Issuu on Google+

1

ფოტო: ხათუნა ხუციშვილი

ე­მუ­ელ გოლ­დ­ვინ­მა თქვა ერ­თხელ უც­ნა­უ­რი რამ, – კი­ნო არ მოკ­ვ­დე­ბა იქამ­დე, ვიდ­რე კი­ ნო­დარ­ბაზ­ში სიბ­ნე­ლე იქ­ნე­ბა­ო. ამ წყვდი­ად­ში

ვე­ნი ცი­ნი­კუ­რი დრო­ის მი­უხ ­ ე­და­ვად, კლა­სი­ კო­სე­ბის მა­ინც მჯე­რა. ამი­ტომ, ტოლ­ს­ტო­ის პე­რიფ­რაზს მო­ვიშ­ვე­ლი­ებ: ყვე­ლა გე­მოვ­

მხო­ლოდ ერ­თი წერ­ტი­ლი ნათ­დე­ბა, რო­მე­ლიც გა­ნუ­გე­შებს,

ნე­ბი­ა­ნი ჟურ­ნა­ლი სხვა­დას­ხ­ვა­ნა­ი­რად კარ­გი­ა, ხო­ლო

რომ ხე­დავ სი­ნათ­ლეს გვი­რა­ბის ბო­ლოს. სა­ქარ­თ­ვე­ლო­

ცუ­დი ერ­თ­ნა­ი­რა­დაა ცუ­დი. შე­ვე­ცა­დეთ „ფილმ-პრინტის“

ში კი­ნო­დარ­ბა­ზე­ბი დი­დი ხნის გან­მავ­ლო­ბა­ში წყვდი­ა­დით

მო­რი­გი ნო­მე­რი ური­გო და უგე­მოვ­ნო არ გა­მო­სუ­ლი­ყო.

იყო მო­ცუ­ლი და სა­ნუ­გე­შო ციმ­ციმ­საც კი ვერ ვხე­დავ­დით.

მი­უ­ხე­და­ვად აშ­კა­რა ცა­იტ­ნო­ტი­სა, რო­მე­ლიც ახ­ლა­ხან

თუმ­ცა, ჟურ­ნალ­ში წარ­მოდ­გე­ნი­ლი ხე­ლო­ვა­ნე­ბის წყა­ლო­

დამ­თავ­რე­ბულ ბა­თუ­მის სა­ე­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვალს

ბით, გოლ­დ­ვი­ნის სიტყ­ვებს აღარ დაჰ­კ­რავს მწა­რე ინ­ტო­ნა­

უკავ­შირ­დე­ბა, მგო­ნი, მა­ინც მო­ვა­ხერ­ხე და ვა­დებ­ში ჩა­ვე­

ცია და მი­ხა­რი­ა, რომ მარ­თ­ლაც ჩანს სი­ნათ­ლე გვი­რა­ბის

ტი­ე; თუმ­ცა დედ­ლა­ი­ნის შე­სა­ხებ „არია“ უკ­ვე სხვა ოპე­რას

ბო­ლოს... დი­დი მად­ლო­ბა ყვე­ლა ჩვენს რეს­პონ­დენტს, ვი­

უკავ­შირ­დე­ბა.

საც ამ ნო­მერ­ში გაც­ნობთ გა­უ­შუ­ა­ლო­ე­ბუ­ლი ფორ­მით. მა­თი

იმე­დი­ა, მკითხ­ვე­ლის­თ­ვის რე­ცენ­ზი­ე­ბი ახალ ქარ­თულ

შე­მოქ­მე­დე­ბა ინ­ფორ­მა­ტი­უ­ლი და სა­ინ­ტე­რე­სო რომ არ ყო­

ფილ­მებ­ზე (მაგალითად, მინ­დია ესა­ძის კარ­გი დო­ზით

ფი­ლი­ყო, ვერც იმ კითხ­ვა-­პა­სუხს იხი­ლავ­დით, რო­მელ­საც

მხატ­ვ­რულ­-­დო­კუ­მენ­ტუ­რი „თეთრი არა – შა­ვი“, ან თა­მარ

მა­თი პერ­სო­ნა­ლი­ე­ბის და­ხა­სი­ა­თე­ბის ამ­ბი­ცია აქვს. ამ ნო­

შავ­გუ­ლი­ძის ანე­მი­ურ­-­დახ­ვე­წი­ლი „დაბადებულები სა­ქარ­

მერ­ში წი­ნა პლან­ზე იწევს ის შე­მოქ­მე­დი, რო­მე­ლიც ბო­ლო

თ­ვე­ლო­ში“) მო­საწყე­ნი არ აღ­მოჩ­ნ­დე­ბა; არც ექ­ს­კ­ლუ­ზი­უ­რი

დროს და, ალ­ბათ ბო­ლოდ­რო­ინ­დე­ლი ტენ­დენ­ცი­ის გა­მო,

ინ­ტერ­ვი­უ­ე­ბი იქ­ნე­ბა უინ­ტე­რე­სო – ევ­რო­პა­ში წარ­მა­ტე­ბულ

დაჩ­რ­დი­ლა მას­კულ­ტუ­რამ და უსა­მარ­თლ ­ ოდ მი­ი­ვიწყა

მსა­ხი­ობ მე­რაბ ნი­ნი­ძეს­თან და ცნო­ბილ კი­ნო­ო­პე­რა­ტორ

მა­ყუ­რე­ბელ­მაც, რად­გან სა­ას­პა­რე­ზო სივ­რ­ცე სხვა წო­ნი­

ლო­მერ ახ­ვ­ლე­დი­ან­თან. გარ­და ამი­სა, უამ­რა­ვი სხვა თე­მაც

სა და კა­ტე­გო­რი­ის მო­თა­მა­შე­ებ­მა და­ი­კა­ვეს. ვფიქ­რობ,

დაგ­როვ­და: ახა­ლი ტექ­ნო­ლო­გი­ე­ბი, ანი­მა­ცი­უ­რი ფილ­მე­ბი,

კი­ნო­ცენ­ტ­რის ეგი­დით ჟურ­ნა­ლის გა­მო­ცე­მა დრო­უ­ლი და

ახალ­გაზ­რ­დე­ბის დე­ბი­უ­ტი, ინ­ფორ­მა­ცია დო­კუ­მენ­ტუ­რი კი­

მნიშ­ნ­ვნ ­ ე­ლო­ვა­ნი გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბა იყო, რად­გან სწო­რედ

ნოს შე­სა­ხებ, ცნო­ბი­ლი სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლე­

ასე­თი ჟურ­ნა­ლე­ბი­დან იგებს მკითხ­ვე­ლი ქვე­ყა­ნა­ში მიმ­დი­

ბის მი­მო­ხილ­ვა... ასე რომ, ჭრელ და მრავ­ლის­მომ­ც­ველ

ნა­რე კი­ნოპ­რო­ცე­სე­ბი­სა და არ­სე­ბუ­ლი პრობ­ლე­მა­ტი­კის

სა­კითხავს გთა­ვა­ზობთ.

შე­სა­ხებ მაქ­სი­მა­ლუ­რად ამომ­წუ­რავ ინ­ფორ­მა­ცი­ას. და­თო

ბა­თუ­მის სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლი, რო­მე­ლიც

ბუხ­რი­კი­ძეს­თან ერ­თად ჟურ­ნა­ლის მე­ო­რე ნო­მერ­ზე მუ­შა­

წელს უკ­ვე მე­ექ­ვ­სედ გა­ი­მარ­თა, ასე­ვე ჩვე­ნი ნომ­რის ერ­თ­-

ო­ბი­სას აქ­ცენტს ვა­კე­თებ­დით ეროვ­ნუ­ლი კი­ნო­წარ­მო­ე­ბის

ერ­თი მთა­ვა­რი თე­მა­ა. ფეს­ტი­ვა­ლი უდა­ვოდ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­

მიღ­წე­ვებ­სა და პრობ­ლე­მა­ტი­კა­ზე, რო­გორც ეს ეროვ­ნუ­ლი

ნი კულ­ტუ­რუ­ლი მოვ­ლე­ნა იყო თბი­ლი­სის სა­ერ­თა­შო­რი­სო

კი­ნო­ცენ­ტ­რის მხარ­და­ჭე­რით გა­მო­ცე­მულ ჟურ­ნალს შეჰ­ფე­

თეტ­რა­ლურ ფეს­ტი­ვალ­თან ერ­თად. თუმ­ცა, ორ­გა­ნი­ზა­ტო­

რის... რო­გორც მთა­ვა­რი რე­დაქ­ტო­რი ორ­მაგ დატ­ვირ­თ­ვას

რებს მე­ტი მო­ეთხო­ვე­ბათ, რომ „საავტორო კი­ნოს“ დამ­კ­ვიდ­

გან­ვიც­დი­დი, რად­გან ყო­ველ­თ­ვის რთუ­ლი­ა, იყო ობი­ექ­ტუ­

რე­ბის პრე­ტენ­ზია ჰქონ­დეს. ბა­თუმ­ში ვი­ხი­ლეთ არ­ტ­-­ჰა­უ­ზის

რი და კრი­ტი­კუ­ლი შე­ნი მე­გობ­რე­ბის მი­მართ და მი­აკ­ვ­ლიო

გა­მო­ნა­თე­ბაც. მა­გა­ლი­თად, ირა­ნუ­ლი ფილ­მი „გოლჩერეჰი“

იმ ოქ­როს შუ­ა­ლედს, რო­მე­ლიც სამ­მაგ – მკითხ­ვე­ლის,

და შე­სა­ნიშ­ნა­ვი პო­ლო­ნუ­რი ფილ­მი „შავი ხუთ­შა­ბა­თი“. სა­

რეს­პონ­დენ­ტი­სა და ავ­ტო­რის კმა­ყო­ფი­ლე­ბა­ზე იქ­ნე­ბა და­

სურ­ვე­ლი­ა, თუ ეროვ­ნუ­ლი კი­ნო­ცენ­ტრ ­ ი ისევ გამართავს რა­

ფუძ­ნე­ბუ­ლი. სი­ა­მოვ­ნე­ბით წარ­მო­გიდ­გენთ ყვე­ლა ჩვენ

ი­მე „ინდუსტრიული შეხ­ვედ­რე­ბის“ მსგავსს, რაც მე­ნეჯ­მენ­ტით

რეს­პონ­დენტს, რომ­ლე­ბიც, პა­თო­სად ნუ ჩა­მით­ვლ ­ ით, კი­

გა­ტან­ჯულ რე­ჟი­სო­რებ­სა და პრო­დუ­სე­რებს და­ეხ­მა­რე­ბათ,

ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბით სუნ­თ­ქა­ვენ და სულ­დ­გ­მუ­ლო­ბენ.

უფ­რო ნა­ყო­ფი­ე­რად ითა­ნამ­შ­რომ­ლონ სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ ნო­ფონ­დებ­თან თუ ევ­რო­პულ კი­ნო­ინ­ს­ტი­ტუ­ტებ­თან.

გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი და­ვით ბუხ­რი­კი­ძე


2

30

ბათუმის საერთაშორისო კინოფესტივალი

__04

რე­პორ­ტა­ჟ ი კარ­ლო­ვი ვა­რ ის კი­ნ ო­ფ ეს­ტი­ვა­ლი­დ ან

__10

ქართული კინო მონრეალის 35-ე საერთაშორისო კინოფესტივალზე

__12

ჩვენი დროის ზღაპარი

__14

წარმოება დღეს / რეცენზიები __17 თამარ შავგულიძე "დაბადებულები საქართველოში"

__18

მინდია ესაძე "თეთრი არა – შავი"

__20

ნანა ჯანელიძე "ნეტავ იქ თეატრი არის?!"

__22

ზურაბ ინაშვილი "ხვალ, ზეგ, მაზეგ"

__24

რუსუდან პირველი "სუსა"

__26

ჩემი კინო

__28

მიშა კალატოზიშვილი /

100

"ДИКОЕ ПОЛЕ"

__30

მერაბ ნინიძე / ინტერვიუ

__34

სალომე ჯაში / ინტერვიუ

__38

ნიკა მაჩაიძე / ინტერვიუ

__42

დათო ჯანელიძე / ინტერვიუ

__46

გამომცემელი საქართველოს კინემატოგრაფიის ეროვნული ცენტრი აღმასრულებელი მენეჯერი ფოტორედაქტორი

ნათია კანთელაძე / მთავარი რედაქტორები დათო ბუხრიკიძე, გიორგი კალატოზიშვილი / არტ დირექტორი მანანა არაბული

ხათუნა ხუციშვილი, ფოტოგრაფი ნიკოლოზ მდივანი / ლიტერატურული რედაქტორი / კორექტორი ნინო სვანიძე / პრეპრესი ალექსი კახნიაშვილი

ნომერზე მუშაობდნენ: გიორგი კალატოზიშვილი, დათო ბუხრიკიძე, ქეთი მაჭავარიანი, ირინე ჟორდანია, ნანა ექვთიმიშვილი, მარიამ კანდელაკი, ანა ურუშაძე, ზაზა ბურჭულაძე,

ლევან ვარაზი, გოჩა ჟორჟოლიანი, ია ვეკუა. რედაქცია: ტელ.: +995 32 2 999200 / ელ ფოსტა: info@gnfc.ge / დაიბეჭდა „24 საათის“ გამომცემლობაში; ტელ.: +995 32 2 409445 განსაკუთრებული მადლობა საქართველოს კინემატოგრაფიის ეროვნული ცენტრის დირექტორს თამარ ტატიშვილს.

ჟურნალი გამოდის კულტურისა და ძეგლთა დაცვის სამინისტროს მხარდაჭერით.


3

თა­ნა­მედ­რო­ვე კი­ნო­მი­თე­ბი უფუ­ლო­ბაც, ხმა­უ­რიც

__51

კაპრიზი

__54

სპეციალური რეპორტაჟი

__57

გი­ორ­გი დულ­გე­რო­ვი / ინტერვიუ

__58

მა­რი­ონ დო­რინ­გი / ინტერვიუ

__61

38

დარიუშ მეჰრჯუისთან / ინტერვიუ __64 თავისუფალი თემა

__66

ოთარ იოსელიანი, ღვინისა და ბახის რეკონსტრუქცია

__68

ანიმაცია საქართველოში – გუშინ, დღეს, ხვალ

__72

ინდუსტრია და თანამედროვე ტექნოლოგიები საავტორო კინო

__76 __78

PRODUCT PLACEMENT მუხ­რუ­ჭი ან წინ­ს­ვ­ლა

__82

კომ­პე­ტენ­ტუ­რო­ბა. სა­მარ­თლ ­ ი­ა­ნო­ბა. სან­დო­ო­ბა

__86

გი­ორ­გი თა­ვა­ძე / ინტერვიუ

__88

ვუ­ყუ­რებთ თა­მაშს

__92

კინოსთვის ერთად

__95

ლომერ ახვლედიანი / ინტერვიუ

__96

ვა­უტ ­ ერ ზუნი / ინტერვიუ

__100

კინოანონსი

__104

68


4

"ზღვის ცხე­ნე­ბი" და მე­სა­მე ხა­რის­ხის ფი­რე­ბი ბათუმის საერთაშორისო კინოფესტივალი BIAFF ­ და­ვით ბუხ­რი­კი­ძედა­ვით ბუხ­რი­კი­ძე

დღი­სით

მომ­ხ­მა­რებ­ლურ­-­გა­სარ­თობ და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­

სტე­­­ლინ­­­გი (ჰოლანდია), ნი­ნო კირ­­­­­თა­­ძე, ნა­ნა

თვა­ლი ფე­რად­მა შე­ნო­ბებ­მა რომ უნ­

ბას. თუმ­ცა ჯერ­ჯე­რო­ბით ეს მხო­ლოდ კე­თილ­

ჯორ­­­ჯა­ძე, ირაკ­­­ლი კვი­რი­კა­­ძე, მი­­ხე­­ილ კო­­ბა­­

და მოს­ჭ­რას, ხო­ლო ღა­მით გა­ნახ­ლე­ბულ­-­

შო­ბი­ლუ­რი სურ­ვი­ლი­ა, რად­გან ფეს­ტი­ვა­ლი

ხი­­ძე (საქართველო), მა­­ნი­­ჯე ჰეკ­­­­­მა­­თი, მოჰ­­­­­სე­­ინ

გა­ნა­თე­ბულ­მა ბულ­ვარ­მა, ყვე­ლას­თვ ­ ის ცნო­

ბო­ლომ­დე ვერ ახერ­ხებს ორ­გა­ნი­ზა­ცი­უ­ლი

ამი­­რუ­­სა­­ფი­­რი, აბას კი­­ა­­როს­­­­­ტა­­მი (ირანი), სი­­

ბი­ლი­ა. ახალ ტუ­რის­ტულ და კულ­ტუ­რუ­ლი

სიძ­ნე­ლე­ე­ბის დაძ­ლე­ვა­სა და მკაც­რად გან­

დიქ ბარ­­­­­მა­კი (ავღანეთი)...ასე რომ,

ობი­ექ­ტებს – ეგ­ზო­ტი­კუ­რი პი­ა­ცა, გა­ნახ­ლე­

საზღ­რუ­ლი სტრუქ­ტუ­რის დაც­ვას. წლე­ვან­

„ნახტომი“, ყვე­­ლა ნაკ­­­ლი­­სა და ცუ­­დი ხა­­რის­­­

ჩა­სულ

სტუ­მარს

მე­­ექ­­­ვ­­­სე

ბუ­ლი კულ­ტუ­რის სა­სახ­ლე, მო­დერ­ნის­ტუ­ლი

დელ­მა ფეს­ტი­ვალ­მა ეს მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი ნაკ­

ხის DVD-ჩა­წე­რი­ლი ფილ­­­მე­­ბის მი­­უ­­ხე­­და­­ვად,

იუს­ტი­ცი­ის სახ­ლი, ზღვის ტალ­ღის ან­ლო­გი­

ლი კარ­გად წარ­მო­ა­ჩი­ნა. არა­და, გან­ვ­ლი­ლი

მთლად სი­­ცა­­რი­­ე­­ლე­­ში არ აღ­­­მოჩ­­­ნ­­­და.

ით შექ­მ­ნი­ლი სას­ტუმ­რო „რედისონი“ და სხვა

ხუ­თი წე­ლი საკ­მა­რი­სი უნ­და ყო­ფი­ლი­ყო სა­ორ­

ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის დაწყე­­ბამ­­­დე დი­­რექ­­­ცია ირ­­­წ­­­მუ­­

– გარ­კ­ვე­უ­ლი თვალ­საზ­რი­სით ერით­მე­ბა ბა­

გა­ნი­ზა­ციო პრობ­ლე­მე­ბის, შეც­დო­მე­ბის შეს­

ნე­­ბო­­და, რომ სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­რი სტუმ­­­რის სტა­­ტუ­­სით

თუ­მის სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლი, რო­

წავ­ლი­სა და მა­თი გა­მოს­წო­რე­ბის­თ­ვის.

2011 წელს ბა­­თუმ­­­ში უნ­­­და ჩა­­მო­­სუ­­ლი­­ყო დი­­დი

მე­ლიც წელს უკ­ვე მე­ექ­ვ­სედ გა­ი­მარ­თა. აჭა­

და მა­ინც ის ფაქ­ტი, რომ ბა­თუ­მის სა­ერ­თა­

იტა­­ლი­­ე­­ლი სცე­­ნა­­რის­­­ტი და მწე­­რა­­ლი ტო­­ნი­­

რის მთავ­რო­ბის მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი ფი­ნა­ნსუ­რი

შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე, 17-დან 24 სექ­ტემ­

ნო გუ­­ე­­რა, რომ­­­ლის­­­თ­­­ვი­­საც ორ­­­გა­­ნი­­ზა­­ტო­­რებს,

მხარ­და­ჭე­რა და სა­ქარ­თვ ­ ე­ლოს ეროვ­ნუ­ლი

ბ­რამ­დე, 22 ქვეყ­ნის ასამ­დე ფილ­მი უჩ­ვე­ნეს,

კარ­­­გა ხა­­ნი­­ა, გამ­­­ზა­­დე­­ბუ­­ლი ჰქონ­­­დათ პრი­­ზი

კი­ნო­ცენ­ტ­რის წა­ხა­ლი­სე­ბა იმედს გვი­ტო­ვებს,

მრავ­ლის­მეტყ­ვე­ლი­ა. ძი­რი­თად პროგ­­რა­მა­ში

– ოქ­­­როს­­­ფე­­რი ზღვის ცხე­­ნი (რომელიც, სხვა­­

რომ კი­ნო­ფეს­­ტი­ვა­ლი სწო­რედ სა­ავ­ტო­რო

ორ­მოც­და­ა­თამ­დე სრულ­­მეტ­­რა­ჟი­ა­ნი მხატ­ვ­

თა შო­­რის, ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის სიმ­­­ბო­­ლო­­ა) „ახალი

რუ­ლი ფილ­­მი იყო წარ­მოდ­გე­ნი­ლი, ახალ­­გაზ­­

ტალ­­­ღის შექ­­­მ­­­ნი­­სა და თა­­ნა­­მედ­­­რო­­ვე კი­­ნოს

ფილ­მე­ბით მი­ი­ზი­დავს მა­ყუ­რე­ბელს.

ტო­ნი­ნო გუ­ერ ­ ას, ლარს ფონ ტრი­ე­რი­სა და აკი კა­უ­რის­მი­ა­კის გა­რე­შე

რ­­დუ­ლი და მოკ­­ლე­მეტ­­რა­ჟი­ა­ნი ფილ­­მე­ბის სექ­­

ფორ­­­მი­­რე­­ბის­­­თ­­­ვის“. თუმ­­­ცა, ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის გახ­­­ს­­­

ცი­ა­ში – 30, ხო­ლო დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის

ნამ­­­დე რამ­­­დე­­ნი­­მე დღით ად­­­რე ცნო­­ბი­­ლი გახ­­­

სექ­ცი­ა­ში – 8. ბა­­თუ­­მის

და, რომ 90 წელს გა­­და­­ცი­­ლე­­ბუ­­ლი იტა­­ლი­­ე­­ლი კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლი,

გარ­­­კ­­­ვე­­უ­­ლი

თვალ­­­საზ­­­რი­­სით, უკ­­­ვე იქ­­­ცა კულ­­­ტუ­­რულ მოვ­­­ კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის მე­ნე­ჯე­რი, ზვი­ად ელი­ზი­

ლე­­ნად. სა­პა­­ტიო სტუმ­­­­­რის სტა­ტუ­­სით ფეს­­­ტი­­

მწე­­რა­­ლი და კი­­ნოს­­­ცე­­ნა­­რის­­­ტი ბა­­თუმ­­­ში ჩას­­­ვ­­­ ლას ვერ ახერ­­­ხებ­­­და. ასე რომ, ფე­­ლი­­ნის, ძმე­­ბი ტა­­ვი­­ა­­ნე­­ბის, ან­­­

ა­ნი დარ­წ­მუ­ნე­ბუ­ლი­ა, რომ ბა­თუმ­ში წარ­მოდ­

ვალ­­­ზე

გე­ნი­ლი ევ­რო­პუ­ლი და მსოფ­ლიო სა­ავ­ტო­რო

– კშიშ­­­­­ტოფ ზა­­ნუ­­სი, იერ­­­­­ჟი რა­­ძი­ლო­­ვი­­ჩი, იერ­­­­­ჟი

სცე­­ნა­­რის ავ­­­ტორ­­­მა, ლა­­მის მი­­თი­­ურ­­­მა ტო­­

კი­ნოს ნი­მუ­შე­ბი გა­ა­ქარ­წყ­ლებს კი­ნო­სად­მი

შტური, ზბიგ­­­­­ნევ რიბ­­­ჩინ­­­­­ს­­­­­კი (პოლონეთი), იოს

ნი­­ნო გუ­­ე­­რამ ბა­­თუმ­­­ში ვერ ჩა­­მო­­აღ­­­წი­­ა. გი­­

სხვა­­დას­­­ხ­­­ვა

დროს

იმ­­­ყო­­ფე­­ბოდ­­­ნენ

გე­­ლო­­პუ­­ლო­­სის,

ტარ­­­კოვ­­­ს­­­კის

ფილ­­­მე­­ბის

ფოტო: ნიკოლოზ მდივანი

ბა­თუმ­ში


5

კინოთეატრ „აპოლოს“ დარბაზი

ორ­­­გი გო­­გი­­ბე­­რი­­ძემ აღ­­­ნიშ­­­ნა, რომ „დიდი

ნი­­ლი აკი კა­­უ­­რის­­­მი­­ა­­კის შე­­დევ­­­რი „ჰავრი“,

ზვი­­ად ელი­­ზი­­ან­­­მა ახ­­­ს­­­ნა ჟურ­­­ნა­­ლის­­­ტებ­­­თან სა­­

სცე­­ნა­­რის­­­ტი მხო­­ლოდ იმ შემ­­­თხ­­­ვე­­ვა­­ში შეძ­­­

რომ­­­ლი­­თაც ბა­­თუ­­მის მე­­ექ­­­ვ­­­სე სა­­ერ­­­თა­­შო­­

უ­­ბარ­­­ში: „საქართველო პა­­ტა­­რა ქვე­­ყა­­ნაა და

ლებ­­­და ბა­­თუმ­­­ში ჩა­­მოს­­­ვ­­­ლას, თუ გე­­მით გა­­

რი­­სო კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლი უნ­­­და და­­ხუ­­რუ­­ლი­­ყო.

არა აქვს დის­­­ტ­­­რი­­ბუ­­ცი­­ა. იგი მთლი­­ა­­ნად მიბ­­­მუ­­

მო­­ემ­­­გ­­­ზავ­­­რე­­ბო­­და. ჩვენ გე­­მი არ გვყავს...

თუმ­­­ცა, „ჰავრის“ მა­­გი­­ერ ალექ­­­სან­­­დ­­­რე რეხ­­­

ლია რუ­­სულ კი­­ნო­­კომ­­­პა­­ნი­­ებ­­­ზე. სწო­­რედ ისი­­ნი

არა­­და, გუ­­ე­­რას­­­თან დიდ­­­ხანს

ვა­­წარ­­­მო­­ებ­­­

ვი­­აშ­­­ვი­­ლის „გზა ში­­ნი­­სა­­კენ“ გვიჩ­­­ვე­­ნეს; და­­

ყი­­დუ­­ლო­­ბენ ამ ფილ­­­მე­­ბის ჩვე­­ნე­­ბის უფ­­­ლე­­ბას.

დით მო­­ლა­­პა­­რა­­კე­­ბას. და­­გეგ­­­მი­­ლი ჰქონ­­­და

ახ­­­ლო­­ე­­ბით ისე­­თი ცუ­­დი სა­­უნ­­­დით და გა­­მო­­

ხში­­რად ასეც ხდე­­ბა – გინ­­­და, აჩ­­­ვე­­ნო კარ­­­გი

ჯერ მოს­­­კოვ­­­ში ჩაფ­­­რე­­ნა, შემ­­­დეგ კი ბა­­თუმ­­­ში

სა­­ხუ­­ლე­­ბით, რო­­გორც ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის გახ­­­ს­­­ნის

ფილ­­­მი, ლი­­ცენ­­­ზი­­აც შე­­გიძ­­­ლია იყი­­დო, მაგ­­­რამ

ჩა­­მოს­­­ვ­­­ლა. ალექ­­­სან­­­დ­­­რე რეხ­­­ვი­­აშ­­­ვი­­ლი ტო­­

დღეს – ვუ­­დი ალე­­ნის „შუაღამე პა­­რიზ­­­ში“.

აღ­­­მოჩ­­­ნ­­­დე­­ბა, რომ ლი­­ცენ­­­ზია კი აქვთ, მაგ­­­რამ

ნი­­ნო გუ­­ე­­რას ერ­­­თ­­­-ერ­­­თი საყ­­­ვა­­რე­­ლი რე­­ჟი­­სო­­ რი­­ა. დი­­დი ხა­­ნი­­ა, ნა­­ნა­­ხი არ ჰყავ­­­და და სწო­­

ფილ­­­მი არ აქვთ... ან არა აქვთ ას­­­ლი... ამით კი

სა­­კონ­­კურ­­სო ვნე­­ბე­­ბი

მხო­­ლოდ მა­­ყუ­­რე­­ბე­­ლი ზა­­რალ­­­დე­­ბა“.

რედ მას­­­თან შეხ­­­ვედ­­­რა სურ­­­და ბა­­თუმ­­­ში...“ გუ­­ე­­რა-­­­რეხ­­­ვი­­აშ­­­ვი­­ლის შეხ­­­ვედ­­­რა ბა­­თუმ­­­ში

მხატ­­­ვ­­­რუ­­ლი ფილ­­­მე­­ბის კონ­­­კურ­­­სი არა­­ნაკ­­­ლებ სა­­ავ­­­ტო­­რო

კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­მა

„მოთელვა“

და­­მა­­ინ­­­ტ­­­რი­­გე­­ბე­­ლი გა­­მოდ­­­გა. ირა­­ნე­­ლი რე­­ჟი­­ სო­­რის, ვა­­ჰიდ მუ­­სა­­ი­­ა­­ნის ფილ­­­მ­­­მა „გოლჩერეჰი“

არ შედ­­­გა. სა­­მა­­გი­­ე­­როდ, ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის სა­­პა­­

სწო­­რედ ვუ­­დი ალე­­ნის ფილ­­­მით და­­იწყო. 2011

ტიო სტუ­­მარს, ალექ­­­სან­­­დ­­­რე რეხ­­­ვი­­აშ­­­ვილს,

წლის კა­­ნის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე ნაჩ­­­ვე­­ნებ ლა­­მის

ჟი­­უ­­რის დი­­დი ნა­­წი­­ლიც მო­­ხიბ­­­ლა და პუბ­­­ლი­­კაც.

ოთარ იოსე­­ლი­­ან­­­თან და ირა­­ნელ რე­­ჟი­­სორ

მე­­სა­­მე­­ხა­­რის­­­ხო­­ვან რო­­მან­­­ტი­­კულ კო­­მე­­დი­­ას,

ავ­­­ღა­­ნეთ­­­ში გა­­და­­ღე­­ბუ­­ლი ფილმს მარ­­­თ­­­ლაც

და­­რი­­უშ მეჰ­­­რ­­­ჯუ­­ის­­­თან ერ­­­თად, სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­

რო­­მელ­­­შიც საფ­­­რან­­­გე­­თის პირ­­­ვე­­ლი ლე­­დი მე­­

მნიშ­­­ვ­­­ნ­­­ლო­­ვა­­ნი პო­­ლი­­ტი­­კუ­­რი კონ­­­ტექ­­­ს­­­ტი აქვს.

რი პრი­­ზი გა­­და­­ე­­ცათ კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­­რა­­ფის გან­­­

სა­­მე­­ხა­­რის­­­ხო­­ვან როლს ას­­­რუ­­ლებს, ასე­­ვე მე­­სა­­

ის გვაც­­­ნობს საბ­­­ჭო­­თა ჯა­­რე­­ბის გას­­­ვ­­­ლის შემ­­­დ­­­

ვი­­თა­­რე­­ბა­­ში შე­­ტა­­ნი­­ლი გან­­­სა­­კუთ­­­რე­­ბუ­­ლი

მე­­ხა­­რის­­­ხო­­ვა­­ნი ას­­­ლით გა­­ვე­­ცა­­ნით. ილია ჭავ­­­ჭა­­

გომ პე­­რი­­ოდს ავ­­­ღა­­ნეთ­­­ში, რო­­ცა მო­­ჯა­­ჰე­­დე­­ბის

წვლი­­ლის­­­თ­­­ვის.

ვა­­ძის სა­­ხე­­ლო­­ბის ბა­­თუ­­მის დრა­­მა­­ტულ თატ­­­რ­­­ში

გა­­მარ­­­ჯ­­­ვე­­ბის შემ­­­დეგ კი­­ნო, რო­­გორც ხე­­ლოვ­­­ნე­­

სექ­­­ცი­­ა­­ში „ოსტატთა კო­­ლექ­­­ცი­­ა“ ვე­­რაფ­­­

ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის გახ­­­ს­­­ნა­­ზე წარ­­­მოდ­­­გე­­ნი­­ლი ფილ­­­მი

ბა, აიკ­­­რ­­­ძა­­ლა. დან­­­გ­­­რე­­უ­­ლი ქა­­ბუ­­ლის კი­­ნოს სახ­­­

რით ვი­­ხი­­ლეთ 2011 წლის ყვე­­ლა­­ზე გახ­­­მა­­

ისე­­თი ცუ­­დი ხა­­რის­­­ხის იყო, რომ სა­­კუთ­­­რივ ვუ­­დი

ლის მფლო­­ბე­­ლი აშ­­­რაფ ხა­­ნი გა­­დაწ­­­ვეტს, რომ

უ­­რე­­ბუ­­ლი ფილ­­­მე­­ბი – ლარს ფონ ტრი­­ე­­რის

ალე­­ნის ფილ­­­მ­­­ში „დროში მო­­ხე­­ტი­­ა­­ლე“ მსა­­ხი­­ო­­

გა­­ნად­­­გუ­­რე­­ბუ­­ლი შე­­ნო­­ბა აღად­­­გი­­ნოს და ახა­­ლი

ინ­­­ტერ­­­ნე­­ტი­­დან

ბებ­­­საც (ოუენ უილ­­­სო­­ნი, კე­­ტი ბე­­იტ­­­სი და მა­­რი­­ონ

კი­­ნო­­თე­­ატ­­­რი გახ­­­ს­­­ნას, მაგ­­­რამ სა­­მო­­ქა­­ლა­­ქო

კო­­ტი­­ა­­რი) კი წე­­სი­­ე­­რად ვერ შე­­ა­­ფა­­სებ­­­დით.

ომის შემ­­­დეგ გა­­მარ­­­ჯ­­­ვე­­ბუ­­ლი მო­­ჯა­­ჰე­­დე­­ბი კი­­ნოს

„მელანქოლია“

(რომლის

„გადმოქაჩვის“ შე­­სა­­ხებ სა­­მი დღის გან­­­მავ­­­ ლო­­ბა­­ში სხვა­­დას­­­ხ­­­ვა ვერ­­­სია ვრცელ­­­დე­­ბო­­

თუ რა მი­­ზე­­ზით ვერ მო­­ხერ­­­ხ­­­და ვუ­­დი ალე­­

„გარყვნილების ბუ­­დედ“ აღიქ­­­ვა­­მენ. თვით კულ­­­

და) და კა­­ნის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე წარ­­­მოდ­­­გე­­

ნის ფილ­­­მის უკე­­თე­­სი ას­­­ლის მო­­ძებ­­­ნა, თა­­ვად

ტუ­­რის მი­­ნის­­­ტ­­­რ­­­საც კი არ შე­­უძ­­­ლია კი­­ნო­­თე­­ატ­­­


რის მფლო­­ბე­­ლი და­­იც­­­ვას... შე­­ნო­­ბას აფეთ­­­ქე­­

მი­­ხედ­­­ვით არის გა­­და­­ღე­­ბუ­­ლი. მიყ­­­რუ­­ე­­ბულ

დულ­­­გე­­როვ­­­მა ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის და­­ხურ­­­ვის დღეს

ბენ, რა­­საც მო­­ზარ­­­დის სი­­ცოცხ­­­ლე ეწი­­რე­­ბა.

მთი­­ან სო­­ფელ­­­ში მცხოვ­­­რე­­ბი დე­­და-­­­შ­­­ვი­­ლის

იხუმ­­­რა, რომ „სირაქლემა ბო­­ლოს, ალ­­­ბათ

ფილ­­­მ­­­ში არის ეპი­­ზო­­დი, რო­­დე­­საც აშ­­­რაფ

დრა­­მას სევ­­­დი­­ან რე­­მარ­­­კე­­ბად გას­­­დევს ზამ­­­თ­­­

ფორ­­­ტინ­­­ბ­­­რა­­სის მა­­გივ­­­რად გა­­მოჩ­­­ნ­­­და“... სუ­­

ხან­­­მა კი­­ნოშ­­­დევ­­­რე­­ბი უნ­­­და გა­­და­­არ­­­ჩი­­ნოს მაგ­­­

რის პე­­ი­­ზა­­ჟი და პო­­ლი­­ტი­­კუ­­რი მო­­ტი­­ვე­­ბით გა­­

ლი­­კის ფილმს, ირა­­ნულ „გოლჩერეჰთან“

რამ, ფი­­რე­­ბის დი­­დი რა­­ო­­დე­­ნო­­ბის გა­­მო, ის

და­­სახ­­­ლე­­ბუ­­ლი ახალ­­­გაზ­­­რ­­­და რე­­ვო­­ლუ­­ცი­­ო­­ნე­­

ერ­­­თად, ჟი­­უ­­რის გა­­დაწყ­­­ვე­­ტი­­ლე­­ბით მთა­­ვა­­რი

არ­­­ჩე­­ვანს ეიზენ­­­შ­­­ტე­­ინს, სა­­ტი­­ა­­ჯიტ რე­­ის, ჟან რე­­

რის უსა­­სო­­ო­­ბა. გან­­­შო­­რე­­ბის და მო­­ლო­­დი­­ნის

პრი­­ზი გა­­და­­ე­­ცა. კარ­­­გი, თუმ­­­ცა ოდ­­­ნავ დამ­­­ ცი­­ნა­­ვი, სას­­­ტი­­კი და უფ­­­რო ნა­­ტუ­­რა­­ლის­­­ტუ­­რი

ნურ­­­სა და ვი­­ტო­­რიო დე სი­­კას შო­­რის აკე­­თებს!

სურ­­­ვი­­ლე­­ბი, ისე­­ვე რო­­გორც პო­­ე­­ტუ­­რი ხა­­ტე­­ბი

კი­­ნო­­მა­­ნებს ეს ამა­­ღელ­­­ვე­­ბე­­ლი სცე­­ნა გულ­­­გ­­­

ფილ­­­მ­­­ში ერ­­­თ­­­მა­­ნეთს კარ­­­გად ენაც­­­ვ­­­ლე­­ბა,

შთა­­ბეჭ­­­დი­­ლე­­ბა და­­ტო­­ვა ფილ­­­მ­­­მა „ლურჯი

რილს ვერ და­­ტო­­ვებს. თუმ­­­ცა ფილ­­­მი ოდ­­­ნავ

თუმ­­­ცა ფი­­ნა­­ლი ოდ­­­ნავ სუს­­­ტი და გა­­უ­­გე­­ბა­­რი­­ა.

კო­­დი“, რო­­მელ­­­შიც რე­­ჟი­­სორ ურ­­­სუ­­ლა ან­­­

სწორ­­­ხა­­ზო­­ვა­­ნის და გუ­­ლუბ­­­რ­­­ყ­­­ვი­­ლოს შთა­­ბეჭ­­­

მა­­ყუ­­რე­­ბელ­­­მა ძა­­ლი­­ან კარ­­­გად მი­­ი­­ღო ჩე­­

ტო­­ნი­­ა­­კის ოს­­­ტა­­ტო­­ბა და ოპე­­რა­­ტორ იას­­­პერ

დი­­ლე­­ბას ტო­­ვებს, და არც რე­­ჟი­­სუ­­რაა ბო­­ლომ­­­

ხი რე­­ჟი­­სო­­რის, მარ­­­ტინ სუ­­ლი­­კის „ბოშა“,

ვულ­­­ფის ნა­­მუ­­შე­­ვა­­რი ერ­­­თ­­­ნა­­ი­­რად სა­­ინ­­­ტ­­­რე­­

დე გა­­მარ­­­თუ­­ლი. სა­­მა­­გი­­ე­­როდ, რე­­ჟი­­სო­­რის

რო­­მე­­ლიც კომ­­­პაქ­­­ტუ­­რად და­­სახ­­­ლე­­ბულ ბო­­

სო­­ა. სხვა­­თა შო­­რის, სწო­­რედ ან­­­ტო­­ნი­­ა­­კის

ხე­­ლი „ზედმეტად“ იგ­­­რ­­­ძ­­­ნო­­ბა პას­­­კალ რა­­ბა­­ტეს

შა­­თა მძი­­მე ცხოვ­­­რე­­ბა­­ზე მოგ­­­ვითხ­­­რობს. სო­­

პირ­­­ვე­­ლი ფილ­­­მი და­­ა­­ჯილ­­­დო­­ვეს გრან­­­-­­­პ­­­რით

ფილ­­­მ­­­ში „არდადეგები“ ზღვა­­ზე, რო­­მე­­ლიც

ცი­­ა­­ლურ დრა­­მა­­ში უც­­­ნა­­უ­­რა­­დაა ჩარ­­­თუ­­ლი

გა­­სულ წელს ბა­­თუ­­მის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე. ეს­­­

ჟაკ ტა­­ტი­­სა და ჟან­­­-­­­პი­­ერ ჟე­­ნეს ფერ­­­მ­­­კ­­­რ­­­თა­­ლი

„ჰამლეტის“ სი­­უ­­ჟე­­ტუ­­რი კონ­­­ს­­­ტ­­­რუქ­­­ცი­­აც – პა­­

თე­­ტებს უდა­­ვოდ მო­­ე­­წო­­ნე­­ბო­­დათ პო­­ლო­­ნე­­

ცი­­ტი­­რე­­ბის გარ­­­და, სა­­ტი­­რულ ელე­­მენ­­­ტებ­­­საც

ტა­­რა ბო­­შას, ჯულ­­­კას ბი­­ძა მა­­მას უკ­­­ლავს, დე­­

ლი რე­­ჟი­­სო­­რის, ლეხ მა­­ჯევ­­­ს­­­კის „წისქვილი და

საკ­­­მა­­ოდ შე­­ი­­ცავს. ფრან­­­გი რე­­ჟი­­სო­­რი შა­­ბათ­­­-­­­

და­­მისს კი ცო­­ლად შე­­ირ­­­თავს. თუმ­­­ცა „მამის

ჯვა­­რი“, რო­­მე­­ლიც პი­­ტერ ბრე­­ი­­გე­­ლის ამა­­ვე

კ­­­ვი­­რას, ქა­­ლაქ­­­გა­­რეთ და­­სას­­­ვე­­ნებ­­­ლად გა­­სულ

აჩ­­­რ­­­დი­­ლი“, ჰამ­­­ლე­­ტის­­­გან გან­­­ს­­­ხ­­­ვა­­ვე­­ბით, თა­­

სა­­ხელ­­­წო­­დე­­ბის ცნო­­ბი­­ლი ტი­­ლოს რე­­კონ­­­ს­­­ტ­­­

ოჯა­­ხებს აშარ­­­ჟებს და მშრო­­მელ­­­თა კლა­­სის

ვის საქ­­­მეს მა­­ინც აკე­­თებს – ჯულ­­­კა მა­­მის და­­

რუქ­­­ცი­­ის მცდე­­ლო­­ბა­­ა. მთე­­ლი ფილ­­­მის გან­­­

„მოკრძალებულ ხიბლს“ დი­­ა­­ლო­­გე­­ბის გა­­რე­­შე

ნა­­ტო­­ვა­­რი და­­ნით ბი­­ძა­­მისს კლავ­­­ს­­­.­­­.­­­.­­­ფილ­­­მი

მავ­­­ლო­­ბა­­ში ისე­­თი შთა­­ბეჭ­­­დი­­ლე­­ბა გრჩე­­ბათ,

გვთა­­ვა­­ზობს.

ერ­­­თ­­­გ­­­ვა­­რი ბუ­­ნუ­­ე­­ლი­­სე­­უ­­ლი, სი­­უ­­რე­­ა­­ლის­­­ტუ­­რი

თით­­­ქოს თა­­ვა­­დაც ნა­­ხა­­ტის სივ­­­რ­­­ცე­­ში იმ­­­ყო­­

მი­­ნი­­მა­­ლიზ­­­მი­­თა და ოპე­­რა­­ტო­­რუ­­ლი ნა­­მუ­­

ფი­­ნა­­ლით მთვარ­­­დე­­ბა, რო­­დე­­საც ბო­­შე­­ბის მი­­

ფე­­ბით და თვალს ადევ­­­ნებთ, აკ­­­ვირ­­­დე­­ბით

შევ­­­რით გა­­მო­­ირ­­­ჩე­­ვა თურ­­­ქი რე­­ჟი­­სო­­რის სე­­

ერ მო­­პა­­რუ­­ლი სი­­რაქ­­­ლე­­მა ადა­­მი­­ან­­­თა შუ­­რის­­­

რო­­გორ ხა­­ტავს ბრე­­ი­­გე­­ლი. მთა­­ვარ რო­­ლებს

ლიმ გი­­უ­­ნე­­შის „თოვლივით თეთ­­­რი“, რო­­მე­­

ძი­­ე­­ბას გულ­­­გ­­­რი­­ლად ჩა­­უვ­­­ლის. ჟი­­უ­­რის თავ­­­მ­­­ჯ­­­

ფილ­­­მ­­­ში რუ­­დი­­გერ ჰა­­უ­­ე­­რი და შარ­­­ლო­­ტა რემ­­­

ლიც მწე­­რალ სე­­ბა­­ჰა­­ტინ ალის მოთხ­­­რო­­ბის

დო­­მა­­რემ, ბულ­­­გა­­რელ­­­მა რე­­ჟი­­სორ­­­მა გო­­ირ­­­გი

პ­­­ლინ­­­გი ას­­­რუ­­ლე­­ბენ.

ფოტო: ნიკოლოზ მდივანი

6


7

1

3

მარცხენა გვერდზე: მსახიობი რევაზ ჩხიკვიშვილი [ 1 ] ზვიად ელიზიანი და მაცეი დრიგასი [ 2 ] ოთარ იოსელიანი [ 3 ] გიორგი გვახარია [ 4 ] ირანელი რეჟისორი დარიუშ მეჰრჯუი

2

4

„მცირე“ და დო­­კუ­­მენ­­ტუ­­რი ჟან­­რის თა­­ვი­­სე­­ბუ­­რე­­ბა­­ნი მოკ­­­ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ა­­ნი

ფილ­­­მე­­ბის

ჩა­­მო­­ტა­­ნი­­სა და დის­­­ტ­­­რი­­ბუ­­ცი­­ის პრობ­­­ლე­­მას.

ყვე­­ლა­­ფე­­რი თავ­­­და­­ყი­­რა დად­­­გა; მათ შო­­რის

უჩი­­ნა­­რი „ბენქსი“, ცხა­­დი­­ა, არც ბა­­თუმ­­­

თა­­ვად გი­­გ���ნ­­­ტუ­­რი საბ­­­ჭო­­ე­­თის ყოფ­­­ნა­­-არ­­­ყოფ­­­ნის

ში გა­­მო­­ჩე­­ნი­­ლა, რო­­დე­­საც გა­­ნახ­­­ლე­­ბულ

სა­­კითხიც. ბა­­თუმ­­­ში კონ­­­კურ­­­ს­­­გა­­რე­­შე პროგ­­­რა­­მა­­

კონ­­­კურ­­­ს­­­

„აპოლოში“ მი­­სი ფილ­­­მი უჩ­­­ვე­­ნეს. იგი გა­­სულ

ში აჩ­­­ვე­­ნეს აგ­­­რეთ­­­ვე ქე­­თი მა­­ჭა­­ვა­­რი­­ა­­ნის ახა­­ლი

ში, ცხა­­დი­­ა, ყვე­­ლა­­ზე დიდ ინ­­­ტე­­რესს იწ­­­ვევ­­­და

წელს მო­­ნა­­წი­­ლე­­ობ­­­და ბერ­­­ლი­­ნის კი­­ნო­­ფეს­­­

მხატ­­­ვ­­­რუ­­ლი ფილ­­­მი „მარილივით თეთ­­­რი“ და

კი­­რილ ტუ­­შის „ხოდორკოვსკი“, რო­­მე­­ლიც

ტი­­ვა­­ლის არა­­სა­­კონ­­­კურ­­­სო პროგ­­­რა­­მა­­ში და

მინ­­­დია ესა­­ძის დო­­კუ­­მენ­­­ტუ­­რი „თეთრი არა – შა­­

ჟი­­უ­­რიმ ყუ­­რადღე­­ბის მიღ­­­მა და­­ტო­­ვა და ეს

დი­­დი მო­­წო­­ნე­­ბაც ხვდა წი­­ლად; ისე­­ვე რო­­

ვი“. ორი­­ვე ფილ­­­მი მო­­ნა­­წი­­ლე­­ობ­­­და აგ­­­ვის­­­ტო­­ში,

ერ­­­თ­­­გ­­­ვა­­რი თა­­ვის დაზღ­­­ვე­­ვა იყო. ფილ­­­მი არ

გორც ბა­­თუმ­­­ში, სა­­დაც ფილ­­­მი სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­რი

მონ­­­რე­­ალ­­­ში გა­­მარ­­­თულ კი­­ნო­­ფე­­ტი­­ვალ­­­ზე და

გა­­მო­­ირ­­­ჩე­­ვა გან­­­სა­­კუთ­­­რე­­ბუ­­ლი მხატ­­­ვ­­­რუ­­ლი

პრი­­ზით და­­ჯილ­­­დოვ­­­და. ცნო­­ბი­­ლი ანო­­ნი­­მი

პრე­­სის საკ­­­მა­­ოდ კარ­­­გი შე­­ფა­­სე­­ბაც და­­იმ­­­სა­­ხუ­­რა.

ღი­­რე­­ბუ­­ლე­­ბე­­ბით, თუმ­­­ცა მი­­სი პუბ­­­ლი­­ცის­­­ტუ­­

მხატ­­­ვ­­­რის, ბენ­­­ქ­­­სის ნა­­მუ­­შევ­­­რე­­ბი ხე­­ლოვ­­­ნე­­ბის

რაც შე­­ე­­ხე­­ბა ჟი­­უ­­რის ფა­­ვორტს, მა­­ციე დრი­­

რი და პო­­ლი­­ტი­­კუ­­რი მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ბა უდა­­ვო­­ა.

კო­­მერ­­­ცი­­ა­­ლი­­ზა­­ცი­­ის ყვე­­ლა­­ზე წარ­­­მა­­ტე­­ბუ­­ლი

გა­­სის ფილმს „წერილები ცენ­­­ზუ­­რის ქვეშ“,

აღარ გა­­ვიხ­­­სე­­ნებთ დაწ­­­ვ­­­რი­­ლე­­ბით, თუ რა

მცდე­­ლო­­ბაა და ამი­­ტო­­მაც ეს მა­­გა­­ლი­­თი გა­­

ჩვე­­ნი აზ­­­რით, ეს უფ­­­რო კარ­­­გად ნა­­კე­­თე­­ბი

„ტრილერი“ დატ­­­რი­­ალ­­­და ამ ფილ­­­მის ირ­­­გ­­­

დამ­­­დე­­ბი აღ­­­მოჩ­­­ნ­­­და სხვა მხატ­­­ვ­­­რე­­ბის­­­თ­­­ვის.

პუბ­­­ლი­­ცის­­­ტი­­კაა და გა­­ცი­­ლე­­ბით ახ­­­ლოა სა­­

ვ­­­ლივ ბერ­­­ლი­­ნის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე: ას­­­ლი

თუმ­­­ცა, ასე­­თი დი­­დი წარ­­­მა­­ტე­­ბის­­­თ­­­ვის ჯერ

ტე­­ლე­­ვი­­ზო „ექშენთან“. ფილ­­­მი ომის­­­შემ­­­დ­­­

მო­­ი­­პა­­რეს და მხო­­ლოდ რამ­­­დე­­ნი­­მე დღეში,

არა­­ვის მი­­უღ­­­წე­­ვი­­ა.

გო­­მი კო­­მუ­­ნის­­­ტუ­­რი პო­­ლო­­ნე­­თის ერ­­­თ­­­გ­­­ვა­­რი

მხო­­ლოდ ახა­­ლი ას­­­ლის და­­ბეჭ­­­ვ­­­დის შემ­­­დეგ

საფ­­­რან­­­გეთ­­­ში მცხოვ­­­რე­­ბი ბე­­ლო­­რუ­­სი რე­­ჟი­­სო­­

მო­­ზა­­ი­­კა­­ა, რო­­მელ­­­შიც ქვეყ­­­ნის ყვე­­ლა პრობ­­­

უჩ­­­ვე­­ნეს – ისიც გი­­გან­­­ტუ­­რი მულ­­­ტიპ­­­ლექ­­­სის,

რის, ვლა­­დი­­მირ კოზ­­­ლო­­ვის „გაგარინლენდი“

ლე­­მა – სო­­ცი­­ა­­ლუ­­რი, იდე­­ო­­ლო­­გი­­უ­­რი თუ

„სინემაქსის“ ყვე­­ლა­­ზე პა­­ტა­­რა დარ­­­ბაზ­­­ში.

იური გა­­გა­­რი­­ნის მშობ­­­ლი­­უ­­რი ქა­­ლა­­ქის დრო­­ი­­სა

კულ­­­ტუ­­რო­­ლო­­გი­­უ­­რი თავს ერ­­­თად და ოდ­­­ნავ

უც­­­ნა­­უ­­რი რამ მოხ­­­და ბა­­თუმ­­­შიც, რო­­დე­­საც

და სივ­­­რ­­­ცის ერ­­­თ­­­გ­­­ვა­­რი ტო­­პო­­ლო­­გი­­უ­­რი შეს­­­წავ­­­

ქა­­ო­­სუ­­რად იყ­­­რის.

ფილ­­­მის ჩვე­­ნე­­ბი­­სას სწო­­რედ ხო­­დორ­­­კოვ­­­ს­­­კის

ლა­­ა. დრო თით­­­ქოს გა­­ი­­ყი­­ნა და სა­­ზო­­გა­­დო­­ე­­ბის

მოკ­­­ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ან სა­­კონ­­­კურ­­­სო პროგ­­­რა­­მა­­ში,

სა­­სა­­მარ­­­თ­­­ლოს ეპი­­ზო­­დი „გაფუჭდა“ და მი­­სი

ცნო­­ბი­­ე­­რე­­ბა­­ში ცხოვ­­­რე­­ბა ისევ 60-იან წლებ­­­სა

ვფიქ­­­რობთ, გა­­მოკ­­­ვე­­თი­­ლად და მხატ­­­ვ­­­რუ­­ლი

ფი­­ნა­­ლუ­­რი მო­­ნო­­ლო­­გი მა­­ყუ­­რე­­ბელ­­­მა ვერ ნა­­

და გაგ­­­არი­­ნის მი­­თი­­ურ გმი­­რო­­ბას უკავ­­­შირ­­­დე­­ბა.

თვალ­­­საზ­­­რი­­სით სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო ფილ­­­მე­­ბი ნაკ­­­ლე­­

ხა. ამ უც­­­ნა­­ურ „მისტიციზმს“ კი­­დევ ერ­­­თი ახ­­­ს­­­ნა

ბრი­­ტა­­ნე­­ლი რო­­ბინ ჰეს­­­მა­­ნის „ჩემი პე­­რეს­­­ტ­­­რო­­ი­­

ბად იყო. იდე­­უ­­რი თვალ­­­საზ­­­რი­­სით შე­­და­­რე­­ბით

აქვს – ორ­­­გა­­ნი­­ზა­­ტო­­რე­­ბი მე­­ტი სე­­რი­­ო­­ზუ­­ლო­­

კაც“ საბ­­­ჭო­­თა ანა­­რეკ­­­ლებს ასა­­ხავს. 80-იან წლებ­­­

უკე­­თე­­სია და­­ვით კო­­პა­­ლე­­იშ­­­ვი­­ლის „ნათურა“

ბით უნ­­­და მო­­ე­­კი­­დონ ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე ფილ­­­მე­­ბის

ში ლა­­მის ყვე­­ლა აკ­­­რ­­­ძა­­ლა­­ვა უც­­­ბად გა­­უქ­­­მ­­­და და

(ჟიურის სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­რი პრი­­ზი); თუმ­­­ცა, ეს არ ნიშ­­­


8

1

2

4

3

[ 1 ] „ინდუსტრიული შეხვედრები“ სასტუმრო „რედისონში“ [ 2 ] სალომე სეფაშვილი და ზვიად ელიზიანი [ 3 ] თინა ტრაპი, ზვიად ელიზიანი და თამარ ტატიშვილი [ 4 ] ფესტივალის საპატიო სტუმარი, მსახიობი რევაზ ჩხიკვიშვილი

ნავს, რომ ის გან­­­სა­­კუთ­­­რე­­ბით ჯობ­­­და სხვა ფილ­­­

ლო­ნე­­თის კი­­ნო­­ინ­­­­­ს­­­­­ტი­ტუ­­ტი­­სა და ან­­­ჯეი ვა­­ი­­დას

ლა ბაბ­­­ლუ­­ა­­ნი, დი­­ტო ცინ­­­ცა­­ძე) კი­­ნო­­ა­­კა­­დე­­მი­­

მებს – მა­­გა­­ლი­­თად, სო­­სო ბლი­­ა­­ძის „ანტრაქტს“,

სკო­­ლის

ის ნო­­მი­­ნა­­ცი­­ებ­­­ში ხში­­რად ხვდე­­ბა კი­­დეც.

ლიტ­­­ვე­­ლი დრა­­მა­­ტურ­­­გის, მა­­რი­­უშ ივაშ­­­კე­­ვი­­ჩუ­­სის

EAVE-ს (ევროპის აუდი­­ო-­­­ვი­­ზუ­­ა­­ლუ­­რი ხე­­ლოვ­­­

დახ­­­ვე­­წილ ფილმს „მამაჩვენი“, ან აზერ­­­ბა­­ი­­ჯა­­

ნე­­ბის პრო­­დუ­­სე­­რე­­ბი) მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ბა­­ზეც ისა­­უბ­­­

სე­­მი­­ნარ­­­ზე

ევროპის

რეგიონული

საკონსულტაციო

კომპანიის დირექტორატის სა­­ხე­­ლით, ბა­­ტონ­­­

ნელ ფა­­რიზ აჰ­­­მ­­­დო­­ვის „მემკვიდრეობას“. ჟი­­უ­­რიმ

რეს: რა­­ტომ არის აუცი­­ლე­­ბე­­ლი ფილ­­­მის სწო­­

მა ჯო­­ნა­­თან ოლ­­­ს­­­ბერ­­­გ­­­მა ნა­­ცი­­ო­­ნა­­ლუ­­რი კი­­ნე­­

სა­­უ­­კე­­თე­­სო მოკ­­­ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ან ფილ­­­მად და­­ა­­სა­­

რად და­­გეგ­­­მ­­­ვა და ფინ­­­სუ­­რი გათ­­­ვ­­­ლა სცე­­ნა­­რის

მა­­ტოგ­­­რა­­ფი­­უ­­ლი

ხე­­ლა სა­­მუ­­ელ აბ­­­რამ­­­სის „კავშირი“, რო­­მე­­ლიც

და­­წე­­რი­­დან ფილ­­­მის გადღე­­ბამ­­­დე. სტუმ­­­რებ­­­მა

და მათ რე­­გი­­ო­­ნულ და ევ­­­რო­­პულ პრო­­ექ­­­ტებ­­­ში

პრო­­ვინ­­­ცი­­უ­­ლი ბრი­­ტა­­ნუ­­ლი ქა­­ლა­­ქის ყო­­ფას ზუს­­­

თა­­ვი­­ა­­ნთი გა­­მოც­­­დი­­ლე­­ბა სე­­მი­­ნარ­­­ში მო­­ნა­­წი­­

ჩარ­­­თ­­­ვა­­ზე გა­­ა­­მახ­­­ვი­­ლა ყუ­­რადღე­­ბა, ასე­­ვე – პა­­

ტი ფსი­­ქო­­ლო­­გი­­უ­­რი დე­­ტა­­ლე­­ბით აღ­­­წერს.

ლე ქვეყ­­­ნე­­ბის (საქართველო, ირა­­ნი, თურ­­­ქე­­

ტა­­რა ქვეყ­­­ნე­­ბის კულ­­­ტუ­­რის, გა­­ნათ­­­ლე­­ბის და

„ინდუსტრიული შეხ­­ვედ­­რე­­ბი“ ბა­­თუმ­­ში

სკო­­ლე­­ბის

ხელ­­­შეწყო­­ბა­­სა

თი, პო­­ლონეთი, უკ­­­რა­­ი­­­ნა და ა.შ.) პრო­­დუ­­სე­­

გან­­­ვი­­თა­­რე­­ბის სა­­კითხებ­­­ზე, სხვა­­დას­­­ხ­­­ვა პრო­­

რებ­­­სა და ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის სტუმ­­­რებს გა­­უ­­ზი­­ა­­რეს.

ექ­­­ტ­­­ში მათ ჩარ­­­თ­­­ვა­­სა და მო­­ნა­­წი­­ლე­­ო­­ბა­­ზე. მი­­სი

ევ­­­რო­­პუ­­ლი კი­­ნო­­აკ­­­დე­­მი­­ის წარ­­­მო­­მად­­­გე­­

აზ­­­რით, სა­­ქარ­­­თ­­­ვე­­ლოს ტუ­­რის­­­ტუ­­ლი პო­­ტენ­­­ცი­­ა­­

ნელ­­­მა, პრო­­დუ­­სერ­­­მა და რე­­ჟი­­სორ­­­მა მა­­რი­­

ლის პრაქ­­­ტი­­კუ­­ლი გა­­მო­­ყე­­ნე­­ბა აუცი­­ლე­­ბე­­ლი­­ა,

ბა­­თუ­­მის კი­­­ნო­­­ფეს­­­­­­ტი­­­ვალს წელს და­­ე­­მა­­ტა

ონ დო­­რინ­­­გ­­­მა კი­­ნო­­ა­­კა­­დე­­მი­­ის და­­არ­­­სე­­ბა­­ზე

და სწო­­რი ეკო­­ნო­­მი­­კურ­­­-ინ­­­დუს­­­ტ­­­რი­­უ­­ლი მიდ­­­

სა­­ქარ­­­­­თ­­­­­ვე­­­ლოს ეროვ­­­­­ნუ­­ლი კი­­ნო­­ცენ­­­ტ­­­რის მი­­

(1989 წ., ბერ­­­ლი­­ნი), მის სო­­ცი­­ა­­ლურ, პო­­ლი­­

გო­­მა კი­­ნო­­ში გან­­­სა­­კუთ­­­რე­­ბით ფა­­სე­­უ­­ლია ეკო­­

ერ ორ­­­გა­­ნი­­ზე­­ბუ­­ლი „ინდ���სტრიული შეხ­­­ვედ­­­­­

ტი­­კურ, კულ­­­ტუ­­რულ მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ბა­­სა და პერ­­­

ნო­­მი­­კუ­­რი კრი­­ზი­­სის პი­­რო­­ბებ­­­ში. შეხ­­­ვედ­­­რებ­­­ში

რე­­ბიც“, რო­­მ­­­ლე­­ბიც სას­­­ტუმ­­­რო „რადისონში“

ს­­­პექ­­­ტი­­ვა­­ზე ვრცლად ილა­­პა­­რა­­კა; აღ­­­ნიშ­­­ნა,

მო­­ნა­­წი­­ლე­­ობ­­­და შო­­თა რუს­­­თა­­ვე­­ლის თე­­ატ­­­რის

გა­­ი­­მარ­­­თა. სა­­მი დღის გან­­­მავ­­­ლო­­ბა­­ში მნიშ­­­ვ­­­ნე­­

რომ ქარ­­­თულ ფილ­­­მებ­­­სა და ქარ­­­თ­­­ველ რე­­

ლო­­ვა­­ნი შეხ­­­ვედ­­­რე­­ბი და დის­­­კუ­­სი­­ე­­ბი მო­­ეწყო

ჟი­­სო­­რებს

სხვა­­დას­­­ხ­­­ვა

და კი­­ნოს უნი­­ვერ­­­სი­­ტე­­ტის კი­­ნო­­ფა­­კულ­­­ტე­­ტის

კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე

დე­­კა­­ნი, კი­­ნო­­რე­­ჟი­­სო­­რი და­­ვით ჯა­­ნე­­ლი­­ძეც,

ევ­­­­­რო­პის კი­­ნო­­ა­­კა­დე­მი­­ის, ჰუ­­ბერტ ბალ­­­­­სის

კვლა­­ვაც წარ­­­მა­­ტე­­ბა აქვთ და ზო­­გი­­ერ­­­თი

რო­­მელ­­­მაც კი­­ნო­­გა­­ნათ­­­ლე­­ბის სფე­­რო­­ში არ­­­სე­­

ფონ­­­დის (როტერდამის კი­­ნო­­ფეს­­­­­ტი­­ვა­­ლი), პო­

მათ­­­გა­­ნი (ნინო კირ­­­თა­­ძე, ნა­­ნა ჯორ­­­ჯა­­ძე, გე­­

ბულ პრობ­­­ლე­­მებ­­­ზე გა­­ა­­მახ­­­ვი­­ლა ყუ­­რადღე­­ბა.

ფოტო: ნიკოლოზ მდივანი

წარ­­­მო­­მად­­­­­გენ­­­ლე­­ბ­­­თან.


9

2

3

1

[ 1 ] ჯონათან ოლსბერგი – ევროპის რეგიონული საკონსულტაციო კომპანიის დირექტორი [ 2 ] თამარ ტატიშვილი, ჯონათან ოლსბერგი და ლევან კოღუაშვილი [ 3 ] რეჟისორი ნანა ჯორჯაძე

4

[ 4 ] რეჟისორი ალექსანდრე რეხვიაშვილი

„ინდუსტრიული შეხ­­­ვედ­­­რე­­ბის“ მთა­­ვა­­რი მი­­ზა­­ნი

– სა­­უ­­კე­­თე­­სო მხატ­­­ვ­­­რუ­­ლი, დო­­კუ­­მენ­­­ტუ­­რი და

სა­­უ­­კე­­თე­­სო რე­­ჟი­­სუ­­რის­­­თ­­­ვის ბირ­­­ჯიტ

სა­­ერ­­­­­თა­შო­­რი­­სო ფონ­დებ­თან, კი­­ნო­­ინ­­­­­ს­­­­­ტი­ტუ­­ტებ­­­­­

მოკ­­­ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ა­­ნი ფილ­­­მე­­ბი. ხუთ­­­კა­­ცი­­ან­­­მა

სტარ­­­მო­­სის „ოთახი N304“ წა­­ა­­ხა­­ლი­­სეს.

თან და პრო­­დ­­უ­­სე­­რებ­­­­­თან თა­­ნამ­­­­­შ­­­­­რომ­­­ლო­ბის

ჟი­­უ­­რიმ ასე­­ვე გა­­მო­­ავ­­­ლი­­ნა სა­­უ­­კე­­თე­­სო რე­­ჟი­­

ჟი­­უ­­რის სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­რი პრი­­ზი გა­­და­­ე­­

შემ­­­დ­­­გო­­მი შე­­საძ­­­ლებ­­­ლო­­ბა და გა­­ფარ­­­თო­­ე­­ბა­­ა;

სო­­რე­­ბი და მსა­­ხი­­ო­­ბე­­ბი.

ცა პას­­­კალ რა­­ბე­­ტეს ფილ­­­მის­­­თ­­­ვის

ასე­­ვე, მა­­თი მუ­­შა­­ო­­ბი­­სა და გა­­მოც­­­დი­­ლე­­ბის გა­­ზი­­ა­­

სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­რი

პრი­­ზე­­ბი

კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­­რაფ­­­ში

რე­­ბა და გაც­­­ნო­ბა ქარ­­­თ­­­ვე­­ლი კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­­რა­­ფის­­­

შე­­ტა­­ნი­­ლი გან­­­სა­­კუთ­­­რე­­ბუ­­ლი წვლი­­ლის­­­თ­­­ვის

„არდადეგები ზღვა­­ზე“.

ტე­­ბის­­­თ­­­ვის. და რად­­­გან სამ­­­დღი­­ა­­ნი შეხ­­­ვედ­­­რე­­ბი

ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის ყვე­­ლა­­ზე სა­­პა­­ტიო სტუმ­­­რებს,

უშუ­­ა­­ლოდ ბა­­თუ­­მის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის ფარ­­­გ­­­

რე­­ჟი­­სო­­რებს – და­­რი­­უშ მეჰ­­­რ­­­ჯუ­­ის და ალექ­­­

სა­­უ­­კე­­თე­­სო დო­­კუ­­მენ­­­ტურ ფილ­­­მად პო­­

ლებ­­­ში გა­­ი­­მარ­­­თა, ეს მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლოვ­­­ნად გაზ­­­რ­­­დის

სან­­­დ­­­რე რეხ­­­ვი­­აშ­­­ვილს გა­­და­­ე­­ცათ.

ლო­­ნე­­ლი რე­­ჟი­­სო­­რის, მა­­ცეი დრი­­გა­­სის

თა­­ვად ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ბას და სა­­ქარ­­­თ­­­

მხატ­­­ვ­­­რულ ფილ­­­მე­­ბის ნო­­მი­­ნა­­ცი­­ა­­ში მთა­­

ვე­­ლო­­ში კი­­ნო­­ინ­­­დუს­­­ტ­­­რი­­ის შემ­­­დ­­­გომ გან­­­ვი­­თა­­რე­­

ვა­­რი პრი­­ზი ორ­­­მა ფილ­­­მ­­­მა გა­­ი­­ყო: მარ­­­ტინ

ხე­­ლეს. ჟი­­უ­­რის სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­რი პრი­­ზი

ბასც შე­­უწყობს ხელს.

სულ­­­კის „ბოშამ“ (ჩეხეთი) და ვა­­ჰიდ მუ­­სა­­ი­­ა­­

კი ამა­­ვე ნო­­მი­­ნა­­ცი­­ა­­ში და­­იმ­­­სა­­ხუ­­რა

ნის „გოლჩერეჰმა“.

ფილ­­­მ­­­მა „გასასვლელი სა­­ჩუქ­­­რე­­ბის

დი­­დი და პა­­ტა­­რა პრი­­ზე­­ბი

პრი­­ზი მა­­მა­­კა­­ცის რო­­ლის სა­­უ­­კე­­თე­­სო შეს­­­

„წერილები ცენ­­­ზუ­­რის ქვეშ“ და­­ა­­სა­­

მა­­ღა­­ზი­­ი­­დან“.

რუ­­ლე­­ბის­­­თ­­­ვის ან­­­ტონ შაგ­­­რინს ერ­­­გო ფილ­­­ ბა­­თუ­­მის ჯერ­­­ჯე­­რო­­ბით ერ­­­თა­­დერთ კი­­ნო­­

მის­­­თ­­­ვის „შაბათს“ (რეჟისორი ალექ­­­სან­­­დრე

თე­­ატრ „აპოლოში“ ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის და­­ხურ­­­ვის

მინ­­­და­­ძე). ქა­­ლის რო­­ლის სა­­უ­­კე­­თე­­სო შეს­­­რუ­­

სა­­უ­­კე­­თე­­სო მოკ­­­ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ან ფილ­­­მად

ცე­­რე­­მო­­ნია გა­­ი­­მარ­­­თა. ჟი­­უ­­რიმ გა­­მარ­­­ჯ­­­ვე­­ბუ­­

ლე­­ბის­­­თ­­­ვის პრი­­ზი მსა­­ხი­­ობ ბი­­ენ დე მურს გა­­

სა­­მუ­­ელ აბ­­­რამ­­­სის: „კავშირი“ აღი­­ა­­რეს.

ლი ფილ­­­მე­­ბიც გა­­მო­­აცხა­­და და მო­­ოქ­­­რო­­ვი­­

და­­ე­­ცა („ლურჯი კო­­დი“).

ჟი­­უ­­რის სპე­­ცი­­ა­­ლუ­­რი პრი­­ზი და­­ვით კო­­

ლი „ზღვის ცხე­­ნე­­ბი“ ჩა­­მო­­ა­­რი­­გა. წელს კონ­­­

პა­­ლე­­იშ­­­ვილს გა­­და­­ე­­ცა მოკ­­­ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ა­­

კურ­­­სი სამ ძი­­რი­­თად სექ­­­ცი­­ა­­ში გა­­ი­­მარ­­­თა

ნი ფილ­­­მის­­­თ­­­ვის „ნათურა“.


10

ბროლის გლო­ბუ­სის ორ­მოც­და­მე­ექ­ვ­სე ბრუ­ნი რე­პორ­ტა­ჟი კარ­ლო­ვი ვა­რის კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლი­დან ქე­თი მა­ჭა­ვა­რი­ა­ნი

დევიდ კუბიკი მეუღლესთან ერთად, მანანა აკობია, ქეთი მაჭავარიანი, გია ბაზღაძე, კოტე რიჟინაშვილი, გიორგი შველიძე და თამარ ტატიშვილი

კარ­ლო­ვი ვა­რი ძვე­ლი სა­კუ­რორ­ტო ქა­ლა­ქი­ა. ძვე­ლი გერ­მა­ნუ­ლი სა­ხელ­წო­

გა­ნაგ­რ­ძეს და ოს­კა­რი­სა და სა­უ­კე­თე­სო ევ­რო­პუ­ლი ფილ­მე­

დე­ბით კარ­ლ­ს­ბად (კარლის აბა­ნო­ე­ბი). კარლ მე­ოთხეს – ბო­ჰე­მი­ის მე­ფი­სა

­ ო­ვეს. მათ შო­რი­საა სერ­გეი ბოდ­რო­ვის ბის ტი­ტუ­ლე­ბი მო­იპ

და ლუქ­სემ­ბურ­გის გრა­ფის სა­ხელ­თან ბევ­რი რა­მაა და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი – კარ­ლ­ს­ბა­დი,

„კავკასიელი ტყვე“, კა­რო­ლინ ლინ­კის „არსად აფ­რი­კა­ში“,

კარ­ლ­შ­ტა­ი­ნის ცი­ხე, კარ­ლის ხი­დი, კარ­ლის მო­ე­და­ნი და უნი­ვერ­სი­ტე­ტი. მე­თოთხ­

კრის­ტო­ფერ ბა­რა­ტი­ეს „გუნ­დი“, ჟან პი­ერ ჟე­ნეს „ამელი“, ალან

მე­ტე სა­უ­კუ­ნე­ში და­არ­სე­ბუ­ლი სა­კუ­რორ­ტო ქა­ლა­ქი მე­ო­ცე სა­უ­კუ­ნის და­საწყის­ში

ბერ­ლი­ნე­ლის „ჩემი ცხოვ­რე­ბა ვარ­დის­ფერ­ში“.

