო­ტი­ვებ­ში­ჟღერ­და­ფა­ტა­ ლიზ­მი,­რო­გორც­ძა­ლა,­რო­გორც­ვნე­ბა,­ რო­მელ­მაც­კა­ცობ­რი­ო­ბას­მრა­ვალ­გ­ზის­ უჩ­ვე­ნა­სა­კუ­თა­რი­თა­ვი­სარ­კე­ში.­კი­ნე­მა­ ტოგ­რაფ­შიც,­ფერ­წე­რა­სა­და­თე­ატ­რ­შიც,­ არა­ერ­თ­გ­ზის­გან­მე­ო­რე­ბუ­ლა­იგი­ვე­ თე­მა.­მაგ­რამ,­არას­დ­როს­არ­კარ­გავს­ აქ­ტუ­ა­ლო­ბას­და­არ­ხდე­ბა­მო­სა­ბეზ­რე­ ბე­ლი­მი­სი­სხვა­დას­ხ­ვა­ვა­რი­ა­ცი­ა. ­გ.­ბაბ­ლუ­ა­ნის­პი­რო­ბი­თი­სამ­ყა­რო­ ამა­ვე­დროს­რე­ა­ლუ­რად­ხელ­შე­სა­ხე­ ბი­ა:­ხელ­მო­ცა­რუ­ლი­გმი­რე­ბი,­და­ძა­ბუ­ ლი­და­სა­ხი­ფა­თო­რიტ­მი­ცხოვ­რე­ბის,­ არ­სე­ბო­ბის­თ­ვის­ბრძო­ლა­პირ­და­პი­რი­ და­გა­და­ტა­ნი­თი­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბით,­ყო­ვე­ ლი­ვე­ეს­იმ­დე­ნად­ძუნ­წად­გა­მო­ი­ყუ­რე­ბა­ მხატ­ვ­რუ­ლი­ეფექ­ტე­ბის­თვალ­საზ­რი­ სით,­რომ­რთუ­ლია­და­ი­ჯე­რო,­სა­ი­დან­ იქ­მნ ­ ე­ბა­ის­და­უ­მორ­ჩი­ლე­ბე­ლი­რიტ­მი,­ რო­მე­ლიც­ახალ­გაზ­რ­და­რე­ჟი­სო­რის­ ნა­მუ­შე­ვარს­ახა­სი­ა­თებს.­ეს­მცი­რე­ბი­უ­ ჯე­ტი­ა­ნი­ფილ­მის­ერ­თ­ ერ­თი­მა­გა­ლი­ თი­ა,­რო­მე­ლიც­ყო­ველ­გ­ვარ­გა­რეგ­ნულ­ მას­ტი­მუ­ლი­რე­ბელ­გა­ფორ­მე­ბა­საა­ მოკ­ლე­ბუ­ლი:­არც­დევ­ნა­წა­რი­მარ­თე­ ბა­დიმ­ნა­მი­კუ­რი­მონ­ტა­ჟის­მეშ­ვე­ო­ბით­ და­არც­მო­უ­ლოდ­ნე­ლო­ბის­შე­მო­თა­ ვა­ზე­ბა­ხდე­ბა­წვრილ­მა­ნებ­ში.­მაგ­რამ­ მო­უ­ლოდ­ნე­ლია­თა­ვად­ის­რე­ა­ლიზ­მი,­ რო­მელ­საც­და­უ­ჯე­რებ­ლად­დრა­მა­ტუ­ ლი­გა­რე­მო­ატა­რებს­სა­კუ­თარ­თავ­ში. ­რო­გორც­ხში­რად­ხდე­ბა­სა­დე­ბი­უ­ტო­ და­მცი­რე­ბი­უ­ჯე­ტი­ან­ფილ­მებ­ში,­ამ­ჯე­ რა­დაც,­მთა­ვარ­როლს­არაპ­რო­ფე­სი­

ო­ნა­ლი­მსა­ხი­ო­ბი­(გიორგი­ბაბ­ლუ­ა­ნი)­ ას­რუ­ლებს.­შემ­ს­რუ­ლებ­ლის­ფუნ­ქ­ცი­ა,­ მო­ცე­მულ­თე­მა­ზე­იმ­პ­რო­ვი­ზა­ცი­ა,­მო­ გეხ­სე­ნე­ბათ,­სწო­რედ­პრო­ფე­სი­ო­ნა­ლი­ კი­ნომ­სა­ხი­ო­ბის­მთა­ვარ­უნარ­­­ჩ­ვე­ვებ­ში­ მო­ი­აზ­რე­ბა,­მაგ­რამ­კი­ნომ­თა­ვი­სი­არ­სე­ ბო­ბის­მან­ძილ­ზე,­და­ა­კონ­კ­რე­ტა­არაპ­ რო­ფე­სი­ო­ნა­ლი­მსა­ხი­ო­ბის,­რო­გორც­ შე­საძ­ლე­ბე­ლი­და­გა­მარ­თ­ლე­ბუ­ლი­ მხატ­ვ­რუ­ლი­მოვ­ლე­ნის­და­ნიშ­ნუ­ლე­ბა.­ ეს­პრაქ­ტი­კა­ძალ­ზე­ფრთხილ­და­მო­კი­ დე­ბუ­ლე­ბას,­მკვეთრ­კონ­ცეპ­ტუ­ა­ლურ­ ამო­ცა­ნას­მო­ითხოვს­ავ­ტო­რი­სა­გან. ფილ­მ­ში­„13“,­გარ­და­ნა­თე­ლი­დრა­მა­ ტურ­გი­უ­ლი­კონ­ცეფ­ცი­ი­სა,­ფორ­მა­სა­და­ ჩა­ნა­ფიქრს­შო­რის,­ახალ­გაზ­რ­და­ავ­ ტო­რის­წმინ­და­ინ­ტუ­ი­ტი­ურ­ჰარ­მო­ნი­ულ­ თან­ხ­ვედ­რას­ვგრძნობთ.­ფა­ტა­ლის­ტის­ მა­რა­დი­უ­ლი­ში­ნა­გა­ნი,­თუნ­დაც­უტყ­ვი­ ბორ­გ­ვა,­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ო­ბის­ტყვე­ ახალ­გაზ­რ­და­კა­ცის­გან­ც­დის­ორ­გა­ნუ­ ლი­ნა­წი­ლი­ა.­რო­გორ­ხდე­ბა­მი­სი­დის­ კომ­ფორ­ტის­არ­სის­გახ­ს­ნა,­ან­რა­ტომ­ არის­მთა­ვა­რი­გმი­რი­ასე­შე­მაშ­ფო­თებ­ ლად­მშვი­დი?­იქ­ნებ­ეს­გე­ლა­ბაბ­ლუ­ა­ ნის­მი­ერ­და­ნა­ხუ­ლი­ტყვე­ო­ბის­ახა­ლი,­ ჩვენ­თ­ვის­ნაც­ნო­ბი,­მაგ­რამ­გა­უც­ნო­ბი­ე­ რე­ბე­ლი­წე­სი­ა?­ფილ­მის­პერ­სო­ნა­ჟე­ბი­ უტყ­ვი,­და­ძა­ბუ­ლი­მზე­რით­აკ­ვირ­დე­ბი­ან­ ერ­თ­მა­ნეთს­და­სიკ­ვ­დილ­თან­თა­მა­შის­ წე­სებს­სთა­ვა­ზო­ბენ­ურ­თი­ერთს.­ფი­რი­ შავ­­­თეთ­რი­ა,­რაც­კი­დევ­უფ­რო­ამ­ძაფ­ რებს­ყო­ფის­სი­მარ­ტი­ვის­შეგ­რ­ძ­ნე­ბას. სა­კუ­თა­რი­ყო­ფის,­ინ­ტე­რე­სე­ბის,­ფა­ ტა­ლიზ­მის­ტყვეა­ნე­ბის­მი­ე­რი­მოქ­მე­დი­ გმი­რი,­რო­მელ­საც­ეკ­რან­ზე­ვხე­დავთ,­ სა­სო­წარ­კ­ვე­თი­ლი­მო­თა­მა­შე­ე­ბი­და­ ნამ­დ­ვი­ლი­მებ­რ­ძო­ლე­ბი,­ადა­მი­ა­ნის­ სი­ცოცხ­ლით­მო­ვაჭ­რე­ნი­და­უბ­რა­ლოდ­ მძაფ­რი­შეგ­რ­ძ­ნე­ბე­ბის­მა­ძი­ე­ბელ­ნი­ –­ყო­ვე­ლი­მათ­გა­ნი­ერ­თ­სა­და­იმა­ვე­ მან­კი­ერ­წრე­ში­მოქ­მე­დებს.­ეს­წრე­კი­ პი­რო­ბი­თი­ცაა­და­ზო­გა­დიც,­რე­ა­ლუ­ რად­არ­სე­ბუ­ლიც­–­მი­ვარ­დ­ნილ­ად­გი­ ლას­გა­მარ­თუ­ლი­შე­ჯიბ­რის­პო­ლი­გო­ნი­ და­ცხოვ­რე­ბი­სე­უ­ლი­სი­სას­ტი­კის­მე­ტა­ ფო­რაც.­უც­ნა­უ­რი­ა,­მაგ­რამ­იშ­ვი­ა­თად­ ჟღერს­ასე­თი­მძაფ­რი­მო­ტი­ვე­ბი­ახალ­ გაზ­რ­და­რე­ჟი­სო­რის­შე­მოქ­მე­დე­ბა­ში.­ მით­უმე­ტეს,­რომ­გე­ლა­ბაბ­ლუ­ა­ნის­ ფილ­მი­არ­ატა­რებს­პი­რო­ბი­თო­ბის­

პრე­ტენ­ზი­უ­ლი­გან­ზო­გა­დე­ბის­ნიშ­ნებს.­ გან­ზო­გა­დე­ბის­სივ­რ­ცე­თა­ვის­თა­ვად­ იბა­დე­ბა,­ასო­ცი­ა­ცი­ე­ბი­და­კავ­ში­რე­ბიც­ თა­ვის­თა­ვად­წარ­მო­იქ­მ­ნე­ბა,­რო­დე­ საც­ამ­სა­ხი­ფა­თო­თა­მაშ­ში­ჩარ­თუ­ლი­ ახალ­გაზ­რ­და­მთა­ვა­რი­გმი­რი,­უბ­რა­ ლოდ­ინერ­ცი­ით­მიჰ­ყ­ვე­ბა­ომს­თვით­გა­ დარ­ჩე­ნის­თ­ვის,­ბე­დის­მი­ერ­გა­ჩე­ნი­ლი­ ორაზ­რო­ვა­ნი­შან­სის­თ­ვის,­ძი­რე­უ­ლად­ შეც­ვა­ლოს­სა­კუ­თა­რი­ოჯა­ხის­ყო­ფა. რო­გორც­ჩანს,­არც­ბე­დის­წე­რის­ გარ­და­უ­ვა­ლო­ბის­მო­ტი­ვია­მხო­ლოდ­ ის,­რაც­ფილ­მის­საწყისს­და­ფი­ნალს­ აერ­თი­ა­ნებს.­უბ­რა­ლო­ე­ბა­ქცე­ვა­ში,­ საქ­ცი­ე­ლის­მო­ტი­ვა­ცი­ის­მის­ტი­ფი­ცი­რე­ ბა­–­ყო­ვე­ლი­ვე­ეს­არ­ტო­ვებს­თვით­მიზ­ ნის­შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბას.­რო­გორც­ჩანს,­ ახალ­გაზ­რ­და­ავ­ტო­რი­პი­როვ­ნე­ბის­ ცნო­ბი­ე­რე­ბის­თა­ვი­სუფ­ლე­ბის­პრობ­ ლე­მი­სა­და­მარ­ტო­ო­ბის­თე­მის­სრუ­ლი­ ად­და­მო­უ­კი­დე­ბელ­ინ­ტერ­პ­რე­ტა­ცი­ას­ გვთა­ვა­ზობს.­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­დრო­ე­ბით­ ჩა­მო­სუ­ლი­გე­ლა­ბაბ­ლუ­ა­ნი,­ერ­თ­ ერთ­ მე­ტად­სიტყ­ვა­ძუნწ­ინ­ტერ­ვი­უ­ში­ამ­ბობ­ და,­რომ­ამ­უპ­რე­ტენ­ზიო­მცდე­ლო­ბა­ ში­(იგულისხმება­ფილ­მი­„13“),­უფ­რო­ მე­ტად,­თე­მის­თვით­გან­ვი­თა­რე­ბის­ პრო­ცესს­გრძნობ­და,­ვიდ­რე­გა­მიზ­ნულ­ და­აქ­ტი­ურ,­მო­სა­ლოდ­ნელ­ქმე­დე­ბებს.­ ვფიქ­რობთ,­ეს­საკ­მა­ოდ­ნა­თე­ლი­ფორ­ მუ­ლი­რე­ბაა­იმი­სა,­რა­საც­ჩვენ­ავ­ტო­რი­ სე­ულ­კონ­ცეფ­ცი­ას­ვუ­წო­დებთ.­ თა­ვად­ფილ­მის­გმირ­თა­ურ­თი­ერ­თ­ და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბის­ფორ­მაც,­სწრა­ფად­ და­იმ­პ­რო­ვი­ზა­ცი­უ­ლად­იც­ვ­ლის­სა­ხეს:­ მდო­რე­და­მძი­მე­ნი­ჰი­ლიზ­მი,­რაც­ ასე­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლია­და­სავ­ლუ­რი­ ახალ­გაზ­რ­დუ­ლი­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­სათ­ ვის­(განსაკუთრებით­მკვეთრ­ფე­რებ­ში,­ ამა­ზე­თბი­ლი­სის­კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე­ ჩა­მო­ტა­ნი­ლი­ფილმები­მეტყ­ვე­ლებ­დ­ ნენ),­პრო­ტეს­ტი­სა­და­ფა­ტა­ლუ­რო­ბის­ ახალ­ნიშ­ნებს­იძენს.­ეს­ორი,­ხან­და­ხან­ ურ­თი­ერ­თ­გა­მომ­რიცხა­ვი­ცნე­ბა,­გე­ლა­ ბაბ­ლუ­ა­ნის­ნა­მუ­შე­ვარ­ში,­ერ­თი­მთლი­ ა­ნი­გან­წყო­ბის­ფო­ნი­ა.­ეს­გახ­ლავთ­ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­სათ­ვის­სა­სურ­ვე­ლი­ პო­ლი­ფო­ნი­უ­რი­ჟღე­რა­დო­ბის­მარ­ტი­ვი­ მა­გა­ლი­თი,­ან­ის,­რა­საც­დრო­დად­რო­ „ერთი­ამო­სუნ­თ­ქ­ვით­ნახ­ვას“­ვუ­წო­ დებთ.­გ.­ბაბ­ლუ­ა­ნის­ახალ­გაზ­რ­და­


65

გმი­რი,­საკ­მა­ოდ­რთუ­ლი­ამო­ცა­ნის­ წი­ნა­შე­დგე­ბა­–­მი­სი­ცხოვ­რე­ბა­ორ­ გან­ზო­მი­ლე­ბა­ში­წა­რი­მარ­თა­და­ორი­ვე­ წი­ნა­ხედ­ზე­ამა­ო­ე­ბი­სა­და­პრო­ტეს­ტის­ და­პი­რის­პი­რე­ბას­გვთა­ვა­ზობს. ეს­და­სავ­ლუ­რი­სამ­ყა­რო­ა,­თუმ­ცა­ მხატ­ვ­რუ­ლი­გან­ზო­გა­დე­ბის­და­უ­წე­რე­ლი­ კა­ნო­ნე­ბი­დან­გა­მომ­დი­ნა­რე,­ავ­ტო­რი­ არ­სად­არ­ახ­დენს­ამ­ფაქ­ტის­უმიზ­ნო­პე­ და­ლი­რე­ბას.­მარ­ტო­ო­ბა­ზე­სა­უბ­რი­სას­არ­ უნ­და­დაგ­ვა­ვიწყ­დეს­ისიც,­რომ­ეს­პრობ­ ლე­მა­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ის­ტო­რი­ის­კუთ­ვ­ნი­ ლე­ბაა­ოდით­გან­ვე,­ჩვენ­მხო­ლოდ­მის­ სა­ხეც­ვ­ლი­ლე­ბას,­აღ­ქ­მის­თა­ვი­სე­ბუ­რე­ბას­ ვა­დევ­ნებთ­თვალს­და­რაც­უფ­რო­ბერ­ დე­ბა­კა­ცობ­რი­ო­ბა,­მით­უფ­რო­სა­ინ­ტე­ რე­სოდ,­მტკივ­ნე­უ­ლად­ჟღერს­ადა­მი­ა­ნის­ ცნო­ბი­ე­რე­ბა­ში­მარ­ტო­ო­ბის­თე­მა. ადა­მი­ა­ნი­ამ­ტრა­გი­კუ­ლი­ნიშ­ნით­იბა­ დე­ბა­და­კვდე­ბა...­ამა­ში­გან­სა­კუთ­რე­ ბუ­ლი­არა­ფე­რი­ა,­მაგ­რამ­მო­აზ­როვ­ნე­ კა­ცობ­რი­ო­ბა,­მარ­ტო­ო­ბას­თან­ბრძო­ ლას­უამ­რა­ვი­ცნო­ბი­ე­რი­თუ­ყო­ფი­თი­სა­ შუ­ა­ლე­ბე­ბით­ახერ­ხებ­და.­ფილ­მი­„13“­ს­ გმი­რი­კი­სპონ­ტა­ნუ­რი­სი­ტუ­ა­ცი­ე­ბით­ იწყებს­ფა­ტა­ლუ­რი­გან­წყო­ბის­მარ­ტო­ო­ ბას­თან­გა­ი­გი­ვე­ბას.­ ქარ­თუ­ლი­და­და­სავ­ლუ­რი­ცნო­ბი­ე­რე­ ბის­კარ­დი­ნა­ლუ­რად­სხვა,­სო­ცი­ა­ლურ­ ჭრილ­ში­ინ­ტერ­პ­რე­ტა­ცი­ას­გვთა­ვა­ზობს­ რე­ჟი­სო­რი­დი­ტო­ცინ­ცა­ძე­თა­ვის­ბო­ლო­

ნა­მუ­შე­ვარ­ში­„დაპირება“.­მოქ­მე­დე­ბას­ თა­ნა­მედ­რო­ვე­თბი­ლის­ში,­დევ­ნილ­თა­ ერ­თ­ ერთ­საცხოვ­რე­ბელ­კომ­პ­ლექ­ს­ში,­ თბი­ლი­სის­ზღვა­ზე­და­უცხო­ე­ლი­დიპ­ ლო­მა­ტის­ბი­ნა­ში­გა­დავ­ყე­ვართ.­მო­ზარ­ დი­გო­გო­ნას,­სა­შას­და­მი­სი­უნებ­ლიე­ მფარ­ვე­ლის,­კონ­ფ­ლიქ­ტით­დაწყე­ბუ­ლი­ შეხ­ვედ­რა,­მა­ლე­მათ­და­მე­გობ­რე­ბა­ში­ გა­და­იზ­რ­დე­ბა.­ეს­ურ­თი­ერ­თო­ბა­ოდ­ნავ­ „ველური“­სა­შას­პი­როვ­ნე­ბის­შეც­ნო­ბა­­ შეც­ვ­ლას­უნ­და­ემ­სა­ხუ­რე­ბო­დეს.­ყო­ველ­ შემ­თხ­ვე­ვა­ში,­მა­ყუ­რე­ბელს­აშ­კა­რად­უჩ­ნ­ დე­ბა­ამ­გ­ვა­რი­გან­ც­და. უზ­ნეო­ცხოვ­რე­ბას­შე­ჭი­დე­ბუ­ლი­ადა­მი­ ა­ნე­ბი­კი,­სა­შას­„მეგობრები“,­უცხო­ე­ლის­ კო­ლე­გე­ბი,­თუ­მი­სი­სექ­სუ­ა­ლუ­რი­პარ­ტ­ ნი­ო­რი­ქა­ლი,­ყვე­ლა­ფერს­გა­ა­კე­თე­ბენ­ იმი­სათ­ვის,­რა­თა­ეს­ურ­თი­ერ­თო­ბა­გაწყ­ დეს­და­მა­მა­კა­ცი­იძუ­ლე­ბუ­ლი­გახ­დეს,­ სა­მუ­და­მოდ­და­ტო­ვოს­სა­ქარ­თ­ვე­ლო.­ ამ­ბრძო­ლა­ში,­თით­ქ­მის­ნე­ბის­მი­ე­რი­ ხერ­ხია­მი­სა­ღე­ბი:­ძა­ლა­დო­ბა,­შან­ტა­ჟი,­ ნიმ­ფო­მა­ნი­ა­ზე­ფა­რუ­ლი­მი­ნიშ­ნე­ბე­ბი­და­ ასე­შემ­დეგ.­ფილ­მის­ავ­ტო­რე­ბი­მაქ­სი­ მა­ლუ­რად­ცდი­ლობ­დ­ნენ­გვერ­წ­მუ­ნა,­ თუ­რა­ო­დენ­სუფ­თა­და­არა­ან­გა­რე­ბი­ა­ნი­ გახ­ლ­დათ­უცხო­ე­ლის­ზრუნ­ვა­გო­გო­ ნა­ზე.­რამ­დე­ნად­სა­ინ­ტე­რე­სოა­თა­ვად­ სა­შას­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა­მფარ­ვე­ლის­ მი­მართ­და­ასე­ვე­აბ­სო­ლუ­ტუ­რად­ მოკ­ლე­ბუ­ლია­ავ­ზრახ­ვებს.­მაგ­რამ,­რა­

ო­დენ­უც­ნა­უ­რა­დაც­არ­უნ­და­ჟღერ­დეს,­ ამ­კე­თილ­შო­ბი­ლი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბის­ მხატ­ვ­რუ­ლი­ინ­ტერ­პ­რე­ტა­ცი­ა,­ვერ­სცდე­ ბა­სქე­მა­ტურ,­ში­გა­და­შიგ­ნა­ძა­ლა­დევ­ ხერ­ხებს.­ასე­მა­გა­ლი­თად,­ჩვენ­თ­ვის­ ძნე­ლია­გა­ვი­აზ­როთ,­შემ­დეგ­რე­ა­ლუ­ რად­აღ­ვიქ­ვათ­ამ­ურ­თი­ერ­თო­ბის­ფსი­ ქო­ლო­გი­უ­რი­სიღ­რ­მე­(რაზეც­პრე­ტენ­ზია­ ავ­ტორ­თა­მხრი­დან­აშ­კა­რად­შე­იმ­ჩ­ნე­ვა),­ რო­დე­საც­სა­შა­სა­და­მი­სი­მფარ­ვე­ლის­ ირ­გ­ვ­ლივ­არ­სე­ბუ­ლი­ქარ­თუ­ლი­სი­ნამ­დ­ ვი­ლე,­მხო­ლოდ­აგ­რე­სი­უ­ლი­ფსი­ქო­ზის­ ნი­შან­თა­მა­ტა­რე­ბე­ლი­ა.­რა­თქმა­უნ­და,­ სამ­წუ­ხა­როდ­ეს­სი­ნამ­დ­ვი­ლე­მარ­თ­ ლაც­არ­სე­ბობს­ჩვენს­გარ­შე­მო­–­მი­სი­ მხატ­ვ­რუ­ლი­გან­ზო­გა­დე­ბა,­ამ­ბი­ცი­უ­რი­ მსა­ჯუ­ლის­პო­ზი­ცი­ი­დან­ხდე­ბა.­უცხო­ელს­ აშან­ტა­ჟე­ბენ,­ბინ­ძურ­მიზ­ნებ­ში­სდე­ბენ­ ბრალს,­მი­უ­სა­ფარ­სა­შას­ინ­ტე­რე­სებს­ სა­ბა­ბად­იყე­ნე­ბენ­და­ყო­ვე­ლი­ვე­ეს,­რო­ გორც­ით­ქ­ვა,­აქ­ტი­უ­რად­გა­მო­ხა­ტუ­ლი­ აგ­რე­სი­ით,­ბო­როტ­მოქ­მე­დის­გა­მო­მეტყ­ ვე­ლე­ბით­მომ­ზი­რა­ლი­პერ­სო­ნა­ჟე­ბის­ მი­ერ­ხორ­ცი­ელ­დე­ბა.­ ­­­ფილ­მის­და­საწყის­ში,­ავ­ტო­რე­ბი­ გვამ­ც­ნო­ბენ,­რომ­ამ­ამ­ბავს­მარ­თ­ლაც­ ჰქონ­და­ად­გი­ლი­ქარ­თულ­რე­ა­ლო­ბა­ში.­ უც­ნა­უ­რი­ამ­გან­ცხა­დე­ბა­ში­არა­ფე­რი­ა.­ არა­თუ­მსგავ­სი,­თა­ვი­სი­და­უნ­დობ­ლო­ ბით,­ბევ­რად­მძი­მე­სი­სას­ტი­კეც­ჩვე­უ­ლი­ მოვ­ლე­ნა­გახ­ლავთ­დღე­ვან­დე­ლო­ბი­სა.­


66

rodesac saqarT ve lo dan wa su li reJisore bis aRqmis Ta vi sebu re ba ni vaxseneT, ar gvi gu lis xmia mxo lod gamZafre bu li nega tiviz mi, an pi ri qiT, ara obieq tu ri nos tal giis Sede ge bi mxat vrul nawarmo eb Si. მაგ­რამ,­მი­სი­ეკ­რან­ზე­გა­და­ტა­ნა,­დაგ­ვე­ თან­ხ­მე­ბით,­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან­სიფ­რ­თხი­ ლეს,­გან­ზო­გა­დე­ბის­უნარს­მო­ითხოვს.­ სხვა­თა­შო­რის,­იგი­ვე­რე­ჟი­სო­რის­ერ­ თ­­ერ­თი­ად­რე­უ­ლი­ნა­მუ­შე­ვა­რი,­ფილ­მი­ „ზღვარზე“,­სწო­რედ­გულ­წ­რ­ფე­ლო­ბით,­ პრობ­ლე­მის­მხატ­ვ­რუ­ლი­გა­აზ­რე­ბით­ გა­მო­ირ­ჩე­ვა.­მით­უმე­ტეს,­ორ­მა­გად­ სამ­წუ­ხა­როა­ის­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა,­რაც­ ბო­ლო­ნა­წარ­მო­ე­ბის­მი­მართ­გვიჩ­ნ­დე­ ბა.­გა­ვიხ­სე­ნოთ­ფილ­მის­ერ­თ­ ერ­თი­ ეპი­ზო­დი,­სა­დაც­სა­შას­„მეგობრები“,­ სა­ოც­რად­აგ­რე­სი­უ­ლი­ახალ­გაზ­რ­დე­ბი,­ უცხო­ელს­გარ­კ­ვე­ულ­თან­ხას­სთხო­ვენ­ იმის­სა­ნაც­ვ­ლოდ,­რომ­არ­მის­ცე­მენ­ „ოფიციალურ­ხა­სი­ათს“­მი­სი­და­სა­შას­ ურ­თი­ერ­თო­ბას.­ხსე­ნე­ბუ­ლი­ადა­მი­ა­ ნე­ბი­ამას­და­უ­ზუს­ტე­ბე­ლი­„ორგანოს“­ სა­ხე­ლით­აკე­თე­ბენ.­მსა­ხი­ო­ბი­გი­ორ­გი­ გურ­გუ­ლი­ა,­მის­თ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი­ ხაზ­გას­მუ­ლი­მა­ნე­რუ­ლო­ბით­(რაც,­რა­ თქმა­უნ­და,­რე­ჟი­სო­რის­მი­ერ­და­სა­ხუ­ლი­ მიზ­ნის­შე­დე­გი­ა),­ცდი­ლობს­და­არ­წ­მუ­ ნოს­უცხო­ე­ლი­მის­გა­მო­უ­ვალ­მდგო­მა­ რე­ო­ბა­ში.­მოქ­მე­დე­ბა­მთა­ვა­რი­გმი­რის­ სახ­ლის­წინ­ვი­თარ­დე­ბა.­მომ­ხ­დურ­თა­ აგ­რე­სია­აშ­კა­რად­უტ­რი­რე­ბუ­ლი­ა.­ უცხო­ე­ლის­სა­მარ­თ­ლი­ა­ნი­აღ­შ­ფო­თე­ბა,­ და­ახ­ლო­ე­ბით,­ავან­ს­ცე­ნა­ზე­გა­მო­სუ­ლი­ მო­ქა­ლა­ქის­წა­მო­ძა­ხი­ლებს­გვა­გო­ნებს,­ მა­შინ,­რო­დე­საც,­ვი­მე­ო­რებთ,­მსგავ­სი­ ფაქ­ტე­ბი­არც­უჩ­ვე­უ­ლო­მოვ­ლე­ნაა­და­

არც­ავ­ტორ­თა­წარ­მო­სახ­ვის­ნა­ყო­ფი.­ ეს­ფილ­მი­ერ­თ­ერ­თია­იმ­ფილ­მ­თა­გან,­ რო­მე­ლე­ბიც­ორ­მა­გი­სი­ნამ­დ­ვი­ლის­მო­ ტივს­სთა­ვა­ზო­ბენ­მა­ყუ­რე­ბელს,­მაგ­რამ­ გან­ვი­თა­რე­ბულს­სო­ცი­ა­ლუ­რი­ცვლი­ლე­ ბე­ბის­ზღვარ­ზე.­ამ­თე­მის­გან­ზო­გა­დე­ბა­ ასე­ვე­არ­შე­იძ­ლე­ბა­მხო­ლოდ­ქარ­თულ­ სი­ნად­ვი­ლეს­თან­კავ­შირ­ში,­ვი­ნა­ი­დან­ ან­გა­რე­ბი­სა­და­უთა­ნას­წო­რო­სო­ცი­ა­ ლუ­რი­სი­ნამ­დ­ვი­ლის­მო­ტი­ვე­ბი­ზო­გად­ სა­კა­ცობ­რი­ო­ა,­მაგ­რამ­მი­სი­პი­რო­ბი­თი­ სივ­რ­ცე,­ბევ­რად­უფ­რო­ვიწ­რო­ა,­ვიდ­რე­ ბაბ­ლუ­ა­ნის­„13“­ში. რო­დე­საც­სა­ქარ­თ­ვე­ლო­დან­წა­სუ­ლი­ რე­ჟი­სო­რე­ბის­აღ­ქ­მის­თა­ვი­სე­ბუ­რე­ბა­ ნი­ვახ­სე­ნეთ,­არ­გვი­გუ­ლის­ხ­მია­მხო­ ლოდ­გამ­ძაფ­რე­ბუ­ლი­ნე­გა­ტი­ვიზ­მი,­ან­ პი­რი­ქით,­არა­ო­ბი­ექ­ტუ­რი­ნოს­ტალ­გი­ის­ შე­დე­გე­ბი­მხატ­ვ­რულ­ნა­წარ­მო­ებ­ში.­ჩვენ­ ხაზ­გას­მით­მი­ვუ­თი­თეთ­იმ­სა­ინ­ტე­რე­სო,­ სა­გუ­ლის­ხ­მო­ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი­მე­ტა­მორ­ ფო­ზის­შე­სა­ხებ,­რაც­მხატ­ვ­რის,­შე­მოქ­მე­ დის­მი­ერ­მი­ჯაჭ­ვუ­ლო­ბის­კომ­პ­ლექ­სი­სა­ გან­გან­თა­ვი­სუფ­ლე­ბას­ახ­ლავს­თან. რო­გორც­ვხე­დავთ,­ეს­პრო­ცე­სი­ მარ­თ­ლაც­არა­ერ­თ­გ­ვა­რო­ვა­ნია­და­გა­ მოვ­ლი­ნე­ბის­უამ­რავ­ხერხს­პო­უ­ლობს.­ ფაქ­ტი­კა­ნონ­ზო­მი­ე­რი­ა.­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ში­ მოღ­ვა­წე­ადა­მი­ან­თა­უმ­რავ­ლე­სო­ბა,­ რო­გორც­წე­სი,­გა­მოც­დის­სა­კუ­თარ­ თავ­ზე­იმ­ტენ­დენ­ცი­ებს,­რა­ზეც­ზე­მოთ­ ვამბობ­დით.

და­ინ­ტე­რე­სე­ბა­ადა­მი­ა­ნის­ღირ­სე­ბის­ ნი­შან­თა­სხვა­დას­ხ­ვა­ო­ბით­იმ­დე­ნად­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­თე­მა­ა,­რომ­მხატ­ვ­ რუ­ლი­ნა­წარ­მო­ე­ბის­სტრუქ­ტუ­რა­ში­ ნე­ბის­მი­ე­რი­მცი­რე­ან­ნაკ­ლე­ბად­მცი­რე­ თე­მის­გან­ვ­რ­ცო­ბის­შე­საძ­ლებ­ლო­ბას­ ქმნის.­თუ­ავ­ტო­რი­ფლობს­შე­სა­ბა­მის­ მსოფ­ლ­მ­ხედ­ვე­ლურ,­წარ­მო­სახ­ვით­ პო­ტენ­ცი­ას,­მა­შინ­ამ­მი­მარ­თუ­ლე­ბით­ აზ­როვ­ნე­ბა­კომ­პ­ლექ­სუ­რია­თა­ვი­სი­ ბუ­ნე­ბით,­მაგ­რამ­ხში­რად­სა­პი­რის­პი­რო­ სუ­რათ­საც­ვაწყ­დე­ბით.­კვლავ­დი­ტო­ ცინ­ცა­ძის­ფილმს­მო­ვიშ­ვე­ლი­ებთ.­ამ­ჯე­ რად,­გვერ­დი­თი­მო­ტი­ვე­ბი­სა­ერ­თოდ­ ვერ­გან­ვი­თარ­და,­რო­გორც­მხატ­ვ­რუ­ ლი­ჩა­ნა­ფიქ­რის­შე­დე­გი.­მთა­ვა­რი­გმი­ რე­ბი,­თით­ქოს­დრო­დად­რო­დეკ­ლა­ რი­რე­ბას­ახ­დე­ნენ­იმ­მტკივ­ნე­უ­ლი­მძი­მე­ პრობ­ლე­მე­ბი­სა,­რომ­ლე­ბიც­მარ­თ­ლაც­ ჩვე­ნი­სი­ნამ­დ­ვი­ლის­გა­ნუ­ყო­ფელ­ნა­ წილს­წარ­მო­ად­გე­ნენ.­ ­შე­და­რე­ბით­ად­რე­ულ­ნა­მუ­შევ­რებ­ ში,­„სტუმრები“­და­„ოჯახი“,­დ.­ცინ­ცა­ძე,­ გარ­და­ქარ­თუ­ლი­სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­თ­ვის­ ჩვე­უ­ლი­და­მარ­თ­ლაც­სა­ინ­ტე­რე­სო­თე­ მე­ბი­სა,­ნა­წარ­მო­ე­ბის­ფორ­მის­ძი­ე­ბა­საც­ დიდ­ყუ­რადღე­ბას­უთ­მობ­და.­ქრო­ნი­კის­ სა­ხით­გა­ცოცხ­ლე­ბუ­ლი­მხატ­ვ­რუ­ლი­ თხრო­ბა,­ფილ­მ­ში­„სტუმრები“­­და­მდო­ რე­მონ­ტა­ჟით,­მაგ­რამ­დრა­მა­ტუ­ლი­ ურ­თი­ერ­თო­ბე­ბით­სა­ინ­ტე­რე­სო­„ოჯახი“,­ თით­ქოს­ხსე­ნე­ბუ­ლი­ძი­ე­ბის­გა­მარ­თ­


67

ლე­ბას­გვპირ­დე­ბო­და.­„დაპირება“­კი,­ სამ­წუ­ხა­როდ,­ფორ­მა­ლურ­­­მა­ნე­რუ­ლი,­ პრე­ტენ­ზი­უ­ლი­ტემ­პო­­რიტ­მით­ვი­თარ­ დე­ბა,­რაც­კი­დევ­უფ­რო­ამ­ძაფ­რებს­ ერ­თ­გ­ვარ­წყე­ნას­ამ,­გა­ვი­მე­ო­რებთ,­ მე­ტად­მტკივ­ნე­უ­ლი­თე­მის­მხატ­ვ­რუ­ლი­ გა­აზ­რე­ბის,­წარ­მო­ჩე­ნის­არას­რულ­ყო­ ფი­ლე­ბის­გა­მო. ქარ­თ­ველ­მა­ყუ­რე­ბელს,­ალ­ბათ,­ არა­სო­დეს­და­ა­ვიწყ­დე­ბა­ის­რე­ზო­ნან­სი,­ რო­მელ­საც­ალე­კო­ცა­ბა­ძის­ფილ­მე­ბი­ იწ­ვევ­დ­ნენ­აგ­რე­სი­უ­ლად­და­პო­ზი­ტი­ უ­რად­გან­წყო­ბილ­მა­ყუ­რე­ბელ­ში.­მან,­ ერ­თ­ ერ­თ­მა­პირ­ველ­თა­გან­მა­მო­ა­ხერ­ხა­ სა­ო­ცა­რი­სი­ნამ­დ­ვი­ლით,­ბუ­ნებ­რი­ო­ბით,­ უტყუ­ა­რი­და­მა­ჯე­რებ­ლო­ბი­თა­და­ამა­ვე­ დროს,­და­უნ­დობ­ლო­ბით­ეთ­ქ­ვა­სა­ზო­ გა­დო­ე­ბი­სათ­ვის­ის,­თუ­რას­ფიქ­რობს­ მის­მი­ერ­და­კა­ნო­ნე­ბულ,­ნორ­მად­ქ­ცე­ ულ­ყო­ფა­ზე.­სწო­რედ­ამის­გა­მო,­(მისი­ დე­ბი­უ­ტი­კი­ნო­ში­მხატ­ვ­რუ­ლი­ფილ­ მი­„ლაქა“),­80­იან­წლებ­ში­ყვე­ლა­ზე­ პრი­მი­ტი­უ­ლად­მო­აზ­როვ­ნე,­„ზნეობის­ სა­და­რა­ჯო­ზე­მდგო­მი“­ადა­მი­ა­ნე­ბის­ სა­მიზ­ნედ­იქ­ცა.­ნაკ­ლე­ბი­მას­შ­ტა­ბე­ბით,­ მაგ­რამ­მა­ინც­შე­ი­რის­ხა­მოგ­ვი­ა­ნე­ბით­ გა­და­ღე­ბუ­ლი­ფილ­მი,­–­„ღამის­ცეკ­ვა“.­ ქარ­თ­ვე­ლი­მა­ყუ­რებ­ლის­ნა­წი­ლი,­ისე­ ხვდე­ბო­და­მის­გვერ­დით­არ­სე­ბუ­ლი­ ფსკე­რის­მხატ­ვ­რულ­ასახ­ვას,­თით­ქოს­ პირ­ვე­ლად­შე­იტყო­ამის­შე­სა­ხებ­და­არ­ იცის,­რა­სა­ჭი­როა­ძა­ლა­დო­ბის­დე­მონ­ ს­ტ­რი­რე­ბა,­თუნ­დაც­ასე­თი­რამ­მარ­თ­ ლა­ხდე­ბო­დეს,­რე­ა­ლურ­ცხოვ­რე­ბა­ში.­ რა­ტომ­უნ­და­შე­წუხ­დეს­მა­ყუ­რე­ბე­ლი­ იმის­ცქე­რით,­რა­საც­ყო­ფა­ში­არა­სო­დეს­ მი­იჩ­ნევს­სა­კუ­თარ­პრობ­ლე­მად.­ ისე­ვე,­რო­გორც­ად­რე­ულ­პე­რი­ოდ­ში,­ ამ­ჯე­რა­დაც­ალე­კო­ცა­ბა­ძემ­თა­ნა­მედ­ რო­ვე­სი­ნამ­დ­ვი­ლის­ის­მკაც­რი­წერ­ტი­ ლი­ამო­ირ­ჩი­ა,­რო­მე­ლიც­არა­ს­დროს­ არ­შე­იძ­ლე­ბა­იყოს­ერ­თ­მ­ნიშ­ვ­ნე­ლო­ ვა­ნი.­„რუსული­სამ­კუთხე­დი“,­საბ­ჭო­თა­ კავ­ში­რის­ნგრე­ვის­შემ­დეგ­გან­ვი­თა­რე­ ბუ­ლი­მოვ­ლე­ნე­ბის­შე­სა­ხებ,­კერ­ძოდ,­ ჩეჩ­ნე­თის­ტრა­გე­დი­ის­მსხვერ­პ­ლ­თა,­ დამ­ნა­შა­ვე­თა­და­ახა­ლი­თა­ო­ბის­მძი­მე­ ხვედ­რ­ზე­გველაპარაკე­ბა.­მარ­ტი­ვი­ სამ­კუთხე­დი,­ასე­ვე­მარ­ტი­ვად­და­ცა­ბა­ ძი­სათ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი­არა­აგ­რე­ სი­უ­ლი­სი­სას­ტი­კით­ით­რევს­ადა­მი­ა­ნებს­

