BLVRD Vandaag - editie 13 augustus

Page 1

COLUMN

ZO 14 AUGUSTUS FESTIVALBOULEVARD.NL2022

©Jean Philipse GAZET VAN KIPPENVEL VOOR DE DUNHUIDIGEN DIE ONTROERING NIET MIJDEN

VANDAAGBLVRDZA13&

SAMEN BOUWEN Boulevard bouwt mee. Aan voorstellingen, vriendschappen, vergezichten, herinneringen en als je het heel lief vraagt bouwt ze zelfs een schommel. Acht jaar geleden maakte ik een voorstelling met als speellocatie de Mariaschool aan de Geldersedam. Op een schoolplein zonder schommel. Nog geen dag later stond er een, stevig verankerd, precies zo een als in de toneeltekst werd beschreven. Als iemand een schommel voor je bouwt moet het ware liefde zijn. Boulevard bouwt verder. In diezelfde voorstelling bespeelde een man een orgel vanuit de kofferbak van een oldtimer. Deze week staat hij als Volle Vuilkarman in het Zuiderpark met een grote vuilniswagen. Volgend jaar verwacht ik hem in een hijskraan. Omdat het formaat van zijn voertuigen kennelijk de groei van Boulevard symboliseert én om mee te bouwen aan de volgende logistieke uitdaging. Dit jaar was dat een ponton. “Een wat?” “Een ponton! Dat klinkt leuk, staat mooi en als je erop danst dan dansen de planken vanzelf Boulevardmee.”bouwt af, zondagnacht. Ware liefde kent tradities. We kunnen weggaan omdat we weten dat we terugkomen. Ik pak mijn tent in, klap mijn laptop dicht, steel een statiegeldglas voor in mijn keukenkastje. “Tot volgend jaar” zeg ik pas om middernacht. We bouwen een laatste feestje. Weet je nog die avond dat ik van de ponton de vijver insprong? En dat ik daar een skippybal beklom en de horizon tegemoet stuiterde, na mij de zondvloed? Nee? Dan vertel ik dat volgend jaar. Zie je bij de hijskraan. [SvG]

©Karin Jonkers Durven ze dat, podiumartiesten? Enkele seconden na hun voorstelling op Boulevard al voor de camera? Ja, zulke helden en heldinnen bestaan. In Alles gegeven laten ze zich zien. Op vijftig meter van BLVRD Theater aan de Parade staat het monumentale woonhuis van de bisschop. Nergens brandt licht. Zou hij zich met een rozenkrans in de kelder hebben verschanst? Mogelijk klinkt Lucas 23:34, “Vader vergeef hun, want ze weten niet wat ze doen.” Niet om zout in een wond te strooien, maar de deelnemers aan Qlub Boulevard weten dondersgoed wat ze doen. En vergiffenis is het laatste waar de crew van Trek Iets Leuks Uit op zit te wachten. Voor het tweede jaar beleeft Boulevard een feestje voor de queer scene van Den Bosch en verre omstreken. Vijf kwartier lang trekken Nederlandse en Vlaamse drag performers, voguers en whackers op het podium voorbij. Ze zingen, ze dansen, ze zijn.

21.47a/dTheaterBLVRDPodiumParade,uur ALLES GEGEVEN ©Karin Jonkers

In een vloed van glitter en glory tonen ze hun trots, moed en vrijheid. Het publiek is uitzinnig. Terecht, want op dit feest voert elke ladder in een panty naar de zevende hemel. Muziek? Join the jukebox of queerness! Van Hot Shot tot La Da Dee La Da Da en Finally Tegen tienen. Publiek beklimt het podium, danst mee. Diep in het Bisschoppelijk Paleis klinkt een zucht. Een hand slaat het boek Openbaring dicht. Ter hoogte van? Vers 19:7: “Laat ons blijde zijn en vreugde bedrijven.” [EA]

Aanmoedigingen met uitroeptekens die niet heel vaak door theaterzalen galmen. Behalve als je de wereld van Guilherme Miotto betreedt. Deze Braziliaans-Nederlandse choreograaf brengt de straat de zaal in.