ჩე­ხოს­ლოვ­კი­ას გა­და­ე­ცა, სა­ხე­ლიც შე­ეც­ვა­ლა და კარ­ლო­ვი ვა­რად იწო­და. დღეს

­ ­მუ­ ფესტივალს ყო­ველ­წ­ლი­უ­რად სტუმ­რო­ბენ სა­ხელ­გან­თქ

კარ­ლო­ვი ვა­რის ქუ­ჩებ­ში უფ­რო ხში­რად რუ­სულ სა­უ­ბარს გა­ი­გო­ნებთ, რად­გან ეს

ლი ვარ­ს­კ­ვ­ლა­ვე­ბი, რომ­ლე­ბიც ისე­დაც ხა­ლი­სი­ან სა­ფეს­ტი­

უძ­ვე­ლე­სი კუ­რორ­ტი ახა­ლი რუ­სე­ბის საყ­ვა­რელ და­სას­ვე­ნე­ბელ ად­გი­ლად ით­ვ­ლე­

ვა­ლო გან­წყო­ბას და­მა­ტე­ბით ელ­ფერს ჰმა­ტე­ბენ.

ბა და, შე­სა­ბა­მი­სად, უძ­რა­ვი ქო­ნე­ბის დი­დი ნა­წი­ლი მათ ხელ­ში­ა. თუმ­ცა, ივ­ლი­სის

კარლოვი ვა­რის ფეს­ტი­ვალ­ზე რამ­დე­ნი­მე სა­კონ­კურ­სო

შუა რიცხ­ვებ­ში კარ­ლო­ვი ვა­რის სა­კუ­რორ­ტო იდი­ლი­ას მსოფ­ლი­ოს მრა­ვა­ლი ქვეყ­

და არა­სა­კონ­კურ­სო პროგ­რა­მაა – ოფი­ცი­ა­ლუ­რი კონ­კურ­

ნი­დან შეკ­რე­ბილ კი­ნო­მოყ­ვა­რულ­თა საქ­მი­ა­ნი თუ სა­ფეს­ტი­ვა­ლო ხმა­უ­რი არ­ღვ ­ ევს.

სი, დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის კონ­კურ­სი, „დასავლეთის აღ­მო­სავ­ლე­თი“ (აღმოსავლეთი ევ­რო­პის ქვეყ­ნე­ბის ფილ­

ფესტივალი აქ 1946 წლი­დან ტარ­დე­ბა – ის ერ­თ­-ერ­თი უძ­ვე­ლე­სია და სა­ფეს­ტი­ვა­ლო

მე­ბის სა­კონ­კურ­სო ჩვე­ნე­ბა). კონ­კურ­ს­ში მო­ნა­წი­ლე ფილ­

კა­ტე­გო­რი­ით ა კლა­სის ფეს­ტი­ვა­ლებს გა­ნე­კუთ­ვნ ­ ე­ბა. მეოცე სა­უ­კუ­ნის 90 წლე­ბის აღ­მო­

მე­ბი ფეს­ტი­ვა­ლის მთა­ვა­რი პრი­ზის „ბროლის გლო­ბუ­სის“

სავ­ლეთ ევ­რო­პა­ში მიმ­დი­ნა­რე ცვლი­ლე­ბის ფონ­ზე, ფეს­ტი­ვალ­მა შეძ��ლო შე­ე­ნარ­ჩუ­ნე­ბი­ნა

მო­სა­პო­ვებ­ლად იბ­რ­ძ­ვი­ან (გარდა პრი­ზი­სა, იგუ­ლის­ხმ ­ ე­ბა

მო­ნა­წი­ლე ფილ­მე­ბი­სა და სტუმ­რე­ბის მა­ღა­ლი ხა­რის­ხი. უკა­ნას­კ­ნე­ლი წლებ­ში კარ­ლო­

ფუ­ლა­დი ჯი­ლო­დე­ბი 30000 , 20000 და 10000 დო­ლა­რის

ვი ვა­რის ფეს­ტი­ვა­ლის პრი­ზი­ორ­მა ფილ­მებ­მა წარ­მა­ტე­ბუ­ლი სა­ფეს­ტი­ვა­ლო ცხოვ­რე­ბა

ოდე­ნო­ბით). ფესტივალის სტუმ­რე­ბი გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლად


11 ნა­წი­ლე­ო­ბის გა­რე­შე ფილ­მი არ შედ­გე­ბო­და. ფესტივალი სა­უ­კე­თე­სო ად­გი­ლია ინ­დუს­ტ­რი­ის წარ­მო­მად­გ­ნე­ლე­ბის­ თ­ვის, სა­დაც ფეს­ტი­ვა­ლე­ბის სე­ლექ­ცი­ო­ნე­რე­ბი, გა­ყიდ­ვის აგენ­ტე­ბი და პრო­დუ­სე­რე­ბი მო­მა­ვალ ფილ­მებ­სა და პროქ­ ტებს ირ­ჩე­ვენ. გან­სა­კუთ­რე­ბით სა­სი­ა­მოვ­ნო იყო ბა­თუ­მის კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რებ­თან ზვი­ად ელი­ზი­ან­ თან და გი­ორ­გი გო­გი­ბე­რი­ძეს­თან შეხ­ვედ­რა, რომ­ლე­ბიც მო­მა­ვა­ლი 2011 წლის ბა­თუ­მის ფეს­ტი­ვა­ლის­თ­ვის ფილ­მე­ ბის არ­ჩე­ვის მიზ­ნით გახ­ლ­დ­ნენ ჩა­მო­სუ­ლე­ბი. „მარილივით თეთ­რის“ ჩვე­ნე­ბებს მა­ლე სხვა­დას­ხ­ვა ფეს­ ტი­ვა­ლის წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბიც გა­მო­ეხ­მა­ურ­ნენ და იმედს ვი­ტო­ვებთ, რომ ფილ­მის სა­ფეს­ტი­ვა­ლო ცხოვ­რე­ბას სა­ინ­ ტე­რე­სო გაგ­რ­ძე­ლე­ბა ექ­ნე­ბა. კარ­ლო­ვი ვა­რის ფეს­ტი­ვა­ლი 9 ივ­ლისს დას­რულ­და – და­ ი­ხუ­რა წი­თე­ლი ხა­ლი­ჩით და სა­ზე­იმ ­ ო ცე­რე­მო­ნი­ა­ლით, ცნო­ ბი­ლი სტუმ­რე­ბის მო­ნა­წი­ლე­ობ ­ ით, რო­მელ­თა შო­რის იყ­ვნ ­ ენ – ჯონ მალ­კო­ვი­ჩი, ჯონ ტურ­ტუ­რო, ჯუ­დი დენ­ჩი და რე­მო ჯი­ რო­ნე. ფეს­ტი­ვა­ლის სა­ინ­ტე­რე­სო პროგ­რა­მა ლო­გი­კუ­რად დას­რულ­და სა­ინ­ტე­რე­სო გა­მარ­ჯ­ვე­ბუ­ლე­ბის გა­მოვ­ლე­ნით. ჟი­უ­რიმ, ცნო­ბი­ლი უნ­გ­რე­ლი რე­ჟი­სო­რის იშ­ტ­ვან სა­ბოს თავ­მ­ ჯ­დო­მა­რე­ო­ბით, ბრო­ლის გლო­ბუ­სი სა­უკ ­ ე­თე­სო ფილ­მი­სათ­ ვის და ფუ­ლა­დი ჯილ­დო მი­ა­ნი­ჭა: ჯო­ზეფ მად­მო­ნის ფილმს „აღდგენა“ ის­რა­ე­ლი, 2010. ჟი­ურ ­ ის სპე­ცი­ა­ლუ­რი პრი­ზი გა­და­ე­ცა მარ­ტინ სუ­ლი­კის ფილმს „ ბო­შა“ ჩე­ხე­თი/­სლ ­ ო­ვა­კე­თი 2011. პრიზი სა­უკ ­ ე­თე­ ფეს­ტი­ვა­ლის სა­პა­ტიო ჯილ­დოს მფლო­ბე­ლებს ელო­დე­ბი­ან, რომ­ლებ­საც, რო­გორც

­ ო ფრან­გ­მა რე­ჟი­სორ­მა პას­კალ სო რე­ჟი­სუ­რის­თ­ვის მი­იღ

წე­სი, კი­ნო­სამ­ყა­როს გა­მო­ჩე­ნილ მოღ­ვა­წე­თა შო­რის ირ­ჩე­ვენ.

რა­ბა­ტემ ფილ­მი­სათ­ვის „დასვენება ზღვის სა­ნა­პი­რო­ზე“

ფესტივალის დღე­ებ­ში „ბროლის გლო­ბუ­სი“ ყველ­გა­ნაა – ბილ­ბორ­დებ­ზე, ფლა­ე­

2011. მა­მა­კა­ცის რო­ლის სა­უკ ­ ე­თე­სო შეს­რუ­ლე­ბის­თ­ვის და­

რებ­ზე, ცენ­ტ­რა­ლუ­რი სა­ფეს­ტი­ვა­ლო დარ­ბა­ზის შე­სას­ვ­ლელ­ში პრი­ზის ფორ­მის ქან­

ჯილ­დოვ­და დე­ვიდ მორ­ზე ფილ­მშ ­ ი „თანამშრომელი“ რე­

და­კე­ბებ­თან ნე­ბის­მი­ერ მსურ­ველს შე­უძ­ლია გა­და­ი­ღოს სა­მახ­სოვ­რო ფო­ტო. მაგრამ

ჟი­სო­რი მარ­ტინ დო­ნო­ვა­ნი, კა­ნა­და­/აშშ 2010, ხო­ლო სა­უკ ­ ე­

მთა­ვა­რი მა­ინც კი­ნო­დარ­ბაზ­ში ხდე­ბა – ყო­ვე­ლი სე­ან­სის წინ ჩამ­ქრ ­ ა­ლი დარ­ბა­ზი

თე­სო მსა­ხი­ობ ქა­ლად აღი­არ ­ ეს სტი­ნე ფი­შერ კრის­ტენ­სე­ნი

ნათ­დე­ბა, და ყო­ვე­ლი ფილ­მის წინ პა­ტა­რა შე­დევ­რი-­შე­სა­ვა­ლია – ბრო­ლის გლო­

გერ­მა­ნულ ფილ­მ­ში „ბზარები გარ­ს­ში“ რე­ჟი­სო­რი ქრის­ტი­ან

ბუ­სით მსოფ­ლიო კი­ნოს ვარ­ს­კ­ვ­ლა­ვე­ბი სხვა­დას­ხ­ვა კონ­ტექ­ს­ტს ­ ა და სი­ტუ­ა­ცი­აშ ­ ი თა­

შვო­ხო­ვი 2011.

მა­შო­ბენ. 2011 წელს მა­ყუ­რე­ბელს ჯუდ ლო­უს ­ ა და ჯონ მალ­კო­ვი­ჩის მო­ნა­წი­ლე­ო­ბით გა­და­ღე­ბუ­ლი კლი­პე­ბი ახა­ლი­სებ­და.

კონკურსის „დასავლეთის აღ­მო­სავ­ლე­თი“ გა­მარ­ჯვ ­ ე­ბუ­ ლი გახ­და მა­კე­დო­ნი­ურ­/­სერ­ბუ­ლი ფილ­მი „პანკი არ მომ­კ­ვ­

ჩემთვის ამ ფეს­ტი­ვა­ლის შე­სა­ხებ წე­რი­ლის წე­რა გან­სა­კუთ­რე­ბულ მოვ­ლე­ნებ­თან

და­რა„ რე­ჟი­სო­რი ვლდი­მირ ბლა­ჟევ­ს­კი, 2011; გან­სა­კუთ­რე­

არის და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი – ერ­თი მხრივ, ად­ვი­ლი­ა, რად­გან 2011 წლის ფეს­ტი­ვა­ლის

ბუ­ლი ხედ­ვი­სათ­ვის კი და­ჯილ­დოვ­და ვიქ­ტორ გინ­ზ­ბურ­გის

თვით­მ­ხილ­ვე­ლი ვარ და ამა­ვე დროს ძნე­ლი­ცა­ა, რად­გან 2011 წლის ფეს­ტი­ვა­ლის,

რუ­სულ­/ა­მე­რი­კუ­ლი ფილ­მი „თაობა პი“ 2011.

კონ­კურ­სი­ში „დასავლეთის აღ­მო­სავ­ლე­თი“ წარ­მოდ­გე­ნი­ლი იყო მხატ­ვ­რუ­ლი ფილ­

სა­უ­კე­თე­სო სრულ­მეტ­რა­ჟი­ან (30 წთ-ზე ხან­გ­რ­ძ­ლი­ვი)

მი „მარილივით თეთ­რი“, რომ­ლის რე­ჟი­სო­რი და სცე­ნა­რის ავ­ტო­რი მე გახ­ლა­ვართ.

დო­კუ­მენ­ტურ ფილ­მად ჟი­ურ ­ იმ მი­იჩ­ნია „კარგი ცხოვ­რე­

ფილმის ფეს­ტი­ვალ­ზე მოხ­ვედ­რა დიდ სი­ხა­რულ­თან და მო­უ­ლოდ­ნე­ლო­ბას­თან იყო

ბა“ რე­ჟი­სო­რი ევა მულ­ვა­დი, და­ნი­ა, 2010; ხო­ლო მოკ­ლე­

და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი. ეს ფილ­მის პრო­დუ­სე­რე­ბი­სა და სა­ქარ­თ­ვე­ლოს კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ის

­ ი დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის კონ­კურ­სი მო­ი­გო მეტ­რა­ჟი­ან

ეროვ­ნუ­ლი კი­ნო­ცენ­ტ­რის დი­რექ­ტო­რის, თა­მარ ტა­ტიშ­ვი­ლის მჭიდ­რო თა­ნამ­შ­რომ­

პო­ლო­ნე­ლი რე­ჟი­სო­რის 2010 წლის ფილ­მ­მა „უკვდავების

­ ათ. ფესტივალზე გამ­გ­ზავ­რე­ბას წინ უძღო­და 3-თვიანი მო­ ლო­ბის შე­დე­გი გახ­ლდ

დეკ­ლა­რა­ცი­ა“.

ლო­დი­ნი და პოს­ტ­პ­რო­დუქ­ცი­ა­ზე ინ­ტენ­სი­ურ ­ ი მუ­შა­ობ ­ ა (უცნაური კა­ნონ­ზო­მი­ე­რე­ბით,

„ბროლის გლო­ბუ­სი“ მსოფ­ლიო კი­ნოს გან­ვი­თა­რე­ბა­ში

ფილ­მი პრა­ღა­ში, იქა­ურ სტუ­დი­ა­ში დას­რულ­და), რად­გან ფეს­ტი­ვა­ლის დი­რექ­ცი­ამ

შე­ტა­ნი­ლი გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი არ­ტის­ტუ­ლი წვლი­ლის­თ­ვის

სა­კუ­თა­რი გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბის შე­სა­ხებ, „მარილივით თეთ­რის“ მსოფ­ლიო პრე­მი­ე­რა ამ

გა­და­ე­ცა ინ­გ­ლი­სელ მსა­ხი­ობს, ჯუ­დი დენჩს, ხო­ლო გო­რან

ფეს­ტი­ვა­ლის ფარ­გ­ლებ­ში გა­მარ­თუ­ლი­ყო, ჯერ კი­დევ მარ­ტშ ­ ი გვაც­ნო­ბა.

ბრე­გო­ვი­ჩი და ჯონ ტურ­ტუ­რო ფეს­ტი­ვა­ლის პრე­ზი­დენ­ტის სპე­

2011 წელს ფეს­ტი­ვა­ლი პირ­ვე­ლი­დან ცხრა ივ­ლი­სამ­დე გრძელ­დე­ბო­და. მას ჯერ

ცი­ა­ლუ­რი პრი­ზე­ბით და­ჯილ­დოვ­დ­ნენ.

ფილ­მის პრო­დუ­სე­რი გია ბაზღა­ძე და თა­ნაპ­რო­დუ­სე­რი კო­ტე რი­ჟი­ნაშ­ვი­ლი ეს­ტუმ­

2012 წელს კარ­ლო­ვი ვარს ორ­მოც­და­მეშ­ვი­დედ აახ­მა­ურ ­ ე­

რ­ნენ, მოგ­ვი­ა­ნე­ბით კი მათ თა­მარ ტა­ტიშ­ვი­ლი შე­ურ­თ­დათ. მე და ოპე­რა­ტო­რი, და

ბენ ფეს­ტი­ვა­ლის მა­ყუ­რებ­ლე­ბი და სპა პრო­ცე­დუ­რე­ბი­სა და

ამა­ვე დროს ფილ­მის პრო­დუ­სე­რი გი­ორ­გი შვე­ლი­ძე პრე­მი­ე­რის დღეს, 6 ივ­ლისს

სა­კუ­რორ­ტო დას­ვე­ნე­ბის მოყ­ვა­რუ­ლებ­საც კი­ნო­დარ­ბა­ზებ­ში

ჩავ­ფ­რინ­დით. ჩვენება კარ­ლო­ვი ვა­რის ნა­ცი­ო­ნა­ლუ­რი თე­ატ­რის დარ­ბაზ­ში გა­ი­მარ­

შე­იტყუ­ე­ბენ. იქ მათ ჯერ „ბროლის გლო­ბუ­სის“ შე­სა­ხებ კი­დევ

თა და მას ჩვენ­თან ერ­თად ჯგუ­ფის ჩე­ხი წევ­რე­ბი – ივო მა­რა­კი და და­ვიდ კუ­ბი­კი ეს­

ერთ გან­სხ ­ ­ვა­ვე­ბულ ის­ტო­რი­ას წა­რუდ­გენს კი­ნოს კი­დევ ერ­

წ­რე­ბოდ­ნენ.

თი კაშ­კა­შა ვარ­ს­კ­ვ­ლა­ვი, და მე­რე და­იწყე­ბა კი­ნო!!!!

წარ­დ­გე­ნის სა­ზე­იმ ­ ო ნა­წი­ლის შემ­დეგ, დარ­ბაზ­ში ფილ­მის მსვლე­ლო­ბი­სას კი­დევ უფ­რო მწვა­ვედ ვიგ­რ­ძე­ნი, რო­გორ მაკ­ლ­დნ ­ ენ ჯგუ­ფის და­ნარ­ჩე­ნი წევ­რე­ბი, მსა­ხი­ო­ბე­ ბი და გან­სა­კუთ­რე­ბით ერ­თ­-ერ­თი პრო­დუ­სე­რი ლე­ვან კო­რინ­თე­ლი, რო­მელ­თა მო­


12

ქართული კინო მონრეალის 35-ე საერთაშორისო კინოფესტივალზე ­ ­ დავით ბუხრიკიძე

მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, რომ მონ­რე­ა­ლის სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლი უკ­ ვე მო­წი­ფუ­ლ��� ასა­კი­საა (იგი 1976 წელს და­არ­ს­და), მსოფ­ლი­ოს ცნო­ბი­ლი კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბის

კონ­ტექ­ს­ტ­ში მას მა­ინც ახალ­გაზ­რ­დუ­ლად მო­იხ­სე­ნი­ე­ბენ.

ფრან­გუ­ლე­ნო­ვა­ნი კანა­დის, კვე­ბე­კის დე­და­ქა­ლა­ქი წელს სა­იუ ­ბ ­ ი­ლეო 35-ე კი­ნო­ ფე­ტი­ვალს მას­პინ­ძლ ­ ობ­და.­1­8­-­დან 28 აგ­ვის­ტომ­დე რამ­დე­ნი­მე კი­ნო­თე­ატ­რ­ში, 70 ქვეყ­ნის 230 ფილ­მი უჩ­ვე­ნეს. სხვა ფეს­ტი­ვა­ლე­ბის­გან გან­ხ­ვა­ვე­ბით, მონ­რე­ა­ლი აშ­კა­რად გა­მო­ირ­ჩე­ვა ექ­ს­პე­რი­მენ­ტუ­ლი სუ­ლის­კ­ვე­თე­ბით, ნაკ­ლე­ბი პომ­პე­ზუ­რო­ ბით, საქ­მი­ა­ნი ატ­მოს­ფე­რო­თი და მოკ­რ­ძა­ლე­ბუ­ლი სნო­ბიზ­მით. ყო­ველ შემ­თხ­ვე­ ვა­ში, რე­ჟი­სო­რე­ბის, კრი­ტი­კო­სე­ბი­სა და ჟურ­ნა­ლის­ტე­ბის თვალ­საზ­რი­სით.

სა­კონ­კურ­სო პროგ­რა­მას აფა­სებ­და შვიდ­კა­ცი­ა­ნი ჟი­უ­რი, რომ­ლის თავ­მ­ჯდ ­ ო­მა­რე წელს იყო ცნო­ბი­ლი ეს­პა­ნე­ლი რე­ჟი­სო­რი ვინ­სენ­ტე არან­და. სა­პა­ტიო სტუმ­რე­ბი – „ფაიფურის კი­ნო­ვარ­სკ ­ ­ვ­ლა­ვი“ კატ­რინ დე­ნე­ვი და ნა­ტი­ფად მრა­ვა­ფე­რო­ვა­ნი ფილ­ მე­ბის ავ­ტო­რი, რე­ჟი­სო­რი ბერ­ტ­რან ტა­ვერ­ნი­ე. გა­სულ წელს გარ­დაც­ვ­ლი­ლი, დი­დი ფრან­გი რე­ჟი­ოს­რის, კლოდ შაბ­რო­ლის სა­პა­ტივ­ცე­მუ­ლოდ კი კი­ნო­თე­ატ­რებ­ში მი­სი ფილ­მე­ბის დი­დი რეტ­როს­პექ­ტი­ვა მო­ეწყო.


13 ქა­ლა­ქის ცენ­ტ­რ­ში, 70-იან წლებ­ში იუნეს­კოს ეგი­დით აგე­ ბულ კულ­ტუ­რულ ცენტრს კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის დღე­ებ­ში პრაქ­ ტი­კუ­ლი და­ნიშ­ნუ­ლე­ბის­თ­ვის იყე­ნე­ბენ. სწო­რედ აქ უჩ­ვე­ნე­ ბენ სა­ფეს­ტი­ვა­ლო პროგ­რა­მას, დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის პა­ნო­რა­მას და ფილ­მებს „მსოფლიო კი­ნოს ფო­კუ­სის“ ფარ­ გ­ლებ­ში. ცხა­დი­ა, ქარ­თუ­ლი კი­ნოს წარ­მა­ტე­ბად უნ­და ჩა­ით­ ვა­ლოს მონ­რე­ა­ლის კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის სხვა­დას­ხ­ვა სექ­ცი­ა­ში სა­მი ახა­ლი ფილ­მის მო­ნა­წი­ლე­ო­ბა. ნა­ნა ჯა­ნე­ლი­ძის დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მი „ნეტავი იქ თე­ატ­ რი არის?“; ისე­ვე რო­გორც კონ­ს­ტან­ტი­ნე (მინდია) ესა­ძის მხატ­ვ­რულ­-­დო­კუ­მენ­ტუ­რი „თეთრი არა – შა­ვი“ სწო­რედ დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის პროგ­რა­მა­ში უჩ­ვე­ნეს, რაც ასე­ვე პრეს­ტი­ჟუ­ლი­ა. რო­გორც თა­ვად ნა­ნა ჯა­ნე­ლი­ძე აღ­ნიშ­ნავს, – „ფესტივალი არა მარ­ტო სა­კონ­კურ­სო პო­როგ­რა­მის ფარ­ გ­ლებ­ში ფილ­მე­ბის ჩვე­ნე­ბას ნიშ­ნავს, რაც, რა­საკ­ვირ­ვე­ლი­ა, მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა, არა­მედ კი­ნო­ბაზ­რო­ბა­ში მო­ნა­წი­ლე­ო­ბას, კო­ლე­გებ­თან ურ­თი­ერ­თო­ბას, უცხო­ე­ლი პრო­დუ­სე­რე­ბის და­ ინ­ტე­რე­სე­ბას და სხვა­დას­ხ­ვა ფეს­ტი­ვალ­ზე მიწ­ვე­ვას. სამ­წუ­ხა­ როდ, მე ვერ ვეს­წ­რე­ბო­დი ფეს­ტი­ვალს, თუმ­ცა ჩვე­ნი დი­ას­ პო­რა ძა­ლი­ან აქ­ტი­უ­რად იყო ჩარ­თუ­ლი ჩვე­ნე­ბა­ში. რო­გორც ბა­ტონ­მა ზა­ზა ჩაჩხი­ან­მა მითხ­რა, ფილ­მ­ში კა­ხი კავ­სა­ძის გა­ მო­ჩე­ნას დარ­ბაზ­ში დი­დი ოვა­ცია მოჰ­ყვ ­ ა... „ნეტავი იქ თე­ატ­რი არის?" სულ სამ­ჯერ უჩ­ვე­ნეს და სა­მი­ვე­ ჯერ დარ­ბა­ზი სავ­სე იყო მა­ყუ­რებ­ლით, რაც გარ­კ­ვე­ულ და­ინ­ ტე­რე­სე­ბა­ზე მეტყ­ვე­ლებს. თა­ნაც თუ გა­ვით­ვა­ლის­წი­ნებთ, რომ კა­ნა­და­ში ყო­ფი­ლი საბ­ჭო­თა რეს­პუბ­ლი­კე­ბის საკ­მა­ოდ დი­დი

მი­ან ­ ურ ურ­თი­ერ­თო­ბებს და გულ­წ­რ­ფელ ემო­ცი­ებს. ისი­ნი თით­ქმ ­ ის მე­ქა­ნი­კუ­რად

დი­სა­პო­რა ცხოვ­რობს. რუ­სე­თი­დან, უკ­რა­ი­ნი­დან, ბალ­ტი­ის

მოქ­მე­დე­ბენ და ცხოვ­რო­ბენ“, – ამ­ბობს რე­ჟი­სო­რი ქე­თი მა­ჭა­ვა­რი­ან ­ ი.

ქვეყ­ნე­ბი­დან... მონ­რე­ა­ლის შემ­დეგ უკ­ვე მი­ვი­ღე მიწ­ვე­ვა მინ­ს­

­ ე­ბა მინ­დია ესა­ძის და­ახ­ლო­ე­ბით ერ­თ­სა­ა­თი­ან დო­კუ­მენ­ტურ ფილმს რაც შე­ეხ

კი­დან, ფეს­ტი­ვა­ლი­დან „კიევსკაია ოსენ“ და მონ­პე­ლი­ეს ხმელ­

„თეთრი არა – შა­ვი„, ისიც დო­კუ­მენ­ტუ­რი პროგ­რა­მის ფარ­გლ ­ ებ­ში რამ­დენ­ჯერ­მე უჩ­

თა­შუა ზღვის­პი­რა ქვეყ­ნე­ბის კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლი­დან“.

ვე­ნეს. ფილ­მი, რომ­ლის შე­სა­ხე­ბაც უკ­ვე ბევ­რი რამ და­ი­წე­რა, მან­ქა­ნე­ბით მო­ვაჭ­რე­

რაც შე­ე­ხე­ბა პრო­დუ­სე­რი­სა და რე­ჟი­სო­რის, ქე­თი მა­ჭა­ვა­

თა, ე.წ. პე­რე­გონ­შ­ჩი­კე­ბის რთულ გზას ასა­ხავს. რე­ჟი­სო­რი, რო­გორც ჩანს, სა­კუ­თარ

რი­ა­ნის 80-წუთიან მხატ­ვ­რულ ფილმს „მარილივით თეთ­რი“,

გა­მოც­დი­ლე­ბას უფ­რო ეყ­რდ ­ ­ნო­ბა და არ­ც­თუ უხი­ფა­თო მოგ­ზა­ურ ­ ო­ბას იხ­სე­ნებს, რაც

ის სპე­ცი­ა­ლურ პროგ­რა­მა­ში მოხ­ვ­და, რო­მელ­საც „ფოკუსი

გერ­მა­ნი­ი­დან მან­ქა­ნის ჩა­მოყ­ვა­ნას და მის წა­რუ­მა­ტე­ბელ რე­ა­ლი­ზა­ცი­ას უკავ­შირ­დე­ბა.

მსოფ­ლიო კი­ნო­ზე“ ეწო­დე­ბა. სხვა­თა შო­რის, ამა­ვე პროგ­რა­

სხვა­თა შო­რის, ეს მინ­დია ესა­ძის პირ­ვე­ლი ნა­მუ­შე­ვა­რი­ა, სა­დაც იგი ერ­თ­დ­რო­უ­ლად

მა­ში 2009 წელს წარ­მა­ტე­ბით უჩ­ვე­ნეს ზა­ზა ურუ­შა­ძის ფილ­მი

იდე­ის ავ­ტო­რი­ცა­ა, რე­ჟი­სო­რიც და ოპე­რა­ტო­რიც.

„სამი სხლი“, რომ­ლის პრო­დუ­სე­რიც სწო­რედ ქე­თი მა­ჭა­ვა­

მი­უხ ­ ე­და­ვად იმი­სა, რომ ქარ­თუ­ლი ფილ­მე­ბი სა­კონ­კურ­სო პროგ­რა­მა­ში არ მო­ნა­

რი­ა­ნი­ა. სა­მი­ვე რე­ჟი­სო­რის (ნანა ჯა­ნე­ლი­ძე, მინ­და ესა­ძე,

წი­ლე­ობ­დნ ­ ენ, მათ შე­სა­ხებ, ქარ­თუ­ლი დი­ას­პო­რის აქ­ტი­უ­რო­ბის წ­ყა­ლობით, ბევ­რი

ქე­თი მა­ჭა­ვა­რა­ნი) სცე­ნა­რებ­მა თა­ვის დრო­ზე ეროვ­ნუ­ლი

რამ ით­ქვ ­ ა და და­ი­წე­რა. თა­ვად ფილ­მე­ბის DVD-ვერსიები კი პრო­დუ­სე­რე­ბი­სა და კი­

კი­ნო­ცენ­ტ­რის მი­ერ ჩა­ტა­რე­ბულ კონ­კურ­ს­ში გა­მარ­ჯვ ­ ეს და

ნო­ბაზ­რო­ბის ყუ­რადღე­ბის ცენ­ტ­რშ ­ ი მოხ­ვ­და. ასე რომ, მონ­რე­ალის სა­ი­უ­ბი­ლე­ო, 35-ე

ნა­წი­ლობ­რი­ვი და­ფი­ნან­სე­ბა მი­ი­ღეს.

კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლი უკონ­კურ­სოდ „დარჩენილი“ ქარ­თუ­ლი კი­ნო­სათ­ვის უნა­ყო­ფო ნამ­დ­

ქე­თი მა­ჭა­ვა­რი­ა­ნის ფილ­მი ბა­თუმ­შია გა­და­ღე­ბუ­ლი და, ბუ­ნებ­რი­ვი­ა, საზღ­ვა­ო-­რო­მან­ტი­კუ­ლი სურ­ნე­ლიც ახ­ლავს, თუმ­ცა არც მძაფრ სო­ცი­ა­ლურ კონ­ტექ­ს­ტ­საა მოკ­ლე­ბუ­ლი.

ვი­ლად არ ყო­ფი­ლა. და ბო­ლოს, კი­ნოს მოყ­ვა­რულ­თათ­ვის უინ­ტე­რე­სო არ იქ­ნე­ბა ლა­ურ ­ ე­ატ ­ ე­ბი­სა და გა­ მარ­ჯვ ­ ე­ბუ­ლი ფილ­მის შე­სა­ხებ ინ­ფორ­მა­ცი­ა.

მთა­ვარ რო­ლებს ნი­ნო ქო­რი­ძე და გა­გი სვა­ნი­ძე ას­რუ­ლე­

სა­უ­კე­თე­სო სრულ­მეტ­რა­ჟი­ან ­ ი ფილ­მი – ბელ­გი­ე­ლი რე­ჟი­სო­რის, ჟოფ­რეი ენ­ტ­ჰო­ვე­ნის

ბენ. „მარილივით თეთ­რი“ სა­მი სრუ­ლი­ად გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი

„მოდი, რო­გო­რიც ხარ“. ეს არის დრა­მა­ტუ­ლი ის­ტო­რია შეზღუ­დუ­ლი უნა­რე­ბის მქო­ნე

გმი­რის თავ­გა­და­სა­ვალს გვაც­ნობს. პერ­სი­ნა­ჟე­ბი ერ­თ­მა­

ახალ­გაზ­რ­დე­ბის გრძნო­ბებ­ზე. ფილ­მ­მა და­იმ­სა­ხუ­რა აგ­რეთ­ვე ეკუ­მე­ნის­ტუ­რი ჟი­ურ ­ ი­სა

ნეთს შემ­თხ­ვე­ვით ხვდე­ბი­ან, მაგ­რამ ეს შეხ­ვედ­რა მათ მო­

და მა­ყუ­რებ­ლის სიმ­პა­თი­ის პრი­ზე­ბი.

მა­ვალს ბე­დი­წე­რა­სა­ვით გან­საზღ­ვ­რავს. ხო­ლო თუ ფილ­

პრი­ზი სა­უ­კე­თე­სო რე­ჟი­სუ­რი­სათ­ვის – ბრი­ჯიტ მა­რია ბარ­ტე­ლის ფილმს „ცეცხლი“. გა­უ­

მის ოფი­ცი­ა­ლურ ვებ­-­გვ ­ ერ­დ­ზე გან­თავ­სე­ბუ­ლი ანო­ტა­ცი­ის

პა­ტი­უ­რე­ბი­სა და ქა­ლებ­ზე ძა­ლა­დო­ბის თე­მამ რა­ტომ­ღაც ჟი­უ­რის მო­წო­ნე­ბა დიმ­სა­ხუ­რა.

მი­ხედ­ვით ვიმ­სჯ ­ ე­ლებთ, ის „თანამედროვე ქარ­თუ­ლი კი­ ნოს მდგო­მა­რე­ობ ­ ა­საც ასა­ხავს“. „პერსონაჟების ბედს ნა­წი­ლობ­რივ ქვეყ­ნის ის­ტო­რი­უ­ლი და სო­ცი­ა­ლუ­რი ფაქ­ტო­რე­ბიც გან­საზღ­ვრ ­ ა­ვენ. პოს­ტ­საბ­

ჟი­უ­რის სპე­ცი­ა­ლუ­რი პრი­ზი – „დედაჩემის ქრონ­კე­ბი“ (იაპონელი რე­ჟი­სო­რის, მა­სა­ ტო ���ა­რა­დას დახ­ვე­წი­ლი და მი­ნი­მა­ლის­ტუ­რი ნა­მუ­შე­ვა­რი). პრი­ზი სა­უ­კე­თე­სო დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მის­თვ ­ ის

– მა­რი­ნა გალ­დოვ­სკ ­ ა­ია ­ს

„თავისუფლების მწა­რე გე­მო“ (ისტორია ჟურ­ნა­ლისტ ანა პო­ლიტ­კოვ­სა­კი­ას შე­სა­ხებ),

ჭო­თა სივ­რ­ცე­ში ამუ­შა­ვე­ბულ­მა ახალ­მა ეკო­ნო­მი­კურ­მა

და რუ­მი­ნე­ლი მა­ტეი მი­ნა­ჩის „ნიკის ოჯა­ხი“ (ფილმი თა­ნა­მედ­რო­ვე რუ­მი­ნე­თის პრო­

სის­ტე­მამ, კრი­ზის­მა თუ ეთ­ნო­კონ­ფ­ლიქ­ტებ­მა ჩე­მი ფილ­

ვინ­ცი­ულ ყო­ფა­სა და სო­ცი­ა­ლურ პრობ­ლე­მებ­ზე მოგ­ვითხ­რობს).

მის გმი­რე­ბის ცხოვ­რე­ბა მთლი­ა­ნად შეც­ვა­ლა. გა­რე­მო,

სპე­ცი­ალ ­ უ­რი პრი­ზით კი­ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბა­ში შე­ტა­ნი­ლი წვლი­ლის­თვ ­ ის და­ჯილ­დოვ­დ­

სა­დაც ისი­ნი ცხოვ­რო­ბენ, ფაქ­ტობ­რი­ვად, გა­დარ­ჩე­ნის­თ­

ნენ – ფრან­გი ვარ­ს­კვ ­ლ ­ ა­ვი კატ­რინ დე­ნე­ვი, კა­ნა­დე­ლი მსა­ხი­ო­ბი ჟა­ნეტ რე­ნო და კა­ნა­

ვის ბრძო­ლას ნიშ­ნავს. ეს უკ­ვე გა­მო­რიცხავს ღრმა ადა­

დე­ლი პრო­დუ­სე­რი ვიქ­ტორ ლოუ.


14

ჩვე­ნი დრო­ის ზღა­პა­რი ­ ნა­ნა ექ­ვ­თი­მიშ­ვი­ლი

სი­რი­ლი იღებს ყურ­მილს და კრეფს ნო­მერს. ის არის თორ­მე­ტი წლის. ის არის ჯი­უტ ­ ი, შე­უ­პო­ვა­რი. ის კრეფს ნო­მერს. რე­კავს. ლა­პა­რა­კობს. ვი­ ღა­ცას უხ­მობს, მაგ­რამ ტე­ლე­ფო­ნის კა­ბე­ლი შე­ერ­თე­ბუ­ლი არა­ა. ის უბ­რა­ლო ნივ­თი­ა, რო­გორც სა­თა­მა­შო. სი­რი­ლი არ თა­მა­შობს. ის არ ცნობს ტე­ლე­ფო­ნის გაწყ­ვე­ტილ კა­ბელს. სი­რი­ლი ეძებს მა­მას.

ძმე­ბი დარ­დე­ნე­ბის ფილ­მი „ბიჭი ვე­ლო­სი­პე­დით“ თორ­მე­ტი წლის ერთ ბიჭ­ზე­ა, რო­მე­ლიც მა­მის პოვ­ნას და მას­თან სი­ახ­ლო­ვეს ცდი­ლობს, მაგ­რამ მარ­ცხის­თ­ვის არის გან­წი­რუ­ლი. სი­რი­ლის მა­მა ერ­თი შე­ხედ­ვით ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი კა­ცი­ა, და­ლა­გე­ბუ­ლი სიტყ­ვა-­პა­სუ­ხით და მიხ­ვ­რა-­მოხ­ვ­რით, რო­მელ­საც თა­ვი­სი ცხოვ­რე­ბა აქვს და შვი­ლი ეზედ­მე­ტე­ბა. სი­რილს დე­ და არ ჰყავს. ის უბ­რა­ლოდ არ არის. ერ­თა­დერ­თი, რაც სი­რილს აბა­დი­ა, ეს არის მა­მის ნა­ჩუ­ქა­რი ვე­ლო­სი­პე­დი, რო­მე­ლიც მის­თ­ვის ძა­ლი­ან მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა. სი­რი­ლი მშრა­ ლი, უემო­ციო სი­ჯი­უ­ტით ცდი­ლობს მა­მის ყუ­რადღე­ბის დამ­სა­ხუ­რე­ბას. სწო­რედ ეს ხდის სი­რი­ლის გმირს გა­ნუ­მე­ო­რე­ბელს, რაც მა­ყუ­რე­ბელს მის­გან მოწყ­ვე­ტის სა­შუ­ალ ­ ე­ბას არ აძ­ლევს. სი­რი­ლის გმი­რი იმ­დე­ნად ინ­ტენ­სი­უ­რად არ­სე­ბობს, შფო­თავს, გა­ნიც­დის, რომ მა­ყუ­რე­ბელს არ აქვს დრო, ყუ­რადღე­ბა გა­ექ­ცეს თუნ­დაც მოქ­მე­დე­ბა­ზე, მის შე­საძ­ლო გან­ ვი­თა­რე­ბა­ზე, რა­ღაც ვა­რა­უ­დებ­ზე. სწო­რედ ეს არის დარ­დე­ნე­ბის დი­დი ხე­ლოვ­ნე­ბა და ამ ფილ­მის, ისე­ვე რო­გორც დარ­დე­ნე­ბის წი­ნა ფილ­მე­ბის გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლო­ბა. შვი­ლი­სა და მა­მის ურ­თი­ერ­თო­ბის თე­მა საკ­მა­ოდ ვრცე­ლი და ზო­გა­დი­ა, უამ­რავ­ ჯერ მო­ყო­ლი­ლი სხვა­დას­ხ­ვა ხერ­ხით, სტი­ლით, სი­უ­ჟე­ტით. ეს არის უნი­ვერ­სა­ლუ­რი თე­მა – ბი­ჭის­თ­ვის მა­მის შეც­ვ­ლის, ჩა­ნაც­ვ­ლე­ბის შე­უძ­ლებ­ლო­ბა და ამით გა­მოწ­ვე­ უ­ლი უამ­რა­ვი ტკი­ვი­ლი. დარ­დე­ნე­ბის მი­ერ მოთხ­რო­ბილ ამ­ბავ­ში ერ­თი შე­ხედ­ვით არა­ფე­რი არ არის გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი, გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი, ისე­თი, რაც არ ვი­ცით, ან არ გაგ­ვი­გო­ნი­ა. არა­ნა­ი­რი სენ­სა­ცი­ა, არა­ნა­ი­რი სენ­ტი­მენ­ტე­ბი. ნა­თე­ლი, უბ­რა­ლო სი­უ­ჟე­ტი და გმი­რი, რო­მელ­თან ერ­თა­დაც მა­ყუ­რე­ბე­ლი ფილ­მის და­საწყი­სი­დან­ვე სუნ­თქ ­ ავს. დარ­დე­ნე­ბი კი ასე­თი თე­მის მოთხ­რო­ბას ისე ახერ­ხე­ბენ, რომ მა­ყუ­რე­ბე­ლი პირ­ ვე­ლა­დი სიცხა­დით და ემო­ცი­ით ხდე­ბა მოთხ­რო­ბი­ლის თა­ნა­ზი­ა­რი. ფილ­მის მთა­ვა­რი გმი­რის ერ­თგ ­ ­ვა­რი ის­ტე­რია და გა­მუდ­მე­ბულ მოძ­რა­ო­ბა­ში არ­ სე­ბო­ბა, შე­იძ­ლე­ბა ით­ქ­ვას, სიყ­ვა­რუ­ლის პოვ­ნის, მი­სი მო­ნა­დი­რე­ბის მცდე­ლო­ბა­ა. მას არ მი­ე­ცა ის, რაც შე­იძ­ლე­ბა სხვებს სრუ­ლი­ად ბუ­ნებ­რი­ვად ჰქო­ნო­დათ – მშობ­


15

ლის, ან მშობ­ლე­ბის სიყ­ვა­რუ­ლი. ამი­ტომ ამით გა­მოწ­ვე­უ­ლი ტკი­ვი­ლი მან მოქ­მე­

გიშ­ვებს, მო­გივ­ლის, ეყ­ვა­რე­ბი. ერ­თ­-ერთ ინ­ტერ­ვი­უ­ში ძმე­ბი

დე­ბა­ში უნ­და გა­ნას­ხე­უ­ლოს; უნ­და იმოქ­მე­დოს, მო­ი­პო­ვოს ის, რაც არ აქვს, და იმის

ამ­ბო­ბენ, რომ მათ სურ­დათ ფილ­მის ზღა­პა­რი­ვით კონ­ს­ტ­რუ­

მი­უ­ხე­და­ვად, რომ მას ყვე­ლა გარ­შე­მო მყო­ფი ამის შე­უძ­ლებ­ლო­ბა­ში არ­წ­მუ­ნებს,

ი­რე­ბა; რო­გორც ზღაპ­რებ­ში – ერ­თი მხრივ ცუ­დი ადა­მი­ა­ნე­ბი

ბი­ჭი მა­ინც გარ­ბის, იპა­რე­ბა, ეძებს მა­მას ყველ­გან, ესა­უბ­რე­ბა უცხო­ებს, არ ემორ­ჩი­

და­ე­ხა­ტათ, რომ­ლე­ბიც ცდი­ლო­ბენ ბიჭს ოც­ნე­ბე­ბი წა­არ­თ­

ლე­ბა ბავ­შ­ვ­თა სახ­ლის ზე­დამ­ხედ­ვე­ლებს... ისევ გარ­ბის. მაგ­რამ გა­სა­ო­ცა­რი ისა­ა,

­ ოდ­ნე­ლად ვან, და მე­ო­რე მხრივ სა­მან­ტა, რო­მე­ლიც მო­ულ

რომ ამა­ში არ დევს თავ­გა­და­სავ­ლის რა­ი­მე ელე­მენ­ტი, ინ­ტ­რი­გა, ან სი­ამ ­ ოვ­ნე­ბა.

კე­თი­ლი ჯა­დო­ქა­რი­ვით ევ­ლი­ნე­ბა სი­რილს. ერ­თხანს დარ­

დარ­დე­ნე­ბი არ გვიყ­ვე­ბი­ან არა­ნა­ირ თავ­გა­და­სა­ვალს, ისი­ნი გვი­ხა­ტა­ვენ გმირს,

დე­ნე­ბი თურ­მე იმა­ზეც ფიქ­რობ­დნ ­ ენ, ფილ­მის­თვ ­ ის „ჩვენი

რო­მე­ლიც მო­ცე­მულ შემ­თხ­ვე­ვა­ში, შე­საძ­ლო­ა, ცხოვ­რე­ბის ყვე­ლა­ზე რთულ ეტაპს

დრო­ის ზღა­პა­რი“ და­ერ­ქ­მი­ათ.

გა­დი­ო­დეს, მაგ­რამ დარ­დე­ნებს არ სურთ, ეს რა­ი­მე სა­ხის ატ­რაქ­ცი­ონ ­ ად აქ­ცი­ონ. მათ უბ­რა­ლოდ თა­ვი­ან­თი გმი­რის და­ნახ­ვა, და­ხატ­ვა, ჩვე­ნამ­დე მო­ტა­ნა უნ­დათ.

დარ­დე­ნე­ბი ყვე­ლა­ზე მე­ტად გა­ურ­ბი­ან ზე­იმს, პომ­პე­ ზუ­რო­ბას. ისი­ნი ქმნი­ან ფილმს ადა­მი­ა­ნე­ბის შე­სა­ხებ და

ფილ­მშ ­ ი ორი გმი­რი მა­მა­კა­ცი­ა, რომ­ლებ­თან ერ­თად ყოფ­ნი­სას სი­რი­ლი სრუ­ლი­ად

ად­მი­ა­ნე­ბის­თ­ვის. მა­თი მუ­შა­ო­ბის სტი­ლიც თა­ვი­სე­ბუ­რი­ა,

გარ­და­ი­სა­ხე­ბა და მშვი­დი, მოს­ვე­ნე­ბუ­ლი, დამ­ჯე­რი ხდე­ბა. პირ­ვე­ლი მი­სი მა­მა­ა, მე­

ისი­ნი თით­ქ­მის მზად არი­ან, ყვე­ლა­ფერ­ზე უარი თქვან,

ო­რე კი ქუ­ჩის ერ­თი წვრილ­მა­ნი კრი­მი­ნა­ლი, რო­მელ­საც არა­ნა­ირ ­ ი ძა­ლის­ხმ ­ ე­ვა არ

თუ­კი ეს მათ მსა­ხი­ო­ბებ­თან მუ­შა­ო­ბის დროს და სა­შუ­ა­

სჭირ­დე­ბა იმი­სათ­ვის, რომ სი­რი­ლი კა­ცის მოკ­ვ­ლა­ზე და­ი­თან­ხმ ­ ოს. ეს კრი­მი­ნა­ლუ­რი

ლე­ბებს გა­უზ­რ­დით. დარ­დე­ნე­ბი ძა­ლი­ან დი­დი ხნის მან­

აქ­ტი – უცხო კაც­ზე თავ­დას­ხ­მა და თით­ქ­მის სა­სიკ­ვ­დი­ლოდ გა­მე­ტე­ბა სი­რი­ლის­თვ ­ ის

ძილ­ზე და გულ­დას­მით მუ­შა­ო­ბენ მსა­ხი­ო­ბებ­თან. მსა­ხი­ო­

უბ­რა­ლოდ მი­ბაძ­ვის და სიყ­ვა­რუ­ლის მო­პო­ვე­ბის ერ­თ­-ერ­თი ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი გა­უც­ნო­ბი­

ბი გა­ნა­სა­ხი­ე­რებს გმირს, გმი­რი არის ღერ­ძი. მოქ­მე­დე­ბა

ე­რე­ბე­ლი ხერ­ხი­ა. თუმ­ცა ის ამის ჩა­დე­ნის მე­რე ხვდე­ბა, რომ ასე­თი გზით სიყ­ვა­რულს

კი მხო­ლოდ და მხო­ლოდ გმი­რის­გან გა­მომ­დი­ნა­რე­ობს.

ვერ მო­ი­ნა­დი­რებს და ისევ სიყ­ვა­რუ­ლის ნაც­ნობ შიმ­შილს იგ­რ­ძ­ნობს; და ეს მას ისევ

გმი­რი შობს მას, და არა – პი­რი­ქით. არის­ტო­ტე­ლე თა­

აიძუ­ლებს მო­ძებ­ნოს მა­მა, მის წინ და­კე­ტი­ლი კა­რი კი­დევ ერ­თხელ გა­ა­ღოს, მა­მას და­

ვის „პოეტიკაში“ სწო­რედ ამ სა­კითხს უთ­მობ­და დიდ ყუ­

ე­ნა­ხოს და ახ­ლა­ხან მო­პო­ვე­ბუ­ლი, ნა­ქურ­და­ლი ფუ­ლი მი­უ­ტა­ნოს.

რადღე­ბას – მხატ­ვ­რულ ნა­წარ­მო­ებ­ში გმი­რი­სა და მოქ­

თუ­კი კა­ცებ­თან ურ­თი­ერ­თო­ბა­ში ბი­ჭი ცო­ტა ხნით მა­ინც არ���ს დამ­ჯე­რი და მშვი­დი,

მე­დე­ბის ურ­თი­ერ­თ­მი­მარ­თე­ბას და მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბას, რაც

ის აბ­სო­ლუ­ტუ­რად გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლად იქ­ცე­ვა ქალ­თან. რო­ცა იგი თა­ვის უფ­როს მე­გო­

დრა­მა­ტურ­გი­ა­ში დღე­საც ერ­თ­-ერთ ყვე­ლა­ზე აქ­ტუ­ა­ლურ

ბარ სა­მან­ტას­თან ერ­თა­და­ა, რო­მე­ლიც მო­უ­ლო­დე­ლად გა­დაწყ­ვეტს, ბიჭს დე­დო­ბა

და გა­და­უჭ­რელ დის­კუ­სი­ას ბა­დებს.

გა­უ­წი­ოს, სი­რი­ლი ჭირ­ვე­უ­ლობს, ჯი­უ­ტობს, მი­ზე­ზობს. თუ კა­ცებ­თან ურ­თი­ერ­თო­ბი­სას

ძა­ლი­ან ცო­ტა ფილ­მი თუ მახ­სენ­დე­ბა, რომ­ლის ნახ­ვის

მას შე­უძ­ლია ორ­გა­ნი­ზე­ბუ­ლი და წი­ნას­წარ გათ­ვ­ლი­ლი და­ნა­შა­უ­ლი ჩა­ი­დი­ნოს, სა­მან­

შემ­დეგ მთე­ლი ჩე­მი ყუ­რადღე­ბა და ფიქ­რი მხო­ლოდ და

ტას­თან იგი პა­ტა­რა, გა­მი­ზე­ზე­ბულ ბავშვს ემ­ს­გავ­სე­ბა და ყუ­რადღე­ბას ითხოვს. სა­მან­ტა

­ ის და­მეთ­მოს. ხში­რად მი­ნა­ხავს და მხო­ლოდ გმი­რის­თვ

ერ­თა­დერ­თი ადა­მი­ან ­ ი­ა, რო­მელ­თან ერ­თად ყოფ­ნის დრო­საც სი­რი­ლი თა­ვის უკ­მა­

თა­ვა­დაც ხში­რად მი­მი­ღია მო­ნა­წი­ლე­ობ ­ ა ფილ­მის ისეთ

ყო­ფი­ლე­ბას, ტკი­ვილს და ეჭ­ვებს გა­სა­ქანს აძ­ლევს, სა­დაც იგი თა­ვის გრძნო­ბებს არ

გან­ხილ­ვებ­ში, სა­დაც გან­ხილ­ვის ძი­რი­თა­დი რა­კურ­სი

მა­ლავს, არ აკონ­ტ­რო­ლებს. ამით სი­რი­ლი გა­უც­ნო­ბი­ე­რებ­ლად ამ­ჟღ ­ ავ­ნებს, რომ მას

ტექ­ნი­კურ მხა­რე­ზეა მი­მარ­თუ­ლი, რო­დე­საც ში­ნა­არ­სიც კი

ყვე­ლა­ზე მე­ტად სა­მან­ტას იმე­დი აქვს. ალ­ბათ დარ­დე­ნე­ბის მხრი­დან ყვე­ლა­ზე დი­დი

ტექ­ნი­კუ­რად გა­ნი­ხი­ლე­ბა. დარ­დე­ნე­ბის ფილ­მის ნახ­ვის

სიყ­ვა­რუ­ლი სწო­რედ ამა­ში იმა­ლე­ბა – ადა­მი­ა­ნე­ბი­სად­მი სიყ­ვა­რუ­ლი და რწმე­ნა. რწმე­

შემ­დეგ შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბე­ბის გად­მო­ცე­მი­სას ეს ყვე­ლა­ფე­

ნა იმი­სა, რომ შე­იძ­ლე­ბა უბ­რა­ლოდ არ­სე­ბობ­დეს ადა­მი­ა­ნი, რო­მე­ლიც თა­ვის­თან მი­

რი სრუ­ლი­ად ზედ­მე­ტად მეჩ­ვე­ნე­ბა. დარ­დე­ნე­ბის გმი­რი


16

ძა­ლი­ან ცო­ტა ფილ­მი თუ მახ­სენ­დე­ბა, რომ­ლის ნახ­ვის შემ­დეგ მთე­ლი ჩე­მი ყუ­რადღე­ბა და ფიქ­რი მხო­ლოდ და მხო­ლოდ გმი­რის­თ­ვის და­მეთ­მოს

იმ­დე­ნად უნი­ვერ­სა­ლუ­რია და რე­ჟი­სო­რი ძმე­ბი იმ­დე­ნად ზუს­ტად, ისე­თი სიცხა­

დარ­დე­ნე­ბის ფილ­მის გმირ­საც ალ­ბათ სა­კუ­თა­რი მა­მის

დით და სი­ფა­ქი­ზით ჰყვე­ბი­ან მის ამ­ბავს, რომ ჩემ­თ­ვის ფილ­მის, რო­გორც მე­დი­

ძებ­ნის და სიყ­ვა­რულ­ზე ჯი­უ­ტად ნა­დი­რო­ბის დროს უბ­რა­

­ ე­ბა­ა, რო­მელ­მაც უ­მის, გან­ხილ­ვა სრუ­ლი­ად უინ­ტე­რე­სო­ა. იგი გამ­ტა­რი­ა, სა­შუ­ალ

ლოდ სწავ­ლა სურს; სწავ­ლა იმი­სა, თუ რო­გორ იცხოვ­

ჩე­მამ­დე მხო­ლოდ მთა­ვა­რი მო­ი­ტა­ნა და ფილმს, რო­გორც მე­დი­უმს, თავს არ

როს, სა­ით წა­ვი­დეს... არ მგო­ნი­ა, ამის მოთხოვ­ნი­ლე­ბა

მახ­ვევს. ამი­ტო­მაც შე­მიძ­ლია ალ­ბათ უსას­რუ­ლოდ ვი­ლა­პა­რა­კო სი­რილ­ზე, სა­

ან სა­ჭი­რო­ებ ­ ა მხო­ლოდ ბავ­შ­ვო­ბა­ში ჰქონ­დეს ადა­მი­ანს.

მან­ტა­ზე, სი­რი­ლის მა­მა­ზე... მათ ფონ­ზე სა­ოც­რად დამ­ღ­ლე­ლი მგო­ნია სა­უ­ბა­რი

უბ­რა­ლოდ ბავ­შვ ­ ე­ბი რე­ა­ლის­ტე­ბი არი­ან და მათ ზუს­ტად

­ a vérit­é-­ზე, რა­ღაც ფილ­მის სცე­ნარ­ზე, რე­ჟი­სუ­რა­ზე, სი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ა­ზე, ან Cin­ém

იცი­ან ის, რომ ბევ­რი რამ არ იცი­ან; დი­დე­ბი კი ხში­რად

ხერ­ხებ­ზე და გზებ­ზე...

ცდე­ბი­ან, რო­ცა „სწავლას“ თავს ანე­ბე­ბენ.

­ უ­ლე­ბე­ლი სე­სილ დე ფრან­სი რო­ცა ძმებ­მა დარ­დე­ნებ­მა სა­მან­ტას რო­ლის შემ­სრ

სი­რი­ლი გარ­ბის. სი­რილს მის­დე­ვენ. მას მდე­ვა­რი ეწე­ვა...

როლ­ზე და­ამ­ტ­კი­ცეს, ეს დარ­დე­ნე­ბის თაყ­ვა­ნის­მ­ცემ­ლე­ბის­თვ ­ ის გარ­კ­ვე­ულ ­ ი სენ­სა­

ხე­ზე ასულს ნას­რო­ლი ქვა ხვდე­ბა და ბი­ჭი ხი­დან ძირს ვარ­

ცია იყო; იმი­ტომ, რომ დარ­დე­ნე­ბი ძი­რი­თა­დად არაპ­რო­ფე­სი­ონ ­ ალ და არაც­ნო­ბილ

დე­ბა. სი­რი­ლი ახ­ლა ტყე­ში, მი­წა­ზე უგო­ნოდ წევს და არ იძ­

მსა­ხი­ობ ­ ებ­თან მუ­შა­ო­ბენ, სე­სილ დე ფრან­სი კი საკ­მა­ოდ პო­პუ­ლა­რუ­ლი მსა­ხი­ო­ბი­ა.

ვ­რის. მდე­ვა­რი უკან გარ­ბის და თა­ვის მა­მას უხ­მობს. მა­მას

ამას წი­ნათ სწო­რედ სე­სილ დე ფრან­ს­თან ინ­ტერ­ვი­უს წა­ვაწყ­დი. ის იმა­ზე მსჯე­ლობ­

სურს მი­წა­ზე გარ­თხ­მულ სი­რილს და­ეხ­მა­როს – ეს მი­სი პირ­

და, თუ რო­გორ ცდი­ლობ­და, გა­მო­ეც­ნო და გა­ე­გო სა­კუ­თა­რი გმი­რის მო­ტი­ვა­ცია

ვე­ლი, ადა­მი­ა­ნუ­რი ინ­ს­ტინ­ქტ ­ ი­ა, მაგ­რამ არ­სე­ბობს მე­ორ ­ ე

დარ­დე­ნე­ბის ფილ­მ­ში; სურ­და გა­ეგ ­ ო, თუ რით იყო გა­მოწ­ვე­უ­ლი მი­სი გმი­რის სიმ­პა­

ადა­მი­ან ­ უ­რი ინ­ს­ტინ­ქტ ­ იც – და კა­ცი იწყებს იმა­ზე ფიქრს, თუ

თია სი­რი­ლის გმი­რის მი­მართ. იგი ამ­ბობ­და, რომ დარ­დე­ნებ­მა მას უბ­რა­ლოდ ამის

რა უნ­და უთხ­რას პო­ლი­ცი­ას მის­მა შვილ­მა, რომ ის მკვლე­

და­ჯე­რე­ბა სთხო­ვეს, რომ მათ არ უნ­დო­დათ ეს მი­სი წარ­სუ­ლით ან რა­ი­მე აქამ­დე

ლო­ბის მცდე­ლო­ბა­ში არ და­ა­და­ნა­შა­ულ ­ ონ. სი­რი­ლი ისევ მი­

მომ­ხ­და­რი ფაქ­ტით აეხ­ს­ნათ. ამი­სათ­ვის მსა­ხი­ობს უბ­რა­ლოდ უპი­რო­ბოდ უნ­და მი­ე­

წა­ზე წევს და ისევ არ იძ­ვ­რის. მაგ­რამ მო­ულ ­ ოდ­ნე­ლად, ისე

­ ენ. მსა­ხი­ო­ბი ამ­ბობ­და, ღო და და­ე­ჯე­რე­ბი­ნა ის, რა­საც მას დარ­დე­ნე­ბი სთა­ვა­ზობ­დნ

რო­გორც მხო­ლოდ და მხო­ლოდ ჩვე­ნი დრო­ის ზღა­პარ­ში

რომ სწო­რედ ამის გა­მო მას ამ რო­ლის­თ­ვის სა­კუ­თა­რი ეგოს მთლი­ა­ნად დათ­მო­ბა

შე­იძ­ლე­ბა მოხ­დეს, სი­რი­ლი დგე­ბა, ნელ­-­ნე­ლა, მი­წა­ზე დაყ­

მო­უხ­და, და რომ სა­ერ­თოდ დარ­დე­ნებ­თან ადა­მი­ან­მა ყვე­ლა სი­სუ­ლე­ლე უნ­და დათ­

რი­ლი ნე­შომ­პა­ლე­ბი­დან ამო­იზ­რ­დე­ბა, თავ­ზე ხელს ის­მევს,

მოს, ყვე­ლა­ნა­ი­რი მსა­ხი­ო­ბო­ბა უნ­და და­ი­ვიწყოს! სე­სილ დე ფრან­ს­მა ისიც აღ­ნიშ­ნა,

თვა­ლებს იფ­შვ ­ ­ნეტს; წყნა­რი­ა, მშვი­დი, და ის იკ­რებს მის გა­

რომ ბელ­გი­ე­ლე­ბი საკ­მა­ოდ „არაგლამურული გან­წყო­ბის“ ხალ­ხია და რომ მათ არა­

ნუ­მე­ორ ­ ე­ბელ კონ­ცენ­ტრა­ცი­ას, გნე­ბავთ სი­ჯი­უ­ტეს, სი­ჯი­უ­ტეს

ნა­ი­რი „სტარ-სისტემა“ არ იზი­დავთ. მხო­ლოდ ამ­ბა­ვი, მე­ტი არა­ფე­რი!

იმი­სათ­ვის, რომ გზა გა­ნაგ­რ­ძოს.

თო­მას დო­რეტ­მა, ცა­მე­ტი წლის ბიჭ­მა, რო­მელ­მაც სი­რი­ლის რო­ლი გა­ნა­სა­ხი­ერ ­ ა,

სი­რი­ლი ჩვე­ულ ­ ი, საქ­მი­ან ­ ი მოძ­რა­ო­ბით იღებს ვე­ლო­

დარ­დე­ნე­ბი პირ­ვე­ლი შეხ­ვედ­რის­თა­ნა­ვე მო­ხიბ­ლა – მათ­ზე დი­დი შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა

სი­პედს და ტყის ოღ­რო-­ჩოღ­რო გზა­ზე მი­ა­გო­რებს, მი­დის.

მო­ახ­დი­ნა თო­მა­სის მეტყ­ველ­მა თვა­ლებ­მა და მის­მა ჯი­უტ­მა, კონ­ცენ­ტ­რი­რე­ბულ­მა

გზას აგ­რ­ძე­ლებს. ამ გზას ის სა­მან­ტას­თან მიჰ­ყავს – სა­მან­

მზე­რამ. დარ­დე­ნებს თვი­თონ­ვე უკ­ვირ­დათ, თუ რო­გორ შე­ეძ­ლო თო­მასს ასე ბრწყინ­

ტას­თან, რო­მე­ლიც მას უბ­რა­ლოდ მო­ევ­ლი­ნა და რომ­ლი­

ვა­ლედ და­ემ ­ ახ­სოვ­რე­ბი­ნა თა­ვი­სი რო­ლის საკ­მა­ოდ ვრცე­ლი ტექ­ს­ტი. ფილ­მის სინ­

საც ასე სჯე­რათ ძმებ დარ­დე­ნებს.

ჯე­ბის­თვ ­ ის სა­გან­გე­ბოდ შერ­ჩე­უ­ლი და­საწყი­სი სცე­ნი­დან­ვე ძმე­ბი მიხ­ვდ ­ ნ ­ ენ, რომ თო­მა­სი ზუს­ტად მა­თი გმი­რი იყო. თო­მას­მა რე­გუ­ლა­რუ­ლი, ექ­ვს ­კ ­ვ ­ ი­რი­ა­ნი სინ­ჯე­ბი­სას უკ­ვე ყვე­ლა სცე­ნა ზედ­მი­წევ­ნით ის­წავ­ლა და ზუს­ტად იცო­და, რა უნ­და გა­ეკ ­ ე­თე­ბი­ნა, იმის მი­უ­ხე­და­ვად, მის­ცემ­დნ ­ ენ თუ არა დარ­დე­ნე­ბი მას მი­თი­თე­ბას. თურ­მე ის სა­ოც­ რად ბრაზ­დე­ბო­და სა­კუ­თარ თავ­ზე, თუ­კი რა­მე შე­ეშ­ლე­ბო­და. თო­მა­სი კა­რა­ტე­ში ყავ­ ს­ფე­რი ქამ­რის მფლო­ბე­ლი­ა, რაც, ლუკ დარ­დე­ნის აზ­რით, მას კონ­ცენ­ტ­რა­ცი­ა­სა და და­მახ­სოვ­რე­ბა­ში და­ეხ­მა­რა. „ადამიანი სულ მცი­რე­საც ვერ ის­წავ­ლი­და, მას რომ მი­ბაძ­ვის უნა­რი არ გა­აჩ­ ნ­დეს“, – წერს არის­ტო­ტე­ლე თა­ვის პო­ე­ტი­კა­ში, რო­ცა ის მი­მე­ზის­ზე სა­უბ­რობს.


17

წარმოება დღეს


18

დაბ­ნე­ლე­ბის დღე­ე­ბი აგ­ვის­ტოს ომით შო­ბი­ლი ჩუ­მი პროტეს­ტი და ანე­მი­უ­რი გმი­რე­ბი თა­მარ შავ­გუ­ლი­ძის ფილ­მ­ში

ფოტო: ნატა სოფრომაძე

და­ვით ბუხ­რი­კი­ძე


[ რეცენზია ] 19 და ში­ნა­გა­ნად ყვე­ლა­ზე დაც­ლი­ლი თი­ნა (ნუცა კუ­ხი­ან ­ ი­ძე), და მო­ წეს­რი­გე­ბუ­ლი, პა­სუ­ხის­მ­გებ­ლი გი­ორ­გი (გიორგი გი­ორ­გა­ნაშ­ვი­ლი), რომ­ლის შე­სა­ხე­ბაც ვი­გებთ, რომ ომის პირ­ველ­სა­ვე დღე­ებ­ში ჩა­მო­ ­ ე­ლო­ში. ვი­და ამე­რი­კი­დან სა­ქარ­თვ „მინდა, ისეთ ქვე­ყა­ნა­ში ვცხოვ­რობ­დე, რომ გა­რეთ გას­ვ­ლა მი­ხა­რო­დეს, სახ­ლ­ში ვერ ვჩერ­დე­ბო­დე და სულ გა­რეთ გავ­რ­ბო­დე“, – ამ­ბობს ნი­კა ერ­თ­ერთ ეპი­ზოდ­ში და ეს ფრა­ზა მთელ ფილმს ერ­თ­გ­ვარ რეფ­რე­ნად გას­დევს: ოთხი­ვეს უკე­თეს გა­რე­მო­ში სურს ცხოვ­რე­ბა, თუმ­ცა არ­სე­ბულ რე­ა­ლო­ბას ვე­რა­ვინ ცვლის. ომი არა მარ­ტო მათ ფსი­ქო­ლო­გი­ურ ანე­მი­უ­რო­ბას და ფი­ ზი­კურ უძ­ლუ­რე­ბას წარ­მო­ა­ჩენს, არა­მედ ბო­ლომ­დე ამუხ­რუ­ჭებს მათ მო­ მა­ვალ­საც, რის გა­მოც, ისი­ნი გა­მო­სა­ვალს ვერ პო­ულ ­ ო­ბენ. კრი­ზი­სუ­ლი პე­რი­ოდ ­ ის მი­უხ ­ ე­და­ვად, მე­გობ­რე­ბი ცდი­ლო­ბენ, კარ­გი ურ­თი­ერ­თო­ბა შე­ი­ ნარ­ჩუ­ნონ. და ის, რაც მათ წარ­სულ­ში შტამ­პად­ქც ­ ე­ულ სიტყ­ვე­ბად – სამ­შობ­ ­ ოზ­მად – იწო­დე­ბო­და, ფი­ნალ­ში ტრა­გი­კულ შემ­თხ­ვე­ვი­ ლოდ და პატ­რი­ოტ რო­დე­საც ახალ­გაზ­რ­და რე­ჟი­სო­რის, თა­მარ შავ­ გუ­ლი­ძის

სა­დე­ბი­უ­ტო

სრულ­მეტ­რა­ჟი­ან ­ი

­ ე ფეთ­ქდ ­ ე­ბა. თო­ბა­ში გამ­თ­ლი­ან­დე­ბა: ნი­კა გზის და­გე­ბი­სას ნაღ­მზ

ფილ­მი

ეპი­ზო­დურ როლს თუ არ ჩავ­თვ ­ ­ლით, ეკ­რან­ზე, ამ ოთხი პერ­სო­ნა­ჟის

– „დაბადებულები სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში“ – ეკ­რა­ნებ­ზე გა­

გარ­და, თით­ქ­მის არა­ვინ ჩანს. ფილ­მი არც დი­ნა­მიზ­მით გა­გაკ­ვირ­ვებთ

მო­ვი­და, აგ­ვის­ტოს ომის ტკი­ვი­ლე­ბი უკ­ვე და­ვიწყე­ბუ­

და არც „ექშენით“. ფი­ნა­ლამ­დე თით­ქ­მის არა­ფე­რი ხდე­ბა. თქვენ ომით

ლი ან მა­ყუ­რებ­ლის ცნო­ბი­ე­რი­დან ერ­თ­გ­ვა­რად გა­მო­ძე­ვე­ბუ­ლი იყო.

დაღ­დას­მუ­ლი ახა­ლაზ­რ­დე­ბის დეპ­რე­სი­ულ ყო­ფას ადევ­ნებთ თვალს,

გან­ც­დე­ბი, რო­მე­ლიც ამ ფილ­მ­მა გა­აღ­ვი­ძა, სწო­რედ იმ რე­ა­ლო­ბის

თუმ­ცა ეს ყვე­ლა­ფე­რი იმ­დე­ნად გა­სა­გე­ბი და რე­ა­ლუ­რი­ა, რომ მო­ბეზ­რე­

გა­ცოცხ­ლე­ბას, დრა­მა­ტუ­ლი ვი­თა­რე­ბი­სა და ემო­ცი­უ­რი ფო­ნის შეხ­სე­

ბის გრძნო­ბა ნაკ­ლე­ბად გიპყ­რობთ. ახალ­გა­და­ტა­ნი­ლი ომის მი­უ­ხე­და­

ნე­ბას ემ­სა­ხუ­რე­ბო­და, რო­მე­ლიც ბრჭყვი­ა­ლა კონ­ცერ­ტე­ბი­თა და საკ­

­ უ­ლი ტექ­ს­ტი­სა­გან... ვად, ფილ­მი დაც­ლი­ლია პა­თე­ტი­კი­სა და პატ­რი­ოტ

ლუ­ბო ცხოვ­რე­ბით დაღ­ლილ 20-30 წლის ახ­ლ­გაზ­რ­დებს, შე­საძ­ლოა,

ომის ამ­სახ­ველ კად­რებს მხო­ლოდ და­საწყის­ში, რამ­დე­ნი­მე წა­მით ვხე­

აღარც ახ­სოვთ. თუმ­ცა ფილ­მის ოთხი ახალ­გაზ­რ­და გმი­რის უც­ნა­ურ

დავთ; მი­უ­ხე­და­ვად ამი­სა, მი­სი სიმ­ძაფ­რე მთელ ფილ­მ­ში იგ­რ­ძ­ნო­ბა, და

ქცე­ვას, მათ სიტყ­ვა­ძუნ­წო­ბას, ხა­სი­ათს თუ ერ­თ­გ­ვარ ანე­მი­უ­რო­ბას

სა­ბო­ლო­ოდ ნი­კა სწო­რედ ომის „დანატოვარის“ მსხვერ­პლ ­ ი ხდე­ბა.

გან­საზღ­ვ­რავს ომი, რო­მე­ლიც ანად­გუ­რებს ყვე­ლა მათ ოც­ნე­ბას.