ჩა­კე­ტილ­წრე­ში.­სრუ­ლი­ად­ახალ­გაზ­ რ­და­გა­მომ­ძი­ე­ბე­ლი,­სტა­ჟი­ო­რი­(მსახ.­ ან­დ­რეი­ტკა­ჩენ­კო),­დი­დი­ენ­თუ­ზი­აზ­მით­ და­პატ­რი­ო­ტიზ­მით,­რო­მე­ლიც­„მას­ ას­წავ­ლეს“,­რო­გორც­თა­ვად­ამ­ბობს,­ იკ­ვ­ლევს­უც­ნო­ბი­მკვლე­ლის­საქ­მეს.­ მკვლე­ლი­უს­წორ­დე­ბა­ყვე­ლას,­ვი­საც­ კი­კავ­ში­რი­ჰქონ­და­ჩეჩ­ნე­თის­ომ­ში­ იარა­ღით­ვაჭ­რო­ბის­ან­უბ­რა­ლოდ­ ღა­ლა­ტი­სა­და­მკვლე­ლო­ბის­ფაქ­ტებ­ თან.­შუ­რის­მა­ძი­ე­ბე­ლი,­თა­ვის­დრო­ზე,­ ჩეჩ­ნე­თის­მო­ქა­ლა­ქე,­სკო­ლის­ყო­ფი­ ლი­პე­და­გო­გი­ა.­იგი­სა­კუ­თა­რი­ოჯა­ხის­ ტრა­გე­დი­ის,­მე­ო­მარ­თა­ღა­ლა­ტის­მო­ ნა­წი­ლე­ა.­ერ­თ­ ერ­თი­იმათ­გა­ნი­ა,­ვინც­ მსხვერ­პ­ლი­დან­და­უნ­დო­ბელ­შუ­რის­ მა­ძი­ებ­ლად­შე­იძ­ლე­ბა­გა­და­იქ­ცეს.­ამ­ სა­ში­ნე­ლე­ბას­ეწი­რე­ბი­ან­დამ­ნა­შა­ვე­ნიც­ და­უდა­ნა­შა­უ­ლო­ნიც.­თით­ქოს,­ტრა­ დი­ცი­უ­ლი,­ერ­თი­შე­ხედ­ვით­ჩვე­უ­ლი,­ ბა­ნა­ლუ­რი­სი­უ­ჟე­ტუ­რი­ქარ­გა­ა. უპირ­ვე­ლეს­ყოვ­ლი­სა,­უნ­და­აღი­ ნიშ­ნოს­ის­უტყუ­ა­რი­ალ­ღო,­რომ­ ლის­წყა­ლო­ბი­თაც,­ალე­კო­ცა­ბა­ძის­ სამ­სა­ხი­ო­ბო­არ­ჩე­ვანს,­ჩვე­ნი­დრო­ე­ ბი­სათ­ვის­ნა­ნატრ­მოვ­ლე­ნად­ქცე­ულ­ რე­ა­ლიზ­მამ­დე­მივ­ყე­ვართ.­„ლაქა“­დან­ მო­ყო­ლე­ბუ­ლი,­ამ­ბო­ლო­ნა­მუ­შევ­ რით­დამ­თავ­რე­ბუ­ლი,­არა­თუ­მთა­ვა­ რი,­არა­მედ­ეპი­ზო­დუ­რი­რო­ლე­ბის­ შემ­ს­რუ­ლებ­ლე­ბი,­ფა­ქი­ზი,­ფრთხი­ლი­ დრა­მა­ტუ­ლი­სი­ზუს­ტით­გა­მო­ირ­ჩე­ვი­ან.­ მი­უ­ხე­და­ვად­იმი­სა,­რომ­ამ­რე­ჟი­სო­რის­ ნა­წარ­მო­ე­ბე­ბი­მუდ­მი­ვად­მძი­მე,­ტრა­ გი­კუ­ლი­ინ­ტო­ნა­ცი­ე­ბის­მა­ტა­რე­ბე­ლი­ა,­ მი­სი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა­სათ­ქ­მე­ლი­სა­ და­გმი­რე­ბის­მი­მართ,­იმ­დე­ნად­ნა­თე­ ლი­ა,­იმ­დე­ნად­სწრა­ფად­გა­მო­იკ­ვე­ თე­ბა­ხოლ­მე­ამა­თუ­იმ­სო­ცი­ა­ლუ­რი­ გა­რე­მოს­სა­ფუძ­ვ­ლი­ა­ნი­ცოდ­ნა,­მი­სი­ შეგ­რ­ძ­ნე­ბა,­რომ­პა­თე­ტი­კუ­რი­მო­ტი­ვე­ ბი­სათ­ვის­ად­გი­ლი­აღარ­სად­რჩე­ბა.­ ავ­ტო­რი,­კი­ნო­როლ­ზე­მუ­შა­ო­ბი­სას,­ მსა­ხი­ო­ბის­ში­ნა­გან­რე­სურ­სებ­ზე­ამახ­ ვი­ლებს­ყუ­რადღე­ბას­–­შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა­ და­ახ­ლო­ე­ბით­ასე­თი­ა.­თა­ვის­თა­ვად,­ ეს­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­სპე­ცი­ფი­კის­შე­ მად­გე­ნე­ლი,­ძალ­ზე­მარ­ტი­ვი­ნი­შა­ნი­ა,­ თუმ­ცა,­ვერ­ვიტყ­ვით,­რომ­ჩვე­ნი­მა­ყუ­ რე­ბე­ლი­სხვა­შემ­თხ­ვე­ვებ­ში­გა­ნე­ბივ­ რე­ბუ­ლია­ამ­სი­სა­და­ვით.­

ალეკო­ცა­ბა­ძე­არ­ეძებს­დამ­ნა­შა­ ვეს­–­ეს­იშ­ვი­ა­თი­სა­ავ­ტო­რო­პო­ზი­ცი­ა­ა.­ პო­ზი­ცი­ა,­რო­მე­ლიც­ხე­ლო­ვა­ნის­თ­ვის­ მუდ­მი­ვი­ში­ნა­გა­ნი­ბორ­გ­ვის­სა­გა­ნი­ა.­ იგი­ვე­პო­ზი­ცი­ას­შევ­ნიშ­ნავ­დით­წი­ნა­ თა­ო­ბის­რე­ჟი­სორ­თა­მცი­რე­ნა­წი­ლის­ ნა­მუ­შევ­რებ­ში,­მაგ­რამ,­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბულ­ მხატ­ვ­რულ­სივ­რ­ცე­ში­და­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბულ­ თე­მა­ტურ­ჭრილ­ში.­ასე­მა­გა­ლი­თად,­ო.­ იოსე­ლი­ა­ნის­შე­მოქ­მე­დე­ბა­ზე­სა­უბ­რი­ სას,­საკ­მა­ოდ­ხში­რად­ვი­ყე­ნებთ­მი­სი­ სა­ავ­ტო­რო­პო­ზი­ცი­ის­იგი­ვე­ფორ­მუ­ლი­ რე­ბას­–­მო­უ­წეს­რი­გე­ბელ­სამ­ყა­რო­ში,­ იგი­არა­ს­დროს­არ­ეძებს­დამ­ნა­შა­ვეს,­ პი­რი­ქით,­უყ­ვარს­კი­დეც­თა­ვი­სი­გმი­რე­ ბი,­ისე­რო­გორც­„გზააბნეული­ბავ­შ­ვე­ბი“­ (ეს­სიტყ­ვე­ბი­ოთარ­იოსე­ლი­ანს­ეკუთ­ ვ­ნის).­თუმ­ცა,­ისე­ვე,­რო­გორც­ნე­ბის­მი­ ე­რი,­ფარ­თო­დი­ა­პა­ზო­ნით­მო­აზ­როვ­ნე­ შე­მოქ­მე­დი,­ო.­იოსე­ლი­ა­ნიც­შორ­საა­ ვინ­მეს,­ან­რა­ი­მეს­გა­ი­დე­ა­ლე­ბი­სა­გან. უნ­და­აღი­ნიშ­ნოს,­რომ­ავ­ტორ­მა­ სუ­ლაც­არ­გა­დატ­ვირ­თა­ფილ­მი­იმ­ თე­მე­ბი­თა­და­მო­ტი­ვე­ბით,­რაც­ისე­დაც,­ თა­ვის­თა­ვად­იკითხე­ბა­და­ძალ­ზე­ მტკივ­ნე­უ­ლია­ჩვე­ნი­სი­ნამ­დ­ვი­ლის­ თ­ვის.­ბიბ­ლი­უ­რი­და­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ სამ­კუთხე­დი­კვლავ­შე­იკ­რა,­მაგ­რამ­ სრუ­ლი­ად­სხვაგ­ვარ­სივ­რ­ცე­ში,­ვიდ­რე­ ეს­ფი­ლო­სო­ფი­უ­რი­სპექ­ტ­რი­ა. რო­გორც­ვხე­დავთ,­ამ­რამ­დე­ნი­მე­ ფილ­მი­სა­და­ავ­ტო­რის­მხატ­ვ­რუ­ლი­ კონ­ცეფ­ცი­ის­მოკ­ლედ­მი­მო­ხილ­ვის­ შე­დე­გად,­კვლავ­სა­ავ­ტო­რო­პო­ზი­ცი­ ის,­რე­ა­ლიზ­მი­სა­და­თე­მა­ტურ­­­დ­რა­მა­ ტურ­გი­უ­ლი­მთლი­ა­ნო­ბის­სა­კითხე­ბი­ გა­მო­იკ­ვე­თა,­რო­გორც­უმ­თავ­რე­სი,­ უმ­ნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნე­სი,­ქარ­თ­ვე­ლი­(და­ არა­მხო­ლოდ­ქარ­თ­ვე­ლი)­მა­ყუ­რებ­ ლის­ცნო­ბი­ე­რე­ბა­ში­მიმ­დი­ნა­რე­პრო­ ცე­სე­ბის­გა­სახ­ს­ნე­ლად.­კი­დევ­უფ­რო­ სრულ­ყო­ფი­ლი­სუ­რა­თის­შე­საქ­მ­ნე­ლად­ კი­ამ­და­სხვა,­და­სავ­ლეთ­ში­შექ­მ­ნი­ ლი­ქართველ­ავ­ტორ­თა­ფილ­მე­ბის­ ფორ­მი­სე­უ­ლი­დი­ნა­მი­კა­უნ­და­მო­ვიშ­ ვე­ლი­ოთ,­რაც­ვრცე­ლი­და­შემ­დ­გომ­ში­ ცალ­კე­გან­ხილ­ვის­მო­ტი­ვი­იქ­ნე­ბა. >> ქეთევან ტრაპაიძე, ნათია კოპალეიშვილი


68

konf liq ti re a lo bas Tan 1921­წლი­სათ­ვის­ბრი­ტა­ნე­თის­იმ­პე­ რია­დე­და­მი­წის­ერთ­მე­ოთხედს­აკონ­ ტ­რო­ლებ­და.­მსოფ­ლი­ოს­პირ­ვე­ლი­სა­ ხელ­მ­წი­ფოს­თ­ვის­კუნ­ძუ­ლი­ირ­ლან­დია­ უბ­რა­ლო­კო­ლო­ნი­ას­არ­წარ­მო­ად­გენ­ და­–­ის­ქვეყ­ნის­თ­ვის­გან­სა­კუთ­რე­ბულ­ და­გა­ნუ­ყო­ფელ­ნა­წი­ლად­იყო­მიჩ­ნე­ უ­ლი.­ამი­ტომ­სა­ხელ­მ­წი­ფო­გან­სა­კუთ­ რე­ბუ­ლად­მტიკ­ვე­ნუ­ლად­აღიქ­ვამ­და­ აქ­დაწყე­ბულ­გან­მა­თა­ვი­სუფ­ლე­ბელ­ მოძ­რა­ო­ბას,­ეს­ტე­რი­ტო­რია­იაფი­საკ­ ვე­ბი­სა­და­მუ­შა­ხე­ლის­მუდ­მივ­წყა­როს­ წარ­მო­ად­გენ­და.­ირ­ლან­დია­შე­იძ­ლე­ბა­ ქცე­უ­ლი­ყო­და­ჩაგ­რუ­ლი­ხალ­ხე­ბის­თ­ ვის­მა­გა­ლი­თად­თა­ვი­სუფ­ლე­ბის­თ­ვის­ ბრძო­ლა­ში.­იგი­ბრი­ტა­ნე­თის­თ­ვის­სა­ კუ­თარ­თავ­საც­ნიშნავდა­და­სხვა­საც,­ ამ­გ­ვა­რი­გა­ო­რე­ბუ­ლი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ ბა­იყო­მუდ­მი­ვად. კენ­ლო­უ­ჩი­არა­ერ­თხელ­შე­ხე­ბია­ ბრი­ტა­ნეთ­­ირ­ლან­დი­ის­ურ­თი­ერ­თო­ ბებს.­1990­წელს­გა­მო­დის­ფილ­მი­ „ფარული­გეგ­მე­ბი“.­კონ­ფ­ლიქ­ტი­ ჩრდი­ლო­ეთ­ირ­ლან­დი­ა­ში­გამ­წ­ვავ­და,­ ვხე­დავთ,­რო­გორ­იგ­რ­ძ­ნო­ბა­ყველ­გან­ ბრი­ტა­ნე­თის­მკაც­რი­ხე­ლი,­სა­ხელ­ მ­წი­ფო­ყვე­ლა­ნა­ი­რად­ცდი­ლობს,­ შე­ი­ნარ­ჩუ­ნოს­ჩრდი­ლო­ეთ­ირ­ლან­დი­ ის­ტე­რი­ტო­რი­ა,­უკან­არა­ფერ­ზე­იხევს,­ მათ­შო­რის­მკვლე­ლო­ბებ­ზეც.­ყვე­ლა,­ ვინც­ამ­და­ნა­შა­უ­ლე­ლებ­ში­სა­ხელ­მ­წი­ ფოს­კვალს­ხე­დავს,­უნ­და­გა­ჩუმ­დეს.­

თუ­კი­ეს­ვერ­ხდე­ბა,­პო­ლი­ტი­კო­სე­ბი­ ადა­მი­ა­ნე­ბის­მკვლე­ლო­ბებ­ზეც­ხუ­ჭა­ვენ­ თვალს.­პოლ­სა­ლი­ვა­ნის­ბუნ­დო­ვა­ნი­ მკვლე­ლო­ბის­კვა­ლი­სწო­რედ­ძა­ლა­ უფ­ლე­ბის­ინ­ს­ტი­ტუ­დე­ბამ­დე­მი­დის.­ თუ­კი­სა­უ­კუ­ნის­და­სას­რულს­სა­ ხელ­მ­წი­ფო­შე­და­რე­ბით­მოქ­ნი­ლად­ ცდი­ლობს­თა­ვი­სი­ძა­ლის­დე­მონ­ ს­ტ­რი­რე­ბას,­ყვე­ლა­ფე­რი­სუფ­თად­ უნ­და­გა­კეთ­დეს,­რომ­ბრი­ტა­ნუ­ლი­ ხე­ლი­სუფ­ლე­ბა­მშრა­ლად­გა­მო­ვი­ დეს.­სა­უ­კუ­ნის­და­საწყის­ში­სულ­სხვა­ ვი­თა­რე­ბა­იდ­გა.­კენ­ლო­უ­ჩის­ფილ­მის­ „ქარი,­რო­მე­ლე­ლიც­ქე­რის­ღე­როს­ აქა­ნა­ვებს“­მოქ­მე­დე­ბა­სწო­რედ­ერ­თი­ სა­უ­კუ­ნის­წი­ნან­დელ­ირ­ლან­დი­ა­ში­გა­ და­დის.­ბრი­ტა­ნე­ლე­ბის­სა­დამ­ს­ჯე­ლო­ ექ­პე­დი­ცი­ამ­მთე­ლი­კუნ­ძულ­ზე­სა­ში­ნე­ ლი­ტე­რო­რი­და­ამ­ყა­რა,­ის­ჯე­ბა­ყვე­ლა­ შეკ­რე­ბა,­მათ­შო­რის­–­ფეხ­ბურ­თის­ სა­თა­მა­შო­დაც.­მუდ­მივ­შიშ­სა­და­სი­სას­ ტი­კე­ში­ცხოვ­რე­ბის­შემ­დეგ­ადა­მი­ა­ნე­ბი­ იწყე­ბენ­თვით­გა­მორ­კ­ვე­ვას.­მა­ლე­ ვე­ხვდე­ბი­ან,­რომ­ცხოვ­რე­ბა­მე­ფის­ მო­ნო­ბის­ქვეშ­შე­უ­ძე­ბე­ლია­და­იწყე­ბა­ პარ­ტი­ზა­ნუ­ლი­მოძ­რა­ო­ბა.­ძმე­ბი­ტე­დი­ და­დე­ი­მონ­ოდო­ნო­ვა­ნე­ბი­პარ­ტი­ზან­ თა­რი­გებ­ში­აღ­მოჩ­ნ­დე­ბი­ან.­ გუ­ლუბ­რ­ყ­ვი­ლო­ბა­იქ­ნე­ბო­და­იმის­ მტკი­ცე­ბა,­რომ­ერ­თი­პარ­ტი­ზა­ნულ­ გა­ერ­თი­ა­ნე­ბას­შე­უძ­ლია­კონ­კ­რე­ტულ­ ცვლი­ლე­ბე­ბამ­დე­მი­იყ­ვა­ნოს­მსოფ­

ლი­ოს­პირ­ვე­ლი­სა­ხელ­მ­წი­ფო.­ეს­ გა­ერ­თი­ა­ნე­ბა­არის­გან­ზო­გა­დე­ბუ­ლი­ სა­ხე­იმი­სა,­რაც­საერთოდ­ხდე­ბო­და.­ ფილ­მ­ში­მხო­ლოდ­გაკ­ვ­რით­ახ­სე­ნე­ ბენ,­მაგ­რამ­ირ­ლან­დია­ერ­თ­გ­ვა­რად­ ხდე­ბა­კა­ტა­ლი­ზა­ტო­რი­დაპყ­რო­ბი­ლი­ ხალ­ხე­ბი­სე­ბის­თ­ვის,­იწყე­ბა­და­მო­უ­ კი­დებ­ლო­ბის­თა­ვის­ბრძო­ლა­სხვა­ კო­ლო­ნი­ებ­შიც.­სი­ტუ­ა­ცია­გა­მოს­წო­რე­ ბას­აღარ­ექ­ვემ­დე­ბა­რე­ბა,­ბრი­ტა­ნუ­ლი­ იმ­პე­რი­ის­რღვე­ვის­პრო­ცე­სი­დაწყე­ ბუ­ლი­ა.­პარ­ტი­ზა­ნუ­ლი­მოძ­რა­ო­ბის­ ყვე­ლა­მოქ­მე­დე­ბა­ზე­ხე­ლი­სუფ­ლე­ბა­ სა­თა­ნა­დო­რე­ა­გი­რე­ბას­ახ­დენს,­ამი­ ტო­მაც­ცვლის­ტაქ­ტი­კას,­დათ­მო­ბის­ პო­ლი­ტი­კა­ზე­მი­დის.­ ფილ­მ­ში­ნაჩ­ვე­ნე­ბია­ორი­ის­ტო­რი­ უ­ლი­მოვ­ლე­ნა­–­ირ­ლან­დი­ის­თ­ვის­ ავ­ტო­ნო­მი­ის­მი­ნი­ჭე­ბა­და­სა­მო­ქა­ლა­ ქო­ომის­დაწყე­ბა.­ვხე­დავთ­არა­მხო­ ლოდ­ძა­ლა­უფ­ლე­ბის­ინ­ს­ტი­ტუ­ტე­ბის,­ ხე­ლი­სუფ­ლე­ბის,­ეკ­ლე­სი­ი­სა­და­ბიზ­ნეს­ კლა­სის­თვით­გა­დარ­ჩე­ნი­სათ­ვის­მცდე­ ლო­ბებს,­არა­მედ­მთა­ვარს­–­უბ­რა­ლო­ ადა­მი­ა­ნე­ბის­ცხოვ­რე­ბას,­რომ­ლე­ბის­ თ­ვი­საც,­თუ­ირ­ლან­დია­ეკო­ნო­მი­კუ­ რა­დაც­არ­ჩა­მო­შორ­დე­ბა­ბრი­ტა­ნეთს,­ არა­ფე­რი­იც­ვ­ლე­ბა.­ ეს­ფილ­მი­ეკ­რა­ნებ­ზე­გა­მო­ვი­და­2006­ წელს.­ეს­არის­პა­სუ­ხი­მსოფ­ლი­ო­ში­ შექ­მ­ნილ­რე­ა­ლო­ბა­ზე,­ეს­ის­დრო­ა,­ რო­დე­საც­ა.შ.შ­და­მი­სი­მო­კავ­ში­რე­ე­


69


70

ბი­ერა­ყის­კამ­პა­ნი­ას­ახორ­ცი­ე­ლე­ბენ­ იმ­პე­რი­ა­ლის­ტუ­რი­ავან­ტუ­რის­მი­ მართ­(ლოუჩის­სიტყ­ვე­ბი).­კენ­ლო­უჩს­ არა­ერ­თხელ­და­უ­ფიქ­სი­რე­ბია­თა­ვი­ სი­უარ­ყო­ფი­თი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა.­ ერა­ყის­თე­მას­ეძღ­ვე­ნე­ბა­ასე­ვე­ფილ­მი­ „ირლანდიული­მარ­შ­რუ­ტი“­სა­დაც­ აშ­კა­რავ­დე­ბა­ომის­აბ­სურ­დუ­ლო­ბა,­ რო­მე­ლიც­პირ­ველ­რიგ­ში­უდა­ნა­შა­უ­ ლო­ადა­მი­ა­ნებს­არ­ტყამს.­ კენ­ლო­უ­ჩი­მი­ე­კუთ­ვ­ნე­ბა­იმ­თა­ო­ბას,­ რო­მელ­მაც­60­იან­წლებ­ში­და­იწყო­ ფილ­მე­ბის­გა­და­ღე­ბა.­მის­თ­ვის­და­ ზო­გა­დად­ამ­თა­ო­ბის­თ­ვის­მთა­ვა­რი­ იყო­მაქ­სი­მა­ლუ­რი­რე­ა­ლის­ტუ­რო­ბა,­ ჩვე­ნე­ბა­იმი­სა,­თუ­რო­გო­რია­სა­შუ­ა­ლო­ სო­ცი­ა­ლუ­რი­ფე­ნის­ცხოვ­რე­ბა,­რო­გორ­ ებ­რ­ძ­ვის­ყო­ველ­დღი­ურ­რუ­ტი­ნა­ში­ჩა­ ძი­რუ­ლი­ადა­მი­ა­ნი­უსა­მარ­თ­ლო­ბებს.­ ლო­უჩს­არა­ერ­თი­ფილ­მი­აქვს­გა­და­ ღე­ბუ­ლი­იმის­შე­სა­ხებ,­თუ­რო­გორ­აღ­ მოჩ­ნ­დე­ბა­ადა­მი­ა­ნე­ბი­კრი­ტი­კულ­და­ მძი­მე­სი­ტუ­ა­ცი­ებ­ში,­და­რო­გორ­ცდი­ ლო­ბენ­თა­ვი­და­აღ­წი­ონ­უსა­მარ­თ­ლო­ ბე­ბის­ლა­ბი­რინთს.­ეს­უსა­მარ­თ­ლო­ ბე­ბი­კი­მრავ­ლა­და­ა:­უსახ­ლ­კა­რო­ბა­ (კეთი­ბრუნ­დე­ბა­სახ­ლ­ში),­უმუ­შევ­რო­ბა­ (ეს­თა­ვი­სუ­ფა­ლი­სამ­ყა­რო,­ტკბი­ლი­ თექ­ვ­ს­მე­ტი­წე­ლი),­უსა­მარ­თ­ლო­კა­ ნონ­მ­დებ­ლო­ბას­თან­ბრძო­ლა­(ჭიამაია­ ჭი­ამ ­ ა­ი­ა),­არა­ა­და­მი­ა­ნუ­რი­შრო­მის­ პი­რო­ბე­ბი­(ნავიგატორები,­პუ­რი­და­

ვარ­დე­ბი),­იმ­პე­რი­ა­ლის­ტურ­სა­ხელ­მ­ წი­ფო­ინ­ს­ტი­ტუ­ტებ­თან­და­პი­რის­პი­რე­ბა­ (მიწა­და­თა­ვი­სუფ­ლე­ბა,­ქა­რი,­რო­მე­ ლიც­ქე­რის­ღე­როს­აქა­ნა­ვებს)­და­ა.შ.­ ამ­უკა­ნას­კ­ნელ­ში­პერ­სო­ნა­ჟე­ბი­არი­ან­ პე­რი­ფე­რი­უ­ლი­ირ­ლან­დი­უ­ლი­სოფ­ ლი­დან,­უბ­რა­ლო­გლე­ხე­ბი,­რომ­ლე­ ბიც­არ­გა­მო­ირ­ჩე­ოდ­ნენ­გან­სა­კუთ­რე­ ბუ­ლი­გმი­რუ­ლი­თვი­სე­ბე­ბით,­მათ­თ­ვის­ მთა­ვა­რია­ცხოვ­რე­ბა,­თა­ვი­სუ­ფალ­და­ მშვიდ­ცხოვ­რე­ბას­კი­მო­პო­ვე­ბა­სჭირ­ დე­ბა,­ეს­მძი­მე­პო­ლი­ტი­კუ­რი­ყო­ფა­ ააღე­ბი­ნებთ­მათ­იარაღს­ხელ­ში.­ ერ­თ­ ერთ­ინ­ტერ­ვი­უ­ში­ლო­უ­ჩი­აცხა­ დებს:­„მთა­ვა­რი­ა,­იყო­ერ­თ­გუ­ლი­იდე­ი­ სა­და­ღირ­სე­ბა­არ­და­უ­კარ­გო­პერ­ სო­ნა­ჟებს.­მა­ში­ნაც­კი,­თუ­ფილ­მებ­ში­ ისი­ნი­სა­ში­ნელ­რა­მე­ებს­სჩა­დი­ან,­შენ­ მა­ინც­ყო­ველ­თ­ვის­უნ­და­გა­გაჩ­ნ­დეს­ ადა­მი­ა­ნუ­რი­პა­ტი­ვის­ცე­მა­მათ­მი­მართ.­ მრა­ვალ­ფილ­მ­ში­გაქვს­გან­ც­და,­რომ­ ისი­ნი­სრუ­ლი­ად­ექ­ს­პ­ლუ­ა­ტი­რე­ბულ­ნი­ არი­ან­სა­კუ­თა­რი­ემო­ცი­ე­ბით“.­პერ­სო­ ნა­ჟებ­თან­ასე­თი,­შე­იძ­ლე­ბა­ით­ქ­ვას,­ ჰუ­მა­ნუ­რი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბით­ის­უახ­ ლოვ­დე­ბა­მის­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ბრი­ტა­ ნელ­რე­ჟი­სორს­მა­იკ­ლის.­ სა­ხელ­მ­წი­ფო­ინ­ს­ტი­ტუ­ტე­ბი­სა­და­ ადა­მი­ა­ნის­შე­ჯა­ხე­ბის­თე­მას­ეხე­ბა­მა­იკ­ ლის­ფილ­მი­„ვერა­დრე­ი­კი“.­მოქ­მე­ დე­ბე­ბი­ვი­თარ­დე­ბა­50­იანი­წლე­ბის­ ლონ­დონ­ში,­ეს­ის­დროა,­რო­დე­საც­

ბრი­ტა­ნეთ­ში­ტრა­დი­ცი­უ­ლი­მო­რა­ლი,­ კონ­სერ­ვა­ტი­უ­ლო­ბა­კვალ­ვაც­მნიშ­ვ­ნე­ ლო­ვან­როლს­თა­მა­შობს,­ოჯა­ხის­ინ­ ს­ტი­ტუ­ტი­შე­ურ­ყე­ვე­ლი­ავ­ტო­რი­ტე­ტი­ა,­ პო­ლი­ტი­კურ­და­სა­ზო­გა­დო­ცხოვ­რე­ბა­ ში,­რე­ა­ლუ­რი­ცვლი­ლე­ბე­ბი­დაწყე­ბუ­ ლი­არა­ა.­1967­წლამ­დე­მოქ­მე­დებ­და­ კა­ნო­ნი,­რომ­ლი­თაც­აბორ­ტი­დას­ჯად­ ქმე­დე­ბად­ით­ვ­ლე­ბო­და.­ აბორ­ტის­კრი­მი­ნა­ლი­ზე­ბით­პრობ­ ლე­მა­არ­გვარ­დე­ბა,­პი­რი­ქით,­ სა­მე­დი­ცი­ნო­მოქ­მე­დე­ბე­ბი­გა­და­დის­ მი­წის­ქ­ვე­შეთ­ში,­ისეთ­ად­გი­ლებ­ში,­სა­ დაც­ჰი­გი­ე­ნის­ნორ­მე­ბი­არაა­და­ცუ­ლი­ და­ამ­პრო­ცე­დუ­რებს­ახორ­ცი­ე­ლე­ბენ­ ძი­რი­თა­დად­არაპ­რო­ფე­სი­ო­ნა­ლე­ბი.­ სა­ხელ­მ­წი­ფოს­დამ­ს­ჯე­ლის­ფუნ­ქ­ცია­ აქვს­აღე­ბუ­ლი,­ნაკ­ლე­ბად­ზრუ­ნავს­ სო­ცი­ა­ლურ­სა­კი­თხებ­ზე,­თი­თო­ე­უ­ლი­ ადა­მი­ა­ნის­თ­ვის­ელე­მენ­ტა­რუ­ლი­კე­ თილ­დღე­ო­ბის­შექ­მ­ნა­ზე,­უკ­ვე­და­ბა­ დე­ბულ,­უსახ­ლ­კა­რო­ბავ­შ­ვებ­ზე­და­ამ­ დროს­გა­მო­დის­ჯერ­არ­და­ბა­დე­ბულ­თა­ უფ­ლე­ბე­ბის­სა­და­რა­ჯო­ზე.­სა­ბო­ლო­ოდ­ კი­მი­ზა­ნი­–­და­იც­ვან­სი­ცოცხ­ლე­–­ცი­ ნი­კუ­რი­ა,­რად­გა­ნაც­ვერც­ერთს­იცა­ვენ­ და­არა­ლე­გა­ლუ­რი­აბორ­ტე­ბით­ქალ­ თა­სიკ­ვ­დი­ლი­ა­ნო­ბაც­მა­ტუ­ლობს.­ შო­რე­ულ­1942­წელს­კარლ­თე­ო­ დორ­დრე­ი­ე­რი­შე­ე­ხო­ამ­თე­მას­და­ გა­და­ი­ღო­კულ­ტურ­ფილ­მი­„დედები“.­ რო­გორ­უნ­და­ეხ­მა­რე­ბო­დეს­სა­ხელ­


71

მ­წი­ფო­მი­უ­სა­ფარ­და­გა­ჭირ­ვე­ბა­ში­ მყოფ­მარ­ტო­ხე­ლა­დე­დებს,­ბავ­შ­ვის­ და­ბა­დე­ბა­ყვე­ლას­თ­ვის­სა­სი­ხა­რულ­ მოვ­ლე­ნას­უნ­და­წარ­მო­ად­გენ­დეს,­ სა­ხელ­მ­წი­ფო­კი­გა­ჭირ­ვე­ბა­ში­მყო­ფებს­ ეხ­მა­რე­ბო­დეს­და­არ­და­უშ­ვას­ახა­ლი­ სი­ცოცხ­ლის­არ­და­ბა­დე­ბა­სო­ცი­ა­ლუ­ რი­უსა­მარ­თ­ლო­ბის­გა­მო.­დრე­ი­ერ­მა­ აბორ­ტის­კე­თე­ბის­მთა­ვა­რი­მი­ზე­ზი­ ყო­ფას­და­უ­კავ­ში­რა.­ მა­იკ­ლის­თან­ვე­რა­დრე­ი­კი­გა­ნე­ კუთ­ნე­ბა­სა­შუ­ა­ლო­სო­ცი­ა­ლურ­ფე­ნას.­ ჰყავს­ოჯა­ხი,­ქმა­რი,­შვი­ლე­ბი,­ერ­თი­ შე­ხედ­ვით,­ის­არაფ­რით­გა­მო­ირ­ჩე­ ვა­სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­სხვა­წევ­რე­ბის­გან.­ მაგ­რამ­მხო­ლოდ­ერ­თი­შე­ხედ­ვით;­ მის­თ­ვის­მთა­ვა­რია­გა­ჭირ­ვე­ბა­ში­მყო­ ფი­ქა­ლე­ბის­დახ­მა­რე­ბა,­ამი­ტომ­აკე­ თებს­აბორ­ტებს,­რის­თ­ვი­საც­არა­ნა­ირ­ ანაზღა­უ­რე­ბას­არ­იღებს.­მას­შემ­დეგ­ რაც­ერ­თ­ ერ­თი­შემ­თხ­ვე­ვა­გა­მო­აშ­ კა­რავ­დე­ბა,­პო­ლი­ცია­ვე­რას­სახ­ ლი­დან­აიყ­ვანს.­ირ­კ­ვე­ვა,­რომ­ვე­რა­ უან­გა­როდ­ჩა­დის­ამ­საქ­ცი­ელს.­რაც­ ყვე­ლას­თ­ვის­გა­უ­გე­ბა­რი­აღ­მოჩ­ნ­დე­ბა.­ სა­ზო­გა­დოდ­მი­ღე­ბუ­ლი­აზ­რი­ა,­რო­ დე­საც­ადა­მი­ა­ნი­შეგ­ნე­ბუ­ლად­მი­დის­ კა­ნონ­დარ­ღ­ვე­ვა­ზე,­მან­რა­ღაც­მა­ტე­ რი­ა­ლუ­რი­სარ­გე­ბე­ლი­უნ­და­ნა­ხოს. მაგ­რამ­ვე­რას­შემ­თხ­ვე­ვა­ში­ეს­ასე­ არა­ა,­ამი­ტო­მაც­ის­ბო­ლომ­დე­უცხო­ ხდე­ბა­ყვე­ლას­თ­ვის,­შვი­ლე­ბი­ზურგს­

აქ­ცე­ვენ­არა­იმი­ტომ,­რომ­მო­ხუც­მა­ დე­დამ­კა­ნო­ნი­და­არ­ღ­ვი­ა,­არა­მედ­ იმი­ტომ,­რომ­კა­ნონ­დარ­ღ­ვე­ვის­ლო­ გი­კა­გა­უ­გე­ბა­რია­მათ­თ­ვის,­დე­და,­რო­ მელ­თან­ერ­თა­დაც­მთე­ლი­ცხოვ­რე­ბა­ გა­ა­ტა­რეს,­ის­არ­აღ­მოჩ­ნ­და,­ვინც­ეგო­ ნათ;­ფიქრობდნენ,­ბო­ლომ­დე­შეს­წავ­ ლი­ლი­ჰყავ­დათ,­მაგ­რამ­მოტყუვ­დ­ნენ,­ აღ­მოჩ­ნ­და,­რომ­მო­ხუ­ცი­დე­დის­მსოფ­ ლ­ხედ­ვე­ლო­ბა­მათ­თ­ვის­უცხო­ა.­ვერც­ პო­ლი­ცი­ე­ლე­ბი,­ვერც­ქალ­თა­კო­ ლო­ნი­ა­ში­მყო­ფი­სხვა­პა­ტიმ­რე­ბი­ვერ­ ხვდე­ბი­ან­და­ნა­შა­უ­ლის­არსს,­ქმა­რიც­ კი­მხო­ლოდ­იმი­ტომ­უჯე­რებს,­რომ­ უყ­ვარს.­სა­ბო­ლო­ოდ­მის­თ­ვი­საც­გა­უ­ გე­ბა­რია­ვე­რას­საქ­ცი­ე­ლი.­ამით­ერ­თი­ რა­მაა­ნათ­ქ­ვა­მი­–­სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­თ­ვის­ უან­გა­რო­სამ­სა­ხუ­რი,­ქა­ლის­ტკი­ვი­ლის­ გა­ზი­ა­რე­ბა­–­უცხო­ა.­მხო­ლოდ­ვე­რამ­ იცის,­რა­ტომ­ჩა­დის­ამას,­მას­არ­შე­უ­ ძლი­ა,­გა­ჭირ­ვე­ბუ­ლი­ქა­ლი­და­ტო­ვოს­ მარ­ტო,­მა­საც­ხომ­იგი­ვე­ამ­ბა­ვი­გა­დახ­ და­ოდეს­ღაც...­ის­თა­ნახ­მაა­გა­ა­კე­თოს­ აბორ­ტი­და­ამ­გზით­და­უ­პი­რის­პირ­დეს­ უსა­მარ­თ­ლო­კა­ნონ­მ­დებ­ლო­ბას.­ სა­ხელ­მ­წი­ფო­სა­და­ძა­ლა­უფ­ლე­ ბის­ინ­ს­ტი­ტუ­ტე­ბის­თ­ვის­მო­ხუ­ცი­ვე­რა­ ისე­თი­ვე­საფ­რ­თხეს­წარ­მო­ად­გენს,­ რო­გორც­ირ­ლან­დი­ე­ლი­პარ­ტი­ზა­ნე­ბი­ ზე­მოდ­ნახ­სე­ნებ­ლო­უ­ჩის­ფილ­მ­ში.­მან­ გა­ბე­და­და­სა­ხელ­მ­წი­ფოს­და­არ­ტყა­ ყვე­ლა­ზე­მტკივ­ნე­ულ­ად­გი­ლას,­უსა­