Marianne Becks, festivalmedewerker dochters Jonne [3] en Vynne [1] Veel kinderen van Boulevardmedewerkers worden besmet door een ongevaarlijk, maar uiterst besmettelijk virus. Oploopbaar in de eerste twee weken van augustus. Marianne hoopt dat haar dochters het ook krijgen. En daarom laat ze de meisjes nu al regelmatig langskomen. “Ik zie het bij veel collega’s met oudere kinderen. Die werken achter de bar, in het restaurant, bij de infobalie en backstage. Velen van hen komen hier al vanaf het moment dat ze heel jong waren.” Voor of na de middagslaapjes drentelen ook Jonne en Vynne regelmatig rond in het Zuiderpark. Marianne werkt normaal gesproken fulltime bij Bosse Nova [de moederstichting van Boulevard – red.], maar tijdens het festival zijn haar dagen langer. “Ik begin om tien uur en ben rond middernacht weer thuis. Dat kan alleen als ik alles wat thuis gebeurt, loslaat.” De vriend van Marianne bestiert nu het huishouden. Hij is inmiddels wel gewend aan de jaarlijkse afwezigheid van zijn partner: Marianne werkt al bijna twintig jaar voor Boulevard. “Ik vind de roes en focus van de festivalperiode prettig”, zegt ze. “Behalve dan als Jonne mij huilend belt, omdat ze gevallen is. Dan weet ik dat ik er ’s avonds ook niet ben om haar een kusje te geven. Dat blijft lastig, dus dan is het extra fijn dat ze hier af en toe zijn. Zij denken dat mijn werk het hele jaar rond zo is. Ze vinden het één grote speelplaats.”

Wie werkt op Boulevard is tijdens het festival weinig thuis. Maar er is niet altijd een oppas of partner beschikbaar die twee weken het huishouden kan runnen. Dus lopen er ook kinderen en huisdieren rond op het terrein.

Het bestaan als rondreizend artiest mét kind bevalt het stel goed. “Tussen warming-up en voorstelling hebben we een half uur rust. Echt even helemaal niks. En na het applaus staat de babysit daar weer met Aiko.” Eind oktober spelen ze voor enkele maanden in een dinner show in Neurenberg [Dld]. Evertjan kijkt ernaar uit. “Daar hebben we een appartement en een crèche geregeld. We hebben dan weer een normaler ritme. Dat is denk ik ook wel goed voor Aiko.” [MP]

The show must go on, weten festivalouders

Evertjan en dochtercircusartiestenZinzi,Aiko[1] Afgelopen april zijn Evertjan en Zinzi met hun dochter thuis vertrokken. En in maart 2023 zijn ze pas terug. Aiko zag in haar jonge leven al Tenerife, Frankrijk en Portugal. “We werken als straatartiesten. Op deze Boulevard spelen we The show must go on, maar we spelen ook nog in een groter collectief. Overal waar we optreden, vragen we aan de organisatie om in een babysit te voorzien. Op grote festivals is dat gemakkelijk: er zijn altijd wel oudere kinderen van medewerkers die graag even oppassen.”

“Pass bro, pass!”, “Ga diep!”, “Gun die bal, bro!”