რე­ჟი­სო­რი არ­სად ახ­სე­ნებს სიტყ­ვა „ოკუპანტს“ და არც ოკუ­პან­ტე­ბის

გმი­რებს რე­ჟი­სო­რი მარ­ტი­ვი, მაგ­რამ გა­სა­გე­ბი გე­ოგ­რა­ფი­უ­ლი პა­რა­

გრო­ტეს­კუ­ლო­ბას წარ­მო­ა­ჩენს (როგორც, მა­გა­ლი­თად, ნა­ცი­ო­ნა­ლუ­რი

მეტ­რით აერ­თი­ა­ნებს: ისი­ნი სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში და­ი­ბად­ნენ... კი­ნოს­ტუ­დია

ტე­ლარ­ხე­ბი). ის აქ­ცენტს სწო­რედ „საქართველოში და­ბა­დე­ბუ­ლე­ბის“

„სანგუკოს“ახალი პრო­ექ­ტი, თა­კო შავ­გუ­ლი­ძის საკ­მა­ოდ დახ­ვე­წი­ლი, 80

­ ე აკე­თებს, რაც ფილ­ ში­ნა­გა­ნად დაც­ლილ სამ­ყა­რო­სა და ჩუმ პრო­ტეს­ტზ

წუ­თი­ა­ნი რე­ჟი­სო­რუ­ლი ნა­მუ­შე­ვა­რი უფ­რო „არტ-ჰაუზის“ წა­ხა­ლი­სე­ბას ჰგავს.

მ­ში დრა­მა­ტიზ­მის გა­ცი­ლე­ბით ზუსტ და თავ­შე­კა­ვე­ბულ სუ­რათს ქმნის.

იქ­ნებ იმი­ტომ, რომ ქარ­თუ­ლი კი­ნო მხო­ლოდ შუა ქა­ლაქ­ში გა­ჩა­ღე­ბუ­ლი

თუმ­ცა გუ­ლუბ­რყ ­ვ ­ ი­ლო „მსხვერპლს“ გუ­ლუბ­რყ ­ვ ­ ი­ლო „პროტესტის“

ზე­ი­მე­ბი, თუნ­დაც პა­რო­დი­რე­ბუ­ლი ჭა­მა-­ს­მის რი­ტუ­ა­ლი და სე­ზო­ნუ­რი ტუ­

გრძნო­ბა მა­ინც აქვს. ოკუ­პან­ტე­ბის რამ­დე­ნი­მე ათე­უ­ლი კი­ლო­მეტ­რის

რის­ტუ­ლი სექ­სი არ გვე­გო­ნოს. აღ­სა­ნიშ­ნა­ვი­ა, რომ ფილ­მის სცე­ნარ­მა სა­

გა­დაღ­მა ყოფ­ნა კი შეგ­ვახ­სე­ნებს, რომ „დაბადებულებს სა­ქარ­თ­ვე­ლო­

ქარ­თ­ვე­ლოს ეროვ­ნუ­ლი კი­ნო­ცენ­ტ­რის მი­ერ 2010 წელს გა­მოცხა­დე­ბულ

­ ე­ბა, რომ ყვე­ლა­ფე­რი რა­ცი­ო­ნა­ლუ­რად შე­ა­ფა­სონ და ში“ უჭირ­თ აღი­არ

კონ­კურ­ს­ში გა­ი­მარ­ჯ­ვა და შე­სა­ბა­მი­სად და­ფი­ნან­ს­და კი­დეც.

წა­რუ­მა­ტებ­ლო­ბა სხვას არ და­აბ­რა­ლონ.

ტკი­ვი­ლამ­დე ნაც­ნო­ბი, პირ­ვე­ლი­ვე სა­ტე­ლე­ვი­ზი­ო-­დო­კუ­მენ­ტუ­რი

ფილ­მშ ­ ი ღირ­სე­ბას­თან ერ­თად, შე­სამ­ჩ­ნე­ვია ნაკ­ლიც: გა­უმ ­ არ­თა­ვია ზო­გი­

­ ი­ნა­ვე­ბი გორს ბომ­ბა­ვენ, სა­გან­ კად­რე­ბი – რო­ცა რუ­სუ­ლი თვით­მ­ფრ

ერთ ეპი­ზოდ­ში დი­ა­ლო­გე­ბი (სცენარი თა­ვად რე­ჟი­სორ­მა, თა­მარ შავ­გუ­ლი­

გე­ბო გან­წყო­ბას ქმნის სა­ი­მი­სოდ, რომ და­გა­ვიწყ­დეთ შემ­თხ­ვე­ვით

­ ის შევ­სე­ბის მიზ­ნით, „დადგმულია“ მრა­ვალ­მ­ნიშ­ვ­ნე­ ძემ და­წე­რა); სი­ცა­რი­ელ

მომ­რა­გე­ბუ­ლი პოპ­-­კორ­ნიც და „ფასტ-ფუდის კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი“. ომ­

ლო­ვა­ნი პა­უ­ზე­ბი და რა­ტომ­ღაც ოთხი­ვე პერ­სო­ნა­ჟი ძა­ლი­ან ბევრს ეწე­ვა.

გა­და­ტა­ნი­ლი ქვე­ყ­ნის კი­ნო­მა­ყუ­რე­ბელს ვერ შვე­ლის ვერც გა­სარ­

და მა­ინც, ძა­ლი­ან ზუს­ტი და გა­დამ­წყ­ვე­ტია გან­წყო­ბა, რო­მე­ლიც ფილ­მ­ში

­ ექ­სი (ფსიქოლოგიური თო­ბი ფილ­მე­ბი და ვერც სი­რაქ­ლე­მის კომ­პლ

იკითხე­ბა და რო­მე­ლიც გან­საზღ­ვ­რავს მის ზუსტ და მე­ლან­ქო­ლი­ურ ტო­ნა­

მდგო­მა­რე­ო­ბა, რო­ცა ადა­მი­ანს ნე­ბის­მი­ე­რი სა­შუ­ა­ლე­ბით სურს დათ­

­ უ­რი კულ­ტუ­რა მა­ღა­ლი დო­ნი­საა და გარ­კ­ვე­ულ ეპი­ზო­დებ­ ლო­ბას. ვი­ზუ­ალ

რ­გუ­ნოს, ან და­ი­ვიწყოს გა­და­ტა­ნი­ლი ტრავ­მა). რამ­დე­ნა­დაც რე­ა­ლო­

ში შე­იძ­ლე­ბა ალენ რე­ნეს ცნო­ბი­ლი ფილ­მი „მიურიელიც“ გა­იხ­სე­ნოთ, რო­

ბა სას­ტი­კია და თავს ყო­ველ­თ­ვის შეგ­ვახ­სე­ნებს. 2008 წლის აგ­ვის­ტოს ომი ფილ­მის პირ­ვე­ლი წუ­თე­ბის შემ­დეგ თით­ქოს

მელ­თან გარ­კ­ვე­უ­ლ მსგავ­სე­ბას გა­ნა­პი­რო­ბებს გა­მიზ­ნუ­ლი დრა­მა­ტურ­გი­უ­ლი „სიცარილე“, ჩუ­მი და­ძა­ბუ­ლო­ბა და დეპ­რე­სი­უ­ლი ტო­ნა­ლო­ბა.

არც ჩანს და არც იგ­რ­ძ­ნო­ბა, მაგ­რამ ის უხი­ლა­ვი, თა­ნამ­დე­ვი ბა­რო­მეტ­

ოპე­რა­ტორ გი­ორ­გი შვე­ლი­ძის სტა­ტი­კუ­რად „სავსე“ კა­მე­რას არც

რია პერ­სო­ნა­ჟე­ბის სუ­ლი­ე­რი მდგო­მა­რე­ო­ბის გა­სა­ზო­მად. ფილ­მის გმი­

სჭირ­დე­ბა ფო­კუ­სე­ბი და სპეც­-ე­ფექ­ტე­ბი. გიო ცინ­ცა­ძის მუ­სი­კა, რო­

რე­ბი 30 წელს მიღ­წე­უ­ლი ახალ­გაზ­რ­დე­ბი არი­ან, რო­მელ­თა ბავ­შვ ­ ო­ბა

გორც ყო­ველ­თვ ­ ის, მა­ღა­ლი კლა­სი­სა­ა, თუმ­ცა – ჭარ­ბად გა­მო­ყე­ნე­ბუ­

სა­მო­ქა­ლა­ქო და აფხა­ზე­თის ომს ���ა­ემ­თხ­ვა, ხო­ლო 2008 წლის რუ­სეთ­-­სა­

ლი. პრო­ფე­სი­ონ ­ ა­ლუ­რი და დახ­ვე­წი­ლია მხატ­ვარ სა­ლო­მე სხირ­ტ­ლა­

ქარ­თ­ვე­ლოს ხუთ­დღი­ა­ნი ომი მათ­თ­ვის ყვე­ლა­ზე მტკივ­ნე­უ­ლი და ზრდას­

ძის ნა­მუ­შე­ვა­რი და არ გა­ღი­ზი­ა­ნებთ უპ­რე­ტენ­ზი­ო, უბ­რა­ლო მონ­ტა­ჟი.

რულ ასაკ­ში გა­და­ტა­ნი­ლი უმ­ძი­მე­სი ტრავ­მა­ა.

რე­ჟი­სო­რის ღირ­სე­ბად შე­იძ­ლე­ბა ჩავ­თვ ­ ა­ლოთ თხრო­ბის მუ­სი­კა­ლუ­რი

ვინ არი­ან ეს სიტყ­ვა­ძუნ­წი ქარ­თ­ვე­ლი ახალ­გაზ­რ­დე­ბი, რომ­ლე­ბიც,

რიტ­მი­სა და კომ­პო­ზი­ცი­ის გრძნო­ბა.

ომის სიმ­ძი­მის მი­უ­ხე­და­ვად, მთე­ლი ფილ­მის გან­მავ­ლო­ბა­ში თით­ქოს

მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, რომ „დაბადებულებს სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში“ აშ­კა­

სა­გან­გე­ბოდ არ ახ­სე­ნე­ბენ სიტყ­ვა „სამშობლოს“ და რო­მელ­თა სა­ხე­

რად რთუ­ლი პო­ლი­ტი­კუ­რი „ბექ-რაუნდი“ ჰქონ­და (განსაკუთრებით

ებ­სა თუ მოძ­რა­ო­ბა­ში აღ­ბეჭ­დი­ლი დრა­მა­ტიზ­მი ხაზ­გას­მუ­ლად თავ­

პროგ­ნო­ზი­რე­ბა­დია რუ­სე­ბის რე­აქ­ცი­ა), რე­ნი ჰარ­ლი­ნის სა­სარ­გებ­

შ­ეკა­ვე­ბუ­ლი­ა?.. უც­ნა­უ­რი და ში­ნა­გა­ნად და­მუხ­ტუ­ლი თამ­რი (თამარ

ლოდ გა­პი­ა­რე­ბუ­ლი და პრო­პა­გან­დის­ტუ­ლი ფილ­მის­გან გან­ს­ხვ ­ ა­ვე­

ბზი­ა­ვა), მი­სი მე­უღ­ლე, უმუ­შე­ვა­რი და რო­მან­ტი­კულ­-ინ­ფან­ტი­ლუ­რი

ბით, მას კარ­გი შან­სი აქვს, არ­ტ­-­ჰა­უ­ზის ტრა­დი­ცი­ე­ბით გა­მორ­ჩე­ულ

ნი­კა (ვანიკო თარ­ხ­ნიშ­ვი­ლი), უცხო ენე­ბის ლექ­ტო­რი, მარ­ტო­სუ­ლი

რო­მე­ლი­მე კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე მოხ­ვ­დეს.


20

"როუდ-მუვის" ნაციონალური თავისებურებანი მინდია ესაძის გმირები ფაქიზად ნახმარ "ალფა-რომეოსა" და "ბაიერნის" მიღმა დავით ბუხრიკიძე


[ რეცენზია ] 21 კი­ნოკ­რი­ტი­კოს­თა გა­მახ­ვი­ლე­ბუ­ლი ინ­ტე­რე­სი ახალ­

ბის ყიდ­­ვაც, და მოგ­ვი­ა­ნე­ბით სტამ­­ბოლ­­ში შა­ურ­­მის ჭა­მაც. მაგ­რამ დრო

გაზ­რ­და რე­ჟი­სო­რე­ბის მი­მართ ბუ­ნებ­რი­ვი­ა. ნა­წილს

და ფუ­ლი მკაც­რად ლი­მი­ტი­რე­ბუ­ლი­ა. რე­ჟი­სორს, რო­მე­ლიც ამა­ვე

ტა­ლან­ტე­ბის აღ­მო­ჩე­ნა სურს, ნა­წილს ცნო­ბის­მოყ­ვა­

დროს ფილ­მის ოპე­რა­ტო­რი­ცა­ა, არც ის გა­მორ­ჩე­ბა მხედ­ვე­ლო­ბი­დან,

რე­ო­ბა იპყ­რობს – აბა, თუ გა­მოჩ­ნ­დე­ბა ვინ­მე ყო­ჩა­ღი

რო­გორ შე­იც­ვლ ­ ე­ბა და გა­თა­მამ­­დე­ბა უკ­ვე სტამ­ბოლ­ში ჩა­მო­სუ­ლი

და რა­ი­მე ეს­თე­ტი­კურ გმი­რო­ბას „ჩაიდენს“. უმე­ტე­სო­ბა მა­ინც კი­ნე­მა­

„დებიუტანტი“, რო­მე­ლიც ე­ვრო­პა­ში ხმას ვერ იღებ­და.

­ არ­გ­ლე­ბა: რო­გორ მო­ა­ ტოგ­რა­ფი­უ­ლი ჟა­მთ­აღ­მ­წერ­ლო­ბით შე­მო­იფ

და­ვით ჯა­ვა­ხი­ას პერ­სო­ნა­ჟი წლე­ბის გან­მავ­ლო­ბა­ში სა­ქარ­თ­ვე­ლო­­

­ უ­რი, ჯა­დო­ვა რე­ჟი­სორ­მა სპონ­სო­რე­ბი, არის თუ არა სცე­ნა­რი აქ­ტუ­ალ

-ევ­რო­პის გზა­ზეა და ვე­ნე­ცი­ის სა­ნა­ხა­ვად მა­ინც ვერ მო­იც ­ ა­ლა. მი­სი

რო­დის იქ­ცე­ვი­ან სა­ტე­ლე­ვი­ზიო ვარ­ს­კ­ვ­ლა­ვე­ბი ნამ­დ­ვილ კი­ნო­ვარ­ს­კ­

მზე­რა მი­ზან­მი­მარ­თუ­ლი და საქ­მი­ა­ნი­ა, ხო­ლო ისე­თი ლი­რი­კუ­ლი გა­

ვ­ლა­ვე­ბად, მი­აღ­წევს თუ არა ახა­ლი ფილ­მი რო­მე­ლი­მე მნიშ­ვ­ნე­ლო­

დახ­ვე­ვე­ბი, რო­გო­რი­ცაა – მი­უნ­ჰე­ნის ის­ტო­რი­უ­ლი შე­ნო­ბე­ბი, „ბაიერნ-

ვან სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლამ­დე და ა.შ. შე­იძ­ლე­ბა ით­ქ­ვას, რომ მინ­დია ესა­ძის მხატ­ვ­რულ­-­დო­კუ­მენ­ტურ­მა ფილ­მ­მა „თეთრი არა – შა­ვი“, რამ­დე­ნი­მე სა­ერ­თა­შო­რი­სო ფეს­ტი­ვა­

არენაზე“ გა­მარ­თუ­ლი სა­ფეხ­ბურ­თო მატ­ჩი, ვე­ნე­ცი­ის ნის­ლი­ან ­ ი და იდუ­მა­ლი პე­ი­ჟა­ზე­ბი და უკ­ვე მო­მა­ბეზ­რე­ბელ აუცი­ლებ­ლო­ბად ქცე­უ­ ლი სექ­ს­-­შო­პე­ბი, მას­ზე კარ­გა ხა­ნია არ მოქ­მე­დებს.

ლამ­დე უპ­რობ­ლე­მოდ მი­აღ­წი­ა, ზო­გან (მაგალითად, კო­პენ­ჰა­გე­ნის

სა­სა­ცი­ლო ეპი­ზო­დე­ბი­სა და კარ­გად გა­მარ­თუ­ლი, თით­ქ­მის ანეკ­

დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე) პრიზ­

დო­ტუ­რი დი­ა­ლო­გე­ბის მი­უ­ხე­და­ვად, თეთ­რი „ალფა-რომეოს“ მყიდ­

საც გა­მოჰ­კ­რა ხე­ლი, ხო­ლო აგ­ვის­ტოს ბო­ლოს ნა­ნა ჯა­ნე­ლი­ძი­სა და

­ ის ევ­რო­პუ­ლი თავ­გა­და­სა­ვა­ლი უფ­რო ვე­ლი ქარ­თ­ვე­ლი მხატ­ვრ

ქე­თი მა­ჭა­ვა­რი­ა­ნის ფილ­მებ­თან ერ­თად წარ­მა­ტე­ბით უჩ­ვე­ნეს მონ­რე­

­ უ­ლი; და არა მხო­ლოდ იმი­ტომ, რომ ფი­ნან­ სევ­დი­ა­ნი­ა, ვიდ­რე მხი­არ

ა­ლის ყო­ველ­წ­ლი­ურ კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე.

სუ­რი კრი­ზი­სის გა­მო, ის სა­რის­­კო საქ­­მე­ზე მი­დის.

მინ­დია ესა­ძის შე­სა­ხებ სიტყ­ვა „დებიუტანტი“ ნამ­დ­ვი­ლად არ ით­

თა­ნაგ­რძ ­ნ ­ ო­ბას იწ­ვევს გმი­რის გა­მო­უც­დე­ლო­ბაც, ბავ­შ­ვუ­რი ინ­ფან­

ქ­მის. რო­გორც ოპე­რა­ტორ­მა, მან უკ­ვე გა­და­ი­ღო რამ­დე­ნი­მე და­სა­

ტი­ლიზ­მი, გა­და­ჭარ­ბე­ბუ­ლი მო­ლო­დი­ნი... რის გა­მოც, მი­სი ბიზ­ნე­სი

მახ­სოვ­რე­ბე­ლი ფილ­მი. მა­გა­ლი­თად, ზა­ზა კო­ლე­ლიშ­ვი­ლის „ომი და

წა­რუ­მა­ტებ­­ლად მთავ­­რ­­დე­ბა – ვერ­ცხ­ლის­ფე­რი „ალფა-რომეო“ ქარ­

ქორ­წი­ლი“ და ალე­კო ცა­ბა­ძის „რენე მი­დის ჰო­ლი­ვუდ­ში“. ამ­ჯე­რად

თუ­ლი ავ­ტო­ბაზ­რის­თ­ვის უვარ­გი­სი აღ­მოჩ­ნ­დე­ბა და, მი­სი ნა­წი­ლე­ბად

კი დო­კუ­მენ­ტურ, ე.წ. „როუდ მუ­ვის“ (საგზაო თავ­გა­და­სავ­ლებ­თან და­

დაშ­ლი­სა და ჩა­ბა­რე­ბის გარ­და, ჩვენს გმირ­საც სხვა აღა­რა­ფე­რი

კავ­ში­რე­ბუ­ლი ფილ­მი) ჟან­რ­ში სცა­და ბე­დი. გაც­ვე­თი­ლი სიტყ­ვე­ბით

დარ­ჩე­ნი­ა. ხარ­ჯე­ბის და­ფარ­ვას კი უკ­ვე მომ­დევ­ნო რე­ი­სით ჩა­მოყ­ვა­

რომ ვთქვათ, ფილ­მი „თეთრი არა – შა­ვი“ მარ­თ­ლაც და­სა­მახ­სოვ­

ნი­ლი შა­ვი, და რაც, მთა­ვა­რი­ა, „ქალის ნახ­მა­რი BMW-ს“ გა­ყიდ­ვით

რე­ბე­ლი რე­ჟი­სო­რუ­ლი დე­ბი­უ­ტი­ა. თუმ­ცა მინ­დია ესა­ძე წარ­მა­ტე­ბით

შეძ­ლებს. ევ­რო­პა­გა­მოვ­ლი­ლი და არ­ც­თუ ფა­ქი­ზად ნახ­მა­რი „ალფა-

ითავ­სებს ოპე­რა­ტო­რის ფუნ­ქ­ცი­ა­საც, რაც რე­პორ­ტა­ჟუ­ლი „მზერის“

რომეო“ კი ნა­წი­ლე­ბად იყი­დე­ბა „ელიავას ბაზ­რო­ბა­ზე“...

და­სახ­ვე­წად ჩი­ნე­ბუ­ლი სა­შუ­ა­ლე­ბა­ა. თუ გა­ვით­ვა­ლის­წი­ნებთ, რომ ქარ­თ­ვე­ლი მა­მა­კა­ცე­ბის დი­დი ნა­წი­

ფი­ნალ­ში მთა­ვა­რი გმი­რის ინ­ფან­ტი­ლუ­რო­ბა ერ­თ­გვ ­ ა­რად გან­ზო­გა­ დე­ბუ­ლია და სა­ზო­გა­დო­ე­ბის­თვ ­ ის გაფ­რ­თხი­ლე­ბად ჟღერს: წარ­მა­ტე­

ლის­თ­ვის გერ­მა­ნი­ი­დან მან­ქა­ნის ჩა­მოყ­ვა­ნა და ბაზ­რო­ბებ­ზე მი­სი რე­

ბა შემ­თხ­ვე­ვით და მხო­ლოდ სა­კუ­თა­რი ოც­ნე­ბე­ბის ან ღვთის იმე­დად

ა­ლი­ზა­ცია ლა­მის პრო­ფე­სი­უ­ლი ჩვე­ვა­ა, გა­სა­გე­ბი გახ­დე­ბა რე­პორ­ტა­

არ ვე­ძი­ოთ! ფილ­­მი „თეთრი არა – შა­ვი“ საპ­­რო­დ­უ­სე­რო კომ­­პა­ნია

ჟუ­ლი ჟან­რის არ­ჩე­ვა­ნიც და „როუდ მუ­ვის“ ჩვე­ნე­ბუ­რი გა­მო­ძა­ხი­ლიც.

„ჯემინის“ და „დუტა პრო­დაქ­­შე­ნის“ ერ­თობ­ლი­ვი ნა­წარ­­მო­ებ ­ ი­ა. ფილ­

სწო­რედ „როუდ-მუვის“ თა­ვი­სე­ბუ­რე­ბებს ასა­ხავს და­ახ­ლო­ე­ბით ერ­თ­

მის სცე­ნარ­მა სა­ქარ­­თ­­ვე­ლოს ეროვ­­ნუ­ლი კი­ნო­ცენ­­ტ­­რის კონ­კურ­ს­ში

სა­ა­თი­ა­ნი ფილ­მი, რომ­ლის ჩვე­ნე­ბა, სამ­წუ­ხა­როდ, მხო­ლოდ კი­ნოს

გა­ი­მარ­ჯ­ვა და მი­სი­ვე თა­ნა­და­ფი­ნან­­სე­ბით არის გა­და­ღე­ბუ­ლი.

სახ­ლშ ­ ი გა­ი­მარ­თა; ისიც – ორი­ო­დე სე­ან­სი.

მინ­დია ესა­ძის ფილ­მე­ბი ადას­ტუ­რებს, რომ დო­კუ­მენ­­ტურ კი­ნოს არა

...ორი ქარ­თ­ვე­ლი ახალ­გაზ­რდ ­ ას ამ­ბა­ვი, რომ­ლე­ბიც მი­უნ­ჰე­ნი­დან,

იმ­­დე­ნად ფი­ნან­­სები სჭირ­დე­ბა, რამ­დე­ნა­დაც რე­ჟი­სო­რე­ბის, პრო­დუ­სე­

„შავი, ქა­ლის ნახ­მა­რი“ BMW-ს ნაც­ვ­ლად, ვერ­ცხ­ლის­ფერ, იაფ და

რე­ბის, კერ­ძო კომ­პა­ნი­ე­ბი­სა და კი­ნო­ცენ­ტ­რის და­ინ­ტე­რე­სე­ბა; და რაც

თით­ქ­მის დან­გ­რე­ულ „ალფა-რომეოს“ ჩა­მო­იყ­ვა­ნენ, მაგ­რამ სა­ბო­

მთა­ვა­რი­ა, კარ­გად გა­მარ­თუ­ლი სცე­ნა­რი. ფილ­მის პრო­დუ­სე­რის, თიკო

ლო­ოდ ვერ გა­ყი­დი­ან, მა­ყუ­რე­ბე­ლის რე­აქ­ცი­ა­ზე ზუს­ტად არის გათ­

ყაჯ­რიშ­ვი­ლის თქმით, – „ევროპაში დო­კუ­მენ­­ტუ­რი კი­ნო, ძირი­თადად,

ვ­ლი­ლი. ერ­თი მათ­გა­ნი (ამ როლს და­ვით ჯა­ვა­ხია ას­რუ­ლებს) ლა­

ტე­ლე­ვიზი­ე­ბის თა­ნადა­ფი­ნან­­სე­ბით კეთ­­დე­ბა, ჩვენ­­თან კი რა­ტომ­ღაც

მის უკ­ვე პრო­ფე­სი­ო­ნა­ლი­ა, რო­მე­ლიც კარ­გად ერ­კ­ვე­ვა „ნახმარი“

რე­პორ­ტაჟ­თან არის გა­იგ ­ ივე­ბული. ევ­როპის­­გან გან­­ს­­ხ­ვა­ვე­ბით, სა­ქარ­თ­

ავ­ტო­მო­ბი­ლე­ბის ბიზ­ნეს­შიც და მრა­ვალ­ჯერ გა­თე­ლილ გზა­ზე მო­სა­

ვე­ლოს კინო­თე­ატ­­რებ­ში დოკუ­მენ­­ტუ­რი ფილ­­მე­ბის გა­ქი­რავე­ბის პრაქ­ტი­

ლოდ­ნე­ლი ფა­თე­რა­კე­ბიც შეს­წავ­ლი­ლი აქვს. მე­ო­რე (მამუკა ესა­ძე

კა არ არ­სე­ბობს, რაც მხო­ლოდ აზა­რა­ლებს ამ ჟანრს. თუ გვინ­და, რომ

ამ როლს გუ­ლუბ­რ­ყ­ვი­ლო და ლა­მის ირო­ნი­უ­ლი უშუ­ა­ლო­ბით ას­რუ­

და­სავ­ლეთს ჩვენ შე­სა­ხებ მო­ვუყ­­ვეთ, ამას დო­კუ­მენ­­ტურ კი­ნოზე უკეთ

ლებს) სრუ­ლი­ად გა­მო­უც­დე­ლია და არ იცის, რა სირ­თუ­ლე­ე­ბი ელო­

ვერც ერ­თი ჟან­რით ვერ მო­ვა­ხერ­ხებთ“.

დე­ბა სა­ოც­ნე­ბო ავ­ტო­მო­ბი­ლის შე­სა­ძე­ნად. რე­ჟი­სორ­მა მო­ა­ხერ­­ხა ორი გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი პერ­­სო­ნა­ჟის ზუს­ტი ფსი­ქო­ ლო­გი­უ­რი პორ­­ტ­­რე­ტის შე­ქ­­მ­­ნა: პრო­ფე­სი­ო­ნა­ლი „პერეგონშჩიკისთვის“ ევ­­რო­პა მხო­ლოდ სა­ვალ­დე­ბუ­ლო გა­ჩე­რე­ბე­ბი, სა­საღ­ვრ ­ ო პუნ­ქ­ტე­ბი და ორი­ა­თას­კი­ლო­მეტ­რი­ა­ნი ტრა­საა (გერმანია-საბერძნეთი-იტალიათურქეთი-საქართველოს გზა), რო­მე­ლიც აუცი­ლებ­ლად გან­საზღ­ვრ ­ ულ დრო­ში უნ­და გა­ი­ა­როს; წვა­ლე­ბით მო­პო­ვე­ბულ ევ­­რო­ვი­ზა­ში ხომ დღე­ე­ ბი დათ­­ვ­­ლი­ლი­ა! და რად­გან რამ­დე­ნი­მე დღე­ში ხუ­თი ქვეყ­ნის საზღ­ვრ ­ ის გა­დაკ­­ვე­თა უხ­­დე­ბა, ევ­რო­პის არც ერ­­თი ის­ტო­რი­უ­ლი ქა­ლა­ქის, ან მუ­ზე­ უ­მის დათ­ვა­ლი­ე­რე­ბა აზ­რად არ მოს­­დის. მა­მუ­კა ესა­ძის გმი­რი პრო­ფე­სი­ით მხატ­­ვა­რი­ა, მი­უნ­ხენ­ში ჩა­სულს, „ბაიერნ“ – „ნიურნბერგის“ მატ­­ჩ­­ზე წას­­ვ­­ლაც ძა­ლი­ან უნ­და, მაგ­რამ ბი­ ლე­თი ძა­ლი­ან ძვი­რი ღირს. ხან მა­ღა­ზი­ებ ­ ის ვიტ­რი­ნებს აკ­­ვირ­­დე­ბა, მუ­ზე­უ­მე­ბიც აინ­­ტე­რე­სებს, მი­უნ­ხე­ნის რა­ტუ­შის ნახ­ვაც, ვე­ნე­ცი­ურ ­ ი ნიღ­­


ფოტო: ნიკო კრეპსი

22


[ რეცენზია ] 23

წი­თე­ლი და თეთ­რი

ლოტ­ბარ­სა და ფოლ­კლ ­ ო­რისტს, სან­დ­რო კავ­სა­ძეს; მა­მას – და­თაშ­

კა­ხი კავ­სა­ძის სა­გა

ნა­ხა; დე­დას, რო­მელ­მაც სიმ­ღე­რას აზი­ა­რა; უმ­ც­როს ძმას, რო­მელ­

ნა­ნა ჯა­ნე­ლი­ძის დო­კუ­მენ­ტურ ფილ­მ­ში

კა კავ­სა­ძეს, რო­მე­ლიც პა­ტა­რა კა­ხიმ ცხოვ­რე­ბა­ში სულ რამ­დენ­ჯერ­მე თან ერ­თა­დაც ცხოვ­რე­ბის ჭირ­ს­-­ვა­რამს იზი­ა­რებ­და... მსა­ხი­ო­ბი ასე­ვე კითხუ­ლობს წე­რილს, რო­მელ­შიც 7 წლი­სა სტა­ლინს მა­მის ად­გილ­ სამ­ყოფე­ლის გა­გე­ბას სთხოვს. ცხა­დი­ა, ეს ეპი­ზო­დი ბავ­შ­ვუ­რი მი­ა­მი­ ტუ­რო­ბი­სა და არ­ტის­ტუ­ლი ემო­ცი­ის მძაფ­რი ნა­ზა­ვი­ა. „სანდროს გა­უ­მარ­­ჯოს! გა­ვი­გე შემ­­თხ­­ვე­ვით ეგ­­ნა­ტაშ­­ვი­ლის­­გან, რომ სა­ავ ­ ად­­მ­­ყო­ფო­ში ყო­ფილ­­ხართ. თქვენ­­ზე ამ­­ბო­ბენ, – ჩქა­რა მო­კეთ­­

და­ვით ბუხ­რი­კი­ძე

დე­ბა­ო. თუ სა­ჭი­რო­ა, რა­მე მო­გახ­­მა­როთ, მითხა­რით. მე მზად ვარ მოხ­­მა­რე­ბის­­თ­­ვის. იცოცხ­­ლეთ ათა­სი წე­ლი­წა­დი. თქვე­ნი სო­სო, 1937 წე­ლი“. – ეს სტა­ლი­ნის მი­ერ სან­­დ­­რო კავ­­სა­ძის­­თ­­ვის გაგ­­ზავ­­ნი­ლი წე­ ნა­ნა ჯა­ნე­ლი­ძის თით­ქ­მის ერ­თ­საა­თი­ა­ნი მხატ­ვრ ­ ულ­-­

რი­ლის ნაწყ­ვე­ტი­ა. არა­ნაკ­ლებ შთამ­ბეჭ­და­ვია ეპი­ზო­დი, რო­ცა კა­ხი

დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მი ერ­თ­-ერ­თი ყვე­ლა­ზე პო­პუ­ლა­

კავ­­სა­ძე მე­ო­რე მსოფ­ლიო ომის­დ­რო­ინ­დელ ფო­ტოს გუ­ლის ჯი­ბი­დან

რუ­ლი ქარ­თ­ვე­ლი მსა­ხი­ო­ბის, კა­ხი კავ­სა­ძის შე­სა­ხებ

იღებს, რო­მელ­ზეც პა­ტა­რა კა­ხი კავ­სა­ძე, დე­და­მი­სი და ძმა არი­ან აღ­

(ისევე რო­გორც ფილ­მის ანა­ლი­ზი) გარ­კ­ვე­უ­ლი დის­

ბეჭ­დი­ლე­ბი.

ტან­ცი­ის შემ­დეგ უფ­რო სა­ინ­ტე­რე­სო­ა. ფილ­მის სა­თა­უ­რი – „ნეტავი

ფილ­მ­ში მოთხ­რო­ბი­ლი რამ­დე­ნი­მე ამ­ბა­ვი მარ­თლ ­ აც მის­ტი­ფი­კა­

იქ თე­ატ­რი არის?!“, ერ­თ­გ­ვა­რი მი­ნიშ­ნე­ბაა მე­ოც ­ ე სა­უ­კუ­ნის საბ­ჭო­თა

ცი­ას ჰგავს. მა­გა­ლი­თად, რო­გორ ჩა­მო­ა­ყა­ლი­ბა კა­ხის მა­მამ, დათ­შ­კა

ეპო­ქის და­სა­ხიჩ­რე­ბულ ბი­ოგ­რა­ფი­ებ­სა და, ზო­გა­დად, მუდ­მი­ვი ში­შით

კავ­­სა­ძემ მე­ო­რე მსოფ­ლიო ომის დროს ტყვე­თა ბა­ნაკ­­ში ქარ­თ­ვე­ლე­

გა­ზა­ვე­ბულ ცხოვ­რე­ბა­ზე. შემ­თხ­ვე­ვი­თი არ არის, რომ ფილ­მი რე­ჟი­

ბის­გან, რუ­სე­ბის­გან, სუ­რა­მე­ლი ებ­­რა­ე­ლე­ბის და თბი­ლი­სე­ლი სომ­­ხე­

სორ­მა სწო­რედ სტა­ლი­ნის სა­ხე­ლო­ბის ვა­გონ­შემ­კე­თე­ბელ ქარ­ხა­

ბის­­გან ფოლ­­კ­­ლო­რუ­ლი ან­­სამ­­ბ­­ლი. ბა­ნაკ­­ში გა­მუდ­მე­ბით ქარ­­თუ­ლი

ნა­ში გა­და­ი­ღო და რუს­თა­ვე­ლის თე­ატ­რის კუ­ლი­სებ­სა და თე­ატ­რის

სიმ­­ღე­რა ჟღერ­და, რა­მაც ან­­სამ­­ბ­­ლის წევ­­რე­ბი დახ­­ვ­­რე­ტას გა­და­არ­

სცე­ნა­ზე და­ას­რუ­ლა.

ჩი­ნა.

ფილ­მის მთა­ვა­რი გმი­რი მსა­ხი­ო­ბი კა­ხი კავ­სა­ძე­ა, რომ­ლის არ­ტის­

მე­ო­რე მსოფ­ლიო ომის შემ­­დეგ ტყვე­ებს ამე­რი­კა­ში წას­­ვ­­ლის შან­­სი

ტიზ­მით გა­ჯე­რე­ბუ­ლი მო­ნათხ­რო­ბი რეპ­რე­სი­რე­ბულ ოჯახ­ზე ისე­ვე სა­

­ ათ, მაგ­­რამ და­თა კავ­სა­ძემ მა­ინც სამ­შობ­ლო­ში დაბ­­რუ­ნე­ბა გა­ მი­ეც

ინ­ტე­რე­სო­ა, რო­გორც და­ბინ­დულ სარ­კე­ში არეკ­ლი­ლი ნივ­თე­ბი­სა და

დაწყ­­ვი­ტა. თბი­ლის­ში ჩა­მო­სუ­ლი ის არა­ვის უნა­ხავს: კა­ხი კავ­­სა­ძის

ადა­მი­ა­ნე­ბის და­ნახ­ვა. ისი­ნი კონ­ტუ­რებს კარ­გა­ვენ, მაგ­რამ აღ­ქმ ­ ის

მა­მა გზა­ში და­ა­პა­ტიმ­­რეს და გა­ა­ციმ­­ბი­რეს, სა­დაც

სიმ­ძაფ­რე და „მხატვრულობა“ ამით გა­ცი­ლე­ბით შთამ­ბეჭ­და­ვი ხდე­

კი­დეც. მარ­ტო დარ­ჩე­ნილ­მა დე­დამ ორი შვილ­ი (სხვათა შო­რის,

ბა. კავ­სა­ძის გმი­რი რე­ა­ლო­ბა­სა და გა­მო­გო­ნილ სამ­ყა­რო­ში თით­ქოს

ჟურ­ნა­ლის­ტი ნი­ნო კუ­რა­ტაშ­­ვი­ლი ფილ­მ­ში ამ როლს არ­ც­თუ ცუ­დად

ერ­თ­დ­რო­უ­ლად არ­სე­ბობს, ამი­ტო­მაც ფილ­მის მხატ­ვრ ­ ულ­-­დუ­კუ­მენ­

ას­­რუ­ლებს), აღ­ზარ­და... წლე­ბის შემ­­დეგ, გარ­­დაც­­ვა­ლე­ბამ­­დე რამ­დე­

ტუ­რი, ანუ მო­საზღ­ვ­რე ჟან­რი გა­მარ­თ­ლე­ბუ­ლი­ა.

ნი­მე სა­ა­თით ად­რე იგი, აგო­ნი­ა­ში მყო­ფი, მე­უღ­­ლის, და­თას სა­ხელს

­ ის, საბ­ჭო­ ცნო­ბი­ლი მსა­ხი­ო­ბის ცხოვ­რე­ბის გზას, მთე­ლი მი­სი თა­ობ

გარ­და­იც­ვა­ლა

ახ­­სე­ნებ­­და, რო­მელ­­თა­ნაც მხო­ლოდ შვი­დი წე­ლი იცხოვ­­რა. და­ნარ­­

თა ეპო­ქის ტრა­გი­კულ თუ სევ­დი­ან, მხი­ა­რულ თუ აბ­სურ­დულ ამ­ბებს

ჩე­ნი დრო კი ხალ­­ხის მტრის ოჯა­ხის წარ­მო­მად­გე­ნე­ლის მძი­მე ხვედ­

ფილ­მი ერ­თ­დ­რო­ულ ­ ად იტევს.

რით გან­ვ­ლო.

არც დო­კუ­მენ­ტუ­რი თხრო­ბის­თ­ვის

და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი ელე­მენ­ტე­ბი­სა და მხატ­ვ­რუ­ლად გა­ცოცხ­ლე­ბუ­ლი

სხვა­თა შო­რის, კავ­­სა­ძე­ე­ბის სა­ო­ჯა­ხო არ­­ქივ­­ში სტა­ლი­ნის ჩი­ბუ­ხიც

რე­ა­ლუ­რი პერ­სო­ნა­ჟე­ბის თა­ნა­არ­სე­ბო­ბაა ური­გო. ქარ­ხ­ნის უჩ­ვე­უ­ლო

ინა­ხე­ბა, რო­მელ­საც თით­ქოს ჯერ კი­დევ ას­­დის იმ მარ­კის თამ­­ბა­ქოს

გა­რე­მო­სა და გა­და­სა­ღე­ბი მო­ედ­ნის ს���ვ­რ­ცის შერ­წყ­მა, რო­მე­ლიც

სურ­­ნე­ლი, რო­მელ­­საც ბე­ლა­დი ეწე­ო­და. ყო­ფი­ლი თა­ნა­სე­მი­ნა­რი­ე­

თე­ატ­რის ენი­სა და კი­ნოს სტი­ლის­ტი­კის შეგ­ნე­ბულ „აღრევას“ უფ­რო

ლის კითხ­­ვა­ზე, თუ რა სამ­­სა­ხუ­რის, ან სა­ჩუქ­­რის მი­ღე­ბას ისურ­­ვებ­­და

ჰგავს, მხატ­ვ­რულ­-­დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფორ­მი­თაა მო­წო­დე­ბუ­ლი.

მსოფ­­ლი­ოს უდი­დე­სი იმ­­პე­რი­ის მმარ­­თ­­ვე­ლის­­გან, სან­დ­რო კავ­სა­ძემ

ფილ­მის უჩ­ვე­უ­ლო­ბა­სა თუ ჟან­რობ­რივ „აღრევას“ გა­მოც­დი­ლი ოპე­

ასე უპა­სუ­ხა, – „თქვენი ჩი­ბუ­ხი მა­ჩუ­ქეთ, მე­ტი არა­ფე­რი მინ­­და“. ფილ­

რა­ტო­რის, გი­ორ­გი ბე­რი­ძის გა­მოც­დი­ლი ხე­ლიც ეტყო­ბა, რო­მელ­თან

მის სა­თა­ურ­ში გა­მო­ტა­ნი­ლი ფრა­ზა დი­დი მსა­ხი­ო­ბის, აკა­კი ვა­სა­ძის

ერ­თად რე­ჟი­სორ­მა რამ­დე­ნი­მე ფილ­მი გა­და­ი­ღო, მათ შო­რის დღემ­

­ ი­ლის წინ სიტყ­ვე­ბი­და­ნა­ა, რო­დე­საც ლო­გი­ნად ჩა­ვარ­დ­ნილ­მა სიკ­ვდ

დე ყვე­ლა­ზე პო­პუ­ლა­რუ­ლი, ფორ­მით გა­მორ­ჩე­უ­ლი, მაგ­რამ ზედ­მე­

ბავ­შ­ვუ­რი უშუ­ალ ­ ო­ბით ჰკითხა: „შვილო, ნე­ტა იქ თე­ატ­რი არის?“

ტად პრე­ტენ­ზი­უ­ლი „იავნანა“ და შარ­შან გა­და­ღე­ბუ­ლი, მხატ­ვ­რულ­­

თხე­მით ტერ­ფამ­დე არ­ტის­ტის, კა­ხი კავ­სა­ძის დრა­მა­ტუ­ლი მო­

-­დო­კუ­მენ­ტუ­რი ზო­მი­ერ ­ ე­ბით გა­მორ­ჩე­უ­ლი „გალობის რა­ინ­დე­ბი“.

ნო­ლო­გე­ბის მი­უხ ­ ე­და­ვად, მი­სი სა­ხა­ლი­სო იუმო­რი და ოპ­ტი­მიზ­მი

ფილ­მის მხატ­ვ­რო­ბა და სცე­ნოგ­რა­ფი­ა, ზუ­რა მი­ქე­ლა­ძის წყა­ლო­ბით,

(ასეთიც უხ­ვად მო­იძ ­ ებ­ნე­ბა ნა­ნა ჯა­ნე­ლი­ძის ზო­მი­ე­რი დრა­მა­ტიზ­მი­

უფ­რო თე­ატ­რა­ლურ პი­რო­ბი­თო­ბას გუ­ლის­ხ­მობს, ვიდ­რე დო­კუ­მენ­ტუ­

თა და ქრო­ნი­კის კად­რე­ბით გა­ჯე­რე­ბულ ფილ­მ­ში) გა­ფიქ­რე­ბი­ნებთ,

რი ფილ­მის­თ­ვის და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბელ სიმ­კაც­რეს. კომ­პო­ზი­ტო­რია მი­შა

რომ თე­ატ­რი „იქაც არის“. ის კი არა, ფილ­მის ფი­ნალ­ში ვა­გონ­შემ­

მდი­ნა­რა­ძე, კოს­ტუ­მე­ბის მხატ­ვა­რი – ქე­თი ფა­ლა­ვან­დიშ­ვი­ლი. კა­ხი

კე­თე­ბე­ლი ქარ­ხ­ნი­დან რუს­თა­ვე­ლის თე­ატ­რის სცე­ნამ­დე გა­სავ­ლე­ლი

­ ი მო­ნა­წი­ლე­ო­ბენ: ნი­ნო კუ­რა­ტაშ­ვი­ლი, კავ­სა­ძეს­თან ერ­თად ფილ­მშ

გზის მე­ტა­ფო­რუ­ლო­ბა­საც და­ი­ჯე­რებთ. ცხოვ­რე­ბა ხომ რე­ა­ლო­ბი­სა

ირაკ­ლი და ნი­კო კა­კა­უ­რი­ძე­ე­ბი და სხვე­ბი.

და წარ­მო­სახ­ვის ცოცხა­ლი თა­მა­ში­ა... რო­გორც ბერ­გ­მა­ნი ამ­ბობს,

„გადაღება თით­ქ­მის ორი კვი­რის გან­მავ­ლო­ბა­ში მიმ­დი­ნა­რე­ობ­და. ბა­ტო­ნი კა­ხი იმ­დე­ნად გახ­ს­ნი­ლი იყო, იმ­დენ სა­ინ­ტე­რე­სო ის­ტო­რი­ ას ჰყვე­ბო­და თა­ვის ოჯახ­ზე, მტკივ­ნე­ულ წარ­სულ­ზე, რომ კითხ­ვე­ბის დას­მა მე­რი­დე­ბო­და კი­დეც“, – აღ­ნიშ­ნავს ნა­ნა ჯა­ნე­ლი­ძე ერ­თ­-ერთ ინ­ტერ­ვი­უ­ში. კა­ხი კავ­სა­ძის ვრცე­ლი და არ­ტის­ტუ­ლო­ბით გა­ზა­ვე­ბუ­ლი მო­ნო­ლო­ გე­ბი ოჯა­ხის მძი­მე ის­ტო­რი­ას გვაც­ნობს – ბა­ბუ­ას, ცნო­ბილ, მუ­სი­კოსს,

„სინათლე და ჩრდი­ლი“.


24

"ხვალ, ზეგ, მა­ზეგ" გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი


[ რეცენზია ] 25 ზუ­რაბ ინა­შვ ­ ი­ლის დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მი „ხვალ, ზეგ,

სა­ჟი­ა. გო­გო­ნას­თ­ვის facebook ზე­და­პი­რუ­ლი ცოდ­ნის მი­ღე­ბის წყა­რო­ა, რო­

მა­ზეგ“ ეროვ­ნუ­ლი კი­ნო­ცენ­ტ­რის მხარ­და­ჭე­რით შე­იქ­მ­

მელ­შიც სხვის მი­ერ გა­მოთ­ქ­მუ­ლი აზ­რის გა­ზი­არ ­ ე­ბა (Share) ხში­რად გა­უ­

­ ას ეძღ­ვ­ნე­ბა, რო­მე­ლიც ხან­ ნა და ახალ­გაზ­რ­და თა­ობ

აზ­რე­ბელ დუბ­ლი­რე­ბას უფ­რო ჰგავს. ასე­თია ჭრე­ლი სა­ზო­გა­დო­ე­ბის „მე

და­ხან გა­მომ­წ­ვე­ვად არა­სე­რი­ო­ზუ­ლად გა­მო­ი­ყუ­რე­ბა,

მიყ­ვარს სა­ზამ­თ­რო“ და „ყველაზე ლა­მა­ზე­ბის“ პო­ტენ­ცი­ალ ­ ი, რო­მე­ლიც

მაგ­რამ ასე თუ ისე ასა­ხავს ახალ­გაზ­რ­და თა­ო­ბის ყო­ფას, მის ანა­ტო­მი­

პერ­სო­ნი­ფი­ცი­რე­ბუ­ლია ინა­შ­ვი­ლის ობი­ექ­ტი­ვით აღ­ბეჭ­დილ თი­ნე­იჯ ­ ერ­ში.

ას. მა­ინც რო­გო­რია ეს ანა­ტო­მი­ა? დი­აგ­ნო­ზის დას­მის მიზ­ნით, რე­ჟი­სო­

ინა­შ­ვი­ლის ფილ­მ­ში გა­ნათ­ლე­ბის პრობ­ლე­მა ჩვე­ნი ქვეყ­ნის აქი­ლევ­სის

­ ე­ლებს ახალ­გაზ­რდ ­ ა წყვი­ლის რი რორ­შა­ხის ტეს­ტის მსგავ­სად გამ­ვლ

ქუს­ლი­ა. ინა­შ­ვი­ლის კრი­ტი­კის ობი­ექ­ტი ხდე­ბა ერ­თ­-ერ­თი სტუ­დენ­ტი, რო­მე­

ბედ­ნი­ერ, ხელ­გაშ­ლილ და მომ­ღი­მა­რე ფო­ტოს უჩ­ვე­ნებს და სურს გა­

ლიც ლექ­ცი­ის დაწყე­ბამ­დე ბან­ქოს ეთა­მა­შე­ბა თა­ნა­კურ­სელს. შე­ნი აზ­რით,

­ვ ­ ა­რო­ ი­გოს – რას ხე­და­ვენ ისი­ნი ამ ფო­ტო­ზე? და­ხა­სი­ა­თე­ბა არა­ერ­თგ

ნორ­მა­ლუ­რი­ა, ახ­ლა რა­საც აკე­თებ?! – ის­მის რე­ჟი­სო­რის კითხ­ვა კად­რ­ს­

ვა­ნია და უფ­რო­სი თა­ო­ბის კო­მენ­ტა­რებ­ში კრი­ტი­კუ­ლი ნო­ტე­ბი გა­ის­მის

მიღ­მა და სტუ­დენ­ტის აუღელ­ვე­ბე­ლი პა­სუ­ხი. მე­რედა რა არის ამა­ში ცუ­დი?

– აქ ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი თვალ­საზ­რი­სით არა­ფე­რია მნიშ­ვნ ­ ე­ლო­ვა­ნი!

ან არა­ნორ­მა­ლუ­რი? სტუ­დენ­ტის (სხვათა შო­რის, აშ­კა­რა ნა­კითხის) პორ­ტ­

ლი­ტე­რა­ტუ­რა­ში ნო­ბე­ლის პრე­მი­ის ლა­უ­რე­ატ­ს, პერლ ბაკს და­ვე­თან­

რე­ტი უარ­ყო­ფით ტო­ნა­ლუ­რო­ბე­ბი­თაა შეთხ­ზუ­ლი, რაც უნებ­ლი­ედ ღი­მილს

ხ­მე­ბი, რომ ზედ­მე­ტი ბედ­ნი­ე­რე­ბა არ არ­სე­ბობს ისე­ვე, რო­გორც არ არ­

გგვრის. რე­ჟი­სო­რის კრი­ტი­კუ­ლი რე­მარ­კა იმ­დე­ნად უად­გი­ლოდ გეჩ­ვე­ნე­ბა

სე­ბობს ზედ­მე­ტი ფუ­ლი. ფსი­ქო­ლო­გი­ურ ­ ი თვალ­საზ­რი­სით ამა­ზე მნიშ­ვ­

და გაზ­ვი­ა­დე­ბუ­ლიც, რომ გულ­წ­რფ ­ ე­ლად გინ­და ჰკითხო, – ბან­ქოს თა­მა­ში

ნე­ლო­ვა­ნი რა უნ­და იყოს? ფილ­მ­ში მუდ­მი­ვად ხდე­ბა იმის აქ­ცენ­ტი­რე­ბა,

კრი­მი­ნა­ლი­ა? იქ­ნებ კრი­მი­ნა­ლის წი­ნა­პი­რო­ბა­ა? იქ­ნებ ლექ­ცი­ი­დან გა­მო­

რომ ახალ­გაზ­რ­დე­ბის­თ­ვის ფუ­ლიც და ბედ­ნი­ე­რე­ბაც აუცი­ლე­ბე­ლი­ა, და

სუ­ლი მან­დი­ლო­სა­ნი სტუ­დენ­ტის სა­ჯა­როდ მა­კი­ა­ჟის გა­კე­თე­ბის პრო­ცე­დუ­

სულ იმა­ზე გა­ფიქ­რებს, ყო­ფი­ე­რე­ბა გან­საზღ­ვ­რავს მათ ცნო­ბი­ე­რე­ბას თუ

რაც პროს­ტი­ტუ­ცი­ის­კენ წინ­გა­დად­გ­მუ­ლი ნა­ბი­ჯი­ა? მოკ­ლედ, ამ კითხ­ვებს

ცნო­ბი­ე­რე­ბა – ყო­ფას? ინა­იშ­ვილ­მა ორი­ვე გვიჩ­ვე­ნა ფილ­მ­ში - პროგ­

არ დას­ვამ­და სტუ­დენ­ტე­ბის თა­ნა­მედ­რო­ვე რე­ჟი­სო­რი, მაგ­რამ, რო­გორც

რე­სუ­ლად მო­აზ­როვ­ნე ახალ­გაზ­რ­დო­ბა (პროდასავლურად გან­წყო­ბი­

ჩანს, სვამს ზუ­რაბ ინა­იშ­ვი­ლი, რო­მელ­საც ალ­ბათ ჯერ კი­დევ ახ­სოვს ალა

ლი „თერგდალეულთა“ ახა­ლი თა­ო­ბა) სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში დარ­ჩე­ნი­ლი

პუ­გა­ჩო­ვას ჰი­ტი „Делу время, потехе – час!“.

ახალ­გაზ­რ­დე­ბის პი­რის­პირ... 21-ე სა­უ­კუ­ნის „თერგდალეულთა“ ცნო­

შემ­თხ­ვე­ვი­თო­ბა არ უნ­და იყოს,რომ ფილმში „პინქ ფლო­ი­დის“ სიმ­ღე­რი­

ბი­ე­რე­ბამ გან­საზღ­ვ­რა მა­თი მო­მა­ვა­ლი ყო­ფა, ხო­ლო უმ­რავ­ლე­სო­

დან ფრა­ზა – „We don’t need no education“ ჟღერს. ინ­გლ ­ ი­სურ ენა­ში, რო­გორც

­ ე­ბა გა­ნი­საზღ­ვ­რა მა­თი­ვე ყო­ფით – არას­რულ­ყო­ფი­ლი, ბის ცნო­ბი­ერ

წე­სი, არ იყე­ნე­ბენ ერთ წი­ნა­და­დე­ბა­ში ორ უარ­ყო­ფას. ამი­ტომ სიმ­ღე­რის

„დამაკმაყოფილებელი“ გა­ნათ­ლე­ბით, რო­მელ­საც ქვე­ყა­ნას, ანუ ში­და

„We don’t need no education“ ტექ­სტ ­ ი შე­იძ­ლე­ბა ვთარ­გ­მ­ნოთ, რო­გორც „არ

ბა­ზარს მო­ახ­მა­რენ. ასეთ გან­ც­დას გი­ჩენს ფილ­მ­ში „ხვალ, ზეგ, მა­ზეგ“

გვჭირ­დე­ბა ასე­თი გა­ნათ­ლე­ბა!“, და არა – ზო­გა­დად გა­ნათ­ლე­ბა. ამი­ტომ

აერო­პორ­ტ­ში გა­მომ­შ­ვი­დო­ბე­ბის სცე­ნა და ხმო­ვა­ნი რი­გის წყა­ლო­ბით

ქვე­ყა­ნა­ში, რო­მელ­შიც 2011 წელს მი­სა­ღებ გა­მოც­დებ­ზე ათა­სო­ბით ���ბი­ტუ­

შექ­მნ ­ ი­ლი კონ­ტ­რა­პუნ­ქ­ტი, რო­მე­ლიც უიმე­დო­ბის ნო­ტებს აჟ­ღე­რებს და

რი­ენ­ტი „ჩაიჭრა“, „პინქ ფლო­ი­დის“ სიმ­ღე­რა სიმ­პ­ტო­მა­ტუ­რიც კი არის.

ძველ­ქარ­თულ ან­და­ზას გახ­სე­ნებს – ეს ქვე­ყა­ნა კი­ბე­ა: ზო­გი ადის, ზო­გი

ფილმს თა­ვი­სი გმი­რე­ბიც ჰყავს. ერ­თ­-ერ­თი, 11 წე­ლი­ა, წინ­დებს ყი­დის

ჩა­მო­დის! უც­ნა­უ­რი­ა, მაგ­რამ აშ­კა­რა­ა, რომ რე­ჟი­სო­რი გმი­რე­ბის კი­ბე­ზე

ბაზ­რო­ბა­ზე; სახ­ლი ხან­ძ­რის შე­დე­გად და­ეწ­ვა და მის აღ­სად­გენ ფულს თბი­

აღ­მას­ვ­ლას ამე­რი­კას უკავ­ში­რებს, რო­მე­ლიც მთავ­რო­ბის დი­დი მე­ცა­დი­

ლის­ში დი­დი შრო­მის ფა­სად შო­ულ ­ ობს. თან იტა­ლი­ა­ში სა­მუ­შა­ოდ წა­სულ

ნე­ო­ბით დღი­თიდღე უფ­რო დიდ ლტოლ­ვას უჩენს ახალ­გაზ­რდ ­ ებს.

დე­დას ეხ­მა­რე­ბა, ხა­ნაც ის უგ­ზავ­ნის თა­ვის სარ­ჩენს, მაგ­რამ მთა­ვა­რი ის

სი­მარ­თ­ლე ით­ქვ ­ ას, მე იმ ობი­ექ­ტუ­რო­ბი­სა არ მწამს, რო­მელ­საც მონ­

არის, რომ ეს ერ­თა­დერ­თი მკვეთ­რად გა­მო­ხა­ტუ­ლი პერ­სო­ნა­ჟია მთელ

ტა­ჟი ქმნის, ამი­ტომ, ვფიქ­რობ, ზუ­რაბ ინა­იშ­ვი­ლიც ისეთ გმი­რებს თხზავს,

ფილ­მშ ­ ი და უნ­და ით­ქ­ვას, რომ ერ­თა­დერ­თი­ა, ვინც აკ­მა­ყო­ფი­ლებს გმი­რის

რო­გო­რა­დაც თა­ვად მი­აჩ­ნია დღე­ვან­დე­ლი ახალ­გაზ­რ­დო­ბა – ნა­წი­ლობ­

კრი­ტე­რი­უ­მებს. ის თა­ვად­ვეა თა­ვის ბა­ტონ­-­პატ­რო­ნი, ბაზ­რო­ბა­ზე წინ­დებს

რივ მი­ზან­და­სა­ხულს, ხან­და­ხან თავ­ქა­რი­ანს, ხა­ნაც გა­მო­ფი­ტულ­სა და

ყი­დის, შემ­დეგ სახ­ლ­ში მი­სუ­ლი ხინ­კალს ახ­ვევს და მე­გობ­რებ­თან – ერ­

ცა­რი­ელს, ხან კი­დევ, ახალ­გაზ­რ­და ასა­კის მი­უხ ­ ე­და­ვად, ნევ­რო­ტულ­სა

თად მი­ირ­თ­მევს. მის ფონ­ზე ძალ­ზედ კონ­ტ­რას­ტუ­ლია სხვა ახალ­გაზ­რ­და

და უდ­რო­ოდ და­ბე­რე­ბულს... თუმ­ცა, ზუ­რაბ ინაშ­ვი­ლი არ გა­მოდ­გე­ბა

მა­მა­კა­ცის მო­საზ­რე­ბა ზღვის­პი­რა კუ­რორ­ტ­ზე აქ­ტი­ურ დას­ვე­ნე­ბა­ში გა­წე­უ­

ფილ­მის გმი­რე­ბის დრო­ის მე­მა­ტი­ა­ნედ, თუნ­დაც იმი­ტომ, რომ ფილ­მ­ში

ლი ხარ­ჯის ოდე­ნო­ბის შე­სა­ხებ. რამ­დე­ნი უნ­და და­ხარ­ჯო ერთ დღე­ში აქ­ტი­

კარ­გად არ ჩანს მი­ზეზ­-­შე­დე­გობ­რი­ვი კავ­ში­რე­ბი გმი­რე­ბის და­მო­კი­დე­ბუ­

უ­რი დას­ვე­ნე­ბი­სას? აღ­მოჩ­ნდ ­ ა, რომ სა­შუ­ა­ლოდ 300 ლა­რი. ოფი­ცი­ალ ­ უ­რი

ლე­ბი­სა და ამა­ვე და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბე­ბის მაპ­რო­ვო­ცი­რე­ბე­ლი გა­რე­მო­ე­

სტა­ტის­ტი­კის თა­ნახ­მად, მო­სახ­ლე­ო­ბის სა­შუ­ა­ლო შე­მო­სა­ვა­ლი 600 ლარს

ბებს შო­რის, რაც მემ­კ­ვიდ­რე­ო­ბად ერ­გოთ ახალ­გაზ­რ­დებს და რომ­ლის

შე­ად­გენს. ამი­ტომ, ფილ­მ­ში არი­ან ისე­თე­ბიც, რომ­ლებ­საც, აქვთ შე­საძ­

შეც­ვ­ლის აუცი­ლებ­ლო­ბა­ზე ხში­რად ლა­პა­რა­კო­ბენ კი­ნო­ო­ბი­ექ­ტივ­ში.

ლებ­ლო­ბა, მაგ­რამ არა აქვთ სურ­ვი­ლი, სა­კუ­თა­რი დრო და „საშუალო“

პო­ზი­ტი­უ­რი ცვლი­ლე­ბე­ბის მო­ლო­დინ­ში ახალ­გაზ­რ­და მან­დი­ლო­ სა­ნი, ინა მარ­გვ ­ ე­ლაშ­ვი­ლი წუხს იმა­ზე, რომ „...სულ ვი­ღა­ცის თვა­ლი

თან­ხა ფე­შე­ნე­ბე­ლურ სას­ტუმ­რო­ებ­ში და­ხარ­ჯონ და დი­ო­გე­ნეს შთა­მო­მავ­ ლე­ბი­ვით თავს ზღვის­პი­რა სა­ნა­პი­რო­ზე გაშ­ლილ კარ­ვებს აფა­რე­ბენ...

გაქვს, სულ ვი­ღა­ცა გაკ­ვირ­დე­ბა.“ ბუ­ნებ­რი­ვი­ა, პატ­რუ­ლის გამ­ჭვ ­ ირ­ვა­

ად­რეც აღ­ვნ ­ იშ­ნე ის, რომ ინა­შ­ვი­ლის­თ­ვის ქარ­თვ ­ ე­ლე­ბის წინ­ს­ვ­ლა

ლე შე­ნო­ბე­ბის ფონ­ზე მხო­ლოდ კა­ნო­ნი ვერ იქ­ნე­ბა ყვე­ლას­თ­ვის ხი­

უკავ­შირ­დე­ბა სხვა ქვე­ყა­ნას, რომ­ლის­კე­ნაც მი­ილ­ტ­ვი­ან ფილ­მის გმი­

ლუ­ლი და გამ­ჭ­ვირ­ვა­ლე (საჯარო) – კა­ნონ­მორ­ჩი­ლი სა­ზო­გა­დო­ებ ­ აც

რე­ბი: ახალ­გაზ­რდ ­ ა სამ­ხედ­რო ექ­სპ ­ ერ­ტი – მე­და­ლო­სა­ნი, რო­მელ­მაც,

გამ­ჭირ­ვა­ლედ, ანუ სა­ჯა­როდ უნ­და წარ­მარ­თავ­დეს თა­ვის საქ­მი­ა­ნო­

ახალ­გაზ­რდ ­ ა ასა­კის მი­უ­ხე­და­ვად, უკ­ვე მო­ას­წრ ­ ო შტა­ტებ­ში სამ­ხედ­რო

ბას. „გვაკლია თა­ვი­სუ­ფა­ლი სივ­რ­ცე... სა­კუ­თა­რი სივ­რ­ცე“, – სულ­შე­

კა­რი­ე­რის გა­კე­თე­ბა; მე­ორ ­ ე – მა­რი­ამ მა­ჩა­ი­ძე ვი­ო­ლი­ნო­ზე უკ­რავს და

ხუ­თუ­ლის ხმით. ამ­ბობს ახალ­გაზ­რ­და გო­გო­ნა და ავიწყ­დე­ბა, რომ

„ჯულიარდის“ მუ­სი­კა­ლუ­რი სას­წავ­ლებ­ლის 4500-კაციან კონ­კურ­ს­ში იმ

დღე­ვან­დელ­მა ახალ­გაზ­რ­დებ­მა ეს სივ­რ­ცე იმ ვირ­ტუ­ა­ლუ­რი სივ­რ­

12-ს შო­რის მოხ­ვ­და, ვი­საც სწავ­ლას სრუ­ლად და­უფ ­ ი­ნან­სე­ბენ. არი­ან

ცით ჩა­ან ­ აც­ვ­ლეს, რო­მელ­საც, აქ­ტუ­ა­ლო­ბი­დან გა­მომ­დი­ნა­რე, თა­ვი­

სხვე­ბიც, მა­რი­ამ ­ ის მსგავ­სად რომ მიფ­რი­ნა­ვენ უცხო ქევ­ყ­ნებ­ში და მა­თი

სი ბო­ლო ფილ­მი უძღ­ვ­ნა დე­ვიდ ფინ­ჩერ­მა („სოციალური ქსე­ლი“).

დაბ­რუ­ნე­ბა, რო­გორც ეს ჩი­ტებს სჩვე­ვი­ათ, სე­ზო­ნის ცვლა­ზე არ იქ­ნე­ბა

კა­ნონ­ზო­მი­ე­რი­ა, რომ XXI სა­უ­კუ­ნის კო­მუ­ნამ (ან ვირ­ტუ­ა­ლურ­მა მრა­

და­მო­კი­დე­ბუ­ლი. მი­დი­ან იმის­თვ ­ ის, რომ ხვალ, ზეგ, მა­ზეგ მი­აღ­წი­ონ წარ­

ვალ­სარ­თუ­ლი­ან­მა კო­მუ­ნა­ლურ­მა ბი­ნამ) პა­ტა­რა, მაგ­რამ ზუს­ტი შე­ფა­სე­ბა

მა­ტე­ბას და მო­იპ ­ ო­ვონ ბედ­ნი­ე­რე­ბა სა­ქარ­თ­ვე­ლოს ფარ­გლ ­ ებს გა­რეთ.

და­იმ­სა­ხუ­რა ინა­შ­ვი­ლის ფილ­მ­ში „ხვალ, ზეგ, მა­ზეგ“. შემ­დეგ ინ­ტერ­ვი­უშ ­ი

ასე­თია ახალ­გაზ­რ­და თა­ო­ბის სუ­რა­თი, რო­მელ­შიც გა­ღი­მე­ბუ­ლი და ხე­

თი­ნე­ი­ჯე­რი გო­გო­ნა სო­ცი­ა­ლუ­რი ქსე­ლი­დან იღებს ცოდ­ნას და იქი­დან

ლებ­გაშ­ლი­ლი ახალ­გაზ­რდ ­ ა წყვი­ლის პორ­ტრ ­ ე­ტი თვით­კმ ­ ა­რი­ა, და რაც

ამოკ­რე­ფი­ლი ცი­ტა­ტე­ბით მეტყ­ვე­ლებს. ეს ნა­წი­ლობ­რივ კრი­ტი­კუ­ლი პა­

მთა­ვა­რი­ა, სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში ნა­პოვ­ნი ბედ­ნი­ე­რე­ბის სიმ­ბო­ლო­ა.


26

"სუსა" სო­ცი­ა­ლუ­რი კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის მგრძნო­ბი­ა­რე ტე­რი­ტო­რია და­ვით ბუხ­რი­კი­ძე


[ რეცენზია ] 27 ვერ ვიტყ­ვით, რომ ახალ­გაზ­რ­და რე­ჟი­სო­რის, რუ­

­ ­ძ­ლივ­ აზ­რით, გა­ი­ტა­ცა მო­ზარ­დე­ბი­სა და ქუ­ჩის ბუ­ნებ­რივ­მა და ხან­გრ

სუ­დან პირ­ვე­ლის ფილმს, მოკ­ლე და იოლად და­

მა რით­მამ, რის გა­მოც, შე­და­რე­ბით გა­ფერ­მ­კ­რთ ­ ალ­და რო­გორც დე­

სა­მახ­სოვ­რე­ბე­ლი სა­თა­უ­რით – „სუსა“ – არ გა­უ­მარ­

დის დრა­მა­ტურ­გი­უ­ლი ხა­ზი, ისე უმა­მო­ბის პრობ­ლე­მა. ვი­თომ სა­მუ­

თ­ლა. ჰუ­ბერტ ბალ­სის ფონ­დი­სა და რო­ტერ­და­მი­ს

შა­ოდ გა­დახ­ვე­წილ მა­მას სუ­სა მხსნე­ლი­ვით არ ელო­დე­ბა. ეს უფ­რო

სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის მხარ­დაჭ­რა, პლუს რამ­დე­ნი­მე

ბუ­ნებ­რი­ვი ლო­დი­ნი­ა, დაგ­ვი­ა­ნე­ბუ­ლი რე­აქ ­ ა­ცი­ა, რო­მე­ლიც გა­ნე­ლე­

მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი ჩვე­ნე­ბა 2010 წელს ბერ­ლი­ნის სა­ი­უ­ბი­ლე­ო, 60-ე კი­

ბულ ტკი­ვილ­ში გა­და­დის. თუმ­ცა, ის არც დე­დის მი­მართ გა­მო­ირ­ჩე­

ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე სპე­ცი­ა­ლურ პროგ­რა­მა­ში; მარ­თ­ლაც ევ­რო­პულ ფეს­

ვა გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი მგძნო­ბე­ლო­ბით და უფ­რო სა­კუ­თა­რი რიტ­მით

ტი­ვა­ლებს მოგ­ვი­ა­ნე­ბით კი­დევ ერ­თი წარ­მა­ტე­ბა მოჰ­ყ­ვა სამ­ხრ ­ ეთ კო­

ცხოვ­რობს.

­ ი, სა­დაც ფილ­მი სპე­ცი­ლუ­რი პრი­ზით აღი­ნიშ­ნა.. რე­აშ

ქა­ლაქ­გა­რეთ, ავ­ჭა­ლა­ში მდე­ბა­რე პა­ტარა და ღა­რი­ბუ­ლი სახ­ლი,

­ ე­ლო­ვა­ნი აღი­ა­რე­ბა რე­ჟი­სორს თბი­ლი­ და მა­ინც, ყვე­ლა­ზე მნიშ­ვნ

რო­მელ­შიც სუ­სა დე­დას­თან ერ­თად ცხოვ­რობს, ასე­ვე ახ­ლო წარ­სუ­

სის მე­თერ­თ­მე­ტე სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­მა მო­უტ ­ ა­ნა. რუ­სუ­

ლი­სა და 90-იანი წლე­ბის ჭა­ო­ბის შეხ­სე­ნე­ბა­ა. თუმ­ცა, ზუს­ტად ასეთ­

დან პირ­ველს ფიმ­ლი­სათ­ვის „სუსა“ მთა­ვა­რი პრი­ზი – „ოქროს პრო­

სა­ვე სი­���უხ­ჭი­რე­ში ცხოვ­რო­ბენ ქა­ლა­ქგა­რეთ დღე­საც, მე­გა­პო­ლი­სის

მე­თე“ გა­და­ე­ცა, რაც ნე­ბის­მი­ე­რი რე­ჟი­სო­რის­თ­ვის ალ­ბათ სა­ა­მა­ყო­ა.

ბჭყვი­ალ ­ ა გა­ნა­თე­ბებს, შე­ღე­ბილ სახ­ლებს და სა­რეკ­ლა­მოდ და­გე­

მოკ­ლედ, ფეს­ტი­ვა­ლე­ბი თით­ქოს სხარ­ტი სა­რეკ­ლა­მო კლი­პე­ბის

­ ით. ასე რომ, „სუსა“, გარ­კვ ­ ე­უ­ლი თვალ­ ბულ გზებს თუ არ ჩავ­თ­ვლ

კად­რე­ბი­ვით ებ­მო­და ერ­თ­მა­ნეთს. ფილ­მ­ში „სუსა“ ყვე­ლა­ფე­რი ზუს­ტა­

­ ა­ძის დრო­ის სა­ საზ­რი­სით, არა მხო­ლოდ გარ­და­სუ­ლი, ე.წ. შე­ვარ­დნ

დაა გათ­ვ­ლი­ლი: ქარ­თულ კი­ნო­ში და­ვიწყე­ბუ­ლი სო­ცი­ა­ლუ­რი კი­ნოს

ქარ­თ­ვე­ლოს „მცირემეტრაჟანი“ პორ­ტრ ­ ე­ტი­ა, არა­მედ დღე­ვან­დე­ლი,

რე­ა­ბი­ლი­ტა­ცი­ა, ბედ­კ­რუ­ლი 90-იანი წლე­ბის შავ­-­თეთ­რი რე­ალ ­ ო­ბის

წარ­მა­ტე­ბუ­ლი დ სა­ნი­მუ­შოდ ან­ტი­კო­რუფ­ცი­უ­ლი ქვეყ­ნი­საც... თუმ­ცა,

აღ­დ­გე­ნის მცდე­ლო­ბა და იმა­ვე რე­ა­ლო­ბის შე­უ­ღე­ბა­ვი უბად­რუ­კო­ბა,

­ უ­რი და, თუ გნე­ბავთ, პო­ლი­ტი­კუ­რი ეს­თე­ტი­კის სა­ ეს უკ­ვე სო­ცი­ალ

ჯერ კი­დევ შე­მორ­ჩე­ნი­ლი საბ­ჭო­თა სა­მარ­შ­რუ­ტო ტაქ­სე­ბი, დეპ­რე­სი­

კითხი­ა.