მარ­თ­ლო­და­აბ­სურ­დულ­კა­ნონ­მ­დებ­ ლო­ბას­არ­და­ე­მორ­ჩი­ლა.­ სა­სა­მარ­თ­ლო­ვე­რა­დრე­იკს­საპყ­რო­ ბი­ლე­ში­უშ­ვებს,­ის­რომც­არ­დას­ჯი­ ლი­ყო,­ამით­არა­ფე­რი­შე­იც­ვ­ლე­ბო­ და,­უკ­ვე­სხვა­დროს­სხვა­ადა­მი­ანს­ დას­ჯიდ­ნენ­ანა­ლო­გი­უ­რი­მუხ­ლით.­ პრობ­ლე­მა­არის­ის,­რომ­სა­ხელ­მწ ­ ი­ ფო­ცდი­ლობს­ქა­ლის­სხე­ულ­ზე­კონ­ ტ­რო­ლი­და­ა­წე­სოს,­გა­ნუ­საზღ­ვ­როს­ ცხოვ­რე­ბა.­ მი­უ­ხე­და­ვად­იმი­სა,­რომ­ორი­ვე­ რე­ჟი­სო­რი­–­ლო­უ­ჩი­და­მა­იკ­ლი­ყო­ ველ­დღი­უ­რო­ბა­სა­და­„ჩვეულებრივ”­ ადა­მი­ა­ნებ­ზე­იღე­ბენ­ფილ­მებს,­მათ­ შო­რის­დი­დი­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბა­ა.­ამა­ზე­მა­იკ­ ლი­ერ­თ­ ერთ­ინ­ტერ­ვი­უ­ში­ამბობს:­ „ორივე­მოვ­დი­ვართ­ტე­ლე­სივ­რ­ცი­დან­ და­ორი­ვემ­შევ­ქ­მე­ნით­ფილ­მე­ბი­ყო­ ველ­დღი­უ­რო­ბა­ზე,­მაგ­რამ­ჩვენ­გან­გ­ ვას­ხ­ვა­ვებს­სტი­ლის­ტი­კა,­მის­ფილ­მებ­ ში­მე­სი­ჯი­ერ­თია­და­გა­სა­გე­ბი:­„ლოუჩი­ გა­მო­უს­წო­რე­ბე­ლი­მარ­ქ­სის­ტი­ა!“.­ჩე­მი­ ფილ­მე­ბი­ასე­თი­ნა­თე­ლი­არ­არის,­მე­ ვცდი­ლობ,­მა­ყუ­რე­ბელ­თან­ისეთ­დი­ ა­ლოგ­ში­შე­ვი­დე,­რომ­მან­ყუ­რე­ბი­სას­ შეძ­ლოს­მე­სი­ჯის­შექ­მ­ნა“. თა­ნა­მედ­რო­ვე­კი­ნო­ში­ძა­ლი­ან­ ცო­ტა­ა,­ვინც­კარგ,­სო­ცი­ა­ლურ­­­პო­ ლი­ტი­კურ­კი­ნოს­აკე­თებს.­კენ­ლო­უ­ ჩის­გვერ­დით­ღირ­სე­უ­ლად­იკა­ვე­ბენ­ ად­გილს­ძმე­ბი­დარ­დე­ნე­ბი.­მარ­ტი­ვია,­


72

აჩ­ვე­ნო­მძი­მე­სო­ცი­ა­ლუ­რი­ყო­ფა,­ „დაჩაგრული­ხალ­ხი“,­გა­მო­სავ­ლის­ არარ­სე­ბო­ბა­და­ა.შ.­ეს,­ჩე­მი­აზ­რით,­ ცო­ტა­მოძ­ვე­ლე­ბუ­ლი­ა,­ასეთ­სო­ცი­ა­ ლურ­კი­ნოს­ძა­ლი­ან­ბევ­რი­აკე­თებს.­ მაგ­რამ­ძმებ­დარ­დე­ნებ­თან­მოშ­ლი­ ლია­„დაჩაგრული­დამჩაგვრელის“­ დი­ქო­ტო­მი­ა,­მუდ­მი­ვად­არის­იმის­ რწმე­ნა,­რომ­ადა­მი­ა­ნებს­შო­რის­ სო­ლი­და­რო­ბა­შე­საძ­ლე­ბე­ლი­ა,­თან­ ეს­კეთ­დე­ბა­ისე,­რომ­არ­მოხ­დეს­ადა­ მი­ა­ნე­ბის­იდე­ა­ლი­ზე­ბა­და­გან­სა­კუთ­ რე­ბულ­ჰუ­მა­ნურ­ტი­პე­ბად­გა­მოყ­ვა­ნა,­ ისი­ნი­არი­ან­ისე­თე­ბი,­რო­გო­რე­ბიც­ არი­ან.­ამას­ემა­ტე­ბა­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ბის­ წი­ნა­შე­არ­სე­ბუ­ლი­პრობ­ლე­მე­ბის­წარ­ მო­ჩე­ნა­და­მათ­ზე­ერ­თ­მ­ნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ პა­სუ­ხის­გა­ცე­მა,­პა­სუ­ხე­ბის­სა­ინ­ტე­რე­ სო­ო­ბას­მი­სი­არა­ორ­დი­ნა­ლუ­რო­ბა­ და­უკ­ვე­არ­სე­ბუ­ლი­კლი­შე­ე­ბი­სა­და­ სტე­რო­ტი­პე­ბი­სა­გან­და­შო­რე­ბა­გა­ნა­პი­ რო­ბებს.­ხში­რა­დაა­პა­სუ­ხი­გა­ცე­მუ­ლი,­ მაგ­რამ­ყვე­ლა­ფე­რი­დას­რუ­ლე­ბუ­ ლი­არა­ა,­ღია­ფი­ნა­ლი­მუდ­მი­ვო­ბის­ გან­ც­დას­ქმნის.­ეს­ხერ­ხი­პირ­ვე­ლი­ვე,­ 1996­წ.­გა­მო­სულ­მხატ­ვ­რულ­ფილ­მ­ში­ („დაპირებაში“)­გა­მოჩ­ნ­და.­ ძმე­ბი­კი­ნო­ში­დო­კუ­მენ­ტუ­რი­ფილ­ მე­ბით­მო­ვიდ­ნენ.­მა­თი­კი­ნოს­ტი­ლი­ თა­ვი­დან­ვე­ნათ­ლად­გა­მოჩ­ნ­და,­მთე­ ლი­ფილ­მის­აგე­ბა­სუ­ბი­ექ­ტურ­კა­მე­რა­ ზე­ა,­დარ­დე­ნებ­თან­კა­მე­რა­ისე­თი­ვე­

ცოცხა­ლი­ა,­რო­გორც­პერ­სონ­ჟე­ბი,­ ის­ყვე­ლაფ­რის­მი­მართ­რეფ­ლექ­სი­ას­ ახ­დენს.­ჯერ­კი­დევ­მაქს­ოფულ­ს­თა­ ნა­ა,­რო­ცა­იშ­ლე­ბა­ზღვა­რი­კა­მე­რა­ სა­და­პერ­სო­ნაჟს­შო­რის,­კა­მე­რის­ მოძ­რა­ო­ბა,­პერ­სო­ნა­ჟე­ბის­მოძ­რა­ო­ბა­ თუ­უძ­რა­ო­ბა,­კად­რის­კომ­პო­ზი­ცი­ა,­ ყვე­ლა­ფე­რი­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა,­ყვე­ლა­ ფერს­აქვს­თა­ვი­სი­ფუნ­ქ­ცი­ა,­არა­ფე­რი­ არაა­შემ­თხ­ვე­ვი­თი.­სწო­რედ­ასე­ვე­ დარ­დე­ნებ­თა­ნაც,­სა­უ­კუ­ნის­ბო­ლოს­ ხე­ლის­კა­მე­რის­გა­მო­გო­ნე­ბამ,­ამის­ შეს­რუ­ლე­ბა­კი­დევ­უფ­რო­გა­ა­ად­ვი­ლა.­ ამ­ორ­რე­ჟი­სორს­შო­რის­მხო­ლოდ­ სტი­ლის­ტუ­რი­მსგავ­სე­ბა­ა,­აერ­თი­ა­ნებთ­ ყვე­ლა­ზე­მთა­ვა­რი­–­კი­ნო­ე­ნა,­ოფულს­ არ­აინ­ტე­რე­სებს­აქ­ტუ­ა­ლუ­რი­თე­მე­ბი­ თუ­მოვ­ლე­ნე­ბი,­ძმებს­–­კი.­ლუკ­დარ­ დე­ნის­სიტყ­ვე­ბი­–­„ჩვენ­არ­გვჭირ­დე­ბა­ ეს­თე­ტი­ზა­ცი­ა,­ჩვენ­გვინ­და­ყო­ველ­ დღი­უ­რო­ბა“­–­ზუს­ტად­გა­მო­ხა­ტავს­ დარ­დე­ნე­ბის­კი­ნოს­არსს,­ის­ხა­ზი,­რო­ მე­ლიც­პირ­ვე­ლი­ფილ­მი­დან­იწყე­ბა,­ დღემ­დე­არ­შეწყ­ვე­ტი­ლა,­არა­ს­დროს­ უღა­ლა­ტი­ათ­ამ­პრინ­ცი­პის­თ­ვის.­ ლო­უ­ჩის­გან­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბით,­დარ­დე­ ნე­ბი­არ­აჩე­ნენ­ამ­ბო­ხის­გრძნო­ბას,­ ისი­ნი­წარ­მო­სა­ხა­ვენ­რე­ა­ლო­ბას,­შე­ იძ­ლე­ბა­უსა­მარ­თ­ლოს,­მაგ­რამ­ისეთს,­ რო­გო­რიც­არის.­იღე­ბენ­პო­ლი­ტი­ კურ­კი­ნოს,­აქ­ტუ­ა­ლუ­რი­სო­ცი­ა­ლუ­რი­ პრობ­ლე­მე­ბით,­მაგ­რამ­მა­ყუ­რე­ბელს­

არაფ­რის­კენ­მი­უ­თი­თე­ბენ,­ეს­ყვე­ლა­ზე­ კარ­გად­ფი­ნა­ლე­ბი­დან­ჩანს.­ სა­მი­ვე­რე­ჟი­სორ­თან­ხდე­ბა­ერ­თი­რამ­ –­პერ­სო­ნა­ჟებს­არ­მოს­წონთ­ის­ყო­ფა,­ რო­მელ­შიც­ცხოვ­რო­ბენ,­კონ­ფ­ლიქ­ტ­ ში­არი­ან­რე­ა­ლო­ბასთნ­და­იწყე­ბენ­ამ­ რე­ა­ლო­ბის­შეც­ვ­ლას,­ზოგს­გაც­ნო­ბი­ ე­რე­ბუ­ლი­აქვს,­ზოგს­არა.­ლო­უჩ­თან­ ირ­ლან­დი­ელ­მა­პარ­ტი­ზა­ნებ­მა­ხელ­ში­ იარა­ღი­აიღეს­და­ბრძო­ლა­და­იწყეს­ ცვლი­ლე­ბე­ბი­სათ­ვის,­ვე­რა­დრე­იკ­მა­ ფა­რუ­ლად­და­არ­ღ­ვია­უვარგისი­კა­ნო­ ნი,­დარ­დე­ნებ­თან­–­იგორ­მა­მა­მის­ავ­ ტო­რი­ტე­ტის­უარ­ყო­ფით­და­აფ­რი­კე­ლი­ ემიგ­რან­ტის­დახ­მა­რე­ბით­სა­კუ­თა­რი­ პი­როვ­ნე­ბის­და­ბა­დე­ბი­სა­კენ­გა­დად­გა­ პირ­ვე­ლი­ნა­ბი­ჯი.­ პრო­ცე­სის­შეც­ვ­ლი­სა­კენ­გა­დად­ გუმ­ლი­ერ­თი­ნა­ბი­ჯი­კი­გუ­ლის­ხ­მობს,­ რომ­ის­ად­რე­თუ­გვი­ან­მოგ­ვარ­დე­ბა,­ მაგ­რამ­სო­ცი­ა­ლუ­რი­კი­ნოს­თ­ვის­მნიშ­ ვ­ნე­ლო­ვა­ნია­ის­ახა­ლი­კონ­ფ­ლიქ­ტი,­ რო­მე­ლიც­კვლავ­გაჩ­ნ­დე­ბა,­რად­გან­ ეს­არის­მუდ­მი­ვი­ციკ­ლი.­კონ­ფ­ლიქ­ტი,­ მოგ­ვა­რე­ბა­და­კვლავ­კონ­ფ­ლიქ­ტი,­ ასე­და­უს­რუ­ლებ­ლად.­ >> ნიკა ჩიკვილაძე


73

ინდუსტრია და თანამედროვე ტექნოლოგიები


74

xe liT ga da Re bis Ta na med ro ve teq no lo gi e bi მი­უ­ხე­და­ვად­იმი­სა,­რომ­დი­ნა­მი­კუ­რი­ კომ­პო­ზი­ცი­ე­ბის­გა­და­სა­ღე­ბად­დღე­ ი­სათ­ვის­უამ­რა­ვი­სხვა­დას­ხ­ვა­ტი­პი­სა­ და­მო­დი­ფი­კა­ცი­ის­ური­კა,­ამ­წე­და­სხვა­ მოწყო­ბი­ლო­ბა­არ­სე­ბობს,­იშ­ვი­ა­თია­ ფილ­მი,­რო­მელ­შიც­ოპე­რა­ტორს­თუნ­ დაც­რამ­დე­ნი­მე­კად­რის­ხე­ლით­გა­და­ ღე­ბა­არ­უწევ­დეს.­ხე­ლით­გა­და­ღე­ბას­ უმე­ტეს­წი­ლად­იყე­ნე­ბენ­იქ,­სა­დაც­ დი­ნა­მი­კუ­რი­კად­რის­გა­და­სა­ღე­ბად­ გაძ­ნე­ლე­ბუ­ლია­ური­კის,­ამ­წის­და­სხვა­ ტექ­ნი­კუ­რი­მოწყო­ბი­ლო­ბის­გა­მო­ყე­ ნე­ბა.­ასე­თი­კად­რე­ბის­გა­და­ღე­ბი­სას­ ძი­რი­თად­პრობ­ლე­მად­დგე­ბა­კად­რის­ მდგრა­დო­ბა. ტექ­ნი­კუ­რი­ამო­ცა­ნის­გარ­და,­ხე­ლით­ გა­და­ღე­ბას­ხში­რად­მხატ­ვ­რუ­ლი­ამო­ ცა­ნე­ბის­გა­და­საჭ­რე­ლა­დაც­მი­მარ­თა­ ვენ,­რა­კი­ღა,­სწო­რად­გა­აზ­რე­ბუ­ლი­ ხე­ლის­კა­მე­რის­მოძ­რა­ო­ბა­მა­ღალ­ მ­ხატ­ვ­რულ­და­ემო­ცი­ურ­კად­რებს­ იძ­ლე­ვა.­საკ­მა­რი­სია­გა­ვიხ­სე­ნოთ,­ მი­ხე­ილ­კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლის­ფილ­მი­ „მიფრინავენ­წე­რო­ე­ბი“,­რო­მე­ლიც­ „ოქროს­პალ­მის­რტოს“­მფლო­ბე­ლი­ ერ­თა­დერ­თი­საბ­ჭო­თა­სრულ­მეტ­რა­ ჟი­ა­ნი­ფილ­მი­ა,­და­ის­ფაქ­ტი,­რომ­მის­

წარ­მა­ტე­ბა­ში­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­წი­ლი­ სწო­რედ­ოპე­რა­ტორ­სერ­გეი­ურუ­სევ­ ს­კის­„მფრინავ“­კა­მე­რას­ეკუთ­ვ­ნის.­ ურუ­სევ­ს­კი­სე­ულ­მა­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბამ­ ახ­ლე­ბუ­რად­აამეტყ­ვე­ლა­ხე­ლის­კა­ მე­რის­კად­რი,­უჩ­ვე­უ­ლოდ­სის­ხ­ლ­სავ­ სე­დი­ნა­მი­კით­გად­მოს­ცა­ადა­მი­ა­ნის­ სუ­ლი­ე­რი­მდგო­მა­რე­ო­ბის­ვი­ზუ­ა­ლუ­რი­ შე­სატყ­ვი­სი,­რო­მელ­მაც­მა­ყუ­რე­ბელ­ში­ დი­დი­ემო­ცია­გა­მო­იწ­ვი­ა.­ ხე­ლის­კა­მე­რა­ურუ­სევ­ს­კი­სა­და­კა­ ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლის­მთა­ვა­რი­შე­მოქ­მე­დე­ ბი­თი­სა­შუ­ა­ლე­ბა­გახ­და­მათ­მომ­დევ­ ნო­ერ­თობ­ლივ­ნა­მუ­შე­ვარ­შიც­–­„მე­ ვარ­კუ­ბა“,­სა­დაც­დი­ნა­მი­კუ­რი­კა­მე­რა­ პრაქ­ტი­კუ­ლად­გა­უ­ჩე­რებ­ლად­იღებს­ კად­რ­ ე­პი­ზო­დებს.­ამ­მხატ­ვ­რულ­მა­ ხერ­ხ­მა­1960­იანი­წლე­ბის­კი­ნო­ე­ნა­ სა­ო­ცა­რი­შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბით­გა­ამ­ დიდ­რა. მაგ­რამ­დი­ნა­მი­ურ­კა­მე­რას­შე­სა­ბა­ მი­სი­დრა­მა­ტურ­გია­და­ასე­ვე­შე­სა­ფე­ რი­სი­რე­ჟი­სო­რუ­ლი­გა­დაწყ­ვე­ტა­თუ­არ­ უდევს­სა­ფუძ­ვ­ლად,­იგი­ფორ­მა­ლურ­ ხერ­ხად­გა­და­იქ­ცე­ვა­და­მი­სი­ზე­მოქ­მე­ დე­ბა­ტექ­ნი­კუ­რი­ტრი­უ­კის­სა­ხე­ეძ­ლე­ ვა.­60­იან­წლებ­ში­ბევ­რ­მა­ოპე­რა­ტორ­

მა­მი­ბა­ძა­ურუ­სევ­ს­კის,­ისე­ვე­და­უ­ყე­ნა­ ხე­ლის­კა­მე­რას­ფარ­თო­კუთხი­ა­ნი­ოპ­ ტი­კა­და­და­იწყეს­„სირბილი“,­მაგ­რამ­ ამ­საქ­მი­დან­უმე­ტეს­წი­ლად­არა­ფე­რი­ გა­მორ­ჩე­უ­ლი­არ­შექ­მ­ნი­ლა.­ რაც­შე­ე­ხე­ბა­დო­კუ­მენ­ტურ­კი­ნოს,­აქ­ ხე­ლით­გა­და­ღე­ბა­ხში­რად­გა­მო­სა­ხუ­ ლე­ბის­შექ­მ­ნის­ერ­თა­დერ­თი­სა­შუ­ ა­ლე­ბა­ა,­და­ამი­ტომ­მეტ­­­ნაკ­ლე­ბად­ არამ­დ­გ­რა­დი­კად­რე­ბი­ხში­რად­მი­სი­ დო­კუ­მენ­ტუ­რო­ბის­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლია­ და­ასე­თის­ნი­შან­­­თ­ვი­სე­ბა­დაც­ით­ვ­ ლე­ბა.­ცხა­დი­ა,­კად­რის­რყე­ვა­საც­აქვს­ თა­ვი­სი­საზღ­ვა­რი­და­არამ­დ­გ­რა­დი­ კად­რი­„აჯანჯღარებულად“­არ­უნ­და­ იქ­ცეს,­რომ­ლებ­შიც­მა­ყუ­რე­ბელს­ძი­რი­ თა­დი­ინ­ფორ­მა­ცი­ის­აღ­ქ­მა­და­გა­გე­ბა­ გა­უძ­ნელ­დე­ბა.­მხატ­ვ­რულ­კი­ნო­ში­ ცნო­ბი­ლია­შემ­თხ­ვე­ვე­ბი,­რო­ცა­არამ­დ­ გ­რა­დი,­სპე­ცი­ა­ლუ­რად­„აჯაყჯაყებული“­ კად­რი­ქმნის­მხატ­ვ­რულ­სა­ხეს:­მა­ გა­ლი­თად,­შეგ­ვიძ­ლია­გა­ვიხ­სე­ნოთ­ და­საწყი­სი­ეპი­ზო­დი­ფილ­მ­ში­„რიგითი­ რა­ი­ა­ნის­გა­და­სარ­ჩე­ნად“,­(Saving­ Private­Ryan,­1998,­რეჟ.­სტი­ვენ­სპილ­ ბერ­გი,­ოპე.­იანუშ­კა­მინ­ს­კი),­სა­დაც­ სა­ჭი­რო­იყო­საფ­რონ­ტო­ოპე­რა­ტო­რის­


75

ნა­მუ­შევ­რის­ილუ­ზი­ის­შექ­მ­ნა,­მაგ­რამ­ ეს,­რო­გორც­წე­სი,­გა­მო­ნაკ­ლი­სი­ა;­ასე­ ვე,­შეგ­ვიძ­ლია­გა­ვიხ­სე­ნოთ­­„დოგმა­ ­­95“­ის­ვი­ზუ­ა­ლუ­რი­სტი­ლი,­რო­მელ­ მაც­პირ­ვე­ლი­თა­ო­ბე­ბის­ხე­ლის­სა­ მოყ­ვა­რუ­ლო­ვი­დე­ო­კა­მე­რის­კად­რის­ არაპ­რო­ფე­სი­უ­ლი­„ჯაყჯაყი“­შე­მოქ­მე­ დე­ბი­თი­მი­მარ­თუ­ლე­ბის­„ბრენდის“­ ხა­რის­ხ­ში­აიყ­ვა­ნა­და­გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ ბით­მარ­კა­დაც­კი­აქ­ცი­ა.­ უმე­ტეს­შემ­თხ­ვე­ვა­ში­მხატ­ვ­რუ­ლი­კი­ ნოს­ოპე­რა­ტო­რე­ბი­ცდი­ლო­ბენ,­რომ­ ხე­ლით­გა­და­ღე­ბუ­ლი­კად­რე­ბი­მაქ­სი­ მა­ლუ­რად­მდგრა­დი­და­სტა­ბი­ლუ­რი­ იყოს,­მოძ­რა­ო­ბა­კი­მდო­რე­და­რბი­ ლი.­ძი­რი­თა­დი­პრობ­ლე­მა­ამ­პრო­ცეს­ ში­ე.წ.­„მეორე­რი­გის­შეშ­ფო­თე­ბე­ბი­ა“,­ მარ­ტი­ვი­ენით­კი­–­კა­მე­რის­„ყანყალი“,­ რო­მე­ლიც­მა­ყუ­რებ­ლის­ყუ­რადღე­ბას­ ფან­ტავს­და­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­არ­სის­ აღ­ქ­მა­ში­ხელს­უშ­ლის.­კად­რის­და­ბა­ ლან­სე­ბის­მიზ­ნით,­მთე­ლი­მსოფ­ლი­ოს­ ოპე­რა­ტო­რე­ბი­სა­და­კი­ნო­ტექ­ნი­კის­ ინ­ჟინ­რე­ბის­მი­ერ­არა­ერ­თი­დამ­ხა­რე­ ტექ­ნი­კუ­რი­მოწყო­ბი­ლო­ბაა­შექ­მ­ნი­ლი.­ ამ­გ­ვარ­მოწყო­ბი­ლო­ბებს,­სად­გა­მებს,­ მხრის­კონ­დახ­­­შ­ტა­ტი­ვებს­და­სხვა­

სის­ტე­მებს­ხში­რად­თვი­თონ­ოპე­რა­ტო­ რე­ბი­ქმნიდ­ნენ. დღე­ი­სათ­ვის­ყვე­ლა­ზე­პო­პუ­ლა­რუ­ლი­ მას­ტა­ბი­ლი­ზე­ბე­ლი­მოწყო­ბი­ლო­ბაა­ „სთედიკამი“­(Steadicam),­რომ­ლის­ გა­მომ­გო­ნე­ლა­დაც­ით­ვ­ლე­ბა­ამე­რი­კე­ ლი­კი­ნო­ო­პე­რა­ტო­რი­გა­რეტ­ბრა­უ­ნი­ (Garrett­Brown).­სთე­დი­კა­მის­პირ­ველ­ სა­წარ­მოო­ვა­რი­ანტს,­რო­მე­ლიც­1975­ წელს­დამ­ზად­და,­„ბრაუნის­სტა­ბი­ლი­ ზა­ტო­რი“­(Brown­Stabilizer)­ეწო­და.­ სთე­დი­კა­მი­აერ­თი­ა­ნებს­ური­კის­ მდგრად­კადრს­ხე­ლის­კა­მე­რის­მოქ­ ნი­ლო­ბას­თან.­მი­სი­სხვა­დას­ხ­ვა­მო­დი­ ფი­კა­ცი­ე­ბი­გათ­ვ­ლი­ლია­სხვა­დას­ხ­ვა­ ზო­მის­და­წო­ნის­პრო­ფე­სი­ულ­კი­ნო­ და­ვი­დე­ო­კა­მე­რებ­ზე.­მოწყო­ბი­ლო­ბის­ ძი­რი­თა­დი­ნა­წი­ლია­კა­მე­რის­მას­ტა­ ბი­ლი­ზი­რე­ბე­ლი­„ელასტიკურ­მხარ­ზე“­ (iso­elastic­arm),­რო­მე­ლიც­ზამ­ბა­რე­ბის­ და­დრე­კა­დი­მა­სა­ლე­ბის­გან­დამ­ზა­ დე­ბუ­ლი­ელე­მენ­ტე­ბის­კომ­ბი­ნა­ცი­ას­ წარ­მო­ად­გენს;­მხა­რი­მი­მაგ­რე­ბუ­ლია­ სპე­ცი­ა­ლუ­რი­მტკი­ცე­მა­სა­ლის­გან­ დამ­ზა­დე­ბულ­ჟი­ლეტ­ზე,­რო­მელ­საც­ ოპე­რა­ტო­რი­ჰო­კე­ის­ტის­დამ­ცა­ვი­ჯავ­ შ­ნის­მსგავ­სად­იც­ვამს.­„ელასტიკურ­

მხარ­ზე“­და­მაგ­რე­ბუ­ლი­კა­მე­რის­ვი­ზი­ რი­ოპე­რა­ტო­რის­თ­ვის­მი­უწ­ვ­დო­მე­ლი­ ხდე­ბა,­და­ამი­ტომ­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­ კომ­პო­ზი­ცი­ის­კონ­ტ­რო­ლი­სათ­ვის­ სთე­დი­კა­მი­აღ­ჭურ­ვი­ლია­მო­ნი­ტო­რით,­ რო­მელ­ზეც­ოპე­რა­ტო­რი­ხე­დავს­კა­ მე­რის­ობი­ექ­ტი­ვის­მი­ერ­მო­წო­დე­ბულ­ გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბას.­ სთე­დი­კამ­მა­1970­იან­წლებ­ში­ვე­მო­ი­ პო­ვა­პო­პუ­ლა­რო­ბა.­მოძ­რა­ვი­კა­მე­ რით­მუ­შა­ო­ბის­გა­მარ­ტი­ვე­ბამ­კი­ნო­და­ ვი­დე­ომ­წარ­მო­ებ­ლე­ბის­დი­დი­ინ­ტე­ რე­სი­გა­მო­იწ­ვი­ა.­1976­წელს­ჰაკ­სელ­ უექ­ს­ლე­რი­„ოსკარის“­მფლო­ბე­ლი­ გახ­და­ფილ­მი­სათ­ვის­„წარმატებისკენ­ მი­მარ­თუ­ლი“­(Bound­for­Glory­1976,­ რე­ჟი­სო­რი­ჰოლ­ეშ­ბი­(Hal­Ashby),­რაც­ სწო­რედ­გა­რე­ტის­სტა­ბი­ლი­ზა­ტო­რის­ გა­მო­ყე­ნე­ბის­შე­დე­გი­და­ამ­მოწყო­ ბი­ლო­ბის­აღი­ა­რე­ბა­იყო.­სთე­დი­კა­მი­ გა­მო­ი­ყე­ნეს­ისე­თი­ფილ­მე­ბის­გა­და­ ღე­ბი­სას,­რო­გო­რი­ცა­ა,­მა­გა­ლი­თად,­ რე­ჟი­სორ­ჯონ­შლე­ზინ­გე­რის­თრი­ ლე­რი­„მარათონელი“­(Marathon­Man­ 1976)­(ოპერატორი­კონ­რად­ჰო­ლი)­­ –­დას­ტინ­ჰოფ­მა­ნით­და­ლო­რენს­ ოლი­ვე­თი­მთა­ვარ­რო­ლებ­ში,­აგ­რეთ­


76

ვე,­სილ­ვესტრ­სტა­ლო­ნეს­სცე­ნარ­ზე­ აგე­ბუ­ლი­სპორ­ტუ­ლი­დრა­მა­„როკი“­ (Rocky­1976),­სტენ­ლი­კუბ­რი­კის­ფსი­ ქო­ლო­გი­ურ­სა­ში­ნე­ლე­ბა­თა­ფილ­მი­ (The­Shining­1980)­ჯეკ­ნი­კოლ­სო­ნით­ მთა­ვარ­როლ­ში,­და­ა.­შ.­ამ­ფილ­მებ­ში­ ეპი­ზო­დის­დრა­მა­ტურ­გი­უ­ლი­გა­დაწყ­ ვე­ტა­ერ­თ­დ­რო­უ­ლად­მო­ითხოვ­და­ კა­მე­რის­თვი­სუ­ფალ­მოძ­რა­ო­ბას­და­ კად­რის­სტა­ბი­ლუ­რო­ბას.­ ტე­ლე­ვი­ზი­ა­ში­სთე­დი­კამ­მა­გავ­რ­ცე­ ლე­ბა­მო­ი­პო­ვა­სპორ­ტუ­ლი­სა­ნა­ხა­ო­ ბე­ბის­ტრან­ს­ლა­ცი­ებ­ში,­კერ­ძოდ,­ფეხ­ ბურ­თის­რე­პორ­ტა­ჟე­ბი­სას,­რო­მელ­თა­ გა­და­ღე­ბი­სა­საც­ოპე­რა­ტო­რე­ბი,­პირ­ და­პი­რი­გა­გე­ბით,­დას­დე­ვენ­ბურ­თ­საც­ და­ფეხ­ბურ­თე­ლებ­საც. სთე­დი­კა­მი­რთუ­ლი­მოწყო­ბი­ლო­ბაა­ და­მი­სი­მო­სახ­მა­რებ­ლად­ოპე­რა­ ტორს­მრა­ვა­ლი­სირ­თუ­ლის­დაძ­ლე­ვა­ უხ­დე­ბა.­ეს­სირ­თუ­ლე­ე­ბი­იმ­დე­ნად­ სპე­ცი­ფი­კუ­რი­ა,­რომ­სთე­დი­კა­მით­ გა­და­სა­ღე­ბი­კად­რე­ბი­სათ­ვის­გა­დამ­ ღებ­ჯგუფ­ში­სპე­ცი­ა­ლუ­რად­იწ­ვე­ვენ­ სთე­დი­კა­მის­ოპე­რა­ტორს,­რო­მე­ლიც­ დამ­დ­გ­მე­ლი­ოპე­რა­ტო­რის­მი­თი­თე­ ბით­იღებს­კონ­კ­რე­ტულ­ეპი­ზო­დებს.­ სთე­დი­კა­მის­ოპე­რა­ტორს­მო­ეთხო­ვე­ბა­ გა­მორ­ჩე­უ­ლი­ფი­ზი­კუ­რი­ძა­ლაც,­რა­კი­

ღა­აღ­ჭურ­ვი­ლო­ბა­საკ­მა­ოდ­მძი­მეა­და­ მი­სი­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­ამო­ცა­ნე­ბის­თ­ვის­ გა­მო­ყე­ნე­ბაც­გარ­კ­ვე­ულ­უნარ­­­ჩ­ვე­ვებს­ მო­ითხოვს.­ სთე­დი­კა­მის­გა­მო­გო­ნე­ბის­შემ­დეგ­ შე­იქ­მ­ნა­მი­სი­გა­მარ­ტი­ვე­ბუ­ლი­თუ­სა­ხეც­ ვ­ლი­ლი­მო­დი­ფი­კა­ცი­ე­ბი,­რომ­ლე­ბიც­ სხვა­დას­ხ­ვა­წო­ნი­სა­და­ფორ­მა­ტის­კი­ნო­­ ვი­დე­ო­კა­მე­რე­ბი­სათ­ვის­გა­მო­ი­ყე­ნე­ბა.­ კად­რის­მას­ტა­ბი­ლი­ზი­რე­ბე­ლი­მხა­რი­ და­ა­მაგ­რეს­ავ­ტო­მან­ქა­ნა­ზეც­და­ვერ­ტ­ მ­ფ­რენ­ზეც,­ხო­ლო­მოგ­ვი­ა­ნე­ბით­–­უკ­ვე­ დის­ტან­ცი­უ­რად­მარ­თულ­კვა­დე­ო­კოპ­ ტე­რებ­ზეც,­რა­მაც­ისე­თი­სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი­ გა­უხ­ს­ნა­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტებს,­რო­მელ­ ზეც­ად­რე­ოც­ნე­ბაც­კი­არ­შე­იძ­ლე­ბო­და. რა­საკ­ვირ­ვე­ლი­ა,­რაც­უფ­რო­მძი­ მეა­კა­მე­რა,­ხე­ლით­გა­და­ღე­ბა­მით­ უფ­რო­ძნე­ლია­და­ფი­ზი­კურ­ძა­ლა­საც­ მო­ითხოვს,­პრო­ფე­სი­უ­ლი­კი­ნო­და­ ვი­დე­ო­კა­მე­რე­ბის­წო­ნა­7,5­კი­ლოგ­ რა­მი­დან­იწყე­ბა­და­იზ­რ­დე­ბა,­თუმ­ცა­ ხე­ლის­ბა­ლან­სი­რე­ბი­იმ­ნა­ი­რი­ნამ­ცე­ცა­ კა­მე­რე­ბი­სათ­ვი­საც­არ­სე­ბო­ბენ,­რო­გო­ რი­ცა­ა,­მა­გა­ლი­თად,­„გო­პრო“,და­რა­ უც­ნა­უ­რა­დაც­არ­უნ­და­მოგ­ვეჩ­ვე­ნოს,­ თვით­ტე­ლე­ფო­ნის­კა­მე­რე­ბი­სათ­ვი­საც­ კი­არ­სე­ბობს­კად­რის­დამ­ბა­ლან­სე­ბე­ ლი­ხე­ლის­შტა­ტი­ვე­ბი.