©Karin Jonkers Jonkers

©Karin

Follow the leaders leaders leaders

©Jean Philipse Miotto spotlightszet op de deenstraatcultuurmaaktvan homo ludens [oftewel de spelende mens] de makende mens. Op dit moment repeteren voetballers, dansers, muzikanten en zestien kinderen tussen acht en veertien jaar uit de Kruiskamp [Den Bosch-West] en Tilburg-Noord [waar de voorstelling al in de grondverf is gezet] voor de dansvoorstelling It takes a child to raise a village | Football meets dance. Elke repetitiedag in Den Bosch bestaat uit drie onderdelen: kijken, maken, presenteren. Tussen 16.30 en 18.00 uur vindt het laatste gedeelte plaats – voor publiek uit de wijk en van elders. Gymzaal In de gymzaal van de Brede Bossche School op de Kruiskamp klinken kinderstemmen, maar ook een viool, een drumstel en het gepiep van dansschoenen op de tijdelijk gelegde dansvloer. Er liggen vlonders op, als kleine podia, die je met steekwagentjes kunt verrijden. De kinderen en de rest van de dansers en voetballers, twee coaches en de choreograaf, zitten op gymbankjes aan de kant. Twee dansers en twee voetballers beginnen een kwartet, met livemuziek. Een dans met twee voetballen, waarin voetballer danser wordt en danser voetballer. “Nu jullie”, grapt Guilherme. “Dâ kan ik nie, hoor”, roept er een. Maar dat is ook niet de bedoeling. We gaan spelen. De kinderen vormen groepjes met de dansers en voetballers. Ze maken bewegingen die voortkomen uit hun eigen spel. Door herhaling vervormt het organisch tot een voorstelling. Nu ze zo allemaal tegelijk op het ‘podium’ staan, heeft de bezoeker zelf de tijd om in te zoomen op bepaalde bewegingen en stiekem een band op te bouwen met repeterende, spelende, jonge mensen. Panna! Een voor een presenteren de groepjes wat ze net hebben bedacht. Soms staat er al een heel toneelstuk, met karakteropbouw en plottwist. Soms is het voornamelijk hooghouden en panna’s maken – wat an sich een hele kunst is. Steeds is het een uniek moment: de dansers hebben al hun danslessen afgeleerd door de bewegingen van de kinderen te kopiëren. Voor het eerst in hun leven zijn de kinderen choreografen. Steeds is het met ontzettend en zichtbaar veel speelplezier in elkaar gezet. Een meisje van een jaar of elf heeft een andere interesse. Ze vindt spelen leuk, maar vioolspelen veel aantrekkelijker. Elke dag leert de beroepsviolist haar een truc en klemt ze met alles dat ze in zich heeft het instrument tussen kin en schouder. Ze heeft inmiddels zelfs De Serieuze Violistenblik onder de knie. Wat hier wordt gemaakt is kunst, zijn dromen, is gemeenschapszin. Leermeesters: de kinderen uit de buurt. [TT]

“Wat we bij ons hebben? Wat in onze auto ligt. Dat is niet zoveel, maar wel overzichtelijk. Als ik soms zie wat jonge ouders meenemen voor maar één dagje weg… In het najaar pikken we onze winterkleren op bij vrienden. Die staan daar opgeslagen, want ons appartement is verhuurd.”

Guilherme Miotto | Football Meets Dance | Dans | t/m zo 14 aug 16.30u

W ant wat waren de meewathoogtepunten,nemenzeenwanneer zaten ze totally rock bottom? Spill the tea, honey. Eef [28] “Head first dook ik de vijver vol inkt in zonder goed te overzien wat de impact zou zijn van deze toewijding. Iets meer dosering was handig geweest. Creatief schrijven is ook echt anders dan journalistiek samenhangend en binnen de deadline schrijven. Mijn twee hoogtepunten zijn het mijvriendenboekgeheimpjebeetjeweetBoulevardKristustimmerdorp-in-stilzwijgeneenpersoonsvanWillyErlöserendewereldachter–waardebezoekergeenvanheeft–diestiekemeenaanvoeltalseenliefkozendtussenenBoulevard.Mijnabsolute

DRIE

©Vecteezy.com

©Jean Philipse Op de foto: Ton Rutten, Netty Harding, Sylvia Hobeijn

Dominique [22] “Op dag één werd ik meteen in het diepe gegooid. Vijftien minuten na mijn eerste redactievergadering stond er al een interview voor me gepland. Direct op de fiets en dóór, heerlijk die manier van uitdaging. Het moeilijkst vond ik de lange dagen. In de avond kon ik lastig in slaap komen vanwege de adrenaline. Erg veel respect voor hoe hard iedereen werkt om de krant [en het festival zelf] te realiseren. Wat ik erg leerzaam vond, was het dagelijks gezamenlijk lunchen met de gehele redactie. Ik heb interessante verhalen gehoord en discussies meegemaakt waar ik veel van opgestoken heb. Het was een toffe ervaring!” [EvdB]

Boodschappenvandeengelen

©Karin Jonkers wereld mag het lezen: zij zijn de Blauwe Engelen. Ton Rutten [61] is een van de drie coördinatoren van deze vrijwilligersorganisatie. “Onder de vlag van Stichting Gastvrij ‘s-Hertogenbosch informeren we bezoekers. Al vanaf lente 2017, bij het station, de Markt, op de Parade. Elke engel – het zijn er nu zo’n honderdvijftig, het gros zestigplus – volgt een cursus gastheer- of gastvrouwschap. Wat kennis van de stad betreft: de meesten doen een verkorte versie van de cursus die gemeenteambtenaren krijgen.”