უ­ლი ავ­ტო­სად­გუ­რე­ბი და გა­რე­უბ­ნე­ბი, უსაქ­მუ­რი და სა­ში­ში მი­ლი­ცი­ე­

პა­რა­დოქ­სი­ა, მაგ­რამ ფილმ „სუსას“, გარ­კ­ვე­უ­ლი თვალ­საზ­რი­სით,

ლე­ბი, უმა­მო ბავ­შ­ვე­ბი, რომ­ლე­ბიც არ სწავ­ლო­ბენ და არ­სე­ბო­ბი­სათ­

ცუ­დი სამ­სა­ხუ­რი გა­უ­წია გი­ორ­გი ოვაშ­ვი­ლის ფილ­მ­მა „გაღმა ნა­პირ­

ვის მში­ე­რი მე­ლი­ებ ­ ი­ვით დაძ­რ­წი­ან... 10-12 წლის ბი­ჭი, მეტ­სა­ხე­ლად სუ­სა (ავთანდილ თეთ­რა­ძე), არ­ყის

ზე“, რო­მელ­შიც მთა­ვა­რი გმი­რი ათი­ოდ ­ ე წლის, სიმ­პა­თი­უ­რი და ასე­ვე ღა­რი­ბია ბი­ჭი­ა. იგი ყო­ველ­გვ ­ ა­რი ბა­რი­ე­რის გა­და­სა­ლა­ხა­ვად მზდა­ა,

ბოთ­ლე­ბის შეგ­რო­ვე­ბა-­ჩა­ბა­რე­ბით სიტყ­ვა­ძუნწ და გა­ჭირ­ვე­ბულ დე­

­ ად ეძებს მშობ­ლი­ურ სახლს ოკუ­პი­რე­ბულ ზო­ნა­ში და ბო­ლოს ჯი­უტ

დას (ეკატერინე კო­ბა­ხი­ძე) ეხ­მა­რე­ბა. სახ­ლი­დან გა­დახ­ვე­წი­ლი მა­მის

ნა­ხუ­ლობს კი­დეც. სუ­სა არც სახლს ეძებს და არც დედ­-­მა­მას. ის თა­ვი­

(გიორგი გო­გიშ­ვი­ლი) მო­ლო­დინ­ში ყო­ველ­დღე უსი­ხა­რუ­ლო მარ­შ­

სი „პატარა მიზ­ნე­ბით“ და თა­ვის გა­სარ­ჩე­ნად ცხოვ­რობს; თით­ქოს შე­

რუტს გა­ივ­ლის (ან გა­ირ­ბენს) ავ­ჭა­ლი­დან ავ­ტო­ბუ­სე­ბის სად­გუ­რამ­დე

გუ­ებ ­ უ­ლია გა­რე­მოს და დას­ჯი­ლია – სო­ცი­ა­ლუ­რად (რადგან უიმე­დო

და მა­ღა­ზი­ე­ბამ­დე; თა­ნაც ფალ­სი­ფი­ცი­რე­ბუ­ლი არა­ყის ქარ­ხ­ნი­დან

­ ად (მშობლებს ატ­მოს­ფე­რო­ში უწევს ცხოვ­რე­ბა) და ფსი­ქო­ლო­გი­ურ

გა­მო­ტა­ნილ, და­ბეჭ­დილ „ბოთლებს“ მა­ღა­ზი­ებს, ლუდ­ხა­ნებ­სა და ავ­

აშ­კა­რად არ აინ­ტე­რე­სებთ მი­სი მო­მა­ვა­ლი)...

ტო­სად­გურ­ზე გან­ლა­გე­ბულ სა­სა­დი­ლო­ებს აბა­რებს.

და რო­ცა ფი­ნალ­ში მი­სი უმ­წეო პრო­ტეს­ტის მოწ­მე ვხდე­ბით – თუ

ფილ­მის კონ­ს­ტ­რუქ­ცი­ა­ში ბუ­ნებ­რი­ვად „ეწერებიან“ სხვა პერ­სო­ნა­

რა გა­მე­ტე­ბით ეკ­ვე­თე­ბა არ­ყის გა­მომ­ხდ ­ ე­ლი სა­ამ­ქ­როს უფ­როსს,

ჟე­ბი: მო­ზარ­დე­ბი, რომ­ლე­ბიც სუ­სას ჩა­ბა­რე­ბუ­ლი ბოთ­ლე­ბის ფულს

გრძნობთ, რომ ის უკ­ვე პა­ტა­რა ბავ­შ­ვი აღრ არის, პი­როვ­ნუ­ლად გა­ი­

სძა­ლა­ვენ; პო­ლი­ცი­ე­ლი, რო­მე­ლიც რა­ტომ­ღაც სწო­რედ სუ­სას ემ­

ზარ­და და ბრძო­ლი­სუ­ნა­რი­ა­ნი გახ­და.

ტე­რე­ბა, და ფალ­სი­ფი­ცი­რე­ბუ­ლი არ­ყის სა­წარ­მოს დი­რექ­ტო­რი (ამ

რუ­სუ­დან პირ­ვე­ლის 80-წუთიანი ფილმს თით­ქოს არც აქვს პრე­ტენ­

როლს ირო­ნი­უ­ლად და და­მა­ჯე­რებ­ლად თა­მა­შობს ლე­ვან ლორ­თ­

ზია მო­ზარ­დი თა­ობ ­ ის პრობ­ლე­მე­ბი, ან ქვეყ­ნის სო­ცი­ალ ­ უ­რი ანე­მი­ის

ქი­ფა­ნი­ძე). სა­მა­გი­ე­როდ, სუ­სას ერ­თ­გულ მე­გობ­რო­ბას „ჯუჯა“ (პაატა

სუ­რა­თი აღ­წე­როს. თუმ­ცა, უნებ­ლი­ედ 90-იანი წლე­ბის სა­ქარ­თ­ვე­ლოს

ხვე­დე­ლი­ძე) უწევს, რო­მე­ლიც ასა­კი­თაც უფ­რო­სია და გა­მოც­დი­ლიც;

მა­ინც გვი­ხა­ტავს – გა­რე­მოს, სა­დაც ახალ­გაზ­რ­და თა­ო­ბა უიმე­დო­ბი­სა

რო­ო­გორც მი­ლი­ცი­ლებ­თან, ისე არ­სე­ბო­ბის­თ­ვის ბრძო­ლა­ში. იმე­დი და მო­ლო­დი­ნი პა­ტა­რა ბიჭს მა­ინც უბ­რუ­ნებს გარ­კ­ვე­ულ

და უპერ­ს­პექ­ტი­ვო­ბის გარ­და, ვე­რა­ფერს ხე­დავს. ცხოვ­რე­ბა თა­ვი­სით მი­ედ ­ ი­ნე­ბა – შე­მორ­ჩე­ნი­ლი საბ­ჭო­თა სა­მარ­შ­რუ­ტო ტაქსე­ბით, გა­უ­

ბრძო­ლი­სუ­ნა­რი­ა­ნო­ბას. ის პი­როვ­ნუ­ლად მა­შინ იზ­რ­დე­ბა, რო­ცა რე­ა­

ხა­რე­ლი, უმა­მო და აგ­რე­სი­უ­ლი მო­ზარ­დე­ბით, უთ­ქ­მე­ლი დე­დე­ბით,

ლო­ბა მის პა­ტა­რა, ბავ­შ­ვურ ილუ­ზი­ებს ამ­ს­ხ­ვ­რევს. სუ­სას კი­დევ ერ­თი,

­ ენ, ხარ­ბი არ­ყის ფალ­სი­ფი­კა­ტო­ რომ­ლე­ბიც გრო­შე­ბის­თ­ვის მუ­შა­ობ

უცა­ნუ­რი თუ გა­მორ­ჩე­უ­ლი თვი­სე­ბა აქვს – ყუ­რადღე­ბით აკ­ვირ­დე­ბა

რე­ბით, კო­რუმ­პი­რე­ბუ­ლი პო­ლი­ცი­ე­ლე­ბით...

­ ­ვ­რე­ვე­ბის შეგ­რო­ვე­ბა უყ­ვარს, რის­ გა­რე­მოს და ფე­რა­დი მი­ნის ნამ­სხ

სო­ცი­ა­ლუ­რი გა­რე­მოს დე­ტა­ლუ­რი ამ­გ­ვა­რი აღ­წე­რით შე­ვარ­დნ ­ ა­ძის

გა­ნაც თა­ვი­სი ხე­ლით კა­ლე­იდ ­ ეს­კოპს აკე­თებს. თუმ­ცა, ყვე­ლა­ზე დი­

­ ე­ლოს სუ­რა­თი კონ­ტუ­რუ­ლად, მაგ­რამ ზუს­ტად იხა­ დრო­ის სა­ქარ­თვ

დი დროს არა­ლე­გა­ლუ­რი არ­ყის გა­მომ­ხ­დელ სა­ამ­ქ­რო­ში სი­არ ­ ულს

ტე­ბა. თუმ­ცა, სი­მარ­თ­ლე ვთქვათ, რე­ჟი­სო­რი მა­ინც „ჩაითრია“ სუ­სას

ან­დო­მებს. დრო­დად­რო დე­დას აკითხავს და სა­ეჭ­ვო კა­ფე­ებ­სა და

ცხოვ­რე­ბის ამ­სახ­ველ­მა ყო­ფით­მა დე­ტა­ლებ­მა და მთა­ვა­რი გმი­რი­

ჯი­ხუ­რებს არ­ყით ამა­რა­გებს. გი­ორ­გი ჩა­ლა­უ­რის სცე­ნა­რის საკ­მა­ოდ პირ­ქუ­ში ატ­მოს­ფე­რო ფსი­

სად­მი გა­და­ჭარ­ბე­ბულ­მა სიმ­პა­თი­ამ, რა­მაც თა­ვად ფილ­მის დრა­მა­ ­ ა­რა­ლა. ტურ­გია და თხრო­ბის დი­ნა­მიზ­მი და­აზ

ქო­ლო­გი­უ­რად სა­გუ­ლის­ხმ ­ ო და სო­ცი­ა­ლუ­რად ზუსტ დე­ტა­ლებს ნამ­

ასე რომ, „სუსა“ არა მარ­ტო სო­ცი­ა­ლუ­რი კი­ნოს მგრძნო­ბი­ა­რე ტე­

დ­ვი­ლად შე­ი­ცავს, რაც რე­ჟი­სო­რის­თ­ვის კარ­გი დამ­ხ­მა­რე სა­შუ­ა­ლე­ბა

რი­ტო­რი­ა­ა, არა­მედ ახა­ლი თა­ობ ­ ის სუ­ბი­ექ­ტუ­რი და მგრძნო­ბი­არ ­ ე

უნ­და ყო­ფი­ლი­ყო. თუმ­ცა, სუ­ბი­ექ­ტურ­მა თხრო­ბამ თუ ზედ­მეტ­მა სენ­

­ ე­ტიც. პორ­ტრ

ტი­მენ­ტებ­მა ეს დე­ტა­ლე­ბი მა­ინც შე­ი­წი­რა. ოპე­რა­ტორ მი­რი­ან შენ­გე­ ლი­ას მზე­რა მახ­ვი­ლი და ყო­ფი­თი­ა, თუმ­ცა ნი­უ­ან­სე­ბით ნაკ­ლე­ბად მდი­და­რი. რუ­სუ­დან პირ­ვე­ლის ფილ­მით გა­იხ­სე­ნებთ უახ­ლო­ეს წარ­სულ­ში ასე კარ­გად ნაც­ნო­ბი ჭუჭყი­ან ­ ი ქუ­ჩე­ბი­სა და სად­გუ­რის აღ­წე­რი­ლო­ბას, ისე­ვე რო­გორც 90-იანი წლე­ბის ატ­მოს­ფე­როს – ბაზ­რო­ბე­ბით დაწყე­ ბუ­ლი, სა­ეჭ­ვო და­წე­სე­ბუ­ლე­ბე­ბით დამ­თავ­რე­ბუ­ლი. რე­ჟი­სო­რი, ჩვე­ნი


ჩემი კინო


30


31

მიშა კალატოზიშვილი / "ДИКОЕ ПОЛЕ"

რო­დე­საც მი­შას შევ­ხ­ვ­დი, ყვე­ლა მის ახალ ფილ­მ­ზე

„Дикое поле“

– ზე

რეალიზაცია ნაწილობრივ ხდება, იმიტომ,

უბრალოდ, აქ უფრო მკვეთრი კონტურებია,

რომ ჩვენს შემთხვევაში, წარმოება ისეთ

ვიდრე რეალურ ყოფაში.

ლა­პა­რა­კობ­და. ჩვენც, უმე­ტეს­წი­ლად, ამ

დონეზეა, რომ უფრო ხელს გიშლიან, ვიდრე

ფილ­მ­ზე ვი­სა­უბ­რეთ. მას გარ­შე­მო ბევ­რი

გეხმარებიან. ამიტომაც, ძალიან რთულია

ახალ­გაზ­რ­და, ნი­ჭი­ე­რი ადა­მი­ა­ნი ჰყავ­და

იმაზე ლაპარაკი, თუ რამდენად სრულად

შე­მოკ­რე­ბი­ლი. მი­შა პრო­დუ­სერ­თა შო­რის

არის რეალიზებული ჩანაფიქრი. მაგრამ, რაც

ადამიანი ვარ. ამიტომ ის, რასაც სტეპი

ის იშ­ვი­ა­თი გა­მო­ნაკ­ლი­სი იყო, რო­მე­ლიც

შეეხება გმირს – ჩემი აზრით, ამ შემთხვევაში

ჰქვია, ჩემი სივრცეც არის. მიუხედავად

ეგ­რეთ წო­დე­ბუ­ლი სა­ავ­ტო­რო, თუ არა­კო­

ეს გამოვიდა. სხვათა შორის, ეს ბევრში

იმისა, რომ რუსი არა ვარ – ქართველი

მერ­ცი­უ­ლი პრო­ექ­ტე­ბით ინ­ტე­რეს­დე­ბო­და;

გაღიზიანებასაც კი იწვევს. მაგალითად,

ვარ, სულიერად და ინტელექტუალურად

და, რო­გორც მი­სი კო­ლე­გე­ბი ამ­ბო­ბენ, ამას

არსებობენ სცენარის თაყვანისმცემლები,

გადაჯაჭვული ვარ რუსულ კულტურასთან.

პი­რა­დი, ადა­მი­ა­ნუ­რი ღირ­სე­ბე­ბის წყა­ლო­

რომლებიც რაღაც ფსიქოდელიურ ისტორიას

ჩვენს ევროპელობაში კი ეჭვი მეპარება.

ბით ახერ­ხებ­და, თო­რემ ჩვენს დრო­ში, მო­

ხედავდნენ ამ სცენარში – ხედავდნენ

როდესაც ვამბობ „ჩვენს“, ვგულისხმობ

გეხ­სე­ნე­ბათ – ფუ­ლი და მხო­ლოდ ფუ­ლი...

ადამიანის გაორების თემას, ანგელოზს,

რუსებსაც და ქართვლებსაც; აქ

ჩა­ფიქ­რე­ბულ თუ დაწყე­ბულ პრო­ექ­ტებ­ზე სა­

რომელიც მთაზე ჩანს – გმირის ალტერ-

საქმე მენტალობაშია: ჩვენ არ ვართ

სა­უბ­როდ, ვი­ფიქ­რე, კი­დევ, სხვა დროს შევ­

ეგოდ აღიქვამენ. მიაჩნიათ, რომ ამ სცენარის

ევროპელებივით მატერიალისტები.

ხ­ვ­დე­ბო­დით­.­.­.­ს­ხ­ვა დროს აღარ გა­მო­ვი­და..

პერსონაჟი შიზოფრენიასთან ახლოს

სწორედ ესაა ჩვენი მთავარი პრობლემა

მდგომია, ჩემთვის კი პირიქით არის. მე

ევროპაში ინტეგრაციასთან დაკავშირებით,

Art Cinema Award - პრიზი ვენეციის

ვფიქრობ, რომ ესაა ისტორია ადამიანზე,

და არა ის, შევალთ თუ არა ნატო-ში;

საერთაშორისო კინოფესტივალზე,

რომელსაც აქვს მთავარი – აკეთებს იმას, რაც

რადგან ევროპასთან ინტეგრაციას

პროგრამა „ჰორიზონტები“;

უყვარს და ცხოვრობს იქ, სადაც მოსწონს. ამის

აუცილებლად მოჰყვება მენტალური

გრან-პრი ლისაბონის საერთაშორისო

მეტი რა უნდა ისურვო?! ეს იყო მცდელობა,

ცვლილებები, რისთვისაც, არ ვიცი,

კინოფესტივალზე;

გადამეღო ფილმი ბედნიერ ადამიანზე.

რამდენად ვართ მზად. ეს ბევრად

გრან-პრი მარაკეშის VIII საერთაშორისო კინოფესტივალზე;

რთული გადასალახია, ვიდრე ნებისმიერი ამბობენ, რომ თქვენ დააბრუნეთ რუსულ

გრან-პრი აღმოსავლეთ ევროპული კინოს

კინოში დადებითი გმირი, ეთანხმებით თუ

ფესტივალზე კოტბუსში (გერმანია);

არა ასეთ შეფასებას?

„Белый Слон“ – კინოტავრის პრიზი საუკეთესო ფილმისათვის, საუკეთესო

(ალექსეი აიგი), მამაკაცის როლის საუკეთესო

ფოტო: ვიკა გინინა

შესრულებისათვის (ოლეგ დოლინი), მეორე

პოლიტიკური ინტრიგა.

კრიტიკოსების შეფასება

– შეიძლება ასეც ითქვას. ფილმი დადებით გმირზეა.

– ის, რაც მე წავიკითხე, იყო ეს დადებითი რეცენზიები თუ უარყოფითი, გაურკვეველია

სცენარისათვის (პიოტრ და ალექსეი სამორიადოვი), საუკეთესო მუსიკისთვის

„Дикое поле“ – სახელწოდების შესახებ – მე რუსეთის იმპერიაში დაბადებული

რით განსხვავდებიან ფილმის პერსონაჟები რეალური ადამიანებისგან? – არაფრით. ისინი ისეთივე ადამიანები

– ამას ვერ აყვები. „ისკუსტვო კინოში“ იყო რაზლოგოვის რეცენზია. ამ სტატიაზე შემიძლია ვთქვა, რომ ნამდვილად

პლანის მამაკაცის როლის საუკეთესო

არიან – აქვთ სუსტი და ძლიერი მხარეები,

კრიტიკოსის დაწერილია. ის არ ჰყვება

შესრულებისათვის (რომან მადიანოვი)

ისევე სჩადიან ავსაც და სიკეთესაც. როდესაც

სიუჟეტს, ცდილობს, გაერკვეს ფილმში და

„Золотой Орёл“ – საუკეთესო ფილმისათვის,

საათნახევარში აპირებ ამბის მოყოლას,

ჩაწვდეს სიღრმეებს. „ჰოლივუდ რეპორტერში“

საუკეთესო სცენარისათვის, საუკეთესო

ყველაფერი ცოტა ჰიპერტროფირებულია.

დაიწერა ძალიან კარგი სტატია, მაგრამ

მუსიკისთვის.

იმისათვის, რომ გმირის ხასიათი გაიხსნას,

ეს უფრო ავტორის ემოციური აღქმა იყო,

მას ბევრი რამ უნდა დააბრალო. რეალობაში

რაც თავისთავად ასევე კარგია. საერთოდ,

ადამიანი ხომ სულ სხვა დროშია გაჭიმული.

არსებობს ტენდენცია, ყველაფერს დაერქვას

დაინახეთ მასში ისეთი, რამაც ეს სიტყვები

ამიტომაც, იძულებული ხარ, გმირს ისეთი

სახელი და მერე ყველაფერი ამაში იხარშება.

გათქმევინათ და რას ხედავთ უკვე ფილმში?

საქციელი ჩაადენინო, რომელიც ამ მოკლე

ამან დაღუპა კინო. დღეს საკმარისია, ზუსტად

დროში ნათლად გიჩვენებს მის ბუნებას.

ვერ ჩამოაყალიბო ფილმის ჟანრი, რომ ეს

სხვა მხრივ არაფრით განსხვავდებიან –

უკვე სიგნალია – ფილმს არ ნახავენ.

მე შემიყვარდა სცენარი – რა

– ეს, უპირველეს ყოვლისა, გმირი იყო. ფილმის გადაღებისას ჩაფიქრებულის


32

ფილოსოფიური ვესტერნი

აზრით, რა უნდა მოხდეს იმისათვის, რომ

პატარა ქვეყანაში, ამაზე სამჯერ მეტია. უნდა

„საავტორო კინოსათვის“ მეტი საშუალება

გავიზარდოთ ევროპულ ფარგლებამდე.

გაჩნდეს?

მაგრამ რუსეთი, თავისი ამბიციების გამო,

კატეგორიების ჩამოყალიბება. ეს თემა

– საქრთველო ცალკე ამას ვერასდროს

ევროპას ნაკლებად აქცევს ყურადღებას

ვენეციიდან წამოვიდა – იქ უწოდეს ფილმს

მოერევა. იმისათვის, რომ ეს მოახერხო,

და ამერიკას ეჯიბრება. ამერიკას კი დიდი

„ფილოსოფიური ვესტერნი“, რაც შემდგომ

გარკვეული სივრცის ნაწილი უნდა გახდე.

ხნის, თანმიმდევრულად აწყობილი ბიზნესი

უცებ აიტაცეს ჟურნალისტებმა. როდესაც

ამერიკელები კინოს აჩვენებენ მთელ

აქვს, და ძალიან რთულია მას შეეჯიბრო,

დიდ სივრცეში მარტოხელა ადამიანს

მსოფლიოში. ჰოლივუდი კინოს აჩვენებს

თანაც აბსოლუტურად ოკუპირებული

ხედავ, ვესტერნის ასოციაცია ჩნდება.

მთელ მსოფლიოში. მთელი მსოფლიოდან

სივრცეში. ისე, როგორც ამერიკელები

ეს უკვე სტერეოტიპია. რასაკვირველია,

შემოდის ფული. ევროპელები ცდილობენ,

ექცევიან კინემატოგრაფს, მსოფლიოში

ეს არ არის ვესტერნი. თუკი, ვესტერნის

მთელ ევროპაში აჩვენონ ევროპული კინო,

არავინ მოქცევია. ჰიტლერს არ გაუკეთებია,

ატრიბუტიკად არ ჩავთვლით

და იქ მოაგროვონ ფული. ჩვენ, კინოს

მგონი, მსგავსი რამ. აბსოლუტურად

მოტოციკლეტს, რომლითაც გმირი დადის

თვალსაზრისით, იზოლირებულ სამყაროში

იგნორირებულია ყვლაფერი, რაც

უსასრულო სივრცეში, და სროლას,

ვარსებობთ. აქ მისი შიგნით განვითარების

ჰოლივუდს გარეთაა. რუსეთშიც

რომელიც გასროლა უფროა; მთავარი

პერსპექტივა ნაკლებადაა. ევროპაში უნდა

კინოთეტრები ზუსტად ასევე გაყენებენ

გმირი კი იარაღს საერთოდ არ ხმარობს.

გადავაბიჯოთ. მაგალითად, რუსეთში

რიგში: ჯერ ამერიკული კინო, შემდეგ –

დღეს ათას რვაას ორმოცი კინოეკრანია,

რუსული. რუსეთშიც ზუსტად ასე ხდება.

ნაცვლად იმისა, რომ იყოს ამაზე სამჯერ

დღეს მთელი მსოფლიო არის ამერიკული

მეტი. საფრანგეთში, რუსეთთან შედარებით

ბაზარი.

– მე საერთოდ მიჭირს ჟანრული

დღეს ასეთ ფილმებს არაკომერციულს უწოდებენ. თქვენი, როგორც პროდუსერის


33

ჰოლივუდის გარდა, ალბათ.. – ჰოლივუდის გარდა, იმიტომ, რომ

რას ნიშნავს იყო რეჟისორი ქვეყანაში, სადაც კალატოზოვის მიხედვით ასწავლიან? – სხვათა შორის, კალატოზოვზე უცხოეთში

როდესაც ფილმში „მე, ბებია, ილიკო და ილარიონი“ გადამიღეს. მამაჩემი ამ ფილმის ოპერატორი იყო. აქ არის სცენა – ქალს ვყავარ

ინდოეთს მილიარდზე მეტი მაცხოვრებელი

გაცილებით მეტს ლაპარაკობდნენ, ვიდრე

აყვანილი ხელში... შეიძლებოდა პირიქითაც

ჰყავს. მათ შორის ოცდახუთი პროცენტია

რუსეთში. აქ კალატოზოვი სერიოზულად

მომხდარიყო და ამ ყველა���ერს ამ პროფესიის

შეძლებული, მაგრამ სწორედ ეს ოცდახუთი

მაშინ გაიხსენეს, როდესაც სკორსეზემ

სიძულვილიც წარმოეშვა, მაგრამ ეს არ მოხდა.

პროცენტი დადის კინოში. რუსეთში კი,

და კოპოლამ გამოუშვეს დისკი ფილმით

თუკი რეჟისურაზეა ლაპარაკი – არსებობენ

მოსახლეობის ათი პროცენტიც ვერ

„მე, კუბა“. არ არსებობს არაფერი, რაც

რეჟისორები, რომელთა ხედვაც ჩემთან

მიიყვანეს კინოში. აქ ყველაზე დიდი

მხოლოდ ხელს გიშლის ან მხოლოდ

ბევრად უფრო ახლოსაა, ვიდრე

შედეგია – შვიდი-რვა პროცენტი.

გეხმარება, ყველაფერს ორი მხარე აქვს.

კალატოზოვის კინოენა.

ამას, როგორც მოცემულობას, ისე ვუყურებ. ბოლოს რომელი ქართული ფილმი ნახეთ? – ლევან თუთბერიძის ფილმი – I Love you

არასდროს მომდომებია არც მეხანძრეობა, არც მილიციელობა და არც კოსმონავტობა.

მაგალითად? – ბრესონი, ოლბი… მაგრამ ეს არაფერს

ყოველთვის ზუსტად ვიცოდი, რომ მინდოდა

ნიშნავს. რა თქმა უნდა, ყველა ერთად

Baby ეს ფილმი ჯერ სამუშაო პროცესში იყო.

კინოში მუშაობა. ბავშვისთვის, რომელიც სულ

აღებულ რეჟისორზე მეტად კალატოზოვი

შემიძლია ვთქვა, რომ ფილმი ევროპულ

ხედავს კინემატოგრაფისტებს, მთელ ზაფხულს

მიყვარს – როგორც კალატოზოვი.

დონეზეა გაკეთებული. ვგულისხმობ

კინო-ექსპედიციაში ატარებს, კინოს უყურებს

გადაღებას, მონტაჟს, მსახიობებს.

თითქმის დაბადებიდან, ალბათ შეუძლებელია სხვა არჩევანი გაკეთოს. ერთი წლის ვიყავი,

ირინე ჟორდანია


34

მე­ამ­ბო­ხე ინ­ტერ­ვიუ მე­რაბ ნი­ნი­ძეს­თან

20 წე­ლი­ა, აღარ ცხოვ­რობს სა­ქარ­ თ­ვე­ლო­ში და 2004 წლი­დან აღარ უთა­მა­შია ქარ­თულ თე­ატ­რ­ში. თენ­გიზ აბუ­ ლა­ძის „მონანიებამ“ ის სა­კულ­ტო მსა­ხი­ ო­ბად აქ­ცია და, რაც

უნ­და ილა­პა­რა­კონ,

სწო­რედ თორ­ნი­კე არა­ვი­ძე იქ­ცა მსა­ხი­ო­ბის სა­ვი­ზი­ტო ბა­რა­თად მთელ საბ­ჭო­თა თუ პოს­ ტ­საბ­ჭო­თა სივ­რც ­ ე­ში. იქ­ნებ ამი­ტომ, მე­რაბ ნი­ნი­ძე

თით­ქ­მის

ყო­ველ­თ­ვის

ას­რუ­ლებს

მე­ამ­ბო­ხის, დიდ უსა­მარ­თ­ლო­ბას­თან და­პი­ რის­პი­რე­ბუ­ლი პა­ტა­რა და მი­წი­ე­რი ადა­მი­ა­ ნის როლს; მა­ში­ნაც კი, რო­დე­საც ჰო­ლი­ვუდ­ ში ფილ­მი „არსად აფ­რი­კა­ში“ „ოსკარის“ ლა­უ­რე­ა­ტი გახ­და, ნი­ნი­ძე დარ­ჩა ევ­რო­პის ერ­თ­გუ­ლი და არ მი­ე­ძა­ლა შე­თა­ვა­ზე­ბულ რო­ლებს, რომ­ლე­ბიც მსა­ხი­ობს, შე­საძ­ლო­ა, მო­ათ­ვი­ნი­ე­რებ­და და სტე­რე­ო­ტი­პულს გახ­ დი­და, რაც პოს­ტ­საბ­ჭო­თა სივ­რ­ცი­დან ჰო­ ლი­ვუდ­ში გა­დახ­ვე­წილ უკ­ლებ­ლივ ყვე­ლა სხვა მსა­ხი­ობს და­ე­მარ­თა – მა­გა­ლი­თის­თ­ვის უჩა­ნე­იშ­ვი­ლი და მაშ­კო­ვიც კმა­რა. ქარ­თვ ­ ე­ ლი მა­ყუ­რე­ბე­ლი არ იც­ნობს მე­რაბ ნი­ნი­ძის ევ­რო­პულ ფილ­მებს, მით უმე­ტეს, რომ ჩვე­ ნი კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი გერ­მა­ნულ ფილ­მებს არ სწყა­ლო­ბენ. ამი­ტომ, მსა­ხი­ობს მის ახალ პრო­ექ­ტებ­ზეც ვე­სა­უბ­რეთ. მე­რაბ ნი­ნი­ძეს რე­ზო გი­გი­ნე­იშ­ვი­ლის

ფილ­მის „ლეგენდა

სიყ­ვა­რულ­ზე“ გა­და­სა­ღებ მო­ე­დან­ზე შევ­ხ­ვ­ დით და სა­უ­ბა­რიც ამ ფილ­მით და­ვიწყეთ.


[ ინტერვიუ ] 35


ფოტო: ხათუნა ხუციშვილი

36


[ ინტერვიუ ] 37 რუ­სულ ფო­რუ­მებ­ზე თქვე­ნი ახა­ლი

რე­ბენ ჰა­ნე­კეს ფილ­მებს. თქვენს შე­მოქ­მე­დე­

ჰგავ­და კო­მუ­ნა­ლურ ბი­ნა­ში ცხოვ­რე­ბას,

კი­ნოპ­რო­ექ­ტის – „ლეგენდა სიყ­ვა­რულ­ზე“

ბა­ში საკ­მა­ოდ ბევ­რია დრა­მა­ტუ­ლი რო­ლე­ბი,

და სწო­რედ ერ­თი სახ­ლის ეზო­ში ქარ­თ­ვე­

– შე­სა­ხებ გა­მოთ­ქ­ვა­მენ ვა­რა­უ­დებს, რომ

ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი დრა­მე­ბი. არ გგო­ნი­ათ,

ლე­ბის, იეზი­დე­ბის, რუ­სე­ბის, სომ­ხე­ბი­სა და

ეს იქ­ნე­ბა მო­რი­გი ფილ­მი-­ნოს­ტალ­გია რუ­

რომ „მონანიებამ“ გან­საზღ­ვრ ­ ა თქვე­ნი მო­მა­

აზერ­ბა­ი­ჯა­ნე­ლე­ბის თავ­მოყ­რა მი­ა­ნიშ­ნებ­და

სე­ბი­სა და ქარ­თვ ­ ე­ლე­ბის ურ­თი­ერ­თო­ბა­ზე,

ვა­ლი რო­ლე­ბი და პერ­სო­ნა­ჟე­ბი?

ადა­მი­ა­ნე­ბის ერ­თო­ბა­ზე. მა­შინ, ვე­ნე­ცი­ის

და ის აუცი­ლებ­ლად ჩა­ვარ­დე­ბა კი­ნო­გა­ქი­ რა­ვე­ბა­ში.

– რო­ბერტ ად­რი­ან პე­ჟოს ფილ­მ­ში –

კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე ვი­ფიქ­რე, რომ ეს ძა­ლი­ან

„კამერა მკვლე­ლი“ – ერ­თ­-ერ­თი რო­ლის

წრფე­ლი ფრა­ზა იქ­ნე­ბო­და; მით უმე­ტეს,

– ამას ნოს­ტალ­გი­ას ვერ და­ვარ­ქ­მევ, მაგ­

შეს­რუ­ლე­ბა ძა­ლი­ან გა­მი­ჭირ­და, მათ შო­რის

რომ ქარ­თ­ვე­ლი მსა­ხი­ო­ბი წარ­ვად­გენ­

რამ მეს­მის, რა­საც გუ­ლის­ხ­მო­ბენ. ვფიქ­რობ,

– ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი თვალ­საზ­რი­სი­თაც. ალ­

დი რუ­სი რე­ჟი­სო­რის ფილმს და ამ დროს

­ ებ­ზე რომ გი­გი­ნე­იშ­ვი­ლის ფილ­მი ადა­მი­ან

ბათ იმი­ტომ, რომ რე­ჟი­სორს სურ­და, მი­ნი­მა­

რა­ღაც გა­ო­რე­ბუ­ლი გრძნო­ბა მქონ­და. თა­ვის­თა­ვად რთუ­ლი იყო იმ დროს, ომის

და მათ ურ­თი­ერ­თო­ბებ­ზეა და არა პო­ლი­

ლის­ტუ­რი სახ­ვი­თი სა­შუ­ალ ­ ე­ბე­ბით მი­ეღ­წია

ტი­კურ რე­ა­ლი­ებ­ზე. თუ ცუ­დად არ ჩა­მო­მარ­

მას­ქი­მა­ლუ­რი ეფექ­ტის­თ­ვის და მე, რო­გორც

შემ­დეგ ამ დე­ლე­გა­ცი­ას­თან ერ­თად იქ

თ­მევს ჩვე­ნი მკითხ­ვე­ლი, აღ­ვნ ­ იშ­ნავ, რომ

მსა­ხი­ობს, არ მქო­ნია დი­დი გა­სა­ქა­ნი და თა­

დგო­მა, რო­დე­საც ბრა­ზი გე­რე­ვა რუ­სუ­ლი

­ ე­ლო გე­ოგ­რა­ფი­უ­ლად რუ­სე­თი და სა­ქარ­თვ

ვის გა­მოვ­ლე­ნის სა­შუ­ა­ლე­ბა. არ ვფიქ­რობ,

მხა­რის ქმე­დე­ბა­ზე. მაგ­რამ ჩვენ – მსა­ხი­ო­

იყ­ვ­ნენ და რჩე­ბი­ან მე­ზობ­ლე­ბად და, რაც

რომ ეს ჩე­მი სა­უკ ­ ე­თე­სო, ერ­თ­-ერ­თი სა­უკ ­ ე­

ბებს და ხე­ლო­ვან ადა­მი­ა­ნებს ყო­ველ­თ­ვის

ხდე­ბა, ეს არის მე­ზობ­ლებს შო­რის უთან­ხ­

თე­სო, ან თუნ­დაც სა­ე­ტა­პო რო­ლი­ა. მა­გა­

ასე გვწამ­და და ასე გვას­წავ­ლიდ­ნენ, რომ

მო­ე­ბა და მათ შო­რის არ­სე­ბუ­ლი კრი­ზი­სი.

ლი­თად, შე­და­რე­ბის­თ­ვის, ამას წი­ნათ დი­ტო

ხე­ლოვ­ნე­ბას არა აქვს საზღ­ვა­რი... ამი­ტომ

ვფიქ­რობ, რომ შვი­დი ნო­ვე­ლი­სა­გან შემ­დ­

ცინ­ცა­ძის ფილ­მ­ში ვი­თა­მა­შე ისე­თი რო­ლი,

მითხ­რა ალ­ბათ მა­შინ ფეს­ტი­ვალ­ზე ალექ­

გა­რი ფილ­მის ის­ტო­რია მთლი­ა­ნო­ბა­ში იმ­

რო­გო­რიც ჯერ არ მი­თა­მა­ში­ა, და ამ­რი­გად,

სანდრ გერ­მან უმ­ც­როს­მაც, – ძა­ლი­ან კარ­გი

დე­ნად ჰუ­მა­ნუ­რი­ა, რომ აქ ზედ­მე­ტია პო­ლი­

რა­ღაც რის­კ­ზე წა­ვე­დი რე­ჟი­სორ­თან ერ­თად.

საქ­მე გა­ვა­კე­თეთ. ჩვენ თუ არ მი­ვე­ცით

ტი­ზი­რე­ბულ ფა­ბუ­ლა­ზე სა­უ­ბა­რი. „ლეგენდა

მან ძა­ლი­ან სა­ინ­ტე­რე­სო რა­ღა­ცას მი­აგ­ნო

მა­გა­ლი­თი, სხვა­ზე რა­ღა გვექ­ნე­ბა სა­ლა­პა­

სიყ­ვა­რულ­ზე“ არის ის­ტო­რია სიყ­ვა­რულ­ზე,

ჩემ­თან და­კავ­ში­რე­ბით. მაგ­რამ ამა­ზე მეტს

რა­კო­ო... მო­გეხ­სე­ნე­ბათ, ფილ­მ­ში თა­ვი­დან

და ადა­მი­ა­ნებ­ზე, რომ­ლე­ბიც ამა­თუ­იმ სი­ტუ­

არ მოვ­ყ­ვე­ბი, ჯობს, ფილ­მი ეკ­რა­ნებ­ზე რომ

ბო­ლომ­დე ქარ­თუ­ლი მო­ტი­ვე­ბი­ა. თა­ვი­დან

­ ი გა­მო­სა­ვალს ეძე­ბენ. ჩა­ვარ­დე­ბა თუ ა­ცი­აშ

გა­მო­ვა, და­მო­უ­კი­დებ­ლად გან­სა­ჯოთ, რა

იყო ებ­რა­უ­ლი მო­ტი­ვი, მაგ­რამ ვი­ნა­ი­დან მე

არა ფილ­მი კი­ნო­გა­ქი­რა­ვე­ბა­ში, არ ვი­ცი...

შე­დეგს მი­ვაღ­წი­ეთ. ამ ბო­ლო დროს ისიც

უნ­და მე­თა­მა­შა მთა­ვა­რი რო­ლი, გერ­მა­ნის

მგო­ნი, კი­ნო და თე­ატ­რიც იმი­ტომ არ­სე­ბობს,

­ ი­ე, რომ სულ უფ­რო სა­ხა­სი­ა­თო რო­ შე­ვამ­ჩნ

გა­დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბით, სი­უ­ჟე­ტიც მე მო­მარ­გეს.

­ ით დაგ­ვა­ნა­ხოს რომ ხე­ლოვ­ნე­ბის მეშ­ვე­ობ

ლებს ვირ­ჩევ (ან მაძ­ლე­ვენ). რა თქმა უნ­და,

„ქაღალდის ჯა­რის­კაც­ში“ ნაჩ­ვე­ნე­ბია ის, რომ

­ ა­ნე­თის სა­ჭი­რო­ე­ბა. გი­გი­ნე­იშ­ვი­ლის ერ­თმ

ეს თა­ვი­სე­ბუ­რი ჯვა­რი­ვით არის – თორ­ნი­კე

რო­გორც ნა­ცის­ტურ გერ­���ა­ნი­ა­ში იყო რთუ­ლი

ფილ­მის მი­სი­აც ეს არის.

არა­ვი­ძის­ნა­ი­რი ადა­მი­ა­ნის მსგავ­სად, იტ­ვირ­

ებ­რა­ე­ლო­ბა, ასე­თი­ვე რთუ­ლი და უცხო იყო

თო ურ­ჩი მე­ამ­ბო­ხის და, პა­რა­ლე­ლუ­რად,

ქარ­თ­ვე­ლი რუ­სეთ­ში.

წლის ბო­ლოს ეკ­რა­ნებ­ზე გა­მო­ვა დე­ნის

დათ­რ­გუ­ნუ­ლი პერ­სო­ნა­ჟის სა­ხე, რაც ფაქ­ ოს­კა­რო­სა­ნი ფილ­მის „არსად აფ­რი­

გან­ზე­ლის ფილ­მი „ძაღლის წელს“, რო­მე­

ტობ­რი­ვად მი­სი­ვე დრო­ის ნი­შა­ნი­ა. თორ­ნი­კე

ლიც რუ­სულ სპეც­სამ­სა­ხუ­რებს ეძღ­ვნ ­ ე­ბა.

არა­ვი­ძით და­იწყო ჩე­მი სამ­სა­ხი­ო­ბო კა­რი­

კა­ში“ წარ­მა­ტე­ბის შემ­დეგ ყვე­ლას ეგო­ნა,

თქვენ რა როლს ას­რუ­ლებთ ამ ფილ­მ­ში?

ე­რა და ამის წყა­ლო­ბით ალ­ბათ ძა­ლი­ან

რომ თქვენს ცხოვ­რე­ბა­ში და სამ­სა­ხი­ო­ბო

ბევ­რი კარ­გი და სა­სი­კე­თო რამ მოხ­და ჩემს

კა­რი­ე­რა­ში ახა­ლი ეტა­პი და­იწყე­ბო­და –

ფილ­მი­ა, რო­მელ­შიც რე­ჟი­სო­რი დე­ნის

ცხოვ­რე­ბა­ში. თუმ­ცა, ჩემს სამ­სა­ხი­ო­ბო კა­რი­

ჰო­ლი­ვუ­დის ხა­ნა. მაგ­რამ მო­ლო­დი­ნი არ

გან­ზე­ლი რუ­სულ კო­რუფ­ცი­ას და­უ­ფა­რა­ვად

ე­რა­ში არის ისე­თი კო­მე­დი­უ­რი რო­ლე­ბიც,

გა­მარ­თ­ლ­და.

და შე­ლა­მა­ზე­ბის გა­რე­შე აჩ­ვე­ნებს. ფილმს

რო­მელ­თა შე­სა­ხებ ქარ­თ­ველ მა­ყუ­რე­ბელს

ძა­ლი­ან მძაფ­რი სცე­ნა­რი აქვს და რა­ღა­ცით

ჯერ არა­ფე­რი სმე­ნი­ა.

– მინ­და გითხ­რათ, რომ ეს ან­ტი­რუ­სუ­ლი

მთელ მსოფ­ლი­ო­ში დავ­დი­ვარ კას­ტინ­გ­ზე

მა­გო­ნებს ალან პარ­კე­რის გახ­მა­უ­რე­ბულ Midnight Exspress. „ძაღლის წე­ლიც“ იმა­ზე­ა,

– პი­რი­ქით, შე­მო­თა­ვა­ზე­ბა მქონ­და და არა­ერ­თი, მაგ­რამ ისე ხდე­ბა, რომ დღე­საც

თქვენს ზოგ ინ­ტერ­ვუ­ში იგ­რ­ძ­ნო­ბა იმ

და, ალ­ბათ ობი­ექ­ტუ­რი მი­ზე­ზე­ბის გა­მო,

დრო­ი­სად­მი ნოს­ტალ­გი­ა, რო­დე­საც სხვა­

ბევრ რა­მე­ზე მი­წევს უარის თქმა, ან სა­მო­

გა­უ­ბე­დუ­რე­ბა, და „შეკერილი“ საქ­მით არა

დას­ხ­ვა ერის წარ­მო­მად­გე­ნელ­თა ერ­თად

მავ­ლოდ გა­და­დე­ბა... ამას­თან, არ მგო­ნი­ა,

მხო­ლოდ მი­სი დის­კ­რე­დი­ტი­რე­ბა, არა­მედ

ცხოვ­რე­ბა ერთ მე­გობ­რულ კო­მუ­ნა­ლურ ბი­

იმის­თ­ვის ვი­ყო და­ბა­დე­ბუ­ლი, რომ ჰო­ლი­

ტე­რო­რი. თა­ვის­თა­ვად ამან შე­იძ­ლე­ბა და­ღი

ნა­ში თა­ნაცხოვ­რე­ბას ჰგავ­და; თან ერ­თხელ

ვუდ­ში გა­დავ­სახ­ლ­დე და ვი­თა­მა­შო ტი­პუ­რი

და­ას­ვას მის დარ­ჩე­ნილ ცხოვ­რე­ბას, კა­რი­

ახ­სე­ნეთ­:­„ად­რე ქარ­თ­ვე­ლო­ბა უფ­რო ად­ვი­

ბო­როტ­მოქ­მე­დე­ბი, ან ცალ­სა­ხად და­დე­ბი­თი

ე­რას. ამ ფილ­მ­ში მე პა­ტა­რა რო­ლი მაქვს,

ლი იყო­ო“. რას გუ­ლის­ხ­მობ­დით ამით?

გმი­რე­ბი. ევ­რო­პა­ში თუ რო­ლი სა­ინ­ტე­რე­

თუ რო­გორ შე­უძ­ლია სის­ტე­მას ადა­მი­ა­ნის

­ ებ იმ ადა­მი­ანს, ვინც მაგ­რამ გან­ვა­სა­ხი­ერ

– თუ არ მეშ­ლე­ბა, ეს ფრა­ზა წარ­მოვ­თ­ქ­ვი

სო­ა, სი­ა­მოვ­ნე­ბით ვთა­მა­შობ. ენე­ბი ვი­ცი, და

რუ­სულ სპეც­სამ­სა­ხუ­რებ­თან და­პი­რის­პი­რე­

ერ­თ­-ერთ ინ­ტერ­ვი­უ­ში ვე­ნე­ცი­ის კი­ნო­ფეს­

ყო­ველ­თ­ვის შე­მიძ­ლია ვი­თა­მა­შო სა­ინ­ტე­რე­

ბულ გერ­მა­ნელ ჟურ­ნა­ლისტს ეხ­მა­რე­ბა და

ტი­ვალ­ზე, სა­დაც ჩე­მი მო­ნა­წი­ლე­ო­ბით

სო პრო­ექ­ტ­ში... ამი­ტომ არ ვფიქ­რობ, რომ

გა­მოჰ­ყავს ის ცი­ხი­დან. სი­მარ­თ­ლე გითხ­

გა­და­ღე­ბულ რუ­სულ ფილმს წარ­ვად­გენ­დი...

ჩე­მი ახ­ლან­დე­ლი ცხოვ­რე­ბა მო­საწყე­ნი­ა, ან

რათ, ფილ­მი ჯერ არ მი­ნა­ხავს, რად­გან მი­სი

ალექ­სანდრ გერ­მან უმ­ც­რო­სის ფილ­მ­ში

იმა­ზე ნაკ­ლებ­პ­რო­დუქ­ტი­უ­ლი, ვიდ­რე ჰო­ლი­

გა­და­ღე­ბე­ბი თე­ბერ­ვალ­ში და­ვას­რუ­ლეთ და

„ქაღალდის ჯა­რის­კა­ცი“ ვას­რუ­ლებ­დი ერ­თ­-

ვუდ­ში შე­იძ­ლე­ბო­და ყო­ფი­ლი­ყო.

ახ­ლა და­მუ­შა­ვე­ბის პრო­ცეს­ში­ა.

ერთ მთა­ვარ როლს და ინ­ტერ­ვიუ საკ­მა­ოდ რთულ პე­რი­ოდ­ში ჩა­ი­წე­რა. ეს იმას არ

თქვე­ნი მო­ნა­წი­ლე­ობ ­ ით კი­დევ ერ­თი

ნიშ­ნავს, რომ მე პრო­რუ­სულ იდე­ებს ვქა­და­

ახა­ლი ფილ­მი – „კამერა მკვლე­ლი“ ფსი­ქო­

გებ­დი, უბ­რა­ლოდ, თქვე­ნი თქმის არ იყოს,

ლო­გი­ურ ­ ი თრი­ლე­რი­ა, რო­მელ­საც უკ­ვე ადა­

საბ­ჭო­თა ეპო­ქა­ში ცხოვ­რე­ბა ნამ­დ­ვი­ლად

გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი


38

"სუბიექტური დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი­კა" ინ­ტერ­ვიუ რე­ჟი­სორ სა­ლო­მე ჯაშ­თან

თა­­ვი­­დან იყო სიტყ­­­ვა. და სიტყ­­­ვა იგი

ვი­ხა­დო ყო­ველ­წ­ლი­ურ ­ ად. თუ არ ან ვერ

იყო

გა­და­ვიხ­დი, ფილ­მის სა­ავ­ტო­რო და რე­ა­ლი­

უცხო ქვეყ­ნის სა­ზო­გა­დო­ებ­რი­ვი მა­უწყებ­ლე­

მხო­­ლოდ კი­­ნო­­კა­­მე­­რის ხმა­­უ­­რი არ­­­ღ­­­ვევ­­­და.

ზა­ცი­ის უფ­ლე­ბა სა­ხელ­მწ ­ ი­ფოს გა­და­ე­ცე­მა.

ბი აბან­დე­ბენ ფულს ქარ­თულ, ანუ მათ­თ­

რე­­ჟი­­სო­­რი – დე­­მი­­ურ­­­გი­­ა, რომ­­­ლის შე­­მოქ­­­

კა­ნონ­ში არ­სე­ბუ­ლი ამ ლაფსუ­სის გა­მო, ჩემს

ვის უცხო­ურ კი­ნო­წარ­მო­ე­ბა­ში. მათ­თ­ვის ეს

მე­­დე­­ბა

ბო­ლო ფილ­მზ ­ ე „ბახმარო“ ყვე­ლა უფ­ლე­ბა

­ ებ­რი­ვი ამ­ბა­ვი­ა. ჩვე­ულ

ევო­­ლუ­­ცი­­უ­­რი

სი­­ჩუ­­მე,

რო­­მელ­­­საც

ხა­­სი­­ა­­თი­­სა­­ა:

ფი­­რი,

გა­დო­ებ­რი­ვი მა­უწყებ­ლო­ბე­ბის­გან მი­ვი­ღე...

ბე­­ტა­­კა­­მი, HD, ციფ­­­რუ­­ლი მა­­ტა­­რე­­ბე­­ლი, 3D

გერ­მა­ნუ­ლი კოპ­რო­დი­უს ­ ერს გა­და­ვე­ცით,

ფორ­­­მა­­ტი, რო­­მელ­­­ზეც იქ­­­მ­­­ნე­­ბა ახა­­ლი სი­­

რო­მე­ლიც დის­ტ­რი­ბუ­ცი­აზ ­ ეა პა­სუ­ხის­მ­გე­ბე­ლი.

დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის წარ­მო­ე­ბის

ცოცხ­­­ლე. ვიმ ვენ­­­დერ­­­ს­­­მა 3D ფორ­­­მატს დო­­კუ­­

თუმ­ცა, უცხო­ურ კომ­პა­ნი­ას­თან კომ­პრ ­ ო­მის­ზე

პრობ­ლე­მას­თან და­კავ­ში­რე­ბით გა­მახ­სენ­და,

მენ­­­ტა­­ლის­­­ტის იდე­­ა­­ლუ­­რი ხელ­­­საწყო უწო­­და.

წას­ვ­ლამ თა­ვი­სი უარ­ყო­ფი­თი შე­დე­გიც გა­მო­

რომ დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტე­ბი – ნი­ნო კირ­თა­ძე და

ალ­­­ბათ იმი­­ტომ, რომ თა­­ნა­­მედ­­­რო­­ვე ტექ­­­ნო­­

ი­ღო – ისეც ხდე­ბა, რომ მყიდ­ვე­ლი ფილ­მის

რუ­სუ­დან ჭყო­ნია ამ­ჯე­რად მხატ­ვ­რუ­ლი ფილ­მე­

ლო­­გი­­ე­­ბის მეშ­­­ვე­­ო­­ბით მა­­ყუ­­რე­­ბე­­ლი თა­­ნა­­

შე­ძე­ნის თხოვ­ნით მოგ­ვმ ­ არ­თავს, ჩვენ კი,

ბის გა­და­ღე­ბით არი­ან და­კა­ვე­ბუ­ლე­ბი. შე­ნი აზ­

მო­­ნა­­წი­­ლე ხდე­­ბა ეკ­­­რა­­ნუ­­ლი რე­­ა­­ლო­­ბი­­სა და

იმის გა­მო, რომ არ გვსურს ვი­ზა­რა­ლოთ სა­

რით, ეს რა­ზე მი­ან ­ იშ­ნებს – დო­კუ­მენ­ტურ­მა კი­

აცოცხ­­­ლებს ან­­­დ­­­რე ბა­­ზე­­ნის მუ­­მი­­ფი­­ცი­­რე­­ბულ

ქარ­თ­ვე­ლოს კა­ნონ­მ­დებ­ლო­ბა­ში არ­სე­ბუ­ლი

­ ო­ბა, თუ ისი­ნი უბ­რა­ლოდ ნომ და­კარ­გა აქ­ტუ­ალ

დროს. სა­­ქარ­­­თ­­­ვე­­ლო­­ში ამ ფორ­­­მა­­ტით ჯერ

ხსე­ნე­ბუ­ლი ლაპ­სუ­სის გა­მო, მივ­მარ­თავთ

მიხ­ვ­დ­ნენ, რომ, კო­მერ­ცი­უ­ლი თვალ­საზ­რი­სით,

არა­­ვინ იღებს დო­­კუ­­მენ­­­ტურ კი­­ნოს. სი­­მარ­­­თ­­­

გერ­მა­ნულ კომ­პა­ნი­ას, რო­მე­ლიც, და­ბა­ლი

მხატ­ვ­რუ­ლი ფილ­მე­ბის გა­და­ღე­ბა ჯობს?

ლე ით­­­ქ­­­ვას, დო­­კუ­­მენ­­­ტურ ფილ­­­მებ­­­საც იშ­­­ვი­­

მო­გე­ბის პერ­ს­პექ­ტი­ვის მო­მი­ზე­ზე­ბით, ფილ­

ა­­თად იღე­­ბენ. ერ­­­თ­­­-ერ­­­თი ასე­­თი რე­­ჟი­­სო­­რი

მის გა­ყიდ­ვა­ზე უარს ამ­ბობს. ამი­ტო­მაც ამ

დო­კუ­მენ­ტურ ფილ­მებს იღე­ბენ, შემ­დეგ –

სა­­ლო­­მე ჯა­­ში­­ა, რო­­მელ­­­საც სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო ხედ­­­

ფილმს ქარ­თუ­ლი ტე­ლე­ე­თე­რით ვერ ნა­ხავთ.

მხატ­ვ­რულს. თუმ­ცა, ეს არ ნიშ­ნავს, რომ დო­

ვა აქვს და ყო­­ველ­­­თ­­­ვის სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო ფილ­­­

ცხა­დი­ა, თუ არ ვა­ჩუ­ქეთ.

კუ­მენ­ტურ­მა კი­ნომ და­კარ­გა აქ­ტუ­ა­ლო­ბა. ეს უბ­რა­ლოდ ერ­თი კონ­კ­რე­ტუ­ლი შე­მოქ­მე­დის

მებს გვთა­­ვა­­ზობს.

რა პრობ­ლე­მე­ბი გაქვთ კი­ნო­დო­კუ­ მენ­ტა­ლის­ტებს ფილ­მე­ბის წარ­მო­ე��ბი­სა და გა­ქი­რა­ვე­ბის მხრივ? – ერ­თ­-ერ­თი მთა­ვა­რი პრობ­ლე­მა

– არი­ან რე­ჟი­სო­რე­ბი, რო­მე­ლიც ჯერ

რამ­დე­ნად ნა­ყო­ფი­ე­რად თა­ნამ­შ­რომ­ლო­

არ­ჩე­ვა­ნი­ა. ჩე­მი ფა­ვო­რი­ტი რე­ჟი­სო­რი სერ­

ბენ კი­ნო­დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტე­ბი ტე­ლე­ვი­ზებ­თან?

გეი დვორ­ცე­ვოი იღებ­და შე­სა­ნიშ­ნავ დო­კუ­

– ტე­ლე­ვი­ზი­ებ­თან კო­მუ­ნი­კა­ცია ცალ­კე

მენ­ტურ ფილ­მებს, რომ­ლებ­მაც სრუ­ლი­ად

პრობ­ლე­მა­ა. რო­გორც ევ­რო­პა­შია მი­ღე­ბუ­

შე­მიც­ვა­ლა წარ­მოდ­გე­ნა დო­კუ­მენ­ტურ

ლი, ტე­ლე­ვი­ზია ხში­რად თა­ვა­დაა ერ­თ­-ერ­

კი­ნო­ზე და დი­დი გავ­ლე­ნა მო­ახ­დი­ნა ჩემს

(სულერთია, კი­ნო­წარ­მო­ე­ბა მხატ­ვრ ­ უ­ლია თუ

თი მთა­ვა­რი დამ­ფი­ნან­სე­ბე­ლი, გან­სა­კუთ­რე­

რე­ჟი­სო­რულ ხედ­ვა­ზე. რამ­დე­ნი­მე წლის

დო­კუ­მენ­ტუ­რი) ქო­ნე­ბის გა­და­სა­ხადს უკავ­

ბით – დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მის წარ­მო­ე­ბი­სას.

­ ებ­ წი­ნათ მან გა­ნაცხა­და, რომ აღარ გა­და­იღ

­ ა 10 000 შირ­დე­ბა. ვთქვათ, ფილ­მის წარ­მო­ებ

სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში ტე­ლე­ვი­ზია წი­ნას­წარ არ

და დო­კუ­მენ­ტურ კი­ნოს, რად­გან სინ­დის­მა შე­ა­წუ­ხა, სურ­ვი­ლი­სა­მებრ რომ მა­ნი­პუ­ლი­

დო­ლა­რი დაჯ­და, ტე­ლე­ვი­ზი­ამ კი, რო­მე­ლიც

დებს თან­ხას და­მო­უკ ­ ი­დე­ბელ კი­ნო­წარ­

დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის ძი­რი­თა­დი შემ­ს­

მო­ე­ბა­ში და, ჩვე­ნე­ბის ლი­ცენ­ზი­ის ყიდ­ვის

­ ი, რებ­და ადა­მი­ა­ნე­ბით. მა­შინ ვერ მივ­ხ­ვდ

ყიდ­ვე­ლი­ა, ჩვე­ნე­ბის ლი­ცენ­ზია სა­სა­ცი­ლო

შემ­თხ­ვე­ვა­ში, ძა­ლი­ან და­ბალ ფასს იხ­დის.

რას გუ­ლის­ხ­მობ­და. მოგ­ვი­ა­ნე­ბით, რო­ცა მე

ფა­სად – 70 დო­ლა­რად იყი­და, ფილ­მის მწარ­

მა­გა­ლი­თად, სა­ზო­გა­დო­ებ­რივ მა­უწყე­ბელ­

თვი­თონ გავ­ხდ ­ ი რე­ჟი­სო­რი, მივ­ხ­ვ­დი, რომ

მო­ე­ბელს ყო­ველ­წ­ლი­უ­რად უწევს ქო­ნე­ბის

ზე ერ­თ­სა­ა­თი­ა­ნი ფილ­მის ღი­რე­ბუ­ლე­ბა

­ აც რთუ­ლია დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მის მარ­თლ

გა­და­სა­ხა­დის გა­დახ­და, რაც ფილ­მის მთლი­

­ ოდ 100 დო­ლა­რი­ა. ტე­ლე­კომ­პა­ნია სა­შუ­ალ

გა­და­ღე­ბა. რთუ­ლი­ა, რამ­დე­ნა­დაც ის, რაც

ა­ნი ბი­უ­ჯე­ტის ერთ პრო­ცენტს შე­ად­გენს. ამ

„პიკი“ ამ მხრივ უფ­რო ხელ­გაშ­ლი­ლი­ა. თუმ­

ფილ­მის წარ­მა­ტე­ბის­თ­ვის შე­იძ­ლე­ბა სა­სარ­

შემ­თხ­ვე­ვა­ში, ეს ერ­თი პრო­ცენ­ტი წლი­უ­რად

ცა, სხვა ქვეყ­ნებ­თან შე­და­რე­ბით, ეს თან­ხა

გებ­ლო მო­გეჩ­ვე­ნოს, ფილ­მის გმი­რის­თ­ვის,

100 დო­ლა­რი­ა. გა­მო­დის, გა­და­სა­ხა­დი მე­ტი

მა­ინც და­ბა­ლი­ა. „ბახმაროს“ გა­და­ღე­ბი­სას

­ ო აღ­მოჩ­ნ­დეს. მხატ­ვ­რულ შე­საძ­ლო­ა, სა­ზი­ან

მაქვს, ვიდ­რე შე­მო­სა­ვა­ლი. თან ეს თან­ხა

და­ფი­ნან­სე­ბა ფრან­გუ­ლი, გერ­მა­ნუ­ლი, ფი­

კი­ნო­ში კი ნაკ­ლე­ბად ხარ პა­სუ­ხის­მ­გე­ბე­ლი

მთე­ლი სი­ცოცხ­ლის გან­მავ­ლო­ბა­ში უნ­და

ნუ­რი, ჰო­ლან­დი­ურ ­ ი და პო­ლო­ნუ­რი სა­ზო­

კონ­კ­რე­ტულ ადა­მი­ან ­ ებ­ზე.

ფოტო: ხათუნა ხუციშვილი

„სიჩუმე!“.


[ ინტერვიუ ] 39


ფოტო: ხათუნა ხუციშვილი

40


[ ინტერვიუ ] 41

დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის ტენ­დენ­ცია უფ­რო კითხ­ვის ნიშ­ნის დას­მა­ა, ვიდ­რე მა­ყუ­რებ­ლის­თ­ვის დას­კ­ვნ ­ ე­ბის შე­თა­ვა­ზე­ბა

კო­მერ­ცი­უ­ლად მხატ­ვ­რუ­ლი ფილ­მი შე­იძ­ლე­ბა უფ­რო მომ­გე­ბი­ან ­ ი იყოს, მაგ­რამ,

– ფილმს, „ლიდერი ყო­ველ­თ­ვის მარ­თა­

– სერ­გეი დვორ­ცე­ვო­ი, რო­მე­ლიც ჩვე­ნი

ლი­ა“, ჩემს ყვე­ლა­ზე სუსტ ნა­მუ­შევ­რად ვთვლი.

სა­უბ­რის და­საწყის­ში ვახ­სე­ნე. 90-იან წლებ­ში

რო­გორც წე­სი, მი­სი ბი­უ­ჯე­ტიც უფ­რო მა­ღა­

ამ ფილ­მის პო­პუ­ლა­რო­ბა თე­მის აქ­ტუ­ა­ლო­ბამ

მის მი­ერ გა­და­ღე­ბულ­მა ფილ­მ­მა „პურის

ლი­ა. დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მი კი მი­ნი­მა­ლუ­რი

გან­საზღ­ვ­რა. ვი­ნა­ი­დან თე­მა მნიშ­ვნ ­ ე­ლო­ვა­ნი

დღე“ ჩემ­ზე ყვე­ლა­ზე დი­დი შთა­ბეჭ­დი­

ბი­უ­ჯე­ტი­თაც შე­გიძ­ლია გა­და­ი­ღო, თან რა­ღაც

იყო, თან ფილმს რუ­სეთ­-­სა­ქარ­თ­ვე­ლოს ომის

ლე­ბა მო­ახ­დი­ნა. ეს ფილ­მი ლონ­დონ­ში

ძა­ლი­ან სა­ინ­ტე­რე­სო. ზოგ შემ­თხ­ვე­ვა­ში გა­დამ­

შემ­დეგ ვი­ღებ­დით პატ­რი­ოტ­თა ბა­ნაკ­ში, მან

სწავ­ლი­სას ვნა­ხე – ფილ­მო­თე­კა­ში VHS-ის

ღე­ბი ჯგუ­ფიც კი არ გჭირ­დე­ბა – შე­იძ­ლე­ბა

ფაქ­ტობ­რი­ვად გა­და­ფა­რა ფილ­მის კი­ნე­მა­ტოგ­

ვი­დე­ო­კა­სე­ტა­ზე. ძვე­ლი გა­ფუ­ჭე­ბუ­ლი ფი­რი

თვი­თონ­ვე იყო რე­ჟი­სო­რიც, ოპე­რა­ტო­რიც,

რა­ფი­უ­ლი ხა­რის­ხის მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა. იარ­ლიყს

იყო, ფე­რე­ბი ჰქონ­და არე­უ­ლი. მაგ­რამ ისე

ხმის ოპე­რა­ტო­რიც, მე­მონ­ტა­ჟეც და გმი­რიც კი.

რაც შე­ე­ხე­ბა, არ ვი­ცი, მაქვს თუ არა იგი აკ­რუ­

­ ა, რომ დღემ­დე ჩე­მი თა­ნამ­გ­ზავ­რი­ა, შემ­ძრ

ლი. თუ­კი დღეს ვინ­მე მიც­ნობს სა­ქარ­თ­ვე­ლო­

მას შემ­დეგ კი­დევ არა­ერ­თხელ ვნა­ხე. კი­

ში, სამ­წუ­ხა­როდ, სწო­რედ ამ ფილ­მით.

ნო­ფირ­ზე და დიდ ეკ­რან­ზე (ორიგინალურ

მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, რომ წლე­ბის გან­მავ­ ლო­ბა­ში სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში სა­ვა­ლა­ლო მდგო­ მა­რე­ობ ­ ა იყო, და სრულ­ყო­ფი­ლე­ბამ­დე ახ­ლაც

ფე­რე­ბით) მხო­ლოდ შარ­შან ვუ­ყუ­რე და დღეს მხატ­ვ­რუ­ლი ფილ­მე­ბის მწარ­მო­

ისე­თი გან­ც­და მქონ­და, თით­ქოს პირ­ვე­ლად

შო­რი­ა, ამ რე­ალ ­ ო­ბის ამ­სახ­ვე­ლი დო­კუ­მენ­ტუ­

ებ­ლე­ბი 3D ფორ­მა­ტით მუ­შა­ო­ბენ. პრო­დუ­

ვნა­ხუ­ლობ­დი. ეს არის ფილ­მი პე­ტერ­ბურ­გის

რი ფილ­მე­ბის რა­ო­დე­ნო­ბა ძალ­ზედ მწი­რი­ა.

სე­რე­ბის მთა­ვა­რი მოთხოვ­ნაც ფილ­მე­ბის ამ

მახ­ლობ­ლად მდე­ბა­რე და­სახ­ლე­ბა N3-ზე,

– ამ ტი­პის ფილ­მე­ბის გა­და­ღე­ბის ტრა­დი­

ფორ­მა­ტით გა­და­ღე­ბა­ა.­რო­გორ გგო­ნი­ა, რამ­

სა­დაც მხო­ლოდ პენ­სი­ო­ნე­რე­ბი ცხოვ­რო­ბენ.

ცია ად­რე არ არ­სე­ბობ­და. საბ­ჭო­თა სა­ქარ­

დე­ნად სა­ინ­ტე­რე­სო იქ­ნე­ბა მა­ყუ­რებ­ლის­თ­ვის

კვი­რა­ში ერ­თხელ მა­ტა­რე­ბე­ლი შუა ლი­ან­

თ­ვე­ლო­ში წარ­მო­ე­ბუ­ლი ფილ­მე­ბი ხში­რად

დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბი 3D ფორ­მა­ტით?

დაგ­ზე უტო­ვებს მათ პუ­რით დატ­ვირ­თულ

ესე­ის­ტუ­რი სტი­ლის დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი­კა იყო. შემ­დეგ ტე­ლე­ე­თე­რით თო­მა ჩა­გე­ლიშ­

– ახ­ლა­ხან ვნა­ხე ვერ­ნერ ჰერ­ცო­გის

ვა­გონს, რო­მელ­საც თა­ვად მო­ხუ­ცე­ბი მო­ყი­

მი­ერ 3D ფორ­მა­ტით გა­და­ღე­ბუ­ლი ახა­

ნუ­ლი ხე­ლე­ბით აწ­ვე­ბი­ან და­სახ­ლე­ბის­კენ...

ვი­ლი­სა და Discovery-ს დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­

ლი დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მი „მივიწყებული

ძა­ლი­ან ექ­სპ ­რ ­ ე­სი­უ­ლია ეს სცე­ნაც და მთე­ლი

მე­ბი გა­დი­ო­და და მა­შინ ჩვენ­თან დო­კუ­მენ­

ოც­ნე­ბე­ბის გა­მოქ­ვა­ბუ­ლი“, საფ­რან­გეთ­ში

ფილ­მიც „პურის დღე“.

ტუ­რი კი­ნოს აღ­ქმ ­ აც საკ­მა­ოდ სპე­ცი­ფი­კუ­რი

მდე­ბა­რე შო­ვეს გა­მოქ­ვა­ბულ­ში აღ­მო­ჩე­ ამ­ჟა­მად რა ფილ­მ­ზე მუ­შა­ობ?

იყო. არა­და, მსგავ­სი ფილ­მე­ბი კი­ნო­დო­კუ­

ნილ 300-მდე უნი­კა­ლურ ნა­ხატ­ზე, რო­მე­ლიც

მენ­ტა­ლის­ტი­კის მხო­ლოდ ერ­თი სეგ­მენ­ტი­ა.

30 ათა­სი წლის წი­ნათ შექ­მნ ­ ეს, და სა­დაც

ად­რე შე­უძ­ლე­ბე­ლი იყო სი­ნამ­დ­ვი­ლის

არ­ქე­ო­ლო­გი­უ­რი ექ­ს­პე­დი­ცი­აც თა­ვად

Young. ამ პრო­ექ­ტის­თ­ვის ყო­ფი­ლი საბ­ჭო­თა

ასახ­ვა შე­ლა­მა­ზე­ბის გა­რე­შე. შე­იძ­ლე­ბო­და

ჰერ­ცოგ­მა და­გეგ­მა. ვნა­ხე კი­ნო­თე­ატ­რ­ში,

კავ­ში­რის ყო­ვე­ლი რეს­პუბ­ლი­კი­დან თი­თო

გა­და­გე­ღო პრო­პა­გან­დის­ტუ­ლი ფილ­მი, ან

დიდ ეკ­რან­ზე. ჰერ­ცოგ­მა ალ­ბათ იმი­ტომ გა­

რე­ჟი­სო­რი 15-წუთიან ფილმს იღებს. თი­თო­ე­

ფილ­მი ხე­ლოვ­ნე­ბის ნი­მუ­შებ­ზე. ხში­რად დო­

მო­ი­ყე­ნა ეს ფორ­მა­ტი, რომ მა­ყუ­რებ­ლის­თ­ვის

უ­ლი ფილ­მი და­მო­უ­კი­დებ­ლო­ბის 20 წლის

კუ­მენ­ტუ­რი კი­ნო კრი­ტი­კუ­ლია იმის მი­მართ,

იმ გა­მოქ­ვა­ბუ­ლე­ბის ატ­მოს­ფე­რო მაქ­სი­მა­ლუ­

რეფ­ლექ­სი­ა­ა. სე­რი­ის პარ­ტ­ნი­ო­რია “არტე“

რა­საც ასა­ხავს. ეს ტენ­დენ­ცია მთელ მსოფ­

რად გად­მო­ე­ცა. თუმ­ცა, ტექ­ნი­კუ­რი თვალ­საზ­

– ფრან­გულ­-­გერ­მა­ნუ­ლი სა­ზო­გა­დო­ე­ბი­რი­ვი

ლი­ოშ ­ ი იგ­რ­ძნ ­ ო­ბა. კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბი­და­ნაც

რი­სით, ფილმს ხარ­ვე­ზე­ბი ჰქონ­და. ვფიქ­რობ,

მა­უწყე­ბე­ლი.

კარ­გად ჩანს, რომ დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის

დო­კუ­მენ­ტუ­რი კი­ნო ჯერ­ჯე­რო­ბით არ არის

ტენ­დენ­ცია უფ­რო კითხ­ვის ნიშ­ნის დას­მა­ა,

მზად, მი­ი­ღოს ეს ფორ­მა­ტი, პირ­ველ რიგ­ში

ვიდ­რე მა­ყუ­რებ­ლის­თ­ვის დას­კ­ვ­ნე­ბის შე­თა­

იმი­ტომ, რომ დღეს ამ ინო­ვა­ცი­ის ტექ­ნი­კუ­რი

ვა­ზე­ბა. რე­ჟი­სო­რი არ ცდი­ლობს, რა­ღა­ცა­ში

სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი სწრა­ფად რე­ა­გი­რე­ბის შე­საძ­

­ უ­ნოს, რო­გორც ეს პრო­პა­გან­დის და­გარ­წმ

ლებ­ლო­ბას არ იძ­ლე­ვა. დო­კუ­მენ­ტუ­რი კი­ნო

შემ­თხ­ვე­ვა­ში ხდე­ბა.

ხში­რად სპონ­ტა­ნუ­რო­ბა­ზე იგე­ბა და ამ დროს კად­რის დად­გ­მა და ხე­ლოვ­ნუ­რი გა­ნა­თე­ბის

შენ გა­და­იღ ­ ე ფილ­მი „ლიდერი ყო­ველ­თ­

და­ყე­ნე­ბა თით­ქ­მის შე­უძ­ლე­ბე­ლი­ა.

ვის მარ­თა­ლი­ა“, რო­მელ­მაც მა­ყუ­რებ­ლის დი­ დი მო­წო­ნე­ბა და­იმ­სა­ხუ­რა. ამ ფილ­მის შემ­დეგ

შე­გიძ­ლია და­მი­სა­ხე­ლო რე­ჟი­სო­რი, რო­

ხომ არ მო­გაკ­რეს ან­გა­ჟი­რე­ბუ­ლი, ან ოპო­ზი­ცი­

მელ­მაც ყვე­ლა­ზე დი­დი გავ­ლე­ნა მო­ახ­დი­ნა

უ­რად გან­წყო­ბი­ლი რე­ჟი­სო­რის იარ­ლი­ყი?

შენს შე­მოქ­მე­დე­ბა­ზე?