სა­მოყ­ვა­რუ­ლო­და­სა­მა­უწყებ­ლო­ ფორ­მა­ტის­კა­მე­რე­ბი­სათ­ვის,­რო­მელ­ თა­წო­ნაც­2­დან­3,5­კი­ლოგ­რა­მის­ ფარ­გ­ლებ­ში­ა,­ტექ­ნი­კის­მწარ­მო­ე­ბე­ლი­ ფირ­მე­ბი­ამ­ზა­დე­ბენ­სა­პირ­წო­ნე­მა­სით­ მა­ბა­ლან­სი­რე­ბელ­შე­და­რე­ბით­მარ­ტივ­ სის­ტე­მებს,­რომ­ლის­სა­ხე­ლუ­რი­შარ­ნი­ რულ­სახ­ს­რით­უკავ­შირ­დე­ბა­კა­მე­რის­ სად­გამ­ფი­ლას­და­კა­მე­რის­წო­ნას­ მე­ქა­ნი­კუ­რი­მხა­რი­აწო­ნას­წო­რებს.­ ამ­გ­ვარ­ბა­ლან­სი­რებს­„ჰენდიმანებსაც“­ უწო­დე­ბენ­და­გან­სა­კუთ­რე­ბით­მო­ხერ­ ხე­ბუ­ლი­აღ­მოჩ­ნ­დ­ნენ­DSLR­ტი­პის­ფო­ ტო­­ვი­დე­ო­კა­მე­რე­ბით­მუ­შა­ო­ბი­სათ­ვის.­ კად­რის­სტა­ბი­ლი­ზა­ცი­ი­სათ­ვის­შექ­მ­ ნი­ლი­მახ­ვილ­გო­ნივ­რუ­ლი­სის­ტე­მე­ბი­ დან­ერ­თ­ ერ­თი„­ფლა­ი­კა­მი­ა“,­სთე­დი­ კა­მის­ნა­ირ­სა­ხე­ო­ბა­მყა­რი­ჟი­ლე­ტის­ საყ­რ­დენ­ში­ჩას­მულ­მყარ­საყ­რ­დენ­ზე­ და­კი­დუ­ლი­კა­მე­რა.­„ფლაიკამ“­FLY­ CAM­Flowline­Steady­Camera­Support­For­ Cameras­weighing­upto­7.5kg უკა­ნას­კ­ნელ­წლებ­ში­ხე­ლის­ბა­ლან­ სი­რე­ბის­სპექტრს­შე­ე­მა­ტა­ერ­თობ­მრა­ ვალ­ფუნ­ქ­ცი­უ­რი­და­მოქ­ნი­ლი­მოწყო­ ბი­ლო­ბა,­რო­მელ­საც­„3­ღერძიან­ გიმ­ბალს“­უწო­დე­ბენ.­გიმ­ბა­ლი­ მოძ­რა­ვი­კა­მე­რის­სტა­ბი­ლი­ზა­ტო­რი­ა,­ რო­მე­ლიც­სა­მი­ღერ­ძის­გას­წ­ვ­რივ­


77

ახ­შობს­მე­ო­რე­რი­გის­რხე­ვებს­და,­ ამა­ვე­დროს,­სა­შუ­ა­ლე­ბას­იძ­ლე­ვა­ ძი­რი­თა­დი­მი­მარ­თუ­ლე­ბა­შე­ნარ­ჩუ­ნე­ ბუ­ლი­იქ­ნას.­გიმ­ბა­ლის­მოქ­მე­დე­ბის­ პრინ­ცი­პი­პირ­ვე­ლად­ბი­ზან­ტი­ელ­გა­ მომ­გო­ნე­ბელს­–­ფი­ლოს­(280­220­წწ.)­ აღუ­წე­რი­ა,­მას­რვახ­ვ­რე­ლი­ა­ნი­სა­მელ­ ნე­გა­მო­უ­გო­ნე­ბი­ა,­რო­მე­ლიც­ყო­ველ­ მხა­რეს­იღე­ბო­და­და­მას­ში­კალ­მის­ ჩა­წო­ბა­შე­იძ­ლე­ბო­და,­ამა­ვე­დროს,­ მე­ლა­ნი­ამ­ხვრე­ლე­ბი­დან­გა­რეთ­არა­ სო­დეს­იღ­ვ­რე­ბო­და,­სა­ი­თაც­არ­უნ­და­ მი­გებ­რუ­ნე­ბი­ნა.­შუა­სა­უ­კუ­ნე­ებ­ში­გიმ­ ბა­ლის­პრინ­ცი­პის­სად­გამ­ში­ათავ­სებ­ დ­ნენ­კომ­პა­სებს,­რა­თა­მგზავ­რო­ბი­სას­ კომ­პა­სის­კორ­პუსს­შე­ე­ნარ­ჩუ­ნე­ბი­ნა­ ჰო­რი­ზონ­ტა­ლუ­რი­მდგო­მა­რე­ო­ბა.­ 3­ღერძიანი­გიმ­ბა­ლი,­რო­მე­ლიც­ ვი­დე­ო­გა­და­ღე­ბე­ბის­თ­ვის­გა­მო­ი­ყე­ნე­ ბა,­შედ­გე­ბა­ერ­თ­მა­ნეთ­თან­კარ­და­ნუ­ ლი­გა­დაბ­მით­და­კავ­ში­რე­ბულ­სა­მი­ ჩარ­ჩო­სა­გან.­თი­თო­ე­უ­ლი­ეს­გა­დაბ­მა­ მო­ი­ცავს­სპე­ცი­ა­ლურ­ელექ­ტ­როძ­რ­ა­ ვას,­რო­მე­ლიც­სა­პირ­წო­ნეს­ეფექ­ტით­ აბა­ლან­სებს­ორი­ენ­ტა­ცი­ის­სწრაფ­ ცვლი­ლე­ბას.­თვით­მოწყო­ბი­ლო­ბა­ ოპე­რა­ტორს­უჭი­რავს­ხელ­ში­და­მსუ­ ბუ­ქი­LCD­მო­ნი­ტო­რის­სა­შუ­ა­ლე­ბით­ აკონ­ტ­რო­ლებს­კად­რის­კომ­პო­ზი­ცი­ას.­

გიმ­ბა­ლით­მუ­შა­ო­ბი­სას­ოპე­რა­ტორს­ შე­უძ­ლია­მის­დი­ოს­გა­და­სა­ღებ­ობი­ ექტს­ნე­ბის­მი­ე­რი­სირ­თუ­ლის­გა­რე­ მო­ში,­აირ­ბი­ნოს­კი­ბე­ზე,­გა­აძ­ვ­რი­ნოს­ კა­მე­რა­ფან­ჯ­რის­ჩარ­ჩო­ში­(თუნდაც­ ტრან­ს­პორ­ტის­ფან­ჯა­რა­ში),­გა­და­ა­ წო­დოს­კა­მე­რა­მე­ო­რე­ოპე­რა­ტორს,­ რო­მე­ლიც­გა­და­ღე­ბის­შე­უწყ­ვეტ­ლად­ მი­ი­ღებს­კა­მე­რას­და­გა­აგ­რ­ძე­ლებს­ ობი­ექ­ტის­მი­დევ­ნე­ბას;­გიმ­ბა­ლის­ უდა­ვო­უპი­რა­ტე­სო­ბაა­იმის­შე­საძ­ლებ­ ლო­ბა,­რომ­ცენ­ტ­რა­ლურ­სა­ხე­ლურ­ზე­ და­მაგ­რ­დეს­თო­კი,­რომ­ლი­თაც­კა­მე­რა­ გა­და­ღე­ბის­შე­უწ­ყ­ვეტ­ლად­შე­იძ­ლე­ბა­ ჩა­ეშ­ვას­რამ­დე­ნი­მე­სარ­თუ­ლით­ქვე­ ვით,­ან­ატა­ნი­ლი­იქ­ნას­ზე­ვით,­ფე­ხით­ მო­სი­ა­რუ­ლე­ოპე­რა­ტო­რი­დაჯ­დეს­ მო­ტო­ციკ­ლ­ზე­და­მე­რე­ისევ­გად­მო­ვი­ დეს,­კა­მე­რა­გიმ­ბა­ლით­და­მაგ­რ­დეს­ კვად­რო­კოპ­ტერ­ზე­და­იმარ­თე­ბო­დეს­ დის­ტან­ცი­უ­რად­და­ა.შ. გიმ­ბა­ლე­ბი­სხვა­დას­ხ­ვა­ზო­მი­სა­და­ წო­ნის­კა­მე­რე­ბი­სათ­ვის­მზად­დე­ბა.­ არ­სე­ბობს­მი­სი­მო­დი­ფი­კა­ცი­ე­ბი­DSLR­ კა­მე­რე­ბი­სათ­ვის,­სა­მა­უწყებ­ლო­HD­კა­ მე­რე­ბი­სა­და­RED­ისთვისაც­(კერძოდ.­ RED­EPIK­ისთვის). ცხა­დი­ა,­გიმ­ბა­ლის­გა­მო­ყე­ნე­ბაც,­ისე­ ვე­რო­გორც­ყვე­ლა­ტექ­ნი­კუ­რი­მოწყო­

ბი­ლო­ბა,­მიჩ­ვე­ვას­და­ტრე­ი­ნინგს­ მო­ითხოვს.­მაგ­რამ,­თუ­მას­აით­ვი­სებს­ ოპე­რა­ტო­რი,­ძა­ლი­ან­ფარ­თო­შე­საძ­ ლებ­ლო­ბე­ბის­რე­ა­ლი­ზა­ცი­ას­შეძ­ლებს. ­გიმ­ბა­ლებს­მრა­ვალ­ქვე­ყა­ნა­ში­ აწარ­მო­ე­ბენ,­მათ­შო­რის­სა­ქარ­თ­ვე­ ლო­შიც.­თი­თო­ე­უ­ლი­და­მამ­ზა­დე­ბე­ლი­ მას­სა­კუ­თა­რი­მო­დი­ფი­კა­ცი­ე­ბი­თა­და­ დე­ტე­ლე­ბის­ნაკ­რე­ბით­აღ­ჭუ­რავს.­ 2013­წლის­მა­ის­ში­შო­თა­რუს­თა­ვე­ლის­ თე­ატ­რი­სა­და­კი­ნოს­უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში­ ჩა­ტარ­და­მას­ტერ­კ­ლა­სი,­რომ­ლი­თაც­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­შ.პ.ს­„ნორდვეის“­ მი­ერ­დამ­ზა­დე­ბუ­ლი­გიმ­ბა­ლი­სა­და­ მი­სი­გა­მო­ყე­ნე­ბის­პრე­ზენ­ტა­ცია­შედ­გა.­ იხი­ლეთ­https://www.youtube.com/wat ch?v=byjDr4jL8Rc&feature=youtu.be­ამ­ გვერ­დის­ნახ­ვა­სა­შუ­ა­ლე­ბას­მოგ­ცემთ­ უკეთ­გა­ეც­ნოთ­ახა­ლი­თა­ო­ბის­ბა­ლან­ სი­რის­შე­საძ­ლებ­ლო­ბებს. >> დავით გუჯაბიძე


78

mar ke tin gu li teq no lo gi e bis ro li ki no war mo e ba Si კულ­ტუ­რის­სფე­როს­მარ­თ­ვის­პრო­ ცე­სე­ბი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლია­არა­მარ­ტო­ სო­ცი­ა­ლურ­­­კულ­ტუ­რულ­კონ­ტექ­ს­ტ­სა­ და­სო­ცი­ა­ლურ­კულ­ტუ­რულ­გა­რე­მო­ზე,­ კულ­ტუ­რის­სფე­როს­მე­ნეჯ­მენ­ტის­სპე­ცი­ ფი­კას,­რო­გორც­წე­სი,­„სულიერი­წარ­ მო­ე­ბის“­თა­ვი­სე­ბუ­რე­ბებს­უკავ­ში­რე­ბენ.­ ამ­გ­ვა­რი­საქ­მი­ა­ნო­ბის­„პროდუქტები“­ არა­იმ­დე­ნად­საგ­ნობ­რი­ვი­ხა­სი­ა­თი­სა­ა,­ რამ­დე­ნა­დაც­აზ­როვ­ნე­ბის­ფე­ნო­მე­ნებს­ (აღქმას,­გა­გე­ბას,­გან­ც­დას­და­მისთ.)­ უკავ­შირ­დე­ბა­და­უშუ­ა­ლო­დათ­ვ­ლა­ სა­და­შე­ჯა­მე­ბას­არ­ექ­ვემ­დე­ბა­რე­ბა.­ ხში­რად­მა­თი­წარ­მო­ე­ბა­მათ­გა­მო­ყე­ ნე­ბას­ემ­თხ­ვე­ვა­(სპექტაკლის,­ფილ­მის­ ჩვე­ნე­ბა,­კონ­ცერ­ტ­ზე­დას­წ­რე­ბა,­წიგ­ნის­ კითხ­ვა).­უფ­რო­მე­ტიც,­მა­ტე­რი­ა­ლუ­რი­ და­სხვა­ტი­პის­პრო­დუქ­ტე­ბის­გან­გან­ ს­ხ­ვა­ვე­ბით,­რომ­ლე­ბიც­გა­მო­ყე­ნე­ბის­ პრო­ცეს­ში­ცვდე­ბა,­კულ­ტუ­რუ­ლი­ფა­სე­ უ­ლო­ბე­ბი­გა­მო­ყე­ნე­ბი­სას­სულ­უფ­რო­ მეტ­ღი­რე­ბუ­ლე­ბას­იძენს­(მაგ.,­რაც­ უფ­რო­მეტ­მა­ადა­მი­ან­მა­წა­ი­კითხა­ესა­ თუ­ის­წიგ­ნი,­უყუ­რა­სპექ­ტაკლს,­ფილმს,­ მო­უს­მი­ნა­კონ­ცერტს,­მით­უფ­რო­მა­ღა­ ლია­მა­თი­სო­ცი­ა­ლუ­რი­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა).­­ კი­ნო­–­ეს­არის­სა­ჯა­რო­პრო­დუქ­ტი,­ რო­მე­ლიც­სო­ცი­ა­ლუ­რი­მოვ­ლე­ნაა­და­ და­ინ­ტე­რე­სე­ბულ­პი­რებს­ან­კონ­კ­რე­ ტულ­ჯგუ­ფებს,­შე­უძ­ლი­ათ­გა­მო­ი­ყე­ნონ,­ რო­გორც­პაბ­ლი­სი­თის­ინ­ს­ტ­რუ­მენ­ტი.­ კი­ნო­წარ­მო­ე­ბის­ეკო­ნო­მი­კუ­რი­და­ სო­ცი­ა­ლუ­რი­(გარდა­სათ­ქ­მე­ლის­მნიშ­ ვ­ნე­ლოვ­ნე­ბი­სა­და­კი­ნო­ე­ნის­გან­სა­ კუთ­რე­ბუ­ლო­ბი­სა)­უმ­თავ­რე­სი­ამო­ცა­ნა­ მდგო­მა­რე­ობს­იმა­ში,­რომ­რაც­შე­იძ­ ლე­ბა­მეტ­მა­ადა­მი­ან­მა­ნა­ხოს­ფილ­მი. ეკო­ნო­მის­ტე­ბის,­მარ­კე­ტინ­გი­სა­და­ ბაზ­რის­კვლე­ვის­სპე­ცი­ა­ლის­ტე­ბის­გან­ მარ­ტე­ბით,­პრო­დუქ­ტი­არის­სარ­გებ­ლის­ ნაკ­რე­ბი­მყიდ­ვე­ლის­თვალ­საზ­რი­სით.­ პრო­დუქ­ტის­აღ­წე­რა­მი­სი­ტექ­ნი­კუ­რი­

პა­რა­მეტ­რე­ბის­ან­სიმ­ბო­ლუ­რი­ფა­სე­უ­ ლო­ბის­მი­ხედ­ვი­თაა­შე­საძ­ლე­ბე­ლი,­რაც­ სა­ბო­ლო­ოდ,­რე­ა­ლურ­ან­წარ­მო­სახ­ვი­ თი­სარ­გებ­ლის­ნაკ­რებს­წარ­მო­ად­გენს.­ მომ­ხ­მა­რებ­ლე­ბი­იყე­ნე­ბენ­თა­ვი­ანთ­ ფი­ნან­სებს­ცალ­კე­უ­ლი­პრო­დუქ­ტის­ შე­სა­ძე­ნად­სა­კუ­თა­რი­სურ­ვი­ლე­ბი­სა­და­ სა­ჭი­რო­ე­ბის­შე­სა­ბა­მი­სად.­ნე­ბის­მი­ე­რი­ კომ­პა­ნი­ი­სათ­ვის­პრო­დუქ­ტი­გა­ნი­საზღ­ვ­ რე­ბა,­რო­გორც­ტექ­ნი­კუ­რი­მა­ხა­სი­ა­თებ­ ლე­ბის­ერ­თობ­ლი­ო­ბა,­რო­მე­ლიც­სხვა­ დას­ხ­ვა­ნა­ი­რად­აღიქ­მე­ბა­მწარ­მო­ე­ბე­ლი­ კომ­პა­ნი­ის­მი­ერ.­სხვა­დას­ხ­ვა­ადა­მი­ა­ნის­ თვალ­თა­ხედ­ვი­დან­პრო­დუქ­ტი­სხვა­დას­ ხ­ვაგ­ვა­რად­ხა­სი­ათ­დე­ბა:­თუ­ერ­თის­თ­ვის­ წარ­მო­ად­გენს­მა­ტე­რი­ა­ლუ­რი­კომ­პო­ ნენ­ტე­ბის­ნაკ­რებს,­მე­ო­რეს­თ­ვის,­იგი­ვე­ პრო­დუქ­ტი,­სა­ქონ­ლის­(სასაქონლო)­ ხა­რის­ხის­სე­რი­ას­შე­იძ­ლე­ბა­ნიშ­ნავ­ დეს.­მი­უ­ხე­და­ვად­იმი­სა,­რომ­პრო­დუქ­ ტე­ბის­წარ­მო­ე­ბა­სხვა­დას­ხ­ვაგ­ვა­რი­ა,­ კულ­ტუ­რის­სფე­როს­პრო­დუქ­ტე­ბი­ ბა­ზარ­ზე­გა­ტა­ნის­ისე­თი­ვე­სის­ტე­მე­ბით­ ხა­სი­ათ­დე­ბა,­რო­გო­რი­ცაა­მარ­კე­ტინ­ გუ­ლი­სის­ტე­მე­ბი.­მარ­კე­ტინ­გის­სის­ტე­ მე­ბი­გაც­ვ­ლის­პრო­ცე­სის­რე­ა­ლუ­რად­ გან­ხორ­ცი­ე­ლე­ბის­თ­ვის­აუცი­ლე­ბე­ლია­ კონ­კ­რე­ტუ­ლი­სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბის,­ტექ­ნო­ ლო­გი­ე­ბის,­პრო­ცე­დუ­რე­ბი­სა­და­ორ­გა­ ნი­ზა­ცი­უ­ლი­სტრუქ­ტუ­რე­ბის­არ­სე­ბო­ბა.­ ისი­ნი­შე­ად­გე­ნენ­მარ­კე­ტინ­გის­სის­ტე­ მებს.­მათ­მი­ე­კუთ­ვ­ნე­ბა:­1)­ინ­ფორ­მა­ცი­ უ­ლი­სის­ტე­მა;­2)­კო­მუ­ნი­კა­ცი­ის­სის­ტე­მა;­ 3)­გა­ნა­წი­ლე­ბის­სის­ტე­მა.­მარ­კე­ტინ­გის­ ინ­ფორ­მა­ცი­ულ­სის­ტე­მა­ში­იგუ­ლის­ხ­მე­ბა­ ის­კონ­კ­რე­ტუ­ლი­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბი,­რომ­ ლე­ბიც­უზ­რუნ­ველ­ყო­ფენ­მარ­კე­ტინ­გულ­ გა­რე­მო­ზე­და­თვი­თონ­სა­წარ­მო­ზე­ინ­ ფორ­მა­ცი­ის­შეგ­რო­ვე­ბას.­შეგ­რო­ვე­ბუ­ლი­ ინ­ფორ­მა­ცი­ის­გა­ა­ნა­ლი­ზე­ბის­სა­ფუძ­ ველ­ზე­მი­ი­ღე­ბა­გარ­კ­ვე­უ­ლი­შე­დე­გე­ბი,­ რო­მელ­თა­სწო­რი­და­მი­ზან­მი­მარ­თუ­ლი­

გა­მო­ყე­ნე­ბის­შემ­თხ­ვე­ვა­ში­შე­საძ­ლე­ბე­ ლია­მო­ცე­მულ­მო­მენ­ტ­ში­მაქ­სი­მა­ლუ­ რად­მი­სა­ღე­ბი­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­გა­დაწყ­ ვე­ტი­ლე­ბის­მი­ღე­ბა.­ეს­გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბა­ ეხე­ბა­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ ბის­გა­მოვ­ლე­ნის,­მარ­კე­ტინ­გის­სტრა­ტე­ გი­ის­შე­მუ­შა­ვე­ბის­და­მომ­ხ­მა­რე­ბელ­თა­ რე­აქ­ცი­ის­შე­ფა­სე­ბის­პრო­ცესს.­ინ­ფორ­ მა­ცია­მი­ი­ღე­ბა­რო­გორც­ში­და,­ისე­გა­რე­ წყა­რო­ე­ბი­დან.­ინ­ფორ­მა­ცი­ის­ობი­ექ­ტუ­ რო­ბა­სა­და­ინ­ფორ­მა­ცი­ით­საკ­ვ­ლე­ვი­ ობი­ექ­ტის­მო­ცუ­ლო­ბა­ზე­უშუ­ა­ლოდ­არის­ და­მო­კი­დე­ბუ­ლი­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­ღო­ნის­ ძი­ე­ბე­ბი­სა­და­ამ­სა­ფუძ­ველ­ზე­სა­წარ­მოს­ მუ­შა­ო­ბის­სა­ბო­ლოო­შე­დე­გე­ბის­ეფექ­ტი­ ა­ნო­ბის­დო­ნე.­კო­მუ­ნი­კა­ცი­ის­სის­ტე­მა,­ ერ­თი­მხრივ,­მყიდ­ვე­ლებს­აწ­ვ­დის­ინ­ ფორ­მა­ცი­ას­სა­ქო­ნელ­ზე,­მე­ო­რე­მხრივ,­ სა­წარ­მოს­უზ­რუნ­ველ­ყოფს­ინ­ფორ­მა­ცი­ ით­ბა­ზარ­ზე­შექ­მ­ნილ­მდგო­მა­რე­ო­ბა­ზე.­ კო­მუ­ნი­კა­ცი­ის­სის­ტე­მა­ში­ერ­თი­ან­დე­ბა­ თვი­თონ­სა­წარ­მო,­სა­რეკ­ლა­მო­სა­ა­ გენ­ტო­ე­ბი­და­მა­სობ­რი­ვი­ინ­ფორ­მა­ცი­ის­ სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი.­სა­წარ­მო­ამ­ზა­დებს­სა­ქო­ ნელს,­აწ­ვ­დის­მას­ბა­ზარ­ზე­და­აფი­ნან­ სებს­კო­მუ­ნი­კა­ცი­ის­მთელ­პრო­ცესს.­ სა­რეკ­ლა­მო­სა­ა­გენ­ტო­ე­ბი­მწარ­მო­ებ­ ლებ­თან­ან­გამ­სა­ღებ­ლებ­თან­კავ­შირ­ში­ ამუ­შა­ვე­ბენ­და­პრაქ­ტი­კა­ში­ატა­რე­ბენ­ სა­რეკ­ლა­მო­ღო­ნის­ძი­ე­ბებს­მომ­ხ­მა­რებ­ ლებ­ზე­ზე­მოქ­მე­დე­ბის­მოხ­დე­ნის­მიზ­ ნით.­ისი­ნი­ერ­თობ­ლი­ვად­გან­საზღ­ვ­რა­ ვენ,­აგ­რეთ­ვე,­მა­სობ­რი­ვი­ინ­ფორ­მა­ცი­ის­ სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბის­გა­მო­ყე­ნე­ბის­სა­ხე­ებს,­ დრო­სა­და­მას­შ­ტა­ბებს.­მარ­კე­ტინ­გის­ გა­ნა­წი­ლე­ბის­სის­ტე­მის­მი­ზა­ნია­სა­ქონ­ ლის­მი­ტა­ნა­მომ­ხ­მა­რებ­ლამ­დე­მის­თ­ვის­ ხელ­საყ­რელ­დრო­სა­და­ად­გილ­ზე.­ გა­ნა­წი­ლე­ბის­სის­ტე­მა­შედ­გე­ბა­მწარ­ მო­ე­ბე­ლი­სა­წარ­მო­ე­ბის,­სა­ბი­თუ­მო­და­ სა­ცა­ლო­სა­ვაჭ­რო­ფირ­მე­ბის,­ბრო­კე­ რე­ბი­სა­და­აგენ­ტე­ბის­გან.­სა­წარ­მოო­


79

და­ნიშ­ნუ­ლე­ბის­სა­ქო­ნე­ლი,­ძი­რი­თა­დად,­ იყი­დე­ბა­მწარ­მო­ე­ბე­ლი­სა­წარ­მო­ე­ბის­ მი­ერ,­სა­მომ­ხ­მა­რებ­ლო­სა­ქო­ნე­ლი­კი­ შუ­ა­მავ­ლე­ბის­გა­მო­ყე­ნე­ბით. მარ­კე­ტინ­გი­კონ­კუ­რენ­ტუ­ლი­ პრო­ცე­სი­ა,­რო­მე­ლიც­ცდი­ლობს,­ მომ­ხ­მა­რე­ბელს,­ამ­შეთხ­ვე­ვა­ში­ მა­ყუ­რე­ბელს,­მი­ა­წო­დოს­სა­ჭი­რო­ პრო­დუქ­ტი,­მა­გა­ლი­თად­სპექ­ტაკ­ლის­ სა­ხით­და­ამას­თან­მი­ი­ღოს­სარ­გე­ბე­ლი.­ მომხმარებლის­მოთხოვ­ნი­ლე­ბე­ბის­ სწო­რად­და­დრო­უ­ლად­გან­საზღ­ვ­რა­ პირ­და­პირ­პ­რო­პორ­ცი­უ­ლად­აისა­ხე­ბა­ მწარ­მო­ებ­ლის­მო­გე­ბა­ზე.­ნე­ბის­მი­ე­რი­ პრო­დუქ­ტის­და­მათ­შო­რის­კულ­ტუ­რის­ პრო­დუქ­ტის­წინ­წა­წე­ვის­სტრა­ტე­გია­წინ­ წა­წე­ვა­(პრომოუშენი)­უნ­და­შე­მუ­შავ­დეს­ პრო­დუქ­ტის­სა­სი­ცოცხ­ლო­ციკ­ლის­ ეტა­პის­გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბით­პრო­მო­უ­ შე­ნის­კომ­პო­ნენ­ტებ­ზე­დაყ­რ­დ­ნო­ბით.­ კულ­ტუ­რის­სფე­როს­პრო­დუქ­ტე­ბი,­ რო­გორც­ყვე­ლა­და­ნარ­ჩე­ნი­სა­ჭი­რო­ ებს­სა­სი­ცოცხ­ლო­ციკ­ლის­ფა­ზე­ბის­ გავ­ლას­(პროდუქტის­გა­ტა­ნა­ბა­ზარ­ ზე,­ზრდა,­ბაზ­რის­გა­ჯე­რე­ბა,­კლე­ბა­ –­მოთხოვ­ნი­ლე­ბის­ვარ­დ­ნა).­მიზ­ნობ­ რი­ვი­წინ­წა­წე­ვა­(პრომოუშენი)­უნ­და­ შე­მუ­შავ­დეს­პრო­დუქ­ტის­/­მომ­სა­ხუ­რე­ბის­ სა­სი­ცოცხ­ლო­ციკ­ლის­გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ ბით.­სა­სი­ცოცხ­ლო­ციკ­ლი­შედ­გე­ბა­4­ ეტა­პის­გან,­ესე­ნი­ა:­და­ბა­დე­ბა/­დაწყე­ბა,­ დამ­კ­ვიდ­რე­ბა,­გან­ვი­თა­რე­ბა­და­და­ცე­ მა,­რაც­გუ­ლის­ხ­მობს­შემ­დეგ­სტრა­ტე­ გი­ებს:­ახა­ლი­მომ­ხ­მა­რებ­ლის­შე­ძე­ნის­ სტრა­ტე­გი­ა;­მომ­ხ­მა­რე­ბელ­თა­გად­მო­ ბი­რე­ბის­(კონკურენტებთან­ბრძო­ლის)­ სტრა­ტე­გი­ა;­ძვე­ლი­მომ­ხ­მა­რებ­ლის­ შე­ნარ­ჩუ­ნე­ბის­სტრა­ტე­გი­ა.­ ეფექ­ტუ­რია­თუ­არა­კი­ნოს­კონ­კუ­ რენ­ტუ­ნა­რი­ა­ნო­ბის­ამაღ­ლე­ბი­სათ­ვის­ მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბი,­რომ­ ლე­ბიც­სხვა­სა­მომ­ხ­მა­რებ­ლო­ბა­ზარ­ზე­ წარ­მა­ტე­ბით­მოქ­მე­დებს?­ცხა­დი­ა,­ ში­და­და­გა­რე­ბა­ზარ­ზე­კი­ნო­ფილ­მის­ და­წი­ნა­უ­რე­ბის­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­სტრა­ ტე­გია­მთა­ვარ­როლს­თა­მა­შობს­მის­ წარ­მა­ტე­ბით­გა­ყიდ­ვა­ში.­ამ­დე­ნად,­ გა­მო­ი­ყე­ნე­ბა­ინ­ს­ტ­რუ­მენ­ტ­თა­მრა­

ვალ­ფე­რო­ვა­ნი­სპექ­ტ­რი:­დაწყე­ბუ­ლი­ PR­პროგ­რა­მე­ბით,­დას­რუ­ლე­ბუ­ლი­ „კროს­პრო­ექ­ტე­ბი­თა“­და­მას­შ­ტა­ბუ­რი­ ღო­ნის­ძი­ე­ბე­ბით­ეროვ­ნულ­პრე­მი­ე­ რებ­ზე.­აღ­ნიშ­ნუ­ლი­გა­მომ­დი­ნა­რე­ობს­ იქი­დან,­რომ­რო­დე­საც­სა­უ­ბა­რია­ ფილ­მის­გა­ყიდ­ვა­ზე,­იგი­უკ­ვე­აღარ­ გვევ­ლი­ნე­ბა­უბ­რა­ლო­ფი­რად­–­ეს­ არის­პრო­დუქ­ტი,­რო­მელ­მაც­და­მა­ტე­ ბი­თი­ფა­სე­უ­ლო­ბა­შე­ი­ძი­ნა­წარ­მო­ე­ბის­ პე­რი­ოდ­ში­სა­ინ­ფორ­მა­ციო­მხარ­და­ ჭე­რით,­სა­ფეს­ტი­ვა­ლო­ის­ტო­რი­ით­ და­სხვა­ინ­ფორ­მა­ცი­უ­ლი­მი­ზე­ზე­ბით.­ კი­ნო­ფილ­მის­კონ­კუ­რენ­ტუ­ნა­რი­ა­ნო­ბის­ ასა­მაღ­ლებ­ლად­ბაზ­რის­თვალ­საზ­რი­ სით­გა­მო­ი­ყე­ნე­ბა­სხვა­დას­ხ­ვა­მარ­ კე­ტინ­გუ­ლი­სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი­და­ტექ­ნო­ ლო­გი­ე­ბი,­გან­სა­კუთ­რე­ბით­კი,­დი­დი­ ყუ­რადღე­ბა­ენი­ჭე­ბა­მომ­ხ­მა­რებ­ლის,­ მყიდ­ვე­ლის­ფა­სე­უ­ლო­ბი­სა­და­კმა­ყო­ ფი­ლე­ბის­კვლე­ვას.­მომ­ხ­მა­რე­ბე­ლი­ ჩვე­უ­ლებ­რივ,­უამ­რავ­პრო­დუქ­ტ­სა­თუ­ მომ­სა­ხუ­რე­ბას­ეც­ნო­ბა­და­ყი­დუ­ლობს­ რო­მელ­თაც­მი­სი­მოთხოვ­ნი­ლე­ბე­ბის­ დაკ­მა­ყო­ფი­ლე­ბა­შე­უძ­ლი­ა.­რო­გორ­ არ­ჩე­ვენ­ისი­ნი­სა­სურ­ველ­მარ­კე­ტინ­ გულ­შე­თა­ვა­ზე­ბას?­არ­ჩე­ვა­ნი­და­ ფუძ­ნე­ბუ­ლია­იმ­ფა­სე­უ­ლო­ბებ­სა­და­ კმა­ყო­ფი­ლე­ბის­აღ­ქ­მა­ზე,­რო­მე­ლიც­ ამა­თუ­იმ­პრო­დუქ­ტ­სა­თუ­მომ­სა­ხუ­ რე­ბას­გა­აჩ­ნი­ა.­სხვა­დას­ხ­ვა­მარ­კე­ ტინ­გუ­ლი­შე­თა­ვა­ზე­ბე­ბით­მყიდ­ველს­ უყა­ლიბ­დე­ბა­გარ­კ­ვე­უ­ლი­მო­ლო­დი­ნი,­ რომ­ლის­შე­სა­ბა­მი­სად­იგი­ყი­დუ­ლობს­ სა­სურ­ველ­პრო­დუქტს­და­თა­ვის­შთა­ ბეჭ­დი­ლე­ბებს­უზი­ა­რებს­სხვებ­საც.­ ნე­ბის­მი­ე­რი­პრო­დუქ­ტი­სა­და­მათ­შო­ რის­–­კი­ნო­ფილ­მის­ბა­ზარ­ზე­გა­მო­ტა­ ნი­სას­ყვე­ლა­ფე­რი­და­მო­კი­დე­ბუ­ლია­ მე­ნეჯ­მენ­ტ­ზე­–­რამ­დე­ნად­ხა­რის­ხი­ა­ ნად­იქ­ნე­ბა­რე­ა­ლი­ზე­ბუ­ლი­გა­ყიდ­ვე­ბის­ სტრა­ტე­გი­ა.­აქ­უნ­და­აღი­ნიშ­ნოს­არა­ მხო­ლოდ­ინ­ვეს­ტი­ცი­ე­ბის­კო­მერ­ ცი­უ­ლი­ამო­ნა­გე­ბი,­არა­მედ­იმი­ჯის­ ჩა­მო­ყა­ლი­ბე­ბაც­–­არა­მა­ტე­რი­ა­ლუ­რი­ აქ­ტივს­წარ­მო­ად­გენს.­პრო­დუ­სერ­მა­ კი,­ყვე­ლა­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­ინ­ს­ტ­რუ­მენ­ ტის­გა­მო­ყე­ნე­ბით­უნ­და­მო­ა­ხერ­ხოს­

ინ­ვეს­ტი­რე­ბი­დან­მო­გე­ბის­მი­ღე­ბა.­ სწო­რედ­ამი­ტომ­ამ­დროს­პრო­დ­უ­სე­ რის­როლს­წარ­მ­მარ­თ­ვე­ლი­მნიშ­ვ­ნე­ ლო­ბა­გა­აჩ­ნი­ა. კი­ნოს,­ისე­ვე,­რო­გორც­ნე­ბის­მი­ე­ რი­სხვა­პრო­დუქ­ტის­მარ­კე­ტინ­გ­ში,­ არ­სე­ბობს­ცნე­ბა­–­მიზ­ნობ­რი­ვი­ჯგუ­ფი.­ პრო­ფე­სი­უ­ლი­კი­ნო­შე­ფა­სე­ბა­არ­ხდე­ბა­ „კარგია/ცუდია“­ს­გად­მო­სა­ხე­დი­დან.­ აქ­იწყე­ბა­პრო­დ­უ­სე­რის­საქ­მე.­მა­გა­ ლი­თად,­სა­კუ­თა­რი­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­ ჰი­პო­თე­ზის­შექ­მ­ნა:­კონ­კ­რე­ტუ­ლი­სო­ცი­ ა­ლუ­რი­ჯგუ­ფის­თ­ვის­სა­ინ­ტე­რე­სო­იქ­ნე­ბა­ ესა­თუ­ის­ამ­ბა­ვი,­ამა­თუ­იმ­სი­ტუ­ა­ცი­ე­ ბით;­სცე­ნა­რის­ტის­შერ­ჩე­ვა,­რო­მე­ლიც­ შეძ­ლებს­ამ­იდე­ის­გა­მო­სახ­ვას­და­ რე­ჟი­სო­რის­და­ქი­რა­ვე­ბას­ჩა­ნა­ფიქ­რის­ ხორ­ც­შე­სას­ხ­მე­ლად;­თუ­ნახ­სე­ნე­ბი­ მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­ჰი­პო­თე­ზა­კარ­გი­„ბოქს­ ოფი­სით“­და­დას­ტურ­და,­მა­შა­სა­და­მე,­ პრო­დ­უ­სე­რის­შრო­მის­შე­დე­გი­–­პრო­ ფე­სი­უ­ლად­გა­კე­თე­ბუ­ლი­კი­ნო­ა.­თუ­კი­ ფილ­მი­ჩა­ვარ­და,­ნიშ­ნავს,­რომ­სადღაც­ შეც­დო­მა­იყო­დაშ­ვე­ბუ­ლი. მა­სობ­რი­ვი­მარ­კენ­ტინ­გუ­ლი­კო­მუ­ ნი­კა­ცი­ე­ბის­ბა­ზარს­აქვს­სა­კუ­თა­რი­ სექ­ტო­რე­ბი­და­სეგ­მენ­ტე­ბი,­რომ­ლე­ ბიც­და­მო­კი­დე­ბუ­ლია­სპე­ცი­ფი­კურ­ გან­ზო­მი­ლე­ბებ­ზე: სივ­რ­ცობ­რი­ვი­მოც­ვა,­კონ­ტაქ­ტის­ წერ­ტი­ლე­ბის­და­ზო­ნე­ბის­რა­ო­დე­ნო­ბა; დრო­ში­გან­ვ­რ­ცო­ბა; სა­კო­მუ­ნი­კა­ციო­არ­ხე­ბი; კონ­ტენ­ტის­ტი­პე­ბი­(შინაარსობრივი­ გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბე­ბი); მიზ­ნობ­რი­ვი­ჯგუ­ფის­ტი­პე­ბი,­გან­ს­ხ­ვა­ ვე­ბე­ბი­მიზ­ნობ­რი­ვი­ჯგუ­ფე­ბის­პა­რა­მეტ­ რებ­ში­და­ა.­შ.­ კი­ნო­ბიზ­ნე­სი­სა­და­ასე­ვე­სხვა­საქ­ მი­ა­ნო­ბე­ბის­ერ­თ­ ერ­თი­აუცი­ლე­ბე­ლი­ პი­რო­ბაა­მი­სი­დრო­უ­ლი­და­სრულ­ მას­შ­ტა­ბი­ა­ნი­დატ­ვირ­თ­ვა­კა­პი­ტა­ლით.­ კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ის­კომ­პ­ლექ­სუ­რი­ გან­ვი­თა­რე­ბა,­შე­საძ­ლოა,­მხო­ლოდ­ უამ­რა­ვი­კერ­ძო­და­სა­ჯა­რო­წყა­როს­ გა­მო­ყე­ნე­ბის­შემ­თხ­ვე­ვა­ში.­ფი­ნან­სუ­რი­ წყა­რო­ე­ბის­მო­ზიდ­ვი­სა­და­ინ­ს­ტ­რუ­მენ­ ტე­ბის­სია­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში­ძა­ლი­ან­


80

ფარ­თოა­და­კონ­კ­რე­ტუ­ლი­მე­თო­დის­ შერ­ჩე­ვა­და­მო­კი­დე­ბუ­ლია­სო­ცი­ა­ლურ­ ­ე­კო­ნო­მი­კურ,­კულ­ტუ­რულ­და­ასე­ვე­ პო­ლი­ტი­კურ­ფაქ­ტო­რებ­ზე.­კი­ნო­ბიზ­ნე­ სის­და­ფი­ნან­სე­ბის­მთა­ვა­რი­წყა­რო­ე­ბი:­ სუბ­სი­დი­ე­ბი­ფე­დე­რა­ლუ­რი­ბი­უ­ჯე­ტი­ დან;­სპონ­სორ­თა­ფონ­დე­ბი;­კერ­ძო­ ინ­ვეს­ტი­ცი­ე­ბი;­ფონ­დე­ბის­მო­ძი­ე­ბა;­ პრო­დუქ­ტის­გან­თავ­სე­ბა­(წარმოჩენა); კი­ნო­ბიზ­ნე­სის­თ­ვის­გათ­ვა­ლის­წი­ ნე­ბუ­ლი­ფონ­დე­ბი­დან­თან­ხის­დი­დი­ ნა­წი­ლი­შე­ად­გენს­სა­ხელ­მ­წი­ფო­და­ ფი­ნან­სე­ბას,­რომ­ლის­60%­გა­მო­ი­ყო­ფა­ მხატ­ვ­რუ­ლი­სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­სა­მა­მუ­ ლო­ფილ­მე­ბის­ფი­ნან­სუ­რი­ხარ­ჯე­ბის­ უზ­რუნ­ველ­სა­ყო­ფად.­ასეთ­შემ­თხ­ვე­ვა­ ში­კი­ნო­ბიზ­ნე­სი­ძა­ლი­ან­არის­და­მო­ კი­დე­ბუ­ლი­სა­ბი­უ­ჯე­ტო­სუბ­სი­დი­ებ­ზე.­ მსოფ­ლიო­მო­წი­ნა­ვე­ქვეყ­ნე­ბის­მი­ერ­ ჩა­ტა­რე­ბულ­მა­ანა­ლიზ­მა­გა­მო­ავ­ლი­ნა­ რამ­დე­ნი­მე­ტი­პის­გან­მას­ხ­ვა­ვე­ბე­ლი­ ნი­შა­ნი,­რო­მე­ლიც­ეხე­ბო­და­რო­გორც­ და­ფი­ნან­სე­ბის­სა­ხე­ო­ბებს,­ასე­ვე­მის­ პრინ­ცი­პებს.­საფ­რან­გეთ­ში­პირ­და­ პი­რი­სა­ხელ­მ­წი­ფო­და­ფი­ნან­სე­ბა­ შე­ად­გენს­სა­ერ­თო­და­ფი­ნან­სე­ბის­ 3,9%­ს.­ეროვ­ნუ­ლი­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ის­ ცენ­ტ­რი­ახორ­ცი­ე­ლებს­სრულ­მეტ­რა­ ჟი­ა­ნი­ფილ­მე­ბის­წარ­მო­ე­ბის­მხარ­და­ ჭე­რას­სა­ერ­თო­და­ფი­ნან­სე­ბის­2,1%­ს,­ ხო­ლო­ტე­რი­ტო­რი­უ­ლი­ერ­თე­უ­ლე­ბი­ აფი­ნან­სე­ბენ­მხო­ლოდ­1,8%­ს.­სა­ ხელ­მ­წი­ფო­მხარ­და­ჭე­რა­გა­მო­ი­ხა­ტე­ ბა­სა­გა­და­სა­ხა­დო­კრე­დი­ტის­სა­ხით,­ სა­ერ­თა­შო­რი­სო­სა­გა­და­სა­ხა­დო­ კრე­დი­ტით,­რომ­ლის­მთა­ვა­რი­მი­ზა­ნია­ კი­ნო­გა­და­ღე­ბე­ბის­და­გა­და­ღე­ბე­ბის­ შემ­დ­გო­მი­სა­მუ­შა­ოს­და­ჯილ­დო­ვე­ბა­ საფ­რან­გე­თის­ტე­რი­ტო­რი­ა­ზე­უცხო­ელ­ კი­ნომ­წარ­მო­ე­ბელ­თა­მი­ერ.­ყო­ვე­ლი­ვე­ ამის­აზ­რი­მდგო­მა­რე­ობს­იმა­ში,­რომ­ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ის­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ ცენ­ტ­რის­(CNC)­კე­თილ­გან­წყო­ბით,­ ფილ­მის­პრო­დ­უ­სე­რი­ყო­ვე­ლი­გა­ყი­ დუ­ლი­ბი­ლე­თი­დან­იღებს­გარ­კ­ვე­ულ­ შე­მო­სა­ვალს,­რო­მე­ლიც­ირიცხე­ბა­ CNC­ის­ან­გა­რიშ­ზე­პრო­დ­უ­სე­რის­