Met glimlach Klapwieken? Blauwe Engelen lopen en rijden vooral. Het liefst met hun twee kleine elektrische bussen. Vrijwel dagelijks maken ze zo’n veertien ritten door de binnenstad. Gratis, met glimlach. Nog meer harpstrelingen: de engelen ontzorgen bij evenementen. Ton: “Van Open Monumentendag, Driekoningen en Vestingloop tot Jazz in Duketown, Swim to Fight Cancer en Boulevard.” Voor het derde jaar werken de Blauwe Engelen op het theaterfestival. “Leuk hoor”, oordeelt Netty Harding [70]. Haar leven lang was ze leerkracht op basisscholen. Sinds vier maanden is ze engel, hoofdzakelijk chauffeur van de binnenstadsbus. De Boulevard kent ze al lang. “Afgelopen week heb ik het concert van Steffen Morrison gezien. Zo gaaf! Verder ga ik nog naar de theatervoorstelling Om de hoek woont een struik.” Ton moet zijn keuze nog maken. Grote kans dat hij dat via de festivalsite doet: “Ik ben adviseur digitale media bij GGZ Oost Brabant.” Ogen en oren Over de samenwerking met de Boulevard is Ton ronduit tevreden. “In het begin zag ik Willem [de Leeuw, hoofd festivalproductie – red] nog denken: ‘Oewh, die engelen moet ik vast elke avond briefen. Dat kost tijd.’ Nu roept-ie: ‘Ge wit de weg, hè!’ Want wij zijn meer dan krantenverspreiders. We zijn ogen en oren van een evenement. Toilet verstopt, plank los: we melden het.” [EA]

Spoken word, haunting power

De vertelvorm spoken word wint aan grond. Ook op Boulevard is er reden om je oren te spitsen voor deze bij vlagen bezwerende vertelvorm. zonder woorden, over afgepakte moederlanden en moedertalen. Elten Kiene spreekt zich hardop uit over durven dromen en jezelf tonen, over elkaar vinden in verhalen die niet splijten maar samensmelten. Over ontdekken en herontdekken, om telkens op een nieuw punt te Soulabelanden.Notos speelt een stuk uit haar sterke vertelsolo Wie ben je als niemand kijkt?, waarin zelfspot en samenleving elkaar ontmoeten. Een universeel, humoristisch verhaal over het vinden van je plek onder de brandende zon. Verhalen met ritme, humor en persoonlijke inslag, en met een historie. [TT] Lisette Ma Neza | Your daughter heals wounds | muziektheater | performance | Verkadefabriek | za 13 aug 19.00u Elten Kiene | Ik ben nog nooit op dit punt geweest | performance | zo 14 aug | Parkpodium | verschillende tijden Soula Noutos | Wie ben je als niemand kijkt? | performance | za 13 aug | Parkpodium | 18.00u en 20.45u N iks wijwater of drinkenDezenectar.engelen gewoon koffie en thee. Ze evenhebbenpauze. Welverdiend, want op Boulevard delen ze alle dagen boodschappen uit. Een soort hemels nieuws: de festivalkrant. Dit weekeinde verspreiden ze de laatste van zes edities. Ongetwijfeld doen ze er een schepje bovenop, want de Vroeger heetten engelen Ariël, Gabriël of Rafaël. Tegenwoordig dragen ze namen als Ton, Netty, Joop of Sylvia. Ander opvallend kenmerk: ze zijn blauw. Ontmoeting met twee engelen in het Zuiderpark.

Willemijn [17] “Ik vond het een hoogtepunt om naar Het Schuilatelier te gaan. Ook was het cool om te zien hoe het er backstage aan toe gaat op een festival. Ik heb veel interessante mensen ontmoet en veel geleerd over hoe je een boeiend en goed artikel schrijft. Dieptepunt was dat ik door vermoeidheid al op zondag 7 augustus mijn laatste redactiedag had. Wat ik meeneem, is de mooie opbouwende feedback van Eric, erg leerzaam en goed voor meer zelfvertrouwen.”

Moedertalen Een greep uit de woordkunstenaars op Boulevard: Lisette Ma Neza [zie foto] brengt met haar hallucinante stem en de Poetry Band een huiveringwekkende realiteit over verdriet dat van moeder op moeder wordt overgegeven en aangenomen. Een taal

D e oorsprong van spoken word ligt in Harlem, New York, waar zich ruim een eeuw geleden Afro-Amerikanenvooral vestigden. Ze waren nog maar kort bevrijd van het juk van slavernij. In Nederland veroverde spoken word terrein dankzij podiumdichters als Simon Vinkenoog, Jules Deelder, Bart Chabot en Johnny van Doorn. De Nederlandse schrijver en spokenwordkunstenaar Babs Gons bracht Harlem naar Holland, met onder meer Palabras, een maandelijks podium voor jonge dichters en schrijvers in Paradiso. Zo schiet deze vertelvorm wortel in ons vlakke land, duwt hier en daar de aarde omhoog. Het landschap begint te glooien.

dieptepunt is dat time flies when you’re having fun. Voor je het weet is het alweer zondag 14 augustus en moeten we een jaar wachten. Ik kan/wil niet wachten. I can’t stop.”