– ვმუ­შა­ობ ლატ­ვი­ურ პრო­ექ­ტ­ზე 15 Young by

გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი


ილუსტრაცია: მაია სუმბაძე

42


[ ინტერვიუ ] 43

ელექტრონავტი ინტერვიუ ნიკა მაჩაიძესთან

ნი­კა მა­ჩა­ი­ძე – ეს სა­ხე­ლი სტუ­დენ­ტო­ბი­დან მო­

– შე­იძ­ლე­ბა ასეც ით­ქ­ვას. თუმ­ცა აქ შე­მოქ­მე­დის კონ­

ყო­ლე­ბუ­ლი მეს­მის და ასო­ცი­აც ­ ია მუ­დამ უც­ვლ ­ ე­

ფ­ლიქ­ტია სა­კუ­თარ შე­მოქ­მე­დე­ბას­თან. მთა­ვა­რი გმი­რი,

ლია – ორი­გი­ნა­ლუ­რი, არა­ორ­დი­ნა­ლუ­რი­,უჩ­ვე­უ­ლო, ან­

რო­მე­ლიც თა­ვის მო­გო­ნილ თა­მაშ­ში ხვდე­ბა, ნელ­-­ნე­ლა

დეგ­რა­უნ­დუ­ლი, არას­ტან­დარ­ტუ­ლი და, რაც მთა­ვა­რი­ა,

­ ის, რომ თა­ვად არის ყვე­ლა იმ ერ­თ­მა­ნეთ­ში გარ­ ას­კ­ვნ

არა­ქარ­თუ­ლი მუ­სი­კის ავ­ტო­რი... ნი­კა მა­ჩა­ი­ძე მუ­სი­კო­

და­მა­ვა­ლი გან­ზო­მი­ლე­ბე­ბის ავ­ტო­რი. თა­მა­შის პრინ­ცი­

სი­ა, რო­მე­ლიც ქმნი­და ელექ­ტ­რო­მუ­სი­კას ელექ­ტ­რო­

პია – შენ ხვდე­ბი სამ­ყა­რო­ში, რო­მელ­შიც უნ­და გა­ი­ა­რო

­ ე­ლო­ში კარ­გი ე­ნერ­გი­ის დე­ფი­ცი­ტის დროს. სა­ქარ­თვ

სხვა­დას­ხ­ვა დო­ნე, სა­ნამ შე­დე­გამ­დე მიხ­ვალ და სა­კუ­

ფილ­მე­ბის დე­ფი­ცი­ტის დროს კი რე­ჟი­სუ­რას და­უბ­რუნ­

თარ თავს შე­იც­ნობ.

და და უკ­ვე ამ­თავ­რებს სრულ­მეტ­რა­ჟი­ან ანი­მა­ცი­ურ ფილმს სა­ხელ­წო­დე­ბით „თამაში“.

ფილ­მის სი­ნოფ­სისს რომ ვკითხუ­ლობ­დი გა­მახ­სენ­ და ცუ­კე­ბერ­გი, სო­ცი­ა­ლუ­რი ქსე­ლის fa­ce­bo­ok­­-ის ავ­ტო­

რა სტა­დი­ა­შია შე­ნი ახა­ლი კი­ნოპ­რო­ექ­ტი „თამაში“?

რი, რო­მე­ლიც მი­ლი­ო­ნო­ბით ადა­მი­ა­ნის ცხოვ­რე­ბით

– ახ­ლა რე­ა­ლუ­რად პოს­ტ­პ­რო­დუქ­ცი­ის­თ­ვის ფუ­ლის

თა­მა­შობს – შექ­მ­ნა თა­მა­ში, რო­მელ­შიც მო­ახ­დი­ნა რე­

შოვ­ნის პრო­ცე­სი მიმ­დი­ნა­რე­ობს. ცო­ტა ხნის წი­ნათ და­

ა­ლუ­რი ადა­მი­ა­ნე­ბის ინ­ტეგ­რი­რე­ბა; რე­ა­ლუ­რი ის­ტო­რი­

ვამ­ზა­დეთ პოს­ტ­პ­რო­დუქ­ცი­ის­თ­ვის ხუთ­წუ­თი­ა­ნი მო­ნაკ­ვე­

ე­ბი, კონ­ფ­ლიქ­ტე­ბი ვირ­ტუ­ა­ლურ სამ­ყა­რო­ში გად­აი­ტა­ნა.

თი სტუ­დია „მეტროსთან“ ერ­თად. ამ მა­სა­ლით ახ­ლა მი­

შე­ნი ფილ­მიც ასეთ რე­ა­ლო­ბა­ზე და ასეთ ადა­მი­ან­ზე­ა?

ვემ­გ­ზავ­რე­ბით ის­რა­ელ­ში, სა­დაც ფილ­მის და­ფი­ნან­სე­ბის

– დღე­ვან­დე­ლი ჩვე­ნი რე­ა­ლო­ბაც ეს არის სწო­რედ – რე­

რე­ალ ­ უ­რი შან­სი გვაქვს. პა­რა­ლე­ლუ­რად, ამ ხუთ­წუ­თი­ა­ნი

ა­ლუ­რი სამ­ყა­როს ვირ­ტუ­ა­ლუ­რი სამ­ყა­რო­თი ჩა­ნაც­ვ­ლე­ბა.

მო­ნაკ­ვე­თი­დან გა­მომ­დი­ნა­რე, იკ­ვე­თე­ბა არ­სე­ბუ­ლი ხარ­

ადა­მი­ა­ნე­ბის ურ­თი­ერ­თო­ბა სხვა დო­ნე­ზე გა­და­ვი­და. ისი­

ვე­ზე­ბი და იმა­ზეც ვფიქ­რობთ, რა შე­იძ­ლე­ბა შე­იც­ვა­ლოს

ნი თით­ქოს სადღაც მი­წის­ქ­ვე­შეთ­ში ჩა­ვიდ­ნენ და და­იწყეს

უკე­თე­სო­ბის­კენ და გა­უმ­ჯო­ბეს­დეს ვი­ზუ­ა­ლუ­რად. ფილ­მის

ორი ცხოვ­რე­ბით ცხოვ­რე­ბა – ვირ­ტუ­ა­ლურ და რე­ა­ლურ,

ქრო­ნო­მეტ­რა­ჟი 90 წუთს არ აღე­მა­ტე­ბა.

ონ­ლა­ინ და ოფ­ლა­ინ რე­ჟიმ­ში. თუმ­ცა, ამ მხრივ, მე გა­მო­ ნაკ­ლი­სი ვარ, და არ მაქვს ჩე­მი გვერ­დი „ფეისბუქში“.

ამ ფილ­მის სა­მუ­შაო სა­ხელ­წო­დე­ბა, „თამაშის“ გარ­ და, იყო „ულაია სა­ბა“. რას ნიშ­ნავს „ულაია სა­ბა“? – ახ­ლა ასე უცებ ვერც გა­ვიხ­სე­ნებ. ეს სა­ხე­ლი შედ­გე­ბო­

ხში­რად ამ­ბობ, რომ მუ­სი­კა შენ­თ­ვის არის ბავ­შ­ვო­ ბა­ში დაბ­რუ­ნე­ბის შე­საძ­ლებ­ლო­ბა. და რა არის შენ­თ­ვის

და სხვა­დას­ხ­ვა ენი­დან აღე­ბუ­ლი სიტყ­ვე­ბის­გან, რო­მე­ლიც

კი­ნო? კი­ნო­ში ხომ, მი­სი შე­საძ­ლებ­ლო­ბე­ბი­დან გა­მომ­

აღ­ნიშ­ნავს იმ სამ­ყა­როს, რო­მელ­შიც არ­სე­ბობს მთა­ვა­რი

დი­ნა­რე, ბავ­შ­ვო­ბის გა­ცოცხ­ლე­ბის უფ­რო მე­ტი შან­სი

გმი­რი. თა­ვის მხრივ, სამ­ყა­რო­ში „ულაია სა­ბა“ არ­სე­ბობს

გაქვს.

შვი­დი ქა­ლა­ქი. ამე­ტო­ში, მა­გა­ლი­თად, იაპო­ნუ­რად ითარ­

– მუ­სი­კის კე­თე­ბის პრო­ცე­სი თა­ვის­თა­ვად უკ­ვე იმ­ხე­ლა

გ­მ­ნე­ბა რო­გორც „წვიმის ქა­ლა­ქი“; მო­რი­ტო­ში – რო­გორც

სი­ა­მოვ­ნე­ბას გა­ნი­ჭებს, იმ­დე­ნად სხვა სამ­ყა­რო­ში ხვდე­ბი,

„ტყის ქა­ლა­ქი“ და ის ტყით და­ფა­რუ­ლი სამ­ყა­რო­ა... „ულაია

ვჯდე­ბი და ვიწყებ თუ არა მუ­სი­კის წე­რას, ერთ წუთ­ში უკ­ვე

სა­ბაც“ რა­ღა­ცას ნიშ­ნავ­და, მაგ­რამ აღარ მახ­სოვს. აღარ მახ­

შე­დე­გი მაქვს. ეს ნარ­კო­ტი­კი­ვით არის და შენც ამ ეიფო­რი­ას

სოვს, რად­გან ამ შემ­თხ­ვე­ვა­ში ძა­ლი­ან არა­ორ­გა­ნი­ზე­ბუ­ლი

მიჰ­ყ­ვე­ბი, რო­მელ­საც მარ­თ­ლა გა­და­ყავ­ხარ ბავ­შ­ვო­ბა­ში. კი­

ვარ. იდეა თუ გა­მიჩ­ნ­და და თუ არ „დავასეივე“, მე­რე სადღაც

ნო ცო­ტა გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლი რამ არის. რო­დე­საც ჩე­მი პირ­ვე­ლი

ვფან­ტავ. გმი­რე­ბის სა­ხე­ლე­ბიც, ცხა­დი­ა, რა­ღა­ცას ნიშ­ნავს...

მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი ფილ­მი გა­და­ვი­ღე, აი, მა­შინ მივ­ხ­ვ­დი, თუ სად გავ­ყა­ვი თა­ვი. ბავ­შ­ვო­ბა­ში კი დავ­დი­ო­დი კი­ნოს­ტუ­დი­

დო­ჩა­ნაშ­ვი­ლის „სამოსელი პირ­ვე­ლი“ გა­მახ­სენ­და.

ა­ში და ვუ­ყუ­რებ­დი გა­და­ღე­ბე­ბის პრო­ცესს, მაგ­რამ ასე­თი

შენს ვირ­ტუ­ა­ლურ ლა­მაზ ­ქა­ლაქს, კა­ნუ­დოს­სა და კა­მო­

ახ­ლო შე­ხე­ბა მა­ინც არ მქო­ნი­ა. გვერ­დი­დან მა­ყუ­რებ­ლის

რას ქმნი?

სტა­ტუ­სი მქონ­და. კი­ნო­ში სა­ნამ არ მორ­ჩე­ბი გა­და­ღე­ბებს,


44

ვიდ­რე მონ­ტა­ჟის პრო­ცე­სამ­დე არ მიხ­ვალ, რთუ­ლი­ა, შე­იგ­

ჩარ­თ­ვაც კი, და ამა­თუ­იმ ხარ­ვე­ზის ჩე­მით ჩას­წო­რე­ბა,

რ­ძ­ნო ის ყვე­ლა­ფე­რი, რა­საც მუ­სი­კა­ში, რო­გორც გითხა­რი,

რად­გან, მი­თი­თე­ბე­ბის მი­ცე­მის ნაც­ვ­ლად, მერ­ჩივ­ნა მე­

პირ­ვე­ლი­ვე წუ­თე­ბი­დან ვგრძნობ. კი­ნო­ში ჩემ­თვ ­ ის რთუ­ლია

მოქ­მე­და.

ბავ­შ­ვო­ბა­ში დაბ­რუ­ნე­ბა და ამის გან­ც­და. ამი­ტომ თა­ვი­დან ბო­ლომ­დე გა­და­ვერ­თე მუ­სი­კა­ზე. 1994 წელს და­ვიწყე ჩე­მი

სხვა­თა შო­რის, მახ­სოვს იმა­საც ამ­ბობ­დი, რომ მუ­სი­

მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი ფილ­მის გა­და­ღე­ბა და მხო­ლოდ 1996

კა­ლურ კლი­პებს მაქ­სი­მუმ 3-4 დღე­ში იღებ. ეს იმას ხომ

წელს და­ვას­რუ­ლე. ალ­ბათ გახ­სოვს იმ­დ­რო­ინ­დე­ლი ვი­თა­

არ ნიშ­ნავს, რომ შე­ნი შე­მოქ­მე­დე­ბა იმ­პულ­სურ ხა­სი­ათს

რე­ბა. ძა­ლი­ან რთუ­ლი იყო შე­მოქ­მე­დის­თ­ვის: მთე­ლი ჩე­მი

ატა­რებს? რო­ცა იბა­დე­ბა იდე­ა, ის მო­მენ­ტა­ლუ­რად უნ­

შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი ჯგუ­ფი, ჩე­მი ჩათ­ვ­ლით, 4 ადა­მი­ა­ნი­სა­გან

და გან­ხორ­ცი­ელ­დეს, დამ­ღ­ლელ ყო­ფით სა­მუ­შა­ოდ

შედ­გე­ბო­და – მე, ოპე­რა­ტო­რი და კი­დევ ორი მსა­ხი­ო­ბი ბავ­

რომ არ იქ­ცეს?

შ­ვი, რომ­ლე­ბიც მეხ­მა­რე­ბოდ­ნენ, და ასე დავ­დი­ოდ ­ ით მან­ქა­

– კი, ნამ­დ­ვი­ლად. ფილ­მი „თამაში“ რე­ა­ლუ­რად კარგ

ნის გა­რე­შე, მხრებ­ზე კა­მე­რა გა­და­დე­ბუ­ლე­ბი. რა­ღაც რო­მან­

ეტაპ­ზე გა­ჩერ­და - გა­და­ვი­ღეთ და ყვე­ლა მოქ­მე­დე­ბა შე­

ტი­კა იყო ალ­ბათ ამა­ში, მაგ­რამ რო­მან­ტი­კის გარ­და კი­ნოს

ჩერ­და. მე რომ ამ ფილ­მის გა­და­ღე­ბის შუა პრო­ცეს­ში

კი­დევ ბევ­რი რამ სჭირ­დე­ბა. მა­შინ მივ­ხ­ვ­დი, რომ პრო­ცე­სი

გავ­ჩე­რე­ბუ­ლი­ყა­ვი, მე­რე კაც­მა არ იცის, რა მოხ­დე­ბო­და.

ტექ­ნი­კუ­რად თუ არ იქ­ნე­ბა გა­მარ­თუ­ლი, ის სი­ა­მოვ­ნე­ბას ვერ

ახ­ლა რე­ა­ლუ­რად იწყე­ბა პოს­ტ­პ­რო­დუქ­ცი­ა. პოს­ტ­პ­რო­

მო­გა­ნი­ჭებს; და თუ­კი პრო­ცე­სი სი­ამ ­ ოვ­ნე­ბას ვერ გა­ნი­ჭებს,

დუქ­ცია კი ისე უნ­და და­იწყო, რომ მხო­ლოდ მას­ზე მო­

კარგს ვე­რა­ფერს გა­ა­კე­თებ.

ახ­დი­ნო კონ­ცეტ­რი­რე­ბა და მი­იყ­ვა­ნო საქ­მე ბო­ლომ­დე. მიყ­ვარს ერ­თი საქ­მის დაწყე­ბა და დას­რუ­ლე­ბა, და მხო­

თუმ­ცა მე სხვა მი­ზე­ზე­ბიც მახ­სოვს. თა­ვის დრო­ზე ამ­ბობ­

ლოდ ამის შემ­დეგ გა­დარ­თ­ვა სხვა საქ­მე­ზე.

დი, რომ კი­ნოს კე­თე­ბის­თ­ვის ძა­ლი­ან ზარ­მა­ცი ხარ და თან – ასეც არის. მე ყო­ველ­თ­ვის ვამ­ბობ­დი, რომ ვარ Con­t­

შე­მოქ­მედ ადა­მი­ა­ნებს, სა­ერ­თოდ, რო­გორც წე­სი, ეჯავ­რე­ბათ დე­ფი­ნი­ცია – სამ­სა­ხუ­რი. შენ ყო­ველ­თ­ვის

rol fre­ak და არ შე­მიძ­ლია კუთხი­დან ვა­დევ­ნო თვალ­-­ყუ­რი

იყა­ვი fre­e­lan­cer და სამ­სა­ხუ­რი არას­დ­როს გქო­ნი­ა. რე­

პრო­ცე­სებს (გ.კ. – ტერ­მი­ნი Con­t­rol fre­ak ფსი­ქო­ლო­გი­ა­ში

ა­ლუ­რად, ხომ არ არის ეს პა­სუ­ხის­მ­გებ­ლო­ბის­თ­ვის თა­

ახა­სი­ა­თებს ადა­მი­ანს, რო­მე­ლიც ცდი­ლობს, უკარ­ნა­ხოს

ვის არი­დე­ბა და მერ­ყე­ვი ადა­მი­ა­ნის არ­ჩე­ვა­ნი, რო­მელ­

და თავს მო­ახ­ვი­ოს თა­ვი­სი პი­რო­ბე­ბი სხვებს). არ შე­მიძ­

საც არ იზი­დავს სტა­ბი­ლუ­რო­ბა?

ლია თა­ვი შე­ვი­კა­ვო და არ ჩა­ვერ­თო შე­მოქ­მე­დე­ბით

– დღე­საც ასე­ა. არას­დ­როს მიყ­ვარ­და სამ­სა­ხუ­რი და

პრო­ცეს­ში. მი­ჭირს, ვუ­ყუ­რო, რო­გორ ას­რუ­ლე­ბენ ადა­

არც ახ­ლა ვარ რო­მე­ლი­მე სამ­სა­ხუ­რის შტა­ტი­ა­ნი თა­ნამ­

მი­ან ­ ე­ბი ჩემს მი­ერ მი­ცე­მულ და­ვა­ლე­ბას (ამის გა­კე­თე­ბა

შ­რო­მე­ლი. პა­სუ­ხის­მ­გებ­ლო­ბას არ გა­ვურ­ბი­ვარ, რად­გან

შე­მიძ­ლია პოს­ტ­პ­რო­დუქ­ცი­ის პრო­ცეს­ში; შე­იძ­ლე­ბა დავ­

თუ რა­მეს ვიწყებ, ვას­რუ­ლებ კი­დეც. მაგ­რამ, სამ­სა­ხურს

ჯ­დე და ვუ­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლო პრო­ცესს). ვფიქ­რობ, ძა­ლი­ან

რაც შე­ე­ხე­ბა, რამ­დენ­ჯე­რაც და­ვიწყე ტე­ლე­ვი­ზი­ა­ში მუ­

დამ­ღლ ­ ე­ლია ბევ­რი ადა­მი­ა­ნის კონ­ტ­რო­ლი და მარ­თ­ვა.

შა­ო­ბა ისე, რომ უნ­და მევ­ლო ყო­ველ­დღი­უ­რად, ეს მაქ­

აქ არა­ფერ შუ­ა­შია არა­კო­მუ­ნი­კა­ბე­ლო­ბა, აქ მხო­ლოდ

სი­მუმ 2 თვეს გრძელ­დე­ბა... მე­რე უკ­ვე ვე­ღარ ვა­კე­თებ

კონ­ტ­როლ­ზეა სა­უ­ბა­რი. მა­გა­ლი­თად, ფილ­მ­ზე „თამაში“

იმას, რაც მინ­და რომ ვა­კე­თო. რო­ცა „სამსახურზე“ და

მუ­შა­ო­ბის დროს მინ­დო­და ნე­იტ­რა­ლურ პრო­ცე­სებ­ში

„სამუშაოზე“ ვარ გა­დარ­თუ­ლი, უცებ ვერ დავ­ჯ­დე­ბი და

ფოტო: დავით მესხი

არ გიყ­ვარს კო­ლექ­ტი­ურ ­ ი შე­მოქ­მე­დე­ბის პრო­ცე­სი.


[ ინტერვიუ ] 45

ვერ და­ვიწყებ მუ­სი­კის წე­რას ავ­ტო­მა­ტი­ზე­ბუ­ლად. ამი­ტო­

დიდ ეკ­რან­ზე. ალ­ბათ მი­ზა­ნია არას­წო­რად და­სა­ხუ­ლი,

მაც ვარ fre­e­lan­cer.

და მცდა­რი გე­ზი აქვთ არ­ჩე­უ­ლი თა­ვად კი­ნოს მწარ­მო­ ებ­ლებს, და არა სა­ხელ­მ­წი­ფოს. მე­ო­რე პრობ­ლე­მას თა­

ფილ­მ­ზე „თამაში“ („ულაია სა­ბა“) ძა­ლი­ან დი­დი კას­

ვად მა­ყუ­რე­ბე­ლი წარ­მო­ად­გენს, რო­მე­ლიც ასეთ სა­ნა­ხა­

ტინ­გი გქონ­და გა­მოცხა­დე­ბუ­ლი, და­ახ­ლო­ე­ბით 800-მდე

ო­ბა­ზე და­დის და ამით, ფაქ­ტობ­რი­ვად, ასეთ რე­ჟი­სორს

ადა­მი­ან­მა გა­ი­ა­რა შერ­ჩე­ვა მთა­ვარ გმი­რის როლ­ზე.

წარ­მა­ტე­ბის იმედს აძ­ლევს – ასეთ ფონ­ზე და ასეთ ვი­თა­

იპოვ­ნე ის იდე­ა­ლუ­რი ნო­ა, რო­მელ­შიც

რე­ბა­ში კი­ნო ვე­რას­დ­როს გან­ვი­თარ­დე­ბა. ვფიქ­რობ, ქარ­

ნი­კა მა­ჩა­იძ ­ე

პერ­სო­ნი­ფი­ცირ­და?

თუ­ლი კი­ნო დღეს ტე­ლე­ვი­ზი­უ­რი და ტე­ლე­ფორ­მა­ტი­სა­ა,

– კი, ვი­პოვ­ნე ნამ­დ­ვი­ლად. კას­ტინ­გ­ზე ის მო­ვი­და თა­

„კაპუსტნიკი“ და „ერალაში“, ანეკ­დო­ტე­ბის კრე­ბუ­ლი უფ­

ვის დე­ი­დაშ­ვილ­თან ერ­თად, რო­მე­ლიც ამა­ვე ანი­მა­ცი­ურ

რო­ა. მე მა­ინც ვფიქ­რობ, რომ მა­ყუ­რე­ბე­ლი უნ­და გა­ი­ზარ­

ფილ­მ­ში ნო­ას ბავ­შ­ვო­ბას თა­მა­შობს. რაც შე­ე­ხე­ბა მსგავ­

დოს და აიმაღ­ლოს ხმა მდა­რე ხა­რის­ხის ნა­წარ­მ­ზე.

სე­ბას, უნ­და ვთქვა, რომ ვი­ნა­ი­დან ეს იქ­ნე­ბა ანი­მა­ცი­უ­ რი ფილ­მი, მე ძი­რი­თა­დად მა­ინ­ტე­რე­სებს მსა­ხი­ობ ­ ე­ბის

თა­ვის დრო­ზე შენ შექ­მე­ნი მუ­სი­კა­ლუ­რი კომ­პო­ზი­ცია

მოძ­რა­ო­ბა და არა მა­თი გა­რეგ­ნუ­ლი მხა­რე. თუმ­ცა ეს 3D

ედუ­არდ შე­ვარ­დ­ნა­ძის ვი­დე­ო­გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბის გა­მო­ყე­

ფორ­მა­ტი არ არის, ეს არის 2D, უბ­რა­ლოდ სამ­გან­ზო­მი­

ნე­ბით „საქართველოს მო­მა­ვა­ლი ფა­ფუ“, რო­მელ­მაც

ლე­ბი­ან ფორ­მატს ვი­ყე­ნებთ სტუ­დი­უ­რი ჩა­წე­რე­ბის დროს,

კრი­ტი­კაც და­იმ­სა­ხუ­რა და მო­წო­ნე­ბაც. ზოგ­მა პო­ლი­

რო­დე­საც გვჭირ­დე­ბა, შევ­ქ­მ­ნათ სა­სურ­ვე­ლი ფო­ნი იმა­ვე

ტი­კუ­რად ან­გა­ჟი­რე­ბულ მუ­სი­კო­სად შეგ­რაცხა. პო­ლი­

­ ის. ვი­ზუ­ა­ 2D გან­ზო­მი­ლე­ბი­ა­ნი ანი­მა­ცი­უ­რი ფილ­მის­თვ

ტი­კუ­რი თე­მა დღე­საც შე­იძ­ლე­ბა გახ­დეს ნი­კა მა­ჩა­ი­ძის

ლუ­რად ძა­ლი­ან ლა­მა­ზი გა­მო­დის და რა­ღა­ცით ჰგავს

შე­მოქ­მე­დე­ბის იმ­პულ­სი?

პოს­ტერს. ანი­მა­ცი­ის შექ­მ­ნის დროს ვი­ყე­ნებთ ტექ­ნი­კას,

– კი, რა თქმა უნ­და. მე მგო­ნი, ხე­ლო­ვა­ნი რა­ღა­ცას

რო­მე­ლიც ცნო­ბი­ლია რო­გორც რო­ტოს­კო­პინ­გი, საბ­ჭო­

რომ აკე­თებს, იმა­ში ყო­ველ­თ­ვის დებს თა­ვის სათ­ქ­მელს,

თა ხე­ლოვ­ნე­ბა­ში კი „ეკლერის“ სა­ხე­ლით იყო ცნო­ბი­ლი.

რო­მელ­საც გა­რე­მო გა­ნა­პი­რო­ბებს. ასე მა­ყუ­რე­ბელ­მა

ისე იშ­ვი­ა­თად ჩა­მო­დი­ხარ, რო­გორც სტუ­მარს ისე

მოს კრი­ტი­კა და პო­ლი­ტი­კუ­რი ქვე­ტექ­ს­ტე­ბი, მი­უ­ხე­და­ვად

უნ­და გკითხო – შე­ნი აზ­რით, დღეს რა სტა­დი­ა­შია კი­ნო

იმი­სა,­რომ მე ამა­ზე სცე­ნა­რის წე­რის დროს არ მი­ფიქ­რი­ა.

სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში?

ამის გა­რე­შე არ არ­სე­ბობს ხე­ლოვ­ნე­ბა. კი­ნო­სა და მუ­სი­

„თამაშშიც“ შე­იძ­ლე­ბა ამო­ი­კითხოს თა­ნა­მედ­რო­ვე გა­რე­

– ვფიქ­რობ, დღეს სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში კი­ნო ისევ მკვდა­რი­ა.

კის გარ­და, შე­იძ­ლე­ბა სიმ­ღე­რა­შიც გა­მოჩ­ნ­დეს პრო­ტეს­

ის, რომ ბევ­რი ფილ­მი იქ­მ­ნე­ბა, არ გა­მოდ­გე­ბა ქარ­თუ­ლი

ტი. ჩე­მი აზ­რით, რაც უნ­და გა­მო­ჩე­ნი­ლი­ყო აქამ­დე, მაგ­

კი­ნოს სი­ცოცხ­ლი­სუ­ნა­რი­ა­ნო­ბის არ­გუ­მენ­ტად, იმ­დე­ნად,

რამ ვერ გან­ხორ­ცი­ელ­და, ეს არის ქარ­თუ­ლი რე­პი. რე­პი

რამ­დე­ნა­დაც ეს არ არის კი­ნო. მოვ­დი­ო­დი ბა­თუ­მი­დან

იყო პრო­ტეს­ტი და ახ­ლა გახ­და კო­მერ­ცი­უ­ლი. ახ­ლა ყვე­

სა­მარ­შრ ­ უ­ტო ავ­ტო­ბუ­სით და ვუ­ყუ­რებ­დი ფილმ��� „მაიტა

ლა­ზე მდიდ­რე­ბი ის ძვე­ლი ან­დეგ­რა­უნ­დუ­ლი რე­პე­რე­ბი

ნა­სო­სი“. სი­მარ­თ­ლე გითხ­რა, მა­ნამ­დე მძღოლს ჩარ­თუ­

არი­ან, და მა­თი მოს­მე­ნა მო­საწყე­ნი ხდე­ბა, რად­გან მა­თი

ლი ჰქონ­და „შაბათის შო­უ“, და ისე და­იწყო ფილ­მი, რომ

ღი­რე­ბუ­ლე­ბე­ბი, დი­დი ხა­ნი­ა, გა­უ­ფა­სურ­და.

რე­ა­ლუ­რად ამ შო­უს გაგ­რძ ­ ე­ლე­ბა მე­გო­ნა. მაგ­რამ სა­თა­ უ­რი რომ და­ი­წე­რა, გა­მახ­სენ­და, რომ კი­ნო­ში გა­დი­ო­და

გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი


46

პრო­ფე­სია კი­ნო­რე­ჟი­სო­რი ინ­ტერ­ვიუ და­თო ჯა­ნე­ლი­ძეს­თან

მახ­სოვს

დრო,

რო­დე­საც

კლუბ

„სარდაფში“ სი­გა­რე­ტის კვამ­ლ­ში გახ­ ვე­ულ კი­ნო­ეკ­რან­ზე

სტუ­დენ­ტუ­რი კი­ნო­ფეს­

ტი­ვა­ლი – „ჩვენ მოვ­დი­ვართ“ – იმარ­თე­ბო­და. მა­შინ ფეს­ტი­ვალ­ზე გა­ელ­ვე­ბუ­ლი ესა­თუ­ის ფილ­მი დღეს უკ­ვე ცნო­ბი­ლი რე­ჟი­სო­რე­ბის სა­ვი­ზი­ტო ბა­რა­თე­ბი გახ­ლ­დათ. სტუ­დენ­ტუ­ რი ფილ­მე­ბის ფეს­ტი­ვა­ლის ჟი­უ­რის წევ­რი ვი­ყა­ვი, რო­დე­საც რე­ჟი­სო­რი და­თო ჯა­ნე­ლი­ ძე გა­ვი­ცა­ნი; ყვე­ლა­ფერს აკე­თებ­და იმის­თ­ ვის, რომ სტუ­დენ­ტებს ფილ­მე­ბიც გა­და­ე­ღოთ და მა­ყუ­რებ­ლის­თ­ვის ეჩ­ვე­ნე­ბი­ნათ. იმ დროს დაღ­ვი­ნე­ბუ­ლი

კი­ნე­მა­ტოგ­რა­

ფის­ტე­ბის გარ­და, ახალ­ბე­და რე­ჟი­სო­რე­ბიც გა­ზი­ა­რებ­დ­ნენ სა­კუ­თარ შე­მოქ­მე­დე­ბას. მას შემ­დეგ ბევ­რი დრო გა­ვი­და. და­თო ჯა­ნე­ლი­ძე, აგერ უკ­ვე ორი წე­ლი­ა, რაც შო­თა რუს­თა­ვე­ ლის სა­ხე­ლო­ბის თე­ატ­რი­სა და კი­ნოს უნი­ვერ­ სი­ტე­ტის კი­ნო-­ტე­ლე­ფა­კულ­ტე­ტის დე­კა­ნი­ა, და ისევ სტუ­დენ­ტებ­ზე ზრუ­ნავს. ამ მხრივ არა­ ფე­რი შეც­ვ­ლი­ლა.

ფოტო: ხათუნა ხუციშვილი

„სარდაფში“,


[ ინტერვიუ ] 47


ფოტო: ხათუნა ხუციშვილი

48


[ ინტერვიუ ] 49 90-იან წლებ­ში, რო­დე­საც არ არ­სე­ბობ­

დი­ა, ეს იმას ნიშ­ნავს, რომ პერ­ს­პექ­ტი­უ­ლი

უბ­რა­ლოდ ვერ შედ­გე­ბო­და. მი­სი მად­ლო­

და ინ­ფრ ­ ას­ტ­რუქ­ტუ­რა და არ ფუნ­ქ­ცი­ო­ნი­

ახა­ლი თა­ობ ­ ა მო­დის და მა­თი მიღ­წე­ვე­ბი,

­ ის, რომ ჩვე­ნი მარ­ჯ­ვე­ნა ბე­ლი ვარ იმის­თვ

რებ­და კი­ნო­თე­ატ­რე­ბი, თე­ატ­რა­ლურ­ში

ზო­გა­დად, ახალ­გაზ­რ­და ქარ­თ­ვე­ლი რე­ჟი­

ხე­ლის ფუნ­ქ­ცი­ას ას­რუ­ლებს. ვფიქ­რობ, რომ

კი­ნო­რე­ჟი­სუ­რა­ზე მა­ინც აბა­რებ­დ­ნენ. დღეს

სო­რე­ბის­თ­ვის დი­დი სტი­მუ­ლი­ა. მთა­ვა­რი­ა,

მო­მა­ვა­ლი რე­ჟი­სო­რი შე­იძ­ლე­ბა ერთსა და

რამ­დე­ნად დი­დია მოთხოვ­ნა ამ სპე­ცი­ა­

რომ ყვე­ლა ჩვენ­გა­ნი – პე­და­გო­გე­ბიც და

იმავე ოსტატთან მუდმივი ურთიერთობისას

ლო­ბა­ზე?

სტუ­დენ­ტე­ბიც, ხე­დავს რე­ა­ლურ შე­დეგს;

„დაიშტამპოს“, ამი­ტომ, კი­ნო­ცენ­ტრ ­ ის

ხო­ლო რა უნ­და იყოს აღი­ა­რე­ბა­ზე მე­ტი

დახ­მა­რე­ბით, რე­გუ­ლა­რუ­ლად ვმარ­თავთ

– ძა­ლი­ან კარ­გი კითხ­ვა­ა. ძალ­ზედ დი­დია გრა­და­ცია და კონ­ტ­რას­ტი იმ სტუ­დენ­

შე­დე­გი სტუ­დენ­ტის­თვ ­ ის? მით უმე­ტეს – ასეთ

მას­ტერ­კ­ლა­სებს, რომ­ლებ­ზეც ჩა­მოგ­ვ­ყავს

ტებს შო­რის, რომ­ლე­ბიც კი­ნო­რე­ჟი­სუ­რას

პრეს­ტი­ჟულ კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე. სტუ­დენ­ტურ

­ ა კი­ნოპ­რო­ფე­სი­ის პრო­ფე­სი­ო­ნა­ სხვა­დას­ხვ

სწავ­ლო­ბენ. ვხე­დავ კონ­ტ­რას­ტუ­ლო­ბა­სა

კი­ნოს რაც შე­ე­ხე­ბა, უკ­ვე ამ ეტაპ­ზე ორი სტუ­

ლე­ბი და სტუ­დენ­ტებს ეძ­ლე­ვათ შე­და­რე­ბის

და გრა­და­ცი­ას მო­ტი­ვა­ცი­ა­შიც. მხო­ლოდ

დენ­ტის – ვა­კო კირ­კი­ტა­ძი­სა და გი­გა ლიკ­

სა­შუ­ა­ლე­ბა. წელს ერ­თი-­მე­ო­რე­ზე უკე­თე­სი

მათ მცი­რე ნა­წილს თუ წარ­მო­უდ­გე­ნია

ლი­კა­ძის ფილ­მე­ბი გა­იგ­ზავ­ნა სტუ­დენ­ტურ

მას­ტერ­კ­ლა­სე­ბი გა­ი­მარ­თა. მა­გა­ლი­თად,

რე­ალ ­ უ­რად, თუ რას­თან ექ­ნე­ბათ საქ­მე

„ოსკარზე“, რო­მე­ლიც იმარ­თე­ბა „ოსკარის“

ოთარ იოსე­ლი­ა­ნის მას­ტერ­კ­ლას­ზე გა­და­ჭე­

მო­მა­ვალ­ში და სი­ნამ­დვ ­ ი­ლე­ში რა არის

­ ებ­ში და მას­ზე გა­მარ­ჯ­ვე­ბა, დი­დი ფარ­გლ

დი­ლი იყო დარ­ბა­ზი, ლე­ვან პა­ატ ­ აშ­ვი­ლის

რე­ჟი­სო­რის პრო­ფე­სი­ა. ერ­თი ნა­წი­ლი

კონ­კუ­რენ­ცი­ის გა­მო, პრეს­ტი­ჟუ­ლიც არის და

მას­ტერ­კ­ლას­მა კი ფან­ტას­ტი­კუ­რი შთა­ბეჭ­დი­

მზად არის ამის­თვ ­ ის, ხო­ლო მე­ო­რე ნა­

რთუ­ლიც. მი­ხა­რი­ა, რომ ორი­ვე რე­ჟი­სო­რის

­ ო­ვა სტუ­დენ­ტებს. 10 სექ­ტემ­ ლე­ბე­ბი და­უტ

წი­ლი, რო­მელ­საც რე­ჟი­სო­რო­ბა რბილ

ფილ­მი გა­ვი­და შე­სარ­ჩევ კონ­კურ­ს­ში და,

ბერს, ამე­რი­კის სა­ელ­ჩოს დახ­მა­რე­ბით,

სა­ვარ­ძელ­ში ჯდო­მა და შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი

იმე­დი­ა, წლე­ვან­დელ ოს­კარ­ზე ქარ­თუ­ლი

ჩა­მო­ვ­იყვანეთ „ოსკაროსანი“ ხმის რე­ჟი­

ჯგუ­ფის­თ­ვის ბრძა­ნე­ბე­ბის მი­ცე­მა ჰგო­ნი­ა,

ფილ­მი ნო­მი­ნან­ტ­თა ხუ­თე­ულ­ში მოხ­ვ­დე­ბა.

სო­რი, მარკ ბერ­გე­რი, რო­მე­ლიც ბერ­კ­ლის

დრო­თა გან­მავ­ლო­ბა­ში კონ­ფ­ლიქ­ტშ ­ი

ვფიქ­რობ, ჩვენ­თ­ვის ნამ­დ­ვი­ლი მიღ­წე­ვა­ა –

უნი­ვერ­სი­ტე­ტის პრო­ფე­სო­რია და 4 „ოსკარი“

შე­დის სა­კუ­თარ თავ­თან და იმედ­გაც­რუ­ე­

ქარ­თ­ვე­ლი სტუ­დენ­ტე­ბის ნა­მუ­შევ­რე­ბი უკ­ვე

აქვს მი­ღე­ბუ­ლი ფილ­მე­ბის­თ­ვის: „ამადეუსი“,

ბუ­ლი რჩე­ბა. მახ­სოვს, ერ­თხელ სტუ­დენ­

მე­ო­რედ მოხ­ვ­და სტუ­დენ­ტურ „ოსკარზე“.

„ნათლიმამა 2“, „ვიღაცამ გუ­გუ­ლის ბუ­დეს

ტე­ბის მი­ერ facebook-ზე და­ი­წე­რა საკ­მა­ოდ ხმა­მა­ღა­ლი და პრე­ტენ­ზი­უ­ლი ტო­ნით „მე – კი­ნო­რე­ჟი­სო­რი“ და გა­სა­გე­ბი გახ­და, რომ

გა­და­უფ­რი­ნა“ და „აპოკალიფსი დღეს“. სტა­ჟი­რე­ბას თუ გა­დი­ან სტუ­დენ­ტე­ბი რე­ ჟი­სო­რებ­თან გა­და­სა­ღებ მო­ედ­ნებ­ზე?

ბერ­გე­რი, მას­ტერ­კლ ­ ასს კი არა, 42-დღიან სა­სერ­თი­ფი­კა­ტო კურსს მარ­თავს. რა­ტომ

– ჩე­მი სტუ­დენ­ტო­ბის დროს სას­წავ­ლო

მოვ­ყე­ვი ეს? ამ­ბო­ბენ ერ­თი და იგი­ვე ადა­მი­

ლი, მეტ­წი­ლად ჰო­ლი­ვუ­დუ­რი პრო­ფე­სი­ა­ა,

პრო­ცე­სი მი­მაგ­რე­ბუ­ლი იყო კი­ნოს­ტუ­დი­ას

ა­ნე­ბი იმარ­ჯ­ვე­ბენ კონ­კურ­სებ­ში­ო? და ყვე­ლა

და წარ­მოდ­გე­ნაც კი არ აქვთ, რო­გორ და

და ჩემ­მა თა­ო­ბამ, ფაქ­ტობ­რი­ვად, იქ ის­წავ­

ამ მას­ტერ­კ­ლას­სა თუ ტრე­ნინ­გ­ზე სწო­რედ

რის ფა­სად მი­იღ­წე­ვა ყო­ვე­ლი­ვე ეს. ზოგ

ლა ფილ­მე­ბის გა­და­ღე­ბა. ამი­ტომ ჩვენც

ეს ადა­მი­ა­ნე­ბი და­დი­ან, და მა­თი გა­მარ­ჯ­

მათ­განს რე­ჟი­სო­რო­ბის ფასს პირ­და­პირ

ვთხოვთ ხოლ­მე რე­ჟი­სო­რებს, წა­იყ­ვა­ნონ

­ იც არის. ვთქვათ, ვე­ბა ხომ კა­ნონ­ზო­მი­ერ

გა­და­სა­ღებ მო­ე­დან­ზე ვას­წავ­ლი – ეზი­დე­ბი­

სტუ­დენ­ტე­ბი და გა­აც­ნონ შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი

იმარ­თე­ბა მას­ტერ­კ­ლა­სი და ვე­კითხე­ბით

ან კი­ნო­კა­მე­რის ლი­ან­და­გებს, გა­ნა­თე­ბას,

პრო­ცე­სი, სა­მუ­შაო გა­რე­მო. მა­გა­ლი­თად,

სტუ­დენტს, – რა­ტომ არ შე­დი­ხართ? გვპა­სუ­

სა­დე­ნებს... კი­ნო არ ის­წავ­ლე­ბა საკ­ლა­სო

ახ­ლა ზა­ზა რუ­სა­ძე იღებს ახალ ფილმს და

ხო­ბენ, – მე ეს არ მა­ინ­ტე­რე­სებს! ჩემ­თ­ვის

ოთახ­ში და ვინც ასე, მძი­მე შრო­მით და

სა­მი სტუ­დენ­ტი სწო­რედ მის გა­და­სა­ღებ

გა­უგ ­ ე­ბა­რი­ა, რო­გორ არ უნ­და გა­ინ­ტე­რე­

გა­და­სა­ღებ მო­ე­დან­ზე მუ­შა­ობ ­ ით და­იწყო

მო­ედ ­ ან­ზე გა­დის სტა­ჟი­რე­ბას. ასე­თი­ვე

სებ­დეს შე­ნი პრო­ფე­სი­ის შე­მად­გე­ნე­ლი კომ­პო­ნენ­ტე­ბი. ისევ მივ­დი­ვართ იქამ­დე,

მათ ფან­ტა­ზი­ებ­ში რე­ჟი­სო­რო­ბა ზღაპ­რუ­

კი­ნოპ­რო­ცე­სე­ბის შეც­ნო­ბა, ის დღეს წარ­

ცოდ­ნას იძენ­დ­ნენ ბავ­შვ ­ ე­ბი ზა­ზა ურუ­შა­ძის

მა­ტე­ბუ­ლი რე­ჟი­სო­რია (მაგალითად, ქე­თი

ფილ­მ­ზე „სამი სახ­ლი“ მუ­შა­ო­ბის პრო­ცეს­ში,

რომ ზო­გი ადა­მი­ა­ნის­თ­ვის რე­ჟი­სო­რო­ბა

­ ი). თუმ­ცა, კი­დევ ერ­თხელ უნ­და მა­ჭა­ვა­რი­ან

და უკ­ლებ­ლივ ყვე­ლა პრო­ექ­ტშ ­ ი, რო­მელ­

პირ­და­პირ სა­ვარ­ძელ­ში ჯდო­მით იწყე­ბა...

აღ­ვ­ნიშ­ნო, რომ არი­ან ისე­თე­ბიც, რომ­ლებ­

ზეც მემო­რან­დუ­მის სა­ფუძ­ველ­ზე ვაგ­ზავ­ნით

­ ე­ბა. და ასე ჯდო­მით, ინერ­ტუ­ლო­ბით მთავ­რდ

საც ხიბ­ლავთ მხო­ლოდ გა­რეგ­ნუ­ლი იმი­ჯი,

სტუ­დენ­ტებს. თი­თო­ე­უ­ლი ამ სტუ­დენ­ტის სა­

მა­გა­ლი­თად, რო­დე­საც ჩა­მო­ვიდ­ნენ EAVE-ს

შო­უს ელე­მენ­ტე­ბი – სა­ვარ­ძელ­ში ჯდო­მა...

ხელ­ზე უამ­რა­ვი მად­ლო­ბის წე­რი­ლი მო­დის.

და BOSH-ის წარ­მო­მად­გენ­ლე­ბი და გა­მარ­თეს

შე­სა­ბა­მი­სად, ამ მე­მო­რან­დუ­მებს ურ­თი­ერ­

შეხ­ვედ­რა სტუ­დენ­ტებ­თან, რამ­დე­ნი­მე მათ­გა­

თ­სარ­გე­ბე­ლი მო­აქვს. რე­ჟი­სო­რე­ბის ახა­ლი

­რ ­ ა­ცი­უ­ლად ად­გა ფეხ­ზე და გა­ვი­ ნი დე­მონ­სტ

ვახ­სე­ნეთ, აუცი­ლებ­ლად უნ­და გკითხო იმ

­ ის აღ­ზ­რ­დის სა­ჭი­რო­ებ ­ ას ყვე­ლა თა­ობ

და დარ­ბა­ზი­დან! ამა­ში უამ­რა­ვი ფუ­ლი იხარ­

სტუ­დენ­ტე­ბის შე­სა­ხებ, რომ­ლებ­მაც დიდ

ხე­დავს და აც­ნო­ბი­ერ ­ ებს; მით უმე­ტეს, რომ

ჯე­ბა, მათ კი უფა­სოდ ვთა­ვა­ზობთ. გა­მო­დის,

წარ­მა­ტე­ბას მი­აღ­წი­ეს წელს ვის­ბა­დენ­ში.

დღეს სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში პა­რა­ლე­ლურ რე­ჟიმ­

რომ არ აინ­ტე­რე­სებთ უნარ­-ჩ­ვე­ვე­ბის შე­ძე­ნა

შენ აღ­ნიშ­ნე, რომ ასე­თი შე­დე­გი, 20 წე­ლი­ა,

ში მხო­ლოდ 3 ან 4 შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი ჯგუ­ფის

და პრო­ექ­ტე­ბის წე­რა; ანუ, აქე­დან გა­მომ­დი­ნა­

არ გვქო­ნი­ა­.

და­კომ­პ­ლექ­ტე­ბა თუ იქ­ნე­ბა შე­საძ­ლე­ბე­ლი,

რე, ვას­კ­ვნ ­ ით, რომ მათ კონ­კუ­რენ­ცი­ის ეში­

იმის გა­მო, რომ კი­ნო­ბა­ზარ­ზე კვა­ლი­ფი­ცი­უ­

ნი­ათ. პირ­და­პირ უნ­დათ ყვე­ლა­ფე­რი. ასეთ

რი კად­რის რე­ა­ლუ­რი დე­ფი­ცი­ტი­ა.

ადა­მი­ანს შე­იძ­ლე­ბა გა­უჩ­ნ­დეს უნ­დობ­ლო­ბა

ახა­ლი თა­ო­ბის რე­ჟი­სო­რე­ბი რად­გან

­ ი­ლად – ერთ ფეს­ტი­ვალ­ზე ამ­დე­ნი – ნამ­დვ პრი­ზი არას­დ­როს აგ­ვი­ღი­ა, ჩე­მი სტუ­დენ­ტო­ ბის დრო­საც კი. წელს ჩვენ­მა სტუ­დენ­ტებ­მა ძა­ლი­ან მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან და პრეს­ტი­ჟულ

კი­ნო­კონ­კურ­სე­ბი­სად­მი, მაგ­რამ მა­თი მარ­ ახალ­გაზ­რ­და რე­ჟი­სო­რე­ბის მხრი­დან

ცხი კა­ნონ­ზო­მი­ე­რი­ა, რად­გან სწო­რედ მა­თი

ვის­ბა­დე­ნის კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე გვა­სა­ხე­ლეს,

ხში­რად ის­მის ბრალ­დე­ბა, რომ ეროვ­ნუ­ლი

­ ა­სებ­ზე; კონ­კუ­რენ­ტე­ბი და­დი­ან მას­ტერ­კლ

რო­მელ­ზეც, ჯამ­ში, 11 კი­ნოს­კო­ლა იყო წარ­

კი­ნო­ცენ­ტრ ­ ის კონ­კურ­სებს, რო­გორც წე­სი,

სწო­რედ ისი­ნი სწავ­ლო­ბენ კი­ნოპ­რო­ექ­ტე­

დ­გე­ნი­ლი. ასე­თი კონ­კუ­რენ­ცი­ის მი­უ­ხე­და­

ერ­თი და იგი­ვე ადა­მი­ან ­ ე­ბი იგე­ბენ.

ბის გა­მარ­თუ­ლად წე­რას; ისი­ნი აგ­ზავ­ნი­ან

ვად, 5 პრი­ზი ავი­ღეთ – ერ­თი მთა­ვა­რი, ორი

– ამ შემ­თხ­ვე­ვა­ში ერ­თი არ­სე­ბი­თი პრობ­

ფილ­მებს ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზე და ეძე­ბენ თა­ნა­

მე­ო­რე, ერ­თი მე­სა­მე, და ერ­თიც ჟი­უ­რის

ლე­მაა – რო­გორ და­წე­რო პრო­ექ­ტი. კი­ნო­

დამ­ფი­ნან­სებ­ლებს თა­ვი­ან­თი მო­მა­ვა­ლი

სპე­ცი­ა­ლუ­რი პრი­ზით და­ჯილ­დოვ­და. ცხა­

ცენ­ტ­რი რომ არ ყო­ფი­ლი­ყო, უამ­რა­ვი რამ

პრო­ექ­ტე­ბის­თ­ვის...


50

აუცი­ლებ­ლად უნ­და გკითხო, რა ვი­

ტე­ბი. კი­ნო­ტერ­მი­ნო­ლო­გი­ის ლექ­სი­კონ­ზე

ხა­რის­ხის მხრივ), ის მხატ­ვრ ­ ულ­ში ვერ კეთ­

მუ­შა­ობ­და გია ჭუ­ბაბ­რი­ა, ახ­ლა გი­ორ­გი ხა­

დე­ბა ამ ეტაპ­ზე. მა­გა­ლი­თის­თ­ვის ავი­ღოთ

არ არ­სე­ბობ­და ქარ­თუ­ლად თარ­გ­მ­ნი­ლი

­ ე­ბი ნამ­დ­ვი­ლად რე­ბა­ვა მუ­შა­ობს. ეს ადა­მი­ან

სა­ლო­მე ჯა­ში, რო­მელ­მაც კარ­გი ფილ­მი

კი­ნო­თე­ო­რია და რუ­სუ­ლად სწავ­ლობ­დ­

დიდ საქ­მეს აკე­თე­ბენ ახა­ლი თა­ო­ბის­თ­ვის.

გა­და­იღ ­ ო („ბახმარო“), ალე­კო ქვი­რია

ნენ. დღეს, შე­ნი თქმით, ახალ­მა თა­ო­ბამ

სამ­წუ­ხა­როდ, თით­ზე ჩა­მო­სათ­ვლ ­ ე­ლი ადა­

რო­მელ­მაც ვის­ბა­დენ­ში მო­ი­გო სა­უკ ­ ე­თე­სო

თა­რე­ბაა კი­ნო­თე­ო­რი­ის მხრივ? ად­რე

რუ­სუ­ლი სა­ერ­თოდ არ იცის, ინ­გ­ლი­სურს კი

მი­ა­ნი­ა, ვინც კარ­გად იცის კი­ნოც, და თან ინ­

­ ი, და დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მის ნო­მი­ნა­ცი­აშ

ცუ­დად ფლობს. სა­ინ­ტე­რე­სო­ა, რა ენა­ზე ეც­

გ­ლი­სურ­საც კარ­გად ფლობს. მა­გა­ლი­თად,

ახა­ლი თა­ო­ბის კი­დევ ერ­თი კი­ნო­დო­კუ­მენ­

­ ღა­ნე­ლო­ებს? ნო­ბი­ან მე­თო­დურ სა­ხელ­მძ

ჩვე­ნი სტუ­დენ­ტე­ბის­თ­ვის და პე­და­გო­გე­ბის­თ­

ტა­ლის­ტი – ანი ჩერ­ქე­ზიშ­ვი­ლი. საქ­მე ისა­ა,

– ძა­ლი­ან მძი­მე მდგო­მა­რე­ო­ბა­ა, ელე­მენ­

­ ორ­დის ვის უფა­სოდ ხელ­მი­საწ­ვ­დო­მია ოქ­სფ

რომ იმ­დე­ნი და­ნა­ხარ­ჯი არ აქვს დო­კუ­მენ­

ტა­რუ­ლი მი­ზე­ზის გა­მო – უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში

ბიბ­ლი­ო­თე­კა­ში არ­სე­ბუ­ლი კი­ნო­თე­ო­რი­ა,

­ ულს და ამი­ ტურ კი­ნოს, რამ­დე­ნიც მხატ­ვრ

გვაქვს, ძი­რი­თა­დად, ძვე­ლი რუ­სუ­ლი სა­

მაგ­რამ ვინც ინ­გ­ლი­სუ­რი ენა არ იცის,

ტომ რე­ჟი­სო­რებს შე­უძ­ლი­ათ დახ­ვე­წონ და

ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლო­ე­ბი, რომ­ლებ­საც სტუ­დენ­

იმან რა ქნას? კულ­ტუ­რის სა­მი­ნის­ტრ ­ ომ

აკონ­ტ­რო­ლონ ხა­რის­ხი. სუ­ლით უნ­და იყო

ტე­ბი პე­და­გო­გე­ბის წყა­ლო­ბით ეც­ნო­ბი­ან.

რამ­დენ­ჯერ­მე შე­მოგ­ვ­თა­ვა­ზა სა­ხელ­მ­ძღ­ვა­

დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი – ეს არის მთა­ვა­რი. უნი­

არის კი­დევ უახ­ლე­სი კი­ნო­თე­ო­რი­ა, რაც

ნე­ლო­ე­ბის შერ­ჩე­ვა, რაც ქარ­თუ­ლად უნ­და

ვერ­სი­ტეტ­ში ორი პა­რა­ლე­ლუ­რი ჯგუ­ფია –

ინ­ტერ­ნე­ტით ხელ­მი­საწ­ვ­დო­მი­ა, მაგ­რამ –

თარ­გ­მ­ნი­ლი­ყო, მაგ­რამ ეს მო­ლა­პა­რა­კე­ბა

მხატ­ვ­რუ­ლი კი­ნოს და დო­კუ­მენ­ტუ­რი კი­ნოს

ძი­რი­თა­დად ინ­გლ ­ ი­სურ ენა­ზეა და ეს უკ­ვე

შემ­დეგ უშე­დე­გოდ დას­რულ­და. სამ­წუ­ხა­

რე­ჟი­სუ­რა; ვინც შე­და­რე­ბით და­ბალ ქუ­ლას

პე­და­გოგ­საც უქ­მ­ნის პრობ­ლე­მას. მა­გა­ლი­

როდ, ეს რე­ა­ლუ­რი პრობ­ლე­მა­ა, რად­გან

იღებს გა­მოც­და­ზე, დო­კუ­მენ­ტურ კი­ნო­ზე ის

თად, გია გერ­სა­მი­ამ სხვა­დას­ხ­ვა წყა­რო­დან

სულ 3 თუ 4 კი­ნო­სა­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლო გვაქვს

ირიცხე­ბა; ანუ ეს სტუ­დენ­ტი იდე­ურ ­ ად არ

და­მუ­შა­ვე­ბუ­ლი მა­სა­ლე­ბის­გან და­მო­უ­კი­დებ­

ქარ­თულ ენა­ზე.

მი­დის დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი­კა­ში, რო­გორც

ლად შეკ­რა და გა­მო­უშ­ვა 4 CD-სგან შემ­დ­გა­ რი ელექ­ტ­რო­ნუ­ლი კი­ნო­სა­ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლო

ეს ად­რე ხდე­ბო­და. არა­და, იდე­უ­რად თუ რა­ტომ­ღაც წი­ნათ, მხატ­ვ­რუ­ლი კი­ნო,

არ ხარ დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი, აზ­რი არა აქვს

ოპე­რა­ტო­რე­ბის­თ­ვის. მაგ­რამ აქ ისევ იმ

დო­კუ­მენ­ტურ­თან შე­და­რე­ბით, უფ­რო მა­

ამ სფე­რო­ში შენს რე­ჟი­სო­რო­ბას. ანიც და

პრობ­ლე­მის წი­ნა­შე ვდგე­ბით, რომ პე­და­გო­

ღალ შე­მოქ­მე­დე­ბით სა­ფე­ხუ­რად მი­აჩ­ნ­

სა­ლო­მე ჯა­შიც იდე­უ­რად არი­ან დო­კუ­მენ­ტა­

­ ი­სუ­რი კარ­გად, ინ­გ­ გებ­მა არ იცი­ან ინ­გლ

­ ­ნო­ბა სტუ­დენ­ტებ­ში ეს დათ. დღეს თუ იგ­რძ

ლის­ტე­ბი – ამა­ში პო­უ­ლო­ბენ თვით­გა­მო­ხატ­

ლი­სუ­რი ენის სპე­ცი­ა­ლის­ტებ­მა კი არ იცი­ან

და­მო­კი­დე­ბუ­ლე­ბა?

ვის სა­შუ­ა­ლე­ბას.

ის ტერ­მი­ნო­ლო­გი­ა, რო­მელ­საც ფილ­მ­წარ­

– გე­თან­ხ­მე­ბი, თუმ­ცა ვფიქ­რობ, რაც დო­

მო­ე­ბა­ში ვი­ყე­ნებთ ჩვენ, კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­

კუ­მენ­ტურ კი­ნო­ში კეთ­დე­ბა (განსაკუთრებით

გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი


51

[ თვალსაზრისი ]

თა­ნა­მედ­რო­ვე კი­ნო­მი­თე­ბი უფუ­ლო­ბაც, ხმა­უ­რიც­ და მძვინ­ვა­რე­ბაც ანა ურუშაძე

...ისტორია ისევ მე­ორ­დე­ბა. გეწყე­ბა კი­ნო­თე­ატ­რ­ში ფილ­მის ყუ­რე­ბის „ლომკა“. პოს­ტე­რებს ათ­ვა­ლი­ერ ­ ებ – ახა­ლი არა­ფე­რი­ა, რა­ღაც ქარ­თუ­ ლი ფილ­მის გარ­და, იგი­ვე სა­ხე­ე­ბი, იგი­ვე ჟან­რი, იგი­ვე თე­მა­ტი­კა იგი­ვე, იგი­ვე... მაგ­რამ მა­ინც ახა­ლი ფილ­მი. გე­უბ­ნე­ბა მე­გო­ბა­რი, – არ წახ­ვი­დე მა­გა­რი ბან­ძი­ა, ფუ­ლი არ გა­და­ყა­რო, სრუ­ლი იდი­ო­ტო­ბაა ... ან უბ­რა­ლოდ ყბა­და­ღე­ბუ­ლი თვა­ ლებს ატ­რი­ა­ლებს და გა­შე­შე­ბუ­ლი ხე­ლით გა­ნიშ­ნებს, რომ სიტყ­ვე­ბი არ ჰყოფ­ნის, იმ­დე­ნად ცუ­დი­ა. ხან­და­ხან შე­ნი მე­გობ­რის გე­მოვ­ნე­ბა თით­ქ­მის შენ­სას ემ­თხ­ვე­ვა და ეჭ­ვიც არ გე­პა­რე­ბა, რომ მე­გო­ბა­რი მარ­თა­ლი­ა, მაგ­რამ მა­ინც მი­დი­ხარ, იხ­დი 8-12 ლარს, რად­გან გა­ინ­ტე­რე­სებს, ნა­ხო, თუ რამ­დე­ნად ცუ­დია ფილ­მი.

ცუდ ფილ­მებ­საც გა­აჩ­ნი­ა. ჩვენ გვაქვს მო­მენ­ტე­ბი, რო­ცა სურ­ვი­ლი გვიჩ­ნდ ­ ე­ბა, ვნა­ხოთ „ცუდი ფილ­მე­ბი“ (და არა შე­და­რე­ბით „კარგი ფილ­მე­ბი“) – ფილ­მე­ბი, რომ­ლე­ბიც არა­ფერს გვმა­ტებს, პი­რი­ქით გვარ­თ­მევს – მი­ნი­მუმ სა­ათ­ნა­ხე­ვარს; ისე­ვე რო­გორც სურ­ვი­ლი გვაქვს ხოლ­მე დავ­ღე­ჭოთ „ბაბოლი“ (და არა – შე­და­ რე­ბით ნაკ­ლე­ბად მავ­ნე­ბე­ლი „ორბიტ პრო­ფე­სი­ონ ­ ა­ლი“) მა­ზო­ხის­ტე­ბი ვართ? არც ისე. „ცუდ ფილ­მებს ვუ­ყუ­რებთ“, რად­გან ვი­ცით, რომ ეს მი­ნი­მუმ სა­ათ­ნა­ხე­ვა­რი და 7-8-11 ლა­რი არ დაგ­ვე­ნა­ნე­ბა – ფილ­მ­ში აუცი­ლებ­ლად იქ­ ნე­ბა ისე­თი პერ­სო­ნა­ჟი, ან რო­მე­ლი­ღაც კად­რშ ­ ი ამ პერ­სო­ნა­ჟის სა­სა­ცი­ლო/­და­სა­მახ­ (1) კადრი ფილმიდან

სოვ­რე­ბე­ლი მი­მი­კა,­ჟეს­ტი ან ფრა­ზა, რო­მელ­საც მი­სი ყუ­რე­ბის დროს ერ­თ­დ­რო­უ­ლად

"გასეირნება ყარაბაღში 2

და­ი­ჭერთ შენ და ის­/ი­სი­ნი, ვის­თან ერ­თა­დაც უყუ­რებ , ერ­თ­მა­ნეთს გაღ­რე­ჯი­ლე­ბი გა­და­

– კონფლიქტის ზონა"

ხე­დავთ ან ხელს გაკ­რავთ ან მუხ­ლ­ზე და­ად ­ ებთ და ჩაბ­ჟირ­დე­ბით­.­.­.დ ­ ა ან ეს მო­მენ­ტი სულ სხვა ემო­ცი­ას გა­მო­იწ­ვევს, მაგ­რამ მთა­ვა­რია – გა­მო­იწ­ვევს და მე­რე, კი­დევ დიდ­ ხანს გა­იხ­სე­ნებთ. სხვა თუ არა­ფე­რი, შენ და შენს მე­გო­ბარს + 1 სა­სი­ა­მოვ­ნო მო­გო­ნე­ბა გექ­ნე­ბათ, რაც მო­გან­დო­მებს „ცუდი ფილ­მის“ ბი­ლე­თე­ბის თა­ვი­დან ყიდ­ვას. სიბ­ნე­ლე – ანო­ნი­მი­უ­რო­ბა; თვალ­თვ ­ ა­ლი – ისე, რომ ამის­თ­ვის არა­ვინ გა­გაკ­რი­ტი­ ­ ე­ვა და შიგ­ნით, კებს; სა­კუ­თარ თავ­თან გა­უცხო­ე­ბა, მე-ს გაქ­რო­ბა, ეკ­რა­ნის თა­ვით გამ­ტ­ვრ ფილ­მის სამ­ყა­რო­ში შეს­ვ­ლა , რო­მე­ლი­მე გმირ­ში ჩა­სახ­ლე­ბა ან უბ­რა­ლოდ გვერ­დი­დან დაკ­ვირ­ვე­ბა იმ კონ­კ­რე­ტუ­ლი კად­რის, კონ­კრ ­ ე­ტუ­ლი გა­რე­მოს ნა­წი­ლად გარ­და­სახ­ვა,


52

1

კადრები ფილმებიდან: [ 1, 2 ] "სეზონი"

2

3

[ 3 ] "ქუჩის დღეები"

რაც , რა თქმა უნ­და, ძნე­ლი­ა. ძნე­ლია ორ შემ­თხ­ვე­ვა­ში: პირ­

რა­ნი არც ისე მყი­ფე­ა. ვე­ჯა­ხე­ბით თა­ვით, სიბ­ნე­ლი­დან გა­ნა­თე­ბუ­ლი ეკ­რა­ნის­კენ პირ­

ვე­ლი – შენ თვი­თონ ისე­თი ტი­პი ხარ, რომ გი­ჭირს კონ­ცენ­ტ­

და­პირ თა­ვით მი­ვე­ქა­ნე­ბით და ვუბ­რა­ხუ­ნებთ იმის იმე­დით, რომ შიგ­ნით შე­ვაღ­წევთ,

რი­რე­ბა კი­ნო­თე­ატ­რ­ში და მე­ო­რე – არა მარ­ტო კი­ნო­თე­ატ­რ­ში

მაგ­რამ შე­დე­გი სამ­წუ­ხა­როდ ხშირ შემ­თხ­ვე­ვა­ში სა­ვა­ლა­ლოა – გა­სი­ე­ბუ­ლი , დამ­ძი­მე­

– ყველ­გან, რად­გან სულ რა­ღა­ცა­ზე ფიქ­რობ პა­რა­ლე­ლუ­რად

ბუ­ლი, ატ­კი­ვე­ბუ­ლი თა­ვი, და არა­მარ­ტო თა­ვი.

. ტვინ­ში გა­უ­ჩე­რებ­ლად მოგ­დის „ფლეშბეკები“ ამ დღის, წი­ნა

თუმ­ცა, ფილ­მს ­ აც გა­აჩ­ნი­ა, ანუ არც ისე­თი ტრა­გი­კუ­ლი მდგო­მა­რე­ობ ­ ა­ა, რად­

დღის, ბავ­შ­ვო­ბის­.­.­.ან უბ­რა­ლოდ გა­წუ­ხებს მსგავ­სი იდი­ო­ტუ­

გან შეგ­ვიძ­ლია თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თუ­ლი ფილ­მე­ბი და­ვა­ხა­რის­ხოთ კა­ტე­გო­რი­

რი შე­კითხ­ვე­ბი – კი­ნო­თე­ატ­რი­დან გა­მოს­ვ­ლის მე­რე სახ­ლშ ­ი

ე­ბის მი­ხედ­ვით, იმის გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბით, თუ რამ­დე­ნად მყი­ფეა მა­თი ეკ­რა­ნი.

რო­გორ მიხ­ვალ – ავ­ტო­ბუ­სით? ტაქ­სით? (გაქვს კი ტაქ­სის

ჯახ­-­ჯუხ! ჯახ­-­ჯუხ! ...და გა­ვან­გრ ­ ი­ეთ ეკ­რა­ნი! ხო, თვალს დაგ­ვაკ­ლ­და. სადღაც

ფუ­ლი ?... იხ­სე­ნებ, თვა­ლის მეხ­სი­ერ ­ ე­ბით ცდი­ლობ, გა­დათ­

მი­ნუს 6-8 გაგ­ვიხ­და , ვე­რა­ფერ­საც ვერ ვხე­დავთ. რა­ღაც ბუნ­დოვ­ნად ფი­გუ­რე­ბი,

ვა­ლო რკი­ნის ლა­რი­ა­ნე­ბი შენს სა­ფუ­ლე­ში), ფე­ხით ხო არ

სი­ლუ­ეტ ­ ე­ბი იკ­ვე­თე­ბა, ვჭუ­ტავთ თვა­ლებს, ვი­ძა­ბე­ბით და შე­დე­გი იგი­ვეა : ატ­კი­ვე­

გა­მე­სე­ირ­ნა? რო­მელ­ზე მთავ­რ­დე­ბა ფილ­მი? არა, გვი­ა­ნი იქ­

ბუ­ლი თა­ვი და ამ შემ­თხ­ვე­ვა­ში, არა­მარ­ტო თა­ვი, თვა­ლე­ბიც.

ნე­ბა... მოკ­ლედ, ფიქ­რებს ვერ აჩე­რებ , გო­ნე­ბას ვერ იმორ­

სიღ­რ­მე არის უმ­თავ­რე­სი, რაც აკ­ლია თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თულ ფილ­მებს. რა­ში

ჩი­ლებ. თან, სახ­ლ­ში ფილ­მის ყუ­რე­ბი­სას მიჩ­ვე­ულ ­ ი ხარ

მდგო­მა­რე­ობს სიღ­რმ ­ ე? ეს ერ­თი სიტყ­ვა საკ­მა­ოდ ბევრ და­ნაკ­ლისს აერ­თი­ა­ნებს,

და­პა­უ­ზე­ბებს, გა­დახ­ვე­ვა-­გად­მოხ­ვე­ვებ­ს­.­.­.აქ კი ყუ­რადღე­ბის

რომ­ლე­ბიც შეგ­ვიძ­ლია თა­მა­მად ჩა­მოვ­თ­ვა­ლოთ. ანუ, რა გვაკ­ლი­ა: თე­მა­ტუ­რი

გა­მახ­ვი­ლე­ბაა სა­ჭი­რო – დი­ა­ლოგ­ზე, მოქ­მე­დე­ბა­ზე, გმი­რე­ბის

მრა­ვალ­ფე­როვ­ნე­ბა. იმ ორ­-­სამ თით­ზე ჩა­მო­სათ­ვ­ლე­ლი თე­მე­ბის ცოდ­ნა მა­ინც,

რე­აქ­ცი­ა­ზე, რომ­ლის გა­რე­შეც სი­უ­ჟეტს ვერ მიჰ­ყ­ვე­ბი. გვერ­დ­ზე

გა­თა­ვი­სე­ბა, და არა მა­ყუ­რებ­ლის­თ­ვის ზე­და­პი­რუ­ლად მი­წო­დე­ბა, რაც ამ კონ­

მჯდო­მის შე­წუ­ხე­ბა კი არ გინ­და კითხ­ვე­ბით, – აუ რა უთხ­რა? ის

კ­რე­ტუ­ლი თე­მი­სა და ფილ­მის მოქ­მე­დი გმი­რე­ბი­სად­მი გულ­გრ ­ ი­ლო­ბას იწ­ვევს.

ორი ტი­პი სად გაქ­რა? ვინ ის­რო­ლა? ... დამ­ღ­ლე­ლია რო­გორც შენ­თ­ვის, ისე, და კი­დევ უფ­რო

­ ო­ბა – რო­გორც მსა­ხი­ო­ბის, ისე­ვე გა­რე­მო­სი, რე­ა­ლო­ბა, ბუ­ნებ­რი­ო­ბა, უშუ­ალ ცალ­კე­ულ ­ ი კად­რის, კომ­პო­ზი­ცი­ის­.­სულ იქ­მ­ნე­ბა შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბა, თით­ქოს მსა­ხი­

გვერ­დ­ზე მჯდო­მის­თ­ვის და უარე­სი მოჰ­ყ­ვე­ბა – კი­დევ რა­

ო­ბე­ბი ზედ­მე­ტად არი­ან სა­კუ­თა­რი გა­რეგ­ნო­ბით და­ინ­ტე­რე­სე­ბუ­ლე­ბი, მუდ­მი­ვად

ღაც მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვანს გა­მო­ტო­ვებ, და კი­დევ უარე­სი, გვერ­

გრძნო­ბენ კა­მე­რას. ზედ­მე­ტად აკონ­ტრ ­ ო­ლე­ბენ მი­მი­კებს – იქ­ნე­ბა ეს გა­მო­ხა­ტუ­ლი

დ­ზე მჯდომს გა­მო­ა­ტო­ვე­ბი­ნებ. ამის შემ­დეგ მო­გი­წევს,

შე­ბო­ჭი­ლი თუ გა­და­ჭარ­ბე­ბუ­ლი თა­მა­შით. კად­რი კი ზედ­მე­ტად და­ლა­გე­ბუ­ლი, ზედ­

ყუ­რადღე­ბა მაქ­სი­მა­ლუ­რად და­ძა­ბო, რომ აღა­რა­ფე­რი

მე­ტად სრულ­ყო­ფი­ლია, ზედ­მე­ტად უსი­ცოცხ­ლო, ზოგ­ჯერ ზედ­მე­ტად ლა­მა­ზიც.

გა­მოგ­რ­ჩეს. (ამ პრობ­ლე­მით პი­რა­დად ვი­ტან­ჯე­ბი). სა­ში­

ახა­ლი სა­ხე­ებ ­ ი. უბ­რა­ლოდ მო­სა­ბეზ­რე­ბე­ლია, თუნ­დაც საყ­ვა­რე­ლი, მაგ­რამ მა­

ნე­ლე­ბა­ა, მაგ­რამ თუ თქვენც იგი­ვე გე­მარ­თე­ბათ და­მე­თან­

ინც ერ­თი­და­ი­გი­ვე მსა­ხი­ობ ­ ე­ბი, ერ­თი­და­ი­გი­ვე ტი­პა­ჟე­ბი; რო­ცა ზუს­ტად იცი, აი აქ

ხ­მე­ბით, რომ არის გა­მო­ნაკ­ლი­სი ფილ­მე­ბი, რომ­ლე­ბის ყუ­

­ არ­დე­ბათ, აი იქ რო­გორ და­სევ­დი­ან­დე­ბი­ან. რო­გორ გა­უხ

რე­ბის დრო­საც არ ითი­შე­ბით და გო­ნე­ბას სხვა რა­მე­ზე არ

პრობ­ლე­მუ­რი, შენ­თვ ­ ის აქამ­დე უც­ნო­ბი თე­მე­ბი – ისე­თი თე­მე­ბი, რომ­ლე­ბიც აგ­ვა­ღელ­

რთავთ, და ეს ყვე­ლა­ფე­რი თქვენ­და­უ­ნე­ბუ­რად ხდე­ბა. და

­ ებს, თვა­ლებს გაგ­ვა­ხე­ლი­ნებს, სი­ლას გაგ­ვაწ­ნავს, აზ­რ­ზე მოგ­ვიყ­ვანს, ვებს, აგ­ვა­ფო­რი­აქ

არა იმი­ტომ, რომ ის ფილ­მი „შედევრია“, არა­მედ რა­ტომ­

რე­ალ ­ ო­ბას გვა­ზი­ა­რებს; პრობ­ლე­მე­ბი, რომ­ლე­ბიც თურ­მე აქ­ვე­ა, შენს გვერ­დით, შენ კი­

ღაც... მოკ­ლედ, არ ვი­ცი.