სა­სარ­გებ­ლოდ.­ეს­შე­მო­სა­ვა­ლი­მას­ შე­უძ­ლია­გა­მო­ი­ყე­ნოს­სხვა­ფრან­ გუ­ლი­ფილ­მის­და­სა­ფი­ნან­სებ­ლად.­ ანა­ლო­გი­უ­რი­პრაქ­ტი­კა­გა­მო­ი­ყე­ნე­ბა­ ასე­ვე­ფი­ნეთ­ში,­სა­დაც­წარ­მა­ტე­ბუ­ლი­ ფილ­მის­გა­და­ღე­ბის­შემ­დეგ,­ფი­ნე­თის­ კი­ნო­ფონ­დი­აჯილ­დო­ებს­რე­ჟი­სორს­ 20­ფი­ნუ­რი­მარ­კით­ყო­ველ­მნახ­ველ­ ზე.­საფ­რან­გეთ­ში­კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ის­ და­ფი­ნან­სე­ბის­არა­სამ­თავ­რო­ბო­სა­შუ­ ა­ლე­ბებ­ში­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­ად­გი­ლი­ უკა­ვია­სა­ინ­ვეს­ტი­ციო­ვალ­დე­ბუ­ლე­ბას,­ რო­მე­ლიც­და­კავ­ში­რე­ბუ­ლია­ტე­ლე­ არ­ხებ­თან­ერ­თობ­ლი­ვად­ფილ­მის­ წარ­მო­ე­ბის­მო­პო­ვე­ბას­თან,­რაც­ჯამ­ში­ შე­ად­გენს­27,8%­ი­მთლი­ა­ნი­ფილ­მის­ და­ფი­ნან­სე­ბი­დან.­ამ­კუთხით,­პრო­ დუ­სინ­გი­–­ეს­არის­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­ კო­მუ­ნი­კა­ცი­ე­ბის­ბაზ­რის­ცალ­კე­უ­ლი­ სექ­ტო­რი,­რო­მე­ლიც­მო­ი­ცავს­მომ­სა­ ხუ­რე­ბის­მი­წო­დე­ბას­უნი­კა­ლუ­რი­მარ­ კე­ტინ­გუ­ლი­პრო­დუქ­ტის­შექ­მ­ნის­სფე­ რო­ში,­და­წი­ნა­უ­რე­ბის,­გარ­თო­ბის­და­ სხვა­ამო­ცა­ნა­თა­გა­დაწყ­ვე­ტის­მიზ­ნით.­ უპირ­ვე­ლეს­ყოვ­ლი­სა,­უნ­და­გა­ვარ­კ­ვი­ ოთ,­თუ­რას­წარ­მო­ად­გენს­პრო­დ­უ­სი­ რე­ბა­ბიზ­ნე­სის­თვალ­საზ­რი­სით. პრო­დუ­სი­რე­ბა­შე­იძ­ლე­ბა­გა­ნი­საზღ­ვ­ როს,­რო­გორც­პრო­ექ­ტე­ბის­რე­ა­ლი­ზე­ ბის­სა­შუ­ა­ლე­ბა.­უფ­რო­მე­ტიც­–­პრო­ დუ­სი­რე­ბა,­რო­გორც­ბიზ­ნე­სი,­ყი­დის­ პრო­დუქტს­მო­მა­ვალ­ში,­ვი­ნა­ი­დან­მი­სი­ წარ­მო­ე­ბი­სა­და­რე­ა­ლი­ზე­ბის­ხერ­ხე­ბი­ უპყ­რია­ხელთ.­იგი­შე­ი­ცავს­სამ­ძი­რი­ თად­ელე­მენტს:­ნა­ყო­ფი­ე­რი­ბიზ­ნეს– იდე­ის­მო­ძი­ე­ბა­(ან­შექ­მ­ნა),­რე­სურ­სე­ბის­ მო­ზიდ­ვა­და­იდე­ის­რე­ა­ლი­ზე­ბა.­თუმ­ცა,­ რე­ა­ლი­ზე­ბა­უკ­ვე­ტექ­ნი­კურ­სა­კითხს­ წარ­მო­ად­გენს,­თუ­კი­იდეა­და­რე­სურ­სე­ ბი­გვაქვს.­ამ­დე­ნად,­პრო­დ­უ­სე­რი­ეძებს­ მხო­ლოდ­იდე­ებ­სა­და­რე­სურ­სებს.­ყვე­ ლა­ფე­რი­და­ნარ­ჩე­ნის­უზ­რუნ­ველ­ყო­ფას­ იგი­თვი­თონ­ახ­დენს.­ მარ­კე­ტინ­გ­ში,­კი­ნოს,­ისე­ვე,­რო­გორც­ კულ­ტუ­რის­ნე­ბის­მი­ე­რი­სხვა­პრო­ დუქ­ტის­არტ­კონ­ტენ­ტი,­ადა­მი­ან­თა­ მო­ზიდ­ვის­წერ­ტილს­წარ­მო­ად­გენს.­

უფ­რო­მე­ტიც,­შე­საძ­ლე­ბე­ლია­შემ­დე­გი­ ჰი­პო­თე­ზის­წა­მო­ყე­ნე­ბა:­თუ­იპო­ვეთ­ რა­ი­მე,­რა­საც­შე­უძ­ლია­ხალ­ხი­(ან­მა­თი­ ყუ­რადღე­ბა)­მი­ი­ზი­დოს,­ჩათ­ვა­ლეთ,­ რომ­ფუ­ლის­მო­ზიდ­ვის­ხერხს­მი­ა­გე­ ნით.­ამა­ზეა­აგე­ბუ­ლი­თა­ნა­მედ­რო­ვე­ რეკ­ლა­მა:­ადა­მი­ან­თა­ყუ­რადღე­ბა­=­ ფულს.­რაც­უფ­რო­დი­დი­ყუ­რადღე­ ბის­მოპყ­რო­ბას­შეძ­ლებთ,­მით­უფ­რო­ ძვი­რად­გაჰ­ყი­დით­მას.­და­რა­კავ­ში­რი­ აქვს­ყო­ვე­ლი­ვე­ამას­პრო­დ­უ­სი­რე­ბას­ თან­და­რით­გან­ს­ხ­ვავ­დე­ბა­მი­სი­მიდ­ გო­მა­ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი­რეკ­ლა­მის­გან? სა­ბო­ლოო­ჯამ­ში­ეს­იგი­ვე­და­მო­კი­ დე­ბუ­ლე­ბი­თა­და­ქცე­ვით­ვაჭ­რო­ბა­ა,­ მაგ­რამ­ბევ­რად­უფ­რო­ვირ­ტუ­ო­ზუ­ლად.­ პრო­დუ­სერს­არა­ფე­რი­გა­აჩ­ნია­ლა­მა­ზი­ იდე­ის­გარ­და.­მი­სი­ერ­თა­დერ­თი­სა­ქო­ ნე­ლი­–­ვირ­ტუ­ა­ლუ­რი­მო­მა­ვა­ლი­ა,­მაგ­ რამ­მი­სი­რე­ა­ლი­ზე­ბა­აბ­სო­ლუ­ტუ­რად­ რე­ა­ლურ­და­არა­ვირ­ტუ­ა­ლურ­ფულს­ მო­ითხოვს.­რაც­უფ­რო­მე­ტია­ფი­ნან­ სე­ბი,­მით­უფ­რო­დი­დია­ალ­ბა­თო­ბა­ აუცი­ლე­ბე­ლი­პრო­პორ­ცი­ით­მო­ვი­ზი­ დოთ­ყუ­რადღე­ბა­(ამბავი­ფილ­მის­გა­ მოს­ვ­ლის­შე­სა­ხებ,­და­ინ­ტე­რე­სე­ბა)­და­ ქცე­ვა­(ბილეთების­გა­ყიდ­ვა).­შემ­დეგ­ კი,­მარ­ტი­ვი­ეკო­ნო­მი­კა­ა.­რო­გორც­უკ­ვე­ აღ­ვ­ნიშ­ნეთ,­პრო­დუ­სე­რე­ბის­ფორ­მუ­ ლა­ა:­იდე­ას­+­რე­სურ­სე­ბის­(უმჯობესია­ –­ფი­ნან­სუ­რის)­საკ­მა­რი­სი­რა­ო­დე­ნო­ბა.­ ამ­გ­ვა­რად,­წარ­მა­ტე­ბუ­ლი­პრო­ექ­ტის­ პრო­დი­უ­სე­რე­ბის­თ­ვის­აუცი­ლე­ბე­ლია­ იდე­ის­და­ფუ­ლის­მო­ძი­ე­ბა.­პრო­დუ­სე­ რე­ბის­ტექ­ნო­ლო­გია­(ფილოსოფია)­ ეს­არის­სხვა­დას­ხ­ვა­გა­რე­მო­ე­ბი­სა­ და­რე­სურ­სის­შერ­წყ­მის ხე­ლოვ­ნე­ბა­ რა­ი­მე­ახ­ლის­შექ­მ­ნის­მიზ­ნით.­პრაქ­ ტი­კა­ში­ყო­ვე­ლი­ვე­ეს­ამ­გ­ვა­რად­ხდე­ბა­ –­პრო­დ­უ­სე­რი­მი­მარ­თავს­პო­ტენ­ცი­უ­ რად­და­ინ­ტე­რე­სე­ბულ­პირს­შემ­დე­გი­ წი­ნა­და­დე­ბით:­„მაქვს­შე­სა­ნიშ­ნა­ვი­ იდე­ა,­რო­მელ­საც­თქვე­ნი­ბიზ­ნეს­­­პ­ რობ­ლე­მე­ბის­გა­დაწყ­ვე­ტა­შე­უძ­ლი­ა.­ამ­ იდე­ის­რე­ა­ლი­ზე­ბა­მო­გი­ტანთ­მო­გე­ბას­ 1000%­ის­ოდე­ნო­ბით.­მი­სი­რე­ა­ლი­ზე­ ბის­თ­ვის­სა­ჭი­როა­ფუ­ლის­100%,­მაგ­რამ­


81

თქვენ­გან­მხო­ლოდ­20%­ს­ვითხოვ.­თუ­ თქვენ­თ­ვის­ეს­სა­ინ­ტე­რე­სო­ა,­და­ნარ­ჩენ­ 80%­ს­მე­ვი­შო­ვი.“­აღ­ნიშ­ნუ­ლი­სტრა­ტე­ გია­მარ­კე­ტინ­გ­ში­გა­ნი­ხი­ლე­ბა­რო­გორც­ მარ­კე­ტინ­გის­მარ­თ­ვის­მი­მარ­თუ­ლე­ბა,­ კონ­კ­რე­ტუ­ლად­კი­სო­ცი­ო­ე­თი­კუ­რი­ მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­კონ­ცეფ­ცი­ას­წარ­მო­ად­ გენს.­სო­ცი­ო­ე­თი­კუ­რი­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­ კონ­ცეფ­ცია­–­გუ­ლის­ხ­მობს­კომ­პა­ნი­ის­ მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბე­ბის­ მი­ღე­ბას­მომ­ხ­მა­რებ­ლის­სურ­ვი­ლე­ბის,­ კომ­პა­ნი­ის­მოთხოვ­ნი­ლე­ბე­ბის,­მომ­ხ­მა­ რებ­ლი­სა­და­სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­ინ­ტე­რე­ სე­ბის­გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბით.­ადა­მი­ა­ნე­ბი,­ რო­მელ­თაც­ეს­მით­მარ­კე­ტინ­გი­ამ­ წი­ნა­და­დე­ბას­„უნიკალურ­სა­ვაჭ­რო­ წი­ნა­და­დე­ბას“­უწო­დე­ბენ.­თუმ­ცა­ისი­ნი­ ცდე­ბი­ან.­მას­სხვა­სა­ხელ­წო­დე­ბა­აქვს­ –­„წინადადება,­რო­მელ­ზე­უარის­თქმაც­ შე­უძ­ლე­ბე­ლი­ა“.­ცხა­დი­ა,­შე­თა­ვა­ზე­ ბა­უნი­კა­ლუ­რიც­უნ­და­იყოს,­მაგ­რამ­ მი­სი­მთა­ვა­რი­ღირ­სე­ბა­უარის­თქმის­ შემ­ძ­ლებ­ლო­ბა­ში­ა.­უნი­კა­ლუ­რო­ბის­ ხა­რის­ხის­ამაღ­ლე­ბი­სა­და­უარის­თქმის­ თა­ვი­დან­აცი­ლე­ბი­სათ­ვის,­შე­თა­ვა­ზე­ ბი­სას­შე­საძ­ლე­ბე­ლია­მო­სა­ლოდ­ნე­ლი­ შე­მო­სა­ვა­ლი­მი­ლი­ონ­პრო­ცენ­ტამ­დე­ ავ­წი­ოთ,­ხო­ლო­მოთხოვ­ნი­ლი­ხარ­ჯი­ 0%­მდე­და­ვიყ­ვა­ნოთ. პრო­დ­უ­სე­რის­ამო­ცა­ნა­სა­უცხოო­ არ­ტ­ ­პ­რო­ექ­ტის­რე­ა­ლი­ზე­ბა­და­არა­ ადა­მი­ან­თა­მოტყუ­ე­ბა­ა.­ეს­გან­სა­კუთ­ რე­ბით­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია­იმ­დე­ნად,­ რამ­დე­ნა­დაც­პრო­დ­უ­სე­რი­ყი­დის­მო­მა­ ვალს,­ამის­გა­კე­თე­ბა­კი­მხო­ლოდ­იმ­ შემ­თხ­ვე­ვა­შია­შე­საძ­ლე­ბე­ლი,­რო­დე­საც­ პი­როვ­ნე­ბას­აქვს­სა­ხე­ლი,­რე­პუ­ტა­ცია­ და­ამ­ბა­ვი.­არ­გა­გაჩ­ნი­ათ­სა­ხე­ლი­და­ რე­პუ­ტა­ცი­ა?­არა­ვინ­და­გი­ჯე­რებთ­და­ თქვე­ნი­ულა­მა­მა­ზე­სი­იდე­აც­კი,­მი­უ­ ღე­ბე­ლი­იქ­ნე­ბა.­პრო­დ­უ­სე­რი­აკე­თებს­ მკა­ფიო­გათ­ვ­ლას­და­მი­ნი­მუ­მამ­დე­ დაჰ­ყავს­სა­კუ­თა­რი­და­სხვი­სი­რის­კე­ბი.­ ეს­კი­უკ­ვე­ტექ­ნო­ლო­გი­ა­ა. ბიზ­ნეს­ში­ამას­აქ­ტი­ვებ­სა­და­პა­სი­ვებს­ უწო­დე­ბენ.­თუმ­ცა,­რა­სა­ხელ­წო­დე­ბაც­ არ­უნ­და­ჰქონ­დეს,­ხში­რია­შემ­თხ­ვე­ვე­ ბი,­რო­დე­საც­კომ­პა­ნი­ას­უზარ­მა­ზა­რი­

რე­სურ­სი­აქვს,­მაგ­რამ­მხო­ლოდ­მცი­ რე­ნა­წილს­იყე­ნებს.­ამ­მცი­რე­ნა­წილ­ საც­კი­მო­აქვს­მო­გე­ბა­–­ტოპ­­­მე­ნეჯ­მენ­ ტი­თავს­მშვი­დად­გრძნობს­და­დი­დად­ არ­ცდი­ლობს­სა­კუ­თა­რი­რე­სურ­სე­ბის­ გა­მო­ყე­ნე­ბის­ეფექ­ტუ­რო­ბის­ამაღ­ ლე­ბას.­ამას­თან,­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლე­ბი­ ხში­რად­არ­უფიქ­რ­დე­ბი­ან,­რომ­და­ფა­ რულ­მა­რე­სურ­სებ­მა­მათ­შე­საძ­ლოა,­ საკ­მა­ოდ­დი­დი­ფუ­ლი­მო­უ­ტა­ნოს,­ ზოგ­ჯერ­იმა­ზე­ბევ­რად­მე­ტი,­რაც­ძი­ რი­თად­ბიზ­ნესს­მო­აქვს.­ამ­პრო­ცე­სის­ ნი­უ­ან­სე­ბი­ეფუძ­ნე­ბა­მარ­კე­ტინ­გის­ისეთ­ ფუნ­და­მენ­ტურ­ცნე­ბებს,­რო­გო­რი­ცაა­ 4P,­5P,­7P­+­თქვე­ნი­მო­გე­ბის­რე­ა­ლუ­რი­ მო­დე­ლი. პრო­დ­უ­სე­რის­ამო­ცა­ნაა,­წი­ნას­წარ­ გან­ჭ­ვ­რი­ტოს,­რა­რე­სურ­სე­ბია­სა­ჭი­რო­ არ­ტ­ ­პ­რო­ექ­ტის­რე­ა­ლი­ზე­ბის­თ­ვის­და­ მი­მარ­თოს­მას­(მათ),­ვი­საც­ეს­რე­ სურ­სე­ბი­აქვვთ.­ამას­თან,­რე­სურ­სე­ბის­ მფლო­ბე­ლი­შე­იძ­ლე­ბა­ვერც­ხვდე­ბო­ დეს,­რომ­მის­ხელთ­ამ­გ­ვა­რი­სა­ხის­ რე­სურ­სი­არ­სე­ბობს.­მა­შინ,­რო­დე­საც­ ამ­გ­ვა­რი­„რესურსული­სპონ­სო­რე­ბის“­ საკ­მა­რი­სი­რა­ო­დე­ნო­ბა­მო­ძი­ე­ბუ­ლი­ა,­ პრო­დ­უ­სე­რი­სა­კუ­თარ­თავ­ზე­იღებს­ მა­თი­რე­სურ­სე­ბის­შეკ­რე­ბის,­კონ­ფ­ ლიქ­ტე­ბის­მოგ­ვა­რე­ბი­სა­და­პო­ზი­ცი­ა­ თა­და­ახ­ლო­ე­ბის­ფუნ­ქ­ცი­ას.­ძი­რი­თა­ დად,­აღ­ნიშ­ნუ­ლი­საქ­მი­ა­ნო­ბის­გარ­და,­ პრო­დ­უ­სერს­სხვა­რა­ი­მე­და­ვა­ლე­ბე­ბის­ და­ან­მოქ­მე­დე­ბე­ბის­შეს­რუ­ლე­ბა­ არც­უწევს.­ცხა­დი­ა,­რომ­წი­ნამ­დე­ბა­ რე­სტა­ტი­ის­კონ­ტექ­ს­ტ­ში­გა­ნი­ხი­ლე­ბა­ გე­ნე­რა­ლუ­რი­პრო­დ­უ­სე­რის­და­არა,­ ხა­ზის,­ფუნ­ქ­ცი­უ­რი­ან­სხვა­პრო­დ­უ­სერ­ თა­ფუნ­ქ­ცი­ე­ბი.­გან­ვ­მარ­ტავთ­–­პრო­ ექ­ტის­გე­ნე­რა­ლუ­რი­პრო­დ­უ­სე­რი­იმით­ გან­ს­ხ­ვავ­დე­ბა­სხვა­მო­ნა­წი­ლე­თა­გან,­ რომ­იგი­ერ­თა­დერ­თი­ა,­ვინც­პრო­ექ­ტ­ ში­ფუ­ლად­სახ­ს­რებს­მო­ი­ზი­დავს,­ყვე­ ლა­და­ნარ­ჩე­ნი­კი,­ამ­ფუ­ლის­ხარ­ჯ­ვით­ არის­და­კა­ვე­ბუ­ლი.­ პრო­დ­უ­სე­რი­და­მო­უ­კი­დებ­ლად­ან­ სხვად­ს­ხ­ვა­შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი­სა­ა­გენ­ტოს­ შუ­ა­მავ­ლო­ბით­პო­უ­ლობს­სა­ინ­ტე­რე­სო­ კონ­ტენტს,­ეს­კი­იმას­ნიშ­ნავს,­რომ­იგი­

იმე­დოვ­ნებს,­რომ­მომ­ხ­მა­რე­ბელ­თა­ საკ­მა­ოდ­დი­დი­ჯგუ­ფე­ბი­სი­ა­მოვ­ნე­ბით­ გა­ი­ღებს­დრო­სა­და­ფულს­კონ­კ­რე­ტუ­ ლი­პრო­დუქ­ტის­ასათ­ვი­სებ­ლად.­ეს­ პრო­დ­უ­სე­რის­ყვე­ლა­ზე­დი­დი­რის­კი­ა,­ იმ­დე­ნად,­რამ­დე­ნა­დაც­მას­შე­უძ­ლია­ მი­ყი­დოს­სა­ინ­ვეს­ტი­ციო­კონ­ტ­რაქ­ტი­ ბან­კირს,­მაგ­რამ­ვე­რა­ვინ,­ვე­რას­დ­როს­ შეძ­ლებს­უინ­ტე­რე­სო­ამ­ბის­მა­ყუ­რებ­ ლის­თ­ვის­მი­ყიდ­ვას.­პრო­დუ­სერს­არ­ უნ­და­ჰქონ­დეს­არა­ვი­თა­რი­ილუ­ზია­–­ პრო­დუ­სი­რე­ბა,­რო­გორც­ტექ­ნო­ლო­გი­ა,­ პი­როვ­ნულ­დო­ნე­ზე­სხვა­არა­ფე­რი­ა,­თუ­ არა­პი­რა­დი­გა­ყიდ­ვე­ბის­ხე­ლოვ­ნე­ბა.­ეს­ პრინ­ცი­პუ­ლი­დე­ბუ­ლე­ბა­ა.­იდეა­თა­ვის­ თავს­არ­ყი­დის,­იგი­მხო­ლოდ­პრო­დუქ­ ტი,­მო­მავ­ლის­ერ­თ­ ერ­თი­ვა­რი­ა­ციაა­და­ მას­გამ­ყიდ­ვე­ლი­სჭირ­დე­ბა.­სწო­რედ­ ამ­ფუნ­ქ­ცი­ას­ას­რუ­ლებს­პრო­დ­უ­სე­რი.­ გამ­ყიდ­ვე­ლის­სა­ხით,­პრო­დუ­სერ­მა­ უნ­და­მი­აღ­წი­ოს,­რომ­პარ­ტ­ნი­ო­რი­ან­ სპონ­სო­რი­და­თან­ხ­მ­დეს­მის­შე­თა­ვა­ ზე­ბას­ურ­თი­ერ­თ­მი­სა­ღე­ბი­პი­რო­ბე­ბით.­ გა­ყიდ­ვე­ბის­კუთხით,­კონ­კ­რე­ტუ­ლი­ პრო­ექ­ტის­გან­სა­ხორ­ცი­ე­ლებ­ლად­ აუცი­ლე­ბე­ლია­ორი­ელე­მენ­ტის­არ­სე­ ბო­ბა­­–­თა­ვად­გა­ყიდ­ვის­ხე­ლოვ­ნე­ბა­და­ პრო­დუქ­ტი,­ანუ­იდე­ა,­რის­გან­ხორ­ცი­ე­ ლე­ბა­შიც­მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­კო­მუ­ნი­კა­ცი­ე­ბი­ მო­ნა­წი­ლე­ო­ბენ,­რაც­თა­ვის­თა­ვად­მარ­ კე­ტინ­გუ­ლი­კო­მუ­ნი­კა­ცი­ის­სხვა­დას­ხ­ვა­ სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბის­ინ­ტეგ­რა­ცი­ა­სა­და­და­გეგ­ მ­ვა­საც­გუ­ლის­ხ­მობს.­„ინტეგრირებული­ მარ­კე­ტინ­გუ­ლი­კო­მუ­ნი­კა­ცი­ე­ბი­–­ეს­ არის­კონ­ცეფ­ცი­ა,­რო­მე­ლიც­გუ­ლის­ხ­ მობს­კომ­პა­ნი­ე­ბის­მი­ერ­სტი­მუ­ლი­რე­ბის­ ელე­მენ­ტე­ბის­გულ­დას­მით­კო­ორ­დი­ ნი­რე­ბას,­რომ­ლის­სა­ბო­ლოო­მი­ზა­ნი­ა,­ გა­ავ­რ­ცე­ლოს­გა­სა­გე­ბი,­თა­ნა­მიმ­დევ­ რუ­ლი­და­გა­მორ­ჩე­უ­ლი­შეტყო­ბი­ნე­ბა­ ორ­გა­ნი­ზა­ცი­ა­სა­და­მის­პრო­დუქ­ტებ­ზე.“­ დამ­წყებ­გამ­ყიდ­ველ­საც­კი­ხე­ლე­წი­ ფე­ბა­სა­უცხოო­პრო­დუქ­ტის­გა­სა­ღე­ბა,­ მაგ­რამ­გე­ნი­ო­სიც­კი­ვერ­გა­ას­ხ­ვი­სებს­ პრო­დუქტს,­რო­მე­ლიც­ენ­თუ­ზი­აზმს­არ­ იწ­ვევს.­ >> ნინო სანადირაძე


82

nax to me bi audi o vi zu a lu ri teq ni kis gan vi Ta re ba Si anu sa dam de mi vi da teq ni ka... „სადამდე­მი­ვი­და­ტექ­ნი­კა…“­ხში­რად­ წა­მომ­ც­დე­ნია­ხოლ­მე­ეს­ფრა­ზა,­ხან­ გაკ­ვირ­ვე­ბით­და­ხა­ნაც­ხუმ­რო­ბით.­ ­ბავ­შ­ვო­ბა­ში­მუ­სი­კის­მოს­მე­ნა­ფირ­ ფი­ტე­ბის­საკ­რავ­ზე­და­ვიწყე­(30­წლის­ წი­ნათ).­პა­ტა­რა­შავ­­­თეთ­რი­ტე­ლე­ ვი­ზო­რი­მქონ­და,­ხო­ლო­ტე­ლე­ფო­ნი­ სა­ერ­თოდ­არ­გაგ­ვაჩ­ნ­და­–­ფუ­ფუ­ნე­ბა­ იყო,­დი­დი­ნაც­ნო­ბო­ბა­ან­ფუ­ლი­იყო­ სა­ჭი­რო­მის­და­სად­გ­მე­ლად... დღეს­ჩე­მი­სა­მი­წლის­ბავ­შ­ვი­მე­უბ­ნე­ ბა,­–­მა­მა,­დე­დი­კოს­ახალ­ტე­ლე­ფონს­ რომ­უყი­დი,­ახ­ლა­რაც­აქვს,­იმ­მო­ბი­ ლურს­მე­მომ­ცემს­და­ბაღ­ში­და­მი­რე­კე­ ხოლ­მე.­თან­ფო­ტო­ებ­საც­გა­და­ვი­ღებ­ და­სა­ღა­მო­ო­ბით­გაჩ­ვე­ნე­ბო.­სწო­რე­ დაც­რომ­მო­ბი­ლუ­რის­სა­შუ­ა­ლე­ბით­ დღეს­შე­საძ­ლე­ბე­ლია­გა­და­ვი­ღოთ­ სრუ­ლი­HD­1080p­გარ­ჩე­ვა­დო­ბის­ვი­დე­ ო­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა,­სა­უ­კე­თე­სო­ხა­რის­ხის­ ფო­ტო,­ვი­თა­მა­შოთ­კომ­პი­უ­ტე­რუ­ლი­ თა­მა­შე­ბი,­ვი­მუ­შა­ოთ­ინ­ტერ­ნეტ­ში­და­ მსოფ­ლი­ოს­ნე­ბის­მი­ერ­ქვე­ყა­ნას­მივ­წ­ ვდეთ.­მრა­ვა­ლი­ექ­ს­პე­რი­მან­ტა­ტო­რი­ ხე­ლო­ვა­ნი­სა­კუ­თარ­iPhone­ს­იყე­ნებს­ ფილ­მის­გა­და­სა­ღე­ბად,­მით­უმე­ტეს,­

რომ­მას­და­უ­მა­ტეს­120­კ/წმ­სიხ­ში­რით­ გა­და­ღე­ბის­ფუნ­ქ­ცი­ა.­თით­ქ­მის­ყვე­ლა­ თა­ნა­მედ­რო­ვე­„ჯიბის“­ფო­ტო­ა­პა­რატს­ შე­უძ­ლია,­სა­უ­კე­თე­სო­თუ­არა,­კარ­გი­ ხა­რის­ხის­HD­ვი­დე­ოს­გა­და­ღე­ბა­და­ ა.შ.­ყო­ვე­ლი­ვე­ამით­იმის­თქმა­მინ­და,­ თუ­რამ­ხე­ლა­მიღ­წე­ვე­ბია­ტექ­ნი­კის­ გან­ვი­თა­რე­ბა­ში.­ სწო­რედ­ამ­კუთხით­გან­ვი­ხი­ლავ­და­ გან­სა­კუთ­რე­ბით­შე­ვე­ხე­ბი­ბო­ლო­ოცი­ წლის­გან­მავ­ლო­ბა­ში­აუდი­ო­ვი­ზუ­ა­ ლურ­დარ­გ­ში­მიღ­წე­ულ­წინ­ს­ვ­ლებს. ჩე­მი­სტუ­დენ­ტო­ბა­და­ემ­თხ­ვა­პე­რი­ ოდს,­რო­დე­საც­ვი­დე­ო­ა­პა­რა­ტუ­რა­ სულ­რამ­დე­ნი­მე­წლის­შე­მო­სუ­ლი­იყო­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში.­მა­შინ,­რო­დე­საც­ თე­ატ­რი­სა­და­კი­ნოს­ინ­ს­ტი­ტუ­ტის­სას­ წავ­ლო­სტუ­დია­კი­ნო­ფირ­ზე­მუ­შა­ობ­ და,­ინ­ს­ტი­ტუტ­ში­გაჩ­ნ­და­(1994­წელს)­ ერ­თა­დერ­თი­ვი­დე­ო­კა­მე­რა­NV­M7­ (Panasonic),­რომ­ლის­ჩა­წე­რის­ფორ­ მა­ტი­იყო­იაპო­ნუ­რი­კომ­პა­ნა­JVC­ს­ მი­ერ­შე­მუ­შა­ვე­ბუ­ლი­VHS­(video­home­ system).­ ეს­ფორ­მა­ტი­საკ­მა­ოდ­გავ­რ­ცე­ ლე­ბუ­ლი­იყო­და­გა­მო­ი­ყე­ნე­ბო­და­

ძი­რი­თა­დად­სა­ო­ჯა­ხო­ვი­დე­ო­გა­და­ღე­ ბე­ბის­თ­ვის­1970­იანი­წლე­ბი­დან­2000­ წლამ­დე,­ანუ­თით­ქ­მის­30­წე­ლი.­იმ­ დრო­ის­თ­ვის­ამ­ფორ­მა­ტის­გა­მო­სა­ხუ­ ლე­ბის­ზო­მე­ბი­წარ­მო­ად­გენ­და­ჰო­რი­ ზონ­ტა­ლურ­240,­ხო­ლო­ვერ­ტი­კა­ლურ­ 320­ხაზს,­თუმ­ცა­ეს­იყო­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­ ანა­ლო­გუ­რი­რას­ტ­რუ­ლი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ ბის­ეკ­ვი­ვა­ლენ­ტუ­რი.­ამა­ვე­ფორ­მატს­ ჰქონ­და­ხმის­ჩა­წე­რის­ერ­თი­არ­ხი­ 100­Hz­დან­10­kHz­მდე­სიხ­ში­რით­ (ადამიანის­ყურს­შე­უძ­ლია­აღიქ­ვას­20­ Hz­დან­20­kHz­მდე),­ანუ­საკ­მა­ოდ­და­ ბა­ლი­ხა­რის­ხის.­ 1987­წელს­JVC­ახალ­ანა­ლო­გურ­ სტან­დარტს­უშ­ვებს­–­Super­VHS­(S­ VHS).­ამ­ფორ­მატს­უკ­ვე­გაზ­რ­დი­ლი­ აქვს­გარ­ჩე­ვა­დო­ბა­ჰო­რი­ზონ­ტა­ლურ­ 420­ხა­ზამ­დე,­რაც­მა­შინ­დელ­სა­კა­ბე­ ლო­და­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­ტრან­ს­ლა­ცი­ას­ (330­ლი­მი­ტი­რე­ბუ­ლი­ზო­ლი)­მნიშ­ვნ ­ ე­ ლოვ­ნად­აჭარ­ბებს.­ამა­ვე­ფორ­მატ­ში­ გა­ნა­ვი­თა­რა­ხმო­ვა­ნი­ბგე­რე­ბის­ჩა­წე­რა­ ­აღ­წარ­მო­ე­ბის­უკე­თე­სი­ვა­რი­ან­ტი­Hi­Fi­ stereo,­რაც­გა­ცი­ლე­ბით­მა­ღალ­ხა­რის­ ხი­ა­ნი­აუდი­ო­ჩან­წე­რის­სა­შუ­ა­ლე­ბას­


83


84

[ RED EPIC ]

იძ­ლე­ო­და,­ვიდ­რე­მის­წი­ნა­მორ­ბედს­ შე­ეძ­ლო.­თუმ­ცა­ყუ­რადღე­ბა­მინ­და­ მი­ვაპყ­რო­ფაქტს,­რომ­ამ­წინ­ს­ვ­ლას­16­ წე­ლი­დას­ჭირ­და.­ ამა­ვე­მი­მარ­თუ­ლე­ბით­მომ­დევ­ნო­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან­გან­ვი­თა­რე­ბას­JVC­ 1998­წელს­აღ­წევს­უკ­ვე­ციფ­რუ­ლი­ ფორ­მა­ტით­–­Digital­VHS­(D­VHS),­ რო­მელ­საც­სა­შუ­ა­ლე­ბა­აქვს­გა­მო­სა­ ხუ­ლე­ბა­მა­ღა­ლი­ხა­რის­ხით­სრუ­ლი­ (1920x1080),­ან­ნა­ხე­ვა­რი­(1280x720)­ HD­სტან­დარ­ტით­ჩა­ი­წე­როს.­ამ­ციფ­რუ­ ლი­ფორ­მა­ტის­ლი­მი­ტი­რე­ბუ­ლი­კომ­პ­ რე­სია­28.2­მე­გა­ბი­ტია­წამ­ში­(Mbit/s).­ამ­ ფორ­მატ­მა­ფარ­თო­გავ­რ­ცე­ლე­ბა­ვერ­ ჰპო­ვა,­რად­გან­სულ­მა­ლე­სხვა­ციფ­ რულ­მა­ფორ­მა­ტებ­მა­და­ჯაბ­ნეს. პა­რა­ლე­ლუ­რად,­კომ­პა­ნია­Sony­ს­გა­ აჩ­ნია­გან­ვი­თა­რე­ბის­თა­ვი­სი­ეტა­პე­ბი:­ 1985­წელს­გა­მო­გო­ნილ­იქ­ნა­პირ­ვე­ლი­ Video­8­ხე­ლის­კა­მე­რა­კო­მერ­ცი­უ­ლი­ და­ნიშ­ნუ­ლე­ბის­თ­ვის.­VHS­კა­სე­ტე­ბი­ სა­და­კა­მე­რე­ბის­გან­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბით,­ ზო­მე­ბის­სიმ­ცი­რი­დან­გა­მომ­დი­ნა­რე,­ ეს­ფორ­მა­ტი­ძალ­ზედ­პო­პუ­ლა­რუ­ლი­ გახ­და.­მას­მოჰყ­ვა­Hi8,­ხო­ლო­მოგ­ ვი­ა­ნე­ბით­Digital­8­(1999).­ყვე­ლა­ამ­

[ Sony CineAlta F65 ]

სის­ტე­მას­სტან­დარ­ტუ­ლი­PAL­და­NTSC­ ხა­რის­ხის­ვი­დე­ო­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­ჩა­წე­ რა­­ჩ­ვე­ნე­ბა­შე­ეძ­ლო­ერ­თ­სა­და­იმა­ვე­ ზო­მის­8მმ­იან­მაგ­ნი­ტურ­ლენ­ტ­ზე.­2007­ წლი­დან­Digital­8­ფორ­მა­ტის­კა­მე­რე­ბი­ აღარ­იწარ­მო­ე­ბა,­რი­თაც­კომ­პა­ნია­ Sony­მ­და­ას­რუ­ლა­8­მმ­ი­ან­ფორ­მატ­ზე­ 22­წლი­ა­ნი­მუ­შა­ო­ბა. 1995­წლი­დან­Sony,­Panasonic,­Philips,­ Hitachi­და­JVC­ერ­თობ­ლი­ვი­მუ­შა­ო­ბის­ შე­დე­გად­წა­რად­გე­ნენ­ციფ­რულ­ვი­დე­ ო­ფორ­მატს­DV­(digital­video).­აპა­რა­ტუ­ რა­და­მი­სი­ციფ­რუ­ლი­მა­ტა­რებ­ლე­ბი­ და­საწყის­ში­ვე­გათ­ვა­ლეს­და­ბალ­ სა­ბაზ­რო­ფას­ზე,­რად­გან­ეს­ფორ­მა­ტი­ შე­მუ­შავ­და­ყო­ველ­დღი­უ­რი­სა­ო­ჯა­ხო­ (საყოფაცხოვრებო)­მოხ­მა­რე­ბის­თ­ვის.­ მი­უ­ხე­და­ვად­ამი­სა,­მის­მა­მა­ღალ­მა­ ციფ­რულ­მა­მაჩ­ვე­ნებ­ლებ­მა­და­შე­ საძ­ლებ­ლო­ბებ­მა­სა­ფუძ­ვე­ლი­და­უ­ დო­ისეთ­პრო­ფე­სი­ულ­ფორ­მა­ტებს,­ რო­გო­რე­ბი­ცა­ა:­კომ­პა­ნია­Sony­ს­მი­ერ­ შე­მუ­შა­ვე­ბუ­ლი­DVCAM­და­Panasonic­ ის­DVCPRO;­ფორ­მა­ტის­მომ­დევ­ნო­ გან­ვი­თა­რე­ბამ­წარ­მოშ­ვა­კომ­პაქ­ტუ­რი­ კა­მე­რე­ბის­თ­ვის­გა­მო­სა­დე­გი­MiniDV­და­ HDV­(2003­წ.)­მცი­რე­ზო­მის­კა­სე­ტე­ბით,­

[ Canon C500 ]

და­ასე­ვე­პრო­ფე­სი­უ­ლი­ფორ­მა­ტე­ბი­ Digital­S,­DVCPRO50­и­DVCPRO­HD. ყვე­ლა­ამ­ფორ­მა­ტის­უპი­რა­ტე­სო­ ბა­იყო­აგ­რეთ­ვე­კა­სე­ტა­ზე­ჩა­წე­რი­ლი­ ციფ­რუ­ლი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­კა­მე­რი­დან­ კომ­პი­უ­ტერ­ში­უდა­ნა­კარ­გო­გა­და­ტა­ნის­ სა­შუ­ა­ლე­ბა­IEEE­1394­კო­ნექ­ტო­რით,­ რა­თა­მა­სა­ლის­მი­ხედ­ვით­არა­მიმ­ დევ­რო­ბით­სა­მონ­ტა­ჟო­ზე­აწყო­ბი­ლი­ ახა­ლი­პრო­დუქ­ტი­გად­მო­ტა­ნი­ლი­ყო­ კა­მე­რის­ან­სხვა­ჩამ­წე­რი­მოწყო­ბი­ლო­ ბის­მეშ­ვე­ო­ბით­ისევ­კა­სე­ტა­ზე.­ამით­ გა­მარ­ტივ­და­ციფ­რულ­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ ბა­ზე­მუ­შა­ო­ბის­პრო­ცე­სი,­ხო­ლო­რაც­ შე­ე­ხე­ბა­ორი­გი­ნალ­ვი­დე­ოს­ხა­რისხს,­ იგი­უც­ვ­ლე­ლი­დარ­ჩა.­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბით­ ად­რე­არ­სე­ბუ­ლი­ტექ­ნო­ლო­გი­ი­სა­ –­არა­ციფ­რუ­ლი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა­და­ ხმა­ანა­ლო­გურ­­­ციფ­რუ­ლი­გარ­დამ­ქ­ მ­ნე­ლი­ხელ­საწყოს­ან­პროგ­რა­მუ­ლი­ უზ­რუნ­ველ­ყო­ფის­სა­შუ­ა­ლე­ბით­უნ­და­ გარ­დაქ­მ­ნი­ლი­ყო­ციფ­რულ­გა­მო­ სა­ხუ­ლე­ბად.­ამ­გარ­დამ­ქ­მ­ნე­ლის­ ხა­რის­ხოვ­ნე­ბა­ზე­იყო­და­მო­კი­დე­ბუ­ ლი­გა­ციფ­რე­ბუ­ლი­ვი­დე­ოს­ხა­რის­ხი,­ რაც­ყვე­ლა­შემ­თხ­ვე­ვა­ში­გარ­კ­ვე­უ­ლი­ პრო­ცენ­ტით,­მაგ­რამ­აუცი­ლებ­ლად­