BevieleenenDominiqueBLIKKENINKTVISSENTERUGAberkrom,WillemijnvanMierloEefvandenBoomvormenJongeInkt,schrijfprojectbinnendeDagkrantredactie.het?

Boulevard bouwde opnieuw haar nest in het Zuiderpark. Hoe kijken de vaste parkgasten aan tegen deze zomervogel?

“Hier zitten ze vaak, vooral ’s avonds.” “Ze horen hier niet maar je hebt er ook geen last van.” “Ze poepen wel veel.” Ze: de ganzen. Ze: de mensen van de opvang in de buurt. Ze: de mensen van Boulevard. Een boel zij, weinig wij. Ze liggen samen op een bankje. Twee paar benen bungelen aan iedere kant en in het midden komen twee lijven ietwat gekronkeld samen. Hoofd op buik. Haar ogen gesloten, de zijne open. Op de grond staat een grote shopper met citroentjesmotief. Een verstild tafereel in de schaduw van het Zuiderpark. Een bankje verder zit Ed. “Ik zou zo nooit gaan liggen, veel te warm. Maar zij vindt dat veilig, dat krijg je er zo één-tweedrie niet uit. En ach, het zal ook best gezellig wezen.” Samen kijken we naar de ganzen, de metalen vliegtuigjes, en het festivalterrein daarachter. “Er staat geen hek omheen. Maar zo voelt het wel. Je wordt toch aangekeken, zo van: ‘ Jij hoort hier niet’. Terwijl: ik woon hier. Ik heb gewoon een douche. Maar goed, onze tuin is groot genoeg.”

Hostel Ed woont iets verderop aan de rand van het park, in het op 1 april geopende Hostel Zwanenhuis. Het biedt een rustige plek om te wonen en hulp om het leven weer op de rit te krijgen, bijvoorbeeld bij een verslaving of psychische kwetsbaarheid. Het park is de achtertuin van Ed. “Kijk, daar gaat er weer één.” Hij wijst naar een blauwe auto die dwars door het park richting populierencirkel rijdt. De watervogels kwaken en gakken de auto na. “Dat is wel echt irritant. De ganzen houden daar ook niet van.”

De spreektVerlosserover

In een wereld waarin kletsen een beroep is, heeft de mens behoefte aan rust, leegte en zwijgen. Het aantal mensen dat niet meer spreekt, groeit. Maar niemand van de zwijgers heeft het erover. Gelukkig is daar Willy Kristus, Erlöser. Philipse

Toch levert het festival ook veel leuks op om naar te kijken. De festivaltenten met de opdruk van het park vindt Ed mooi. Ook het opbouwen was indrukwekkend om te zien. “Maar weet je, je hebt toch je plekje. Je plekje en je rondje. En nu is dat even anders.”

Naast ons komt het stel overeind. Hij rekt zich uit en zij graait iets uit de grote shopper. Ze vouwt het open, breekt het in twee stukken en neemt een hap. Ze eten terwijl ze naar de ganzen kijken, die één voor één te water gaan. De schrik van de blauwe auto lijkt weer voorbij. [SvG]