დევ ���ერ ხე­დავ­დი; შე­იძ­ლე­ბა სურ­ვი­ლიც კი ჩა­გე­სა­ხოს შენ, ჰო – პი­რა­დად შენ რა­ი­მეს

და აი, მი­ვა­დე­ქით თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თუ­ლი კი­ნოს პრობ­ ლე­მას – ერ­თა­დერ­თი „პატარა“ პრობ­ლე­მა – ფილ­მე­ბის ეკ­

წა­მოწყე­ბის, პირ­ვე­ლი ნა­ბი­ჯის გა­დად­გ­მის ამათუიმ პრობ­ლე­მის მო­საგ­ვა­რებ­ლად. ჟეს­ტი, ფრა­ზა ან ცალ­კე­უ­ლი სცე­ნა , რო­მე­ლიც ფილ­მი­დან სა­სი­ა­მოვ­ნო მო­გო­


53

ნე­ბად გაგ­ყ­ვე­ბა. მაგ­რამ სამ­წუ­ხა­როდ გაგ­ყვ ­ ე­ბა ერ­თი­-ო­რი

თ­ვე­ლო­ში ამ პრო­ფე­სი­ას მა­ინც ირ­ჩევს, ესე იგი, სა­კუ­თარ თავ­ში დარ­წ­მუ­ნე­ბუ­ლი­ა; აქვს

დღით ან ერ­თი­-ო­რი სა­ა­თით. ამ კა­ტე­გო­რი­ის ფილ­მებს

შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი სტი­მუ­ლი, სურ­ვი­ლი, რომ ფილ­მი გა­და­ი­ღოს. ამი­ტომ გა­მო­რიცხუ­ლი­ა,

ახა­სი­ა­თებთ ყუ­რე­ბის პრო­ცე­სით სი­ა­მოვ­ნე­ბის მი­ღე­ბა,

რომ ვერ გა­და­ი­ღოს ან რა­ი­მე გან­სა­კუთ­რე­ბულ­მა ხე­ლი შე­უ­შა­ლოს. ასეთ დროს გან­სა­

მაგ­რამ ტიტ­რე­ბის მო­მენ­ტი­დან მო­ყო­ლე­ბუ­ლი – ამ სი­ა­

კუთ­რე­ბით სა­ჭი­როა იღ­ბა­ლი, რო­მე­ლიც ყვე­ლა შე­მოქ­მედ და მონ­დო­მე­ბულ ადა­მი­ანს

მოვ­ნე­ბის გა­უ­ფე­რუ­ლე­ბა და ერ­თ­-ორ დღე­ში ან ერ­თ­-ორ

აქვს. ყო­ველ­თ­ვის გა­მოჩ­ნ­დე­ბა სა­ჭი­რო ვინ­მე ან რა­ი­მე, რაც მოქ­მე­დე­ბის სა­შუ­ა­ლე­ბას

სა­ათ­ში სრუ­ლი­ად და­ვიწყე­ბა, რა­საც მოჰ­ყ­ვე­ბა იმე­დის

მოგ­ცემს. და აქ რე­ლი­გი­ა, მფარ­ვე­ლი ან­გე­ლო­ზე­ბი, ღმერ­თი არა­ფერ შუ­ში­ა. შე­საძ­ლოა

მომ­ცე­მი ფილ­მე­ბის და­უ­ფა­სებ­ლო­ბა, და­ვიწყე­ბა. ეს ყვე­

არ­სე­ბო­ბენ უკი­დუ­რე­სად გა­უმ ­ არ­თ­ლე­ბე­ლი რე­ჟი­სო­რე­ბი, მაგ­რამ ნი­ჭი ყვე­ლა­ფერს თა­

ლა­ფე­რი გა­სა­გე­ბი­ა, მაგ­რამ ბუ­ნებ­რი­ვი­ა, ჩნდე­ბა კითხ­ვა

ვის ად­გილ­ზე აყე­ნებს. სა­ბო­ლო­ოდ, მა­ინც ასე ხდე­ბა.

– თუ ეს ყვე­ლა­ფე­რი ისე­დაც ცხა­დია და ამას ყვე­ლა ხვდე­

­ იდ ლინ­ჩი: „გაცილებით მეტ სი­ა­მოვ­ნე­ბას ვი­ღებ და­ბალ­ბი­უ­ჯე­ტი­ა­ნი ფი­მე­ბის დე­ივ

ბა , ამ ყვე­ლა­ში თვი­თონ თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თუ­ლი კი­ნოს

კე­თე­ბით – სტრე­სი ნაკ­ლე­ბი­ა. მომ­წონს იდე­ა, რომ ფილ­მი თა­ვად არის ილუ­ზი­ა.

შემ­ქ­ნე­ლე­ბიც ხომ შე­დი­ან?

და ილუ­ზია ნამ­დ­ვილ ილუ­ზი­ად რომ ვაქ­ცი­ოთ , ამის­თ­ვის არც ისე ბევ­რი ფუ­ლია

არი­ან რე­ჟი­სო­რე­ბი, რომ­ლე­ბიც ყვე­ლაფ­რის მი­უ­ხე­და­

სა­ჭი­რო. არის შემ­თხ­ვე­ვე­ბი, რო­დე­საც არ არის არც სა­შუ­ა­ლე­ბა და არც აუცი­ლებ­

ვად ქმნი­ან ფილ­მებს – ფაქ­ტი­ა, კი­ნო­თე­ატ­რ­ში რამ­დენ­

ლო­ბა, რომ მარ­თ­ლა აგუ­რი აგურს და­ა­დო იმი­სათ­ვის, რომ რა­ი­მე ნა­გე­ბო­ბა შექ­მ­

ჯე­რაც არ უნ­და წახ­ვი­დე, ერ­თი ქარ­თუ­ლი ფილ­მის პოს­

ნა, ამის­თ­ვის უბ­რა­ლო ქა­ღალ­დიც საკ­მა­რი­სი­ა.“

ტე­რი მა­ინც არის გა­მოკ­რუ­ლი. ფილ­მის შექ­მ­ნა თვი­თონ გა­და­ღე­ბის პრო­ცე­სის გა­რე­შე შე­უძ­ლე­ბე­ლი­ა. გა­და­ღე­ბის პრო­ცეს­ში კი რე­ჟი­სო­რის ამ­პ­ლუ­ა­ში ყოფ­ნა შე­უძ­ლე­ბე­ ლი­ა, თუ თა­ვად რე­ჟი­სო­რი არ ტკბე­ბა ამ პრო­ცე­სით.

­ ე­ ყვე­ლა­ფერ ამას­თან ერ­თად და­ბალ­ბი­უ­ჯე­ტი­ან ფილ­მებს აქვთ ერ­თ­გ­ვა­რი მომ­ხიბ­ვლ ლო­ბა, სიმ­ყუდ­რო­ვე, რა­საც ოდ­ნავ გაც­რე­ცი­ლი ან და­ბინ­დუ­ლი გა­მო­სა­ხუ­ლე­ბა ქმნის. სა­ბო­ლო­ოდ მი­ვე­დით დას­კ­ვ­ნამ­დე, რომ ერ­თა­დერ­თი, რაც გვაკ­ლი­ა, არის შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი სტი­მუ­ლი. ეს რომ იყოს, უფ­რო მე­ტი აქ­ტი­უ­რი რე­ჟი­სო­რი გვე­ყო­

ანუ, თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თუ­ლი კი­ნო­რე­ჟი­სო­რე­ბი არი­ან

ლე­ბო­და და ფილ­მებ­საც უფ­რო ფარ­თოდ და­ვა­ხა­რის­ხებ­დით. შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი

ადა­მი­ა­ნე­ბი, რომ­ლებ­მაც იცი­ან, რას აკე­თე­ბენ, უყ­ვართ

სტი­მუ­ლის არ­ქო­ნის მი­ზე­ზი კი უამ­რა­ვი რამ შე­იძ­ლე­ბა იყოს, ეს­ მე­ტის­მე­ტად პი­

თა­ვი­ან­თი პრო­ფე­სი­ა, ქმნი­ან ფილ­მებს და კმა­ყო­ფილ­ნი

რა­დუ­ლი სა­კითხი­ა, ინ­დი­ვი­დუ­ა­ლუ­რი­ა, და პი­რა­დუ­ლის გარ­და, ჩვენს ქვე­ყა­ნა­

არი­ან თა­ვი­ან­თი ქმნი­ლე­ბე­ბით. თუ არ მოგ­ვწ ­ ონს, ეს ჩვე­

ში გან­ვი­თა­რე­ბულ, ან ვერ­გან­ვი­თა­რე­ბულ უამ­რავ პრო­ცესს უკავ­შირ­დე­ბა. ის­ღა

ნი პრობ­ლე­მა­ა. ჩვენ დავ­დი­ვართ კი­ნო­თეტ­რებ­ში, გვე­

დაგ­ვ­რ­ჩე­ნი­ა, რომ შე­ვე­ცა­დოთ, მოვ­ძებ­ნოთ გზა, რაც ამ სტი­მულს გა­აჩ ­ ენს. არ

კარ­გე­ბა დრო, ჩვენ­ვე ვუ­ბიძ­გებთ ახა­ლი, ერ­თ­ფე­რო­ვა­ნი,

გავ­ჩერ­დეთ ერთ ად­გი­ლას, ძებ­ნა გა­ვაგ­რ­ძე­ლოთ – შე­იძ­ლე­ბა ის შემ­თხ­ვე­ვით,

ერთ ყა­ლიბ­ში გა­მოყ­ვა­ნი­ლი და მო­გე­ბა­ზე ორი­ენ­ტი­რე­

რო­მე­ლი­მე ად­გი­ლას, ან რო­მე­ლი­მე ადა­მი­ა­ნის, სა­ინ­ტე­რე­სო პერ­სო­ნის სა­ხით

ბუ­ლი ფილ­მე­ბის თა­ვი­დან დატ­რი­ა­ლე­ბის­კენ.

მოგ­ვევ­ლი­ნოს, რო­მე­ლიც შემ­თხ­ვე­ვით რა­მე წიგნს ან ფილმს, ან სხვა ადა­მი­ანს

...კომერცია ვახ­სე­ნე, ფუ­ლი; ანუ ეს არის პა­სუ­ხი? ფუ­ლი

გაგ­ვაც­ნობს , და ეს შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი სტი­მუ­ლის წი­ნა­პი­რო­ბა გახ­დე­ბა.

აქვთ და იღე­ბენ? და ვი­საც ნამ­დ­ვი­ლად ნი­ჭი აქვს და ხე­ლი­

არ გა­მოვ­რიცხავ, რომ ჩვენც არაფ­რით ვი­ყოთ გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლე­ბი და ჩვე­ნი

სუფ­ლე­ბას არ „უძვრება“ (როგორც უმ­რავ­ლე­სო­ბის აზ­რით,

ფილ­მე­ბიც იმა­ვე, უკ­ვე და­ჟან­გე­ბუ­ლი ყა­ლი­ბით იყოს გა­მომცხ­ვა­რი, ჩვენ­ზეც და­

თით­ქ­მის ყვე­ლა თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თვ ­ ე­ლი კი­ნო­ინ­დუს­ტრ ­ ი­ის

წე­რონ სარ­კას­ტუ­ლი, ოდ­ნავ იმე­დის მომ­ცე­მი სტა­ტი­ე­ბი ახალ­გაზ­რ­დებ­მა; მაგ­რამ

წარ­მო­მად­გე­ნე­ლი), ის თა­მაშ­გა­რე და კი­ნოს გა­რე­შე რჩე­ბა...

სა­მა­გი­ე­როდ და­წე­რენ, ჩვენ კი­დევ გა­და­ვი­ღებთ, ეს ბორ­ბა­ლი კი ამ­დენ ტრი­ალს

თუმ­ცა ეს სა­ბო­ლოო გა­ნა­ჩე­ნი არ არის. თუ ადა­მი­ა­ნი სა­ქარ­

ვერ გა­უძ­ლებს და, ად­რე იქ­ნე­ბა ეს თუ გვი­ან, გას­კ­დე­ბა.


54


55 კადრი ფილმიდან „ჩემი მაგია“ (მარცხნივ) „ქუჩის დღეები“

კაპრიზი ­ ზაზა ბურჭულაძე

აქვე ვიტყვი, რომ, რადგან კინო­

პლაკატურია. ერიკ ჰუს მელოდრამატული,

მცოდ­ნე არ ვარ, არ ვიცი, რამდენად

მაგრამ ფაქიზი ფინალისგან განსხვავებით,

ზოგიც კბილებით იცავს აქ მიმდინარე

აკმაყოფილებენ ეს ფილმები მსოფლიო

კოღუაშვილი უხეშად მორალისტობს.

პროცესებს. ერთი რამ ცხადია – პროცესი

კინოსტანდარტებს. ამის დადგენა

ამის მიუხედავად, „ქუჩის დღეები“ ბოლო

უთუოდ გამოცოცხლდა. მიცვალებულზე

არცაა ჩემი მიზანი. მათი სხვა ქვეყნების

დროის ლამის ერთადერთი გამართული

აღარ ვსაუბრობთ, რომელზეც, როგორც

კინოწარმოებებთან შეპირისპირებითა

და ოსტატურად აწყობილი ქართული

წესი, ან კარგს ამბობენ, ან – არაფერს.

და შეწყვილებით მხოლოდ თითოეული

მხატვრული ფილმია.

თან, რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია,

მათგანის სამოყვარულო კრიტიკას ვცდი.

ბოლო დროს ბევრი ალაპარაკდა ქართულ კინოზე. ზოგი აქილიკებს,

სიმართლე ითქვას, ირაკლი ფანიაშვილის

მოვიდა და მოდის რეჟისორების ახალი თაობა, რომელიც დროის ადეკვატურ

მართალია, ლევან კოღუაშვილის „ქუჩის

თითქმის უბიუჯეტო „სერგო გოთვერანსა“

პროდუქტს ქმნის: ხშირად მცირე ბიუჯეტით,

დღეები“ (2010) საკმაოდ ჩამოუვარდება

(2009) და ლარი კლარკის ხაზგასმულად

გამონაკლის შემთხვევებში კი (რაც წესს

სინგაპურელი რეჟისორის ერიკ ჰუს

მცირებიუჯეტიან ფილმს „რაო, როკერებო?“

სულაც არ ამტკიცებს) – თითქმის სრულიად

კარგ ფილმს „ჩემი მაგია“ (2008), მაგრამ,

(2005) არც შესაპირისპირებელი აქვთ

უბიუჯეტოდაც. რამდენად ხარისხიან

ძალიან თუ მოვინდომებთ, მათ შორის

რამე და არც საერთო. სულ ისაა, რო��� ეს

ფილმებს იღებენ ისინი, სხვა საქმეა.

მსგავსებებსაც აღმოვაჩენთ. ორივე ამ

ფსევდოდოკუმენტური ფილმები თინეიჯერი

მთავარია, იღებენ. ეს კი ნამდვილად

მცირებიუჯეტიანი ფილმის მთავარი გმირი

ბიჭების ცხოვრებაზე გვიყვებიან ამბავს.

იძლევა ოპტიმიზმის საფუძველს. ათ

ცხოვრებისგან განადგურებული ადამიანია.

მაშინ როცა აფხაზეთიდან ლტოლვილი

სუსტში ერთი კარგიც თუ გამოერია,

გუგა კოტეტიშვილის გმირი – თბილისელი

სერგო, რომელიც მშობლებთან ერთად

უკვე დიდი საქმეა. მოულოდნელად

უსაქმური და წამალდამოკიდებული „ჩეკი“,

ცხოვრობს გაღლეტილ სახლში, ხან

გამოერევა ხოლმე კიდეც. ბოლო წლებში

ყველაფერზე მიდის დოზის გამო. ფრენსის

მამამისის ფეხის პროთეზით თამაშობს, ხან

საქართველოში რამდენიმე კარგი

ბოსკოს გმირიც – ალკოჰოლიკი ჯადოქარი,

საზღვარზე გადასაყვან ტრასაზე ჩავლილ,

ქართული ფილმი შეიქმნა. მიაქციეთ

ასევე ყველაფერზე მიდის, რომ დათვრეს.

მოპარულ თუ დაყაჩაღებულ ავტომანქანებს

ყურადღება, აქ საუბარია ქართველი

ფილმების განმავლობაში ორივე ეს გმირი

უყურებს, ხან კიდევ ნაგავსაყრელში

რეჟისორის მიერ საქართველოში

დამცირებული, დაცინული და გალახულია,

ნაპოვნი ჟანგიანი ველოსიპედით სეირნობს

გადაღებულ, და არა უცხოელის მიერ

ფინალში კი ორივე აუცილებლად

ეზოში; ამ დროს მისი თანატოლი და ასევე

საქართველოში, ან პირიქით – ქართველის

კვდება. ასეთია ამ ფილმების დისკურსი,

ღარიბი ოჯახის შვილები, გვატემალელი

მიერ უცხოეთში წარმოებულ ფილმზე.

ქართველი ნარკომანისა და სინგაპურელი

და სალვადორელი ამერიკელები –

მათ შორის სამს გამოვყოფდი: ლევან

ალკოჰოლიკის გადარჩენა შეუძლებელია,

ჯონათანი, კიკო და ედი ლოს ანჯელესში

კოღუაშვილის „ქუჩის დღეებს“, ირაკლი

მათ მომავალი არ აქვთ. ისინი ვეღარ

სამხრეთ ცენტრალიდან სანტა-მონიკასა და

ფანიაშვილის „სერგო გოთვერანს“

განვითარდებიან და ვეღარც შეიცვლებიან.

ჰოლივუდში დაეხეტებიან: ხან ავტობუსით

და სალომე ჯაშის „ბახმაროს“. აქედან

მათი სავალალო არსებობის ვექტორი

უბილეთოდ მგზავრობენ, ხან სკეიტბორდით

პირველი მხატვრულია, მეორე –

ფილმის განმავლობაშივე აღწევს პიკს და

სრიალებენ, ხანაც მდიდარი გოგონების

ფსევდოდოკუმენტური (ანუ დოკუდრამა),

წყდება – „პატარა ადამიანის ტრაგედიის“

ყურადღებას მისაქცევად გამომწვევად

მესამე – დოკუმენტური. მნიშვნელოვანია

კლასიკური ვარიანტი. თუმცა აქვე ისიც

იქცევიან. მართალია, კლარკის ფილმის

ისიც, რომ ეს ფილმები ხაზგასმულად

სათქმელია, რომ ეს შეუძლებლობა „ჩემ

სიუჟეტიდან გამომდინარე, დიდი მომავალი

„არასაპოპკორნე“ პროდუქტია

მაგიაში“ სიუჟეტური აუცილებლობიდან და

არც ამ უკანასკნელთ ელით, თუმცა სერგოს

და პირდაპირ სალაროზე არაა

შეუქცევადობიდან გამომდინარეობს, „ქუჩის

ხვალინდელი დღე მათზე ბევრად უფრო

ორიენტირებული.

დღეები“ კი ამ მხრივ უფრო პათეტიკური და

ბნელი და სრულიად ბუნდოვანია. უფრო


56

ფილმები: „რაო როკერებო“ „რუსეთის კიდე“ „ბახმარო“

მეტიც, სერგოს მომავალი აქედანვე

მოცემულ შემთხვევაში სწორედ ხარვეზი

„ნამდვილ“ სამყაროში დაბრუნებას

გაუფასურებულია. გაუფასურებულია მისი

განსაზღვრავს ხარისხს.

გამორიცხავს „ბახმაროც“. კიდევ მეტი, ჯაშის

აწმყოც. ყოველ შემთხევაში, არ არსებობს

სალომე ჯაშის „ბახმარო“ (2011) და

ფილმი კოლექტიური უიმედობის განცდის

არანაირი ობიექტური პირობა, რომ

პოლონელი კინოდოკუმენტალისტის მიხალ

ილუსტრაციაა. შენობა „ბახმარო“ მათი

მის ყოფას მომავალში დაედება ფასი.

მარჟაკის „რუსეთის კიდე“ (2010) თავის

ბინადრებისთვის იმდენად თვითკმარია,

თავისი ამერიკელი თანატოლებისგან

თავში ჩაკეტილ, თვითკმარ სივრცეებსა

რომ იგი თითქმის სრულიად გამორიცხავს

განსხვავებით, რომელთაც თუნდაც

და მათ ბინადრებზე მოგვითხრობენ.

გარე სამყაროს არსებობას. მისი

გახუნებული და მაინც ფერადი ბავშვობა

როგორც უნდა მოვინდომოთ, ძალიან

ბინადრები, თითქოს ნამდვილი ადამიანები

აქვთ, სერგო მისი ასაკის შესაბამის

გაგვიჭირდება მათ შორის მეტობის ნიშნის

კი არა, ადამიანის მსგავსი არსებები

უდარდელობასა და სილაღეს სრულიად

დასმა რომელიმეს სასარგებლოდ. ორივე

არიან, რომელთა დარდის გაზიარება

მოკლებულია. მის ორბიტაზე სულ სამი

იმდენად ოსტატური ნამუშევარია, რომ

მაყურებლისთვის თითქმის შეუძლებელია.

ადამიანი ტრიალებს: ხეიბარი მამა,

ობიექტური კრიტერიუმებით მსჯელობა

რამდენადაც ამ არსებათაგან გარსიღაა

რომელიც ფინალში უთუოდ კვდება,

მოცემულ შემთხვევაში არ გამოგადგება,

დარჩენილი, შინაგანად კი სრულიად

უსიტყვო დედა, რომელიც მთელ ოჯახს

სუბიექტურად თუღა ამჯობინებ ერთს

გამოფიტულები არიან. ჯაშის და მარჟაკის

აჭმევს, თუმცა ძნელი მისახვედრია,

მეორეს. ამ მხრივ აქ ყველაფერი

ფილმები არა იმდენად ადამიანებზე,

რის ფასად გამოიმუშავებს იგი ოჯახის

წესრიგშია – ორივე თანაბრად ძლიერი

არამედ ფანტომურობის ზღვარზე მყოფ

დასაპურებელი პურის ფულს, და

და უხარვეზო ფილმია. „რუსეთის კიდის“

ქრონოტოპოსებზე უფრო გვიყვება;

შეშლილი ბაბუა, რომელიც ახირებული

მთავარი გმირი, 19 წლის ალექსეი, რუსეთის

რომლებიც თითქოს, ცოტაც და, გაქრებიან.

ნეიროლინგვისტივით სერგოს უცნაურ

ჩრდილოეთის ერთ-ერთ სასაზღვრო

კერძოდ – საგუშაგოს თოვლი დაფარავს,

ფსიქოთერაპიულ სეანსებს უტარებს

ნაწილშია გაწვეული. მის გარდა,

„ბახმაროს“ კი საკუთარი სიცარიელე

უსასრულოდ, თან მექანიკური თოჯინასავით

საგუშაგოზე კიდევ ექვსი ჯარისკაცია.

შეისრუტავს და შთანთქავს.

ჩაუხვევია: „გოთორანი სერგო, გოთორანი!“.

ფილმის განმავლობაში, მათი ნელ-ნელა

მართალია, „სერგო“ თეთრი ძაფებით

და აქცენტირების გარეშე გახსნილი

შეკერილი ფილმია სოციალური დრამის

ხასიათებიდან გამომდინარე, ირკვევა,

მცირე ექსკურსს თანამედროვე ქართულ

პრეტენზიით, თუმცა მთელი ხიბლიც

რომ მათთვის სამხედრო სამსახურში

კინოზე შთაბეჭდილების შექმნა, არ ვიცი.

სწორედ ამ თეთრ ძაფებშია. ტექნიკური

ყოფნა უფრო ადვილია, თუნდაც ეს

ზემოხსენებული ფილმების შეწყვილება

ხარვეზებისა და ლაფსუსების მიუხედავად,

სამსახური უკიდეგანო და უსასრულო

ჩემი კაპრიზი უფროა. მხოლოდ ვიცი, რომ

ძნელია, ამ მოკლემეტრაჟიანმა ფილმმა

თოვლში ქინძისთავივით ჩაკარგულ

პროცესი მიდის. და რაც მეტი ქართული კინო

გულგრილი დაგტოვოს. რაოდენ

საგუშაგოში ჯდომას გულისხმობდეს,

იწარმოება, საქმისთვის მით უკეთესი. საქმეს

პარადოქსულადაც უნდა ჟღერდეს,

ვიდრე ადამიანთა გვერდით დაბრუნება.

კი, როგორც იტყვიან, ოსტატის ეშინია.

დაბოლოს, რამდენად შეუძლია ამ


57

სპეციალური რეპორტაჟი


58

"კინოფესტივალი გარ­კ­ვე­უ­ლი ქი­მი­ო­თე­რა­პიაა ჰო­ლი­ვუ­დის მე­ტას­ტა­ზე­ბის წი­ნა­აღ­მ­დეგ" გი­ორ­გი დულ­გე­რო­ვი

სა­­ერ­­­თა­­შო­­რი­­სო

კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის

არ მი­­გაჩ­­­ნი­­ათ, რომ ბა­­თუ­­მის კი­­ნო­­ფეს­­­

ბა­­თუ­­მის კი­­ნო­­ფე­­ტი­­ვალს. შეც­­­დო­­მებ­­­სა და

ტი­­ვა­­ლის და­­სა­­ხე­­ლე­­ბა­­ში სიტყ­­­ვა „საავტორო“

არა­­ორ­­­გა­­ნი­­ზე­­ბუ­­ლო­­ბას დიდ და გა­­მოც­­­დილ

ჟი­­უ­­რის

ოდ­­­ნავ პრე­­ტენ­­­ზი­­უ­­ლად ჟღერს. სი­­ნამ­­­დ­­­ვი­­

ფეს­­­ტი­­ვა­­ლებ­­­ზეც ხში­­რად წა­­აწყ­­­დე­­ბით. მთა­­

თავ­­­მ­­­ჯ­­­დო­­მა­­რე, ბულ­­­გა­­რე­­ლი რე­­ჟი­­სო­­რი გი­­

ლე­­ში კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე მა­­ყუ­­რე­­ბე­­ლი ძი­­რი­­

ვა­­რია ატ­­­მოს­­­ფე­­როს შექ­­­მ­­­ნა, სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო

ორ­­­გი დულ­­­გე­­რო­­ვი ცო­­ტა­­თი „ჩვენიანია“:

თა­­დად სა­­ავ­­­ტო­­რო კი­­ნოს ნი­­მუ­­შებს ეც­­­ნო­­ბა.

მხატ­­­ვ­­­რუ­­ლი

ფილ­­­მე­­ბის

სექ­­­ცი­­ის

სწავ­­­ლობ­­­და მოს­­­კო­­ვის სა­­კავ­­­ში­­რო კი­­ნე­­მა­­

– ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის სა­­ხელ­­­წო­­დე­­ბა­­ში გან­­­საზღ­­­ „საავტორო

კი­­ნო“

ფილ­­­მე­­ბი, მა­­ყუ­­რებ­­­ლის ინ­­­ტე­­რე­­სი, შეხ­­­ვედ­­­ რე­­ბი და დის­­­კუ­­სი­­ე­­ბი.

მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ვან

ტოგ­­­რა­­ფი­­ის ინ­­­ს­­­ტი­­ტუტ­­­ში; კარ­­­გად იც­­­ნობს

ვ­­­რე­­ბა

ქარ­­­თულ კი­­ნოს; გან­­­სა­­კუთ­­­რე­­ბით უყ­­­ვარს

დატ­­­ვირ­­­თ­­­ვას ატა­­რებს. ბა­­თუმ­­­ში ჩვენ ვნა­­ხეთ

ალექ­­­სან­­­დ­­­რე რეხ­­­ვი­­აშ­­­ვი­­ლის, ირაკ­­­ლი კვი­­

ბევ­­­რი სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო ფილ­­­მი, რო­­მე­­ლიც გა­­ბა­­

მი­­გაჩ­­­ნი­­ათ, რომ ბა­­თუ­­მის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ ვალს კარ­­­გი პუბ­­­ლი­­კა ჰყავ­­­და?

რი­­კა­­ძის, ოთარ იოსე­­ლი­­ა­­ნის, დი­­ტო ცინ­­­ცა­­

ტო­­ნე­­ბუ­­ლი და წამ­­­ლე­­კა­­ვი მე­­ინ­­­ს­­­ტ­­­რი­­მის წი­­ნა­­

– არ აქვს მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ბა, რას იტყ­­­ვის მა­­ყუ­­

ძის ფილ­­­მე­­ბი. მი­­აჩ­­­ნი­­ა, რომ ბა­­თუ­­მის არ­­­ტ­­­-­­­

აღ­­­მ­­­დე­­გაა მი­­მარ­­­თუ­­ლი და ამის შე­­სა­­ხებ ფეს­­­

რე­­ბე­­ლი შემ­­­დეგ. უკ­­­ვე ის ფაქ­­­ტი, რომ დარ­­­

ჰა­­უ­­ზის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლი, სწო­­რი მიდ­­­გო­­მი­­სა

ტი­­ვა­­ლის გახ­­­ს­­­ნის დღეს დიდ­­­მა რე­­ჟი­­სორ­­­მა,

ბა­­ზი ხში­­რად სავ­­­სე, ხო­­ლო მა­­ყუ­­რებ­­­ლის

და ნორ­­­მა­­ლუ­­რი და­­ფი­­ნა­­სე­­ბის პი­­რო­­ბებ­­­ში,

ოთარ იოსე­­ლი­­ან­­­მაც იმ­­­ს­­­ჯე­­ლა.

რე­­აქ­­­ცია – ზუს­­­ტი და ცოცხა­­ლი, ამა­­ზე მეტყ­­­ვე­­

მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ვან კულ­­­ტუ­­რულ მოვ­­­ლე­­ნად იქ­­­ ცე­­ვა კავ­­­კა­­სი­­ა­­ში. მას­­­თან სა­­უ­­ბა­­რი სწო­­რედ სა­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლო კონ­­­ტექ­­­ს­­­ტის გათ­­­ვა­­ლის­­­წი­­ ნე­­ბით და­­ვიწყეთ.

თუმ­­­ცა, სხვა ფეს­­­ტი­­ვა­­ლებ­­­საც აქვთ სა­­ავ­­­ტო­­ რო ფილ­­­მე­­ბის აღ­­­მო­­ჩე­­ნის პრე­­ტენ­­­ზი­­ა. რას ვი­­ზამთ, ეს კი­­ნოს გა­­დარ­­­ჩე­­ნის ერ­­­

ლებს. გარ­­­და ამი­­სა, კი­­ნოს სა­­კუ­­თა­­რი ან­­­ბა­­ნი აქვს. კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლე­­ბი ხში­­რად იმი­­ტო­­მაც იმარ­­­თე­­ბა, რომ მა­­ყუ­­რე­­ბელს „კინოს ან­­­ბა­­ნი“

თა­­დერ­­­თი სა­­შუ­­ა­­ლე­­ბა­­ა, და ეს გარ­­­კ­­­ვე­­ულ

შე­­ას­­წავ­­­ლოს. და ეს კარ­­­გი გა­­გე­­ბით სა­­გან­­­

ღირ­­­სე­­ბას მა­­ტებს ჯერ კი­­დევ გა­­მო­­უც­­­დელ

მა­­ნათ­­­ლებ­­­ლო ფუნ­­­ქ­­­ცი­­ა­­ა. ამ შემ­­­თხ­­­ვე­­ვა­­ში,

ფოტო: ნიკოლოზ მდივანი

სა­­ავ­­­ტო­­რო კი­­ნოს ბა­­თუ­­მის მე­­ექ­­­ვ­­­სე


59

მხატ­­­ვ­­­რუ­­ლი

მარ­­­ტინ სუ­­ლი­­კის “ბოშა“; ძა­­ლი­­ან კარ­­­გი, ჭკვი­­

ლო­­ვა­­ნი აღ­­­მო­­ჩე­­ნა იყო ფრან­­­გი პას­­­კალ რა­­

ფილ­­­მე­­ბის ჟი­­უ­­რის სა­­ხე­­ლით ვლა­­პა­­რა­­კობ,

მხო­­ლოდ

სრულ­­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ა­­ნი

ა­­ნუ­­რი და სო­­ცი­­ა­­ლუ­­რად ზუს­­­ტი ფილ­­­მი­­ა. ორ­­­

ბა­­ტეს „არდადეგები ზღვა­­ზე“, რო­­მელ­­­მაც ჟაკ

რად­­­გან არ მი­­ნა­­ხავს დო­­კუ­­მენ­­­ტუ­­რი და მოკ­­­

გა­­ნუ­­ლა­­დაა მორ­­­გე­­ბუ­­ლი „ჰამლეტის“ კონ­­­ს­­­ტ­­­

ტა­­ტის ირო­­ნი­­უ­­ლი და პო­­ე­­ტუ­­რი სუ­­ლის­­­კ­­­ვე­­თე­­

ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ა­­ნი ფილ­­­მე­­ბი.

რუქ­­­ცი­­აც. ბო­­შა­­თა ცხოვ­­­რე­­ბის რე­­ა­­ლიზ­­­მი და

ბა გა­­მახ­­­სე­­ნა.

თა­­ნა­­მედ­­­რო­­ვე სო­­ცი­­ა­­ლუ­­რი დრა­­მა­­ა, გარ­­­კ­­­ უნ­­­და შე­­ი­­ნარ­­­ჩუ­­ნოს თუ არა ბა­­თუ­­მის

ვე­­უ­­ლი თვალ­­­საზ­­­რი­­სით სი­­უ­­რე­­ა­­ლის­­­ტუ­­რია

ცო­­ტა ხნით წი­­ნა ეპო­­ქა­­ში გა­­და­­ვი­­ნაც­­­ვ­­­

კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­მა გარ­­­კ­­­ვე­­უ­­ლი კა­­მე­­რუ­­ლი

და მო­­უ­­ლოდ­­­ნე­­ლი ფი­­ნა­­ლით მთვარ­­­დე­­ბა

ლოთ; კერ­­­ძოდ 90-იანი წლე­­ბის პოს­­­ტ­­­საბ­­­

ატ­­­მოს­­­ფე­­რო,

ფილ­­­მე­­ბის

– მო­­ას­­­ფალ­­­ტე­­ბულ ქუ­­ჩა­­ზე სი­­რაქ­­­ლე­­მის გა­­

ჭო­­თა და აღ­­­მოს­­­ვ­­­ლეთ ევ­­­რო­­პულ კი­­ნო­­ში.

ფეს­­­ტი­­ვა­­ლად დარ­­­ჩეს? თუ უმ­­­ჯო­­ბე­­სია საზღ­­­

და

ევ­­­რო­­პუ­­ლი

მო­­ჩე­­ნით. ამა­­ზე ვი­­ხუმ­­­რეთ კი­­დეც, რომ ფი­­

ძა­­ლი­­ან დი­­დი და მნიშ­­­ვ­­­ნე­­ლო­­ვა­­ნი ცვლი­­

ვ­­­რე­­ბი­­სა და გე­­ოგ­­­რა­­ფი­­ის გა­­ფარ­­­თო­­ე­­ბა?

ნალ­­­ში ფორ­­­ტინ­­­ბ­­­რა­­სი გა­­მოჩ­­­ნ­­­და... მო­­მე­­წო­­

ლე­­ბე­­ბი მოხ­­­და. რას ფიქ­­­რობთ, დრო­­თა

– კარ­­­გი იქ­­­ნე­­ბა თუ მო­­მავ­­­ლ­­­შიც, ისე­­ვე რო­­

ნა კარ­­­გად გა­­და­­ღე­­ბუ­­ლი, ოდ­­­ნავ დამ­­­ცი­­ნა­­ვი

კავ­­­ში­­რი სა­­ბო­­ლო­­ოდ და­­ირ­­­ღ­­­ვა?

გორც წლე­­ვან­­­დელ ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე, შე­­საძ­­­ლე­­

და უფ­­­რო მე­­ტად სას­­­ტი­­კი ფილ­­­მი „ლურჯი

– სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო შე­­და­­რე­­ბა­­ა! ცხა­­დი­­ა, დრო­­

ბე­­ლი იქ­­­ნე­­ბა მა­­ყუ­­რე­­ბელ­­­მა აღ­­­მო­­სავ­­­ლუ­­რი,

კო­­დი“, რო­­მელ­­­შიც რე­­ჟი­­სო­­რის ოს­­­ტა­­ტო­­ბა

თა კავ­­­ში­­რი კი­­ნო­­შიც და­­იღ­­­ვა, ბერ­­­ლი­­ნის კე­­

ირა­­ნუ­­ლი და თურ­­­ქუ­­ლი ფილ­­­მე­­ბი ნა­­ხოს.

და ოპე­­რა­­ტო­­რის კარ­­­გი ნა­­მუ­­შე­­ვა­­რი იგ­­­რ­­­ძ­­­

დე­­ლის დან­­­გ­­­რე­­ვი­­სა და საბ­­­ჭო­­თა კავ­­­ში­­რის

სი­­მარ­­­თ­­­ლე გითხ­­­რათ, ირა­­ნე­­ლი რე­­ჟი­­სო­­რის,

ნო­­ბა. ურ­­­სუ­­ლა ან­­­ტო­­ნი­­ა­­კი ძა­­ლი­­ან კარ­­­გი რე­­

დაშ­­­ლის შემ­­­დეგ... უნ­­­გ­­­რუ­­ლი კი­­ნოს გა­­მოკ­­­

ვა­­ჰიდ მუ­­სა­­ი­­ა­­ნის „გოლჩერეჰი“ უფ­­­რო იდე­­

ჟი­­სო­­რია და, სხვა­­თა შო­­რის, მი­­სი პირ­­­ვე­­ლი

ლე­­ბით. ცვლი­­ლე­­ბე­­ბი დრა­­მა­­ტუ­­ლად აისა­­

უ­­რა­­დაა სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო, ვიდ­­­რე რე­­ჟი­­სო­­რუ­­ლი

ფილ­­­მი გა­­სულ წელს და­­ა­­ჯილ­­­დო­­ვეს კი­­დეც

ხა პო­­ლო­­ნურ, ჩე­­ხურ, ბულ­­­გა­­რულ კი­­ნო­­ზე.

თვალ­­­საზ­­­რი­­სით. მო­­მე­­წო­­ნა ჩე­­ხი რე­­ჟი­­სო­­რის,

ბა­­თუ­­მის ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე გრან პრით. მნიშ­­­ვ­­­ნე­­

სა­­ქარ­­­თ­­­ვე­­ლო­­შიც რთუ­­ლი პო­­ლი­­ტი­­კუ­­რი და


60

ფესტივალის სახელწოდება – "საავტორო კინო" მნიშვნელოვან დატვირთვას ატარებს; ბათუმში ბევრი საინტერესო საავტორო ფილმი ვნახეთ

სო­­ცი­­ა­­ლუ­­რი მოვ­­­ლე­­ნე­­ბი მოხ­­­და. და მა­­ინც,

უფ­­­რო ნაკ­­­ლე­­ბი თავ­­­გან­­­წირ­­­ვი­­თა და მე­­ტი

უძ­­­ლე­­ბე­­ლი­­ა, ასე უცებ და­­კარ­­­გუ­­ლი­­ყო ყვე­­

ჩვენს ქვეყ­­­ნებ­­­ში „დროთა კავ­­­ში­­რის“ დარ­­­ღ­­­

რეკ­­­ლა­­მით ცდი­­ლო­­ბენ თა­­ვის დამ­­­კ­­­ვიდ­­­რე­­

ლა­­ფე­­რი. გა­­სულ წელს ვის­­­ბა­­დე­­ნის კი­­ნო­­

ვე­­ვის მი­­ზე­­ზი თა­­ო­­ბა­­თა შო­­რის კულ­­­ტუ­­რუ­­ლი

ბას, მაგ­­­რამ ესეც რე­­ა­­ლო­­ბის გა­­მო­­ძა­­ხი­­ლი­­ა.

ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე ვნა­­ხე თე­­მურ ბუ­­ტი­­კაშ­­­ვი­­ლის

კავ­­­ში­­რის მო­­უ­­ლოდ­­­ნე­­ლი გაწყ­­­ვე­­ტა გახ­­­და.

მა­­გა­­ლი­­თად, ძა­­ლი­­ან სა­­ინ­­­ტე­­რე­­სო ფილ­­­

შე­­სა­­ნიშ­­­ნა­­ვი სო­­ცი­­ა­­ლუ­­რი, ტრა­­გი-­­­კო­­მი­­კუ­­რი

ეს მხო­­ლოდ ფი­­ნან­­­სუ­­რი და პო­­ლი­­ტი­­კუ­­რი

მებს იღებს კა­­მენ კა­­ლე­­ვი, რომ­­­ლის ფილ­­­მი

ფილ­­­მი; ასე­­ვე მო­­მე­­წო­­ნა გი­­ორ­­­გი ოვაშ­­­ვი­­

კრი­­ზი­­სის მი­­ზე­­ზით არ მომ­­­ხ­­­და­­რა; არ­­­სე­­ბობს

გა­­სულ წელს კან­­­ში აჩ­­­ვე­­ნეს. აღ­­­სა­­ნიშ­­­ნა­­ვია

ლის „გაღმა ნა­­პირ­­­ზე“. წელს კარ­­­ლო­­ვი ვარ­­­

რა­­ღაც ში­­ნა­­გა­­ნი, ეგ­­­ზის­­­ტენ­­­ცი­­უ­­რი მი­­ზე­­ზე­­ბიც,

იად­­­ვი­­გა ტრი­­ფო­­ნო­­ვას „წერილი ამე­­რი­­კა­­ში“

ში აჩ­­­ვ���­­ნეს ქე­­თი მა­­ჭა­­ვა­­რი­­ა­­ნის „მარილივით

რაც აღ­­­მო­­სავ­­­ლე­­თი ევ­­­რო­­პი­­სა და პოს­­­ტ­­­საბ­­­

– შე­­სა­­ნიშ­­­ნა­­ვი, პო­­ე­­ტუ­­რი ფილ­­­მი. ივან ჩერ­­­

თეთ­­­რი“, რო­­მე­­ლიც პირ­­­ვე­­ლად ბა­­თუ­­მის კი­­

ჭო­­თა სივ­­­რ­­­ცის სო­­ცი­­ა­­ლურ და ფსი­­ქო­­ლო­­

კე­­ლო­­ვი „შეხვეული ნაძ­­­ვის ხე“ კარ­­­ლო­­ვი ვა­­

ნო­­ფე­­ტი­­ვალ­­­ზე, და­­ხურ­­­ვის დღეს ვნა­­ხე.

გი­­ურ გარ­­­დაქ­­­მ­­­ნას უკავ­­­შირ­­­დე­­ბა. რო­­დე­­საც

რი­­სა და სან­­­-­­­სე­­ბა­­ტი­­ა­­ნის კი­­ნო­­ფე­­ტი­­ვა­­ლე­­ბის

ახალ­­­გაზ­­­რ­­­და თა­­ო­­ბა წარ­­­სულ­­­თან კავ­­­შირს

პრი­­ზე­­ბით და­­ჯილ­­­დოვ­­­და. თა­­ვად სო­­ფი­­ა­­ში

არა­­ფერს ამ­­­ბობთ სა­­კუ­­თარ შე­­მოქ­­­მე­­დე­­

კი არ წყვეტს, არა­­მედ ორ­­­გა­­ნუ­­ლად ენაც­­­ვ­­­

ყო­­ველ­­­წ­­­ლი­­უ­­რი კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლი ტარ­­­დე­­ბა,­­­

ბა­­სა და ფილ­­­მებ­­­ზე? თქვნი ერ­­­თ­­­-ერ­­­თი ყვე­­ ლა­­ზე ცნო­­ბი­­ლი ფილ­­­მი „ლედი ზი­­ი“, 2007

ლე­­ბა მა­­მე­­ბის თა­­ო­­ბას, ეს ნორ­­­მა­­ლუ­­რი, თა­­

რო­­მე­­ლიც ევ­­­რო­­პუ­­ლი ფეს­­­ტი­­ვა­­ლე­­ბის ასო­­

ნა­­არ­­­სე­­ბო­­ბის პრო­­ცე­­სია – რო­­ცა წარ­­­სუ­­ლიც,

ცი­­ა­­ცი­­ის წევ­­­რი­­ა; და რაც მთა­­ვა­­რი­­ა, ჯერ კი­­

წელს წარ­­­დ­­­გე­­ნი­­ლი იყო ევ­­­რო­­პუ­­ლი კი­­ნო­­ა­­

აწ­­­მყოც და მო­­მა­­ვა­­ლიც ერ­­­თ­­­დ­­­რო­­უ­­ლად არ­­­

დევ არ­­­სე­­ბობს მა­­ყუ­­რე­­ბე­­ლი, რო­­მე­­ლიც არ­­­

კა­­დე­­მის ნო­­მი­­ნა­­ცი­­ა­­ში..

სე­­ბობს. მაგ­­­რამ აღ­­­მო­­სავ­­­ლე­­თი ევ­­­რო­­პი­­სა

ტ­­­-­­­ჰა­­უ­­ზის ფილ­­­მებს უყუ­­რებს.

– დი­­ახ, ამ ფილმს გარ­­­კ­­­ვე­­უ­­ლი წარ­­­მა­­ტე­­ბა ჰქონ­­­და. ამის გარ­­­და, სა­­რა­­ე­­ვოს სა­­ერ­­­თა­­შო­­

და პოს­­­ტ­­­საბ­­­ჭო­­თა ქვეყ­­­ნებ­­­ში ასე არ მოხ­­­და. თქვენ 60-იან წლებ­­­ში მოს­­­კო­­ვის სა­­კავ­­­

რი­­სო კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე მთა­­ვა­­რი პრი­­ზი მი­­

მა­­შინ რო­­გორ ახ­­­ს­­­ნით რუ­­მი­­ნუ­­ლი კი­­ნოს

ში­­რო კი­­ნე­­მა­­ტოგ­­­რა­­ფი­­ის ინ­­­ს­­­ტი­­ტუტ­­­ში სწავ­­­

ი­­ღო. 90-იან წლებ­­­ში გა­­და­­ღე­­ბუ­­ლი ფილ­­­მის­­­

ფე­­ნო­­მენს. მა­­თაც გა­­ი­­ა­­რეს ნგრე­­ვის, ანუ თა­­

ლობ­­­დით და მეტ­­­-­­­ნაკ­­­ლე­­ბად იც­­­ნობთ ქარ­­­

თ­­­ვის­­­ „­­­ბა­­ნა­­კი“ ბერ­­­ლი­­ნის კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ­­­ზე

ო­­ბა­­თა კავ­­­ში­­რის გაწყ­­­ვე­­ტის დრა­­მა, თუმ­­­ცა

თულ კი­­ნოს...

ახ­­­ლა ლა­­მის კი­­ნო­­რე­­ნე­­სან­­­სი აქვთ. – ეს დი­­ალე­­­ქ­­­ტი­­კის კა­­ნონს უფ­­­რო ჰგავს

„ვერცხლის დათ­­­ვი“ გად­­­მომ­­­ცეს. ამ­­­ჟა­­მად კი

– დი­­ახ, ჩემ­­­თან ერ­­­თად სწავ­­­ლობ­­­დ­­­ნენ –

ვახ­­­ტანგ

მი­­ქე­­ლა­­ძე,

ირაკ­­­ლი

ახა­­ლი ფილ­­­მის სცე­­ნარ­­­ზე ვმუ­­შა­­ობ.

კვი­­რი­­კა­­ძე,

უარ­­­ყო­­ფის უარ­­­ყო­­ფას. კედ­­­ლე­­ბი­­სა და საზღ­­­

ალექ­­­სან­­­დ­­­რე რეხ­­­ვი­­აშ­­­ვი­­ლი... ხში­­რად ჩა­­

რას იტყ­­­ვით სა­­ავ­­­ტო­­რო კი­­ნო­­სა და ჰო­­

ვ­­­რე­­ბის ნგრე­­ვის შემ­­­დეგ რუ­­მი­­ნეთ­­­ში მო­­უ­­ლო­­

მო­­დი­­ო­­და ოთარ იოსე­­ლი­­ა­­ნიც, რო­­მე­­ლიც

ლი­­ვუ­­დის მუდ­­­მივ და­­პი­­რის­­­პი­­რე­­ბა­­ზე. ესეც

დე­­ნად გა­­მოჩ­­­ნ­­­და ჭკვი­­ა­­ნი და გე­­მოვ­­­ნე­­ბი­­ა­­ნი

უკ­­­ვე მოკ­­­ლე­­მეტ­­­რა­­ჟი­­ან ფილ­­­მებს იღებ­­­და.

დი­­ა­­ლექ­­­ტი­­კა ხომ არ არის?

კულ­­­ტუ­­რის მი­­ნის­­­ტ­­­რი, რო­­მელ­­­მაც ახ­­­ალ­­­გაზ­­­

თუნ­­­დაც გი­­ორ­­­გი და­­ნე­­ლი­­ა, რომ­­­ლის დრა­­მა­­

– პირ­­­და­­პირ გეტყ­­­ვით, რომ ჰო­­ლი­­ვუდ­­­თან

რ­­­და რე­­ჟი­­სო­­რებს ფუ­­ლი და შე­­საძ­­­ლებ­­­ლო­­ბა

ტულ­­­მა კო­­მე­­დი­­ებ­­­მა ჩემ­­­ზეც იქო­­ნია გავ­­­ლე­­ნა.

ბრძო­­ლა უაზ­­­რო­­ბა­­ა. ეს არის კი­­ბო, რომ­­­ლის

მის­­­ცა, გა­­და­­ე­­ღოთ, რაც სურ­­­დათ. მოგ­­­ვი­­ა­­ნე­­

აღა­­რა­­ფერს ვამ­­­ბობს თენ­­­გიზ აბუ­­ლა­­ძი­­სა და

წი­­ნა­­აღ­­­მ­­­დეგ ჯერ არ არ­­­სე­­ბობს წა­­მა­­ლი. ერ­­­

ბით, ბუ­­ნებ­­­რი­­ვი სე­­ლექ­­­ცი­­ის შე­­დე­­გად ნი­­ჭი­­

რე­­ზო ჩხე­­ი­­ძის ფილ­­­მებ­­­ზე­­. უკ­­­ვე საბ­­­ჭო­­თა კავ­­­

თ­­­გ­­­ვა­­რი „ქიმიოთერაპიის“ როლს მხო­­ლოდ

ე­­რე­­ბი გა­­დარ­­­ჩ­­­ნენ. ასე გაჩ­­­ნ­­­დ­­­ნენ კრის­­­ტი­­ან

ში­­რის დან­­­გ­­­რე­­ვის შემ­­­დეგ დი­­დი ხნის გან­­­მავ­­­

სა­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლო კი­­ნო ას­­­რუ­­ლებს, რომ­­­ლის სა­­

პუიუ თა­­ვი­­სი სა­­ხე­­ლო­­ვა­­ნი დრა­­მა­­ტუ­­ლი აბ­­­

ლო­­ბა­­ში არა­­ფე­­რი მეს­­­მო­­და, თუმ­­­ცა ვი­­ცო­­დი,

ნა­­ხა­­ვად მა­­ინც და­­დის მა­­ყუ­­რე­­ბე­­ლი. რო­­გორც

სურ­­­დით „ბატონ ლა­­ზა­­რეს­­­კუს სიკ­­­ვ­­­დი­­ლი“,

რომ ნგრე­­ვის და კრი­­ზი­­სის ფონ­­­ზე კი­­ნო­­წარ­­­

სა­­ფეს­­­ტი­­ვა­­ლო, ან სა­­ავ­­­ტო­­რო კი­­ნო ბევრს

ფლო­­რი­­ან შერ­­­ბა­­ნის სო­­ცი­­ა­­ლუ­­რი ჟღე­­რა­­

მო­­ე­­ბა სა­­ერ­­­თოდ გა­­ჩერ­­­და, ისე­­ვე რო­­გორც

ვე­­რა­­ფერს და­­აკ­­­ლებს ჰო­­ლი­­ვუდს, ასე­­ვეა პი­­

დო­­ბის „როცა მინ­­­და ვუს­­­ტ­­­ვენ“, და ბო­­ლოს

ბევრ პოს­­­ტ­­­საბ­­­ჭო­­თა ქვე­­ყა­­ნა­­ში. და­­ახ­­­ლო­­ე­­

რი­­ქით – ვერც ამე­­რი­­კულ კი­­ნო და­­ა­­სა­­მა­­რებს

კრის­­­ტი­­ან მუნ­­­ჯი­­უ, რო­­მელ­­­მაც კა­­ნის კი­­ნო­­

ბით 15 წლის წი­­ნათ ბა­­თუმ­­­ში ჩა­­მო­­ვე­­დი და

არ­­­ტ­­­-­­­ჰა­­უზს. და ამ თვალ­­­საზ­­­რი­­სით, სა­­ინ­­­ტ­­­რე­­

ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის მთა­­ვა­­რი პრი­­ზი მო­­ი­­პო­­ვა.

თა­­ვად ვიგ­­­რ­­­ძე­­ნი კრი­­ზი­­სის „გემო“. დრო­­თა

სო იქ­­­ნე­­ბა ბა­­თუ­­მის ფეს­­­ტი­­ვა­­ლის მო­­მა­­ვა­­ლი,

გან­­­მავ­­­ლო­­ბა­­ში ბევ­­­რი რამ შე­­იც­­­ვა­­ლა, თუმ­­­

რო­­მელ­­­საც გან­­­ვი­­თა­­რე­­ბას და წარ­­­მა­­ტე­­ბას

ცა 90-იანი წლე­­ბი­­დან მეხ­­­სი­­ე­­რე­­ბა­­ში დამ­­­რ­­­ჩა

ვუ­­სურ­­­ვებ! ისე­­ვე რო­­გორც – თბი­­ლი­­სის სა­­ერ­­­

სა­­ინ­­­ტ­­­რე­­სო ფილ­­­მე­­ბი – გი­­ორ­­­გი ხა­­ინ­­­დ­­­რა­­ვას

თა­­შო­­რი­­სო კი­­ნო­­ფეს­­­ტი­­ვალ „პრომეთეს“, რო­­

– ბუგ­­­ლ­­­გა­­რეთ­­­ში რამ­­­დე­­ნი­­მე წლის წი­­ნათ

„ოცნებათა სა­­საფ­­­ლა­­ო“, ხო­­ლო მოგ­­­ვი­­ა­­ნე­­

მელ­­­შიც რამ­­­დენ­­­ჯერ­­­მე მი­­ვი­­ღე მო­­ნა­­წი­­ლე­­ო­­ბა.

მი­­ი­­ღეს კა­­ნო­­ნი ქველ­­­მოქ­­­მე­­დე­­ბის და და­­ფი­­

ბით ნა­­ნა ჯორ­­­ჯა­­ძის „27 და­­კარ­­­გუ­­ლი კოც­­­ნა“.

ნან­­­სე­­ბის შე­­სა­­ხებ, რა­­მაც ოდ­­­ნავ გა­­მო­­ა­­ცოცხ­­­

სა­­ერ­­­თოდ, სა­­ქარ­­­თ­­­ვე­­ლო­­ში ისე­­თი დი­­დი და

ლა სი­­ტუ­­ა­­ცი­­ა. ახალ­­­გაზ­­­რ­­­და რე­­ჟი­­სო­­რე­­ბი

ძლი­­ე­­რი კი­­ნოს­­­კო­­ლა არ­­­სე­­ბობ­­­და, რომ შე­­

რაც შე­­ე­­ხე­­ბა თქვენს მშობ­­­ლი­­ურ ბულ­­­გა­­ რულ კი­­ნოს...

და­ვით ბუხ­რი­კი­ძე


[ ინტერვიუ ] 61

კი­ნო-­ფან­ჯა­რა ევ­რო­პის მხა­რეს მა­რი­ონ დო­რინ­გი

რო­დე­საც სა­შო­ბა­ოდ მორ­თულ ტა­ლინ­ში გა­სუ­ ლი წლის დე­კემ­ბერ­ში ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­დე­ მი­ის (European Film Academy) და­ჯილ­დო­ვე­ბის ცე­რე­მო­ ნია გა­ი­მარ­თა, სი­მარ­თ­ლე გითხ­რათ, ცო­ტა შემ­შურ­და. პირ­ვე­ლად პოს­ტ­საბ­ჭო­თა სივ­რ­ცე­ში ევ­რო­პულ­მა კი­ნო­ ა­კა­დე­მი­ამ

თა­მა­მად შე­მო­ა­ბი­ჯა, თუმ­ცა – არ­ც­თუ დი­დი

კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ულ ­ ი ტრა­დი­ცი­ე­ბის ქვე­ყა­ნა­ში... და ეს ნიშ­ნავს, რომ სა­ერ­თა­შო­რი­სო, სო­ცი­ალ ­ უ­რი თუ პო­ლი­ტი­ კუ­რი ფაქ­ტო­რე­ბი გა­ცი­ლე­ბით მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა, ვიდ­რე სა­კუთ­რივ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ულ­-­კულ­ტუ­რუ­ლი კონ­ტექ­ს­ტი.

ბა­თუ­მის სა­ავ­ტო­რო კი­ნოს სა­ერ­თა­შო­რი­სო ფეს­ტი­ვალს, სა­ქარ­თ­ვე­ლოს კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ის ეროვ­ნუ­ლი ცენ­ტ­რის მოწ­ ვე­ვით, ცნო­ბი­ლი გერ­მა­ნე­ლი პრო­დუ­სე­რი, რე­ჟი­სო­რი და ევ­ რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის საბ­ჭოს წევ­რი, მა­რი­ონ ���ო­რინ­გიც სტუმ­რობ­და. მან, გარ­კ­ვე­უ­ლი თვალ­საზ­რი­სით, შე­არ­ბი­ლა ჩვე­ნი სკეფ­სი­სი და დაგ­ვა­იმ ­ ე­და, რომ ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­ დე­მია ჩვენ­გან არ­ც­თუ შორ­საა და რომ, შე­საძ­ლო­ა, უახ­ლო­ ეს მო­მა­ვალ­ში კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის და­ჯილ­დო­ებ ­ ის ცე­რე­მო­ნი­ის გა­მარ­თ­ვის (იგი ყო­ვე­ლი წლის დე­კემ­ბერ­ში ტარ­დე­ბა) პა­ტი­ ვი სა­ქარ­თ­ვე­ლო­საც ერ­გოს. ქალ­ბა­ტონ მა­რი­ონ დო­რინ­გის მო­საზ­რე­ბე­ბი თა­ნა­მედ­რო­ვე ევ­რო­პუ­ლი კი­ნოს ტენ­დენ­ცი­ე­ ბი­სა და ზო­გა­დად კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის მუ­შა­ო­ბის პრინ­ცი­პის შე­

ფოტო: ნიკოლოზ მდივანი

სა­ხებ მკითხ­ვე­ლის­თ­ვი­საც მნიშ­ვ­ნე­ლოვ­ნად გვეჩ­ვე­ნე­ბა.


62

ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის აღ­ქ­მა ფარ­თოა და არ ექ­ვემ­დე­ბა­რე­ბა გარ­კ­ვე­ულ გე­ოგ­რა­ფი­ულ და პო­ლი­ტი­კურ საზღ­ვ­რებ­სა და კო­ნი­უნ­ქ­ტუ­რას

რო­გორ შე­ა­ფა­სებ­დით ევ­რო­პუ­ლი კი­ნოს აკა­დე­მი­ის

წავ­ლოთ. პირ­ველ რიგ­ში, უფ­რო ახ­ლოს გა­ვეც­ნოთ ახალ

მუ­შა­ო­ბას უკ­ვე ის­ტო­რი­უ­ლი გა­და­სა­ხე­დი­დან? რა მნიშ­ვ­ნე­

ქარ­თუ­ლი კი­ნოს, შევ­ხ­ვ­დეთ ქარ­თ­ველ კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­

ლო­ბა ჰქონ­და თა­ვად კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის და­არ­სე­ბას?

ტებს და ახალ­გაზ­რ­და თა­ო­ბის რე­ჟი­სო­რებს.

– გან­ვ­ლი­ლი წლე­ბის შემ­დეგ შეგ­ვიძ­ლი­ა, რომ გარ­კ­ვე­უ­ლი შე­ფა­სე­ბე­ბი გა­ვა­კე­თოთ. 1989 წელს დი­დი ევ­რო­პე­ლი რე­ჟი­

არ­სე­ბობს დი­დი და ცნო­ბი­ლი კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლე­ბი - კა­

სო­რე­ბი – ჟან­-­ლუკ გო­და­რი, ინ­გმ ­ არ ბერ­გ­მა­ნი, ბერ­ნარ­დო

ნი, ვე­ნე­ცი­ა, ბერ­ლი­ნი, სან­-­სე­ბას­ტი­ან ­ ი და, პა­რა­ლე­ლუ­რად,

ბერ­ტო­ლუ­ჩი, იშ­ტ­ვან სა­ბო და სხვე­ბი ბერ­ლი­ნის ერ­თ­-ერთ

უამ­რა­ვი პატ­რა ფეს­ტი­ვა­ლი, რო­მელ­თა გავ­ლე­ნა შე­უ­და­

სას­ტუმ­რო­ში შე­იკ­რიბ­ნენ და გა­დაწყ­ვი­ტეს ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­

რებ­ლად მცი­რე­ა. ად­ვი­ლი შე­საძ­ლე­ბე­ლი­ა, ევ­რო­პულ კი­

ა­კა­დე­მი­ის და­არ­სე­ბა. ეს, ცხა­დი­ა, მა­შინ­დელ პო­ლი­ტი­კურ

ნო­ა­კა­დე­მი­ას მხედ­ვე­ლო­ბი­დან გა­მორ­ჩეს ბევ­რი რამ...

მოვ­ლე­ნებს უკავ­შირ­დე­ბო­და. და­ინ­გ­რა ბერ­ლი­ნის კე­დე­ლი,

– ეს სა­შიშ­რო­ე­ბა ყო­ველ­თ­ვის არ­სე­ბობს, მაგ­რამ ჩვენ­თ­ვის

აღარ არ­სე­ბობ­და იდე­ო­ლო­გი­უ­რი ბა­რი­ერ ­ ე­ბი, აღ­მო­სავ­ლეთ­­

მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია პა­ტა­რა და შე­და­რე­ბით უც­ნობ ფეს­ტი­ვა­ლებ­

-­და­სავ­ლეთ ევ­რო­პის პო­ლი­ტი­კუ­რი საზღ­ვ­რე­ბიც გა­უქ­მდ ­ ა. ამ­

თან თა­ნამ­შ­რომ­ლო­ბა, რომ­ლებ­ზეც, შე­­საძ­ლო­ა, უც­ნო­ბი ბრი­

დე­ნად, დღის წეს­რიგ­ში დად­გა ევ­რო­პუ­ლი კი­ნოს შემ­დგ ­ ო­მი

ლი­ან­ტე­ბი აღ­მო­ვა­ჩი­ნოთ – თუნ­დაც ბა­თუმ­ში. ჩვენ გვქონ­და

გან­ვი­თა­რე­ბა და ახა­ლი გზე­ბის ძი­ე­ბის აუცი­ლებ­ლო­ბა.

კარ­გი ურ­თი­ერ­თო­ბა თბი­ლი­სის სა­ერ­თა­შო­რი­სო ფეს­ტი­ვალ­ ­ ელ თა­ნაც, სა­დაც ბევრ ცნო­ბილ თუ შე­და­რე­ბით უც­ნობ ქარ­თვ

ეს ერ­თ­გვ ­ ა­რი ალ­ტერ­ნა­ტი­ვა იყო ჰო­ლი­ვუ­დის ფილ­მე­

კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფისტს შევ­ხ­ვ­დით. ამ­ჯე­რად შევ­ხვ ­ ­დით აჭა­რის

ბის წი­ნა­აღ­მ­დეგ; უფ­რო ზუს­ტად, ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­დე­

კულ­ტუ­რის მი­ნისტრს, რო­მე­ლიც ბა­თუ­მის კი­ნო­ფეს­ტი­ვალს

მი­ის და­არ­სე­ბა­ში ერ­თგ ­ ­ვა­რი თვით­გა­დარ­ჩე­ნის ინ­ს­ტინ­ქტ ­ი

მხარს უჭერს და რომ­ლის­გა­ნაც ბევ­რი სი­ახ­ლე შე­ვიტყ­ვეთ.

იგუ­ლის­ხ­მე­ბო­და? – რა­საკ­ვირ­ვე­ლი­ა, ერ­თ­-ერ­თი მი­ზე­ზი ესეც იყო. რო­ცა

თუ შე­გიძ­ლი­ათ გა­იხ­სე­ნოთ ქარ­თუ­ლი ფილ­მე­ბი, რომ­

კი­ნო­ა­კა­დე­მია 40 ცნო­ბი­ლი რე­ჟი­სო­რით და და­ახ­ლო­ებ ­ ით

ლე­ბიც ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის გა­მარ­ჯვ ­ ე­ბუ­ლე­ბი არი­ან

2500 წევ­რით ცდი­ლობს, და­ეხ­მა­როს ევ­რო­პულ კი­ნოს, ეს

ან და­ჯილ­დო­ე­ბის ნო­მი­ნა­ცი­ებ­ში მოხ­ვ­დ­ნენ.

სრუ­ლი­ად გა­სა­გე­ბი ჟეს­ტი­ა. ჰო­ლი­ვუ­დი­სა და ევ­რო­პუ­ლი

– რა­საკ­ვირ­ვე­ლი­ა, კარ­გად მახ­სოვს გა­მარ­ჯ­ვე­ბუ­ლი ქარ­

კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის და­პი­რის­პი­რე­ბა მი­თო­ლო­გი­ის მიღ­მა

თუ­ლი ფილ­მე­ბი. მა­გა­ლი­თად, ნი­ნო კირ­თა­ძის დო­კუ­მენ­ტუ­

უფ­რო კონ­კრ ­ ე­ტულ ქმე­დე­ბას გუ­ლის­ხ­მობ­და: გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­

რი ფილ­მი, ან დი­ტო ცინ­ცა­ძის „გასროლის ში­ში„. ნო­მი­ნა­ცი­

ლი კულ­ტუ­რის, ტრა­დი­ცი­ე­ბი­სა და სა­ავ­ტო­რო კი­ნოს წა­ხა­

ებ­ში მოხ­ვ­და ნა­ნა ჯორ­ჯა­ძი­სა და გე­ლა ბაბ­ლუ­ა­ნის ფილ­მე­ბი.

ლი­სე­ბას, ახალ­გაზ­რ­და რე­ჟი­სო­რე­ბის აღ­მო­ჩე­ნას, სა­ერ­თო­­ -ევ­რო­პუ­ლი კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­უ­ლი სივ­რ­ცის შექ­მნ ­ ას და ა.შ.

მას შემ­დეგ, რაც ტა­ლინ­ში 2010 წელს კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის და­ ჯილ­დო­ე­ბის ცე­რე­მო­ნია გა­ი­მარ­თა, რამ­დე­ნად არ­სე­სე­ბობს

ხომ არ ახ­დე­ნენ გავ­ლე­ნას ევ­რო­პის დი­დი კი­ნე­მა­ტოგ­

შან­სი, რომ იგი­ვე პა­ტი­ვი სხვა პოს­ტ­საბ­ჭო­თა ქვეყ­ნებ­საც ერ­

რა­ფი­უ­ლი ქვეყ­ნე­ბი პა­ტა­რა ქვეყ­ნებ­ზე, ანუ ხომ არ არ­სე­

გოთ; მა­გა­ლი­თად, უკ­რა­ი­ნას, სა­ქარ­თ­ვე­ლოს ან მოლ­დო­ვას?

ბობს სა­შიშ­რო­ე­ბა, რომ ეს გავ­ლე­ნა კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ულ ჩარ­ჩო­ებს გას­ც­დეს და უფ­რო პო­ლი­ტი­კურ­-­დო­მი­ნან­ტუ­რი

– ტა­ლი­ნის სა­ღა­მო ნამ­დ­ვი­ლად შე­სა­ნიშ­ნა­ვი მა­გა­ლი­თი იყო ამის და­სა­დას­ტუ­რებ­ლად...

მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა შე­ი­ძი­ნოს. – ევ­რო­პულ კი­ნო­აკ­დე­მი­ა­ში ფილ­მე­ბის და­ახ­ლო­ე­ბით

თუმ­ცა არ­სე­ბობს ერ­თი მნიშ­ვნ ­ ე­ლო­ვა­ნი ნი­უ­ან­სი. ჩემს

ერთ მე­სა­მედს და­სავ­ლე­თის დი­დი ქვეყ­ნე­ბი (საფრანგეთი,

მი­ერ და­სა­ხე­ლე­ბუ­ლი ქვეყ­ნე­ბი არ გახ­ლავთ ევ­როკავ­ში­

გერ­მა­ნი­ა, ინ­გ­ლი­სი, ეს­პა­ნე­თი, იტა­ლი­ა...) წა­რად­გე­ნენ, ხო­

რის წევ­რი ქვეყ­ნე­ბი და ეს და­ჯილ­დო­ე­ბის გა­მარ­თ­ვის შე­მა­

ლო და­ნარ­ჩე­ნი ორი მე­სა­მე­დი პა­ტა­რა ქვეყ­ნებ­სა და აღ­მო­

ფერ­ხე­ბე­ლი გა­რე­მო­ე­ბა შე­იძ­ლე­ბა გახ­დეს.

­ ი დო­მი­ნან­ სავ­ლეთ ევ­რო­პა­ზე მო­დის. ასე რომ, არა­ნა­ირ

– ჩვენ­თ­ვის არა­ნა­ირ ­ ი მნიშ­ვ­ნე­ლო­ბა არ აქვს, ქვე­ყა­ნა პა­

ტუ­რი გავ­ლე­ნა არ არ­სე­ბობს. დი­დი ყუ­რადღე­ბა ეთ­მო­ბა,

ტა­რაა თუ დი­დი, არის თუ არა იგი ევ­რო­კავ­ში­რის წევ­რი. ევ­

რომ ეს ბა­ლან­სი არ და­იღ­ვეს პა­ტა­რა ქვეყ­ნე­ბის სა­ზი­ან ­ ოდ.

რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ის აღ­ქმ ­ ა გა­ცი­ლე­ბით ფარ­თოა და არ

ჩვენ არა მარ­ტო დიდ კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლებ­თან ვთა­ნამ­შ­რომ­

ექ­ვემ­დე­ბა­რე­ბა გარ­კ­ვე­ულ გე­ოგ­რა­ფი­ულ და პო­ლი­ტი­კურ

ლობთ, არა­მედ პა­ტა­რა და შე­და­რე­ბით უც­ნობ ფეს­ტი­ვა­

საზღ­ვრ ­ ებ­სა და კო­ნი­უნ­ქ­ტუ­რას. ეს უმ­თავ­რე­სი პრინ­ცი­პი­ა.

ლებ­თა­ნაც. ბა­თუმ­ში ჩვე­ნი სტუმ­რო­ბის ერ­თ­-ერ­თი მი­ზე­ზი

რო­ცა გა­სულ წელს, ზამ­თარ­ში ტა­ლინ­ში ჩა­ტარ­და სა­ზე­ი­მო

ესე­ცა­ა. გა­ვეც­ნოთ ფეს­ტი­ვალს და ბევ­რი ახა­ლი რამ შვის­

ცე­რე­მო­ნი­ა, მო­ნა­წი­ლე­ნი ოჯა­ხებ­ში და­აბ ­ ი­ნა­ვეს. ეს ძა­ლი­ან


63

ემო­ცი­უ­რი კონ­ტაქ­ტე­ბი იყო ტა­ლი­ნის მო­ქა­ლა­ქე­ებ­თან. მა­თი

არა­და ევ­რო­ა­კა­დე­მი­ის და­ჯილ­დო­ე­ბის ცე­რე­მო­ნი­ით სა­

ცხოვ­რე­ბი­სა და კულ­ტუ­რის გა­საც­ნო­ბად. თუ თქვენს სა­ო­ცარ

ქარ­თვ ­ ე­ლო­ში არც ერ­თი სა­ტე­ლე­ვი­ზიო არ­ხი, კერ­ძო თუ

სტრუ­მარ­თ­მოყ­ვა­რე­ო­ბას და ტრა­დი­ცი­ებს გა­ვით­ვა­ლის­წი­

სა­ზო­გა­დო­ებ­რი­ვი, არ არის და­ინ­ტე­რე­სე­ბუ­ლი.

ნებთ, ად­ვი­ლად შე­იძ­ლე­ბა ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კად­მი­ის და­ ჯილ­დო­ე­ბის ცე­რე­მო­ნია თბი­ლის­შიც გა­ი­მარ­თოს.