85

[ Blackmagic URSA ]

აგ­დებ­და­ხა­რისხს.­შემ­დეგ­ის­მუ­შავ­დე­ ბო­და­სა­მონ­ტა­ჟო­სის­ტე­მა­ზე,­სა­ი­და­ნაც­ ტრან­ს­ლი­რე­ბის­თ­ვის­ან­ჩვე­ნე­ბის­თ­ვის­ ისევ­უნ­და­და­ებ­რუ­ნე­ბი­ნათ­მაგ­ნი­ტურ­ კა­სე­ტა­ზე­ციფ­რულ­­ა­ნა­ლო­გუ­რი­გარ­ დამ­ქ­მ­ნე­ლის­მეშ­ვე­ო­ბით.­ბუ­ნებ­რი­ვი­ა,­ ამ­დე­ნი­პრო­ცე­სის­შე­დე­გად­იკარ­გე­ ბო­და­ძვირ­ფა­სი­დრო­და­ღი­რე­ბუ­ლი­ ხა­რის­ხი.­მაგ­ნი­ტურ­ფირ­ზე­ციფ­რუ­ლი­ გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­არ­სე­ბო­ბა­დღემ­დე­ არ­გამ­ქ­რა­ლა,­თუმ­ცა­მეხ­სი­ე­რე­ბის­ ჩი­პე­ბის­ად­ვილ­მა­მოხ­მა­რე­ბამ,­მო­ ბი­ლუ­რო­ბამ,­ზო­მე­ბის­სიმ­ცი­რემ­და­ მრა­ვალ­მა­სხვა­ფაქ­ტორ­მა­გა­ნა­პი­რო­ ბა­მაგ­ნი­ტუ­რი­ფი­რე­ბის­გა­ყიდ­ვე­ბის­ შემ­ცი­რე­ბა­და­სა­ერ­თა­შო­რი­სო­ბა­ზარ­ ზე­უკა­სე­ტო­გა­და­სა­ღე­ბი­კა­მე­რე­ბის­ დო­მი­ნი­რე­ბა. ახ­ლა­და­ვუბ­რუნ­დეთ­Sony­ს­მი­ერ­ წარ­მო­ე­ბულ­ერ­თ­ ერთ­პრო­ფე­სი­ ულ,­ძალ­ზე­გავ­რ­ცე­ლე­ბულ­ფორ­მატს­ BETACAM,­რო­მელ­მაც­1982­წლი­დან­ დღემ­დე­გაძ­ლო.­ეს­ფორ­მა­ტი­ეფუძ­ ნე­ბა­მა­ნამ­დე­არ­სე­ბულ­Betamax­ს.­ 1986­წელს­იგი­ვე­კომ­პა­ნი­ამ­შე­ი­მუ­შა­ვა­ Betacam­SP­წი­ნა­მორ­ბედ­ზე­უკე­თე­სი­

[ ARRI Alexa ]

მო­ნა­ცე­მე­ბით.­ასე­ვე­გა­ნა­ვი­თა­რა­ნა­ხე­ ვარ­დუ­ი­მი­ა­ნი­ვი­დე­ო­კა­სე­ტა­90­წთ­ის­ თავ­სე­ბა­დო­ბით.­ეს­ფორ­მა­ტი­სტან­ დარ­ტულ­ზე­ოდ­ნავ­მა­ღა­ლი­ხა­რის­ხის­ ვი­დე­ოს­თან­ერ­თად­მა­ღა­ლი­ხა­რის­ხის­ 4­აუდიო­არ­ხ­საც­იტევ­და.­ამა­ვე­კა­სე­ტა­ ზე­და­ტა­ნი­ლი­იყო­TBC­(Time­base­cor­ rection)­არ­ხი,­რაც­კა­სე­ტი­დან­კა­სე­ტა­ზე­ მიმ­დევ­რო­ბი­თი­მონ­ტა­ჟის­შე­უც­დომ­ ლო­ბას­უზ­რუნ­ველ­ყოფ­და.­1993­წელს­ კი­უკ­ვე­ჩნდე­ბა­ახა­ლი­ციფ­რუ­ლი­სტან­ დარ­ტის­Digital­Betacam,­რო­მე­ლიც­ Betacam­სა­და­Betacam­SP­ს­ჩა­ე­ნაც­ ვ­ლა,­თუმ­ცა­ამ­ორს­ამით­არ­სე­ბო­ბა­ არ­შე­უწყ­ვე­ტი­ა.­1996­წელს­წა­რად­გი­ ნეს­Betacam­SX,­ხო­ლო­1997­წელს­ კი­–­პირ­ვე­ლი­HD­ხა­რის­ხის­ფორ­მა­ტი­ HDCAM.­ამის­შემ­დეგ­გან­ვი­თა­რე­ბა­ უფ­რო­მოკ­ლე­ინ­ტერ­ვა­ლე­ბით­მი­ი­წევს­ წინ­–­2001­წ.­წა­რად­გი­ნეს­MPEG­2­ კომ­პ­რე­სი­ა­ზე­ბა­ზი­რე­ბუ­ლი­ციფ­რუ­ლი­ ვი­დე­ო­ჩა­წე­რის­ფორ­მა­ტი­MPEG­IMX­ (D­10).­2003­წელს­HDCAM­ის­გან­ვი­თა­ რე­ბას­წარ­მო­ად­გენს­ახა­ლი­ფორ­მა­ტი­ HDCAM­SR,­რო­მელ­საც­სრუ­ლი­HD­ გარ­ჩე­ვა­დო­ბა­გა­აჩ­ნი­ა. გან­ვი­ხი­ლოთ­მა­ღა­ლი­გან­ზო­მი­ლე­ბის­

VHS Mini DV Video 8 / HI8 VHS C ვი­დე­ო­ფორ­მა­ტის­ის­ტო­რი­აც.­თა­ნა­მედ­ რო­ვე­სტან­დარ­ტ­თან­მი­ახ­ლო­ე­ბუ­ლი­ HD­ჩნდე­ბა­1960­წლამ­დე,­რო­დე­საც­ იაპო­ნელ­მა­ინ­ჟინ­რებ­მა­გა­ნა­ვი­თა­რეს­ HighVision­1,125­­ხა­ზი­ა­ნი­ვე­ლე­ბად­ და­ყო­ფი­ლი­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­სტან­დარ­ტი,­ რომ­ლის­სიჩ­ქა­რე­იყო­60­ვე­ლი­წამ­ში.­ 1963­წელს­ტე­ლე­ვი­ზი­ის­ინ­ჟი­ნერ­თა­სა­ ერ­თა­შო­რი­სო­შეხ­ვედ­რა­ზე­იაპო­ნურ­მა­ NHK­მ­წა­რად­გი­ნა­თა­ვი­სი­ანა­ლო­გუ­რი­ HDTV­სის­ტე­მა.­90­იანი­წლე­ბის­და­ საწყის­ში­NHK­სის­ტე­მა­ჩა­მო­ყა­ლიბ­და­ რო­გორც­–­აშშ­ს­კი­ნო­სა­და­ტე­ლე­ვი­ ზი­ის­ინ­ჟი­ნერ­თა­ასო­ცი­ა­ცი­ის­(SMPTE)­ სტან­დარ­ტი,­მაგ­რამ­მოგ­ვი­ა­ნე­ბით­ უარ­ყ­ვეს,­რად­გან­ის­ჩა­ა­ნაც­ვ­ლა­DVB­ ანა­ლო­გურ­მა­სტან­დარ­ტ­მა.­ევ­რო­პა­ში­ გა­ნა­ვი­თა­რეს­HD­MAC­(1,250­ზო­ლი,­50­ Hz)­ჰიბ­რი­დუ­ლი,­ანა­ლო­გურ­­­ციფ­რუ­ლი­ სტან­დარ­ტი.­1980­იანი­წლე­ბის­ბო­ლოს­ ფაქ­ტობ­რი­ვად­ხმა­რე­ბი­დან­ამო­ვარ­და­ ყვე­ლა­მა­ნამ­დე­არ­სე­ბუ­ლი­ანა­ლო­გუ­რი­ მა­ღალ­გან­ზო­მი­ლე­ბი­ა­ნი­ტექ­ნო­ლო­გი­ა. დღეს­არ­სე­ბუ­ლი­HD­მა­უწყებ­ლო­ბის­ სტან­დარ­ტი­მსოფ­ლი­ო­ში­მი­ღე­ბუ­ლი­ იქ­ნა­1996­წელს,­ხო­ლო­1998­ში­პირ­ვე­ ლად­გა­და­ი­ცა.­თუმ­ცა­მა­უწყებ­ლო­ბის­


86

სტან­დარ­ტი­ამით­არ­ამო­წუ­რუ­ლა,­ის­ მომ­დევ­ნო­წლებ­ში­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან­ ცვლი­ლე­ბებს­გა­ნიც­დის. სა­ინ­ტე­რე­სოა­ასე­ვე­ოპ­ტი­კურ­დის­ კებ­ზე­ჩა­სა­წე­რი­ფორ­მა­ტე­ბის­გან­ვი­თა­ რე­ბაც. 1982­წელს­იაპო­ნი­ა­ში­კომ­პა­ნი­ე­ბი­ Philips­და­Sony­ავი­თა­რე­ბენ­ოპ­ტი­კუ­რი­ დის­კის­დღემ­დე­არ­სე­ბულ­ვა­რი­ანტს­ სა­ხელ­წო­დე­ბით­კომ­პაქ­ტუ­რი­დის­კი,­ ანუ­CD.­ეს­ფორ­მა­ტი­თავ­და­პირ­ვე­ლად­ გათ­ვ­ლი­ლი­იყო­ციფ­რუ­ლი­მუ­სი­კის­ჩა­ წე­რა­­შე­ნახ­ვა­ზე­და­მის­გავ­რ­ცე­ლე­ბა­ზე­ მუ­სი­კა­ლურ­ინ­დუს­ტ­რი­ში.­თუმ­ცა­სწო­ რედ­ასეთ­ოპ­ტი­კურ­დის­კ­ზე­შე­სა­ნა­ხად­ წარ­მო­იშ­ვა­ახა­ლი­ციფ­რუ­ლი­ვი­დე­ ოს­ტან­დარ­ტი­VCD­(1993),­რო­მელ­შიც­ გა­მო­ყე­ნე­ბუ­ლი­იყო­MPEG­1­კო­დე­კი­ რე­ზო­ლუ­ცი­ით­352x288­(PAL­ისთვის).­ დის­კ­ზე­შე­საძ­ლე­ბე­ლი­ტე­ვა­დო­ბის­სიმ­ ცი­რის­გა­მო,­ვი­ზუ­ა­ლუ­რი­ხა­რის­ხით­ის­ არ­აღე­მა­ტე­ბო­და­VHS­ის­ანა­ლო­გურ­ ფორ­მატს.­უხა­რის­ხო­ბის­გა­მო,­ორი­ წლის­შემ­დეგ­ის­DVD­(digital­versatile­ disc)­ფორ­მატ­მა­ჩა­ა­ნაც­ვ­ლა.­მი­უ­ხე­და­ ვად­დის­კის­ზო­მე­ბის­იდენ­ტუ­რო­ბი­სა­ DVD­მის­წი­ნა­მორ­ბედს­ტე­ვა­დო­ბით­ რამ­დენ­ჯერ­მე­აღე­მა­ტე­ბო­და.­DVD­ დის­კის­თ­ვის­შე­იქ­მ­ნა­ახა­ლი­ვი­დე­ო­ ფორ­მა­ტი­–­DVD­Video,­რაც­ძა­ლი­ან­ მა­ლე­გავ­რ­ცელ­და­მთელ­მსოფ­ ლი­ო­ში.­კომ­პ­რე­სი­რე­ბუ­ლი­MPEG­2­ კო­დე­კით,­ბი­ტე­ბის­ცვა­ლე­ბა­დი­ რა­ო­დე­ნო­ბით­წამ­ში­და­5.1­ციფ­რუ­ლი­ მო­ცუ­ლო­ბი­თი­ხმის­ჩა­წე­რა­­აღ­წარ­მო­ ე­ბით,­მოხ­ს­ნა­დი­და­ჩა­ნაც­ვ­ლე­ბა­დი­ სუბ­ტიტ­რე­ბით,­მას­ზე­მუ­შა­ო­ბა­საკ­მა­ოდ­ მო­ხერ­ხე­ბუ­ლი­და­მომ­გე­ბი­ა­ნი­აღ­მოჩ­ ნ­და.­DVD­ვი­დე­ო­დის­კე­ბი­მა­სობრივ­ გა­ყიდ­ვა­ში­1997­წლი­დან­გა­მო­ვი­და­ და­დღემ­დე­გა­ყიდ­ვა­ში­ა.­HD­ვი­დე­ოს­ აქ­ტი­ურ­მა­გა­მო­ყე­ნე­ბამ­გა­ა­ჩი­ნა­ისე­თი­ ოპ­ტი­კუ­რი­დის­კის­მოთხოვ­ნი­ლე­ბა,­ რა­ზეც­მა­ღალ­გან­ზო­მი­ლე­ბი­ა­ნი­გა­მო­ სა­ხუ­ლე­ბა­თა­ვი­სუფ­ლად­და­ე­ტე­ო­და­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­და­ნა­კარ­გე­ბის­გა­რე­ შე.­მა­ღალ­გან­ზო­მი­ლე­ბი­ა­ნი­ოპ­ტი­კუ­რი­ დის­კის­ფორ­მა­ტის­თ­ვის­ბრძო­ლა­ში­ ორი­ფორ­მა­ტი­ჩა­ე­ბა­HD­DVD­და­Blu­ ray,­რაც­2009­წელს­Blu­ray­ს­გა­მარ­ჯ­ ვე­ბი­თა­და­ამ­ფორ­მა­ტის­დამ­კ­ვიდ­რე­

ბით­დას­რულ­და.­ამ­ტექ­ნო­ლო­გი­ა­ში­ გა­მო­ყე­ნე­ბუ­ლია­ციფ­რულ­მო­ნა­ცემ­თა­ ლურ­ჯი­ლა­ზე­რის­სხი­ვით­ჩა­წე­რის­მე­ თო­დი,­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბით­DVD­სგან­რა­ზეც­ წი­თე­ლი­ლა­ზე­რით­იწე­რე­ბა.­დღე­ის­თ­ ვის­Blu­ray­დის­კის­მაქ­სი­მა­ლუ­რი­მო­ცუ­ ლო­ბა­50­GB­ია,­რა­ზეც­თა­ვი­სუფ­ლად­ ეტე­ვა­ორი­სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი­ფილ­მი­ HD­1080p­რე­ზო­ლუ­ცი­ით.­DVD­Video­ უკ­ვე­20­წელ­წა­დია­ბა­ზარ­ზეა­და­დღე­ საც­საკ­მა­ოდ­პო­პუ­ლა­რუ­ლი­ა,­ხო­ლო­ Blu­ray­სულ­რა­ღაც­5­წელს­ით­ვ­ლის­ და­დი­დი­შან­სი­ა,­მა­ლე­ახა­ლი­ფორ­ მა­ტის­ჩა­ნაც­ვ­ლე­ბით­მოძ­ვე­ლე­ბუ­ლად­ გა­მოცხად­დეს. რა­ხდე­ბა­ამ­დროს­კი­ნო­თე­ატ­რებ­ში?­ ციფ­რუ­ლი­ინ­დუს­ტ­რი­ის­გან­ვი­თა­რე­ბას­ მოჰ­ყ­ვა­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­ხა­რის­ხის­და­ ზო­მე­ბის­კი­დევ­უფ­რო­მე­ტად­გაზ­რ­დის­ მოთხოვ­ნა.­21­ე­სა­უ­კუ­ნის­და­საწყის­ ში­ჩნდე­ბა­კი­ნო­თე­ატ­რებ­ში­ფი­რით­ გაშ­ვე­ბის­ალ­ტერ­ნა­ტი­უ­ლი,­ციფ­რუ­ლი­ ფორ­მა­ტის­აუცი­ლებ­ლო­ბა.­ჯერ­ერ­თი,­ ეს­საქ­მეს­გა­ა­ი­ო­ლებს,­ტრან­ს­პორ­ტი­ რე­ბას­და­ას­ლე­ბის­დამ­ზა­დე­ბას­უფ­რო­ მარ­ტივს­გახ­დის­და­მე­ო­რეც­–­ეს­პრო­ ცე­სი­გარ­და­უ­ვა­ლი­ა. 2004­წლის­აპ­რილ­ში­DCI­კი­ნე­მა­ ტოგ­რა­ფის­ტ­თა­ამე­რი­კულ­სა­ზო­გა­ დო­ე­ბას­თან­ერ­თად­ტეს­ტავს­ახალ­ ფორ­მა­ტებს­2K­და­4K­ს­გაშ­ვე­ბის­ და­კომ­პ­რე­სი­ის­ტექ­ნო­ლო­გი­ას.­DCI­ სა­ბა­ზი­სოდ­ირ­ჩევს­JPEG2000­ფო­ტო­ ფორ­მატს.­ამ­რი­გად­სა­კი­ნო­თე­ატ­როდ­ ყა­ლიბ­დე­ბა­ციფ­რუ­ლი­კი­ნოს­ახა­ლი­ პა­კე­ტი,­სა­ხე­ლად­DCP­(Digital­Cinema­ Package),­რაც­მომ­დევ­ნო­წლებ­ში­ სტან­დარ­ტად­იქ­ცა­და­უკ­ვე­2006­წლი­ დან­ახა­ლი­ტი­პის­აპა­რა­ტუ­რით­აღი­ ჭურ­ვა­400­კი­ნო­თე­ატ­რი,­რო­მელ­თა­ რიცხ­ვი­ყო­ველ­კ­ვი­რე­უ­ლად­მა­ტუ­ლობ­ და.­2007­წელს­სინ­გა­პურ­ში­რამ­დე­ნი­ მე­კი­ნო­თე­ატ­რ­ში­Sony­4K­ციფ­რუ­ლი­ პრო­ექ­ტო­რე­ბის­მეშ­ვე­ო­ბით­მო­აწყ­ვეს­ 4K­ფილ­მე­ბის­სა­ჯა­რო­ჩვე­ნე­ბა.­ აქ­ვე­მინ­და­აღი­ნიშ­ნოს­ზე­მოთხ­სე­ნე­ ბუ­ლი­კი­ნო­ფორ­მა­ტე­ბის­ზო­მე­ბი:­2K­ კად­რის­სი­გა­ნით­ოდ­ნავ­აღე­მა­ტე­ბა­ Full­HD­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბას­და­შე­ად­გენს­ 2048x1080­პიქ­სელს,­ხო­ლო­4k­მას­ზე­ 4­ჯერ­დი­დი­ა.­ბუ­ნებ­რი­ვია,­გაჩ­ნ­და­

ციფ­რუ­ლი­კა­მე­რე­ბიც,­რომ­ლებ­საც­შე­ უძ­ლი­ათ­ასე­თი­დი­დი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­ და­მუ­შა­ვე­ბა­და­ჩა­წე­რა.­ეს­კა­მე­რე­ბი­ა:­ RED­(სხვადასხვა­მო­დე­ლე­ბით),­Cine­ alta­F5,­F55,­Sony­PMW­F55,­Blackmagic­ Production­Camera­4K,­Canon­C500,­Arri­ Alexa­და­სხვ.­გან­ვი­თარ­და­კი­ნო­ფი­რის­ სკა­ნე­რე­ბიც,­რომ­ლე­ბიც­უკ­ვე­4K­რე­ზო­ ლუ­ცი­ით­რე­ა­ლურ­დრო­ში­ას­კა­ნე­რე­ ბენ­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბას.­არა­თუ­პრო­ფე­ სი­უ­ლი­ტექ­ნი­კა,­მე­ტიც,­უკ­ვე­არ­სე­ბობს­ მო­ბი­ლუ­რი­ტე­ლე­ფო­ნე­ბი,­რომ­ლე­ბიც­ 4K­ვი­დე­ო­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბას­იწე­რენ:­ Samsung­Galaxy­Note­3,­Samsung­Galaxy­ Note­4,­LG­G3,­Sony­Xperia­Z3­და­სხვ. მაგ­რამ­ყვე­ლა­ფე­რი­აქ­არ­მთავ­რ­ დე­ბა... იც­ვ­ლე­ბა­ასე­ვე­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­სტან­ დარ­ტე­ბი­და­აღ­სა­ნიშ­ნა­ვი­ა,­რომ­ჯერ­ კი­დევ­1996­წელს­აშ­შ­ ­ში,­ჩრდი­ლო­ ეთ­კა­რო­ლი­ნა­ში­მო­ხერ­ხ­და­პირ­ვე­ ლი­HDTV­ხა­რის­ხის­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­ ტრან­ს­ლი­რე­ბა.­დღეს­კი,­მი­უ­ხე­და­ვად­ აქამ­დე­რამ­დე­ნი­მე­წლის­გან­მავ­ლო­ ბა­ში­მსოფ­ლი­ო­ში­დამ­კ­ვიდ­რე­ბუ­ლი­ ციფ­რუ­ლი­HD­მა­უწყებ­ლო­ბი­სა,­უკ­ვე­ არ­სე­ბობს­ახა­ლი­ტენ­დენ­ცი­ე­ბი­ამ­ სტან­დარ­ტ­ზე­კი­დევ­უფ­რო­მა­ღალ­ხა­ რის­ხი­ა­ნი­ფორ­მა­ტის­გავ­რ­ცე­ლე­ბი­სა­ (2012­წლი­დან),­რა­საც­Ultra­high­ definition­television­ჰქვი­ა.­იგი­მო­ი­ცავს­ 4K­UHD­(2160p)­და­8K­UHD­(4320p)­გა­ მო­სა­ხუ­ლე­ბას.­8K­UHD­16­ჯერ­დი­დია­ HD­1080p­­­ზე,­ხო­ლო­დღეს­სა­ქარ­თ­ვე­ ლო­ში­არ­სე­ბულ­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­სტან­ დარ­ტულ­SD­ზო­მა­ზე­(რაზეც­მა­უწყებ­ ლობს­„1­არ­ხი“­„იმედი“,­„რუსთავი­2“­ და­სხვა)­90­ჯერ­დი­დი­ა. წარ­მო­სად­გე­ნად­იხი­ლეთ­გრა­ფი­კუ­ ლი­ჩა­ნარ­თი. ამ­გან­ხილ­ვის­შემ­დე­გაც,­ცხა­დი­ა,­ იბა­დე­ბა­კითხ­ვა­–­სა­დამ­დე­მი­ვა­ტექ­ ნი­კა? >> გიორგი ხარებავა


თავისუფალი თემა


88

vi deoes Te ti kis ze gav le na ki no ze ვიმ­ვენ­დერ­სი­ერ­თ­ ერთ­ინ­ტერ­ვი­უ­ში­ წერ­და:­„კინოენის­და­გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ბი­ თი­სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბის­მეშ­ვე­ო­ბით­შე­საძ­ლე­ ბე­ლი­ხდე­ბა­რე­ა­ლო­ბის­მთლი­ა­ნო­ბა­ში­ ასახ­ვა,­რა­საც­ვერ­ვიტყ­ვი­ვი­დე­ო­ზე.­ვი­ დეო­გუ­ლის­ხ­მობს­სრულ­თა­ვი­სუფ­ლე­ ბას,­ის­გვაძ­ლევს­რე­ა­ლო­ბის­სხვა­დას­ხ­ ვა­კუთხით­და­ფიქ­სი­რე­ბის­სა­შუ­ა­ლე­ბას.­ უფ­რო­მკვეთ­რად,­უფ­რო­სპონ­ტა­ნუ­რად,­ ზოგ­ჯერ­უფ­რო­მი­ახ­ლო­ე­ბუ­ლი­ნა­ტუ­რას­ თან,­ვიდ­რე­კი­ნო­ში­–­სწო­რედ­ფორ­მის,­ კი­ნო­ე­ნის­არ­არ­სე­ბო­ბის­გა­მო.“ ვი­დე­ო­ეს­თე­ტი­კა­კი­ნო­­ტე­ლე­ტექ­ნო­ ლო­გი­ე­ბის­წი­აღ­ში­გან­ვი­თარ­და.­იგი­ გვევ­ლი­ნე­ბა­ვი­დე­ო­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბით­ შექ­მ­ნი­ლი­გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­კო­მუ­ნი­ კა­ცი­ის­ფორ­მად.­მის­ფორ­მი­რე­ბა­ზე­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ზე­გავ­ლე­ნა­იქო­ნია­ 1980­90­იან­წლებ­ში­პო­პუ­ლა­რულ­მა­ სა­მოყ­ვა­რუ­ლო,­ოჯა­ხურ­მა­ვი­დე­ომ.­ ვი­დე­ომ­ეკ­რან­ზე­მო­ი­ტა­ნა­რე­ა­ლო­ბის­

ახა­ლი­შეგ­რ­ძ­ნე­ბა,­ახა­ლი­ხა­რის­ხი.­გა­ მო­სა­ხუ­ლე­ბა­გა­ხა­და­უფ­რო­ინ­ტი­მუ­რი,­ ზოგ­შემ­თხ­ვე­ვა­ში­კა­მე­რა­აქ­ტი­უ­რად­ გა­ი­გივ­და­ავ­ტორ­თან,­გახ­და­გა­რე­დან­ დამ­კ­ვირ­ვე­ბე­ლი.­მა­გა­ლი­თად,­რო­ გორც­ვიმ­ვენ­დერ­სის­ფილ­მ­ში­„ალისა­ ქა­ლა­ქებ­ში“,­სა­დაც­მთა­ვა­რი­თე­მა­ ხდე­ბა­მოგ­ზა­უ­რო­ბა­სა­კუ­თა­რი­თა­ვი­სა­ და­სამ­ყა­როს­შე­საც­ნო­ბად.­ ვიმ­ვენ­დერ­სის­„ალისა­ქა­ლა­ქებ­ში“­ გა­და­ღე­ბუ­ლია­ამე­რი­კუ­ლი­ჟან­რის­ პო­უდ­­­მუ­ვის­პრინ­ცი­პით­(„გზის­კი­ნო“).­ ფილ­მის­მთა­ვა­რი­გმი­რი­ნი­უ­ ორ­კის­ ქუ­ჩებ­ში­ხე­ტი­ა­ლის­დროს­ცდი­ლობს,­ სხვა­დას­ხ­ვა­რა­კურ­სით­აღ­ბეჭ­დოს­ ქა­ლა­ქის­ცხოვ­რე­ბა.­თუმ­ცა­ფო­ტო­ებ­ზე­ აქ­ტი­უ­რი­დაკ­ვირ­ვე­ბის­შე­დე­გა­დაც­კი,­ იგი­სა­ინ­ტე­რე­სოს­ვე­რა­ფერს­პო­უ­ ლობს.­ამე­რი­კი­დან­ევ­რო­პა­ში­დაბ­რუ­ ნე­ბი­სას,­ის­ხვდე­ბა­პა­ტა­რა­გო­გო­ნას,­ რო­ე­მე­ლიც­დე­დამ­მი­ა­ტო­ვა.­ევ­რო­პა­ში­

ჩა­მო­სუ­ლე­ბი­­ცდი­ლო­ბენ,­ალი­სას­ ბე­ბია­მო­ძებ­ნონ.­გო­გო­ნამ­ზუს­ტად­ არ­იცის,­რო­მელ­ქვე­ყან­ში­ცხოვ­რობს­ ბე­ბი­ა.­ის­ეძებს­მეხ­სი­ე­რე­ბა­ში­შე­მორ­ ჩე­ნილ­მო­გო­ნე­ბებს,­მაგ­რამ­უშე­დე­ გოდ.­მოგ­ზა­უ­რო­ბის,­ძი­ე­ბის­პრო­ცეს­ში­ ჩვენს­თვალ­წინ­ამე­რი­კა­და­ევ­რო­პა­ იშ­ლე­ბა,­სრუ­ლი­ად­გან­ს­ხ­ვე­ვე­ბუ­ლი­და­ იმავ­დ­როუ­ლად­მსგავ­სი­ორი­სამ­ყა­ რო,­გა­უცხო­ე­ბუ­ლი,­ცი­ვი,­თით­ქოს­და­ ერ­თ­ფე­რო­ვა­ნი.­ ფილ­მის­სი­უ­ჟე­ტი­მარ­ტი­ვი­ა,­ვი­ნა­ი­ დან­ვიმ­ვენ­დერ­სი­თხრო­ბის­პრო­ცეს­ში­ უპი­რა­ტე­სო­ბას­გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ბით­ რიგს,­მოქ­მე­დე­ბის­ტემ­პო­­რიტმს­ანი­ ჭებს.­გრძე­ლი­დი­ა­ლო­გე­ბი­–­თვით­ გა­მორ­კ­ვე­ვის­და­ურ­თი­ერ­თ­გა­გე­ბის­ სურ­ვი­ლი­თაა­გამ­ს­ჭ­ვა­ლუ­ლი.­თხრო­ბის­ პრო­ცეს­ში­რე­ჟი­სო­რის­თ­ვის­უპი­რა­ტე­სი­ ხდე­ბა­არა­მხო­ლოდ­გმირ­თა­სუ­ლი­ე­რი­ სამ­ყა­როს­ჩვე­ნე­ბა,­არა­მედ­რე­ა­ლუ­რი­


89

გა­რე­მოს­აღ­ბეჭ­დ­ვა,­იმ­ატ­მოს­ფე­რო­სი,­ რო­მელ­მაც­წარ­მოქ­მ­ნა­ასე­თი­ტი­პის­ სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­და­ინ­დი­ვი­დე­ბი.­ ჟურ­ნა­ლის­ტის­მი­ერ­გა­და­ღე­ბუ­ლი­ ფო­ტო­ე­ბი,­გლა­მუ­რუ­ლი­ჟურ­ნა­ლის­ ფო­ტო­ე­ბის­გან­გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბით,­პირ­ და­პირ,­ყო­ვე­ლად­შე­უ­ლა­მა­ზებ­ლად­ ასა­ხა­ვენ­ნაც­რის­ფერ­რე­ა­ლო­ბას.­ ერ­თი­შე­ხედ­ვით,­სპონ­ტა­ნუ­რად­გა­ და­ღე­ბუ­ლი­პე­ი­ზა­ჟე­ბი,­სა­მოყ­ვა­რუ­ლო­ კა­მე­რა­გმირ­თა­თა­ნამ­გ­ზავ­რი­ხდე­ბა.­ ვი­დე­ო­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბი­სა­და­ეს­თე­ტი­ კის­თ­ვის­და­მა­ხა­სი­თე­ბე­ლი­ნიშ­ნე­ბის­ გა­მო­ყე­ნე­ბა­კად­რ­ში­უფ­რო­მე­ტად­ ამ­ძაფ­რებს­მოგ­ზა­უ­რო­ბის­პრო­ცე­სის­ თ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბელ­ინ­ტი­მუ­რო­ბი­სა­ და­პი­რა­დუ­ლის­გან­ც­დას.­ ვი­დე­ო­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­კომ­პო­ზი­ცი­ ურ­წყო­ბა­ში­ვლინ­დე­ბა­ისე­თი­ეს­თე­ ტი­კუ­რი­დო­მი­ნან­ტე­ბი,­რო­გო­რი­ცა­ა:­ ში­და­კად­რუ­ლი­მოძ­რა­ო­ბის­შერ­წყ­მა­

გა­და­სა­ღე­ბი­კა­მე­რის­მოძ­რა­ო­ბას­თან­ (განსაკუთრებული­გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ბი­ თი­დი­ნა­მიზ­მი.),­რა­მაც­უფ­რო­იმ­პ­რო­ ვი­ო­ზა­ცი­ულ ­ ი,­თა­ვი­სუ­ფა­ლი­გა­ხა­და­ სამ­სა­ხი­ო­ბო­შეს­რუ­ლე­ბა,­გა­ნა­თე­ბამ­­ შე­ი­ძი­ნა­ას­კე­ტიზ­მი­და­ბუ­ნებ­რი­ვი­ავ­ თენ­ტუ­რო­ბა.­ხმო­ვან­ქსო­ვილ­ში­წი­ნა­ პლან­ზე­წა­მო­ვი­და­ბუ­ნებ­რი­ვი­ხმა­უ­რე­ ბი­და­ხმე­ბი,­რო­მე­ლიც­ხაზს­უს­ვამ­და­ დად­გ­მუ­ლი­სცე­ნე­ბის­„ნატურალიზმს“.­ აშ­კა­რა­გახ­და,­რომ­შე­იც­ვა­ლა­მონ­ტა­ ჟის­ეს­თე­ტი­კუ­რი­რო­ლი­და­მნიშ­ვ­ნე­ ლო­ბა.­პრო­ცეს­ში­გა­კე­თე­ბულ­მა­გა­მო­ სა­ხუ­ლე­ბი­სა­და­ხმის­მონ­ტაჟ­მა­შექ­მ­ნა­ ახა­ლი­ჰიბ­რი­დუ­ლი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა.­ ახა­ლი­ციფ­რუ­ლი­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბის­შე­ საძ­ლებ­ლო­ბე­ბის­ზე­გავ­ლე­ნით­წარ­მო­ იშ­ვა­უფ­რო­მოქ­ნი­ლი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა,­ რო­მე­ლიც­სრუ­ლი­ად­ექ­ვემ­დე­ბა­რე­ბო­ და­ავ­ტო­რის­ნე­ბას­და­იმავ­დრო­უ­ლად­ რე­ა­ლო­ბის­ზუსტ­იმი­ტი­რე­ბას­ახ­დენ­და.­

აუდი­ო­ვი­ზუ­ა­ლუ­რი­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ მხატ­ვ­რულ­­ეს­თე­ტი­კუ­რი­ფორ­მი­რე­ბა­ ციფ­რუ­ლი­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბის­ვექ­ტო­რის­ ცვლი­ლე­ბებ­ზეა­და­მო­კი­დე­ბუ­ლი,­რაც­ კი­ნო­ში,­ვი­დე­ო­სა­და­ტვ­ში­ხე­ლის­კა­მე­ რის­მეშ­ვე­ო­ბით­მო­ვი­და.­ასე­თი­ტი­პის­ კა­მე­რის­გა­აქ­ტი­უ­რე­ბამ,­ოჯა­ხუ­რი­ქრო­ ნი­კე­ბის­შექ­მ­ნის­ტენ­დენ­ცი­ამ­კი­ნო­ში­ ბიძ­გი­მის­ცა­„დოგმის“­ჩა­მო­ყა­ლი­ბე­ბას.­ თუმ­ცა­„დოგმამდე“­იყო­არა­ერ­თი­ სა­ინ­ტე­რე­სო­ექ­ს­პე­რი­მენ­ტი,­თუნ­დაც­ ქარ­თულ­კი­ნო­ში,­სა­დაც­ცდი­ლობ­დ­ ნენ­გა­მო­ე­ყე­ნე­ბი­ნათ­ვი­დე­ო­კა­მე­რის­ სრუ­ლი­შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბი.­დი­ტო­ ცინ­ცა­ძის­„ოჯახი“­მოგ­ვითხ­რობს­ ახალ­გაზ­რ­და­ადა­მი­ა­ნე­ბის­ჯგუფ­ზე,­ რო­მე­ლიც­რამ­დე­ნი­მე­დღით­აგა­რაკ­ზე­ მი­ემ­გ­ზავ­რე­ბა.­სხვენ­ში­შე­ნა­ხუ­ლი­ძვე­ ლი­ფი­რის­აღ­მო­ჩე­ნის­შემ­დეგ,­ისი­ნი­ მხი­ა­რუ­ლად­მო­კალ­თ­დე­ბი­ან­სპონ­ ტა­ნუ­რად­მოწყო­ბილ­კი­ნო­თე­ატ­რ­ში­


90

და­თვალს­ადევ­ნე­ბენ­ძველ­კად­რებს.­ მათ­თვალ­წინ­გა­დაშ­ლი­ლი­ოჯა­ხუ­რი­ გა­რე­მო,­ბავ­შ­ვის­თვა­ლით­და­ნა­ხუ­ ლი­ურ­თი­ერ­თო­ბე­ბი­და­წარ­სუ­ლის­ გა­ცოცხ­ლე­ბუ­ლი­ეპი­ზო­დე­ბი­ფილ­მ­ში­ ემო­ცი­ურ­გან­წყო­ბას­ქმნის,­რო­მე­ლიც­ ძი­რი­თა­დად­კადრს­მიღ­მა­ხმით­არის­ გად­მო­ცე­მუ­ლი.­მოყ­ვი­თა­ლო­შავ­­­თეთ­ რი­ფე­რის­სპონ­ტა­ნუ­რად­შექ­მ­ნი­ლი­ გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა­ძვე­ლი­ფო­ტო­ე­ბის­ სტილს­იმე­ო­რებს­და­1960­იანი­წლე­ ბის­გა­რე­მო­ში­გა­დავ­ყა­ვართ.­­ ფაქ­ტობ­რი­ვად,­დი­ტო­ცინ­ცა­ძე­მთელ­ ფილმს­ვი­დე­ო­ეს­თე­ტი­კის­გა­მო­ყე­ნე­ ბით­ქმნის.­არა­მხო­ლოდ­ტექ­ნო­ლო­ გია­ხდე­ბა­მის­თ­ვის­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი,­ არა­მედ­ავ­ტო­რის,­რო­გორც­გა­რე­დან­ დამ­კ­ვირ­ვებ­ლი­სა­და­იმავ­დ­რო­უ­ლად­ თა­ნა­მო­ნა­წი­ლის­პრინ­ცი­პი.­ 1995­წელს­კო­პენ­ჰა­გენ­ში­კი­ნო­რე­ჟი­ სორ­თა­ერ­თ­მა­ჯგუფ­მა­ჩა­მო­ა­ყა­ლი­ბა­ „დოგმა­95“,­რომ­ლის­მი­ზა­ნიც­ისა­ხავ­ და­ახა­ლი­რე­ა­ლის­ტუ­რი­ტენ­დენ­ცი­ ე­ბის­შექ­მ­ნას,­უარ­ყოფ­და­სა­ავ­ტო­რო­ კი­ნოს,­რო­მე­ლიც­გა­მო­ირ­ჩე­ო­და­ მკვეთ­რი­სუ­ბი­ექ­ტი­ვიზ­მით,­პი­რო­ბი­თო­ ბით,­დახ­ვე­წი­ლი,­ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რი­ სტი­ლით.­ილაშ­ქ­რებ­და­კი­ნო­ი­ლუ­ზი­ის­ წი­ნა­აღ­მ­დეგ.­უპი­რა­ტე­სო­ბას­მი­ა­ნი­ ჭებ­დ­ნენ­ხე­ლის­კა­მე­რას,­ნა­ტუ­რას­და­ სხვა.­ლარს­ფონ­ტრი­ე­რის­და­ტო­მას­ ვინ­ტერ­ბერ­გის­ექ­ს­პე­რი­მენ­ტე­ბი­სა­ინ­ ტე­რე­სო­იყო­ვი­დე­ო­ეს­თე­ტი­კის­გა­მო­ყე­ ნე­ბის­თვალ­საზ­რი­სით.­მა­გა­ლი­თად,­ ტრი­ე­რის­„იდიოტები“­ტრი­ლო­გი­ის­ მე­ო­რე­ფილ­მი.­(ტრილოგია­„ოქროს­ გუ­ლის“­შე­მად­გე­ნე­ლი­ფილ­მე­ბი­ა:­ „ტალღების­გა­პო­ბა“­„იდიოტები“­და­ „წყვდიადში­მო­ცეკ­ვა­ვე“)­ „იდიოტებში“­ახალ­გაზ­რ­დე­ბის­ჯგუ­ფი­ ალ­ტერ­ნა­ტი­უ­ლი­ცხოვ­რე­ბის­წე­სის­პრო­ პა­გან­დას­ეწე­ვა.­აყა­ლი­ბებს­თა­ვი­სე­ბურ­ სექ­ტას,­რო­მე­ლიც­ერ­თო­ბა­იმით,­რომ­ სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­წი­ნა­შე­თა­მა­შობს­გო­ნებ­ რი­ვად­შეზღუ­დუ­ლი­ადა­მა­ი­ნის­როლს.­ ისი­ნი­უპი­რის­პირ­დე­ბი­ან­სა­ზო­გა­დოდ­ მი­ღე­ბულ­კა­ნო­ნებ­საც­და­სა­კუ­თარ­ თავ­საც.­ეს­სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­ში­სა­კუ­თა­რი­ თა­ვის­დამ­კ­ვიდ­რე­ბის­ან­სურ­ვი­ლია­ან­ უუნა­რო­ბა,­მის­წ­რა­ფე­ბა­გა­მო­ე­ყოს­ან­ პი­რი­ქით,­სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­ში­ადაპ­ტი­რე­ბა­