G waaien.voorbijdieespreksflarden

E lke doorstoetmysterieuzemensendrukt,hetdrogezwaarhittewanneeravond,denogophetgrasengemoedlopenineendwarshet Zuiderpark. Ze volgen de Verlosser. Willy Kristus wordt gezocht door de autoriteiten. Haar zwijgen is behalve irritant, ook aanstootgevend: de groep volgers groeit elke festivaldag. Dat baart zorgen. Kristus heeft deze avond haar onderkomen verlaten om een uur te spreken over het zwijgen. Willy doet dat slechts een paar keer tijdens Boulevard. Wie het evangelie wil horen, moet snel zijn. De nieuwe Messias is niet van plan vaker het woord te nemen. Nu kan ze naar eigen zeggen niet anders. De zwijgende gemeenschap heeft erom Terwijlgevraagd.de wind door de bladeren van de populieren ruist, klinkt er orgelmuziek. Kristus is niet vies van rituelen, dus wordt er thee uitgedeeld, geroken aan herinneringen en gezwegen. Alles ter nagedachtenis aan haar vader die 1.115 dagen geleden overleden is. “Laten we hem ‘Onze vader’ noemen,” stelt Kristus voor. In die intimiteit zou zomaar een nieuwe religie kunnen ontstaan. Maar het hoeft niet – Kristus is de moeilijkste niet. Wel een belangrijke les om te onthouden: hou gewoon eens wat vaker je muil. Houd op met kakelen. Want echt niet iedereen zit voortdurend op jouw woorden te Hetwachten.uurspreken vermoeit Kristus zichtbaar. Het leven van een Verlosser is niet per se gemakkelijk. Gelukkig is haar onderkomen daar. Zelf getimmerd, midden op het festivalterrein. Wel fijn als het dan nu even stil kan zijn. Kristus wil graag slapen. [MP] Willy Kristus, Erlöser

zwijgen

©Karin Jonkers ©Jean

| performance | verzamelpunt Tickets & Info | za 13 aug 18.30u en 21.30u

ZWANEN, GANZEN EN ANDERE PARADIJSVOGELS

Tessa: “Dat je je kennis en expertise verdubbelt. Sowieso verruim je als festival je blik De verschillende perspectieven die wij meebrengen en aan elkaar toetsen, hebben invloed op hoe je kijkt en luistert. Maar het belangrijkste is dat we een haast vanzelfsprekend vertrouwen in elkaar hebben.”

de Koffieboot op het vooruitblik.eenKibbelaarenTessadirecteurenmetAanZuiderpark.tafelfestival-SmeulersDanavoorterug-en

Tekent dat nieuw leiderschap? Dana: “Ja, al versta ik daar ook onder dat je elkaar blijft bevragen. Hoe zie jij dit? Waarom vind je dat? Een meerstemmig gesprek. Niet alleen met elkaar, maar met het hele festivalteam. Zo breng je rust en ruimte in je organisatie.” Van 1985 tot en met 2015 had Boulevard twee opeenvolgende mannelijke directeuren. Na Viktorien van Hulst [2016-2020] nemen jullie het roer over. The past is masculine, the future is female? Tessa: “Nooouh, ik weet niet of het om man/vrouw gaat. Sinds 1985 zijn er nieuwe generaties opgestaan. Die laten zich horen. Ze wachten niet langer op gesprekruimte, ze pakken hem – en dat is een goede ontwikkeling. Andere kwestie. In Nederland wordt de sociale kracht van kunst onderschat, stellen jullie. Dana: “Ik vond het veelzeggend dat regeringsleiders op de persconferenties gedurende de pandemie kunst en cultuur niet benoemden. Merkwaardig, want de sector kreeg wel steun uit Den Haag. Toch ging het vooral over Schiphol, het bedrijfsleven. Onze sector is niet genoeg zichtbaar. Dat speelt ons parten”

S inds voorjaar 2022 vormen jullie gedeeldevoordelenBoulevard.TheaterfestivalfestivaldirectiedevanWatzijnvanhetleiderschap?

Boulevard,

Dana: “Tessa is al vanaf 2009 aan dit festival verbonden; ik ben nieuw, al kende ik de Boulevard goed vanuit m’n vorige werk bij het Fonds Podiumkunsten. Samen versterken we ontwikkelingen die al langer spelen. Zoals? De meerstemmigheid in je organisatie en je programmering vergroten. Maar ook de toegankelijkheid en inclusie versterken.”

Tessa: “Met z’n tweeën heb je ook meer aandacht en zorg. Voor makers, voor je team, voor je gasten.”

©Karin Jonkers bereiken. Maar we zetten kleine, onomkeerbare stappen. Op alle vlak: in onze eigen organisatie en in de programmering, zoals het voetbaldansproject van choreograaf Guilherme Miotto op de Kruiskamp [zie ook pagina 2 –red].” Dana: “Bij ‘Afgehaakt Nederland’ lijkt het alsof de betrokkenen de gevestigde orde de rug hebben toegekeerd. Maar het is even geldig om het omgekeerde te veronderstellen. Kortom: wie keert wie de rug toe? Het gaat over grote systemen, die je niet makkelijk verandert. Maar ik blijf optimistisch. Als Boulevard hebben we daarin ook een pakkenverantwoordelijkheid.maatschappelijkeDiewe.”