– ეს მხო­ლოდ ჩვე­ნი პრობ­ლე­მა არ არის. იმი­სათ­ვის, რომ ევ­რო­���უ­ლი აკა­დე­მი­ის და­ჯილ­დო­ვე­ბა თვენ­თან პირ­ და­პირ ეთერ­ში გა­და­ი­ცეს, სა­ზო­გა­დო­ებ­რივ­მა მა­უწყე­ბელ­მა

რა პრინ­ცი­პით ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლობს ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­აკ­

და კი­ნო­ცენ­ტ­რ­მა ევ­რო­პულ კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ას უნ­და მი­მარ­

დე­მი­ის კო­მი­სია ფილ­მე­ბის შე­ფა­სე­ბი­სას და გან­ს­ხ­ვავ­დე­ბა

თონ და რე­პორ­ტა­ჟი­სა და თარ­გ­მა­ნის თან­ხა გა­და­იხ ­ ა­დონ.

თუ არა იგი „ოსკარის“ შე­სარ­ჩე­ვი კო­მი­სი­ის მუ­შა­ობ ­ ის­გან?

ეს საკ­მა­ოდ მარ­ტი­ვი, მაგ­რამ სკურ­პუ­ლო­ზუ­რი პრო­ცე­სი­ა.

– თა­ვი­დან ფილ­მებს ეროვ­ნუ­ლი კო­მი­სი­ე­ბი წა­რად­გენ­დენ,

გარ­და ამი­სა, მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნია ევ­რო­პუ­ლი ქვეყ­ნე­ბის კი­ნე­

თუმ­ცა ეს უფ­რო სუ­ბი­ექ­ტუ­რად მეჩ­ვე­ნე­ბა. ამ­ჟა­მად სრუ­ლი­ად

მა­ტოგ­რა­ფის ახ­ლოს გაც­ნო­ბა ჰო­ლი­ვუდ­თან მკაც­რი კონ­

სხვა პრინ­ცი­პით ვმუ­შა­ობთ. ფილ­მებს არ­ჩევს ინ­ტერ­ნა­ცი­ო­

კუ­რენ­ცი­ის პი­რო­ბებ­ში.

ნა­ლუ­რი ჟი­უ­რი, რო­მე­ლიც სა­ერ­თა­შო­რი­სო ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზე წარ­დ­გე­ნილ ფილ­მებს გარ­კე­უ­ლი მხატ­ვ­რუ­ლი კრი­ტე­რი­უმ ­ ე­ბის მი­ხედ­ვით უდ­გე­ბა: პირ­ველ რიგ­ში, უმ­თავ­რე­სია ვა­დე­ბის დაც­ვა. ფილ­მი პირ­ველ ივ­ლი­სამ­დე უნ­და იყოს გა­და­ღე­ბუ­ლი და აუცი­ ლებ­ლად ნაჩ­ვე­ნე­ბი რო­მე­ლი­მე ევ­რო­პულ კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე.

რა პერ­ს­პექ­ტი­ვა აქვს ევ­რო­პულ კი­ნო­აკ­დე­მი­ას და სად გა­ი­მარ­თე­ბა და­ჯილ­დო­ვე­ბის მომ­დევ­ნო ცე­რე­მო­ნი­ა? – 2011 წელს სა­ზე­იმ ­ ო ცე­რე­მო­ნია 3 დე­კემ­ბერს ბერ­ლინ­ში გა­ი­მარ­თე­ბა, 2012 წელს კი პა­ტა­რა მალ­ტა­ში. ასე რომ, ევ­ რო­პუ­ლი კი­ნო­აკ ­ ა­დე­მია უკ­ვე სე­რი­ო­ზულ სამ­ზა­დის­ში­ა.

რა პე­რი­ო­დით ირ­ჩე­ვენ ევ­რო­პუ­ლი კი­ნო­ა­კა­დე­მი­ი­ის კო­მი­სი­ის წევ­რებს – ყო­ველ წელს თუ გარ­კვ ­ ე­უ­ლი ვა­დით?

რაც შე­ე­ხე­ბა მო­მა­ვალს. რა არის იმი­სათ­ვის სა­ჭი­რო,

– კო­მი­სია ყო­ველ­წ­ლი­უ­რია და წევ­რებს გარ­კ­ვე­უ­ლი

ფი­ნან­სუ­რი კრი­ზი­სის პი­რო­ბებ­ში ევ­რო­პულ­მა კი­ნომ მიღ­წე­

ფოტო: ნიკოლოზ მდივანი

პრინ­ცი­პე­ბის დაც­ვით ირ­ჩ­ვენ. ნე­ბის­მი­ერ შემ­თხ­ვე­ვა­ში, ეს

ვა შე­ი­ნარ­ჩუ­ნოს და გა­ნა­ვი­თა­როს.

ცოცხა­ლი პრო­ცე­სია და კო­მი­სია ცდი­ლობს, იყოს არა მხო­

– ეს რთუ­ლი და კომ­პ­ლექ­სუ­რი სა­კითხი­ა. მოკ­ლედ

ლოდ შემ­ფა­სე­ბე­ლი, არა­მედ მო­ნა­წი­ლეც. ეს ჩვენ­თ­ვის ძა­

გეტყ­ვით: უნ­და შე­იც­ვა­ლოს კი­ნო­სად­მი მიდ­გო­მა, უნ­და

ლი­ან მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი­ა.

ვიზ­რუ­ნოთ სა­ავ­ტო­რო კი­ნოს შე­ნარ­ჩუ­ნე­ბა­სა და წა­ხა­ლი­ სე­ბა­ზე, აღ­მო­სავ­ლეთ ევ­რო­პის პა­ტა­რა ქვეყ­ნე­ბის უკეთ

არ ფიქ­რობთ, რომ მე­დი­ი­სა და ტე­ლე­ვი­ზი­ის გავ­ლე­ ნა „ევროპული ოს­კა­რის„ გა­შუ­ქე­ბი­სას აუცი­ლებ­ლად უნ­და

წარ­მო­ჩე­ნი­სა და მოკ­ლე­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი, დო­კუ­მენ­ტუ­რი, სა­ ავ­ტო­რო კი­ნოს და­ფი­ნან­სე­ბის გზე­ბის ძი­ე­ბა­ზე.

გა­ი­ზარ­დოს. მა­გა­ლი­თად, და­ჯილ­დო­ე­ბის ცე­რე­მო­ნი­ის ტრან­ს­ლა­ცია უფ­რო მეტ ქვე­ყა­ნა­ში გა­და­ი­ცეს. „ოსკარის“ ცე­რე­მო­ნია ყო­ველ წელს პირ­და­პირ ეთერ­ში გა­და­ი­ცე­მა,

და­ვით ბუხ­რი­კი­ძე


64

ბევრი პროზა, ცოტა პოლიტიკა და პრიზი დამსახურებისთვის ინტერვიუ დარიუშ მეჰრჯუისთან

რე­ჟი­სო­რი, რო­მე­ლიც მხატ­ვ­რუ­ლი ფილ­

ნის გა­რე­შე აჩ­ვე­ნეს, რა­მაც დი­დი მით­ქ­მა-­მოთ­

კი­ნო­ფეს­ტი­ვალს

მე­ბის კონ­კურ­სის ჟი­უ­რის წევ­რი იყო, ცო­ტა

ქ­მა გა­მო­იწ­ვი­ა, ხო­ლო თა­ვად რე­ჟი­სორს დი­დი

სა­ერ­თა­შო­რი­სო

ცნო­ბი­ლი და პრე­ტენ­ზი­უ­ლი რე­ჟი­სო­რე­ბიც

გა­დაღ­ლი­ლი და დეპ­რე­სი­უ­ლი ჩან­და. შე­საძ­

აღი­ა­რე­ბა მო­უ­ტა­ნა. მი­სი მე­ო­რე ფილ­მი „წრე“

სტუმ­რობ­დ­ნენ. ევ­რო­პუ­ლი კი­ნოს ლა­ბი­

ლო­ა, ეს იმის ბრა­ლი­ცა­ა, რომ სწო­რედ ფეს­

არა­ნაკ­ლებ სკან­და­ლუ­რი გა­მოდ­გა, რად­გან

რინ­თებ­ში გარ­კ­ვე­უ­ლი, აწ­მ­ყო­თი მუ­დამ უკ­

ტი­ვა­ლის დღე­ებ­ში, თე­ი­რან­ში და­ა­პა­ტიმ­რეს

მეჯ­რ­ჰუი მას ხუ­თი წლის გან­მავ­ლო­ბა­ში იღებ­და.

მა­ყო­ფი­ლო ოთარ იოსე­ლი­ა­ნით დაწყე­ბუ­

ექ­ვს ­ ი კი­ნო­დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი, რომ­ლე­ბიც „ბი-

1978 წელს და­სავ­ლეთ ბერ­ლი­ნის სა­ერ­თა­შო­რი­

ლი, ირა­ნუ­ლი კი­ნო­სა და სა­ერ­თა­შო­რი­სო

ბი-სი-სთვის“ ან­ტი­ი­რა­ნუ­ლი ფილ­მის მი­ყიდ­ვის

სო კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე ფილმს კი­ნოკ­რი­ტი­კოს­თა

მას­შ­ტა­ბით ცნო­ბი­ლი და ჩვენ­თ­ვის უც­ნო­ბი

მცდე­ლო­ბა­ში და­ა­და­ნა­შა­უ­ლეს. ამის შე­სა­ხებ

სპე­ცი­ა­ლუ­რი პრი­ზი – „ფიპრესი“ მი­ე­კუთ­ვ­ნა.

რე­ჟი­სო­რით, და­რი­უშ მეჰ­რ­ჯუ­ით დამ­თავ­რე­

რე­ჟი­სორ­მა ჩვენ­თან ინ­ტერ­ვი­უ­შიც აღ­ნიშ­ნა.

80-იან წლებ­ში იგი პა­რიზ­ში ცხოვ­რობ­და,

ბუ­ლი. რე­ჟი­სო­რი, რო­მე­ლიც ლა­მის ირა­ნუ­

და­რი­უშ მეჰ­რ­ჯუი თე­ი­რან­ში და­ი­ბა­და. 60-იან

შემ­დეგ ირან­ში დაბ­რუნ­და და სხვა ცნო­ბი­

ლი „ახალი ტალ­ღის“ მთა­ვარ პერ­სო­ნად

წლებ­ში რა­ღაც „სასწაულებრივად“ (ყოველ

ლი რე­ჟი­სო­რე­ბის­გან გან­სახ­ვა­ვე­ბით, შე­

მო­ი­აზ­რე­ბა და რომ­ლის ფილ­მე­ბი დრო­ში

შემ­თხ­ვე­ვა­ში, თა­ვად ასე ამ­ბობს) ამე­რი­კა­ში ჩა­

და­რე­ბით ნაკ­ლე­ბი პრობ­ლე­მე­ბი ჰქონ­და

უს­წ­რებს აბას კი­ა­როს­ტა­მი­სა და მოხ­სე­ინ

აღ­წი­ა, სა­დაც კა­ლი­ფორ­ნი­ის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში,

ხე­ლი­სუფ­ლე­ბას­თან. გა­და­ღე­ბუ­ლი აქვს 20-

მაჰ­მალ­ბა­ფის ფილ­მებს, ფეს­ტი­ვა­ლის დას­

კი­ნო­რე­ჟი­სუ­რას სწავ­ლობ­და. 1970 წელს მი­სი

მდე მხატ­ვ­რუ­ლი, დო­კუ­მენ­ტუ­რი და მოკ­ლე­

კ­ვ­ნით დღეს კი­ნე­მა­ტოგ­რაფ­ში შე­ტა­ნი­ლი

პირ­ვე­ლი სრულ­მეტ­რა­ჟი­ა­ნი ფილ­მი „ძროხა“

მეტ­რა­ჟი­ან ­ ი ფილ­მი. ბა­თუ­მის ფეს­ტი­ვალ­ზე,

წვლი­ლის­თ­ვის სა­პა­ტიო პრი­ზით – მო­ოქ­

ვე­ნე­ცი­ის კი­ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე სა­ი­დუმ­ლო ვი­თა­

რეტ­როს­პექ­ტი­ვა­ში მი­სი ორი ფილ­მი უჩ­ვე­ნეს

რო­ვი­ლი „ზღვის ცხე­ნით“ და­ა­ჯილ­დო­ვეს.

რე­ბა­ში ჩა­ი­ტა­ნეს და სუბ­ტიტ­რე­ბი­სა და თარ­გ­მა­

– „ლეილა“ და „მსხლის ხე“

ფოტო: ნიკოლოზ მდივანი

სა­ავ­ტო­რო კი­ნოს ბა­თუ­მის მე­ექ­ვს ­ე


[ ინტერვიუ ] 65 ბა­ტო­ნო მეჰ­რ­ჯუ­ი, მად­ლო­ბა ბა­თუ­მის ფეს­

რი­ო­ზუ­ლად

მეჩ­ვე­ნე­ბა.

ში­ნა­პა­ტიმ­რო­ბა­ში

ტი­ვალ­ზე ჩა­მოს­ვ­ლი­სა და თქვე­ნი სა­ინ­ტე­რე­

ფილ­მი გა­და­ი­ღო და მე­რე კა­ნის ფეს­ტი­ვალ­ზე

სო ფილ­მე­ბის­თ­ვის. პირ­ველ რიგ­ში, მინ­და

უჩ­ვე­ნო, ეს არ ნიშ­ნავს რე­ჟი­სო­რის­თ­ვის ფილ­

გკითხოთ „ლეილას“ შე­სა­ხებ, რო­მე­ლიც პირ­

მის გა­და­ღე­ბის აკ­რ­ძალ­ვას, რაც მას სა­სა­მარ­

ვე­ლად ნა­ხა ქარ­თ­ველ­მა მა­ყუ­რე­ბელ­მა. რა

თ­ლომ მი­უ­სა­ჯა.

დღე­ვან­დელ სი­ტუ­აც ­ ი­აზ ­ ე რას იტყ­ვით? ლე­ვი­ზი­ა, ინ­ტე­რნე­ტი, გარ­თო­ბის ინ­დუს­ტ­

და რა ბე­დი ეწე­ვათ კი­ნო­დო­კუ­მენ­ტა­ლი­

ის შემ­დეგ. ფილ­მი 1998 წელს გა­და­ი­ღეთ და თაც დი­დი გა­მოხ­მა­უ­რე­ბა ჰქონ­და...

ნი თა­ო­ბის რე­ჟი­სო­რებ­ზე.

რა გავ­ლე­ნას ახ­დენს ირა­ნულ კი­ნო­ზე ტე­

შე­იც­ვა­ლა გან­ვლ ­ ი­ლი დრო­ი­სა და დის­ტან­ცი­ მას თა­ვის დრო­ზე ირან­შიც და საზღ­ვა­გა­რე­

ზი­ის ტრა­დი­ცი­ებ­მაც გავ­ლე­ნა მო­ახ­დი­ა­ნა ჩვე­

ტებს?

­ ე­უ­ლი კულ­ რი­ა. არ­სე­ბობს თუ არა გარ­კვ ტუ­რუ­ლი „შეჯახება“ ახალ სა­უ­კუ­ნე­სა და

– და­ძა­ბუ­ლი პო­ლი­ტი­კუ­რი ვი­თა­რე­ბა არ­

ირა­ნულ პო­ეტ ­ ურ კი­ნოს შო­რის?

– არ მიყ­ვარს ჩე­მი ფილ­მე­ბის ხე­ლახ­ლა

ჩევ­ნე­ბის შემ­დე­გაც არ დამ­ცხ­რა­ლა. რა თქმა

– ჩვენ დღეს უც­ნა­ურ სი­ტუ­ა­ცი­ა­ში ვართ. ქვე­

ყუ­რე­ბა და მათ­ში ჩაღ­რ­მა­ვე­ბა, რად­გ���ნ ამის

უნ­და, ყო­ველ­გ­ვა­რი და­პა­ტიმ­რე­ბა მხო­ლოდ

­ ე­ულ ­ ი ყა­ნა, ში­ნა­გა­ნი ჩა­კე­ტი­ლო­ბი­სა და გარ­კვ ცენ­ზუ­რის გა­მო, ბევრ პრობ­ლე­მას აწყ­დე­ბა.

შემ­დეგ კო­რექ­ტი­ვე­ბის შე­ტა­ნის და­უ­ო­კე­ბე­

ვნებს კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის გან­ვი­თა­რე­ბას. ახალ­

ლი სურ­ვი­ლი მიჩ­ნ­დე­ბა და ეს უსას­რუ­ლო

გაზ­რდ ­ ა და ან­გა­ჟი­რე­ბუ­ლი რე­ჟი­სო­რე­ბი ცდი­

ინ­ტერ­ნე­ტი ხში­რად დაბ­ლო­კი­ლი­ა, ახალ­გაზ­

პრო­ცე­სი­ა. ალ­ბათ არა­ფერს შევ­ც­ლი­დი. ეს

ლობ­დ­ნენ, დო­კუ­მენ­ტუ­რი ფილ­მი გა­და­ე­ღოთ

­ ო­ბას გა­ რ­დებს კი გარ­თო­ბა სურთ და რე­ალ

არის ოჯა­ხუ­რი, უფ­რო ზუს­ტად, ფსი­ქო­ლო­გი­

აჰ­მა­დი­ნე­ჯად­ზე, მის ხე­ლი­სუფ­ლე­ბა­ში მოს­ვ­

ურ­ბი­ან – აღ­მო­სავ­ლე­თი­სა თუ და­სავ­ლე­თის

უ­რი დრა­მა; ფილ­მი რო­მე­ლიც ბუ­ნებ­რი­ვად

ლა­ზე და ა.შ. რო­გორც ჩემ­თ­ვის არის ცნო­ბი­

ქვეყ­ნებ­ში. გარ­და ამი­სა, ისი­ნი მატყუ­ა­რე­ბი

ცხოვ­რობს და სუნ­თ­ქავს. მგო­ნი­ა, დღე­საც

­ ი დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი და­ა­პა­ტიმ­რეს, ლი, ექ­ვს

და ძა­ლი­ან ცი­ნი­კუ­რე­ბი გახ­დ­ნენ, ცდი­ლო­ბენ,

­ ის­ტურ და სო­ცი­ა­ლუ­რად მნიშ­ვ­ნე­ლო­ რე­ალ

რად­გან მათ სურ­დათ, ფილ­მი BBC-თვის მი­ე­

იოლი გზე­ბით და­იმ­კ­ვიდ­რონ თა­ვი...

ვან შთა­ბეჭ­დი­ლე­ბას ტო­ვებს.

ყი­დათ სარ­ფი­ა­ნად. რა შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი პრობ­ლე­მე­ბი აქვთ

თე­მე­ბი, რაც ამ ფილ­მშ ­ ი თავს იყ­რის – ქალ­თა უფ­ლე­ბე­ბი, ოჯა­ხუ­რი და სო­ცი­ა­ლუ­ რი ძა­ლა­დო­ბა, დღე­საც აქ­ტუ­ლუ­რი რჩე­ბა ირა­ნის­თვ ­ ის?

თქვენ არ გექ­მ­ნე­ბათ მსგავ­სი პრობ­ლე­ მე­ბი გადღე­ბი­სას? –

ად­რე

რე­ჟი­სო­რე­ბის­თვ ­ ის

ახალ­გაზ­რ­და რე­ჟი­სო­რებს ირან­ში? – ცხა­დი­ა, მა­თი ასარ­ჩე­ვია – დარ­ჩ­ნენ და

გა­ცი­ლე­ბით

პრობ­ლე­მებს შე­ეჭ ­ ი­დონ, თუ გა­იქ­ც­ნენ. დღე­

რთუ­ლი ვი­თა­რე­ბა იყო. მა­გა­ლი­თად, 70-იან

საც აქ­ტი­უ­რად მუ­შა­ობ ­ ენ ცნო­ბი­ლი რე­ჟი­სო­რე­

– ის­ტო­რი­ა, რო­მე­ლიც ფილ­მ­შია მოთხ­რო­

წლებ­ში ფილ­მი „წრე“ რომ გა­მო­ვი­და, დი­დი

ბი, მა­გა­ლი­თად მოჰ­მან ქო­ბა­დი, თქვენს მი­ერ

ბი­ლი – ოჯა­ხუ­რი ძა­ლა­დო­ბა და მო­რა­ლუ­რი

პრობ­ლე­მე­ბი შე­იქ­მ­ნა გა­ქი­რა­ვე­ბა­ში, მი­უხ ­ ე­

ნახ­სე­ნე­ბი ჯა­ფარ პა­ნა­ჰი, ან ვა­ჰიდ მუ­სა­ია ­ნ ­ი

პრობ­ლე­მე­ბი, ორ­ცო­ლი­ა­ნო­ბა და მას­თან და­

და­ვად იმი­სა, რომ ფილ­მი დი­დი პო­პუ­ლა­

(რომლის ფილ­მ­მა „გოლჩერეჰი“ ბა­თუ­მის კი­

კავ­ში­რე­ბუ­ლი

სა­კითხე­ბი,

რო­ბით სარ­გებ­ლობ­და და ფეს­ტი­ვა­ლებ­ზეც

ნო­ფე­ტი­ვალ­ზე მთა­ვა­რი პრი­ზი და­იმ­სა­ხუ­რა

დღე­საც აქ­ტუ­ა­ლუ­რი­ა. მთავ­რო­ბა კვა­ლა­ვაც

უჩ­ვე­ნეს. რამ­დე­ნი­მე წლით ად­რე კულ­ტუ­რის

- დ.ბ.). ისი­ნი სრუ­ლი­ად გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბუ­ლე­ბი არი­

ეწე­ვა პრო­პა­გან­დას, რომ ქა­ლებ­მა სხვა­დას­ხვ ­ა

მი­ნის­ტრ ­ ­მა ფილმ „სანტურის“ გა­ყიდ­ვა და

ან, მაგ­რამ ბევ­რი სა­ერ­თო პრობ­ლე­მე­ბი აქვთ.

ქმრის­გან შვი­ლე­ბი გა­ა­ჩი­ნონ, ხო­ლო ქმრებ­მა

დის­ტ­რი­ბუ­ცი­აც კი აკ­რ­ძა­ლა. მი­ნის­ტ­რ­მა თქვა,

მუ­სა­ი­ან­მა მა­გა­ლი­თად, ავ­ღა­ნეთ­ში გა­და­ი­ღო

სხვა ცო­ლე­ბი მო­იყ­ვა­ნონ. ეს გარ­კ­ვე­ულ­წი­ლად

– ეს მავ­ნე ფილ­მი­ა­ო, – და ის გა­ქი­რა­ვე­ბა­ში

ფილ­მი იმი­ტომ, რომ ნე­ბა არ დარ­თეს, ირან­

პრო­პა­გან­დის­ტუ­ლი პო­ლი­ტი­კი­სა და რე­ლი­გი­

ფაქ­ტობ­რი­ვად არც გა­სუ­ლა. ჩე­მი ფი­რე­ბის

ში ემუ­შა­ვა.

უ­რი გავ­ლე­ნის შე­დე­გი­ა, და ეს გავ­ლე­ნა ჯერ კი­

კონ­ფის­კა­ცია მოხ­დი­ნეს, თუმ­ცა ამ­ჟა­მად არ

დევ დი­დი­ა.

შე­უშ­ლი­ათ ხე­ლი გა­და­ღე­ბა­ში. 2010 წელს

რას ფიქ­რობთ ბა­თუ­მის სა­ერ­თა­შო­რი­სო

და­ვამ­თავ­რე ფილ­მის „თეირანი, თე­ი­რა­ნი“

კი­ნო­ფეს­ტი­ვა­ლის პერ­სპ ­ ექ­ტივ­ზე და აპი­

ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი

სამ­წუ­ხა­რო­ა, რომ თქვე­ნი ერ­თ­-ერ­თი

გა­და­ღე­ბა, რო­მე­ლიც დი­დი რა­ო­დე­ნო­ბით მა­

რებთ თუ არა სა­ქარ­თვ ­ ე­ლო­ში კი­დევ ჩა­მოს­

ყვე­ლა­ზე გახ­მა­უ­რე­ბუ­ლი ფილ­მი – „წრე“,

ყუ­რე­ბელ­მა ნა­ხა. ასე რომ, პრობ­ლე­მე­ბის მი­

ვ­ლას?

ფეს­ტი­ვალ­ზე ვერ ვნა­ხეთ. თა­ვის დრო­ზე ის

უ­ხედ­ვად, გა­და­ღე­ბა და მუ­შა­ო­ბა რე­ჟი­ს­ორებს

ცენ­ზუ­რის კლან­ჭებს ვერ ას­ც­და. ასე­თი შემ­

მა­ინც შე­უძ­ლი­ათ.

თხ­ვე­ვე­ბი ხში­რი იყო ად­რეც და ასეა ახ­ლაც.

– მად­ლო­ბა ორ­გა­ნი­ზა­ტო­რებს ბა­თუ­მის ფეს­ტი­ვალ­ზე მოწ­ვე­ვი­სა და პრი­ზის­თვ ­ ის, რო­ მე­ლიც და­ხურ­ვის დღეს გად­მომ­ცეს... ახ­ლა­

გა­სულ წელს ცნო­ბილ რე­ჟი­სორს, ჯა­ფარ

ირა­ნელ რე­ჟი­სო­რებ­ზე გვი­ამ­ბეთ; მოხ­

ხან და­ვას­რუ­ლე ფილ­მი სა­ხელ­წო­დე­ბით „ცის

პა­ნა­ჰის ში­ნა­პა­ტიმ­რო­ბა მი­უ­სა­ჯეს, ხო­ლო

სე­ინ მაჰ­ბალ­ბა­ფი­სა და აბას კი­არ ­ ოს­ტა­მის

ქვეშ“ და მო­ხა­რუ­ლი ვიქ­ნე­ბი, თუ­კი სა­შუ­ა­ლე­

ახ­ლა­ხან ექ­ვს ­ ი კი­ნო­დო­კუ­მენ­ტა­ლის­ტი და­ა­

ფილ­მე­ბი ჩვენ­თან ლა­მის ირა­ნუ­ლი კი­ნოს

ბა მო­მე­ცე­მა, რომ ის მო­მა­ვალ წელს ქარ­თ­

პა­ტიმ­რეს. რამ­დე­ნად აქ­ტუ­ალ ­ უ­რია ცენ­ზუ­რა

სიმ­ბო­ლე­ბი­ა. არ­სე­ბობს თუ არა გარ­კ­ვე­უ­ლი

ველ მა­ყუ­რე­ბელ­საც წარ­ვუდ­გი­ნო. ახალ­მა

და რა პრობ­ლე­მებს უქ­მ­ნის რე­ჟი­სო­რებს?

ერ­თო­ბა ან პლატ­ფორ­მა, რო­მე­ლიც თქვე­ნი

ფილ­მ­მა წელს თე­ირ ­ ა­ნის სა­ერ­თა­შო­რი­სო კი­

თა­ობ ­ ის რე­ჟი­სო­რებს აერ­თი­ან ­ ებს?

ნო­ფეს­ტი­ვალ­ზე სა­უ­კე­თე­სო რე­ჟი­სუ­რის­თვ ­ ის

– მე­გო­ნა, რომ ფეს­ტი­ვა­ლის ორ­გა­ნი­ზა­ტო­ რებს სხვა ფილ­მე­ბი აინ­ტ­რე­სებ­დათ, რომ­

– ვიდ­რე ირან­ში რე­ვო­ლუ­ცია მოხ­დე­ბო­

პრი­ზი და­იმ­სა­ხუ­რა და კი­დევ რამ­დე­ნი­მე სა­

ლე­ბიც უფ­რო გახ­მა­ურ ­ ე­ბუ­ლი­ა. აქ ჩე­მი ოთხი

და, ხში­რად ვი­ყა­ვით ერ­თად, თუმ­ცა დრო­თა

ერ­თა­შო­რი­სო ფეს­ტი­ვალ­ზეა მიწ­ვე­უ­ლი.­.­.ა­სე

ფილ­მი უნ­და ჩა­მო­მე­ტა­ნა, თუმ­ცა ვერ მო­ხერ­

გან­მავ­ლო­ბა­ში ყვე­ლა ჩვე­ნი გზით წა­ვე­დით

რომ, მო­მა­ვალ შეხ­ვედ­რამ­დე ბა­თუმ­ში!

ხ­და. მა­გა­ლი­თად, „სანტური“ (2007 წე­ლი)

კი­ნო­ში. თა­ვი­დან არა­ვი­თა­რი ცენ­ზუ­რა არ

მხო­ლოდ არას­რუ­ლი ვერ­სიაა და ამი­ტო­მაც

ყო­ფი­ლა – ვი­ღებ­დით ფილ­მებს უბ­რა­ლოდ

ფეს­ტი­ვალ­ზე

ჩვე­ნე­ბა არ მსურ­და. „ძროხა“

ცხოვ­რე­ბა­ზე, ბედ­ნი­ე­რე­ბა­ზე, სი­ღა­რი­ბე­ზე...

თით­ქ­მის ორ­მო­ცი წლის წი­ნა­თაა გა­და­ღე­

თუმ­ცა მოგ­ვი­ა­ნე­ბით, რე­ვო­ლუ­ცი­ის შე­დეგ

ბუ­ლი. ამ­დე­ნად, ისევ „ლეილასა“ და, ჩე­მი

ახალ­მა ხე­ლი­სუფ­ლე­ბამ იდე­ო­ლო­გი­უ­რი და

აზ­რით, პო­ეტ ­ უ­რი ფილ­მის – „მსხლის ხის“

სო­ცი­ალ ­ უ­რი პრობ­ლე­მე­ბი შექ­მ­ნა. სათ­ქმ ­ ელს

ჩა­მო­ტა­ნა გა­დავ­წყ­ვი­ტე.­.­.­რაც შე­ეხ ­ ე­ბა ჯა­ფარ

უფ­რო შე­ფარ­ვით, იგა­ვუ­რი ენით ვამ­ბობ­დით.

პა­ნა­ჰის, მი­სი ში­ნა­პა­ტიმ­რო­ბა ცო­ტა არა­სე­

გარ­და ამი­სა, ირა­ნუ­ლი კი­ნო­სა და დი­დი პო­ე­

დავით ბუხრიკიძე


66


67

ფოტო: გაელ სიკო

თავისუფალი თემა


ფოტო: ნიკო ტარიელაშვილი, გაელ სიკო

68


69

ოთარ იოსე­ლი­ა­ნი ღვი­ნი­სა და ბა­ხის რე­კონ­ს­ტ­რუქ­ცია ­ ლე­ვან ვა­რა­ზი

...ოთარ იოსე­ლი­ან­მა მითხ­რა, რომ

ოთარ იოსე­ლი­ან­თან საუბ­რი­სა და ფრან­

ჩი­ოს, ვთვქვათ, პრო­ტეს­ტის ან საჩ­ვე­ნე­ბე­ლი

ერ­თი ბოთ­ლის შემ­დეგ ჯერ კი­დევ

გუ­ლი ღვი­ნის შემ­დეგ მსუ­ბუ­ქი სიმ­თ­ვ­რა­ლე

ნონ­კონ­ფორ­მიზ­მის სხვა ფორ­მა; მით უმე­

არ შე­უძ­ლია კარ­გად მუ­შა­ო­ბა. ამი­ტომ,

და სტე­რე­ო­ტი­პე­ბის­გან გა­თა­ვი­სუფ­ლე­ბა

ტეს, რომ მე­დი­აც სწყა­ლობს და არც ფრან­გი

ჩვენ სა­მი ბოთ­ლი წი­თე­ლი ღვი­ნო დავ­ლი­

ვიგ­რ­ძე­ნი. რო­ცა დი­დი რე­ჟი­სო­რის შე­სა­ხებ

­ ილ­ნი. კრი­ტი­კო­სე­ბი არი­ან მი­სად­მი გულ­გრ

ეთ, თუმ­ცა ასარ­ჩე­ვად თეთ­რიც გვქონ­და.

ფიქ­რი და­ვიწყე, მივ­ხ­ვ­დი, რომ ლო­თო­ბის

ეს უც­ნა­უ­რი არ არის, რად­გან, ქარ­თუ­

არ­სი ისე­თი­ვე უჩ­ვე­უ­ლო და სა­ი­დუმ­ლო­ა,

თა­ვად ქმნის, მაგ­რამ ახერ­ხებს იყოს მთვრა­ლიც და ამა­ვე დროს აბ­სო­ლუ­ტუ­

­რ ­ ა­ლის მითს ოთარ იოსე­ლი­ა­ნი სიმ­თვ

ლი ღვი­ნის­გან გან­ს­ხ­ვა­ვე­ბით, ფრან­გუ­

რო­გორც მი­სი შე­სა­ნიშ­ნა­ვად აწყო­ბი­ლი,

ლი წი­თე­ლი ღვი­ნო გა­ცი­ლე­ბით სუს­ტი,

ცხა­დად კონ­ს­ტ­რუქ­ტუ­ლი, მაგ­რამ დახ­ვე­წი­

რად ფხი­ზე­ლიც. და მგო­ნი­ა, რომ მის მი­ერ

მაგ­რამ არო­მა­ტუ­ლი­ა. კა­ფე­ში მსხდო­მი

ლი და ბო­ლომ­დე აუხ­ს­ნე­ლი ფილ­მე­ბი.

გა­მო­გო­ნი­ლი მუდ­მი­ვი რო­ლი – ხელ­ში

„ნორმალური„ ადა­მი­ა­ნე­ბის­გან გან­სახ­

პირ­ვე­ლი­ვე შე­ხე­დუ­ლე­ბა საკ­მა­ოდ მარ­ტი­

ღვი­ნის ბოთ­ლი ეკა­ვოს, სიმ­თ­ვრ ­ ა­ლეს კი

ვა­ვე­ბით, ჩვენ ღვი­ნო კი არ მოვ­წ­რუ­პეთ,

ვი და ლო­გი­კუ­რი­ა: სას­მე­ლის დახ­მა­რე­ბით

არა, კა­ტას­ტ­რო­ფულ სიფხიზ­ლეს ნიშ­ნავს.

ერ­თი­ა­ნად დავ­ლი­ეთ.

რე­ა­ლო­ბი­დან გაქ­ცე­ვის სურ­ვი­ლი დე­და­მი­

ეს პა­რა­დოქ­სი უფ­რო­ა, თუმ­ცა, უამ­რა­ვი

ოთარ იოსე­ლი­ან­მა, რო­მე­ლიც მე­სა­მე

წის მო­სახ­ლე­ო­ბის 80 პრო­ცენტს იპყ­რობს.

მა­გა­ლი­თი არ­სე­ბობს, რო­ცა ნი­ჭი­ე­რი ადა­

ბოთ­ლის შემ­დეგ აშ­კა­რად სა­უბ­რის ხა­ლის­

მაგ­რამ არი­ან მსმე­ლე­ბი, რომ­ლე­ბიც კი არ

­ ენს, მი­ა­ნი უხი­ლავ­ში სწო­რედ იმას აღ­მო­აჩ

ზე მო­ვი­და, და­ბა­ლი ხმით (თითქოს სა­ი­

გარ­ბი­ან რე­ალ ­ ო­ბი­დან, არა­მედ ახალ რე­ა­

­ ახვს. მაგ­რამ რა­საც სხვა ვე­რას­დ­როს და­ინ

დუმ­ლო გა­მან­დო!) მითხ­რა, რომ ღვი­ნოს

ლო­ბას მო­ი­პო­ვე­ბენ; მით უმე­ტეს, თუ ამ­ბა­ვი

ამის­თვ ­ ის ის სა­ფა­სურ­საც იხ­დის – სი­გი­ჟის,

სხვა­ნა­ი­რად გრძნობს – არა ისე, რო­გორც

„შემოქმედ მსმელს“ ეხე­ბა. სმის მი­მართ

სიმ­თ­ვ­რა­ლის, დუ­მი­ლის, სხვა­თათ­ვის უხი­

ღვი­ნის მოყ­ვა­რუ­ლე­ბი; ენის წვე­რით რომ

ასე­თი ლე­გა­ლუ­რო­ბა და თა­ვი­სუფ­ლე­ბა, არ

ლა­ვი ტან­ჯ­ვის სა­ხით.

სინ­ჯა­ვენ, ნე­ლა წრუპ­ვენ და მე­რე პირს

შე­იძ­ლე­ბა, ას­კე­ტე­ბის გარ­კ­ვე­ულ შურს არ

ფსი­ქო­ა­ნა­ლი­ტი­კო­სე­ბის ვერ­სი­ით, მსმე­ლი

სი­ა­მოვ­ნე­ბის­გან აწ­კ­ლა­პუ­ნე­ბენ. ის ამ­ბობს,

იწ­ვევ­დეს. გან­სა­კუთ­რე­ბით თუ ეს უკა­ნას­

ის ადა­მი­ა­ნი­ა, ვი­საც ცხოვ­რე­ბა­ში და­დე­ბი­თი

რომ ღვი­ნოს ყე­ლით შე­იგ­რ­ძ­ნობს და ეს

კ­ნელ­ნი წე­სი­ე­რე­ბით ან საქ­მის კე­თე­ბით

­ ი ნაკ­ლე­ბი აქვს და სრულ­ფა­სო­ ემო­ცი­ებ

სრუ­ლი­ად სხვა გან­ც­და­ა...

ინიღ­ბე­ბი­ან.

ვან რე­ა­ლი­ზა­ცი­ას მხო­ლოდ ერთ რა­მე­ში

ომარ ხა­ი­ა­მის ფი­ლო­სო­ფია – სიმ­თ­ვ­ ოთარ იოსე­ლი­ან­ზე წე­რა, თე­მის ექ­ს­

პო­უ­ლობს – სას­მელ­ში; სრუ­ლი ერო­ტი­

რა­ლის, ანუ ზე­რე­ა­ლო­ბა­ში გა­დას­ვ­ლის

კულ­-ე­მო­ცი­უ­რი გან­ც­და, რაც მათ­ში დე­დის

პ­ლუ­ა­ტა­ცი­ი­დან გა­მომ­დი­ნა­რე, არც ისე

სურ­ვი­ლი, ოთარ იოსე­ლი­ან ­ ის შემ­თხ­ვე­ვა­ში,

რძით „დათრობასთან“ ასო­ცირ­დე­ბა. სხვა

მომ­ხიბ­ლა­ვი და ორი­გი­ნა­ლუ­რი­ა, მის

რე­ალო­ბი­დან გაქ­ცე­ვას, ან მი­სად­მი კა­პი­

ყვე­ლა­ფე­რი მხო­ლოდ აუხ­ს­ნე­ლი სევ­და­ა,

შე­მოქ­მე­დე­ბა­ში რა­ი­მე სი­ახ­ლის მიგ­ნე­ბა კი

ტუ­ლა­ცი­ას კი არ ნიშ­ნავს, არა­მედ ამ­ბო­ხი­სა

რომ­ლის­გა­ნაც უნ­და გა­იქ­ცე. ხო­ლო გაქ­ცე­

– შე­უძ­ლე­ბე­ლი. მი­სი ფილ­მე­ბის დახ­ვე­წი­

და შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი ენერ­გი­ის თა­ვი­სე­ბურ და

ვის სა­შუ­ა­ლე­ბაც და გზაც ერ­თია – სას­მე­ლი.

ლო­ბა­სა და „რაბლეზიანობაზე„ მსჯე­ლო­ბა

დრო­ულ გა­მო­თა­ვი­სუფ­ლე­ბას.

მოკ­ლედ, წრე იკ­ვ­რე­ბა. თუმ­ცა, ამ­გ­ვა­რი

ლა­მის ცუდ ტო­ნად ით­ვ­ლე­ბა. თუმ­ცა, რამ­

თუმ­ცა, არც ესაა სი­ახ­ლე. ბევ­რი ხელ­მო­

ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი ახ­ს­ნა ოთარ იოსე­ლი­ა­ნის

დე­ნი­მე ბოთ­ლი წი­თე­ლი ღვი­ნო მხო­ლოდ

ცა­რუ­ლი ლო­თი ან მსმე­ლი თხზავს მითს,

ამ­ძ­ფ­რებს რაბ­ლე­ზი­ა­ნურ საწყისს და მი­სი

რომ და­ლე­ვა სო­ცი­ა­ლუ­რი პრო­ტეს­ტია ან

­ ე­ბად არ აღიქ­ვამს. ის ნოს გაქ­ცე­ვის სა­შუ­ალ

ცხოვ­რე­ბის გა­ნუ­ყო­ფე­ლი ნა­წი­ლი­ა. ღვი­ნი­სა

ნონ­კონ­ფორ­მიზ­მის ნი­შა­ნი. მაგ­რამ ოთარ

სვამს, რა­თა უფ­რო ფზიხ­ლად და­ინ ­ ა­ხოს.

და პუ­რის ასე­ვე დი­დი მცოდ­ნის, პი­ტერ გრი­

იოსე­ლი­ანს არა­ფე­რი აქვს მო­სატყუ­ე­ბე­ლი,

ნუ­ე­ის­გან გან­ს­ხვ ­ ა­ვე­ბით, მი­სი „ჯადოსნური

არც ფი­ლო­სო­ფი­უ­რი მი­მიკ­რია სჭირ­დე­ბა

ეპი­კუ­რე­ლი­ა, არა­მედ ქრო­ნი­კუ­ლად ფხი­ზე­

ყე­ლის გე­მო“ უფ­რო ღრმა გან­ც­დას ჰგავს,

და, მგო­ნი, არც ხელ­მო­ცა­რუ­ლი­ა. ის სრულ­

ლი ჰამ­ლე­ტი. ის ფხი­ზე­ლი მსმე­ლი­ა, რომ­

ვიდ­რე თუნ­დაც დახ­ვე­წი­ლი სმის აღ­წე­რას.

ყო­ფი­ლად რე­ა­ლი­ზე­ბუ­ლია მთე­ლი თა­ვი­სი

ლის­თვ ­ ი­საც ორ ცეცხლს შუა (სიმთვრალესა

ცხოვ­რე­ბის გან­მავ­ლო­ბა­ში და შე­უძ­ლია აირ­

და სიფხიზ­ლეს შო­რის არ­ჩე­ვა­ნი) ყოფ­ნა

მოგ­ვი­ა­ნე­ბით სენ­-­ჟერ­მე­ნის ბულ­ვარ­ზე,

შემ­თხ­ვე­ვა­ში არ გა­მოდ­გე­ბა, რად­გან ის ღვი­

ოთარ იოსე­ლი­ა­ნი – არა მუდ­მი­ვად ნას­ვა­მი


70 მუდ­მივ თა­მა­შად იქ­ცა. მას შე­უძ­ლია მუდ­მი­

ფუნ­ქ­ცი­ო­ნა­ლუ­რი თა­ვი­სე­ბუ­რე­ბა, არა­მედ

აგე­ბენ, გა­ცი­ლე­ბით უფ­რო სე­რი­ოზ ­ უ­ლე­ბი

ვად ორი­ვეს გრძნობ­დეს. სხვა სიტყ­ვე­ბით

თვით­გა­მო­ხატ­ვის შე­სა­ნიშ­ნა­ვი სა­შუ­ა­ლე­ბა,

არი­ან, ვიდ­რე ყო­ველ­დღი­ურ ­ ი, და­მან­გ­რე­ვე­

რომ ვთქვათ, ის ბო­ლომ­დე არ „უღრმავდება“

რო­გორც ბა­ხის „პარტიტურებში“.

სიმ­თ­ვ­რა­ლის სა­შიშ უფ­ს­კ­რულს (როგორც ნი­

ლი აბ­სურ­დით მცხოვ­რე­ბი და ზრდას­რუ­ლი

იოჰან სე­ბას­ტი­ან ბა­ხის მუ­სი­კის სა­იდ ­ უმ­

ადა­მი­ა­ნე­ბი. ზო­გი­ერ­თი მათ­გა­ნი ძილ­ში ისე

კო­ლას კე­ი­ჯის გმი­რი მა­იკლ ფი­გი­სის ფილ­

ლო, მი­სი კოს­მი­ურ ­ ი გან­ზო­მი­ლე­ბის გარ­და,

კვდე­ბა, რომ გა­მოფხიზ­ლე­ბას ვერ ას­წ­რებს.

მ­ში „ლას-ვეგასის და­ტო­ვე­ბი­სას“) და ამა­ვე

ფორ­მის, კერ­ძოდ, კონ­ტ­რა­პუნ­ქ­ტის უნი­ვერ­

ამის და­ნახ­ვა კი მხო­ლოდ ქრო­ნი­კუ­ლად უძი­

დროს არ შე­უძ­ლია იყოს სიფხიზ­ლის მუდ­მივ

სა­ლურ ცოდ­ნა­ში­ცა­ა. ამი­ტომ მი­სი მუ­სი­კა

ლო ადა­მი­ან ­ ებს შე­უძ­ლი­ათ; ისე­ვე რო­გორც

„დაძაბულობაში“ (როგორც ლი­ნო ვენ­ტუ­რა-

ქმნის ზედ­რო­ულ და ძა­ლი­ან კონ­კ­რე­ტულ

მუდ­მი­ვად მსმე­ლებს მხო­ლოდ სიფხიზ­ლით

კი­ლე­რი ფრან­გულ ფილ­მ­ში „აბეზარი“)...

გან­წყო­ბას, რო­მელ­შიც კომ­პო­ზი­ცი­ის ხე­

„გატანჯულები“ ამ­ჩ­ნე­ვენ.

ასე რომ, ოთარ იოსე­ლი­ანს უც­ნა­უ­რი გა­მორ­ჩე­უ­ლო­ბა, ისე­ვე რო­გორც მი­სი მო­ უ­ხელ­თებ­ლო­ბა, მას, რო­გორც ხე­ლო­ვანს,

ლოვ­ნე­ბა თვალ­სა­ჩი­ნო­ა, ფორ­მა სრულ­ყო­ ფი­ლი და შეგ­რ­ძ­ნე­ბა ჯა­დოს­ნუ­რი.

ოთარ იოსე­ლი­ანს შე­ეძ­ლო ბუ­ნუ­ე­ლი­ვით ­ ი­ნა არ­ც­თუ სა­სო­წარ­კ­ვე­თი­ლი ახა­ლი და­ეც

ბა­ხის ნა­წარ­მო­ე­ბე­ბის მსგავ­სად, რო­მელ­

­ ათ­ვის, მთე­ლი ეს და­სავ­ლუ­რი ბურ­ჟუ­ა­ზი­ის

ყო­ველ­გ­ვა­რი კლა­სი­ფი­კა­ცი­ის მიღ­მა აყე­ნებს.

მაც შეძ­ლო არ­ქი­ტექ­ტუ­რუ­ლი ფორ­მი­სა და

(და უკ­ვე დი­დი ხა­ნი­ა, აღ­მო­სავ­ლურ­-ევ­რო­

იოსე­ლი­ან ­ ის არა­ნაკ­ლებ უც­ნა­უ­რი სიბ­რ­ძნ ­ე

გან­საც­ვიფ­რე­ბე­ლი, მაგ­რამ „გონებისმიერი

პუ­ლიც ) მომ­ხმ ­ ა­რებ­ლუ­რი სა­ზო­გა­დო­ებ ­ა

(რომლის შე­სა­ხე­ბაც, სხვა­თა შო­რის, საბ­ჭო­

გრძნო­ბე­ბის“ შერ­წყ­მა, ოთარ იოსე­

­ უ­რი სა­ტი­რის კი, ფე­ლი­ნის მსგავ­სად, პო­ეტ

თა თუ რუ­სი კი­ნოკ­რი­ტი­კო­სე­ბი გავ­რ­ცე­ლე��

ლი­ან­მა მო­ახ ­ ერ­ხა სა­კუ­თა­რი ფილ­მე­ბი

ობი­ექ­ტად ექ­ცი­ა. ამის გა­კე­თე­ბა­ში მას ხელს

ბუ­ლი სტე­რე­ო­ტი­პით - „ბრძენი ქარ­თვ ­ ე­ლი“

ისე „განეძარცვა“ არა­სა­ჭი­რო, ზედ­მე­ტი

გე­მოვ­ნე­ბა, ცო­ტა სი­ზარ­მა­ცე და ბოთ­ლი

- მსჯე­ლობ­დ­ნენ) ისა­ა, რომ ნე­ბი­მი­ერ დროს

ემო­ცი­ე­ბის­გან, რომ არ და­ე­ზა­რა­ლე­ბი­ნა

ღვი­ნო უშ­ლის... იმი­ტომ, რომ „ღვინოშია

შე­უძ­ლია თავ­დახ­ს­ნაც და გაქ­ცე­ვაც. მაგ­რამ

ფორ­მის სრულ­ყო­ფი­ლე­ბა. ხში­რად ოთარ

ჭეშ­მა­რი­ტე­ბა“... და რაც მთავ­რი­ა, ბო­ლო

ეს უპა­სუ­ხის­მ­გებ­ლო ჰე­დო­ნის­ტის საქ­ცი­ე­ლი

იოსე­ლი­ანს საყ­ვე­დუ­რო­ბენ, რომ მი­სი ფილ­

დროს მხო­ლოდ უც­ნა­ურ ­ ი, გათ­ვ­ლი­ლი და

რო­დი­ა. ის გარ­ბის არა თა­ვი­სუფ­ლე­ბის­გან,

მე­ბი მოკ­ლე­ბუ­ლია თა­ნა­გან­ც­დას, მაგ­რამ

­ ე­ბა; „სანოტო“ ფილ­მე­ბით შე­მო­ი­ფარ­გლ

არა­მედ თა­ვი­სუფ­ლე­ბის­კენ; ანუ მი­სი გაქ­ცე­ვა

ავიწყ­დე­ბათ, რომ ხში­რად სწო­რედ ამ­გ­ვა­რი

შე­სა­ბა­მი­სად, ენ­ტო­მო­ლო­გი­ვით აკ­ვირ­დე­ბა

ერ­თ­გ­ვა­რი დე­კონ­ს­ტ­რუქ­ცი­ა­ა, თუ გნე­ბავთ,

დის­ტან­ცია ტო­ვებს დიდ ად­გილს ემო­ცი­უ­რი

მწე­რე­ბი­ვით მო­ფუს­ფუ­სე ადა­მი­ა­ნებს.

მე­თო­დო­ლო­გი­აც – ახა­ლი რე­ა­ლო­ბის, ახა­

შე­ფა­სე­ბის­თ­ვის. და რაც უფ­რო თავ­შე­კა­

ლი ფილ­მე­ბის „ასაშენებლად“.

ვე­ბუ­ლია რე­ჟი­სო­რის პო­ზი­ცი­ა, მით უფ­რო

თა­ლი­ა: მუ­სი­კით მო­ხიბ­ლულ იოსე­ლი­ანს

მძაფ­რია სი­ნამ­დ­ვი­ლი­სად­მი მი­სი და­მო­კი­

აღარ ეს­მის მუ­სი­კა. ის მხო­ლოდ ნო­ტებს

მე­ო­რე გან­სა­კუთ­რე­ბუ­ლი ნი­შა­ნია იოსე­ლი­ ა­ნის „უსახლობა“. ეს არ­ცთ ­ უ იშ­ვი­ა­თია ხე­ლო­

დე­ბუ­ლე­ბა.

შე­საძ­ლო­ა, ბა­ტო­ნი ტო­დო­როვ­სკ ­ ი მარ­

ხე­დავს და კითხუ­ლობს. მაგ­რამ რენ­ტ­გე­ნით

ვან­თა შო­რის და ამ მხრივ ის ორიგი­ნა­ლუ­რი

თუ ხე­ლო­ვა­ნი იმ­დე­ნად ნი­ჭი­ე­რი­ა, რომ,

გა­შუ­ქე­ბუ­ლი სამ­ყა­როს სა­ში­ნე­ლე­ბე­ბი რომ

არ არის. სიმ­დიდ­რი­სა და კომ­ფორ­ტის მი­უ­

ბა­ხის მსგავ­სად, შე­უძ­ლია სამ­ყა­რო რა­ცი­ო­

­ ა­ხოს (სისხლით, გვა­მე­ბით, ტე­რო­რის­ და­ინ

ხე­და­ვად, სა­ბე­დის­წე­რო თუ ირა­ცი­ო­ნა­ლუ­რი

ნა­ლურ და ემო­ცი­ურ გან­ზო­მი­ლე­ბა­ში ერ­თ­

ტე­ბით, კლეპ­ტოკ­რა­ტი­ით, ევ­რო­პის სა­ბო­

გაქ­ცე­ვა ფა­ტა­ლუ­რია და ზოგ­ჯერ აუცი­ლე­ბე­

ნა­ი­რად მო­აქ­ცი­ოს, ან ოთარ იოსე­ლი­ან­ივით

ლოო გა­ნად­გუ­რე­ბით და ა.შ.) მას ორი გზა

ლი. ლე­ო­ნარ­დოს, ტოლ­ს­ტო­ის, ჰე­მინ­გუ­ე­ი­სა

მუდ­მი­ვად ნას­ვა­მი იყოს, მაგ­რამ იმ­დე­ნად

აქვს: კაფ­კას გმი­რე­ბის და ჰამ­ლე­ტის. თუმ­ცა

და ტე­ნე­სი უილი­ამ­სის შემ­თხ­ვე­ვე­ბი მხო­ლოდ

ზუს­ტი (ბოლოსდაბოლოს ის მა­თე­მა­ტი­კო­

მე­სა­მე, სა­თა­და­რი­გო გა­მო­სა­ვალს – ღვი­ნის

ადას­ტუ­რებს ამ მო­საზ­რე­ბას. ამ მხრივ, ოთარ

სი­ა!), რომ რე­ა­ლო­ბა ანა­ტო­მი­უ­რი გა­ხა­დოს,

სმას, ყო­ველ­თ­ვის თა­ვის­თვ ­ ის იტო­ვებს.

იოსე­ლი­ანს „გაუმართლა“, ის ოთხი ქვეყ­ნის

მაგ­რამ იდუ­მა­ლე­ბა და სუ­ლი ში­ნარ­ჩუ­ნოს,

იმი­სათ­ვის, რომ „ჭეშმარიტება“ შე­იგ­რ­ძ­ნოს,

მო­ქა­ლა­ქეა (!!!) და მა­ინც უსახ­ლო­და­ა. თბი­

­ ა­ლოთ, რომ სა­ნო­ტო სის­ტე­მა მა­შინ ჩავ­თვ

მუ­დამ ფილ­მებს იღებს, სა­პა­ტიო ასა­კის მი­

ლის­ში ბი­ნა, დი­დი ხა­ნი­ა, არ აქვს, არც – მოს­

მარ­თ­ლაც უნი­ვერ­სა­ლუ­რი­ა. თუმ­ცა, გო­ნი­ე­

უ­ხე­და­ვად. „ხელოვნება იმი­ტომ გვეძ­ლე­ვა,

კოვ­ში, არც – მის­თ­ვის კომ­ფორ­ტულ ბერ­ლინ­

რე­ბა ხში­რად არ ეხ­მა­რე­ბა დიდ ხე­ლო­ვანს,

­დ ­ ეთ“! – ეს რომ ჭეშ­მა­რი­ტე­ბის­გან არ მოვ­კვ

ში, და რაც უც­ნა­უ­რი­ცა­ა, არც – პა­რიზ­ში, სა­დაც

გან­საზღ­ვ­როს, რა უფ­რო მნიშ­ვნ ­ ე­ლო­ვა­ნია

უკ­ვე ნიც­შეს გაფ­რ­თხი­ლე­ბა­ა.

და­ახ­ლო­ე­ბით 30 წე­ლი გა­ა­ტა­რა და ექ­ვ­სი ბი­ნა

– დარ­ჩეს ნა­ტი­ფი რა­ცი­ო­ნა­ლიზ­მის ჩარ­ჩო­

გა­მო­იც­ვა­ლა. ასე­ვე სა­ი­დუმ­ლოდ რჩე­ბა მი­სი

ებ­ში, თუ ანა მა­ნი­ა­ნის მსგავ­სად, ემო­ცია ღია

კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­უ­ლი სივ­რ­ცე, რო­მელ­საც

უნა­რი, არ­სად და დიდ­ხანს იმ­ყო­ფე­ბო­დეს და

ჭრი­ლო­ბა­სა­ვით მტკივ­ნე­უ­ლად გა­მო­ხა­ტოს.

„ბომჟებთან“ და­მე­გობ­რე­ბუ­ლი ოთარ იოსე­ლი­

„შინ“ შე­უმ­ჩნ ­ ევ­ლად დაბ­რუნ­დეს. ოთარ იოსე­ლი­ა­ნის ბო­ლოდ­რო­ინ­დელ

ცხა­დი­ა, შეუძ­ლე­ბე­ლია, გა­დაჭ­რით

და ბო­ლოს, კი­დევ ერ­თი სა­ინ­ტე­რე­სო

ა­ნი წარ­მა­ტე­ბით ით­ვი­სებს. ეს არის დო­კუ­მენ­

ვთქვათ, რომ სწო­რედ ბოთ­ლი (ან რამ­დე­

ტურ და მხატ­ვ­რულ ფილ­მებს შო­რის დარ­ჩე­ნი­

ფილ­მებ­ზე რე­ჟი­სორ­მა ვა­ლე­რი ტო­დო­როვ­

ნი­მე ბოთ­ლი) წი­თე­ლი ღვი­ნო ეხ­მა­რე­ბა

ლი მცი­რე ად­გი­ლი, თუ მო­საზღ­ვ­რე ზო­ნა.

ს­კიმ ასე­თი რამ თქვა: „ეს უკ­ვე აღარ არის

იოსე­ლი­ანს, და­ი­ნა­ხოს რა­ღაც ისე­თი, რის

მუ­სი­კა, ეს მხო­ლოდ ნო­ტე­ბი­ა“. მას მხედ­ვე­

გა­რე­შეც მი­სი შე­მოქ­მე­დე­ბა მარ­თ­ლაც

ვავ­ლებთ, აღ­მოჩ­ნ­დე­ბა, რომ დო­კუ­მენ­ტუ­რი

ლობ­ში ჰქონ­და უკი­დუ­რე­სი კონ­ს­ტ­რუქ­ტივ­ზ­მი,

„სანოტო სის­ტე­მას“ და­ემ­ს­გავ­სე­ბო­და. თუმ­ცა,

კი­ნო – ესაა მოთხ­რო­ბა სამ­ყა­რო­სა და სხვებ­

რი­თაც იოსე­ლი­ა­ნის ფილ­მე­ბი გა­მო­ირ­ჩე­ვა.

„ღვინოშია ჭეშ­მა­რი­ტე­ბა“, არა მარ­ტო ძვე­ლი

­ უ­ლი კი­ნო – მოთხ­რო­ბა ზე, ხო­ლო მხატ­ვრ

მათ­ში მხო­ლოდ საყ­რ­დენ­-­მა­მოძ­რა­ვე­ბე­ლი

რო­მა­ელ ­ ე­ბის საყ­ვა­რე­ლი ან­და­ზა­ა, არა­მედ

სა­კუ­თარ თავ­ზე, ანუ ჩვე­ნი პრო­ექ­ცია გა­რე

სის­ტე­მა დარ­ჩა, ჩონ­ჩხი ქსო­ვი­ლე­ბი­სა და

მისი ბო­ლოდ­რო­ინ ­ ე­ლი, ერ­თ­-ერ­თი ყვე­ლა­ზე

სამ­ყა­რო­ზე. სხვა­თა შო­რის, ოდეს­ღაც ორი­ვე

სის­ხ­ლძ ­ არ­ღ­ვე­ბის გა­რე­შე. რა­ი­მე ეს­თე­ტი­კურ

მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი ფილ­მის სა­თა­ურ ­ იც.

კარ­გად ეხერ­ხე­ბო­და. და­ინ­ტე­რე­სე­ბუ­ლე­ბი,

პარ­ფი­უ­მე­რი­ა­ზე აღარც არის სუ­ბა­რი. მაგ­რამ,

და­უცხ­რო­მე­ლი და უაზ­რო ფა­ცა-­ფუ­ცი,

თუ საზღ­ვარს რა­ღაც პრინ­ცი­პით მა­ინც გა­

ერ­თი მხრივ, „თუჯსა“ და „აპრილს“ გა­იხ­სე­ნე­

სა­ნო­ტო სის­ტე­მას კარ­გი წა­კითხ­ვა სჭირ­დე­ბა,

რი­თაც მი­სი პერ­სო­ნა­ჟე­ბი გა­მო­ირ­ჩე­ვი­ან ამ

ბენ, და მე­ორ ­ ე მხრივ – მუ­სი­კა­სა­ვით სრულ­

რომ­ლის გა­რე­შე, ვირ­ტუ­ო­ზიც და დამ­წყე­

ფილ­მ­ში, ისეთ შთა­ბეჭ­დ­ლე­ბას ტო­ვებს, რომ

ყო­ფილ, შავ­-­თეთრ „პასტორალის“.

­ ა­ი­რად და­უკ­რავ­დ­ნენ. ბი მუ­სი­კო­სიც ერ­თნ

რე­ჟი­სორ­მა ადა­მი­ა­ნე­ბის მი­მართ რწმე­ნა,

მაგ­რამ „სანოტო კონ­სტ ­ ­რუქ­ცი­ა“ იოსე­ლი­ა­ნის

დი­დი ხა­ნი­ა, და­კარ­გა; ხო­ლო ბავ­შვ ­ ე­ბი, რომ­

კა­ზე ფიქ­რობთ და მხო­ლოდ ამის შემ­დეგ

ფილ­მებ­ში არა მხო­ლოდ თვით­მი­ზა­ნია ან

ლე­ბიც ხის კუ­ბე­ბის­გან სა­თა­მა­შო სახ­ლებს

ნო­ტებ­ზე.

ეს ნამ­დვ ­ ი­ლი შე­დევ­რი­ა; სა­დაც ჯერ მუ­სი­


ფოტო: ნიკო ტარიელაშვილი

71


73

ანიმაცია საქართველოში – გუშინ, დღეს, ხვალ ­ მარიამ კანდელაკი

1895 წლის 28 დეკემბერს პარიზში, კაპუცინების ბულვარზე, ერთ

ძალიან მალე, თბილისის გარდა, კინოსეანსები იმართებოდა საქართველოს

პატარა სარდაფში ძმებმა ოგუსტ და ლუი

სხვადასხვა ქალაქში. 1908 წელი არის

ლუმიერებმა საზოგადოებას უჩვენეს

ქართული კინემატოგრაფის დაბადების

კინემატოგრაფის პირველი ნიმუშები:

დღე. ამ წელს პირველად ქართველმა

„მატარებლის მოსვლა ლასიოტაში“;

ოპერატორმა ვასილ ამაშუკელმა გადაიღო

„მუშათა გამოსვლა ქარხნიდან“; „სეირნობა

პირველი ქართული სრულმეტრაჟიანი

მდინარე სენას ნაპირებზე„ , და პირველად

დოკუმენტური ფილმი. მისი შემოქმედებიდან

მსახიობების მიე��� გათამაშებული

აღსანიშნავია 1912 წელს გადაღებული

სცენა – გაწუწული მებაღე. სწორედ აქ

სრულმეტრაჟიანი დოკუმენტური ფილმი

იხილა მაყურებელმა მე-20 საუკუნის

„აკაკი წერეთლის მოგზაურობა რაჭა-

საოცრების დაბადება. ამ პატარა სარდაფს

ლეჩხუმში“. ამ მოვლენას ავტორი იყენებს

უწოდებდნენ „გრანდ კაფეს“ და სწორედ

იმისთვის, რომ ფართო პანორამით

ეს პატარა სარდაფი იქცა ყველაზე დიდ

წარმოადგინოს იმდროინდელი

„გრანდ კაფედ“.

საქართველოს ყოფა, წეს-ჩვეულებები და, რაც მთავარია, მან მშვენივრად გადმოსცა

ამ ფაქტიდან 11 თვის შემდეგ ეს „საოცრება“ მობრძანდა საქართველოში. აი, რას წერს 1896 ნოემბრის თბილისის

პოეტთან შეხვედრით გახარებული ადამიანების დიდი სიყვარული აკაკისადმი. ცნობილმა კინომცოდნემ, ჟორჟ სადულმა

გაზეთი “ცნობის ფურცელი“: „სათავად-

ამ ფილმის შესახებ თქვა,რომ 1912 წლამდე

აზნაურო თეატრი დღეს 16 ნოემბერს

გადაღებულ ფილმებს შორის ასეთი ხასიათის

აჩვენებენ განთქმულს მთელ ევროპაში

ფილმი არ არსებობს.

კინემატოგრაფს – ცხოველი ფოტოგრაფიული სურათები ლუმიერისა, დასაწყისი 8 საათზე.“ აქედან იწყება საქართველოში კინემატოგრაფიული ცხოვრება.

1916 წელს კი თეატრალურმა რეჟისორმა ალექსანდრე წუწუნავამ გადაიღო პირველი მხატვრული ფილმი.ზოგადად, ქართულ მხატვრულ ფილმზე შეიძლება ბევრი


74 ვისაუბროთ, მაგრამ ეს არ არის ჩვენი

ან გონებით გათვლილ, გრძნობისაგან

ვახტანგ ბახტაძეზე, რომელმაც არა მხოლოდ

წერილის ძირითადი თემა; მინდა გავიხსენო

დაცლილ ცივ ხელოვნებას.

თავისი შემოქმედებით, არამედ მთელი

მხოლოდ ერთი ფაქტი, რომ 1970-იან

ამ ფილმზე იმიტომ შევაჩერე დეტალურად

მისი ცხოვრებით დიდი წვლილი შეიტანა

წლებში პარიზში, ქართული ფილმების

თქვენი ყურადღება რომ სწორედ ეს

საქართველოში ანიმაციის დაფუძნების,

რეტროსპექტივის დროს ერთხმად აღინიშნა

ფილმია სათავე ქართული ანიმაციური

მისი ფეხზე დადგომის საქმეში. ხსენებული

ქართული ფილმის თვითმყოფადობა, და

კინემატოგრაფისა.

ჯგუფიდან იმ პერიოდში მოცულობით

ითქვა, რომ საბჭოთა კავშირში არსებობს

1930-იანი 1940-იანი წლები საქართვე-

ანიმაციაში მომუშავე ერთადერთი რეჟისორი

ლოსთვის, როგორც საბჭოთა კავშირის

იყო კარლო სულაკაური. იგი ანიმაციაში

ყველა სხვა რესპუბლიკისთვის, უმძიმესი

თოჯინური თეატრის რეჟისურიდან მოვიდა და

შევეხე, მხოლოდ იმიტომ, რომ ანიმაციური

რეპრესიების პერიოდი იყო, და ამას

ისევ თოჯინების ერთგული დარჩა. მან შექმნა

კინემატოგრაფის არსებობა ზოგადად

1941 წელს მეორე მსოფლიო ომის

ბევრი მოკლემეტრაჟიანი თოჯინური ფილმი

კინემატოგრაფიული კულტურის გარეშე

უბედურებაც დაემატა. და თითქოს, ვის

და აგრეთვე პირველი მრავალსერიიანი

წარმოუდგენელია.

ეცალა ანიმაციისთვის. მაგრამ ქართულ

თოჯინური ფილმი „ სალამურას

ანიმაციაში ჩნდება ადამიანი, ვლადიმერ

თავგადასავალი “.

ორი კინოსკოლა – საბჭოური და ქართული. ქართული კინოს ისტორიას მოკლედ

ანიმაციური ფილმი საქართველოში 1920იან წლებში გაჩნდა, თუმცა მისი ფილმად

მუჯირი, რომელიც თავის გარშემო

მოხსენიება ძნელია; ეს იყო ბოლშევიკური

იკრებს სხვა ნიჭიერ ადამიანებს, ზრუნავს

ქართულ ანიმაციაში მესამე თაობის

სააგიტაციო რგოლები და სხვა არაფერი.

მათი პროფესიული დონის ამაღლებაზე,

წარმომადგენლები გამოჩნდნენ – ბონდო

მხატვრული ღირებულების მქონე პირველი

და უკვე 1935 წელს იღებს შავ-თეთრ

შოშიტაიშვილი, მიხეილ ბახანოვი და

ანიმაციური საკმაოდ ფასეული ფილმი

მოკლემეტრაჟიან, ნახატ ანიმაციურ ფილმს

ილო დოიაშვილი. ისინი არიან პირველი

იქმნება 1929 წელს – რეჟისორმა კოტე

„არგონავტები“. მანვე გადაიღო პირველი

პროფესიონალი ანიმატორები, რომლებმაც

მიქაბერიძემ სახელმწიფოსაგან მიიღო

ქართული ნახატი ფილმი „ჩიორა“. ომის

მოსკოვის კინემატოგრაფიის საკავშირო

შეკვეთა, შეექმნა სააგიტაციო მხატვრული,

დროს იღებენ პოლიტიკურ, სატირულ

ინსტიტუტში მიიღეს განათლება; მალევე

სატირული ფილმი ბიუროკრატიზმის

მოკლემეტრაჟიან, ანიმაციურ ფილმებს. მათ

მოსინჯეს ძალები რეჟისურაში და – დიდად

წინააღმდეგ – „ჩემი ბებია“. ბოლშევიკურ

შორის უნდა აღინიშნოს „გადააჭარბა“ და

წარმატებულადაც.

იმპერიაში ამ ხასიათის უამრავი ფილმი

„როცა ჰებელსი ტყუის“. ვლადიმერ მუჯირმა

იქმნებოდა. ბატონმა კოტე მიქაბერიძემ ეს

და მისმა თანამოაზრეებმა იმდროინდელი

ანიმაციური ფილმების სტუდია, თავისი

ბანალური, სააგიტაციო ფილმი მაღალი

ყველა სირთულე დაძლიეს, და 1950-იანი

საამქროებით და მაღალი კვალიფიკაციის

რანგის მხატვრულ-კინემატოგრაფიული

წლებისთვის შემოქმედებითი და ტექნიკური

მქონე შემოქმედებითი პერსონალით.

აზროვნების ნიმუშად აქცია და შექმნა

პერსონალი უკვე მზად იყო საინტერესო

მათი ხედვა უკვე გასცდა დისნეის

უნიკალური ესთეტიკის ნაწარმოები,

შემოქმედებითი ამოცანების გადასაწყვეტად.

პრინციპებს. ისინი უკვე ევროპული სკოლის

რომელიც დღესაც, 82 წლის შემდეგ

1950 -1960 წლებში ქართულ ანიმაციაში

1960-იანი წლების ბოლოს

ამ თაობას დახვდა კარგად აწყობილი

მიმდევრები გახლდნენ, კერძოდ – ზაგრების

დიდ ინტერესს იწვევს და მწამს, რომ ამ

შემოქმედებითი აღმავლობის ხანა იწყება.

სკოლის. ადრეც იყო თითოოროლა

ფილმისადმი ინტერესს დრო კიდევ უფრო

მხატვრობიდან, ანიმატორებიდან და

მცდელობა, მაგრამ სწორედ ამ ჯგუფის

გააღვივებს. ამ კინემატოგრაფიულმა

მხატვრული ფილმიდან ანიმაციაში მოდის

დამსახურებით ქართულ ანიმაციაში

შედევრმა საბჭოთა ცენზურის დიდი

დიდი ჯგუფი – შალვა გედევანიშვილი, თემო

შემოვიდა პირობითი გმირი, ადამიანი

აღშფოთება გამოიწვია. ფილმი 1960-იან

მიქაძე, აკაკი ხინთიბიძე, ბორის სტარიკოვსკი,

ნიშანი, შესაბამისი პირობითი გარემოთი,

წლებამდე დააპატიმრეს, ხოლო კოტე

ვახტანგ ბახტაძე , ოთარ ანდრონიკაშვილი,

ამ სკოლისადმი დამახასიათებელი

მიქაბერიძის შემდგომ შემოქმედებით

მიხეილ ჭიაურელი, გაბო ლავრელაშვილი

ლაკონური კინოთხრობით. ამ სხვაგვარმა

ცხოვრებას წერტილი დაუსვეს. საბჭოურ

და კარლო სულაკაური. მათ ნამუშევრებს

ხედვამ, ბუნებრივია, შეცვალა ფონოგრამის

ცენზურას, გარკვეულ შემთხვევებში, შეეძლო

უოლტ დისნეის ანიმაციური სკოლის გავლენა

ხასიათიც. ქართულ ანიმაციაში ეს იყო მეტად

თვალი დაეხუჭა ავტორის კრიტიკულ

ემჩნევათ. მათ შორის უნდა გამოვარჩიოთ

საჭირო სიახლე, და მათ მართლაც შექმნეს

„გამოხტომებზე“, მაგრამ გამორიცხული იყო,

აკაკი ხინთიბიძის ფილმები: „ჩხიკვთა

მშვენიერი ფილმები. გამოვყოფდი მიხეილ

ხელოვანისთვის ეპატიებინათ თავისუფალი,

ქორწილი“, „მტრობა“, „წუნა და წრუწუნა“ და

ბახანოვის ფილმს „რანინა“ – მინიმალური

მხატვრული აზროვნება. შეგახსენებთ,

„ნახევარწიწილა“. ეს ფილმები „ქართული

ხერხებით მიღწეული დიდი სიცოცხლით

რომ სწორედ ამ მხატვრული ფილმით

დისნეის“ სკოლის ნიმუშები გახლავთ.

სავსე ნაწარმოებს. ბონდო შოშიტაიშვილის

იღებს სათავეს ქართული ანიმაცია. კოტე

აკაკი ხინთიბიძე ქართული ლიტერატურის,

ფილმები: „ტუსაღი“, „ალიყური“, „კაცუნები“

მიქაბერიძემ საოცარი ორგანულობით

ფოლკლორის და დისნეის პრინციპების

– ამ ფილმებს აერთიანებს ბონდოსეული

შერწყა ცოც���ალი მსახიობისა და ანიმაციური

გამოყენებით ქმნის მომხიბვლელ ფილმებს,

სადა, დახვეწილი თხრობის მანერა,

გმირების ქმედება. თანაც გამოიყენა

რომლებსაც ბავშვებიც და მოზარდებიც

იუმორითა და ზოგჯერ რბილი სარკაზმით

სხვადასხვა სახის ანიმაცია: მოცულობითი,

დღესაც სიამოვნებით უყურებენ. ხინთიბიძის

გაჯერებული. სწორედ ამ მანერამ მიიპყრო

ნახატი და აპლიკაცია. ეს ფილმი, მისი

შემოქმედებისთვის დამახასიათებელია

ფესტივალების ჟიურის ყურადღება და მას

სხვა ღირსებების გარდა, მოწმობს , რომ

ლირიზმი, რბილი იუმორით გაზავებული

დამსახურებული გამარჯვებები მოუტანა.