მო­ახ­დი­ნოს.­ეს­არის­ფილ­მი,­სა­დაც­შე­ კითხ­ვე­ბი­პა­სუ­ხის­გა­რე­შე­რჩე­ბა.­ეს­ექ­ს­ პე­რი­მენ­ტი­ა,­რო­მე­ლიც­ხე­ლის­კა­მე­რით­ შე­იქ­მ­ნა.­მოძ­რა­ვი­კად­რე­ბი­თვალ­თ­ვა­ ლის­შეგ­რ­ძ­ნე­ბას­ბა­დებს,­სხვა­ადა­მი­ ა­ნის­მი­ერ­შექ­მ­ნი­ლი­ვი­დე­ო­ფილ­მის,­ რო­მე­ლიც­სრუ­ლი­ად­„ნორმალურმა“­ ადა­მი­ან­მა­შექ­მ­ნა.­ფილ­მის­გმი­რი­–­კა­ რე­ნი­შემ­თხ­ვე­ვით­მოხ­ვ­დე­ბა­ამ­ჯგუფ­ში­ და­უკ­ვე­აღარ­შე­უძ­ლია­აქე­დან­თა­ვის­ დაღ­წე­ვა.­მაგ­რამ­დგე­ბა­დრო,­რო­ დე­საც­ყვე­ლა­ფერ­ზე­პა­სუ­ხი­უნ­და­აგო,­ რო­დე­საც­ყვე­ლა­იდი­ო­ტუ­რი­საქ­ცი­ე­ლის­ გა­მო­სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­პა­სუხს­გთხოვს.­ აქტობრივად,­„იდიოტები“­ყვე­ლა­დოგ­ მის­ტურ­მოთხოვ­ნას­აკ­მა­ყო­ფი­ლებს,­ ამი­ტომ­ის­ჩა­ით­ვა­ლა­საპ­როგ­რა­მოდ.­ ტრი­ე­რი­გვთა­ვა­ზობს­სამ­ყა­როს,­სა­დაც­ არ­არ­სე­ბობს­შუზღუდ­ვე­ბი,­ყვე­ლას­ შე­უძ­ლია­ნე­ბის­მი­ერ­დროს­და­ტო­ვოს­ეს­ კლა­ნი.­ ვი­დე­ო­ფი­რი,­­კი­ნო­ფი­რის­გან­გან­ს­ხ­ ვა­ვე­ბით,­მა­ღა­ლი­კონ­ტ­რას­ტუ­ლო­ბის­ გა­მო­კარ­გავს­ე.წ­ნა­ხე­ვარ­ტო­ნებს.­ ვი­დე­ო­ზე­მუ­შა­ო­ბი­სას­უპი­რა­ტე­სო­ბა­ენი­ ჭე­ბა­უჩ­რ­დი­ლო­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბას.­ფილ­ მის­ავ­ტო­რე­ბი­იყე­ნე­ბენ­რბილ,­მარ­ტივ,­ ბუ­ნებ­რივ­გა­ნა­თე­ბას,­მსუ­ბუქ­ფილ­ტ­ რებს,­რა­თა­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა­ში­მი­ი­ღონ­ ნა­ხე­ვარ­ტო­ნე­ბი,­ზო­გი­ავ­ტო­რი­მის­ კონ­ტ­რას­ტუ­ლო­ბას­იყე­ნებს,­რო­გორც­ ეს­თე­ტი­კურ­პრინ­ციპს.­ვი­დე­ო­სუ­რა­თი­ ფლობს­უფ­რო­მა­ღალ­სიღ­რ­მი­სე­ულ­ სიმ­კ­ვეთ­რეს,­ვიდ­რე­კი­ნო,­რი­თაც­ იკარ­გე­ბა­კად­რის­სიღ­რ­მე,­იქ­მ­ნე­ბა­ ბრტყე­ლი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­ილუ­ზი­ა.­ ვი­დე­ო­ზე­სიღ­რ­მი­სა­და­მო­ცუ­ლო­ბის­ შე­საქ­მ­ნე­ლად­ოპე­რა­ტო­რი­იყე­ნებს­ მაქ­სი­მა­ლუ­რად­გახ­ს­ნილ­დი­აფ­რაგ­მას,­ რაც­ამ­ცი­რებს­სიღ­რ­მის­სიმ­კ­ვეთ­რეს­ და­ფონს­ხდის­„გათხაპნილს“,­მის­გან­ აცალ­კე­ვებს­ობი­ექტს­და­კად­რი­იღებს­ „პოეტურის“­ეფექტს.­ფაქ­ტობ­რი­ვად,­ ვი­დე­ო­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბით­იკარ­გე­ბა­ კი­ნო­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის­თ­ვის­და­მა­ხა­სი­ა­ თე­ბე­ლი­ინ­ტი­მუ­რო­ბა,­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა­ ხდე­ბა­ეფექ­ტუ­რი,­ბრტყე­ლი.­ლარს­ ფონ­ტრი­ე­რის­„მედეა“­–­ვი­დე­ო­ტექ­ნო­ ლო­გი­ე­ბით­შექ­მ­ნი­ლი­ნა­წარ­მო­ე­ბი­ა.­ ზო­გა­დად­ფილ­მის­სი­უ­ჟეტს­სა­ფუძ­ვ­ ლად­ევ­რი­პი­დეს­ამა­ვე­სა­ხელ­წო­დე­ბის­

ტრა­გე­დია­და­ე­დო,­თუმ­ცა,­რო­გორც­ თვი­თონ­ლარს­ფონ­ტრი­ე­რი­ერ­თ­ ერთ­ ინ­ტერ­ვი­უ­ში­აღ­ნიშ­ნავს,­მის­ფილმს­ კარლ­დრე­ი­ე­რის­გა­ნუ­ხორ­ცი­ე­ლე­ბე­ლი­ ფილ­მის­„მედეას“­მი­თის­ინ­ტერ­პ­რე­ტა­ ცია­უდევს­სა­ფუძ­ვ­ლად,­სწო­რედ­მი­სი­ პო­ზი­ცი­ის,­აქ­ცენ­ტე­ბის­გა­აზ­რე­ბა­და­ ილუს­ტ­რი­რე­ბა­გახ­და­რე­ჟი­სო­რის­თ­ვის­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი.­ტრი­ე­რი­ცდი­ლობს­ მი­თი­მის­თ­ვის­არა­ორ­გა­ნულ­გა­რე­მო­ში­ გა­და­ი­ტა­ნოს,­ამის­თ­ვის­ფილმს­იღებს­ არა­სა­ბერ­ძ­ნეთ­ში,­რო­გორც­დრე­ი­ერს­ სურ­და,­არა­მედ­სკან­დი­ნა­ვი­ურ­ქვეყ­ნებ­ ში.­თა­ვი­სი­ცი­ვი,­ნაც­რის­ფე­რი,­ნეს­ტი­ა­ნი­ გა­რე­მო­თი,­სა­დაც­ადა­მი­ა­ნე­ბი­და­მო­ კი­დე­ბუ­ლე­ბი­არი­ან­სტი­ქი­ა­ზე,­სა­დაც­ გა­რე­მო­კარ­ნა­ხობს­მათ­ცხოვ­რე­ბის­ სტილს.­მე­დე­აც­იმ­გა­რე­მო­ში­დი­ნე­ბას­ მიჰ­ყ­ვე­ბა,­გა­რეგ­ნუ­ლად­ემორ­ჩი­ლე­ბა,­ თუმ­ცა­ღა­ლატს­შუ­რის­ძი­ე­ბით­პა­სუ­ ხობს.­ტრი­ე­რის­გმი­რი­მარ­ტო­სუ­ლი­ ადა­მი­ა­ნი­ა,­რო­მელ­მაც­თა­ვის­დრო­ზე­ მის­თ­ვის­ყვე­ლა­ზე­ახ­ლო­ბელ­ადა­მი­ა­ ნებს­უღა­ლა­ტა­და­სა­ბო­ლო­ოდ­მა­საც,­ საყ­ვა­რე­ლი­ადა­მი­ა­ნის­იმე­დად­მარ­ ტოდ­მარ­ტო­დარ­ჩე­ნილს,­უღა­ლა­ტეს.­ მე­დე­ას­გმი­რი­ტრი­ე­რის­თ­ვის­ისე­თი­ვე­ სტი­ქი­ა­ა,­რო­გორც­წყა­ლი­მის­ფილ­მ­ში.­ გა­მუდ­მე­ბუ­ლად­მოძ­რა­ვი,­მდუ­მა­რე.­ იასო­ნი­კი­ქა­რის­სტი­ქი­ას­თან­ასო­ცირ­ დე­ბა:­თა­ვი­სუ­ფა­ლი,­და­მო­უ­კი­დე­ბე­ლი.­ სწო­რედ­ის­აღელ­ვებს,­ამ­ღ­ვ­რევს­ტბებს­ და­მდი­ნა­რე­ებს,­აიძუ­ლებს­ნა­პი­რი­დან­ გად­მოს­ვ­ლას­ისე­ვე,­რო­გორც­მე­დე­ ას,­რო­მელ­საც­არ­სურ­და­შუ­რის­ძი­ე­ბა,­ მაგ­რამ­იძუ­ლე­ბუ­ლი­ა,­რად­გან­გა­წი­ რეს,­უნ­გ­რე­ვენ­მიკ­რო­სამ­ყა­როს­და­ აძე­ვე­ბენ.­მე­დეა­სა­მა­გი­ე­როს­უხ­დის­ არა­მხო­ლოდ­იასონს,­არა­მედ­მთელ­ სამ­ყა­როს.­ბრტყე­ლი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა,­ ქა­რი­სა­და­წყლის­გა­მუდ­მე­ბუ­ლი­ჭი­დი­ ლი,­გმირ­თა­ში­ნა­გა­ნი­გან­წყო­ბა,­კადრს­ მიღ­მა­ტექ­ს­ტი,­ფრეს­კის­შექ­მ­ნის­ტენ­ დენ­ცი­ა,­ერ­თ­დ­რო­უ­ლად­მა­ყუ­რე­ბელს­ მი­თი­სა­და­რე­ა­ლო­ბის­თა­ნა­არ­სე­ბო­ბის­ გან­წყო­ბას­უქ­მ­ნის.­ვი­დე­ო­ტექ­ნო­ლო­ გი­ე­ბი­ტრი­ერს­სა­შუ­ა­ლე­ბას­აძ­ლევს­ მარ­თოს­„სტიქია“,­ეკ­რან­ზე­შექ­მ­ნას­ ეფექ­ტუ­რი­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა.­ > > მ ა ი ა ლ ე ვ ა ნ ი ძ ე­


91

კინოსთვის ერთად


ფოტო:­ლევან­სიხარულიძე

92


93

გიორგი­ბერიძე­ და­ნანა­თუთბერიძე­ გადასარებ­მოედანზე­ (ფილმი­„მაცხოვრის­ საფლავზე­ანთებული­ სანთელი“,­ბორჯომი,­ 2003­წ.)

~ er Ti wve Ti... ~ nana TuTberiZe

მეხ­სი­ე­რე­ბა­წარ­სულს­კად­რე­ბად­ გვახ­სე­ნებს­და­წარ­სულ­ში,­ალ­ბათ­ ყვე­ლა­ზე­მე­ტად,­სიყ­მაწ­ვი­ლის­ხა­ნა­ გვე­ნატ­რე­ბა,­იმ­დ­რი­ონ­დე­ლი­ახ­ლო­ბე­ ლი­ადა­მი­ა­ნე­ბი­და­თუ,­სა­ბედ­ნი­ე­როდ,­ ზო­გი­ერ­თი­მათ­გა­ნი­ცხოვ­რე­ბის­გზა­ზე­ დიდ­ხანს­გა­მოგ­ვ­ყ­ვა,­გან­სა­კუთ­რე­ბით­ გვიყ­ვარს.­გი­ორ­გი­ბე­რი­ძე­ჩემ­თ­ვის­ ასე­თი­ადა­მი­ა­ნი­იყო.­მე­ა­მა­ყე­ბო­და,­ რომ­ძა­ლი­ან­დი­დი­ხა­ნი,­სტუ­დენ­ტო­ ბი­დან­ვიც­ნობ­დი­და­მი­სი­გა­მორ­ჩე­ულ­ პრო­ფე­სი­ო­ნა­ლად­ჩა­მო­ყა­ლი­ბე­ბა­ ჩემს­თვალ­წინ­მოხ­და. თბი­ლი­სის­სა­ხელ­მ­წი­ფო­უნი­ვერ­ სი­ტეტ­ში­სხვა­დას­ხ­ვა­ფა­კულ­ტეტ­ზე­ ვსწავ­ლობ­დით,­კი­ნოს­სიყ­ვა­რულ­მა­ უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში­ვე­სა­ზო­გა­დო­ე­ბა­თა­ პრო­ფე­სი­ის­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ფა­კულ­ტეტ­ ზე­მიგ­ვიყ­ვა­ნა,­ერ­თად­გა­ტა­რე­ბულ­მა­ კი­ნო­ფა­ნა­ტიზ­მის­ორ­მა­წელ­მა­მა­თე­ მა­ტი­კოს­გი­ორ­გი­ბე­რი­ძეს­პრო­ფე­სია­ შე­აც­ვ­ლე­ვი­ნა,­სწავ­ლა­მა­შინ­დელ­ თე­ატ­რა­ლურ­ინ­ს­ტი­ტუტ­ში­გა­აგ­რ­ძე­ლა.­ ამას­დი­დი­გა­მარ­თ­ლე­ბა­ჰქვი­ა,­რაც­ გი­ორ­გის­თავს­გა­დახ­და,­ის­ლე­ვან­ პა­ა­ტაშ­ვილს­შეხ­ვ­და,­„სინათლის­ ჯა­დო­ქარს“,­რო­გორც­მას­უწო­დებ­

დ­ნენ.­მრა­ვა­ლი­კი­ნო­რე­ჟი­სო­რი­და­ არა­მარ­ტო­ქარ­თ­ვე­ლი,­ოც­ნე­ბობ­და,­ რომ­მი­სი­ფილ­მის­დამ­დ­გ­მე­ლი­ოპე­ რა­ტო­რი­ლე­ვან­პა­ა­ტაშ­ვი­ლი­ყო­ფი­ ლი­ყო,­გი­ორ­გი­ბე­რი­ძე­მი­სი­შე­გირ­დი­ გახ­და.­ბა­ტო­ნი­ლე­ვა­ნი,­დი­დი­ხა­ნია,­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში­აღარ­მუ­შა­ობს,­მაგ­ რამ­მან­ქარ­თულ­კი­ნო­ში­და­ტო­ვა­ სა­უ­კე­თე­სო­თა­შო­რის­უპირ­ვე­ლე­სი­ კი­ნო­ო­პე­რა­ტო­რი­გი­ორ­გი­ბე­რი­ძე.­კი­ ნო­რე­ჟი­სო­რე­ბის­თ­ვის­ის­რჩე­უ­ლი­იყო,­ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა­არ­ჰქონ­და,­მხატ­ვ­რულ­ ფილ­მებს­იღებ­დ­ნენ,­დო­კუ­მენ­ტურს­თუ­ კლი­პებს.­მეც­არა­ერ­თხელ­მითხო­ვი­ა,­ რომ­ჩე­მი­სტუ­დენ­ტე­ბის­თ­ვის­ლექ­ცი­ე­ბი­ წა­ე­კითხა,­არ­ეცა­ლა,­მაგ­რამ­უარს­ისე­ მეტყო­და­ხოლ­მე,­რომ­სით­ბო­სა­და­ სიყ­ვა­რულს­მი­ტო­ვებ­და. ტე­ლე­რე­პორ­ტა­ჟე­ბის­მო­სამ­ზა­დებ­ ლად­ხში­რად­ვყო­ფილ­ვარ­ფილ­მე­ ბის­გა­და­სა­ღებ­მო­ედ­ნებ­ზე.­ყვე­ლა­ზე­ და­ძა­ბულ­გა­და­სა­ღებ­პე­რი­ოდ­ში­ არა­ს­დროს­მი­ნა­ხავს­გი­ორ­გი­აღ­შ­ ფო­თე­ბუ­ლი,­გაბ­რა­ზე­ბუ­ლი,­მშვი­დად,­ უთ­ქ­მე­ლად,­ულ­ვა­შებ­ში­ჩა­ღი­მე­ბით­ აკე­თებ­და­თა­ვის­საქ­მეს­და­იმ­სა­ოც­ რე­ბას­ქმნი­და,­რომ­ლის­ჩვე­ნე­ბაც­

მხო­ლოდ­მას­შე­ეძ­ლო.­გი­ორ­გის­ ნა­მუ­შევ­რე­ბი­არა­ერ­თი­პრი­ზით­აღი­ ნიშ­ნა­და­ერ­თა­დერ­თი­ქარ­თ­ვე­ლი­ ოპე­რა­ტო­რი­ა,­რომ­ლის­გა­და­ღე­ბუ­ლი­ სუ­რა­თი­„შეყვარებული­კუ­ლი­ნა­რის­ 1001­რე­ცეპ­ტი“­„ოსკარის“­ნო­მი­ნან­ტი­ გახ­და. საკ­მა­ოდ­დი­დი­ხა­ნია,­ვარ­სე­ბობ­ ქარ­თულ­კი­ნო­სივ­რ­ცე­ში­და­მის­ „კინოსამზარეულოსაც“­კარ­გად­ვიც­ ნობ,­არ­მე­გუ­ლე­ბა­ადა­მი­ა­ნი,­რო­მელ­ საც­თუნ­დაც­უმ­ნიშ­ვ­ნე­ლო­აუგი­სიტყ­ვა­ ეთ­ქ­ვას­მას­ზე.­გი­ორ­გის­თან­გა­მომ­შ­ვი­ დო­ბე­ბის­მძი­მე­დღებ­ში­„კინოს­ხალ­ხი“­ შეშ­ფო­თე­ბუ­ლი­იყო,­ეს­ის­შემ­თხ­ვე­ ვა­ა,­რო­ცა­აგეკ­ვი­ა­ტე­ბა­ავი­ფიქ­რი,­ შე­კითხ­ვა­–­რა­ტომ­ის?­და­ბე­დის­წე­რის­ არ­სე­ბო­ბით­იმ­შ­ვი­დებ­თავს. ოქ­ტომ­ბერ­ში­გი­ორ­გი­ბე­რი­ძე­60­ წლის­გახ­და,­დამ­თხ­ვე­ვა­ა,­ალ­ბათ,­ მაგ­რამ­60­მდე­ფილ­მი­გა­და­ი­ღო,­ერ­თ­ ­ერ­თის­სა­ხელ­წო­დე­ბა­ა,­„ერთი­წვე­თი­ სა­ქარ­თ­ვე­ლო“,­პა­თე­ტი­კუ­რად­ჟღერს,­ მაგ­რამ­ზუს­ტად,­გი­ორ­გი­თვით­იყო­ის­ ერ­თი­წვე­თი.­ ­­­­­­­­­


94

~ gi or gi be ri Ze ~ nana janeliZe

თით­­ქ­მის­არც­ერ­­თი­ფილ­­მი­არ­გა­­ და­­მი­­ღია­გი­­ორ­­გის­გა­­რე­­შე.­ფილ­­მი­­დან­ ფილ­­მამ­­დე­იშ­­ვი­­ა­თად­ვხვდე­­ბო­­დი,­ მაგ­­რამ­ამას­მნიშ­­ვ­ნე­­ლო­­ბა­­არ­ჰქონ­­და.­ გი­­ორ­­გი­თით­­ქოს­მუდ­­მი­­ვი­თა­­ნამ­­გ­ზავ­­ რი­იყო­და­ზუს­­ტად­იმა­­ვე­ად­­გი­­ლი­­დან­ და­წუ­­თი­­დან­ვაგ­­რ­ძე­­ლებ­­დით­ურ­­თი­­ერ­­ თო­­ბას,­სა­­დაც­­მა­­ნამ­­დე­შევ­­ჩერ­­დით. „იავნანასთვის“­ვე­­ძებ­­დი­ოპე­­რა­­ტორს­ და­ლე­­ვან­პა­­ა­ტაშ­­ვილ­­მა­მირ­­ჩია­მას­­თან­ მის­­ვ­ლა.­გი­­ორ­­გი­ძა­­ლი­­ან­და­­კა­­ვე­­ბუ­­ლი­ იყო,­ფაქ­­ტობ­­რი­­ვად­მთელ­ჩვენს­თა­­ო­ ბას­უღებ­­და­ფილ­­მებს­და­მითხ­­რა,­ახ­­ლა­ არ­მცა­­ლი­­ა­ო,­მგო­­ნი­«ანემიას»­იღებ­­და­ ტა­­ტოს­­თან­ერ­­თად.­მე­არ­და­­ვუ­­ცა­­დე­­და­ სხვა­ოპე­­რა­­ტორ­­თან­და­­ვიწყე­მუ­­შა­­ო­ბა. მო­­სამ­­ზა­­დე­­ბე­­ლი­პე­­რი­­ო­დი­გა­­ვი­­ა­ რეთ­და­ყვე­­ლა­­ზე­რთუ­­ლი­ობი­­ექ­­ტით­ და­­ვიწყეთ­გა­­და­­ღე­­ბა.­რად­­გან­ფირ­­ზე­ ვი­­ღებ­­დით,­მა­­სა­­ლას­დიდ­­ხანს­ვე­­ლო­­ დით.­რაც­ვნა­­ხე,­არა­­ფერს­ჰგავ­­და,­არ­ ვარ­­გო­­და.­მივ­­ხ­ვ­დი,­რომ­იმ­ოპე­­რა­­ტორ­­ თან­ვე­­ღარ­ვი­­მუ­­შა­­ვებ­­დი.­ძა­­ლი­­ან­მი­­ჭირ­­ და­უარის­თქმა,­­მაგ­­რამ­ფილ­­მის­ბე­­დი­ წყდე­­ბო­­და.­ისევ­გი­­ორ­­გის­მი­­ვა­­დე­­ქი,­ უკ­­ვე­თა­­ვი­­სუ­­ფა­­ლი­იყო­და­მთე­­ლი­მო­­ სამ­­ზა­­დე­­ბე­­ლი­პე­­რი­­ო­დი­თა­­ვი­­დან­გა­­ვი­­ ა­­რეთ.­მა­­შინ­აღ­­მო­­ვა­­ჩი­­ნეთ,­ფო­­ტო­­ე­ბით­ მუ­­შა­­ო­ბის­ხიბ­­ლი.­მთე­­ლი­კად­­რი­­რე­­ბა­ ფო­­ტო­­ებ­­ში­ჩავ­­ხა­­ტეთ.­ფილ­­მი­თან­­და­­ თან­­ხორცს­ის­­ხამ­­და... მე­­რე­გი­­ორ­­გიმ­მო­­ი­გო­­ნა­ფილ­­მის­ კარ­­დი­­ოგ­­რა­­მა­და­ვად­­გენ­­დით,­სად­ უნ­­და­ყო­­ფი­­ლი­­ყო­­კულ­­მი­­ნა­­ცია­­და­რამ­­ დენ­­ჯერ.­მოკ­­ლედ­ეს­იყო­უკ­­ვე­ნამ­­დ­ვი­­ ლი­მუ­­შა­­ო­ბა,­რა­­საც­მიჩ­­ვე­­უ­ლი­ვი­­ყა­­ვი­ «ნატვრის­ხე­­ზე»­და,­რაც­ასე­მჭირ­­დე­­ბო­­ და­ახ­­ლაც.­კი­­ნო­­ში­­და­თე­­ატ­­რ­ში­არის­ ის,­რი­­სი­გა­­გე­­ბა,­ალ­­ბათ,­ყვე­­ლა­­ზე­მე­­ტად­ მუ­­სი­­კო­­სებს­შე­­უძ­­ლი­­ათ.­­ან­­სამ­­ბ­ლუ­­რო­­ბის­ გან­­ც­და,­რო­­დე­­საც­­სინ­­ქ­რო­­ნუ­­ლად­მოგ­­ დით­ერ­­თი­და­იგი­­ვე­აზ­­რი­თავ­­ში.­­

პირ­­ველ­გა­­და­­ღე­­ბა­­ზე­სიცხი­­ა­ნი­­გა­­ ვე­­დი.­ბა­­კუ­­რი­­ან­­ში ­გვქონ­­და­და­დი­­დი­ თოვ­­ლი­გვჭირ­­დე­­ბო­­და.­სიცხე­სადღაც­ 40­მდე­მქონ­­და.­ქე­­თოს­მო­­ტა­­ცე­­ბას­ ვი­­ღებ­­დით.­თოვ­­ლი­ერ­­თი­მეტ­­რი­იყო­ ლა­­მის.­ყო­­ველ­მე­­ო­რე­ნა­­ბიჯ­­ზე­თოვ­­ლ­ ზე­ვწვე­­ბო­­დი,­რომ­სუ­­ლი­მო­­მეთ­­ქ­ვა. ლა­­ბო­­რა­­ტო­­რი­­ა­ში­ორი­თოვ­­ლის­ეპი­­ ზო­­დი­გავ­­გ­ზავ­­ნეთ­–­ქე­­თოს­მო­­ტა­­ცე­­ბა­ და­მოგ­­ვე­­ბის­სვლა.­მა­­სა­­ლა­რომ­მი­­ვი­­ ღეთ,­შე­­ვი­­კე­­ტეთ­დარ­­ბაზ­­ში­და­ორი­­ვე­ ეპი­­ზო­­დი­­ვნა­­ხეთ.­ისე­­თი­ცუ­­დი­იყო,­რომ­ გი­­ორ­­გიმ­მითხ­­რა,­თუ­გინ­­და­ფილ­­მი­­დან­ წა­­ვალ­და­ვინ­­მე­სხვას­­თან­იმუ­­შა­­ვე­­ო.­ეგ­ არც­მომ­­ს­ვ­ლია­თავ­­ში.­თუმ­­ცა­არც­ვი­­ ცო­­დი,­რა­უნ­­და­მექ­­ნა:­არც­თოვ­­ლი­იყო­ თეთ­­რი,­არც­აქ­­ლე­­მე­­ბი­ჩან­­და­თით­­ქოს.­ მოკ­­ლედ­ტრა­­გი­­კუ­­ლი­სი­­ტუ­­ა­ცია­შე­­იქ­­მ­ნა.­ ასე­და­­კარ­­გუ­­ლი­­ვით­რომ­დავ­­ბო­­რი­­ ა­­ლობ­­დი­სტუ­­დი­­ა­ში,­ჩე­­მი­კურ­­სე­­ლი­ გო­­გი­­ტა­ჭყო­­ნია­­შემ­­ხ­ვ­და.­რომ­შე­­მატყო­­ სა­­ხე­ჩა­­მომ­­ტი­­რო­­და,­აიჩე­­მა,­მა­­ნა­­ხეთ­ მა­­სა­­ლა­­ო.­ისევ­შე­­ვე­­დით­დარ­­ბაზ­­ში,­ისევ­ ჩაქ­­რა­შუ­­ქი,­ისევ­გა­­მოჩ­­ნ­და­­მა­­სა­­ლა,­ შემ­­თხე­­ვე­­ით­სხვა­თან­­მიმ­­დევ­­რო­­ბით­–­ ჯერ­აქ­­ლე­­მე­­ბის­სვლა­თოვ­­ლი­­ან­ღა­­მეს,­ მე­­რე­­მო­­ტა­­ცე­­ბა­და­უცებ­სას­­წა­­უ­ლი­მოხ­­ და­–­მა­­სა­­ლა­გა­­მობ­­რ­წყინ­­და. გო­­გი­­ტამ­გაკ­­ვირ­­ვე­­ბულ­­მა­შე­­მომ­­ხე­­და,­ რა­გინ­­და­­ო.­მე­და­გი­­ორ­­გი­ვერც­ვხვდე­­ ბო­­დით,­რა­მოხ­­და.­ეტყო­­ბა,­ჯერ­რომ­ ქე­­თოს­მო­­ტა­­ცე­­ბა­ვნა­­ხეთ,­უინ­­ტე­­რე­­სო­ მა­­სა­­ლამ­აქ­­ლე­­მე­­ბის­კარ­­გი­ეპი­­ზო­­დიც­ გა­­ა­ფუ­­ჭა­ჩვენს­თვალ­­ში­­და­მე­და­გი­­ ორ­­გიმ­ვე­­ღა­­რა­­ფე­­რი­და­­ვი­­ნა­­ხეთ­.­ ახ­­ლა­კი­მა­­სა­­ლა­აქ­­ლე­­მე­­ბით­და­­იწყო­ და­მარ­­თ­ლა­გა­­მოკ­­რ­თა­შო­­ბის­ხიბ­­ლი.­ გო­­გი­­ტამ­ჯა­­დოს­­ნუ­­რი­სიტყ­­ვე­­ბი­გვითხ­­ რა,­ასე­­თი­­შო­­ბა­ჯერ­არ­მი­­ნა­­ხავ­­სო.­ ფაქ­­ტობ­­რი­­ვად­ფილ­­მის­გა­­და­­ღე­­ბა­­ ამის­შემ­­დეგ­და­­ვიწყეთ. გი­­ორ­­გი­ჯგუფ­­ში­წა­­მა­­ლი­­ვით­იყო.­­ყვე­­

ლა­კონ­­ფ­ლიქტს­აქ­­რობ­­და,­უფ­­რო­სწო­­ რად­მას­­თან­ერ­­თად­კონ­­ფ­ლიქ­­ტე­­ბი­არ­ წარ­­მო­­იშ­­ვე­­ბო­­და.­მაგ­­ნი­­ტი­­ვით­იყო­და­ ყვე­­ლას­მას­­თან­უნ­­დო­­და­ყოფ­­ნა.­ამი­­ტომ­ მი­­სი­არ­­სე­­ბო­­ბა­ჯგუფ­­ში­გა­­ცი­­ლე­­ბით­მეტს­ ნიშ­­ნავ­­და,­­ვიდ­­რე­კარ­­გი­ოპე­­რა­­ტო­­რი­­სა.­­ ისე­­თი­შეგ­­რ­ძ­ნე­­ბა­გე­­უფ­­ლე­­ბო­­და,­რომ­ მთას­ხარ­ამო­­ფა­­რე­­ბუ­­ლი. გი­­ორ­­გის­მხრებ­­ზე­გა­­და­­ი­ა­რა­ქარ­­ თუ­­ლი­კი­­ნოს­მთელ­­მა­თა­­ო­ბამ.­­ უფ­­რო­­სე­­ბი­გა­­ი­ფან­­ტ­ნენ,­ზო­­გი­სად­ წა­­ვი­­და,­ზო­­გი­–­სად.­გი­­ორ­­გი­დარ­­ჩა­ ფრონ­­ტის­ხაზ­­ზე.­ფაქ­­ტობ­­რი­­ვად­­მის­ გარ­­და­90­იანში­თით­­ქ­მის­არა­­ვინ­იყო.­ მას­ეკუთ­­ვ­ნის­ტა­­ტო­კო­­ტე­­ტიშ­­ვი­­ლის,­ ოთარ­შა­­მა­­თა­­ვას,­ნა­­ნა­ჯორ­­ჯა­­ძის,­ ლა­­ნა­ღო­­ღო­­ბე­­რი­­ძის­და­სხვა­­თა­და­ სხვა­­თა­ფილ­­მე­­ბის­თა­­ნა­­ავ­­ტო­­რო­­ბა.­­ ყვე­­ლა­მათ­­გან­­სა­და­მეც­მათ­შო­­რის,­­ გვე­­გო­­ნა,­რომ­გი­­ორ­­გი­სა­­გან­­გე­­ბოდ­ ჩვე­­ნი­ფილ­­მე­­ბის­გა­­და­­სა­­ღე­­ბად­იყო­ მოვ­­ლე­­ნი­­ლი...­და­რომ­ჩვე­­ნი­ფილ­­მი­ სა­­უ­კე­­თე­­სო­იყო­მის­შე­­მოქ­­მე­­დე­­ბა­­ში.­ ეს­მარ­­თ­ლაც­ასე­გახ­­ლ­დათ.­ყვე­­ლა­ ფილ­­მი­ზუს­­ტად­ისე­იყო­გა­­და­­ღე­­ბუ­­ლი,­ რო­­გორც­რე­­ჟი­­სორს­უნ­­დო­­და... ­სულ­8­ფილ­­მი­მაქვს­გა­­და­­ღე­­ბუ­­ლი­ (მოკლემეტრაჟიანებსაც­ვგუ­­ლის­­ხ­ მობ),­აქე­­დან­6­გი­­ორ­­გის­­თან­ერ­­თად.­­­ არც­ვი­­ცი,­უმი­­სოდ­რო­­გორ­უნ­­და­ვი­­ მუ­­შა­­ო...­ყვე­­ლა­ჯგუფ­­ში­«любимчик»­ი­ იყო­და­მა­­ინც­მო­­ა­ხერ­­ხა,­რომ­მარ­­ტო­­ სუ­­ლად­დარ­­ჩე­­ნი­­ლი­­ყო­და,­რო­­გორც­ უცხო­­ყა­­რი­­ბი,­ისე­წა­­ვი­­და. სულ­მინ­­და­ჩა ვ­­წ­ვ­დე,­რა­ხდე­­ბო­­და­იმ­ ბო­­ლო­წა­­მებ­­ში,­აავე­­ბულ­ზღვა­­ში,­­­მის­ სულ­­ში... ახ­­ლა,­რო­­ცა­გი­­ორ­­გი­აღარ­­არის,­ უკ­­ვე­ვფიქ­­რობ,­რომ­სხვა­­ნა­­ი­რად­ის­ ვერც­წა­­ვი­­დო­­და.­თით­­ქოს­მო­­ვარ­­ დ­­ნილ­ტალ­­ღას­გაჰ­­ყ­ვა,­ან­თვი­­თონ­ გა­­მო­­ი­ძა­­ხა­და­სტი­­ქი­­ას­შე ­უ­ერ­­თ­და...­


ფოტო:­გიორგი­კოლოტოვი

95


96

ga mor Ce u li le ri si xa ru li Ze რო­­დე­­საც­დი­­დი­ქვეყ­­ნის­კი­­ნე­­მა­­ ტოგ­­რაფ­­თან­და­მას­­ში­და­­საქ­­მე­­ბულ­ მრა­­ვალ­­რიცხო­­ვან­არ­­მი­­ას­­თან­გვაქვს­ საქ­­მე,­შე­­საძ­­ლე­­ბე­­ლი­­ა,­ნებ­­ით­თუ­ უნებ­­ლი­­ეთ,­რო­­მე­­ლი­­მე­ნი­­ჭი­­ე­რი­და­ გა­­მორ­­ჩე ­უ­ლი­ხე­­ლო­­ვა­­ნი­და­­ვიწყე­­ბას­ მი­­ე­ცეს­(ამის­მა­­გა­­ლი­­თე­­ბი­მრა­­ვა­­ლად­ არის­აშ­­­შ­­­ ­სა­და­ევ­­რო­­პის­წამ­­ყ­ვა­­ნი­ ქვეყ­­ნე­­ბის­კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­რაფ­­ში),­მაგ­­რამ­ რო­­ცა­ისეთ­პა­­წაწ­­კინ­­ტე­­ლა­ქვე­­ყა­­ნა­­ზეა­ სა­­უ­ბა­­რი,­რო­­გო­­რი­­ცაა­სა­­ქარ­­თ­ვე­­ლო,­ კი­­ნოს­ყო­­ველ­მეს­­ვე­­ურს­(ნიჭიერსა­და­ გა­­მორ­­ჩე­­ულს­ვგუ­­ლის­­ხ­მობ)­ხე­­ლის­ გულ­­ზე­უნ­­და­ვა­­ტა­­რებ­­დეთ­და­მო­­მა­­ ვალ­თა­­ო­ბებს­მათ­შე­­სა­­ხებ­ვე­­სა­­უბ­­რე­­ ბო­­დეთ­და­ვაც­­ნობ­­დეთ. მაგ­­რამ­ქარ­­თ­ვე­­ლე­­ბი­მო­­დას­აყო­­ ლი­­ლი­ხალ­­ხი­ვართ,­მხო­­ლოდ­ე.წ.­ ცნო­­ბად­სა­­ხე­­ე­ბის­შე­­სა­­ხებ­გვსურს­ სა­­უ­ბა­­რი­და­გვა­­ვიწყ­­დე­­ბა­ის­ადა­­მი­­ა­ნე­­ ბი,­რო­­მელ­­თაც­გა­­ნუ­­მე­­ო­რე­­ბე­­ლი­და­­ღი­ და­­ას­­ვეს­ქარ­­თულ­კი­­ნოს.­ერ­­თი­ასე­­თი­ ხე­­ლო­­ვა­­ნია­ორი­­გი­­ნა­­ლუ­­რი­ხედ­­ვი­­თა­ და­ხელ­­წე­­რით­გა­­მორ­­ჩე ­უ­ლი­კი­­ნო­­ რე­­ჟი­­სო­­რი,­მხატ­­ვა­­რი­და­მო­­ცეკ­­ვა­­ვე­ –­ლე­­რი­სი­­ხა­­რუ­­ლი­­ძე.­ 2014­წელს­ლე­­რი­სი­­ხა­­რუ­­ლი­­ძეს­და­­ ბა­­დე­­ბი­­დან­80­წე­­ლი­შე­­უს­­რულ­­დე­­ბო­­და,­ სა­­მი­წე­­ლი­­ა,­რაც­წა­­ვი­­და­ამ­ქვეყ­­ნი­­დან.­ უამ­­რა­­ვი­იდეა­და­ჩა­­ნა­­ფიქ­­რი­დარ­­ჩა­ გა­­ნუ­­ხორ­­ცი­­ე­ლე­­ბე­­ლი,­მი­­სი­ბევრს­არ­ ეს­­მო­­და,­თა­­ვად­კი­არ­მი­­ე­კუთ­­ვ­ნე­­ბო­­ და­იმ­ადა­­მი­­ა­ნებს,­რო­­მელ­­თაც­შე­­ეძ­­ ლოთ­ფილ­­მის­­თ­ვის­ფუ­­ლის­ად­­ვი­­ლად­ „გაჩალიჩება.“­მე­წი­­ლად­მერ­­გო­ბედ­­ნი­­ ე­­რე­­ბა­მას­­თან­ერ­­თად­რამ­­დე­­ნი­­მე­ფილ­­ მ­­ზე­მე­­მუ­­შა­­ვა,­ბევ­­რი­გაკ­­ვირ­­ვე­­ბით­მე­­ კითხე­­ბო­­და­ხოლ­­მე,­ლე­­რის­­თან­რო­­გორ­ მუ­­შა­­ო­ბო?­ძა­­ლი­­ან­მომ­­თხოვ­­ნიაო­(!),­ წი­­ნა­­აღ­­მ­დე­­გობ­­რი­­ვი­­ა­ო,­თა­­ვი­­სე­­ბუ­­რი­­ა­ო...­ აბა,­რო­­გორ­შე­­იძ­­ლე­­ბა­დი­­ლის­შვიდ­ სა­­ათ­­ზე­და­­უ­რე­­კო­კო­­ლე­­გას­და­გა­­უ­ზი­­ა­