Nog een waarneming: de verjonging van Boulevard. Tessa: “Ja, die begint zichtbaar te worden in onze organisatie. Zowel in de programmering, als in de productie en marketing. Wat ook opvalt, is het jongere publiek dat vorig jaar al de weg naar Boulevard vond. Onze programmering speelt daar zeker een rol in. ” Dana: “Thema’s die jonge mensen raken, zien ze bij ons terug – van identiteit en vrouwenkracht tot liefde, internet en klimaat.”

Hoogtepunt van Boulevard 2022? Tessa: “De appreciatie van de uitersten: een wijkproject op de Kruiskamp is even geliefd en betekenisvol als een grote, internationale coproductie als A Tale of Two Cities van Ben Duke. Verder past de locatie Zuiderpark bij de verjonging. Ruimte, groen, water. Het is ook een speelse plek, waar je je vrij voelt om op een kleed onder een boom te Dana:genieten.”“Ikvind het geweldig om te zien dat de Boulevard oog heeft voor makers en hun ontwikkeling. Het festival gaat vaak jarenlange samenwerkingen met makers aan – van Berlin en Benjamin Verdonck tot Oscar Kocken en Lucas de Waard. Onze festivaldramaturg Nina Aalders ontwikkelt ook programma’s waarin lokale makers met internationale choreografen aan het werk gaan. Zo heeft Mélanie Demers, choreograaf uit Canada, intensief gewerkt met vier dansers van de Bossche hiphopcrew Cypher HQ. Gaaf.” [EA]

©Karin Jonkers

Bij de sociale kracht van kunst denk ik ook aan het zorgwekkende onderzoeksrapport Atlas van Afgehaakt Nederland [2021]. Velen in de samenleving voelen zich niet gezien of gehoord. Tessa: “Het rapport raakt aan vragen in ons eigen doorlopende onderzoek. Welke rol hebben wij in de stad? Voor mensen met verzwegen verhalen? Voor mensen die minder zichtbaar zijn? Maar ook: welke rol hebben wij voor makers? Het festival is de plek om mensen uit kleine gemeenschappen de huiskamertafel te laten delen met het grote publiek. Ook dat is meerstemmigheid. Niet dat ik de illusie heb dat we de ‘afgehaakten’ op grote schaal festival van de meerstemmigheid beste bij

Een envrouwskunstovergesprekstuur-koersvoer je het

©Jean Philipse©Jean Philipse©Jean Philipse

Hebe [17] uit Engelen Horeca ‘’Dit was de eerste keer dat ik op een festival werk, en ik vond het superleuk. Hiervoor heb ik in een supermarkt gewerkt, dit was heel anders. In het begin van de week stond ik bij de crewcatering. Daar heb ik iedereen gezien die hier werkt, en ze zelfs een beetje leren kennen. De laatste dagen werkte ik bij de Hertog Jan Bar, waar ik bier heb leren tappen. Ik heb iedere dag twaalf uur gewerkt, dus nu heb ik wel echt zere voeten. Na het festival ga ik de hele dag slapen. Even het tekort inhalen. Maar het was het waard.’’

AndersnietLuistervinken•Vrouw:“Isdieschroefookeenvoorstelling?wilikdaarwelin.”•Man:“Iksnaptedateindeniethelemaal.”Vrouw:“Welezenhetthuiswelna.”•Anna[5],werptblikopfestivalterrein:“Ditlijktmezoveelopbouwwerk,datzeditmisschienbetereenmaandkunnenlatenstaan.”•Vrouwtegenjengelendzoontje:“Nee,schat.Hierhebbenzegeenoliebollenkraam.”•“Diemevrouwmetpijlenboogwordtwelerggenegeerd.”“Heelgoed.Nooitoogcontactmakenalsiemandmetpijlenboogopjeafkomt.”•