ნიჭისთვის არ არსებობს არავითარი კანონები

სცენები. ის ხშირად იყენებს ქართულ

განსაკუთრებით აღსანიშნავია – ანესის

და ჩარჩოები, გარდა ერთისა – ხელოვანი

ხალხურ სიმღებს და ცეკვას; დისნეისაგან

ანიმაციურ ფესტივალი და მოსკოვის ნიკე-ს

შემოქმედებით პროცესში სრულიად

განსხვავებით, ნაკლებად მიმართავს გეგებს

ჯილდო. ილო დოიაშვილი არის რეჟისორი,

გულწრფელი უნდა იყოს. წინააღმდეგ

(კომედიურ ილეთებს). მისი ფილმები

რომელიც მუდვივ ძიებაშია, როგორც –

შემთხვევაში, მივიღებთ გაუგებარ,

ქართული კოლორიტის ზეიმია.

დრამატურგიის, ისე გამოსახულებისა

ფორმალურ, გაპრანჭულ მანერულობას,

არ შეიძლება არ შევაჩეროთ ყურადღება

და ანიმაციის თვალსაზრისით. ამავე


75 პერიოდში დაიწყეს მოღვაწეობა გივი და

ზემოთ, ანიმაციის შესაძლებლობის

გოგი კასრაძეებმა, მერაბ სარალიძემ,

გაფართოვებაზე საუბრისას სწორედ ეს

შადიმან ჭავჭავაძემ და ძალიან საინტერესო

იგულისხმებოდა.

ანიმატორმა ოთარ დუმბაძემ. 80-იანი წლების დასაწყისში ქართულ

ბოლო 20 წლის განმავლობაში ჩვენმა ქვეყანამ, ქართულმა ფილმმა და, ბუნებრივია

ანიმაციაში ჩნდება მეოთხე თაობა.

ანიმაციურმაც, რბილად რომ ვთქვათ, დიდი

თბილისის შოთა რუსთაველის სახელობის

რყევები განიცადა. იყო პერიოდი, როდესაც

თეატრისა და კინოს სახელმწიფო

მეგონა, რომ ქართულმა ფილმმა დაამთავრა

ინსტიტუტში კინორეჟისორების თამაზ

არსებობა, მაგრამ ახლა, როდესაც ვხედავ

გომელაურისა და გელა კანდელაკის მიერ

სამხატვრო აკადემიაში (პედაგოგები:

შეიქმნა 5-წლიანი სწავლების პროგრამა

ნანა სამანიშვილი და ილო დოიაშვილი),

სპეციალურად ანიმაციის რეჟისორებისთვის.

თეატრისა და კინოს უნივერსიტეტში

ამ, გარკვეული კუთხით, ექსპერიმენტმა

(პედაგოგები: დავით სიხარულიძე და

(აქამდე ასეთი პროგრამა არ არსებობდა),

ლადო სულაქველიძე), კინოცენტრ

საკმაოდ კარგი შედეგი გამოიღო – 1982

„აფხაზეთში“ (გელა კანდელაკის სახელოსნო)

წელს ქართულ ანიმაციაში მოვიდა ხუთი

ახალგაზრდები როგორი სერიოზულობით

ახალგაზრდა რეჟისორი, რომლებმაც

ეკიდებიან კინოგანათლებას; როდესაც

მოიტანეს ახალი ხედვა და ახალი იდეები.

ცხინვალის გვერდზე, სოფელ ნიქოზში

მიუხედავად იმისა, რომ ისინი ერთ

იხსნება ხელოვნების სკოლა, სადაც ბავშვებს

შემოქმედებით სახელოსნოში აღიზარდნენ,

სხვა საგნებთან ერთად ანიმაციას ასწავლიან;

ხუთივე თავისი საკუთარი ხელწერით

და ბათუმის ანიმაციური საერაშორისო

გამოირჩევა: რეზო გვარლიანი, დათო

ფესტივალი “თოფუზის“ გარდა, იგივე

თაყაიშვილი, ლადო სულაქველიძე, დათო

ნიქოზში, 2011 წლის სექტემბრის თვეში

სიხარულიძე, ლევან ჭყონია. მიუხედავად

ჩატარდება ნიქოზის ანიმაციური ფილმების

სხვადასხვა ხელწერისა, მათ აქვთ ერთი

პირველი საერთაშორისო ფესტივალი, სადაც

საერთო საფუძველი. ისინი ცდილობენ,

მონაწილეობას მიიღებენ ევროპიდან და

ღრმად ჩაწვდნენ თავიანთი გმირების

ა.შ.შ-დან ჩამოსული ხელოვანები; ხოლო

ფსიქოლოგიას, რაც ხშირად არსებული

საქართველო ცოტა ხნის წინათ გახდა Eurim­

ანიმაციის კორექციას თხოულობს,

ages სრულუფლებიანი წევრი; როდესაც

ან სულ სხვა გზის პოვნას. მათ შექმნეს

ეროვნული კინოცენტრის ხელშეწყობით,

ფილმები: „მაწანწალა“ , „მონადირე“ რეზო

ქართული დოკუმენტური და მხატვრული

გვარლიანი, „ბატი ტასიკო“, „ბაბაჯანა“,

ფილმები ისევ გამოჩნდა საერთაშორისო

„იაკობ გოგებაშვილის ცხოვრება და

ფესტივალებზე და თანაც წარმატებით;

მოქალაქეობა“ (სრულმეტრაჟიანი

წარმოებაში კი დღეს ისევ არის ანიმაციური

ანიმაციური ფილმი) – დათო სიხარულიძე;

ფილმები: „ნათურა“ დავით კოპალეიშვილი

„პორტრეტი“, “მიწა თავისას მოითხოვს“,

(სტუდია რეალითი), „თეთრი ყვავილი და

“მოდის“ – ლადო სულაქველიძე; “ყორანი“,

თეთრი პეპელა“ მალხაზ კუხიანიძე ( სტუდია

„ჭირი“, „ბაბილინა“, „მოლოდინი“ –

ჯი - ეფ -ემ ), „ბებო“ სანდრო ქათამაშვილი (20

დათო თაყაიშვილი; „ბალთანოზვრი“,

Steps Film), „ორი პეპელა“ ილო დოიაშვილი

„ბობო“ – ლევან ჭყონია. ამ ფილმებით

(არტ პარალელი), დათო სიხარულიძის

მათ გააფართოვეს ანიმციური ფილმის

სრულმეტრაჟიანი ანიმაციური ფილმი

სპეციფიკის გაგება. გააფართოვეს

„ცრუპენტელა აღმზრდელი“ ვაჟა-ფშაველას

ანიმაციური ფილმის შესაძლებლობები

მიხედვით; როდესაც ვხედავ, რომ კინოცენტრ

და სრულიად ბუნებრივი იყო, რომ

„აფხაზეთში“ მოქმედი კინოსტუდია „კვალი

პროფესიონალების და ფართო

XXI“ იღებს ნახევარსაათიან ნახატ ანიმაციურ

საზოგადოების ყურადღება მიიქციეს.

ფილმს ვან გოგის სულიერი სამყაროს

სწორედ ამის დასტურია კანის ფესტივალზე

შესახებ „უკანასკნელი წერილი“ (რეჟისორი

1986 წელს „ჭირის“ გამარჯვება.

პაატა შენგელია), და იქვე მეც მომეცა

პირადად ჩემთვის დათო თაყაიშვილის

საშუალება, ქართული ხალხური პოეზიის

ფილმებიდან ყველაზე მნიშვნელოვანია

შედევრის მიხედვით გადავიღო 12-წუთიანი

ფილმი „ყორანი“, რომელიც 1981-1982

ნახატი, ანიმაციური ფილმი „ვეფხვი და

წლებში კამერის ქვეშ, ზეთის საღებავით

მოყმე“, და რაც მთავარია, ვხედავ რამდენი

იხატებოდა. ის მნიშვნელოვანია არა ამ

საინტერესო იდეა და პროექტია დაგროვილი

ნოვატორული ტექნიკის გამო, არამედ იმით,

ფილმწარმოებისთვის, ქართული ანიმაციური

რომ ამ ფილმის ყურებით გამოწვეული

კინოს ხვალინდელი დღის მჯერა!

შეგრძნება დიდი პოეტების მიერ შექმნილ მხატვრულ სამყაროსა და სახეებს უტოლდება, და ამას ახერხებს ანიმაცია.


ინდუსტრია და თანამედროვე ტექნოლოგიები


78

"საავტორო" კი­ნო ­ გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი

სა­ავ­ტო­რო უფ­ლე­ბე­ბის დაც­ვა ძვე­ლი სა­ბერ­ძ­ნე­

ჩი­ნეთს ოდ­ნავ მა­ინც რომ ჩა­მოვ­რ­ჩეთ, ცო­ტა ხნის წი­

მხო­ლოდ ლი­

ნათ ინ­ტერ­ნეტ­სივ­რ­ცის მო­ნი­ტო­რინ­გი და­იწყო. შექ­მ­ნი­

ტე­რა­ტუ­რუ­ლი პლა­გი­ა­ტის წი­ნა­აღ­მ­დეგ ბრძო­ლი­სას

ლია სპე­ცი­ა­ლუ­რი კომ­პი­უ­ტე­რუ­ლი პროგ­რა­მა, რომ­ლის

მი­მარ­თავ­დ­ნენ. სა­ინ­ტე­რე­სო­ა, ისიც, რომ ეგ­ვიპ­ტე­ში

მეშ­ვე­ო­ბი­თაც კონ­ტ­როლ­დე­ბა ყვე­ლა ის ვებ­-­გ­ვერ­დი,

შექ­მ­ნილ მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვან ნა­წარ­მო­ე­ბებს მი­ა­კუთ­ვნ ­ ებ­

სა­დაც თავ­ს­დე­ბა არა­ლი­ცენ­ზი­რე­ბუ­ლი და მე­კობ­რუ­ლი

დ­ნენ ღმერ­თე­ბის ქმნი­ლე­ბას, რი­თაც, ფაქ­ტობ­რი­ვად,

­ ით შე­საძ­ლე­ბე­ კი­ნოპ­რო­დუქ­ცი­ა. ამ პროგ­რა­მის მეშ­ვე­ობ

ხელ­შე­უ­ხე­ბელს ხდიდ­ნენ მათ ში­ნა­არსს და ამ ნა­წარ­

ლია რო­გორც ამ­გ­ვა­რი ვებ­-­გ­ვერ­დე­ბის რა­ო­დე­ნო­ბის, ისე

მო­ებს უკ­ვ­დავ­ყოფ­დ­ნენ. რო­გორც ის­ტო­რი­კო­სე­ბი და

თი­თო­ე­უ­ლი ასე­თი ვებ­-­გ­ვერ­დი­დან ფილ­მე­ბის ჩა­მოტ­

ხე­ლოვ­ნე­ბათ­მც ­ ოდ­ნე­ე­ბი წე­რენ, ეს იყო ნა­წარ­მო­ე­ბის

­ ი­სა და ნახ­ვის იდენ­ტი­ფი­ცი­რე­ბა. შე­სა­ბა­მი­სად, უკ­ ვირ­თვ

უკ­ვ­და­ვე­ბის ყვე­ლა­ზე მყა­რი გა­რან­ტი­ა. 1710 წლი­დან

ვე არ­სე­ბობს სრუ­ლი და სტა­ტის­ტი­კუ­რად სან­დო ინ­ფორ­

თი­დან და­იწყო, რა­საც იმ­ხა­ნად

დიდ ბრი­ტა­ნეთ­ში სა­ავ­ტო­რო უფ­ლე­ბე­ბის დაც­ვის პრო­

მა­ცია

ექ­ტ­მა მი­ი­ღო კა­ნო­ნის ძა­ლა, რო­მე­ლიც ცნო­ბი­ლი­ა, რო­

და­კავ­ში­რე­ბით. „სოფტის“ კარ­გი მუ­შა­ობ ­ ის დას­ტუ­რია

ინ­ტერ­ნე­ტი­დან

ფილ­მე­ბის

ჩა­მოტ­ვირ­თ­ვას­თან

გან­სა­კუთ­რე­

ქარ­თულ დო­მე­ინ­ზე და­რე­გის­ტ­რი­რე­ბუ­ლი მე­კობ­რუ­ლი

ბუ­ლ უფ­ლე­ბას ანი­ჭებ­და ავ­ტორს, გა­მო­ე­ცა ნა­წარ­მო­ე­ბი

ვებ­-­გ­ვერ­დე­ბის ლიკ­ვი­და­ცი­ა. ამ სივ­რ­ცე­ში ერ­თა­დერ­

გორც დე­დო­ფა­ლი ანას სტა­ტუ­ტი, და ის

14 წლის გან­მავ­ლო­ბა­ში. მე-19 სა­უ­კუ­ნის და­საწყის­ში

თი ინ­ტერ­ნეტ­პორ­ტა­ლი myvi­de­o.­ge ფლობს ქარ­თუ­ლი

სა­ავ­ტო­რო უფ­ლე­ბას უკ­ვე ლი­ტე­რა­ტუ­რი­სა და ხე­ლოვ­

ფილ­მე­ბის ჩვე­ნე­ბის ლი­ცენ­ზი­ას და უნ­და ით­ქ­ვას, რომ

ნე­ბის ნა­წარ­მო­ებ ­ ე­ბის დაც­ვის ბერ­ნის კონ­ვენ­ცია იცავს.

მა­თი წყა­ლო­ბით, რე­ჟი­სო­რებს ხში­რად იმა­ზე დი­დი

ლი­ტე­რა­ტუ­რი­სა და ხე­ლოვ­ნე­ბის ნა­წარ­მო­ებ ­ ე­ბის დაც­

აუდი­ტო­რია ჰყავთ, ვიდ­რე of­f­li­ne რე­ჟიმ­ში. მა­გა­ლი­თად,

ვის ბერ­ნის კონ­ვენ­ცი­ი­სა და სა­ქარ­თ­ვე­ლოს სა­ავ­ტო­რო

ზო­გა­დად ქარ­თულ მენ­ტა­ლი­ტეტს უნ­და მი­ვა­კუთ­ვ­ნოთ

და მო­მიჯ­ნა­ვე უფ­ლე­ბე­ბის შე­სა­ხებ კა­ნო­ნის თა­ნახ­მად,

ის ფაქ­ტი, რომ შო­თი­კო კა­ლან­და­ძის ერო­ტი­კუ­ლი ში­ნა­

სა­ავ­ტო­რო და მო­მიჯ­ნა­ვე უფ­ლე­ბე­ბით და­იც­ვე­ბა იდე­

არ­სის ფილ­მე­ბი პო­პუ­ლა­რო­ბით სარ­გებ­ლო­ბს ინ­ტერ­

ის გა­მო­ხატ­ვის მხო­ლოდ ფორ­მა და არა თვით იდე­ა.

ნეტ­მომ­ხ­მა­რებ­ლებს შო­რის. რა თქმა უნ­და, აქ ვე­რა­ვინ

ამ მხრივ, სა­ინ­ტე­რე­სოა მო­ა­რუ­ლი ხმა, თით­ქოს რამ­

და­გი­ნა­ხავს, რო­გორ ყი­დუ­ლობ პარ­ტ­ნი­ორ­თან ერ­თად

დე­ნი­მე წლის წი­ნათ ამე­რი­კა­ში ერ­თ­-ერ­თმ ­ ა კონ­ცეპ­

ბი­ლეთს მის ოპუს­ზე – „ფილმში არ­შე­სუ­ლი კად­რე­ბი“ და

ტუ­ა­ლურ­მა ხე­ლო­ვან­მა სი­ჩუ­მის 1 წუ­თი და­ა­პა­ტენ­ტა...

„ფილმში არ­შე­სუ­ლი კად­რე­ბის ექ­ს­პო­ზი­ცი­ა“, რაც ქარ­თუ­

ჩვენ­თან კი, არა­თუ სი­ჩუ­მეს, სა­კუ­თარ სა­ავ­ტო­რო უფ­

­ ის პრობ­ლე­მაა და არა შო­თი­კო კა­ლან­ ლი სა­ზო­გა­დო­ებ

ლე­ბებ­საც კი ვერ იცა­ვენ ჯე­როვ­ნად, რა­ზეც სა­ქარ­თ­ვე­

და­ძის. რა­ტომ ეთა­კი­ლე­ბა ქარ­თვ ­ ელ მა­ყუ­რე­ბელს კი­

ლოს კულ­ტუ­რი­სა და ძეგ­ლ­თა დაც­ვის მი­ნის­ტ­რი ნი­კა

ნო­თე­ატ­რ­ში ერო­ტი­კუ­ლი ხა­სი­ა­თის ფილ­მ­ზე დას­წრ ­ ე­ბა?

რუ­რუ­აც ამახ­ვი­ლებ­და ყუ­რადღე­ბას – მი­სი თქმით, მე­

ესეც ქარ­თუ­ლი სნო­ბიზ­მია – სა­ჯა­როდ, კო­კო­ჩაშ­ვი­ლის

კობ­რუ­ლი საქ­მი­ა­ნო­ბის ინ­დექ­ს­ში ნო­მერ პირ­ველ ად­

რეტ­როს­პექ­ტი­ულ „დიდ მწვა­ნე ველ­ზე“ წას­ვ­ლა უფ­რო

გილ­ზე ვართ, და ამ მხრივ, ჩი­ნეთ­საც კი ვუს­წ­რებთ.

მო­დუ­რი­ა, ვიდ­რე კა­ლან­და­ძის ტრი­ლო­გი­ა­ზე... თუმ­ცა,


79


80

ფა­რი­სევ­ლო­ბა უკუ­ვაგ­დოთ და თა­მა­მად ვთქვათ, რომ

ვებ­-­გვ ­ ერ­დე­ბი კა­ნო­ნი­თაც იკ­რ­ძა­ლე­ბა. სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში

myvi­de­o.­ge-­დან შო­თი­კო კა­ლან­და­ძის ფილ­მე­ბი – 16,709-

მოქ­მე­დებს კა­ნო­ნი ად­მი­ნის­ტრ ­ ა­ცი­ულ ­ სა­მარ­თალ­დარ­

ჯერ, მე­რაბ კო­კო­ჩაშ­ვი­ლის „დიდი მწვა­ნე ვე­ლი“ კი მხო­

ღ­ვე­ვა­თა შე­სა­ხებ, რო­მე­ლიც ით­ვა­ლის­წი­ნებს პა­სუ­ხის­

ლოდ 3-ჯერ გა­და­ი­წე­რეს. ასე რომ, ბილ გე­ით­სის სიტყ­ვე­

მ­გებ­ლო­ბას; კონ­კ­რე­ტუ­ლად კი სა­ავ­ტო­რო უფ­ლე­ბის

ბი, – თუ თქვენ არ ხართ ინ­ტერ­ნეტ­ში, ესე იგი, თქვენ არ

დარ­ღვ ­ ე­ვის­თ­ვის – პირ­ველ ჯერ­ზე ჯა­რი­მას 500 ლა­რის

ხართ ბიზ­ნეს­ში­ო, – მა­ლა­მოდ მო­ედ ­ ე­ბა კა­ლან­და­ძეს – ის

­ ე­ჯერ – 3000-დან 5000 ლა­რამ­დე. ოდე­ნო­ბით, და მე­ორ

კი­ნო­ბიზ­ნეს­შია და საკ­მა­ოდ რე­ი­ტინ­გუ­ლიც აღ­მოჩ­ნ­და.

ვინც ამ კა­ნონს არ ემორ­ჩი­ლე­ბა, ის ემორ­ჩი­ლე­ბა კა­

ინ­ტერ­ნე­ტი დი­დი ძა­ლა­ა­ცაა და დი­დი შე­მო­სავ­ლის წყა­

ნონ­ზო­მი­ე­რე­ბას – ვებ­-­გ­ვერ­დი უბ­რა­ლოდ ითი­შე­ბა! არ­

რო. ეს რომ არ იყოს, აშშ-ს იმიგ­რა­ცი­ი­სა და სა­ბა­ჟო პო­

სე­ბობს გა­მო­სა­ვა­ლი – ზო­გი მე­კობ­რე სა­კუ­თარ ვებ­-­სივ­რ­

ლი­ცია 2011 წლის ივ­ლის­ში არ მო­ითხოვ­და მსოფ­ლი­ოს

ცე­ში არა­ლე­გა­ლუ­რი ფილ­მე­ბის პორ­ტა­ლე­ბის ბმუ­ლებს

სხვა­დას­ხ­ვა ქვეყ­ნის ხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლო­ბის­გან .com და .net

გა­ნა­თავ­სებს. სა­ქარ­თვ ­ ე­ლოს კა­ნონ­ში სა­ავ­ტო­რო უფ­ლე­

დო­მე­ინ­ზე და­რე­გის­ტ­რი­რე­ბუ­ლი ვებ­-­გ­ვერ­დე­ბის იმ ავ­ტო­

ბე­ბის შე­სა­ხებ არ­სად არის გა­წე­რი­ლი მსგავ­სი პუნ­ქ­ტი,

რე­ბის ექ­ს­ტ­რა­დი­ცი­ას შტა­ტებ­ში, რომ­ლე­ბიც არ­ღ­ვე­ვენ

­ ის ხელ­შემ­წყობ რო­მე­ლიც, ფაქ­ტობ­რი­ვად, და­ნა­შა­ულ

ამე­რი­კა­ში არ­სე­ბულ და მოქ­მედ კა­ნონს სა­ავ­ტო­რო უფ­

­ ად შე­იძ­ლე­ბა მი­ვიჩ­ნი­ოთ. თუმ­ცა ამის და­რე­ გა­რე­მო­ებ

ლე­ბე­ბის შე­სა­ხებ; იმის­და მი­უ­ხე­და­ვად, თუ სად არის გან­

გუ­ლი­რე­ბას უფ­რო გან­ვი­თა­რე­ბუ­ლი ქვეყ­ნე­ბიც კი ვერ

თავ­სე­ბუ­ლი მა­თი სერ­ვე­რე­ბი; მით უმე­ტეს, რომ ვირ­ჯი­ნი­ის

ახერ­ხე­ბენ.

შტატ­ში გან­თავ­სე­ბუ­ლი სა­ტე­ლე­კო­მუ­ნი­კა­ციო კომ­პა­ნია

მა­გა­ლი­თად, 2010 წლის თე­ბერ­ვალ­ში დიდ ბრი­ტა­

Verisign-ის მეშ­ვე­ობ ­ ით, ამ დო­მე­ინ­ზე და­რე­გის­ტ­რი­რე­ბუ­ლი

ნეთ­ში მოქ­მედ­მა ინ­ტერ­ნეტ­გ­ვერ­დმ ­ ა TV-Links მო­ი­გო სა­

ვებ­-­გვ ­ ერ­დე­ბი მთელ მსოფ­ლი­ოს უკავ­შ­რ­დე­ბა, და ასე კი­

სა­მარ­თ­ლო პრო­ცე­სი არა­ლე­გა­ლუ­რი მულ­ტი­მე­დი­ურ ­ ი

დევ უფ­რო ად­ვი­ლი ხდე­ბა არა­ლე­გა­ლუ­რი და არა­ლი­ცენ­

მა­სა­ლე­ბის ბმუ­ლე­ბის გან­თავ­სე­ბა­ზე. მთელ მსოფ­ლი­ო­ში

ზი­რე­ბუ­ლი კონ­ტენ­ტის მქო­ნე ვებ­-­გ­ვერ­დე­ბის კონ­ტ­რო­ლი.

სა­მარ­თ­ლი­ა­ნად თვლი­ან, რომ ბმუ­ლის გან­თავ­სე­ბა ვერ

აშშ-ს ძა­ლოვ­ნე­ბი ებ­რ­ძ­ვი­ან არა მხო­ლოდ მე­კობ­რუ­ლი

ჩა­ით­ვ­ლე­ბა უკა­ნო­ნო­ბად, მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, რომ მი­სი

პრო­დუქ­ცი­ის გა­მავ­რ­ცე­ლებ­ლებს, არა­მედ იმა­თაც, ვინც

პო­პუ­ლა­რი­ზა­ცია ხელს უწყობს ინ­ტერ­ნეტ­ში არა­ლე­გა­

ინ­ტერ­ნეტ­ში უკა­ნო­ნოდ, არა­ლე­გა­ლუ­რად ატ­ვირ­თულ

ლუ­რად გან­თავ­სე­ბუ­ლი მა­სა­ლე­ბის მოხ­მა­რე­ბას; ისე­ვე,

მა­სა­ლებ­ზე შე­სა­ბა­მის ბმუ­ლებს ათავ­სებს. GE დო­მე­ინ­ზე

რო­გორც – ფილ­მის აფი­შის, ან სა­ტე­ლე­ვი­ზიო გა­და­ცე­მის

გან­თავ­სე­ბულ მე­კობ­რულ ვებ­-­გ­ვერ­დებ­ზე გა­მოცხა­დე­ბუ­

ანონ­სის გან­თავ­სე­ბა არ შე­იძ­ლე­ბა ჩა­ით­ვა­ლოს კა­ნონ­

ლი ნა­დი­რო­ბის შე­დე­გად ქარ­თ­ვე­ლი მე­კობ­რე­ე­ბი, ცხა­

დარ­ღ­ვე­ვად. ამას­თან და­კავ­ში­რე­ბით შე­იძ­ლე­ბა გა­ვიხ­სე­

დი­ა, სხვა ქვეყ­ნე­ბის კურ­თხე­ულ მი­წებს აით­ვი­სე­ბენ (COM

ნოთ ცნო­ბი­ლი მწერ­ლის, პა­ულ ­ ო კო­ე­ლი­ოს კო­მენ­ტა­რი

და NET დო­მე­ინ ­ ებს), მაგ­რამ აუცი­ლებ­ლად უნ­და გა­ით­

ბმუ­ლე­ბის გან­თავ­სე­ბა­ზე, რი­თაც კო­ე­ლი­ომ სო­ცი­ალ ­ ურ

ვა­ლის­წი­ნონ ამე­რი­კის შე­ერ­თე­ბუ­ლი შტა­ტე­ბის შე­გო­ნე­ბა:

­ ია სხვა ქსე­ლის ქსელ MySpace-ს ან­ტი­რეკ­ლა­მაც კი გა­უწ

„კანონი მკაც­რი­ა, მაგ­რამ სა­მარ­თ­ლი­ა­ნი!“ სხვა ქვეყ­ნე­ბის

სა­სარ­გებ­ლოდ. „როდესაც ჩე­მი პი­რა­დი გვერ­დი მქონ­

მო­ქა­ლა­ქე­ებ ­ ის­თ­ვი­საც.

და სო­ცი­ალ ­ ურ გვერ­დ­ზე MySpace, – წერს პა­ულ ­ ო კო­ე­

ავ­ტორ­თა უფ­ლე­ბე­ბის დაც­ვის ასო­ცი­ა­ცი­ის თავ­მ­ჯ­დო­

ლი­ო, – ფრენკ სი­ნატ­რას სიმ­ღე­რა Fly me to the mo­on ჩე­მი

მა­რის, გი­გა კო­ბა­ლა­ძის თქმით, დაწყე­ბუ­ლია ღო­ნის­

­ ა­ლა. ვინ წა­შა­ლა სიმ­ღე­რა? პა­სუ­ხი პრო­ფი­ლი­დან წა­იშ

ძი­ე­ბე­ბი, რომ­ლე­ბიც ემ­სა­ხუ­რე­ბა ამ არა­ლე­გა­ლუ­რი და

მარ­ტი­ვია – ეს გა­ა­კე­თა სი­ხარ­ბემ და უვი­ცო­ბამ. სი­ხარ­

არა­ლი­ცენ­ზი­რე­ბუ­ლი პრო­დუქ­ცი­ის აღ­მოფხ­ვ­რას. ჩვენ

ბემ, რო­მელ­საც არ ეს­მის, რომ სამ­ყა­რო შე­იც­ვა­ლა; უვი­

მივ­მარ­თეთ სა­ხელ­მწ ­ ი­ფო სტრუქ­ტუ­რებს და ინ­ტერ­ნეტ­

ცო­ბამ, რო­მე­ლიც თვლის, რომ ადა­მი­ა­ნი აღარ იყი­დის

პ­რო­ვა­ი­დე­რებს, – ამ­ბობს კო­ბა­ლა­ძე, – და ისი­ნი, ჩვე­ნი

სიმ­ღე­რას, თუ­კი ის ხელ­მი­საწ­ვ­დო­მია უფა­სოდ.

თხოვ­ნის სა­ფუძ­ველ­ზე, აქ­ტი­უ­რად კე­ტა­ვენ ვებ­-­ვერ­დებს,

კო­ელ ­ ი­ოს კვალ­დაკ­ვალ გი­გა კო­ბა­ლა­ძეს­თან, სა­ავ­ტო­

რო­მელ­ზეც ეს პრო­დუქ­ცია არის გან­თავ­სე­ბუ­ლი. ასე­თი

­ ი­ის თავ­მ­ჯდ ­ ო­მა­რეს­თან რო უფ­ლე­ბის დაც­ვის ასო­ცი­აც


81

ახ­ლა უკ­ვე სხვა კონ­ტი­ნენ­ტი­და­ნაც თი­თის ქნე­ვით გვაფ­რ­თხი­ლე­ბენ, – უფა­სო ყვე­ლი მხო­ლოდ ხა­ფან­გ­ში­ა­ო!

სა­უბ ­ არ­ში ვახ­სე­ნე, – „ვთქვათ, ვი­ყი­დე ლი­ცენ­ზი­რე­ბუ­ლი

ლი – მე­ფე­ა! მაგ­რამ, რო­გორც ამე­რი­კე­ლე­ბი ამ­ბო­ბენ, the

DVD, მაგ­რამ მი­სი სა­ჯა­რო და უფა­სო დე­მონ­სტ ­ ­რი­რე­ბა

cli­ent is al­ways right if it’s the right cli­ent; და ამ კონ­ტექ­სტ ­ ­ში

გავ­მარ­თე დის­კუ­სი­ის­თ­ვის სად­მე ახალ­გაზ­რ­დულ ბა­ნაკ­

მახ­სენ­დე­ბა მე­კობ­რუ­ლი პრო­დუქ­ცი­ის წი­ნა­აღ­მდ ­ ეგ წა­

ში“? მი­პა­სუ­ხა, – „DVD, რო­მე­ლიც ლი­ცენ­ზი­რე­ბუ­ლად იყი­

მოწყე­ბუ­ლი კამ­პა­ნი­ა, ამა­ვე პა­თე­ტი­კუ­რი სა­ხელ­წო­დე­ბის

დე­ბა, ის იყი­დე­ბა მხო­ლოდ პი­რა­დი მოხ­მა­რე­ბის­თ­ვის. იმ

მქო­ნე ლო­ზუნ­გით – „არ მო­ი­პა­რო!“, რო­მე­ლიც ბიბ­ლი­ურ

შემ­თხ­ვე­ვა­ში, თუ თქვენ შე­ი­ძი­ნეთ ასე­თი სა­ხის პრო­დუქ­ტი

შე­გო­ნე­ბას უფ­რო ჰგავ­და, ვიდ­რე მომ­ხ­მა­რე­ბელ­ზე გათ­ვ­

და ავ­რ­ცე­ლებთ მას სა­ჯა­როდ, საზღა­ურ ­ ის გა­რე­შე, ან მის

ლილ მო­წო­დე­ბას. ვფიქ­რობ, თვით­შეზღუდ­ვის მო­ტი­ვა­ცია

სა­ნაც­ვ­ლოდ, ვალ­დე­ბუ­ლი ხართ, გა­და­ი­ხა­დოთ სა­ჯა­რო

ძა­ლი­ან და­ბა­ლი­ა, ერ­თი ბა­ნა­ლუ­რი მი­ზე­ზის გა­მო – უფა­სო

გავ­რ­ცე­ლე­ბის­თ­ვის და­წე­სე­ბუ­ლი სა­ავ­ტო­რო ჰო­ნო­რა­რი.

პრო­დუქ­ცი­ის მომ­ხმ ­ ა­რე­ბე­ლი ამ­ქვ ­ ეყ­ნად ყო­ველ­თვ ­ ის მე­ტი

ეს არის პირ­და­პირ მი­თი­თე­ბუ­ლი რო­გორც ჩვენს კა­ნონ­ში,

იქ­ნე­ბა, ვიდ­რე გა­დახ­დი­სუ­ნა­რი­ან ­ ი და კა­ნონ­მორ­ჩი­ლი

ისე ევ­რო­პულ კა­ნონ­მ­დებ­ლო­ბა­ში.“ ვე­თან­ხ­მე­ბი, მაგ­რამ

მომ­ხ­მა­რე­ბე­ლი. მაგ­რამ, უფა­სო ყვე­ლი მხო­ლოდ ხა­ფან­

კრი­ზი­სულ კო­მუ­ნი­კა­ცი­ებ­ში არ­სე­ბობს შემ­თხ­ვე­ვა, რო­დე­

გ­ში­ა! ამი­ტომ, კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფის­ტე­ბი გვაფ­რ­თხი­ლე­ბენ,

საც აკ­რ­ძალ­ვებ­მა მო­სარ­ჩე­ლე უფ­რო აზა­რა­ლეს, ვიდ­რე

– არ „იკრისო“, ლი­ცენ­ზი­რე­ბუ­ლი პრო­დუქ­ტი გა­სინ­ჯე­ო...

ბრალ­დე­ბუ­ლი. მა­გა­ლი­თად, ამე­რი­კის კომ­პო­ზი­ტორ­თა,

ინ­ტერ­ნეტ­ში და­დე­ბულ ქარ­თულ „ყველს“ კბილს ვერ ვუ­

ავ­ტორ­თა და გა­მომ­ცე­მელ­თა ასო­ცი­ა­ცია (ASCAP) თა­ვის

სინ­ჯავ, მაგ­რამ თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თუ­ლი ფილ­მე­ბის ტრე­

დრო­ზე გო­გო­ნა-­ს­კა­უ­ტებს და­უ­პი­რის­პირ­და იმის გა­მო,

ი­ლე­რე­ბი­დან გა­მომ­დი­ნა­რე, უნ­და ვთქვა ისიც, რომ ამ

რომ ისი­ნი კო­ცო­ნის ირ­გვ ­ ­ლივ შეკ­რე­ბილ­ნი მღე­როდ­ნენ

მა­ხე­ში თავს არ გავ­ყოფ, თუნ­დაც იმი­ტომ, რომ საც­დე­ლი

და უკ­რავ­დ­ნენ ამ ასო­ცი­აც ­ ი­ა­ში გა­წევ­რი­ა­ნე­ბუ­ლი ავ­ტო­რე­

თაგ­ვის ფუნ­ქ­ცია არ შე­ვი­ძი­ნო.

­ ებს და არ იხ­დიდ­ნენ შე­სა­ბა­მის სა­ფა­სურს. ბის ნა­წარ­მო­ებ

სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში სა­ავ­ტო­რო უფ­ლე­ბა და­ცუ­ლია ავ­ტო­

ასო­ცი­ა­ცი­ის პო­ზი­ცია იყო მკა­ფიო და გა­სა­გე­ბი – ავ­ტორ­თა

რის სი­ცოცხ­ლე­ში და მი­სი გარ­დაც­ვა­ლე­ბი­დან 70 წლის

­ ია იყო მცი­რე ბიზ­ნე­სის წარ­ და გა­მომ­ცე­მელ­თა ასო­ცი­აც

გან­მავ­ლო­ბა­ში. ჩვე­ნი მი­ნუ­სია კა­ნო­ნე­ბის არ­ცოდ­ნა. ასე

მო­მად­გე­ნელ­თა კავ­ში­რი, რომ­ლე­ბიც იმ­სა­ხუ­რე­ბენ მა­თი

რომ არ იყოს, გი­ორ­გი ლი­ფო­ნა­ვას არ მო­უწ ­ ევ­და ფილ­

შრო­მის და­ფა­სე­ბას. სხგვა­რად რომ ვთქვათ, ასო­ცი­ა­ცი­ის

მის „ჭამა და სექ­სი“ სა­უნ­დ­ტ­რე­კი­დან დე­ბი იშ­ხ­ნე­ლე­ბის

მე­სი­ჯი იყო „სიმღერა ჩვე­ნი სა­არ­სე­ბო წყა­რო­ა.“ თუმ­ცა ყო­

იმ სიმ­ღე­რე­ბის ამო­ღე­ბა, რო­მელ­შიც იშ­ხ­ნე­ლე­ბის შთა­

ვე­ლი­ვე ამან ბუ­მე­რან­გის ეფექ­ტი იქო­ნია და სა­ზო­გა­დო­ე­

მო­მავ­ლებ­მა, ჰო­ნო­რა­რის სა­ხით, 2 ათა­სი ლა­რი მო­

­ ო, – „ფული უფ­რო მნიშ­ვნ ­ ე­ლო­ ბამ სულ სხვა მე­სი­ჯი მი­იღ

­ ა­ბით ითხო­ვეს. ყვე­ლა­ზე ცუ­დი­ა, რო­დე­საც ქვეყ­ნის მას­შტ

ვა­ნი­ა, ვიდ­რე გო­გო­ნა-­ს­კა­უ­ტე­ბის და, ესე იგი, ზო­გა­დად,

მოქ­მე­დი 8 კი­ნო­თე­ატ­რი ვერ უზ­რუნ­ველ­ყოფს ისეთ შე­მო­

ამე­რი­კე­ლი ახალ­გაზ­რდ ­ ო­ბის ერ­თო­ბა“. ამის შემ­დეგ

სა­ვალს, რომ­ლის ფონ­ზეც, 2 ათა­სი ლა­რი მწი­რი გა­და­

ასო­ცი­ა­ცი­ას მე­დი­ა­მაც შე­უტ ­ ი­ა, კერ­ძოდ ავ­ტო­რი­ტე­ტულ­მა

სა­ხა­დია იშ­ხნ ­ ე­ლე­ბის კომ­პო­ზი­ცი­ებ­ში. ვფიქ­რობ, ორი­ვემ

და ძლე­ვა­მო­სილ­მა Wall Stre­et Jo­ur­nal­-­მა. სა­ზო­გა­დო­ე­ბის

იზა­რა­ლა – ლი­ფო­ნა­ვა­მაც და იშ­ხ­ნე­ლე­ბის შთა­მო­მავ­

უკ­მა­ყო­ფი­ლე­ბა იმ­დე­ნად მო­უ­ლოდ­ნე­ლი და მძაფ­რი აღ­

ლებ­მაც, რო­დე­საც ფილ­მი­დან „ჭამა და სექ­სი“ გაქ­რა

მოჩ­ნ­და ასო­ცი­ა­ცი­ის­თ­ვის, რომ მან მა­ლე­ვე გა­მო­იტ ­ ა­ნა

ცნო­ბი­ლი მუ­სი­კა­ლუ­რი კომ­პო­ზი­ცი­ე­ბი. მაგ­რამ ეს არის

სარ­ჩე­ლი სა­სა­მარ­თლ ­ ო­დან და სკა­უ­ტებს სიმ­ღე­რი­სა და

რე­ალ ­ ო­ბა და ქარ­თუ­ლი კი­ნოს მო­მა­ვა­ლი, რო­მელ­საც

მუ­სი­კის შეს­რუ­ლე­ბის უფ­ლე­ბა დარ­თო. მო­რა­ლი? სა­ავ­

­ უ­ლი მო­უ­წევს. მახ­სოვს დრო, აწი კა­ნო­ნი­ე­რი გზით სი­არ

ტო­რო უფ­ლე­ბე­ბის დაც­ვა ფა­ქი­ზი თე­მაა და მი­სი კა­ნო­

რო­დე­საც სტუ­დენ­ტუ­რი ფილ­მე­ბის ფეს­ტი­ვა­ლის ატ­მოს­

­ ი დაც­ვაც კი და­ნაღ­მულ ნი­ა­დაგ­ზე სი­ა­რულს ჰგავს. ნი­ერ

­ ავ­და პლა­გი­ა­ტით და სა­ავ­ტო­რო უფ­ ფე­რო ლა­მის სუნ­თქ

არ ვი­ცი, რა და რო­გორ ხდე­ბა სა­ქარ­თვ ­ ე­ლო­ში, მაგ­რამ

ლე­ბე­ბის დარ­ღ­ვე­ვით. ეს დრო დას­რულ­და. ახ­ლა უკ­ვე

ზე­მოხ­სე­ნე­ბუ­ლი მი­ზე­ზის გა­მო, მთე­ლი მსოფ­ლი­ოს მას­

სხვა კონ­ტი­ნენ­ტი­და­ნაც თი­თის ქნე­ვით გვაფ­რ­თხი­ლე­ბენ,

შ­ტა­ბით უკ­ვე კა­ნო­ნი­ე­რი ავ­ტო­რე­ბი აგე­ბენ სა­სა­მარ­თ­ლო

– უფა­სო ყვე­ლი მხო­ლოდ ხა­ფან­გ­ში­ა­ო!

პრო­ცე­სებს მომ­ხ­მა­რებ­ლებ­თან... მოკ­ლედ, მომ­ხ­მა­რე­ბე­


82

PRODUCT PLACEMENT მუხ­რუ­ჭი ან წინ­ს­ვ­ლა გი­ორ­გი კა­ლა­ტო­ზიშ­ვი­ლი

კა­მა­თი იმის შე­სა­ხებ, რომ საბ­ჭო­თა ეპო­ქის ფილ­

რეკ­ლა­მის შე­სა­ხებ სა­ქარ­თ­ვე­ლოს კა­ნო­ნის მე-5 მუხ­

მებ­შიც ხდე­ბო­და Product Placement-ის გან­თავ­სე­ბა

ლის პირ­ვე­ლი პუნ­ქ­ტით „არასარეკლამო ვი­დე­ო, აუდიო

და, შე­სა­ბა­მი­სად, არც ისაა ტრა­გი­კუ­ლი, თუ­კი ფა­რუ­ლი

და კი­ნოპ­რო­დუქ­ცი­ა­ში, აგ­რეთ­ვე ბეჭ­დ­ვით გა­მო­ცე­მებ­ში

რეკ­ლა­მის ეს სა­ხე­ო­ბა თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­თულ ფილ­მებ­

­ ა­რე­ბელ­თა ყუ­რადღე­ბის აკ­რ­ძა­ლუ­ლია რეკ­ლა­მის მომ­ხმ

შიც და­იმ­კ­ვიდ­რებს თა­ვის ად­გილს, ისე­თი­ვე უსა­ფუძ­ვ­

ერ­თ­დ­რო­ულ ­ ი აქ­ცენ­ტი­რე­ბა სა­ქონ­ლის კონ­კ­რე­ტულ მარ­

ლო­ა, რო­გორც, მა­გა­ლი­თად, იმა­ზე სა­უბ ­ ა­რი, რომ ბიბ­ლი­

კა­ზე (მოდელზე, არ­ტი­კულ­ზე), და­მამ­ზა­დე­ბელ­ზე, შემ­ს­

ურ­მა ადამ­მა ვაშ­ლის ჩაკ­ბე­ჩით Apple-ის Product Placement

რუ­ლე­ბელ­ზე ან გამ­ყიდ­ველ­ზე, იმ წი­ნას­წა­რი მი­თი­თე­ბის

გა­ნა­თავ­სა ის­ტო­რი­ა­ში და უკ­ვ­დავ­ყო ის, რო­გორც სამ­ყა­

გა­რე­შე, რომ ეს არის რეკ­ლა­მა.“ ცხა­დი­ა, აქ არ­სად ჩანს

როს შეც­ნო­ბის სიმ­ბო­ლო. იმ გა­მო­ნაკ­ლი­სის გარ­და, რო­

Product Placement და მი­სი, რო­გორც ფა­რუ­ლი რეკ­ლა­მის

დე­საც რი­ა­ზა­ნო­ვის კი­ნო­კო­მე­დი­აშ ­ ი „სამსახურეობრივი

დე­ფი­ნი­ცი­ა, რაც ხელს აძ­ლევს რე­ჟი­სო­რებს და კომ­პა­ნი­

რო­მა­ნი“ ალი­სა ფრე­ინ­დ­ლი­ხის პერ­სო­ნა­ჟი ვერ­ბა­ლუ­რად

ებს ფილ­მის სი­უ­ჟე­ტის დრა­მა­ტურ­გი­ულ ქარ­გა­ში მო­აქ­ცი­

აპი­ა­რებს „ხვანჭკარას“ და „ბორჯომს“, საბ­ჭო­თა ეპო­ქის

ონ პრო­დუქ­ტე­ბი და სერ­ვი­სე­ბი. Product Placement-ის უპი­

კი­ნო­ში თით­ქ­მის შე­უძ­ლე­ბე­ლი იყო ისე­თი პრო­დუქ­ცი­ის

რა­ტე­სო­ბა ისა­ა, რომ ის ორ­გა­ნუ­ლად ერ­წყ­მის ფილ­მის

რეკ­ლა­მი­რე­ბა, რო­მე­ლიც საბ­ჭო­თა ობი­ვა­ტე­ლის­თვ ­ ის

სი­უ­ჟეტს. ამი­ტომ მი­სი გა­მო­ჩე­ნა არ იწ­ვევს მა­ყუ­რებ­ლის

ხელ­მი­უწ­ვ­დო­მე­ლი იქ­ნე­ბო­და. ამი­ტომ, სწო­რად მი­იჩ­ნე­

გა­ღი­ზი­ა­ნე­ბას, ან იმ ბა­რი­ე­რე­ბის აღ­მარ­თ­ვას, რო­მე­

ვენ, რომ დე­ფი­ცი­ტუ­რი და იმ­პორ­ტუ­ლი პრო­დუქ­ცი­ის რეკ­

ლიც აქ­ვე­ი­თებს ტრა­დი­ცი­უ­ლი რეკ­ლა­მის მიმ­ღებ­ლო­ბას.

ლა­მი­რე­ბა მხო­ლოდ ბო­ჰე­მუ­რი, შეძ­ლე­ბუ­ლი ცხოვ­რე­ბის

ფსი­ქო­ლო­გი­უ­რი თვალ­საზ­რი­სით, თუ პერ­სო­ნა­ჟი ვერ

პრო­პა­გან­დას გუ­ლის­ხ­მობ­და.

ახ­დენს გა­რეგ­ნულ იდენ­ტი­ფი­ცი­რე­ბას მის რჩე­ულ გმირ­ თან, ან პერ­სო­ნაჟ­თან, ის ცდი­ლობს, მო­ირ­გოს ის ატ­რი­

Product Placement-ის ის­ტო­რია უკავ­შირ­დე­ბა 1929 წელს

ბუ­ტი­კა, რო­მე­ლიც ქმნის გმი­რის იმიჯს (ესათუის ნივ­თი

(„დიდი დეპ­რე­სი­ის“ დროს), ეკ­რა­ნებ­ზე ანი­მა­ცი­ურ ­ ი

და ა.შ.). ამი­ტომ პერ­სო­ნა­ჟე­ბის მხრი­დან ამა­თუ­იმ ბრენ­

ფილმ „პაპაის“ გა­მო­ჩე­ნას, რო­მელ­შიც თით­ქ­მის მთე­ლი

დი­სად­მი გა­მო­ხა­ტუ­ლი ლო­ი­ა­ლო­ბა ნიშ­ნავს იმას, რომ

მოქ­მე­დე­ბის გან­მავ­ლო­ბა­ში რეკ­ლა­მი­რე­ბას უწევ­დნ ­ ენ

კი­ნო­მა­ყუ­რე­ბე­ლიც ამ პრო­ცე­სის მო­ნა­წი­ლე ხდე­ბა. შე­

ფირ­მა Spi­nash Can­-ის წარ­მო­ე­ბის ის­პა­ნახს. და­ნამ­დ­ვი­

სა­ბა­მი­სად, იმა­საც უნ­და ვაც­ნო­ბი­ე­რებ­დეთ, რომ Product

ლე­ბით ცნო­ბი­ლი­ა, რომ ამ ანი­მა­ცი­უ­რი ფილ­მის შემ­დეგ

Placement არის არა კი­ნო­ხე­ლოვ­ნე­ბის, არა­მედ – მარ­კე­

­ე ის­პა­ნა­ხის მოხ­მა­რე­ბა მთე­ლი ამე­რი­კის ტე­რი­ტო­რი­აზ

ტინ­გი­სა და გა­ყიდ­ვე­ბის დი­ნა­მი­კუ­რი პრო­ცე­სი, რი­თაც

30%-ით გა­იზ ­ არ­და. ის­პა­ნა­ხის ჭა­მის შემ­დეგ მეზღ­ვა­ურ

მა­ყუ­რე­ბელ­ზე ხდე­ბა ზე­მოქ­მე­დე­ბა შემ­დ­გომ­ში ამა­თუ­იმ

პა­პა­ის არა­ა­და­მი­ა­ნუ­რი ძა­ლა ეძ­ლე­ო­და და ამარ­ცხებ­

პრო­დუქ­ტის ყიდ­ვის მო­ტი­ვა­ცი­ის გაზ­რ­დის მიზ­ნით. ბუ­

მე­ტო­ქეს. შე­სა­ბა­მი­სად, ეს ფილ­მი ხელს უწყობ­და

ნებ­რი­ვი­ა, ამით პირ­და­პირ მი­ვა­ნიშ­ნებთ მა­ყუ­რებ­ლის

ვაჭ­რო­ბას, ჯან­სა­ღი ცხოვ­რე­ბის პრო­პა­გან­დას და არა –

და­უც­ვე­ლო­ბა­სა და პი­რი­ქით, მი­სი დაც­ვის შე­სა­ბა­მი­სი

ანი­მა­ცი­ის გან­ვი­თა­რე­ბას. „დიდი დეპ­რე­სი­ის“ დროს მა­

მე­ქა­ნიზ­მე­ბის შე­მუ­შა­ვე­ბის აუცი­ლებ­ლო­ბა­ზე, რო­გო­რიც

ყუ­რე­ბელს აც­ნობ­დ­ნენ იაფ­ფა­სი­ა­ნი ის­პა­ნა­ხის უნი­კა­ლურ

მსოფ­ლი­ოს რიგ ქვეყ­ნებ­ში – სა­მა­უწყებ­ლო კომ­პა­ნი­ებს

თვი­სე­ბებს და ფი­ნან­სუ­რი სი­დუხ­ჭი­რის ჟამს მომ­ხმ ­ ა­რებ­

(ბრიტანეთში 2011 წელს მი­ღე­ბუ­ლი კა­ნო­ნის მი­ხედ­ვით,

ლებ­ში მი­სი შე­ძე­ნის მო­ტი­ვა­ცი­ას ზრდიდ­ნენ.

სა­მა­უწყებ­ლო კომ­პა­ნი­ე­ბი ვალ­დე­ბულ­ნი არი­ან, სა­ტე­ლე­

და


83


84

ვი­ზიო შო­უ­ში, სე­რი­ალ­სა თუ გა­და­ცე­მა­ში გან­თავ­სე­ბუ­ლი

ქარ­თ­ვე­ლი რე­ჟი­სო­რე­ბი ვერ ახერ­ხე­ბენ. სი­მარ­თლ ­ ე

Product Placement-ის წინ და უშუ­ალ ­ ოდ მი­სი დე­მონ­ს­ტ­რი­

ით­ქ­ვას, ნამ­დ­ვი­ლად არ მახ­სოვს, ქარ­თულ ფილ­მებ­ში

რე­ბის დროს და­ურ­თონ ნი­შა­ნი, რო­მე­ლიც მი­უთითებს

რომ აღი­ნიშ­ნე­ბო­დეს რეკ­ლა­მის დამ­კვ ­ ეთ­თა ვი­ნა­ო­ბა,

მა­ყუ­რე­ბელს, რომ ეს არის ფა­რუ­ლი რეკ­ლა­მა).

მაგ­რამ ფილ­მის შექ­მ­ნის პრო­ცეს­ში მა­თი თა­ნა­მო­ნა­ წი­ლე­ო­ბა ხან­და­ხან ძა­ლა­დო­ბას ჰგავს. ამ მხრივ, ქარ­

ირაკ­ლი ჩხიკ­ვა­ძე, რე­ჟი­სო­რი: „ქართული Product Place­

თ­ვე­ლი რე­ჟი­სო­რი გი­გა აგ­ლა­ძე იმა­ვე მა­ხე­ში გა­ე­ბა,

ment, ისე­ვე რო­გორც ქარ­თუ­ლი კი­ნო, რეკ­ლა­მა და ქარ­

რო­გორ­შიც ჰო­ლი­ვუ­დე­ლი ლი ტა­მა­ჰო­რი, რომ­ლის

თუ­ლი კი­ნოკ­რი­ტი­კა, ნელ­-­ნე­ლა ვი­თარ­დე­ბა. პლე­ის­მენ­

სა­ხელ­გან­თ­ქ­მულ ფილმს Die anot­her day (ე.წ. ბონ­დი­

ტის პრობ­ლე­მა, სხვა­თა შო­რის, ყვე­ლა ქვეყ­ნის ბა­ზარს

ა­ნას სე­რი­ი­დან), Product Placement-ის სი­ჭარ­ბის გა­მო,

ეხე­ბა. მა­გა­ლი­თად, თუ გახ­სოვს რი­აზ ­ ა­ნო­ვის ფილ­მ­ში

მარ­კე­ტო­ლო­გებ­მა Buy anot­her day (იყიდე სხვა დროს)

„ბედის ირო­ნია 2“ იყო „ბილაინის“ ძა­ლი­ან „მძიმე“ პლე­

უწო­დეს. აგ­ლა­ძის ფილ­მ­მა „გოგონა სლა­იდ ­ ი­დან“ რე­ა­

ის­მენ­ტი, რაც, რე­ა­ლუ­რად, „ბილაინის“ მოთხოვ­ნა იყო,

ლუ­რად აჩ­ვე­ნა და და­არ­წ­მუ­ნა მა­ყუ­რე­ბე­ლი იმა­ში, რომ

მაგ­რამ სა­ბო­ლო­ოდ ისევ „ბილაინი“ დარ­ჩა ამით უკ­

ფილ­მი დი­დი სა­რეკ­ლა­მო რგო­ლია და არა სრულ­

მა­ყო­ფი­ლო. ანუ საქ­მე გვაქვს პა­რა­დოქ­სთ ­ ან – თა­ვად

მეტ­რა­ჟი­ა­ნი (თუ გნე­ბავთ სრულ­ფა­სო­ვა­ნი) მხატ­ვ­რუ­ლი

კომ­პა­ნი­ე­ბი ითხო­ვენ საკ­მა­ოდ ვულ­გა­რულ პლე­ის­მენტს,

ფილ­მი. მაგ­რამ, აქ მთა­ვა­რი მა­ინც ის არის, რომ ქარ­

­ ომ­ში თა­ვად არ მოს­წონთ. მაგ­რამ, რო­გორც რაც შემ­დგ

თ­ველ რე­ჟი­სო­რებსს ჩიხ­ში, ისევ და ისევ, სპონ­სო­რე­ბი

ზე­მოთ აღ­ვნ ­ იშ­ნე, სი­ტუ­ა­ცია პროგ­რე­სის­კენ მი­დის. მარ­

აქ­ცე­ვენ და მათ უჭირთ ლა­ვი­რე­ბა.

კე­ტინ­გი კი საკ­მა­ოდ რთუ­ლი გან­ხ­რა­ა, გან­სა­კუთ­რე­ბით კი­ნო­ში. სამ­წუ­ხა­რო გა­მოც­დი­ლე­ბა გვიჩ­ვე­ნებს, რომ თუ

Product Placement-ის რამ­დე­ნი­მე სა­ხე­ობ ­ ას გა­მო­ყო­ფენ:

გა­აკ ­ ე­თებ ვულ­გა­რულ Product Placement-ს, თვი­თონ არი­

ვი­ზუ­ა­ლუ­რი Product Placement, რო­დე­საც მა­ყუ­რე­ბელ­

ან უკ­მა­ყო­ფი­ლო­ნი, გა­ნა­თავ­სებ დო­ზი­რე­ბუ­ლად – გა­

­ ა­ხოს, მა ესა­თუ­ის პრო­დუქ­ტი შე­იძ­ლე­ბა ეკ­რან­ზე და­ინ

ნიც­დი­ან იმას, რომ ბრენ­დი კარ­გად არ ჩან­და და მი­სი

ან პო­ზი­ცი­ო­ნი­რე­ბულ­მა ბრენ­დ­მა ცალ­კე­ულ კად­რ­ში

პო­ზი­ცი­ო­ნი­რე­ბა ვერ მო­ა­ხერ­ხა რე­ჟი­სორ­მა. მაგ­რამ მინ­

გა­ი­ელ­ვოს; ვერ­ბა­ლუ­რი, რო­მელ­შიც გა­მო­ყო­ფენ ასე­

და გა­მო­ვარ­ჩიო „ნატახტარი", რო­მელ­მაც ჩემს ფილ­მ­ში

ვე აუდი­ა­ლურს – პერ­სო­ნა­ჟი შე­იძ­ლე­ბა ახ­სე­ნებ­დეს

„გული+“ უარი თქვა ბილ­ბორ­დებ­ზე, ტიტ­რებ­სა და სხვა

­ ად, ან მა­ყუ­რე­ბე­ლი ცნობ­დეს ამა­ვე ბრენდს სიტყ­ვი­ერ

სა­რეკ­ლა­მო სა­შუ­ა­ლე­ბებ­ში თა­ვის ლო­გოს გა­მო­ჩე­ნა­ზე,

ბრენდს მის­თ­ვის და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი სპე­ცი­ფი­კუ­რი ხმით

რაც ძა­ლი­ან სწო­რი და პროგ­რე­სუ­ლი სტრა­ტე­გი­ა­ა. სად

(როგორც ეს ხდე­ბა Zip­po-ს სან­თე­ბე­ლას შემ­თხ­ვე­ვა­ში);

გი­ნა­ხავს, მა­გა­ლი­თად, ამე­რი­კულ ფილ­მ­ში „კოკა-კოლა"

­ ოდ გა­ და მე­სა­მე, ეს არის კი­ნეს­თე­ტი­კუ­რი – ანუ უშუ­ალ

წარ­მო­გიდ­გენთ“?!“

მო­ყე­ნე­ბა­ში, ქმე­დე­ბა­ში ბრენ­დის ძლი­ე­რი და ფუნ­ქც ­ ი­ო­ ნა­ლუ­რი მხა­რე­ე­ბის ჩვე­ნე­ბა. არ ვი­ცი, რა­ტომ ხდე­ბა ისე,

სა­მა­გი­ერ ­ ოდ ევ­რო­პულ კი­ნო­ში უფ­რო მტკივ­ნე­უ­ლად

რომ ქარ­თვ ­ ელ დამ­კ­ვეთს ძი­რი­თა­დად ვ���რ­ბა­ლუ­რი, ან

გა­ნიც­დი­ან მარ­კე­ტინ­გუ­ლი კო­მუ­ნი­კა­ცი­ე­ბის ინ­ტეგ­რი­რე­

ვი­ზუ­ა­ლუ­რი Product Placement ხიბ­ლავს, მაგ­რამ, ამ მავ­ნე

­ ა­ში, და ალ­მო­დო­ვა­რი, რო­მე­ლიც ბას ფილ­მის წარ­მო­ებ

მიდ­რე­კი­ლე­ბის გა­მო, ისი­ნი მა­ყუ­რე­ბელს ტრა­დი­ცი­ულ

ასე თუ ისე კომ­პ­რო­მის­ზე მი­დის დამ­კვ ­ ეთ­თან, ფილ­მე­

რეკ­ლა­მას სთა­ვა­ზო­ბენ. ამის ბა­ნა­ლუ­რი მი­ზე­ზი ის არის,

ბის ტიტ­რებ­ში პირ­და­პირ უთი­თებს მსხვი­ლი შრიფ­ტით

რომ Product Placement-ის ცნო­ბა­დო­ბა და მი­სი სპე­ცი­ფი­

Product Placement-ის დამ­კ­ვე­თის ვი­ნა­ო­ბა­სა და რა­ო­

კის ცოდ­ნა ძალ­ზედ და­ბა­ლია რო­გორც რე­ჟი­სო­რებ­ში,

დე­ნო­ბას. ეს არის რე­ჟი­სო­რის მცდე­ლო­ბა, იყოს გულ­

ისე რეკ­ლა­მის დამ­კ­ვეთ­ში, რო­მელ­საც არ იზი­დავს ში­და

წ­რ­ფე­ლი მა­ყუ­რებ­ლის მი­მართ, რა­საც, სამ­წუ­ხა­როდ,

კი­ნო­ბა­ზა­რი.


85 გი­ორ­გი ლი­ფო­ნა­ვა, რე­ჟი­სო­რი: „თითქმის არ არ­სე­

შემ­თხ­ვე­ვა­ში კი, ფილ­მის სა­სი­ცოცხ­ლო ციკ­ლი ხან­და­

ბობს ქარ­თუ­ლი კომ­პა­ნი­ა, რომ­ლის ბი­უ­ჯეტ­შიც გათ­ვა­

ხან მი­სი პრე­მი­ე­რით იწყე­ბა და სრულ­დე­ბა. შე­სა­ბა­მი­სად,

ლის­წი­ნე­ბუ­ლი იქ­ნე­ბო­და Product Placement. უბ­რა­ლოდ

კი­ნო­სად­მი და­ბა­ლი ინ­ტე­რე­სი გან­პი­რო­ბე­ბუ­ლია მი­სი

არ თვლი­ან ამას მნიშ­ვ­ნე­ლოვ­ნად – იმ­დე­ნად პა­ტა­რაა

არა­რენ­ტა­ბე­ლუ­რო­ბით და, ამის გათ­ვა­ლის­წი­ნე­ბით, ბევ­

ბა­ზა­რი, რომ პრო­დუქ­ტის რეკ­ლა­მი­რე­ბის­თ­ვის პლე­

რი კარ­გი რე­ჟი­სო­რი­სა თუ პრო­დუ­სე­რის პო­ტენ­ცი­ა­ლის

ის­მენ­ტი არა­ე­ფექ­ტუ­რი­ა. ამი­ტომ, ქარ­თულ ფილ­მებ­ში

ტე­ლე­ვი­ზი­ა­ში, სა­კუთ­რივ სა­ტე­ლე­ვი­ზიო სე­რი­ა­ლებ­ში და­

Product Placement-ის გან­თავ­სე­ბა ძი­რი­თა­დად პი­რა­დი

ხარ­ჯვ ­ ა სავ­სე­ბით კა­ნონ­ზო­მი­ე­რი­ა.

ნაც­ნო­ბო­ბის, ან რო­მე­ლი­მე სუ­ბი­ექ­ტის კე­თილ­გან­წყო­ბის ­ ე ხდე­ბა. ჩვენ ყო­ველ­თ­ვის ვცდი­ლობ­დით ამ სა­ ხარ­ჯზ

­ ა­ლუ­ლია ტე­ლე­ვი­ზი­ით ცნო­ბი­ლი­ა, რომ ამე­რი­კა­ში აკ­რძ

კითხი­სად­მი ისე­თი შე­მოქ­მე­დე­ბი­თი მიდ­გო­მა გვე­პოვ­ნა,

ალ­კო­ჰო­ლუ­რი სას­მე­ლე­ბი­სა და სი­გა­რე­ტის რეკ­ლა­მი­რე­

რომ Product Placement-ს ფილ­მი არ გა­ე­ფუ­ჭე­ბი­ნა. მა­გა­

­ ის­თ­ვის, სა­კუ­თა­რი ბა, რაც ბუ­ნებ­რი­ვი ბიძ­გი იყო კომ­პა­ნი­ებ

ლი­თად, ფილ­მ­ში „ჭამა და სექ­სი“ „ეკოფუდის“ მაწ­ვ­ნის

სა­რეკ­ლა­მო კამ­პა­ნი­ე­ბი Product Placement-ის მეშ­ვე­ო­ბით

ქი­ლა­ში ყვა­ვი­ლი ჩავ­რ­გეთ და ამ­რი­გად მი­ვა­ნი­ჭეთ ამ

დიდ ეკ­რან­ზე გა­და­ე­ტა­ნათ. სა­ქარ­თ­ვე­ლო­ში ეს არ იმუ­შა­

ბრენდს მხატ­ვ­რუ­ლი და ყო­ფი­თი დატ­ვირ­თ­ვა. შე­სა­ბა­მი­

ვებს, ყო­ველ შემ­თხ­ვე­ვა­ში – ჯერ... მით უმე­ტეს, რომ, პარ­

სად, სირ­თუ­ლე­ე­ბი დამ­კ­ვე­თის მხრი­დან არ შეგ­ვქ ­ ­მ­ნია –

ლა­მენ­ტის დად­გე­ნი­ლე­ბით, ტე­ლე­ე­თერ­ში სა­რეკ­ლა­მო

პი­რი­ქით, კმა­ყო­ფი­ლე­ბი დარ­ჩ­ნენ.“

დრო­ის მო­ცუ­ლო­ბა ლა­მის გა­ორ­მაგ­და, რაც კომ­პა­ნი­ებს ხელს აძ­ლევთ აწარ­მო­ონ სა­რეკ­ლა­მო კამ­პა­ნია ლა­მის

გი­ორ­გი ლი­ფო­ნა­ვა სწო­რი მი­მარ­თუ­ლე­ბით სვამს აქ­

24 სა­ა­თის გან­მავ­ლო­ბა­ში. დღეს ქარ­თუ­ლი კომ­პა­ნი­ებ ­ი

ცენ­ტებს. ში­და კი­ნო­ბაზ­რის სიმ­წი­რის გა­მო, რე­ჟი­სო­რებს

(ისევე რო­გორც ამას აკე­თებ­დ­ნენ თა­ვის დრო­ზე რუ­სუ­ლი

­ ი Product უწევთ კომ­პა­ნი­ე­ბის დარ­წ­მუ­ნე­ბა, რომ ფილ­მშ

კომ­პა­ნი­ე­ბი – 95 წლის ეკო­ნო­მი­კუ­რი კრი­ზი­სი­დან მო­ყო­

Placement-ის გან­თავ­სე­ბა მათ­თ­ვის ხელ­საყ­რე­ლი და

ლე­ბუ­ლი) აქ­ცენტს აკე­თე­ბენ და ფსონს დე­ბენ სე­რი­ა­ლებ­

მომ­გე­ბი­ა­ნი­ა. თუმ­ცა 8 კი­ნო­თე­ატ­რის არ­სე­ბო­ბის ფონ­

ზე და არა მხატ­ვ­რულ სრულ­მეტ­რა­ჟი­ან ფილ­მებ­ზე. ამის

ზე, ეს ანონ­სი­რე­ბუ­ლი წარ­მა­ტე­ბა ყალ­ბი ავან­სი­რე­ბის

დას­ტუ­რია სე­რი­ა­ლი „შუა ქა­ლაქ­ში“, რო­მელ­შიც იმა­ზე მე­

ხა­სი­ათს იძენს. სხვა საქ­მეა უცხო­უ­რი კი­ნო­ბა­ზა­რი, რო­

ტი Product Placement-ია, ვიდ­რე ყვე­ლა თა­ნა­მედ­რო­ვე ქარ­

მელ­ზეც ეკ­რა­ნულ დროს თა­ვად კომ­პა­ნი­ე­ბი იძე­ნენ და

თულ ფილ­მ­ში ერ­თად.

­ ­რო­უ­ლად რამ­დე­ნი­მე ეკ­რა­ნულ დრო­ზე ვაჭ­რო­ბა ერ­თდ

­ ე­ლი რე­ჟი­სო­რე­ბი­სად­მი ამ წე­რილს შე­იძ­ლე­ბა ქარ­თვ

კომ­პა­ნი­ას შო­რის იმარ­თე­ბა. Product Placement ძა­ლი­ან

გზავ­ნი­ლიც კი ვუ­წო­დო. ნუ ივიწყე­ბენ, რომ მათ­გან ეკ­რა­

გრძელ­ვა­დი­ა­ნი ეფექ­ტის მქო­ნე რამ არის და ამას ამ­ტ­კი­

­ ეს დამ­კ­ვე­თი იძენს; ნურც იმას, რომ ნულ დრო­სა და სივ­რც

ცებს უშუ­ა­ლოდ ფილ­მის სა­სი­ცოცხ­ლო ციკ­ლის პრო­ცე­სი,

­ ერ­ში გან­თავ­სე­ბუ­ Product Placement-ის ტა­რი­ფი ტე­ლე­ეთ

რო­მე­ლიც მო­ლა­პა­რა­კე­ბის დროს გარ­კ­ვე­ულ­წი­ლად არ­

ლი რეკ­ლა­მის ტა­რიფ­ზე და­ბა­ლი­ა! ისიც ახ­სოვ­დეთ, რომ

გუ­მენ­ტად უნ­და იქ­ცეს რე­ჟი­სო­რის­თვ ­ ის: პრე­მი­ე­რა კი­ნო­

დი­დე­ბა წარ­მა­ვა­ლია – ამა­თუ­იმ ფილ­მ­ში გა­ელ­ვე­ბუ­ლი

ეკ­რან­ზე და ში­და ბა­ზარ­ზე ფილ­მის გა­ქი­რა­ვე­ბა; შემ­დეგ

ბრენ­დი შე­იძ­ლე­ბა წარ­სულს ჩა­ბარ­დეს (XXI სა­უ­კუ­ნის ამე­

ფილ­მის გა­ქი­რა­ვე­ბა მთელ მსოფ­ლი­ო­ში; შემ­დეგ სა­ტე­

რი­კა­ში შექ­მ­ნი­ლი ეკო­ნო­მი­კუ­რი კრი­ზი­სის ფონ­ზე ეს ნათ­

ლე­ვი­ზო ჩვე­ნე­ბე­ბი და სხვა­დას­ხ­ვა ტე­ლე­კომ­პა­ნი­ის­თ­ვის

ლად გა­მოჩ­ნ­და), მაგ­რამ დარ­ჩე­ბა ფილ­მი, რო­მელ­საც

ტრან­ს­ლი­რე­ბის უფ­ლე­ბის გა­და­ცე­მა; ამის შემ­დეგ ფილ­

მა­ყუ­რე­ბე­ლი სულ სხვა კრი­ტე­რი­უ­მე­ბით შე­ა­ფა­სებს.

მის ჩა­წე­რა DVD-ზე და სხვა მა­ტა­რებ­ლებ­ზე... მაგ­რამ ზე­ მო­აღ­ნიშ­ნუ­ლი დი­ნა­მი­კით ეს პრო­ცე­სი მიმ­დი­ნა­რე­ობს მხო­ლოდ გან­ვი­თა­რე­ბულ ქვეყ­ნებ­ში. სა­ქარ­თ­ვე­ლოს


კომ­პე­ტენ­ტუ­რო­ბა. სა­მარ­თ­ლი­ა­ნო­ბა. სან­დო­ო­ბა გო­ჩა ჟორ­ჟო­ლი­ა­ნი

სა­ხით კი­ნო­წარ­მო­ე­ბა­ზე გა­მო­ი­ყო­ფა, კონ­კურ­სე­ბის გზით გა­ნა­წილ­დეს და სა­უ­კე­თე­სო­თა შო­რის სა­უკ ­ ე­თე­სო­ებს პრო­ექ­ტე­ბის რე­ა­ლი­ზა­ცი­ის სა­შუ­ა­ლე­ბა მი­ე­ცეთ.

კომ­პე­ტენ­ტუ­რო­ბა კო­მი­სი­ის კომ­პე­ტენ­ტუ­რო­ბა მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი ჯაჭ­ვია გა­ დაწყ­ვე­ტი­ლე­ბის მი­ღე­ბის პრო­ცეს­ში, რად­გან მხო­ლოდ მა­ღა­ლი პრო­ფე­სი­უ­ლი ნიშ­ნით შერ­ჩე­ულ ადა­მი­ა­ნებს შე­უძ­ლი­ათ არ­გუ­მენ­ტი­რე­ბუ­ლი და და­მა­ჯე­რე­ბე­ლი შე­ხე­

სა­ქარ­თ­ვე­ლოს კი­ნე­მა­ტოგ­რა­ფი­ის ეროვ­ნუ­ლი ცენ­ტ­რის

დუ­ლე­ბე­ბი გა­მოთ­ქ­ვან, მა­ღა­ლი მხატ­ვ­რუ­ლი ფა­სე­უ­ლო­

მთა­ვა­რი მი­ზა­ნი კი­ნო­წარ­მო­ე­ბი­სა და ზო­გა­დად კი­ნო­

ბე­ბით იხელ­მ­ძღ­ვა­ნე­ლონ და თა­ნა­მედ­რო­ვე მსოფ­ლიო

ინ­დუს­ტ­რი­ის გან­ვი­თა­რე­ბის ხელ­შეწყო­ბა­ა. მის მი­ერ გა­

კი­ნო­ინ­დუს­ტ­რი­ა­ში მიმ­დი­ნა­რე ტენ­დენ­ცი­ე­ბის ადეკ­ვა­ტუ­

მოცხა­დე­ბუ­ლი კონ­კურ­სე­ბი მნიშ­ვ­ნე­ლო­ვა­ნი რგო­ლია ამ

რე­ბი იყვნენ.

მიზ­ნის გან­ხორ­ცი­ე­ლე­ბის გზა­ზე.

კო­მი­სი­ის წევ­რე­ბის მი­ერ პრო­ექ­ტე­ბის გაც­ნო­ბის შემ­