97

რო­შენ­­ში­დან­­თე­­ბუ­­ლი­ცეცხ­­ლი­ახა­­ლი­ იდე­­ის­სა­­ხით.­ბევ­­რი­დუბ­­ლის­გა­­და­­ღე­­ ბა­უყ­­ვარ­­სო!­(ისე­ამ­­ბობ­­დ­ნენ,­თით­­ქოს­ ფი­­რი­სა­­კუ­­თა­­რი­სახ­­ს­რე­­ბით­ჰქონ­­დათ­ შე­­ძე­­ნი­­ლი).­დღემ­­დე­ვერ­მივ­­ხ­ვ­დი,­რა­ არის­ამა­­ში­ცუ­­დი?!­ადა­­მი­­ა­ნი­პერ­­ფექ­­ცი­­ ო­­ნის­­ტი­იყო­და­სა­­უ­კე­­თე­­სო­რე­­ზულ­­ტა­­ტის­ მიღ­­წე­­ვა­სურ­­და,­შე­­ეძ­­ლო­უკ­­ვე­და­­მონ­­ ტა­­ჟე­­ბუ­­ლი­ფილ­­მი­აეშა­­ლა­და­ახ­­ლი­­დან­ და­­ე­მონ­­ტა­­ჟე­­ბი­­ნა.­ეს­კი,­ბევ­­რის­აზ­­რით,­ მთლად­და­­უშ­­ვე­­ბე­­ლი­იყო.­კარ­­გი­ქარ­­თ­ ვე­­ლი­რე­­ჟი­­სო­­რი­ხომ­მხო­­ლოდ­ერ­­თხელ­ და­­ა­მონ­­ტა­­ჟებ­­და­და­“გამოაცხობდა“­ ფილმს­–­იმი­­ტო­­მაც­გვქონ­­და­ამ­­დე­­ნი­ „მარგალიტი“­ჩვენს­კი­­ნო­­ში.­ პირ­­ვე­­ლი­პრაქ­­ტი­­კუ­­ლი­მე­­ცა­­დი­­ნე­­ო­ბა,­ რა­­საც­გა­­და­­ღე­­ბა­და­მონ­­ტა­­ჟი­ჰქვი­ა,­ ლე­­რის­­თან­გა­­ვი­­ა­რე,­რო­­ცა­მე­და­პა­­ა­ტა­ ტა­­ბა­­ღუა­მი­­სი­ხელ­­მ­ძღ­­ვა­­ნე­­ლო­­ბით,­ ვმუ­­შა­­ობ­­დით­სა­­დიპ­­ლო­­მო­ფილ­­მ­ზე­ „ლელოს­შე­­მობ­­რუ­­ნე­­ბა.“­ლე­­რის­­თან­ მუ­­შა­­ო­ბამ­ბევ­­რი­რამ­შემ­­ძი­­ნა,­მოკ­­ლედ­ რომ­ვთქვა,­კი­­ნოს­ანი­და­ბა­­ნი­მა­­შინ­ ვის­­წავ­­ლე­და­თე­­ატ­­რა­­ლურ­ინ­­ს­ტი­­ტუტ­­ ში­ხუთ­­წ­ლი­­ა­ნი­სწავ­­ლა­­­გა­­ნათ­­ლე­­ბის­ შე­­დე­­გად­მი­­ღე­­ბუ­­ლი­თე­­ო­რი­­უ­ლი­მე­­ცა­­ დი­­ნე­­ო­ბა­საპ­­ნის­ბუშ­­ტი­­ვით­გაქ­­რა.­ მის­­თ­ვის­რე­­ჟი­­სო­­რო­­ბა­მე­­ო­რე­პრო­­ფე­­ სია­იყო,­ლე­­რი­გა­­ნათ­­ლე­­ბით­გე­­ო­ ლო­­გი­გახ­­ლ­დათ.­პა­­რა­­ლე­­ლუ­­რად­ ცეკ­­ვავ­­და­სხვა­­დას­­ხ­ვა­ან­­სამ­­ბ­ლ­ში,­ რამ­­დე­­ნი­­მე­ფეს­­ტი­­ვა­­ლის­ლა­­უ­რე­­ა­ ტიც­იყო.­ერ­­თხელ­თურ­­მე­უცხო­­ე­ლი­ სტუმ­­რე­­ბი­ჰყო­­ლი­­ათ,­სადღაც­რეს­­ტო­­ რან­­ში­წა­­უყ­­ვა­­ნი­­ათ.­რო­­ცა­შე­­ზარ­­ხოშ­­ დ­­ნენ,­ამ­­ტყ­­და­­რა­ცეკ­­ვა­­­თა­­მა­­ში.­ლე­­რი­ გა­­მო­­ვარ­­დ­ნი­­ლა­და­ხან­­ჯ­ლუ­­რი­იცეკ­­ვა,­ ხან­­ჯ­ლე­­ბის­მა­­გივ­­რად­კი­შამ­­ფუ­­რე­­ბი­ ეჭი­­რა­ხელ­­ში­–­რამ­­დე­­ნიც­მო­­ვიქ­­ნიე,­ იმ­­დე­­ნი­ჩა­­ე­სო­იატაკ­­ში­­ო,­–­სი­­ცი­­ლით­ ჰყვე­­ბო­­და.­იმ­დღეს­დი­­დი­ფუ­­რო­­რი­მო­­ უხ­­დე­­ნია­სტუმ­­რებ­­ზე.­ასე­­ვე­აქ­­ვეყ­­ნებ­­და­

ნა­­ხატ­ხუმ­­რო­­ბებ­­სა­და­კა­­რი­­კა­­ტუ­­რებს.­ მი­­სი­უსიტყ­­ვო­ნა­­ხა­­ტე­­ბის­წიგ­­ნი­„ქუდიანი­ და­უქუ­­დო“­1968­წელს­გა­­მო­­ი­ცა.­ სადღაც­ამო­­ვი­­კითხე,­–­კარ­­გი­კა­­ცის­ ზე­­ი­მი­მი­­სი­საქ­­მე­­ა­ო.­ლე­­რის­­თ­ვის­ზე­­ ი­­მი­და­მთა­­ვა­­რი­სიყ­­ვა­­რუ­­ლი­–­კი­­ნო­ იყო.­„ვგიკის“­დამ­­თავ­­რე­­ბის­შემ­­დეგ­ (მიხეილ­რო­­მის­სა­­ხე­­ლოს­­ნო)­და­­იწყო­ მუ­­შა ­ო­ბა­„ქართულ­ფილ­­მ­ში“,­1968­ წლი­­დან­კი­მოღ­­ვა­­წე­­ობ­­და­ქარ­­თულ­ ტე­­ლე­­ფილ­­მ­ში .­1976­79­წლებ­­ში­იყო­ კი­­ნოს­­ტუ­­დი­­ის­მულ­­ტიპ­­ლი­­კა­­ცი­­უ­რი­ ფილ­­მე­­ბის­გა­­ერ­­თი­­ა­ნე­­ბის­სამ­­ხატ­­ვ­ რო­ხელ­­მ­ძღ­­ვა­­ნე­­ლი.­მი­­სი­ფილ­­მე­­ ბი­­დან­გან­­სა­­კუთ­­რე­­ბით­სა­­ყუ­­რადღე­­ ბოა­„ნაძალადევი“,­„როცა­თე­­ატ­­რი­ ამ­­თავ­­რებს­სე­­ზონს“,­„ფეხბურთი­ უბურ­­თოდ“,(გ.­კან­­დე­­ლაკ­­თან­ერ­­ თად)­„ძველი­თბი­­ლი­­სის­მო­­ტი­­ვე­­ბი“,­ „უსასრულობა“­–­ეს­უკა­­ნას­­კ­ნე­­ლი,­კი­­ ნომ­­ცოდ­­ნე­მა­­რი­­ნა­კე­­რე­­სე­­ლი­­ძეს­რომ­ და­­ვე­­სეს­­ხო,­„ორიგინალური­ხედ­­ვით,­ პი­­რო­­ბი­­თი­­სა­და­დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რის­ნა­­ტი­­ ფი­სინ­­თე­­ზით,­სა­­ინ­­ტე­­რე­­სო­პლას­­ტი­­კუ­­ რი­გა­­დაწყ­­ვე­­ტით­გა­­მო­­ირ­­ჩე­­ვა.“­ასე­­ვე­ „ინდი­მინდი“,­„სულიკო“,­„ლახტის­ გაკ­­ვე­­თი­­ლი“,­„საჯვარეობა.“­ლე­­რის­ ფილ­­მებ­­ში­კარ­­გად­ჩანს­მი­­სი­მხატ­­ვ­ რულ­­ ­პ­ლას­­ტი­­კუ­­რი­ხედ­­ვა,­ამ­­ბის­ლა­­ კო­­ნი­­უ­რი­გად­­მო­­ცე­­მის­უნა­­რი,­თბი­­ლი­ და­­მო­­კი­­დე­­ბუ­­ლე­­ბა­პერ­­სო­­ნა­­ჟე­­ბი­­სად­­მი­ და­აქე­­დან­გა­­მომ­­დი­­ნა­­რე,­ყო­­ვე­­ლი­ მი­­სი­ფილ­­მის­გმი­­რი­და­­მა­­ჯე­­რე­­ბე­­ლი­­ა.­ ლე­­რი­სუფ­­თა­და­სი­­მარ­­თ­ლის­პირ­­ში­ მთქმე­­ლი­კა­­ცი­იყო,­ვერ­იტან­­და­სი­­ ყა­­ლი­­ბეს­და­გა­­იძ­­ვე­­რო­­ბას,­ამი­­ტო­­მაც­ ყვე­­ლას­­თან­არ­გა­­მოს­­დი­­ო­და­ურ­­თი­­ერ­­ თო­­ბა.­ერ­­თ­ ერ­­თი­მთა­­ვა­­რი,­რაც­მის­ ფილ­­მებ­­ში­ნათ­­ლად­ჩანს,­ეს­სა­­ქარ­­თ­ ვე­­ლოს­სიყ­­ვა­­რუ­­ლი­­ა.­ნაღ­­დი­პატ­­რი­­ო­ ტი,­მო­­ნარ­­ქის­­ტი,­ის­მუ­­დამ­პო­­ლი­­ტი­­კუ­­ რი­აქ­­ტი­­ვო­­ბის­ცენ­­ტ­რ­ში ­იმ­­ყო­­ფე­­ბო­­და.

გა­­გი­­ჟე­­ბით­უყ­­ვარ­­და­გუ­­რი­­ა.­მახ­­სოვს,­ გუ­­რი­­ა­ში­„ლელოს­შე­­მობ­­რუ­­ნე­­ბას“­რომ­ ვი­­ღებ­­დით,­მის­სო­­ფელ­­ში,­აკეთ­­ში­რამ­­ დე­­ნი­­მე­კა­­ცი­ტაბ­­ლას­­თან­ვის­­ხე­­დით,­ მა­­შინ­მითხ­­რა,­გუ­­რუ­­ლე­­ბის­სა­­უ­ბა­­რი­ ჩემ­­თ­ვის­ნამ­­დ­ვი­­ლი­მუ­­სი­­კა­არი­­სო.­ მე­თა­­ვად­გუ­­რი­­ას­კარ­­გად­ვიც­­ნობ­­დი­ (მამაჩემი­ნა­­ღო­­ბი­­ლე­­ვი­­დან­იყო),­მაგ­­ რამ­გუ­­რუ­­ლე­­ბის­ვერ­­ცხ­­ლის­­წყა­­ლი­­ვით­ მკვირცხლ,­მო­­უს­­ვე­­ნარ­და­ფიცხ­ბუ­­ნე­­ბა­­ ხა­­სი­­ათ­­ში,­მათ­გე­­ნი­­ა­ლურ­სიმ­­ღე­­რებ­­სა­ და­ის­­ტო­­რი­­ა­ში,­შე­­მიძ­­ლია­ვთქვა,­რომ­ ლე­­რიმ­ჩა­­მა­­ხე­­და­და­შე­­მაყ­­ვა­­რა.­ რო­­ცა­ლე­­რი­სი­­ხა­­რუ­­ლი­­ძეს­ვიხ­­სე­­ ნებ,­მა­­გონ­­დე­­ბა­გრი­­გოლ­რო­­ბა­­ქი­­ძის­ გუ­­რუ­­ლე­­ბი­­სად­­მი­მიძღ­­ვ­ნი­­ლი­და­­ხა­­სი­­ა­ თე­­ბა,­რო­­მე­­ლიც­ჩე­­მი­აზ­­რით,­კარ­­გად­ მი­­ე­სა­­და­­გე­­ბა­ლე­­რის­პი­­როვ­­ნე­­ბას:­ „ამაყია­გუ­­რუ­­ლი:­გუ­­რი­­ა­ში­ძალ­­ზე­არის­ გან­­ვი­­თა­­რე­­ბუ­­ლი­გრძნო­­ბა­თა­­ვი­­სი­ თა­­ვის­ღირ­­სე­­ბი­­სა.­არის­­ტოკ­­რა­­ტო­­ბა­–­ „რჩეულობა“­გუ­­რულ­­თა­რა­­სის­მთა­­ვა­­რი­ ნა­­კა­­დი­­ა.­ამ­მხრივ­თა­­ვად­­ აზ­­ნა­­უ­რო­­ბა­­სა­ და­გლე­­ხო­­ბას­შო­­რის­თით­­ქ­მის­არა­­ვი­­ თა­­რი­გან­­ს­ხ­ვა­­ვე­­ბა­არ­არ­­სე­­ბობს.­ყო­­ ველ­გუ­­რულს­უყ­­ვარს­თა­­ვის­გა­­მო­­ჩე­­ნა...­ ამა­­ყო­­ბა­და­გა­­მორ­­ჩე­­უ­ლო­­ბა­„რბილ“­ გუ­­რულს­სას­­ტი­­კა­­და­ხდის:­ფი­­რა­­ლად­ გა­­ვარ­­დ­ნა­გუ­­რი­­ა­ში­ჩვე­­უ­ლებ­­რი­­ვი­მოვ­­ ლე­­ნა­­ა,­–­ფი­­რა­­ლო­­ბას­კი­უმ­­თავ­­რე­­სად­ ხა­­სი­­ა­თი­უდევს­სა­­ფუძ­­ვ­ლად...“ >> ირაკლი მახარაძე

PS.­ჩე­­მი­ფილ­­მის­„გურული­ფი­­რა­­ლე­­ბის“­პრე­­მი­­ ე­­რის­მე­­ო­რე­დღეს­ლე­­რიმ­სახ­­ლ­ში­და­­მი­­რე­­კა:­ „მახარაძე!­რე­­ი­ზა­არ­გა­­და­­მი­­ღე­შენს­ფილ­­მ­ში?­ ნაკ­­ლე­­ბი­ფი­­რა­­ლი­ვიქ­­ნე­­ბო­­დი­თუ­რა?“­რა­­ღაც­ დრო­­ის­გან­­ვ­ლის­შემ­­დეგ­მარ­­თ­ლაც­ვი­­ნა­­ნე,­რომ­ ასე­­თი­ბო­­ბო­­ქა­­რი­ენერ­­გი­­ის­პატ­­რო­­ნი­არ­გა­­მო­­ ვი­­ყე­­ნე,­რო­­მე­­ლიც­ფილმს­ნამ­­დ­ვი­­ლად­ძა­­ლი­­ან­ წა­­ად­­გე­­ბო­­და­–­ი.მ.


98

l я l я , l я l я , l я loC ka! არ­მე­გო­ნა,­თუ­ასე­გა­მი­ჭირ­დე­ბო­და­ ამ­.­.­.­ვა­ი,­რომ­უკ­ვე­მო­გო­ნე­ბის­წე­რა­ ჩემს­ძვირ­ფას­და­საყ­ვა­რელ­ლა­ლა­ თა­ბუ­კაშ­ვილ­ზე­–­იგი­ხომ­პირ­ვე­ლი­ დე­კა­ნი­იყო­ჩვე­ნი­კი­ნო­ფა­კულ­ტე­ტი­სა,­ პირ­ვე­ლი­და­ბო­ლომ­დე­გამ­გე­კი­ნომ­ ცოდ­ნე­ო­ბის­კა­თედ­რი­სა,­ანუ,­სხვა­ სიტყ­ვე­ბით­რომ­ვთქვათ,­ჩვე­ნი­კი­ნომ­ ცოდ­ნე­ო­ბის­აღი­ა­რე­ბუ­ლი­ლი­დე­რი. ბევრს,­ალ­ბათ,­მო­ეჩ­ვე­ნე­ბა,­რა­ ზო­გა­დად­ლა­პა­რა­კობს­ეს­კა­ცი­ო,­ მაგ­რამ­ვი­საც­კი­ჩვენ­თან,­ჩვენს­ უმაღ­ლეს­სას­წავ­ლე­ბელ­ში­ჰქო­ნია­ რა­ი­მე­საქ­მე,­და­მე­თან­ხ­მე­ბა,­რომ­ ქ­ნი­ლა­ლა­მარ­თ­ლაც­ყვე­ლა­სი­იყო­–­ ყვე­ლას­„ადვოკატი“,­ყვე­ლას­ქო­მა­გი­ (განსაკუთრებით­ჩე­მი,­რუ­სუ­ლე­ნო­ვან­ სამ­ყა­რო­ში­რომ­ვხიბ­ლავ­დი­ქა­ლებს,­ ჩე­მი­ნა­ცოდ­ვი­ლა­რი­რუ­სუ­ლით­და­წე­ რილ­ბა­რა­თებს­სულ­ის­მის­წო­რებ­და,­ თა­ნაც­ბლო­კი­სა­და­ესე­ნი­ნის­ლექ­სებს­ მა­ზე­პი­რე­ბი­ნებ­და,­გა­მო­გად­გე­ბა­ო...).­ ამ­ყვე­ლა­ში­იგუ­ლის­ხ­მე­ბი­ან­რო­გორც­ პე­და­გო­გე­ბი,­ისე­ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი­თა­ნამ­ შ­რომ­ლე­ბი,­სტუ­დენ­ტე­ბი,­სხვა­უმაღ­ ლე­სი­სას­წავ­ლებ­ლე­ბი­დან­მოზღ­ვა­ ვე­ბუ­ლი­ას­პი­რან­ტე­ბი,­დი­სერ­ტან­ტე­ბი,­ მა­ძი­ებ­ლე­ბი­და­ა.შ. რაც­შე­ე­ხე­ბა­რექ­ტო­რა­ტის,­სა­მეც­ნი­ე­ რო­საბ­ჭოს,­კა­თედ­რი­სა­და­სა­ერ­თოდ­ ამ­გ­ვარ­სხდო­მებს,­იგი­აქ­სას­წა­უ­ლებს­ ახ­დენ­და,­გან­სა­კუთ­რე­ბით­თუ­ვინ­მე­ სხვა,­შე­და­რე­ბით­უცხო­ეს­წ­რე­ბო­და,­ ქა­ლი­თუ­კა­ცი,­მის­თ­ვის­სულ­ერ­თი­ იყო,­მთა­ვა­რი­ის­გახ­ლ­დათ,­რომ­

ყველ­გან,­ყვე­ლა­ვი­თა­რე­ბა­ში­და­ ყო­ველ­თ­ვის,­პირ­ვე­ლი­უნ­და­ყო­ფი­ლი­ ყო­–­ქოთ­ქო­თა­და­აფეთ­ქე­ბუ­ლი,­რო­ გორც­ყვე­ლა­ლა­მა­ზი­ქა­ლი.­მაგ­რამ­ რო­გორც­კი­ამ­პრი­მა­ტის­ნი­ვე­ლი­რე­ ბის­საფ­რ­თხე­და­ე­მუქ­რე­ბო­და,­კი­ნო­ ფილმ­„ალავერდობის“­გმი­რი­ვით,­ ისეთ­რა­მეს­მო­ი­გო­ნებ­და­ამ­მი­ნავ­ლე­ ბუ­ლი­ხალ­ხის­გა­მო­საფხიზ­ლებ­ლად,­ თით­ქოს­პრობ­ლე­მა­ტუ­რი­სა­კითხის­ დას­მით,­რომ­შეც­ბუნ­დე­ბო­და­მთე­ლი­ თავ­ყ­რი­ლო­ბა­და­ბუ­რა­ნი­დან­გა­მო­ ერ­კ­ვე­ო­და­–­ამ­დროს­კი­ჩვე­ნი­ლა­ლა­ უკ­ვე­ფეხ­ზე­იდ­გა­და­თა­ვი­სი­მშვე­ნი­ე­რი­ ან­ფას­­­პ­რო­ფი­ლი­თა­და­არც­მე­ტი,­არც­ ნაკ­ლე­ბი,­უზა­დო­მეტყ­ვე­ლე­ბით­აბ­რ­მა­ ვებ­და­თვა­ლებ­დაფ­შ­ვ­ნე­ტილ­მსმე­ნე­ ლებს.­ო,­რა­შე­მაძ­რ­წუ­ნებ­ლად­მომ­ ხიბ­ვ­ლე­ლი,­ვე­რა­გი­და­ულ­მო­ბე­ლი,­ იყო­ეს­შეჩ­ვე­ნე­ბუ­ლი­იმ­დროს,­მწველ­ სხი­ვებს­რომ­აფ­რ­ქ­ვევ­და­ირ­გ­ვ­ლივ... ღვთის­წყა­ლო­ბა­ა,­აბა,­რა,­ამ­აგ­რე­ სი­ას­რომ­მთე­ლი­40­წე­ლი­გა­ვუ­ძე­ლი.­ ეს­წლე­ბი­ხომ­სულ­ერ­თად­ვი­ყა­ვით,­ ერთ­სამ­სა­ხურ­ში,­ერთ­და­წე­სე­ბუ­ლე­ ბა­ში,­ერთ­კა­ბი­ნეტ­ში,­ერთ­უღელ­ში­ შებ­მუ­ლი­და­ვე­წე­ო­დით­ამ­მძი­მე­ ჭა­პანს­–­არაფ­რის­გან­რომ­ვქმნი­დით­ ქარ­თულ­კი­ნომ­ცოდ­ნე­ო­ბას,­რო­გორც­ მეც­ნი­ე­რე­ბას,­ჩვენს­უახ­ლო­ეს­კო­ლე­ გებ­თან­ერ­თად.­არა­და,­სულ­ქა­ლე­ბი­ იყ­ვ­ნენ­ჩვენს­„შესანიშნავ­შვი­დე­ულ­ში“­ და­თა­ნაც­რა­ქა­ლე­ბი:­ნა­თია­ამი­რე­ ჯი­ბი,­ტა­ტა­თვალ­ჭ­რე­ლი­ძე,­რუ­სუ­დან­ თი­კა­ნა­ძე,­ირი­ნა­კუ­ჭუ­ხი­ძე,­კო­რა­

წე­რე­თე­ლი­–­არა,­არა,­მარ­თ­ლა­გე­უბ­ ნე­ბით,­მეც­რა­ვაჟ­კა­ცი­ვყო­ფილ­ვარ,­ რომ­ამათ­გა­ვუ­ძე­ლი! რო­ცა­გა­მაბ­რა­ზებ­და,­უფ­რო­სწო­ რად,­რო­ცა­გავ­ბ­რაზ­დე­ბო­დი­მას­ზე,­ „ოლღათი“­მო­ვიხ­სე­ნი­ებ­დი,­ისიც­ უმალ­„გიორგის“­და­მი­ძა­ხებ­და,­ისე­კი,­ რო­ცა­წიგ­ნებს­ვჩუქ­ნი­დი,­წა­ვუ­წერ­დი­ ხოლ­მე­„ლяლя“­ს,­ამა­ში­უფ­რო­სრუ­ ლი­ად­გა­მო­ი­ხა­ტე­ბო­და­არა­მარ­ტო­ამ­ სა­ხე­ლის­მუ­სი­კა­ლუ­რო­ბა,­არა­მედ­ჩე­მი­ ალერ­სიც­მის­მი­მართ.­ახ­ლაც­მინ­და­ დავ­წე­რო:­ლяლя,­ლяლя,­ლяლოჩ­კა! არ­მინ­და­ტრა­დი­ცი­უ­ლად­გა­მო­ვემ­შ­ ვი­დო­ბო­–­ასე­თი­რამ­არ­უხ­დე­ბა­ჩვენს­ და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბას,­ეს­ხომ­ლяლяა,­ ხალ­ხ­ნო,­ლяლя­და­რო­გორ,­მას­ გა­მო­ვემ­შ­ვი­დო­ბოთ?­–­ხომ­გვარ­წ­მუ­ ნებ­დ­ნენ­ძვე­ლი­ბერ­ძ­ნე­ბი,­ადა­მი­ა­ნის­ გარ­დაც­ვა­ლე­ბით­ჩვე­ნი­და­მო­კი­დე­ბუ­ ლე­ბა­სუ­ლაც­არ­იც­ვ­ლე­ბაო­მას­თან,­ თუ­გიყ­ვარ­და­–­ისევ­გიყ­ვარ­სო­და­ა.შ.­ და­ა.შ.­ასეა­მარ­თ­ლაც.­ვინც­გვიყ­ვარ­ და,­მე­რეც­გვეყ­ვა­რე­ბა­ანუ­მა­რად­და­ მა­რად!­ასეა­არა­ა,­ლяლя,­ლяლя,­ ლяლოჩ­კა? >> გოგი დოლიძე

P.S.­„ცოცხალზე­არ­გა­მა­ხა­რა­წუ­თი­სო­ფელ­მა­ და­მკვდარ­ზე­დაც­აღარ­მა­ტი­რებ­თო!...­ცო­დო­ ვარ,­შვი­ლო,­ცო­დო!”­(ი.ჭავჭავაძე­„ოთარაანთ­ ქვრი­ვი“)­–­გ.­დ.


99


100

axa li wig ne bi

FILM­PRINTIS­ის­2014­წ.­რი­გით­მე­12,­ ზაფხუ­ლის­ნო­მერ­ში­გა­მოქ­ვეყ­ნ­და,­ შო­თა­რუს­თა­ვე­ლის­თე­ატ­რი­სა­და­ კი­ნოს­სა­ხელ­მ­წი­ფო­უნი­ვერ­სი­ტე­ტის­ კურ­ს­დამ­თავ­რე­ბუ­ლის,­ნი­ნო­კა­ლან­ დი­ას­წე­რი­ლი­სა­თა­უ­რით­„წერ(დნ)ენ­ კო­ნო­ზე“.­90­­იანე­ბის­შუა­წლებ­ში­და­ ვამ­თავ­რე­იგი­ვე­უნი­ვერ­სი­ტე­ტი­და­შემ­ დ­გომ­10­წელ­ზე­ცო­ტა­მე­ტი­ვმუ­შა­ობ­დი­ რო­გორც­ად­მი­ნის­ტ­რა­ცი­ულ,­ისე­აკა­ დე­მი­ურ­თა­ნამ­დე­ო­ბებ­ზე­და­ის­პრობ­ ლე­მა,­რა­საც­ქალ­ბა­ტო­ნი­ნი­ნო­ეხე­ბა,­ მა­ში­ნაც­და­ბევ­რად­უფ­რო­ად­რე­თაც­ აწუ­ხებ­და­რო­გორც­სტუ­დენ­ტებს,­ისე­ვე­ უბ­რა­ლოდ­კი­ნო­თი­და­მი­სი­ის­ტო­რი­ით­ და­ინ­ტე­რე­სე­ბულ­სა­ზო­გა­დო­ე­ბას.­რა­ პრობ­ლე­მა­ზეა­სა­უ­ბა­რი?­­ მი­უ­ხე­და­ვად­იმის,­რომ­კი­ნომ­მე­ო­რე­ ას­წ­ლე­ულ­ში­კარ­გა­ხნის­წი­ნათ­შე­ა­ბი­ჯა,­ ლი­ტე­რა­ტუ­რა­მას­ზე­და­ზო­გა­დად­ჩვენს­ ეროვ­ნულ­კი­ნე­მა­ტოგ­რაფ­ზე,­მშობ­ლი­ ურ­ენა­ზე­ნაკ­ლე­ბად­მოგ­ვე­პო­ვე­ბა.­ეს­ პრობ­ლე­მა­და­მო­უ­კი­დე­ბელ­სა­ქარ­თ­ ვე­ლო­ში­არ­გა­ჩე­ნი­ლა­და­იმ­პე­რი­ოდ­ საც­ეხე­ბა,­რო­დე­საც­ერ­თი­შეხ­ვე­დით­ „ხელოვნებიდან­ყვე­ლა­ზე­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ ვან“­დარგს,­წე­სი­თა­და­რი­გით,­თით­ქოს­ მე­ტი­ყუ­რადღე­ბა­ექ­ცე­ო­და,­რო­გორც­ მა­სობ­რი­ვი­პრო­პა­გან­დი­სა­და­აგი­ტა­ცი­ის­ სა­შუ­ა­ლე­ბას.­ვერ­ვიტყ­ვით,­რომ­სა­ერ­ თოდ­არა­ფე­რი­კეთ­დე­ბო­და,­მაგ­რამ­ თვით­საბ­ჭო­თა­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს­პი­რო­ბებ­ შიც,­რაც­ძი­რი­თა­დად­გა­მომ­ცემ­ლო­ბა­ „ხელოვნებაში“­იბეჭ­დე­ბო­და­მი­მო­ხილ­ ვი­თი­ხა­სი­ა­თი­სა­იყო­და­ნაკ­ლე­ბად­ას­რუ­ ლებ­და­სა­ხემ­ძღ­ვა­ნე­ლოს­ფუნ­ქ­ცი­ას.

>> გიორგი ღვალაძე

ყო­ვე­ლი­ვე­ამის­ფონ­ზე,­ფრი­ად­სა­ სი­ხა­ლუ­ლო­ა,­რომ,­რო­გორც­იტყვი­ან,­ ყი­ნუ­ლი­და­იძ­რა.­ჯერ­კი­დევ­2007­წ.­ თე­ა­ტი­სა­და­კი­ნოს­უნი­ვერ­სი­ტე­ტის­ გა­მომ­ცე­ლო­ბა­„კენტავრმა“­გა­მოს­ცა­ პროფ.­ზვი­ად­დო­ლი­ძის­სა­სელ­მ­ძღ­ვა­ ნე­ლო­„მსოფლიო­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ის­ ის­ტო­რი­ის“­პირ­ვე­ლი­ტო­მი,­რო­მე­ლიც­ უხ­მო­კი­ნოს­პე­რი­ოდს­მო­ცავს,­და­აი­ სულ­ახ­ლა­ხან,­ეს­კარ­გი­ტრა­დი­ცია­ გაგ­რ­ძელ­და­და­გა­მო­ი­ცა­სა­ხელ­მ­ძღ­ ვა­ნე­ლოს­გაგ­რ­ძე­ლე­ბა,­რო­მელ­შიც­ სა­უ­ბა­რია­1930­1960­წწ.­მსოფ­ლი­ოს­ ხმო­ვან­კი­ნო­ზე. ეს­იყო­ეპო­ქა,­რო­დე­საც­კი­ნო­ახალ­ ­ა­ხალ­მწვერ­ვა­ლებს­იპყ­რობ­და.­მან­ ჯერ­ხმა,­ხო­ლო,­ცო­ტა­მოგ­ვი­ა­ნე­ბით,­ ფე­რი­შე­ი­ძი­ნა.­სწო­რედ­ამ­დროს­ჩნდე­ ბა­ახა­ლი­ჟან­რე­ბი­და­ისა­ხე­ბა­ახა­ლი­ მიმ­დი­ნა­რე­ო­ბე­ბი.­ცვლი­ლე­ბე­ბი­ა,­ რო­გორც­ევ­რო­პულ,­ასე­ვე­ამე­რი­კულ­ კი­ნე­მა­ტოგ­რაფ­შიც.­ას­პა­რეზ­ზე­გა­მო­დი­ ან­ახა­ლი­სა­ხე­ლე­ბი,­რო­მელ­თაც­უკ­ვე­ შექ­მ­ნი­ლი­კი­ნო­აზ­როვ­ნე­ბა,­თვი­სობ­ რი­ვად­ახალ­სა­ფე­ხურ­ზე­აიყ­ვა­ნეს.­გა­ უმ­ჯო­ბე­სე­ბა­იწყო­რო­გორც­სა­წარ­მო­ო,­ ასე­ვე­სა­გა­ქი­რა­ვე­ბო­ტექ­ნო­ლო­გი­ებ­მა,­ რა­მაც­ხე­ლოვ­ნე­ბის­ყვე­ლა­ზე­ახალ­გაზ­ რ­და­დარ­გი­კი­დევ­უფ­რო­მა­სობ­რი­ვი­ და­პო­პუ­ლა­რუ­ლი­გა­ხა­და. ქრო­ნო­ლო­გი­უ­რი­მიმ­დი­ნა­რე­ო­ბით­ გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი­აქ­ცენ­ტია­გა­კე­თე­ ბუ­ლი­მე­ო­რე­მსოფ­ლიო­ომის­მნიშ­ ვ­ნე­ლო­ბა­ზე­კი­ნოცხოვ­რე­ბა­ში.­ომის­ შემ­დ­გო­მი­პე­რი­ო­დის­აღ­დ­გე­ნი­სა­ და­სრულ­ყო­ფის­ეტაპ­ზე,­რო­მელ­მაც­ სა­უ­კუ­ნის­მე­ო­რე­ნა­ხევ­რის­დად­გო­მის­ თა­ნა­ვე,­კარ­დი­ნა­ლუ­რად­შეც­ვა­ლა,­ რო­გორც­კი­ნო­ე­ნის­სტრუქ­ტუ­რა,­ისე­ გა­მომ­სახ­ვე­ლო­ბი­თი­სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი. ავ­ტო­რი­მარ­ტო­მხატ­ვ­რუ­ლი­კი­ნე­ მა­ტოგ­რა­ფით­არ­შე­მო­ი­ფარ­გ­ლე­ბა.­ მი­მო­ი­ხი­ლავს,­დო­კუ­მენ­ტურ­და­ანი­ მა­ცი­ურ­კი­ნოს.­ისე­ვე­რო­გორც­ზ.­დო­ ლი­ძის­ყვე­ლა­სა­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლო­ში,­

აქაც­სკურ­პუ­ლო­ზუ­რი­სი­ზუს­ტით­არის­ დახ­ვე­წი­ლი­ე.წ.­სა­მეც­ნი­ე­რო­აპა­რა­ტი,­ თა­ვი­სი­გა­მო­ყე­ნე­ბუ­ლი­ლი­ტე­რა­ტუ­რი­ თა­და­პირ­თა­და­ფილ­მ­თა­სა­ძი­ებ­ლით. იმე­დი­უნ­და­ვი­ქო­ნი­ოთ,­რომ­უახ­ლო­ ეს­მო­მა­ვალ­ში,­დღის­ნა­თელს­იხი­ლავს­ მე­სა­მე­ტო­მიც,­რომ­ლის­შემ­დ­გო­მაც­ ჩვენს­სტუ­დენ­ტებს­ნამ­დ­ვი­ლად­აღარ­ ექ­ნე­ბათ­სა­წუ­წუ­ნო,­თუ­რო­მელ­წყა­როს­ მი­მარ­თონ­მსოფ­ლიო­კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ ის­ის­ტო­რი­ის­გა­საც­ნო­ბად.­ სა­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლოდ­ვე­შე­იძ­ლე­ბა­ ჩა­ით­ვა­ლოს­თე­ატ­რი­სა­და­კი­ნოს­უნი­ ვერ­სი­ტე­ტის­პრო­ფე­სო­რის,­ხე­ლოვ­ნე­ ბათ­მ­ცოდ­ნე­ო­ბის­დოქ­ტო­რის­და­ვით­ გუ­ჯა­ბი­ძის­დი­სერ­ტა­ცი­ის­სა­გა­მომ­ცემ­ ლო­ვერ­სი­ა.­ის­ეხე­ბა­„თეატრალური­ ხე­ლოვ­ნე­ბის­ეკ­რა­ნულ­ფორ­მებს­ ქარ­თულ­მე­დი­ა­­სივ­რ­ცე­ში“.­მი­სა­სალ­მე­ ბე­ლია­პრო­ფე­სი­ით­კი­ნო­ო­პე­რა­ტო­რის­ მცდე­ლო­ბა,­თე­ო­რი­ულ­ნაშ­რო­მად­ ექ­ცი­ა,­ყვე­ლა­ის­წი­ნა­პი­რო­ბა,­რაც­ხელს­ უწყობს­სპექ­ტაკ­ლი­სა­და­სა­ტე­ლე­ვი­ზიო­ თე­ატ­რის­სა­ეკ­რა­ნო­სა­ნა­ხა­ო­ბად­ქცე­ვას. ეს­ნაშ­რო­მი­შე­იქ­მ­ნა,­თე­ატ­რა­ლუ­რი­ ხე­ლოვ­ნე­ბის­შე­ნახ­ვის­აუცი­ლებ­ლო­ ბით­და­აუდი­ო­ვი­ზუ­ა­ლუ­რი­ფიქ­სა­ცი­ის­ მე­თო­დე­ბი­სა­და­მიდ­გო­მე­ბის­გა­და­უ­ დე­ბე­ლი­მოთხოვ­ნე­ბის­გა­მო.­ავ­ტო­რი­ გუ­ლის­წყ­ვე­ტით­აღ­ნიშ­ნავს,­რომ­ბევ­რი­ თე­ატ­რა­ლუ­რი­წარ­მოდ­გე­ნა,­ისე­ჩა­მო­ ვი­და­სცე­ნი­დან,­რომ­მა­თი­მო­მა­ვა­ლი­ თა­ო­ბის­თ­ვის­შე­ნახ­ვა­და­გა­და­ცე­მა­ ვერ­მო­ხერ­ხ­და.­დღეს­კი­რო­დე­საც­ ტექ­ნი­კი­სა­და­ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბის­ასე­თი­ მოზღ­ვა­ვე­ბა­ა,­მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია­არა­ მარ­ტო­თე­ატ­რა­ლუ­რი­მა­ტი­ა­ნის­შექ­მ­ნა,­ არა­მედ­ამ­მა­ტი­ა­ნის­მა­ღალ­პ­რო­ფე­სი­ ო­ნა­ლურ­დო­ნე­ზე­ჩა­მო­ყა­ლი­ბე­ბა­და­ პო­პუ­ლა­რი­ზე­ბა.­ამ­მიზ­ნის­მი­საღ­წე­ვად­ დ.­გუ­ჯა­ბი­ძის­ნაშ­რო­მი­თა­ნაბ­რად­და­ ა­ინ­ტე­რე­სებს­რო­გორც­პრაქ­ტი­კო­სებს,­ ისე­თე­ო­რე­ტი­კო­სებს­და­სა­ერ­თოდ­ ხე­ლოვ­ნე­ბით­და­ინ­ტე­რე­სე­ბულ­აუდი­ ტო­რი­ას.­

Profile for filmprint

Filmprint web14  

Filmprint magazine #14

Filmprint web14  

Filmprint magazine #14

Profile for filmprint
Advertisement

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded

Recommendations could not be loaded