Theaterfestival1985-2020Boulevard Zesendertig jaar Boulevard, inclusief herinneringen, anekdotes, achter-de-schermen-verhalen en ruim 200 foto’s. Hardcover, 248 pagina’s. Een boek van Eric Alink [redactie] en Karin Jonkers [grafische vormgeving] in opdracht van het festival. Verkrijgbaar bij de Tickets & Infobalie en boekhandel Adr. Heinen.Festivalactie:van€17,50voor€10 KAARTVERKOOP & INFORMATIE Kaartverkoop Op informatiedeParade]BijmobieleofJekrijgbestellenkunwww.festivalboulevard.nljedagennachtkaartenenbetalen.Dee-ticketsjepermailtoegestuurd.kuntdeticketszelfthuisprintenzebijdekaartcontroleopjetelefoontonen.Tickets&Info[ZuiderparkenkunjeookkaartenaankassakopenenallerhandeoverBoulevardkrijgen. CONTACT & FestivalhartOpeningstijdenOPENINGSTIJDENZuiderpark 13.00u – 23.00u [vr en za tot 00.00u] Openingstijden Parade 13.00u – 01.00u Informatie Algemeen nummer: +31 [0]73 61 24 45 05. Dagelijks bereikbaar van 12.00u –Problemen21.00u.bijhet bestellen van kaarten? Stuur een mail ticketing@festivalboulevard.nl.aan Pendelbus Vanaf het Zuiderpark rijden gratis pendelbussen naar diverse de30DeaanVertrekpunt:voorstellingslocaties.regulierebushaltedeHertogHendriksingel.bussenvertrekkenuiterlijkminutenvóóraanvangvanvoorstelling. TOEGANKELIJKHEID Boulevard wil toegankelijk zijn voor iedereen. Geef elkaar de ruimte om van het festival te genieten. Assistentie nodig bij je bezoek, of vragen over toegankelijkheid en inclusiviteit? Stuur een mail aan festivalboulevard.nl.toegankelijkheid@ COLOFON DAGKRANT Redactie Dominique Aberkrom, Eric Alink [coördinator], Eef van den Boom, Sara van Gennip, Willemijn van Mierlo, Mijke Pol, Jowi Schmitz, Teddy Tops, Moniek de Zeeuw Grafische vormgeving | fotografie | film Karin Jonkers en Mariëlle van der Wardt [Yell & Yonkers], Dave Menkehorst, Jean Philipse Campagnebeeld artwork Rogier Roeters Productie Thijsen FESTIVALBOULEVARD.NL Deze krant is op maargeenduurzaamheidbeheer.verantwoorduitgedrukt,FSC-papiergewonnenbosmetOmdatwoordiseendaad. ©Vera Andeweg FOMO FATALE LOCATIE Bossche Brouwers aan de DECKSTROVaartZA13AUG22.00uFATIMAFERRARIDJMARCELLEIRISRIJSKAMPNAGAKENA-LIVEDO11AUG21.00uMISSTETANOSJAMESZOOONEGGLOGOSAMPHIA

Christel [60] uit Den Bosch Tickets & Info ‘’Het was zeer feestelijk! Er zijn dit jaar een aantal verbeterpunten goed uitgevoerd, waardoor het werk makkelijker werd. Zo hebben we dit jaar drie ‘vliegende keepers ‘rondlopen die langskomen wanneer dat nodig is. De pin werkte bijvoorbeeld vanmiddag even niet meer, maar na één belletje werd het al opgelost. Dat werkt goed. Verder vond ik Berlin en Vuur/toren de mooiste voorstellingen. Na Boulevard ga ik eerst maar eens mijn huis goed opruimen. Dat is deze dagen echt niet gelukt. Ik kwam thuis, gooide mijn spullen neer en ging slapen. Een goede poetsbeurt is wel nodig!’’

Maandag slapen De laatste dagen van Boulevard 2022 zijn aangebroken.

Peter [65] uit Den Bosch Portier & Afbouw ‘’Ik vond deze Boulevard heel ontspannen. Ik kom hier al jaren en heb meer dan ooit het gevoel dat er nieuwe dingen geprobeerd worden. First date bijvoorbeeld! Ik heb anderhalf uur aan een tafeltje gezeten en mijn ‘date’ de oren van het lijf gekletst. Het werk vind ik ook leuk; een praatje maken en invallen waar nodig. Maar het zit er nog niet op: ik ga twee dagen helpen met afbouwen. Ook na het festival blijf ik niet stilzitten: wandelen in Frankrijk en het festival Into The Great Wide Open op Vlieland staan nog op de planning.’’ [DA]

Hoe hebben festivalmedewerkers de achtendertigste editie ervaren? En wat gaan ze na elf dagen Boulevard doen? Drie portretjes.